# verses

text:
Co do wszystkich więc pokoleń: od Abrahama do Dawida jest pokoleń czternaście; od Dawida do uprowadzenia do Babilonu -- pokoleń czternaście; od uprowadzenia do Babilonu do Chrystusa -- pokoleń czternaście.


text:
Z pochodzeniem Jezusa Chrystusa było natomiast tak: Po zaręczeniu Jego Matki Marii Józefowi, przed ich zejściem się, została znaleziona w ciąży z Ducha Świętego.


text:
Józef natomiast, jej mąż, jako [człowiek] prawy, nie zamierzał jej zniesławiać, lecz chciał się z nią bez rozgłosu rozwieść,


text:
gdy to rozważał, oto we śnie ukazał mu się anioł Pana i powiedział: Józefie, synu Dawida, nie bój się przygarnąć Marii, twojej żony, gdyż to, co się w niej poczęło, jest z Ducha Świętego.


text:
A to wszystko się stało, aby się wypełniło to, co zostało wypowiedziane przez Pana za pośrednictwem proroka:


text:
Gdy Jezus urodził się w Betlejem w Judei za dni króla Heroda, oto przybyli do Jerozolimy magowie ze Wschodu


text:
z zapytaniem: Gdzie jest ten narodzony Król Żydów? Zobaczyliśmy bowiem wschód Jego gwiazdy i przyszliśmy złożyć Mu pokłon.


text:
Zgromadził zatem wszystkich arcykapłanów oraz nauczycieli ludu i zaczął ich wypytywać, gdzie Chrystus ma się narodzić?


text:
I ty, Betlejem, ziemio judzka, wcale nie jesteś najmniejsze pośród książąt Judy, z ciebie bowiem wyjdzie władca, który pasł mój lud -- Izrael.


text:
Wtedy Herod potajemnie przywołał magów i dokładnie się od nich dowiedział o czasie pojawienia się gwiazdy.


text:
Następnie posłał ich do Betlejem ze słowami: Idźcie i dokładnie wypytajcie o to Dziecko, a gdy tylko je znajdziecie, donieście mi, abym ja też mógł iść i złożyć Mu pokłon.


text:
Oni zaś po wysłuchaniu króla poszli. A oto gwiazda, której wschód zobaczyli, prowadziła ich aż doszła i stanęła nad miejscem, gdzie było Dziecko.


text:
Następnie weszli do domu, zobaczyli Dziecko z Jego Matką Marią, upadli, złożyli Mu pokłon, a następnie otworzyli swoje skarby i złożyli Mu dary: złoto, kadzidło i mirrę.


text:
Po ich odejściu, oto anioł Pana ukazał się we śnie Józefowi i powiedział: Wstań, weź Dziecko oraz Jego Matkę i uciekaj do Egiptu -- i bądź tam, dopóki ci nie powiem, bo Herod będzie szukał Dziecka, aby je zgładzić.


text:
I przebywał tam aż do zgonu Heroda, aby się wypełniło to, co zostało powiedziane przez Pana przez proroka, zapowiadającego: Z Egiptu wezwałem mojego Syna.


text:
Wówczas Herod, widząc, że został zmylony przez magów, bardzo się rozgniewał, posłał, aby wymordować wszystkie dzieci w Betlejem i w całej jego okolicy, od drugiego roku życia i młodsze, stosownie do czasu, o którym dokładnie dowiedział się od magów.


text:
Usłyszano głos w Rama, płacz i wielkie zawodzenie. Rachel opłakuje swoje dzieci i nie chce dać się pocieszyć, bo [ już ich] nie ma.


text:
Wstań, weź Dziecko oraz Jego Matkę i idź do ziemi izraelskiej, nie żyją już bowiem ci, którzy szukali duszy tego Dziecka.


text:
Gdy jednak usłyszał, że Archelaus króluje w Judei zamiast swojego ojca Heroda przestraszył się pójścia w tamte [strony], a ostrzeżony we śnie, odszedł w okolice Galilei.


text:
Po przyjściu osiedlił się w mieście zwanym Nazaret i w ten sposób wypełniło się to, co zostano powiedziane przez proroków, że będzie nazwany Nazarejczykiem.


text:
Jego to bowiem dotyczyły słowa wypowiedziane przez proroka Izajasza: Głos wołającego na pustkowiu. Przygotujcie drogę Pana, Jego ścieżki czyńcie prostymi.


text:
Sam zaś Jan miał swoje odzienie z sierści wielbłąda i skórzany pas wokół swoich bioder, a jego pożywieniem była szarańcza i dziki miód.


text:
a ci, którzy otwarcie przyznawali się do swoich grzechów, byli przez niego chrzczeni w rzece Jordan.


text:
Gdy zaś zobaczył, że do chrztu przychodzi wielu faryzeuszów i saduceuszów, powiedział do nich: [Wy] płody żmij, kto wam podpowiedział, by uciekać przed nadchodzącym gniewem?


text:
i nie myślcie, że możecie sobie mówić: Ojca mamy Abrahama. Bo mówię wam, że Bóg może z tych kamieni wzbudzić dzieci Abrahamowi.


text:
A już i siekiera przyłożona jest do korzenia drzew; każde więc drzewo, które nie wydaje dobrego owocu, jest wycinane i rzucane w ogień.


text:
Ja was chrzczę w wodzie ze względu na opamiętanie, ale Ten, który idzie za Mną, jest mocniejszy niż ja; nie jestem godzien nosić Mu sandałów; On was będzie chrzcił w Duchu Świętym i ogniu;


text:
w Jego ręku jest przetak i dokładnie wyczyści swoje klepisko, zbierze swoją ziarno do spichrza, plewy natomiast spali w ogniu nieugaszonym.


text:
Jan jednak powstrzymywał Go, mówiąc: To ja mam potrzebę być ochrzczony przez Ciebie, a ty przychodzisz do mnie?


text:
Jezus mu odpowiedział: Ustąp teraz, bo godzi się nam wypełnić wszelką sprawiedliwość. Wtedy Mu ustąpił.


text:
A gdy Jezus został ochrzczony, zaraz wystąpił z wody i oto zostały Mu otwarte niebiosa, i zobaczył Ducha Bożego, jak zstępował niby gołębica i przychodził na Niego.


text:
Wtedy podszedł do Niego kusiciel i powiedział: Jeśli jesteś Synem Boga, powiedz, aby te kamienie stały się chlebem.


text:
On zaś odpowiedział: Napisano: Nie samym chlebem człowiek żyć będzie, ale każdym słowem wychodzącym z ust Boga.


text:
i powiedział: Jeśli jesteś Synem Boga, rzuć się w dół, napisano bowiem: Aniołom swoim przykaże o tobie i na ręce cię podniosą, byś czasem swojej stopy nie uraził o kamień.


text:
Ponownie wziął Go diabeł na bardzo wysoką górę i pokazał mu wszystkie królestwa świata wraz z ich chwałę.


text:
Wtedy Jezus skierował do Niego słowa: Odejdź, szatanie! Gdyż napisano: Panu swojemu Bogu będziesz oddawał pokłon i tylko Jemu samemu będziesz usługiwał.


text:
I po opuszczeniu Nazaretu przyszedł i zamieszkał w Kafarnaum, nad morzem, w granicach Zebulona i Neftalego,


text:
lud siedzący w ciemności, zobaczył wielkie światło, a siedzącym w krainie i cieniu śmierci, światło im wzeszło.


text:
Przechadzając się wzdłuż Morza Galilejskiego, zobaczył dwóch braci: Szymona, zwanego Piotrem, i Andrzeja, jego brata, jak rzucali w morze sieć, gdyż byli rybakami.


text:
A gdy stamtąd poszedł nieco dalej, zobaczył innych dwu braci, Jakuba, syna Zebedeusza, i jego brata Jana, którzy wraz ze swoim ojcem Zebedeuszem naprawiali w łodzi swoje sieci -- i powołał ich.


text:
Następnie zaczął obchodzić całą Galileę, nauczać w ich synagogach i głosić ewangelię Królestwa oraz uzdrawiać wszelką chorobę i wszelkie niedomaganie wśród ludu.


text:
I rozeszła się wieść o Nim po całej Syrii; wówczas przynieśli Mu wszystkich, którzy się mieli źle, gniecionych różnorodnymi chorobami i bólami, dręczonych przez demony, lunatykujących oraz sparaliżowanych -- i uzdrowił ich.


text:
Tymczasem [Jezus] widząc te tłumy, wstąpił na górę, a gdy usiadł, przystąpili do Niego Jego uczniowie.


text:
Szczęśliwi jesteście, gdy was będą znieważać, prześladować i kłamliwie przypisywać wam wszelkie zło ze względu na Mnie.


text:
Cieszcie się i niezmiernie weselcie, że wasza zapłata w niebiosach jest wielka; tak bowiem prześladowali proroków, którzy byli przed wami.


text:
Wy jesteście solą ziemi; gdyby jednak sól zwietrzała, czym by przywrócić jej słoność? Do niczego jest już nieprzydatna, pozostaje ją wyrzucić na podeptanie przez ludzi.


text:
Nie zapałają też lampy i nie stawiają jej pod modiusem, lecz na blacie -- i świeci wszystkim, którzy są w domu.


text:
Tak niech i wasze światło świeci wobec ludzi, żeby mogli zobaczyć wasze dobre czyny i oddać chwałę waszemu Ojcu, który jest w niebiosach.


text:
Zapewniam was bowiem: Dopóki nie przeminie niebo i ziemia, nie przeminie ani jedna jota oraz ani jedna kreska Prawa -- aż wszystko się stanie.


text:
Ktokolwiek zatem rozwiązałby jedno z przykazań, tych najmniejszych, i tak nauczał ludzi, najmniejszym będzie nazwany w Królestwie Niebios, a kto by stosował i nauczał, ten będzie nazwany wielkim w Królestwie Niebios.


text:
Mówię wam bowiem, że jeśli wasza sprawiedliwość nie będzie przewyższała [sprawiedliwości] znawców Prawa i faryzeuszów, nie wejdziecie do Królestwa Niebios.


text:
Słyszeliście, że powiedziano przodkom: Nie będziesz zabijał, a kto by zabił, będzie podlegał sądowi.


text:
Ja natomiast wam mówię, że każdy, kto się gniewa na swego brata, będzie podlegał sądowi, a kto by powiedział swemu bratu: Raka, będzie podlegał sanhedrynowi, a kto by powiedział: Głupcze, będzie zasługiwał na Gehennę ognia.


text:
Jeślibyś więc składał swój dar na ołtarzu i tam przypomniałoby ci się, że twój brat ma coś przeciw tobie,


text:
zostaw tam swój dar przed ołtarzem, odejdź i najpierw pojednaj się ze swoim bratem, a potem przyjdź i złóż swój dar.


text:
Gódź się ze swoim przeciwnikiem szybko, dopóki jesteś z nim w drodze, aby przeciwnik nie podał cię sędziemu, a sędzia [swemu] podwładnemu, i [abyś nie] został wtrącony do więzienia.


text:
Ja wam natomiast mówię, że każdy kto patrzy na kobietę dla pożądania jej, już w swoim sercu popełnił z nią cudzołóstwo.


text:
Jeśli zaś twoje prawe oko jest dla ciebie pułapką, wyłup je i odrzuć od siebie, korzystniej jest bowiem dla ciebie, żeby zginął jeden z twoich członków, a nie żeby całe twoje ciało zostało wrzucone do Gehenny.


text:
I jeśli twoja prawa ręka jest dla ciebie pułapką, odetnij ją i odrzuć od siebie, korzystniej jest bowiem dla ciebie, żeby zginął jeden z twoich członków, a nie żeby całe twoje ciało miało pójść do Gehenny.


text:
Ja wam natomiast mówię, że każdy, kto oddala swoją żonę, poza sprawą rozwiązłości, czyni ją [osobą] względem której popełniono cudzołóstwo, a kto by oddaloną poślubił -- cudzołoży.


text:
Słyszeliście także, że powiedziano przodkom: Nie będziesz krzywoprzysięgał, ale dotrzymasz Panu swoich przysiąg.


text:
ani na ziemię, gdyż jest podnóżkiem Jego stóp, ani na Jerozolimę, gdyż jest miastem wielkiego króla;


text:
Ja wam natomiast mówię: Nie odwzajemniajcie się złu, lecz temu, kto cię uderzy w twój prawy policzek, odwróć mu i drugi.


text:
Słyszeliście, że powiedziano: Będziesz kochał swego bliźniego i będziesz nienawidził swego nieprzyjaciela.


text:
Ja wam natomiast mówię: Kochajcie nieprzyjaciół waszych i módlcie się za tych, którzy was prześladują,


text:
abyście się w ten sposób stali synami Ojca waszego, który jest w niebie, gdyż Jego słońce wschodzi nad złymi i dobrymi, i spuszcza deszcz na sprawiedliwych i niesprawiedliwych.


text:
Bo jeślibyście okazali miłość tym, którzy was kochają, jaką macie zapłatę? Czyż i celnicy tego nie czynią?


text:
A jeśli pozdrowilibyście tylko swoich braci, cóż nadzwyczajnego czynicie? Czyż i poganie tego nie czynią?


text:
Uważajcie zaś, abyście waszej sprawiedliwości nie wykonywali przed ludźmi, po to, byście byli przez nich widziani; inaczej nie macie zapłaty od waszego Ojca, który jest w niebiosach.


text:
Gdy więc udzielasz wsparcia, nie trąb przed sobą jak to czynią obłudnicy w synagogach i na ulicach, aby ich ludzie chwalili. Zapewniam was, odbierają swoją zapłatę.


text:
Gdy się modlicie też, nie bądźcie jak obłudnicy, gdyż lubią modlić się, stojąc w synagogach i na rogach ulic, aby pokazać się ludziom. Zapewniam was, odbierają swoją zapłatę.


text:
Ty natomiast, gdybyś się modlił, wejdź do swojego schowka, zamknij za sobą drzwi i pomódl się do swojego Ojca, który jest w ukryciu, a twój Ojciec, który widzi w ukryciu, odpłaci tobie.


text:
Modląc się zaś nie paplajcie jak poganie; bo myślą że zostaną wysłuchani dzięki swojej wielomówności.


text:
Nie upodobnijcie się więc do nich, gdyż wasz Ojciec już wie czego potrzebujecie, zanim Go poprosicie.


text:
Wy więc w taki sposób się módlcie: Ojcze nasz, który jesteś w niebiosach, niech Twoje imię będzie święcone,


text:
spraw, byśmy nie ulegli w próbie, ale zachowaj nas od złego, gdyż Twoje jest Królestwo, moc, i chwała na wieki wieków. Amen.


text:
A gdy pościcie, nie stawajcie się smutni jak obłudnicy; bo wykrzywiają swoje twarze, aby pokazać ludziom, że poszczą. Zapewniam was, odbierają swoją zapłatę.


text:
aby nie ludziom pokazać, że pościsz, lecz twojemu Ojcu, który jest w ukryciu, a twój Ojciec, który widzi w ukryciu, odpłaci tobie.


text:
Nie gromadźcie sobie skarbów na ziemi, gdzie mól i rdza niszczą i gdzie złodzieje przekopują się i kradną


text:
a1e gromadźcie sobie skarby w niebie, gdzie ani mól, ani rdza nie niszczą i gdzie złodzieje nie przekopują się i nie kradną.


text:
jeśli jednak twoje oko jest złe, całe twoje ciało będzie ciemne. Jeśli zatem światło w tobie jest ciemnością, to czym ciemność!


text:
Nikt nie może dwóm panom służyć, gdyż albo jednego będzie nienawidził, a drugiego kochał, albo do jednego przylgnie, a drugim pogardzi. Nie zdołanie służyć Bogu i mamonie.


text:
Dlatego mówię wam: Nie martwcie się o waszą duszę, co by tu zjeść lub co wypić, ani o wasze ciało, czym by się przyodziać. Czy dusza nie jest czymś więcej od pokarmu, a ciało od odzienia?


text:
Przyjrzyjcie się ptakom niebieskim, że nie sieją ani żną ani zbierają do spichrzów, a Ojciec wasz niebieski żywi je; czy wy nie jesteście o wiele ważniejsi niż one?


text:
A co do odzienia, dlaczego się martwicie? Zwróćcie uwagę jak rosną polne kwiaty; nie trudzą się i nie przędą,


text:
A jeśli trawę polną, która dziś jest, a jutro znajdzie się w piecu, Bóg tak przyodziewa, czy nie o wiele bardziej was, o małowierni?


text:
Nie martwcie się więc i nie mówcie: Co będziemy jeść? albo: Co będziemy pić? albo: W co się ubierzemy?


text:
Bo tego wszystkiego poganie szukają gdyż Ojciec wasz niebieski już wie, że tego wszystkiego potrzebujecie.


text:
Albo jak możesz powiedzieć swojemu bratu: Pozwól, że wyrzucę drzazgę z twego oka, a oto belka jest w twoim oku?


text:
Obłudniku, wyrzuć najpierw belkę ze swojego oka, a wtedy przejrzysz, aby wyrzucić drzazgę z oka swojego brata.


text:
Nie dajcie [czasem] psom tego, co święte, i nie rzućcie swoich pereł przed świnie, aby nie podeptały ich swoimi nogami, a następnie nie obróciły się i was nie poszarpały.


text:
Jeśli więc wy, będąc złymi, wiecie jak dawać dobre dary swoim dzieciom, o ile bardziej wasz Ojciec, który jest w niebiosach, da to, co dobre, tym, którzy Go proszą.


text:
Wszystko zatem, co byście chcieli, aby wam ludzie czynili, tak i wy im czyńcie; takie bowiem jest Prawo i prorocy.


text:
Wejdźcie przez ciasną bramę; gdyż szeroka jest brama i przestronna droga, która prowadzi do zguby, i wielu jest takich, którzy przez nią wchodzą.


text:
Jakże ciasna jest brama i wąska droga, która prowadzi do życia -- i niewielu jest tych, którzy ją znajdują.


text:
Strzeżcie się fałszywych proroków, którzy przychodzą do was w przybraniu owiec, wewnątrz jednak są wilkami drapieżnymi.


text:
Dobre drzewo nie jest w stanie wydawać złych owoców ani bezużyteczne drzewo wydawać pięknych owoców.


text:
Nie każdy, kto mówi do Mnie: Panie, Panie, wejdzie do Królestwa Niebios; lecz ten, kto pełni wolę mojego Ojca, który jest w niebiosach.


text:
W tym dniu wielu mi powie: Panie, Panie, czy nie prorokowaliśmy w Twoim imieniu i w Twoim imieniu nie wypędzaliśmy demonów, i w Twoim imieniu nie dokonaliśmy wielu cudów?


text:
Każdego więc, ktokolwiek słucha tych moich słów i czyni je, porównają do człowieka mądrego, który swój dom zbudował na skale.


text:
I spadł deszcz, przyszły rzeki, dmuchnęły wiatry i wpadły na ten dom, ale on nie runął, gdyż posadowiony został na skale.


text:
A każdego, kto słucha tych moich słów, lecz ich nie czyni, porównają do człowieka głupiego, który swój dom zbudował na piasku.


text:
I spadł deszcz, przyszły rzeki, dmuchnęły wiatry i uderzyły w ten dom -- i runął, a jego upadek był wielki.


text:
A [Jezus] wyciągnął rękę, dotknął się go oznajmił: Chcę, bądź oczyszczony! I natychmiast został oczyszczony z trądu.


text:
Potem Jezus zwrócił się do niego: Uważaj, nie mów o tym nikomu, lecz idź, ukaż się kapłanowi i na świadectwo dla nich ofiaruj nakazany przez Mojżesza dar.


text:
A setnik odpowiedział: Panie, nie jestem godzien, abyś wszedł pod mój dach, ale tylko powiedz słowo, a będzie wyleczony mój chłopiec.


text:
Bo i ja jestem człowiekiem podległym władzy i mam pod sobą żołnierzy; i mówię temu: Idź, a idzie; innemu z kolei: Przyjdź, a przychodzi; a mojemu słudze: Zrób to, a robi.


text:
Gdy Jezus to usłyszał, zdumiał się i powiedział do tych, którzy za Nim podążali: Zapewniam was, u nikogo w Izraelu nie znalazłem tak wielkiej wiary.


text:
Mówię wam natomiast, że wielu zjawi się ze Wschodu i Zachodu, i spocznie przy stole w Królestwie Niebios wraz z Abrahamem, Izaakiem i Jakubem,


text:
Po czym zwrócił się Jezus do setnika: Idź, a jak uwierzyłeś, niech ci się stanie! I w tej godzinie jego chłopiec został wyleczony.


text:
A gdy Jezus przyszedł do domu Piotra, zobaczył jego teściową -- była złożona [chorobą] i gorączkowała.


text:
A gdy nastał wieczór, przyprowadzili do Niego wielu opętanych. I wygonił duchy słowem oraz uzdrowił wszystkich, którzy się źle mieli.


text:
W ten sposób spełniło się to, co zostało powiedziane przez proroka Izajasza: On wziął nasze słabości i poniósł ciężar naszych chorób."


text:
Wtedy podszedł pewien znawca Prawa i zwrócił się do Niego: Nauczycielu, pójdę za Tobą, dokądkolwiek się udasz.


text:
A Jezus mu odpowiedział: Lisy mają nory i ptaki niebieskie gniazda, ale Syn Człowieczy nie ma gdzie skłonić głowy.


text:
I oto na morzu zerwała się potężna burza, tak że łódź była przykrywana przez fale. On natomiast spał.


text:
A On na to: Dlaczego jesteście przestraszeni, małowierni? Następnie wstał, skarcił wiatry i morze -- i nastała wielka cisza.


text:
A gdy przybył na drugą stronę, do kraju Gadareńczyków, wyszli z grobów i przyszli Mu naprzeciw dwaj opętani, bardzo groźni, tak że nie było mocnego, aby przejść tą drogą.


text:
I powiedział im: Idźcie! One zaś wyszły i weszły w świnie. I oto runęło całe stado w dół urwiska do morza i zginęła w wodach.


text:
Pasterze natomiast uciekli, a gdy przyszli do miasta, donieśli o wszystkim, także tym, co dotyczyło opętanych.


text:
I oto całe miasto wyszło na spotkanie Jezusa, a gdy Go zobaczyli, poprosili, aby odszedł z ich granic.


text:
I oto przynieśli Mu ułożonego na posłaniu sparaliżowanego. A gdy Jezus zobaczył ich wiarę, zwrócił się do sparaliżowanego: Bądź dobrej myśli, dziecko, twoje grzechy są ci odpuszczone.


text:
Jednak abyście się przekonali, że Syn Człowieczy ma na ziemi władzę odpuszczać grzechy -- tu zwrócił się do sparaliżowanego -- Wstań, weź swoje posłanie i idź do swego domu.


text:
Gdy Jezus odchodził stamtąd, zobaczył człowieka imieniem Mateusz, siedzącego przy stole celnym. Zwrócił się do niego: Chodź za Mną. A on wstał i poszedł za Nim.


text:
I stało się, gdy spoczywał w domu przy stole, że wielu celników i grzeszników przyszło i zaczęło dołączało do Jezusa i Jego uczniów przy stole.


text:
Faryzeusze widząc to, zaczęli mówić do Jego uczniów: Dlaczego wasz Nauczyciel je z celnikami i grzesznikami?


text:
Idźcie i nauczcie się, co to znaczy: Miłosierdzia chcę, a nie ofiary. Bo nie przyszedłem powołać sprawiedliwych, lecz grzeszników.


text:
Wtedy podeszli do Niego uczniowie Jana i zapytali: Dlaczego my i faryzeusze dużo pościmy, a Twoi uczniowie nie poszczą?


text:
Jezus im odpowiedział: Czy goście weselni są w stanie się smucić, dopóki jest z nimi pan młody? Przyjdą jednak dni, gdy pan młody zostanie im zabrany -- i wtedy będą pościć.


text:
Nikt zaś nie naszywa na stary płaszcz łaty z płótna, które się jeszcze nie zbiegło w praniu, bo takie jego wypełnienie ściąga [brzegi] płaszcza i rozdarcie staje się gorsze.


text:
Nie wlewają też młodego wina w stare bukłaki, w przeciwnym razie bukłaki pękają, wino wycieka, a [same] bukłaki idą na straty. Ale młode wino wlewają do nowych bukłaków -- i tak chroni się jedno i drugie.


text:
Gdy to do nich mówił, oto przyszedł pewien przełożony [synagogi] i oddając Mu pokłony powiedział: Moja córka doszła teraz do końca, ale przyjdź, połóż na nią swą rękę, a będzie żyła.


text:
Jezus zaś obrócił się, zobaczył ją i powiedział: Bądź dobrej myśli, córko, twoja wiara cię ocaliła. I od tej godziny kobieta była ocalona.


text:
Gdy Jezus stamtąd odchodził, szli za Nim dwaj niewidomi i krzyczeli: Zmiłuj się nad nami, Synu Dawida!


text:
A po Jego wejściu do domu, niewidomi ci podeszli do Niego. Jezus ich zapytał: Czy wierzycie, że jestem w stanie to uczynić? Odpowiedzieli: Tak, Panie!


text:
I otworzyły się ich oczy. A Jezus nakazał im surowo, mówiąc: Uważajcie, niech nikt się o tym nie dowie!


text:
Po wypędzeniu demona niemy przemówił. A tłumy ogarnięte zdumieniem powtarzały: Nigdy coś takiego nie pojawiło się w Izraelu.


text:
I obchodził Jezus wszystkie miasta i wioski, nauczał w ich synagogach, głosił ewangelię Królestwa i uzdrawiał wszelką chorobę oraz wszelkie niedomaganie.


text:
A gdy zobaczył tłumy zlitował się nad nimi, gdyż były udręczone i porzucone jak owce niemające pasterza.


text:
I przywołał swoich dwunastu uczniów, dał im władzę nad duchami nieczystymi, aby je wyganiali i aby uzdrawiali wszelką chorobę i wszelkie niedomaganie.


text:
A te są imiona dwunastu apostołów: pierwszy Szymon zwany Piotrem, i jego brat Andrzej, Jakub, syn Zebedeusza, i jego brat Jan,


text:
Tych dwunastu posłał Jezus z takimi poleceniami: Nie udawajcie się w drogę do pogan i nie wchodźcie do miasta Samarytan.


text:
Słabych uzdrawiajcie, umarłych wskrzeszajcie, trędowatych oczyszczajcie, demony wyganiajcie; jako dar wzięliście, jako dar dawajcie.


text:
A do któregokolwiek miasta lub wioski wejdziecie, dokładnie się dowiedzcie, kto jest w nim godzien, i tam pozostańcie aż wyjdziecie.


text:
i jeśli ten dom byłby godzien, niech wasz pokój przyjdzie do niego, gdyby natomiast nie był godzien, niech wasz pokój zawróci do was.


text:
Ktokolwiek zaś nie przyjąłby was ani nie słuchał waszych słów, wychodząc z tego domu lub miasta, strząśnijcie proch z waszych nóg.


text:
Oto Ja posyłam was jak owce między wilki, starajcie się zatem być przemyślni jak węże i prości jak gołębice.


text:
Ze względu na Mnie zostanie też zaprowadzeni przed namiestników i królów, na świadectwo im i poganom.


text:
A gdy was wydadzą, nie martwcie się, w jaki sposób i co macie powiedzieć; ponieważ w tej godzinie będzie wam dane to, co macie mówić;


text:
Z powodu mojego imienia będziecie też przez wszystkich nienawidzeni, kto jednak wytrwa do końca, ten będzie ocalony.


text:
Gdyby was natomiast prześladowali w jednym mieście, uciekajcie do drugiego; bo zapewniam was, zanim skończycie miasta Izraela, Syn Człowieczy przyjdzie.


text:
wystarczy uczniowi, by się stał jak jego nauczyciel, a słudze jak jego pan; jeśli gospodarza nazwali Belzebulem, tym bardziej jego domowników!


text:
Nie bójcie się ich zatem; nie ma bowiem nic zakrytego, co by nie miało być ujawnione, ani nic tajnego, co by nie miało być poznane.


text:
I nie bójcie się tych, którzy zabijają ciało, duszy zaś zabić nie są w stanie; bójcie się raczej Tego, który jest w stanie i duszę i ciało zgubić w Gehennie.


text:
Czyż dwóch wróbli nie sprzedają za assanona? A ani jeden z nich nie spadnie na ziemię bez waszego Ojca.


text:
Do każdego więc, który się do Mnie przyzna wobec ludzi, i Ja się przyznam wobec mojego Ojca, który jest w niebiosach;


text:
tego jednak, który się Mnie wyprze wobec ludzi, i Ja się wyprę przed moim Ojcem, który jest w niebiosach.


text:
Kto kocha ojca lub matkę bardziej niż Mnie, nie jest Mnie godzien; i kto kocha syna lub córkę bardziej niż Mnie, nie jest Mnie godzien;


text:
Kto przyjmuje proroka w imię proroka, weźmie zapłatę proroka; i kto przyjmuje sprawiedliwego w imię sprawiedliwego, weźmie zapłatę sprawiedliwego.


text:
I ktokolwiek napoiłby jednego z tych małych tylko kubkiem zimnej wody w imię ucznia, zapewniam was, na pewno nie straci swojej zapłaty.


text:
I stało się, gdy Jezus zakończył wydawanie poleceń swoim dwunastu uczniom, że odszedł stamtąd, aby nauczać i głosić w ich miastach.


text:
Niewidomi odzyskują wzrok i chromi chodzą, trędowaci doznają oczyszczenia i głusi słyszą, umarli są wskrzeszani, a ubogim głoszona jest ewangelia --


text:
A gdy oni odchodzili, zaczął Jezus mówić do tłumów o Janie: Co wyszliście obejrzeć na pustkowiu? Czy trzcinę chwiejącą się od wiatru?


text:
Ale co wyszliście zobaczyć? Czy człowieka ubranego w miękkie szaty? Oto ci, którzy noszą miękkie szaty, są w domach królewskich.


text:
To jest ten, o którym napisano: Oto Ja posyłam przed tobą mojego posłańca, który przed tobą przygotuje twoją drogę.


text:
Zapewniam was: Nie powstał z tych, którzy z niewiast się rodzą, większy od Jana Chrzciciela, ale najmniejszy w Królestwie Niebios większy jest niż on.


text:
A od dni Jana Chrzciciela aż dotąd Królestwo Niebios doznaje przemocy i porywają je ludzie niepowstrzymani.


text:
Do kogo zaś porównam to pokolenie? Podobne jest do dzieci siedzących na rynkach, które kierują do drugich takie słowa


text:
Grałyśmy wam na flecie, a nie tańczyliście, śpiewałyśmy wam żałobne pieśni, a nie uderzałyście się w piersi.


text:
Przyszedł Syn Człowieczy, jadł i pił, a mówią: Oto człowiek żarłoczny i nadużywający wina, przyjaciel celników i grzeszników. I mądrość jest usprawiedliwiona na podstawie swych czynów.


text:
Wtedy zaczął grozić miastom, w których miało miejsce najwięcej przejawów Jego mocy, że się nie opamiętały.


text:
Biada tobie, Chorazynie, biada tobie, Betsaido; bo gdyby w Tyrze i Sydonie miały miejsce przejawy mocy, do których w was doszło, dawno by się w worze i popiele opamiętały.


text:
A ty, Kafarnaum, czy aż do nieba będziesz wywyższone? Aż do hadesu zstąpisz, bo gdyby w Sodomie miały miejsce te przejawy mocy, do których w tobie doszło, pozostałaby do dnia dzisiejszego.


text:
W tym czasie Jezus odezwał się w te słowa: Wysławiam cię, Ojcze, Panie nieba i ziemi, że zakryłeś te rzeczy przed mądrymi i roztropnymi, a objawiłeś je niemowlętom.


text:
Wszystko zostało mi przekazane przez mojego Ojca i nikt nie zna Syna tylko Ojciec, i nikt nie zna Ojca tylko Syn oraz ten, komu Syn zechce objawić.


text:
Weźcie na siebie moje jarzmo i uczcie się ode Mnie, że jestem łagodny i pokorny sercem, a znajdziecie odświeżenie dla waszych dusz.


text:
W tym czasie, a był to szabat, Jezus szedł przez zboża, a Jego uczniowie, głodni, i zaczęli zrywać kłosy i jeść.


text:
Gdy to zobaczyli faryzeusze, zwrócili się do Niego: Oto Twoi uczniowie robią to, czego nie wolno robić w szabat.


text:
Wówczas On im odpowiedział: Czy nie czytaliście, co uczynił Dawid, gdy był głodny, oraz ci, którzy z nim byli?


text:
Jak wszedł do Domu Bożego i zjedli chleby ofiarne, których nie wolno było jeść jemu ani tym, którzy z nim byli, a tylko samym kapłanom?


text:
Gdybyście natomiast rozumieli, co znaczy: Miłosierdzia chcę, a nie ofiary, nie potępialibyście niewinnych.


text:
I oto był tam człowiek, który miał uschłą rękę. I, aby móc Go potępić, zadali Mu pytanie: Czy wolno w szabat uzdrawiać?


text:
On zaś im odpowiedział: Kto spośród was okaże się człowiekiem, który mając jedną owcę, gdy mu ta w szabat w dół wpadnie, nie chwyci jej i wyciągnie?


text:
Następnie zwrócił się do tego człowieka: Wyciągnij swoją rękę. I wyciągnął, a [ta] stała się znów tak zdrowa jak druga.


text:
A gdy Jezus to rozpoznał, usunął się stamtąd. Poszły też za Nim wielkie tłumy -- i uzdrowił ich wszystkich.


text:
Oto mój chłopiec, którego wybrałem, mój Umiłowany, w którym moja dusza znalazła upodobanie. Położę na Nim mojego Ducha i ogłosi narodom sąd.


text:
Trzciny zgniecionej nie złamie i lnu tlącego się nie dogasi, dopóki nie doprowadzi sądu do zwycięstwa.


text:
Wtedy został Mu przyprowadzony opętany niewidomy i głuchoniemy [człowiek]. Uzdrowił go, tak że głuchoniemy mógł już mówić i widzieć.


text:
Gdy zaś usłyszeli to faryzeusze, stwierdzili: Ten nie wygania demonów inaczej jak tylko w [mocy] Belzebula, władcy demonów.


text:
Znając ich myśli, powiedział im: Każde królestwo podzielone samo w sobie, pustoszeje, nie ostoi się też żadne podzielone wewnętrznie miasto lub dom.


text:
Ponadto jeśli Ja w [mocy] Belzebula wyganiam demony, to w czyjej [mocy] wyganiają wasi synowie? Dlatego oni będą waszymi sędziami.


text:
Jeśli jednak Ja wyganiam demony w [mocy] Ducha Bożego, to z pewnością przybliżyło się do was Królestwo Boże.


text:
Albo jak może ktoś wejść do domu mocnego [człowieka] i zagarnąć jego rzeczy, jeśli najpierw nie zwiąże mocnego [człowieka] i dopiero wtedy jego dom ograbi?


text:
Dlatego mówię wam: Każdy grzech i obraza będą ludziom odpuszczone, ale obraza Ducha nie będzie odpuszczona.


text:
I ktokolwiek wypowiedziałby słowo przeciw Synowi Człowieczemu, będzie mu odpuszczone; kto by jednak wypowiedział przeciw Duchowi Świętemu, temu nie będzie odpuszczone ani w tym wieku ani w nadchodzącym.


text:
Albo zróbcie drzewo dobre -- i owoc będzie dobry; albo zróbcie drzewo bezużyteczne -- i owoc będzie bezużyteczny; gdyż po owocu rozpoznaje się drzewo.


text:
Dobry człowiek z dobrego skarbca wydobywa rzeczy dobre, a zły człowiek ze złego skarbca wydobywa rzeczy złe.


text:
Mówię wam natomiast: z każdego bezużytecznego słowa, które ludzie wypowiedzą, zdadzą sprawę w dniu sądu.


text:
Gdyż na podstawie swoich słów zostaniesz usprawiedliwiony i na podstawie swoich słów zostaniesz potępiony.


text:
Wtedy odpowiedzieli Mu niektórzy ze znawców Prawa i faryzeuszów: Nauczycielu, chcemy zobaczyć jakiś Twój znak.


text:
On zaś odezwał się na to: Pokolenie złe i cudzołożne poszukuje znaku i znak nie będzie mu dany poza znakiem proroka Jonasza.


text:
Gdyż podobnie jak Jonasz był w łonie potwora trzy dni i trzy noce, tak i Syn Człowieczy będzie w sercu ziemi trzy dni i trzy noce.


text:
Ludzie Niniwy staną na sądzie wraz z tym pokoleniem i osądzą je, gdyż opamiętali się dzięki poselstwu Jonasza, a oto tutaj więcej niż Jonasz.


text:
Królowa z Południa zostanie wzbudzona na sądzie wraz z tym pokoleniem i osądzi je; bo przybyła z krańców ziemi słuchać mądrości Salomona, a oto tutaj więcej niż Salomon.


text:
Gdy zaś duch nieczysty wyjdzie z człowieka, przemierza miejsca bezwodne w poszukiwaniu odpoczynku, jednak go nie znajduje.


text:
Wtedy mówi: Wrócę do mojego domu, skąd wyszedłem, i gdy przychodzi, zastaje go niezamieszkanym, wymiecionym i przyozdobionym.


text:
Wówczas idzie, zabiera z sobą siedem innych duchów gorszych od siebie i, po wejściu, zamieszkuje tam; i końcowy stan tego człowieka staje się gorszy od początków. Tak też będzie z tym złym pokoleniem.


text:
Gdy jeszcze mówił do tłumów, oto Matka oraz Jego bracia stanęli na zewnątrz, szukając [sposobności], aby z Nim pomówić.


text:
Wtedy ktoś Mu powiedział: Oto Twoja Matka i Twoi bracia stoją na zewnątrz i szukają [sposobności], aby z Tobą pomówić.


text:
Gdyż ktokolwiek pełni wolę mojego Ojca mojego, który jest w niebie, ten jest moim bratem, siostrą i matką.


text:
Inne zaś padły na miejsce skaliste, gdzie nie miały wiele gleby, i szybko wystrzeliły w górę, dlatego że gleba nie była głęboka.


text:
On zaś odpowiedział im: Wam zostało dane poznać tajemnice Królestwa Niebios, ale tamtym nie zostało dane.


text:
Ktokolwiek bowiem ma, temu będzie dane i będzie miał w nadmiarze; ktokolwiek zaś nie ma, temu również to, co ma, zostanie odebrane.


text:
Dlatego mówię do nich w przypowieściach, że patrząc, nie widzą, i słuchając, nie słyszą ani nie rozumieją.


text:
I spełnia się na nich proroctwo Izajasza, które głosi: Słuchem będziecie słuchać i nie zrozumiecie; wpatrzeni będziecie patrzeć i nie zobaczycie.


text:
Gdyż tłuszczem obrosło serce tego ludu, z trudem uszami usłyszeli, swoje oczy zamknęli, aby oczami nie zobaczyli ani uszami nie usłyszeli, [aby] sercem nie zrozumieli, nie nawrócili się -- i abym ich nie wyleczył.


text:
bo zapewniam was, że wielu proroków i sprawiedliwych pragnęło zobaczyć to, co wy widzicie, a nie zobaczyli, i usłyszeć to, co wy słyszycie, a nie usłyszeli.


text:
Do każdego, kto słucha słowa o Królestwie i nie rozumie, przychodzi zły i porywa to, co zostało zasiane w jego sercu -- to jest zasiany przy drodze.


text:
ale nie ma w sobie korzenia, przeciwnie: wytrzymuje tylko chwilę, gdy nastaje ucisk lub prześladowanie z powodu słowa, zaraz się zraża.


text:
Z kolei posiany między ciernie to ten, kto słucha słowa, ale troska tego wieku i oszustwo bogactwa duszą słowo i staje się bezowocne.


text:
A posiany na dobrej ziemi to ten, kto słucha słowa i rozumie [je]; ten właśnie wydaje owoc i czyni: ten sto, ten sześćdziesiąt, a tamten trzydzieści.


text:
Przedłożył im też inną przypowieść: Królestwo Niebios podobne jest do człowieka, który posiał dobre nasienie na swojej roli.


text:
Przyszli więc słudzy gospodarza i zapytali go: Panie, czy nie posiałeś dobrego nasienia na swojej roli? Skąd więc ma kąkol?


text:
Pozwólcie obu rosnąć razem aż do żniwa. A w czasie żniwa powiem żeńcom: Zbierzcie najpierw kąkol i powiążcie go w snopy na spalenie, pszenicę natomiast zbierzcie do mojego spichrza.


text:
Przedłożył im też inną przypowieść: Królestwo Niebios podobne jest do ziarnka gorczycy, które wziął człowiek i zasiał na swojej roli.


text:
Wprawdzie jest ono mniejsze niż wszystkie nasiona, ale kiedy wyrośnie, jest większe od warzyw i staje się drzewem, tak że zlatują się ptaki niebieskie i budują gniazda w jego gałęziach.


text:
Opowiedział im inną przypowieść: Królestwo Niebios podobne jest do zakwasu, który wzięła kobieta i zmieszała z trzema satonami mąki, aż się wszystko zakwasiło.


text:
W ten sposób spełniło się to, co zostało powiedziane przez proroka, gdy mówił: Otworzę w przypowieściach moje usta, wypowiem rzeczy zakryte od założenia świata.


text:
Następnie rozpuścił tłumy i poszedł do domu. Wówczas podeszli do Niego Jego uczniowie z taką prośbą: Wyjaśnij nam dokładnie przypowieść o kąkolu na roli.


text:
Syn Człowieczy pośle swoich aniołów i zbiorą z Jego Królestwa wszystkie skandale oraz dopuszczających się bezprawia,


text:
Królestwo Niebios podobne jest do skarbu ukrytego w roli, który człowiek znalazł, ukrył, uradowany odszedł, sprzedał wszystko, co ma, i kupił tę rolę.


text:
Dalej Królestwo Niebios podobne jest do człowieka żeglującego po morzach w poszukiwaniu pięknych pereł.


text:
którą po napełnieniu wyciągnęli się na brzeg, usiedli, dobre wybrali do naczyń, a złe wyrzucili na zewnątrz.


text:
A On im powiedział: Dlatego każdy znawca Prawa, który stał się uczniem Królestwa Niebios, podobny jest do człowieka gospodarza, który wyciąga ze swojego skarbca to, co nowe i stare.


text:
Gdy przyszedł w swoje ojczyste strony, zaczął ich nauczać w ich synagodze, tak że byli oni zdumieni i zastanawiali się: Skąd u Niego ta mądrość i te przejawy mocy?


text:
Czy nie jest On synem tego cieśli? Czy Jego Matce nie jest na imię Maria, a Jego braciom Jakub, Józef, Szymon i Juda?


text:
I zaczęli się do Niego zrażać. Wtedy Jezus im powiedział: Nie jest prorok bez czci, chyba tylko w ojczystych stronach i w swoi domu.


text:
I powiedział do swoich dworzan: To jest Jan Chrzciciel; to on został wzbudzony z martwych i dlatego przejawy mocy dają znać w nim [o sobie].


text:
Gdyż Herod schwytał Jana, związał go i umieścił w więzieniu z powodu Herodiady, żony jego brata Filipa.


text:
i zasmucił się król, [lecz] ze względu na przysięgę oraz spoczywających wraz z nim przy stole polecił, aby [jej] dano.


text:
Następnie przyszli jego uczniowie, zabrali ciało, pogrzebali je, a potem poszli i donieśli o tym Jezusowi.


text:
Po usłyszeniu tej wiadomości, Jezus usunął się stamtąd w łodzi na odosobnione pustynne miejsce. Tłumy jednak dowiedziały się o tym i pieszo poszły za Nim z miast.


text:
A gdy wyszedł [z łodzi], zobaczył wielki tłum i zlitował się nad nimi, i uzdrowił wśród nich ludzi wątłego zdrowia.


text:
Wraz z nastaniem wieczoru podeszli do Niego Jego uczniowie ze słowami: Miejsce to jest puste i godzina już przeszła; rozpuść te tłumy, aby odeszły do wiosek i nakupiły sobie żywności.


text:
Następnie rozkazał tłumom spocząć na trawie, wziął te pięć chlebów i te dwie ryby, spojrzał w niebo, pobłogosławił, po czym łamał i podawał chleby uczniom, a uczniowie tłumom.


text:
I zaraz ponaglił uczniów, aby wsiedli do łodzi i popłynęli przed Nim na drugą stronę, zanim rozpuści tłumy.


text:
Po rozpuszczeniu tłumów wstąpił samotnie na górę, aby się pomodlić. A z nastaniem wieczoru, był tam sam.


text:
Uczniowie natomiast, gdy zobaczyli Go idącego po morzu, przestraszyli się i mówili sobie, że to jest zjawa, a ze strachu wykrzyknęli.


text:
Ludzie z tego miejsca rozpoznali Go i rozesłali wiadomość po całej tej okolicy, tak że przyprowadzili do Niego wszystkich, którzy się mieli źle,


text:
i zaczęli Go prosić, aby mogli dotknąć choćby rąbek Jego szaty -- i ci wszyscy, którzy dotknęli, zostali ocaleni.


text:
Bóg bowiem powiedział: Czcij ojca i matkę, oraz: Kto złorzeczy ojcu lub matce, niech poniesie śmierć.


text:
A wy mówicie: Ktokolwiek by powiedział ojcu lub matce: Darem jest cokolwiek z mojej strony mogłoby [wam] być wsparciem,


text:
Wtedy podeszli uczniowie i zapytali Go: Czy wiesz, że faryzeusze po usłyszeniu tego słowa, zrazili się [do Ciebie]?


text:
Gdyż z serca pochodzą złe zamysły, zabójstwa, cudzołóstwa, rozwiązłe czyny, kradzieże, fałszywe świadectwa, obraźliwe słowa.


text:
I oto kobieta kananejska z tamtych okolic wyszła i zaczęła wołać: Zmiłuj się nade mną, Panie, Synu Dawida! Moja córka jest strasznie dręczona przez demona.


text:
On jednak nie odpowiedział jej ani słowem. Wówczas podeszli Jego uczniowie i zaczęli Go prosić: Odeślij ją, gdyż woła za nami.


text:
Wtedy Jezus zwrócił się do niej: O, kobieto, wielka jest twoja wiara; niech ci się stanie, jak chcesz. I od tej godziny jej córka była wyleczona.


text:
I przyszły do Niego wielkie tłumy, które miały z sobą kulawych, niewidomych, kalekich, głuchoniemych oraz wielu innych i kładli ich u Jego stóp, a On ich uzdrowił,


text:
tak że tłum był zdumiony, widząc, że głuchoniemi mówią, kalecy odzyskują zdrowie, kulawi chodzą a niewidomi widzą -- i oddali chwałę Bogu Izraela.


text:
Jezus zaś przywołał swoich uczniów i powiedział: Żal mi tego tłumu, gdyż już trzy dni przebywają ze Mną i nie mają co jeść i nie chcę odprawić ich głodnych, aby czasem nie zasłabli w drodze.


text:
I podeszli do Niego faryzeusze oraz saduceusze i wystawiając Go na próbę prosili, aby im pokazał znak z nieba.


text:
On zaś odpowiedział im: Gdy nastaje wieczór, mówicie: Będzie bezchmurny dzień, bo się niebo czerwieni;


text:
a rano: Będzie padać, bo niebo się czerwieni chmurzy. Z jednej strony wiecie co oznacza wygląd nieba, z drugiej nie potraficie [pojąć] znaków czasów?


text:
Pokolenie złe i cudzołożne poszukuje znaku, lecz znak nie będzie mu dany, poza znakiem Jonasza. Z tym zostawił ich i odszedł.


text:
Gdy Jezus to rozpoznał, powiedział: Małowierni, dlaczego zastanawiacie się sobie, że nie macie chlebów?


text:
Jeszcze nie dostrzegacie? I nie pamiętacie tych pięciu chlebów dla pięciu tysięcy -- i ile koszów zebraliście?


text:
Jak to? Nie rozumiecie, że nie o chlebie wam powiedziałem? Strzeżcie się zakwasu faryzeuszów i saduceuszów.


text:
Wtedy zrozumieli, że nie powiedział, aby się wystrzegali zakwasu chlebowego, ale nauki faryzeuszów i saduceuszów.


text:
Gdy zaś Jezus przyszedł w okolice Cezarei Filipowej, zaczął pytać swoich uczniów: Za kogo ludzie uważają Syna Człowieczego?


text:
Odpowiedzieli Mu: Jedni za Jana Chrzciciela, inni za Eliasza, jeszcze inni za Jeremiasza lub za jednego z proroków.


text:
A Jezus w odpowiedzi zwrócił się do niego: Szczęśliwy jesteś Szymonie, synu Jony, bo nie ciało i krew objawiły cito, lecz mój Ojciec, który jest w niebie.


text:
i bramy hadesu nie przemogą go. 19Dam ci klucze Królestwa Niebios; i cokolwiek zwiążesz na ziemi, będzie związane w Niebiosach, a cokolwiek rozwiążesz na ziemi, będzie rozwiązane w Niebiosach.


text:
Odtąd Jezus zaczął ukazywać swoim uczniom swoim, że musi pójść do Jerozolimy, wiele wycierpieć ze strony starszych, arcykapłanów i znawców Prawa, że musi być zabity i trzeciego dnia zostać wzbudzony z martwych.


text:
A Piotr wziął Go sobie na stronę i zaczął upominać: Miłosierdzie Ci, Panie! Nigdy tak z Tobą nie będzie!


text:
On jednak obrócił się i powiedział Piotrowi: Odejdź za Mnie, szatanie! Jesteś moją pułapką, gdyż nie myślisz o tym, co Boże, ale o tym, co ludzkie.


text:
Następnie Jezus powiedział do swoich uczniów: Jeśli ktoś chce pójść za Mną, niech się wyprze samego siebie, weźmie swój krzyż i niech idzie za Mną.


text:
Bo kto by chciał ocalić swoją duszę, zgubi j a kto by zgubił swoją duszę ze względu na Mnie, odnajdzie ją.


text:
Co bowiem zyska człowiek, choćby zdobył cały świat, a duszę swoją stracił? Albo co da człowiek w zamian za swoją duszę?


text:
Gdyż Syn Człowieczy ma przyjść w chwale swojego Ojca, z aniołami swymi, i wtedy odda każdemu według jego czynów.


text:
Zapewniam was, że są wśród stojących tutaj tacy, którzy nie skosztują śmierci, dopóki nie zobaczą Syna Człowieczego, przychodzącego w swoim Królestwie.


text:
A po sześciu dniach Jezus wziął z sobą Piotra, Jakuba oraz jego brata Jana, i wyprowadził ich osobno na wysoką górę.


text:
I został wobec nich przemieniony; Jego twarz zjaśniała jak słońce, a Jego szaty stały się białe jak światło.


text:
Wtedy Piotr odezwał się do Jezusa: Panie! Dobrze jest nam tu być; jeśli chcesz, rozbiję tu trzy namioty: jeden dla Ciebie, jeden dla Mojżesza i jeden dla Eliasza.


text:
Gdy on jeszcze mówił, oto okrył ich świetlisty obłok i oto przemówił głos z obłoku: Ten jest moim umiłowanym Synem, w którym znalazłem przyjemność; Słuchajcie Go!


text:
A w czasie ich schodzenia z góry Jezus im polecił: Nikomu nie mówcie o tym widzeniu, dopóki Syn Człowieczy nie powstanie z martwych.


text:
Uczniowie natomiast zadali Mu pytanie: Dlaczego więc znawcy Prawa utrzymują, że najpierw musi przyjść Eliasz?


text:
jednak mówię wam: Eliasz już przyszedł i nie rozpoznali go, ale zrobili z nim, co chcieli. W ten sposób i Syn Człowieczy ma od nich ucierpieć.


text:
i prosił: Panie, zmiłuj się nad moim synem, bo jest lunatykiem i strasznie cierpi; często bowiem wpada w ogień i często w wodę.


text:
Jezus zaś odpowiedział: O, pokolenie bez wiary i przewrotne! Jak długo z warni będę? Jak długo będę was znosił? Przyprowadźcie mii go tutaj.


text:
A On im na to: Z powodu waszej małej wiary. Zapewniam was bowiem, jeśli macie wiarę jak ziarno gorczycy i powiecie tej górze: Przenieś się stąd tam -- przeniesie się; i nic nie będzie dla was niemożliwe.


text:
A gdy przyszli do Kafarnaum, podeszli do Piotra poborcy dwudrachmy z zapytaniem: Czy wasz nauczyciel nie płaci dwu drachm?


text:
Piotr odpowiedział: Owszem, [płaci]. A gdy wchodził do domu, Jezus uprzedził go pytaniem: Jak myślisz, Szymonie, od kogo królowie ziemi pobierają cło lub podatek? Od swoich synów czy od obcych?


text:
Jednak abyśmy ich nie zrazili, idź nad morze, zarzuć haczyk, weź pierwszą wyciągniętą rybę, otwórz jej pyszczek, a znajdziesz stater; tego zabierz i daj im za Mnie i za siebie.


text:
i powiedział: Zapewniam was, że jeśli się nie nawrócicie i nie staniecie jak dzieci, na pewno nie wejdziecie do Królestwa Niebios.


text:
Kto natomiast zrazi jednego z tych małych, wierzących we Mnie, korzystniej byłoby dla niego, aby mu u szyi zawieszono ośli kamień młyński i utopiono w głębi morza.


text:
Biada światu z powodu skandali! Nadejście skandali jest koniecznością, lecz biada człowiekowi, przez którego skandal przychodzi.


text:
Jeżeli zaś twoja ręka lub twoja stopa jest dla ciebie pułapką, odetnij ją i odrzuć od siebie; lepiej jest dla ciebie wejść w życie okaleczony lub kulawym, niż mieć obie ręce lub obie stopy być wrzuconym do ognia wiecznego.


text:
I jeśli twoje oko jest dla ciebie pułapką, wyłup je i odrzuć od siebie; lepiej jest dla ciebie wejść w życie jednookim, niż mieć dwoje oczu i być wrzuconym do Gehenny ognia.


text:
Uważajcie, abyście nie gardzili żadnym z tych małych, gdyż mówię wam, że ich aniołowie w niebiosach zawsze widzą twarz mojego Ojca, który jest w niebiosach.


text:
Jak się wam wydaje? Jeśli jakiś człowiek posiada sto owiec i zbłądzi jedna z nich, to czy nie zostawi w górach dziewięćdziesięciu dziewięciu i nie pójdzie szukać zbłąkanej?


text:
I jeśli uda mu się ją znaleźć, zapewniam was, że się z niej bardziej cieszy niż z dziewięćdziesięciu dziewięciu tych, które nie zbłądziły.


text:
Jeśli twój brat zgrzeszy [przeciw tobie], idź przekonaj go [o tym] tylko między sobą a nim; jeśli cię posłucha, pozyskałeś swego brata.


text:
Jeśli jednak nie posłucha, weź z sobą jeszcze jednego lub dwóch, aby na ustach dwóch lub trzech świadków była oparta każda sprawa.


text:
Jeśliby zaś ich nie posłucha, powiedz kościołowi; a jeśli i kościoła nie posłucha, niech będzie dla ciebie jak poganin i celnik.


text:
Zapewniam was, cokolwiek zwiążecie na ziemi, będzie związane w niebie; i cokolwiek rozwiążecie na ziemi, będzie rozwiązane w niebie.


text:
I znów zapewniam was, że jeśli dwaj spośród was na ziemi zgodzą się co do wszelkiej sprawy, o którą zamierzają poprosić, stanie się im ze strony mojego Ojca, który jest w niebiosach.


text:
Wtedy podszedł Piotr i zapytał Go: Panie, ile razy mam odpuścić mojemu bratu, jeśli zgrzeszy przeciwko mnie? Czy aż do siedmiu razy?


text:
Dlatego Królestwo Niebios przypomina pewnego człowieka, króla, który postanowił sprawdzić rozliczenia ze swoimi sługami.


text:
A ponieważ nie miał [z czego] oddać, pan polecił, aby został sprzedany wraz żoną i dziećmi oraz wszystkim, co ma -- i by zostało oddane.


text:
Po wyjściu zaś ten sługa spotkał jednego ze swoich współsług, który był mu winien sto denarów; złapał go, zaczął dusić i domagać się: Oddaj, coś winien.


text:
Gdy więc [inni] jego współsłudzy zobaczyli, co zaszło, bardzo się zasmucili, a następnie poszli i o wszystkim, co się stało, dokładnie opowiedzieli swojemu panu.


text:
Wtedy jego pan wezwał go i powiedział: Ty niegodziwy sługo! Cały tamten dług darowałem ci, dlatego że mnie prosiłeś.


text:
I pan, rozgniewany, wydał go dozorcom więziennym, [by się nim zajęli] dopóki nie odda wszystkiego, co dłużne.


text:
I stało się, gdy Jezus zakończył te słowa, że odszedł z Galilei i przyszedł na pogranicze Judei, po drugiej stronie Jordanu.


text:
Podeszli do Niego również faryzeusze, którzy wystawiając Go na próbę zadali pytanie: Czy wolno człowiekowi oddalić swoją żonę z każdej przyczyny?


text:
Następnie powiedział: Dlatego opuści człowiek ojca i matkę, połączy się ze swoją żoną i będą ci dwoje [złączeni] w jedno ciało.


text:
Odpowiedział im: Mojżesz przez wzgląd na twardość waszych serc pozwolił wam oddalać wasze żony, od początku jednak tak nie było.


text:
Są bowiem eunuchowie, którzy od łona matki takimi się urodzili, są też eunuchowie, którzy zostali wytrzebieni przez ludzi, i są eunuchowie, którzy wytrzebili się sami dla Królestwa Niebios. Kto jest wstanie to pojąć, niech pojmuje!


text:
Jezus natomiast powiedział: Zostawcie dzieci i nie zabraniajcie im do Mnie przychodzić, ponieważ takich jest Królestwo Niebios.


text:
I oto podszedł do Niego jeden i zapytał: Nauczycielu, co dobrego mam czynić, aby posiąść życie wieczne?


text:
A On mu odpowiedział: Dlaczego Mnie pytasz o to, co dobre? Jeden jest dobry. Jeśli zaś chcesz wejść w życie, zachowuj przykazania.


text:
Zapytał: Które? Jezus na to: Te: Nie będziesz zabijał, nie będziesz cudzołóż, nie będziesz kradł, nie będziesz składał fałszywego świadectwa,


text:
Wówczas Jezus powiedział: Jeśli chcesz być doskonały, odejdź, sprzedaj, co posiadasz, i daj ubogim, a będziesz miał skarb w niebiosach, i nie zwlekaj -- idź za Mną.


text:
Jezus zaś zwrócił się do swoich uczniów: Zapewniam was, bogaty z trudnością wejdzie do Królestwa Niebios.


text:
Jeszcze raz wam mówię: Łatwiej jest wielbłądowi przejść przez ucho igły niż bogatemu wejść do Królestwa Bożego.


text:
Jezus natomiast utkwił w nich wzrok i powiedział: Z ludźmi jest to niemożliwe, lecz z Bogiem wszystko jest możliwe.


text:
A Jezus im powiedział: Zapewniam was, że wy, którzy poszliście za Mną, przy odrodzeniu, gdy Syn Człowieczy zasiądzie na tronie swojej chwały, zasiądziecie i wy na dwunastu tronach, aby sądzić dwanaście pokoleń Izraela.


text:
I każdy, kto by opuścił domy lub braci, lub siostry, lub ojca, lub matkę, lub dzieci, lub rolę ze względu na moje imię, posiądzie sto razy tyle i odziedziczy życie wieczne.


text:
Królestwo Niebios podobne jest bowiem do pewnego człowieka, gospodarza, który wyszedł wczesnym rankiem wynająć robotników do swojej winnicy.


text:
A gdy wyszedł około jedenastej i zastał innych stojących, zapytał ich: Dlaczego tutaj cały dzień bezczynnie stoicie.


text:
Z nastaniem wieczoru pan winnicy polecił swojemu zarządcy: Zwołaj robotników i wypłać im należność, zaczynając od ostatnich aż do pierwszych.


text:
i mówić: Ci ostatni pracowali jedną godzinę, a potraktowałeś nas na równi z nami, którzy znieśliśmy ciężar dnia i upał.


text:
On zaś odpowiedział jednemu z nich: Kolego, nie krzywdzę cię. Czy nie zgodziłeś się ze mną na denara?


text:
Czy nie wolno mi z tym, co moje, czynić tego, co chcę? Albo czy twoje oko jest złe dlatego, że ja jestem dobry?


text:
Oto wstępujemy do Jerozolimy i Syn Człowieczy będzie wydany arcykapłanom oraz znawcom Prawa i skażą Go na śmierć.


text:
Wydadzą Go też poganom na pośmiewisko, na ubiczowanie i na ukrzyżowanie, a trzeciego dnia zostanie wzbudzony z martwych.


text:
Wtedy podeszła do Niego matka synów Zebedeusza wraz ze swoimi synami, pokłoniła się i poprosiła Go o coś.


text:
On zaś zapytał ją: Czego chcesz? Odpowiedziała: Powiedz, aby w Twoim Królestwie ci dwaj moi synowie zasiedli jeden po Twojej prawej, a drugi po Twojej pomyślnej stronie.


text:
Jezus odpowiedział: Nie wiecie, o co prosicie. Czy możecie pić kielich, który Ja mam pić? Mówią Mu: Możemy.


text:
A On im na to: Mój kielich wprawdzie pić będziecie, jednak zasiąść po mojej prawej lub po pomyślnej stronie -- nie moje to jest dać, lecz tym, którym zostało to przygotowane przez mojego Ojca.


text:
Jezus jednak przywołał ich i powiedział: Wiecie, że władcy narodów podporządkowują je i wielcy tyranizują je.


text:
Nie tak będzie u was, lecz ktokolwiek wśród was chciałby stać się wielki, niech będzie waszym usługującym.


text:
Podobnie jak Syn Człowieczy nie przyszedł, aby Mu służono, ale aby służył i oddał swoje życie na okup za wielu.


text:
I oto dwaj niewidomi, którzy siedzieli przy drodze, usłyszeli, że przechodzi Jezus i wykrzyknęli: Zmiłuj się nad nami, Panie, Synu Dawida!


text:
Tłum jednak zganił ich, aby zamilkli; lecz oni jeszcze głośniej wołali: Zmiłuj się nad nami, Panie, Synu Dawida!


text:
A gdy się przybliżyli do Jerozolimy i przyszli do Betfage, do Góry Oliwnej, wtedy Jezus posłał dwóch uczniów


text:
z takim poleceniem: Idźcie do wioski naprzeciw was, a zaraz znajdziecie uwiązaną oślicę oraz oślę wraz z nią; odwiążcie je i przyprowadźcie mi.


text:
Powiedzcie córce Syjonu: Oto twój Król przychodzi do ciebie łagodny, a jedzie siedząc na ośle i na oślęciu, synu [zwierzęcia] spod jarzma.


text:
Większość zaś tłumu rozpostarła swoje płaszcze na drodze, inni z kolei obcinali gałązki z drzew i rozkładali na drodze.


text:
Tłumy natomiast, które Go poprzedzały i które za Nim podążały, wołały: Hosanna Synowi Dawida! Pochwalony Ten, który przychodzi w imieniu Pana. Hosanna na wysokościach!


text:
A Jezus wszedł do świątyni i wyrzucił wszystkich, którzy w świątyni sprzedawali i kupowali, poprzewracał stoły wymieniających pieniądze i stragany handlarzy gołębi.


text:
Powiedział przy tym: Napisano: Mój dom będzie nazwany domem modlitwy, a wy zrobiliście z niego jaskinię zbójców.


text:
Arcykapłani natomiast i znawcy Prawa, widząc dziwy, które czynił, oraz dzieci, które wołały w świątyni i mówiły: Hosanna Synowi Dawida, oburzyli się.


text:
I zapytali: Czy słyszysz, co one mówią? A Jezus im odpowiedział: Tak. Czy nigdy nie czytaliście: Z ust niemowląt i ssących przygotowałeś sobie chwałę?


text:
I gdy przy drodze zobaczył jednego figowca podszedł do niego, ale nie znalazł na nim nic poza samymi liśćmi. I skierował się do niego: Niech się już z ciebie owoc nie rodzi na wieki. Figowiec zaś natychmiast usechł.


text:
A gdy uczniowie to zobaczyli, zdziwili się i mówili: W jaki sposób figowiec mógł tak od razu uschnąć?!


text:
Jezus zaś odpowiedział im: Zapewniam was, jeśli macie wiarę i nie zwątpicie, zrobicie nie tylko to, co z figowcem, ale i tej górze powiecie: Podnieś się i rzuć w morze -- i [to] się stanie.


text:
A gdy przyszedł do świątyni, podeszli do Niego w czasie nauczania, arcykapłani i starsi ludu z pytaniem: Jakim prawem to czynisz i kto ci dał tę władzę?


text:
A Jezus im odpowiedział: I Ja zadam wam jedno pytanie, na które -- jeśli mi odpowiecie -- i Ja wam powiem, jakim prawem to czynię:


text:
Skąd był chrzest Jana? Z nieba czy od ludzi? Oni zaś zaczęli rozważać to w sobie. Mówili: Jeśli powiemy, że z nieba, zapyta: Dlaczego więc mu nie uwierzyliście?


text:
W końcu odpowiedzieli Jezusowi: Nie wiemy. Wówczas i On im powiedział: To i Ja wam nie powiem, jakim prawem to czynię.


text:
Jak się wam wydaje? Pewien człowiek miał dwóch synów. Podszedł do pierwszego i powiedział: Dziecko, idź dziś, pracuj w winnicy.


text:
Który z tych dwóch wypełnił wolę ojca? Mówią: Pierwszy. A Jezus na to: Zapewniam was, celnicy i prostytutki idą przed wami do Królestwa Bożego.


text:
Gdyż przyszedł do was Jan drogą sprawiedliwości i nie uwierzyliście mu, natomiast celnicy i prostytutki uwierzyli mu; a wy, chociaż zobaczyliście, nie odczuliście później żalu, aby mu uwierzyć.


text:
Posłuchajcie innej przypowieści: Był pewien człowiek, gospodarz, który zasadził winnicę, ogrodził ją płotem, wykuł w niej tłocznię, zbudował wieżę, wydzierżawił ją rolnikom i odjechał.


text:
Ale gdy rolnicy zobaczyli syna, powiedzieli sobie: To jest dziedzic! Dalej, zabijmy go, a posiądziemy jego dziedzictwo.


text:
Oni na to: Marnie tych łotrów wygubi, a winnicę wydzierżawi innym rolnikom, którzy we właściwym czasie będą mu oddawać owoce.


text:
Wtedy Jezus im powiedział: Czy nigdy nie czytaliście w Pismach: Kamień, który odrzucili budujący, ten stał się głowicą węgła. Pan to sprawił i to jest cudowne w naszych oczach?


text:
Podobne jest Królestwo Niebios do pewnego człowieka, króla, który wyprawił uroczystości weselne swojemu synowi.


text:
Znowu posłał inne sługi, z poleceniem: Powiedzcie zaproszonym: Oto mój obiad mam gotowy, moje woły i zostało pobite i wszystko jest gotowe, przyjdźcie na uroczystości weselne.


text:
Słudzy ci wyszli na drogi i sprowadzili, których spotkali, zarówno złych, jak i dobrych, i wesele zapełniło się spoczywającymi przy stole.


text:
A gdy wszedł król, aby przyjrzeć się spoczywającym, zobaczył tam człowieka nie ubranego w weselną szatę.


text:
Wtedy król zwrócił się do usługujących: zwiążcie mu nogi i ręce i wyrzućcie go w ciemność zewnętrzną; tam będzie płacz i zgrzytanie zębów.


text:
1 wysłali do Niego swoich uczniów wraz z Herodianami, z takim zapytaniem: Nauczycielu, wiemy, że jesteś szczery i drogi Bożej w prawdzie nauczasz, przy tym nie zależy Ci na nikim, gdyż nie patrzysz na oblicze ludzi.


text:
Powiadają: Cezara. Wtedy zwróciła się do nich: Oddawajcie więc co cesarskie, cesarzowi, a co Boże -- Bogu.


text:
A gdy to usłyszeli, zdziwili się, po czym opuścili Go i odeszli. Bóg Bogiem żywych i małżeństwa w świecie przyszłym


text:
Nauczycielu! Mojżesz powiedział: Jeśli ktoś umrze nie mając dziecka, jego brat poślubi jego żonę i wzbudzi potomstwo swojemu bratu.


text:
Otóż było u nas siedmiu braci; pierwszy ożenił się i odszedł, a ponieważ nie miał nasienia, zostawił swoją żonę swojemu bratu.


text:
Przy zmartwychwstaniu bowiem ani nie będą się żenić ani za mąż wychodzić, lecz będą jak aniołowie w niebie.


text:
A co do zmartwychwstania umarłych, czy nie czytaliście, co wam zostało powiedziane przez Boga w słowach:


text:
Ja jestem Bogiem Abrahama i Bogiem Izaaka, i Bogiem Jakuba? Bóg nie jest [Bogiem] umarłych, lecz żywych.


text:
A On mu powiedział: Będziesz kochał Pana, swego Boga, całym swoim sercem, całą swoją duszą i całą swoją myślą.


text:
I nikt nie był w stanie odpowiedzieć Mu ani słowem. Nikt też od tego dnia nie ośmielił się już Go pytać.


text:
Czyńcie zatem i zachowujcie wszystko, cokolwiek by wam powiedzieli, nie postępujcie jednak według ich czynów; mówią bowiem -- i nie czynią.


text:
Wiążą natomiast ciężkie i trudne do uniesienia brzemiona oraz kładą na ramiona ludzi, sami natomiast [nawet] swoim palcem nie chcą ich ruszyć.


text:
A wszystkich swoich czynów dokonują, aby pokazać się ludziom; poszerzają bowiem swoje filakteria i wydłużają frędzle.


text:
Wy natomiast nie bądźcie nazywani Rabbi, gdyż Nauczyciel wasz jest jeden, a wy wszyscy jesteście braćmi.


text:
[Nikogo] też na ziemi nie nazywajcie swoim ojcem; gdyż Ojciec wasz jest jeden, [Ten], który jest w niebie.


text:
Biada wam, znawcy Prawa i faryzeusze, obłudnicy, że zamykacie Królestwo Niebios przed ludźmi; wy bowiem nie wchodzicie a i wchodzącym nie pozwalacie wejść.


text:
Biada wam, znawcy Prawa i faryzeusze, obłudnicy, że obchodzicie morze i suchy ląd, aby pozyskać jednego prozelitę, a gdy się nim staje, czynicie go synem Gehenny dwa razy takim jak wy.


text:
Biada wam, ślepi przewodnicy, którzy mówicie: Kto by przysiągł na przybytek, to nic; kto by zaś przysiągł na złoto przybytku, ten jest związany [przysięgaj.


text:
Oraz: Kto by przysiągł na ołtarz, to nic; kto by zaś przysiągł na dar, który jest na nim, ten jest związany [przysięgaj.


text:
Biada wam, znawcy Prawa i faryzeusze, obłudnicy, że dajecie dziesięcinę z mięty, kopru oraz kminku, a porzuciliście to, co w Prawie ważniejsze: sąd, miłosierdzie i wiarę -- te zaś należało czynić, a i tamtych nie porzucać.


text:
Biada wam, znawcy Prawa i faryzeusze, obłudnicy, że oczyszczacie zewnętrzną stronę kielicha i miski, wewnątrz zaś zawierają [to, co pochodzi] z grabieży i nieopanowania.


text:
Ślepy faryzeuszu! Oczyść najpierw wnętrze kielicha, aby i to, co jest na zewnątrz niego stało się czyste.


text:
Biada wam, znawcy Prawa i faryzeusze, obłudnicy, że przypominacie pobielone groby, które wprawdzie na zewnątrz wyglądają pięknie, wewnątrz jednak zawierają kości zmarłych i wszelką nieczystość.


text:
Tak i wy na zewnątrz wydajecie się ludziom sprawiedliwi, wewnątrz zaś jesteście pełni obłudy i bezprawia.


text:
Biada wam, znawcy Prawa i faryzeusze, obłudnicy, że budujecie groby prorokom i zdobicie grobowce sprawiedliwych,


text:
i mówicie: Gdybyśmy żyli na dni naszych ojców, nie bylibyśmy ich wspólnikami w [przelaniu] krwi proroków.


text:
Oto dlatego Ja posyłam do was proroków, mędrców i znawców Prawa; niektórych z nich zabijecie i ukrzyżujecie, innych ubiczujecie w waszych synagogach i będziecie przepędzać z miasta do miasta;


text:
w ten sposób przyjdzie na was cała sprawiedliwa krew, przelewana na ziemi: od krwi sprawiedliwego Abla aż do krwi Zachariasza, syna Barachiasza, którego zabiliście pomiędzy przybytkiem a ołtarzem.


text:
Jeruzalem, Jeruzalem, które zabijasz proroków i kamienujesz tych, którzy do ciebie byli posłani, tyle razy chciałem zgromadzić twoje dzieci, jak kwoka zgromadza swoje pisklęta pod skrzydła, a nie chcieliście!


text:
Bo mówię wam: Na pewno Mnie nie zobaczycie -- aż powiecie: Pochwalony, który przychodzi w imieniu Pańskim.


text:
A gdy Jezus wyszedł ze świątyni i szedł, podeszli do Niego Jego uczniowie, aby Mu pokazać zabudowania świątyni.


text:
On zaś odpowiedział im: Czy nie widzicie tego wszystkiego? Zapewniam was, na pewno nie zostanie tu pozostawiony kamień na kamieniu, którego by nie zwalono.


text:
A gdy siedział na Górze Oliwnej, podeszli do Niego uczniowie na osobności i zapytali: Powiedz nam, kiedy się to stanie i jaki będzie znak Twego przyjścia oraz końca wieku?


text:
Będziecie zaś słyszeć o wojnach oraz wieści z wojen. Uważajcie, nie bądźcie przerażeni, to musi się stać, ale to jeszcze nie koniec.


text:
Powstanie bowiem naród przeciwko narodowi i królestwo przeciwko królestwu, będą głody, a miejscami trzęsienia ziemi.


text:
Wtedy wydawać was będą na udrękę i będą was zabijać, i będziecie znienawidzeni przez wszystkie narody z powodu mojego imienia.


text:
A ta ewangelia Królestwa będzie głoszona po całym zamieszkałym świecie na świadectwo wszystkim narodom -- i wtedy nadejdzie koniec.


text:
Gdy więc zobaczycie ohydę spustoszenia, zapowiedzianą przez proroka Daniela, stojącą w miejscu świętym -- kto czyta, niech rozumie --


text:
Nastanie bowiem wtedy wielki ucisk, jakiego nie było od początku świata aż do teraz, i na pewno nie będzie.


text:
I gdyby te dni nie były skrócone, nie ocalałoby żadne ciało, jednak ze względu na wybranych dni te będą skrócone.


text:
Powstaną bowiem fałszywi chrystusowie i fałszywi prorocy i dokonywać będą wielkich znaków i cudów, aby -- o ile można -- zwieść także wybranych.


text:
Gdyby więc wam powiedzieli: Oto jest na pustkowiu -- nie wychodźcie; Oto jest w kryjówce -- nie wierzcie.


text:
Gdyż jak błyskawica pojawia się od wschodu i świecie aż na zachód, tak będzie z przyjściem Syna Człowieczego.


text:
A zaraz po ucisku tych dni zostanie zaćmione słońce i księżyc nie da swego blasku, gwiazdy spadać będą z nieba i moce niebios zostaną będą poruszone.


text:
I wtedy zostanie ukazany na niebie znak Syna Człowieczego, wtedy też będą bić się w pierś wszystkie plemiona ziemi i zobaczą Syna Człowieczego, przychodzącego na obłokach nieba z wielką mocą i chwałą;


text:
wówczas pośle swoich aniołów z wielką trąbą i zgromadzą Jego wybranych z czterech wiatrów świata, z jednego krańca nieba aż po drugi.


text:
Od figowca natomiast nauczcie się przykładu: Gdy już jego gałąź staje się miękka i wypuszcza liście, wiecie, że lato blisko.


text:
O tym dniu natomiast oraz o godzinie nikt nie wie: ani aniołowie w niebiosach; ani Syn, tylko sam Ojciec.


text:
Bo jak w tamtych dniach, przed potopem, jedli i pili, żenili się i za mąż wydawali, aż do tego dnia, gdy Noe wszedł do arki,


text:
i nie spostrzegli się, aż przyszedł potop i uniósł wszystkich, tak też będzie z przyjściem Syna Człowieczego.


text:
Rozważcie zaś i to, że gdyby gospodarz wiedział, o której straży przyjdzie złodziej, czuwałby i nie pozwoliłby włamać się do swego domu.


text:
Kto więc jest tym wiernym i mądrym sługą, którego pan postawił nad swoją służbą, aby im wydawał żywność we właściwym czasie?


text:
Wtedy podobne będzie Królestwo Niebios do dziesięciu panien, które wzięły swoje lampy i wyszły na spotkanie pana młodego.


text:
Mądre zaś odpowiedziały: Żeby nie wystarczyło nam i wam; idźcie raczej do sprzedawców i kupcie sobie.


text:
Gdy one odeszły kupować, przyszedł pan młody i te, które były gotowe, weszły z Nim na wesele i drzwi zostały zamknięte.


text:
Podobnie bowiem pewien człowiek odjeżdżający [za granicę] przywołał własne sługi i przekazał im swoje mienie.


text:
Jednemu dał pięć talentów, drugiemu dwa, a trzeciemu jeden -- każdemu według jego własnej mocy -- i odjechał [za granicę]. Natychmiast


text:
Wówczas podszedł ten, który wziął pięć talentów, przyniósł dalsze pięć talentów i powiedział: Panie! Powierzyłeś mi pięć talentów; oto zyskałem dalsze pięć talentów.


text:
A jego Pan na to: Dobrze, sługo dobry i wierny, byłeś wierny w małych, ustanowię cię na wieloma; wejdź do radości swego pana.


text:
Podszedł też ten, który [wziął] dwa talenty, i powiedział: Panie, powierzyłeś mi dwa talenty, oto zyskałem dalsze dwa talenty.


text:
Pan mu odpowiedział: Dobrze, sługo dobry i wierny, byłeś wierny w małych, ustanowię cię na wieloma; wejdź do radości swego pana.


text:
Podszedł zaś i ten, który posiadł jeden talent, i powiedział: Panie, poznałem cię, że jesteś twardym człowiekiem, że żniesz, gdzie nie posiałeś, i zbierasz, gdzie nie rozsypałeś.


text:
Jego pan natomiast odpowiedział mu: Sługo zły i leniwy! Byłeś świadom, że żnę, gdzie nie siałem, i zbieram, gdzie nie rozsypałem.


text:
Trzeba ci więc było położyć moje srebrniki bankierom, a ja po przyjściu odebrałbym to, co moje, z zyskiem.


text:
każdemu bowiem, kto ma, będzie dane i będzie miał w nadmiarze, temu natomiast, który nie ma, zostanie zabrane i to, co ma.


text:
Gdy zaś przyjdzie Syn Człowieczy w swojej chwale, a z Nim wszyscy aniołowie, wtedy zasiądzie na tronie Swojej chwały;


text:
i będą przed Nim zgromadzone wszystkie narody, i odłączy jednych od drugich, jak pasterz odłącza owce od kozłów;


text:
Wtedy powie Król tym po swojej prawicy: Przyjdźcie, błogosławieni mojego Ojca, odziedziczcie Królestwo przygotowane dla was od założenia świata.


text:
Gdyż byłem głodny, a daliście Mi jeść, byłem spragniony, a daliście Mi pić, byłem obcym przybyszem, a przyjęliście Mnie,


text:
byłem nagi, a przyodzialiście Mnie, byłem słaby, a odwiedziliście Mnie, byłem w więzieniu, a przyszliście do Mnie.


text:
Wtedy odezwą się sprawiedliwi tymi słowy: Panie! Kiedy widzieliśmy Cię głodnym, a daliśmy Ci jeść, lub spragnionym, a daliśmy Ci pić?


text:
A Król im odpowie: Zapewniam was, cokolwiek uczyniliście jednemu z tych najmniejszych moich braci, uczyniliście Mnie.


text:
Następnie powie i tym po pomyślnej: Idźcie ode mnie, przeklęci, w ogień wieczny, przygotowany diabłu i jego aniołom.


text:
Byłem obcym przybyszem, a nie przyjęliście Mnie, nagim, a nie ubraliście Mnie, słabym i w więzieniu, a nie odwiedziliście Mnie.


text:
Wtedy odezwą się i oni: Panie, kiedy widzieliśmy Cię głodnym lub spragnionym, lub obcym przybyszem, lub nagim, lub słabym, lub w więzieniu -- i nie usłużyliśmy Ci?


text:
Wówczas odpowie im tymi słowy: Zapewniam was, czegokolwiek nie uczyniliście jednemu z tych najmniejszych, nie uczyniliście też Mnie.


text:
podeszła do Niego kobieta, która miała alabastrowy flakonik bardzo drogiego olejku i wylała go na Jego głowę, gdy spoczywał przy stole.


text:
Gdy Jezus to zauważył, powiedział do nich: Dlaczego sprawiacie tej kobiecie przykrość? Bo spełniła względem Mnie dobry uczynek.


text:
Zapewniam was, gdziekolwiek po całym świecie głoszona będzie ta ewangelia, opowiadane będzie i o tym, co ona uczyniła -- na jej pamiątkę.


text:
W pierwszym dniu Przaśników podeszli do Jezusa uczniowie i zapytali: Gdzie chcesz, abyśmy przygotowali Ci do spożycia Paschę?


text:
On zaś odpowiedział: Idźcie do miasta, do znanego nam człowieka i powiedzcie mu: Nauczyciel mówi: Mój czas jest bliski, u ciebie urządzę Paschę z moimi uczniami.


text:
Wprawdzie Syn Człowieczy odchodzi, jak o Nim napisano, lecz biada temu człowiekowi, przez którego Syn Człowieczy jest wydany. Lepiej by mu było, gdyby się ten człowiek nie urodził.


text:
Judasz zaś, który Go wydawał, odezwał się: Chyba nie ja, Rabbi? A On na to: Ty [sam to] powiedziałeś.


text:
A gdy oni jedli, Jezus wziął chleb, pobłogosławił, złamał i rozdając uczniom powiedział: Bierzcie, jedzcie, to jest moje ciało.


text:
Mówię wam zaś: Odtąd na pewno nie będę pił z tego owocu winorośli aż do tego dnia, gdy go będę pił z wami nowy w Królestwie mego Ojca.


text:
Wówczas Jezus powiedział do nich: Tej nocy wy wszyscy zrazicie się do Mnie, gdyż napisano: Uderzę pasterza i będą rozproszone owce trzody


text:
Rzecze mu Piotr: Choćby przyszło mi wraz z Tobą umrzeć, na pewno się Ciebie nie wyprę. Podobnie mówili i wszyscy uczniowie.


text:
W ten sposób Jezus przybył wraz z nimi do ogrodu zwanego Getsemane i powiedział do uczniów: Usiądźcie tutaj, a Ja tymczasem odejdę tam i będę się modlił.


text:
Wtedy też zwrócił się do nich: Bardzo smutna jest moja dusza aż do śmierci; zostańcie tutaj i czuwajcie ze Mną.


text:
Potem przeszedł nieco dalej, upadł na swoje oblicze, modlił się i mówił: Ojcze mój, jeśli to jest możliwe, niech Mnie ominie ten kielich; jednak nie jak Ja chcę, ale jak Ty.


text:
Następnie wraca do uczniów i zastaje ich śpiącymi, i mówi do Piotra: Tak to nie mogliście czuwać ze Mną ani jednej godziny?


text:
Czuwajcie i módlcie się, abyście nie upadli w czasie próby; duch wprawdzie ochoczy, ale ciało słabe.


text:
Znów po raz drugi odszedł i pomodlił się: Ojcze mój, jeśli nie może to minąć bez tego, bym go wypił, niech się stanie Twoja wola.


text:
Następnie przyszedł do uczniów i powiedział do nich: Spijcie dalej i odpoczywajcie, oto nadeszła godzina i Syn Człowieczy będzie wydany w ręce grzeszników.


text:
Gdy On jeszcze mówił, oto przyszedł Judasz, jeden z Dwunastu, a wraz z nim spory tłum z mieczami i kijami, od arcykapłanów i od starszych ludu.


text:
Jezus zaś powiedział do niego: Kolego, [rób to], po co się zjawiasz. Wtedy podeszli, rzucili na Jezusa ręce i schwytali Go.


text:
I oto jeden z tych, którzy byli z Jezusem, wyciągnął rękę, dobył swego miecza, uderzył sługę arcykapłana i odciął mu ucho.


text:
Wtedy Jezus zwrócił się do niego: Wróć swój miecz do jego miejsca; wszyscy bowiem, którzy chwytają za miecz, od miecza giną.


text:
Czy myślisz, że nie mogę poprosić mojego Ojca i już teraz wystawi mi więcej niż dwanaście legionów aniołów?


text:
W tej godzinie Jezus powiedział do tłumów: Jak na zbójcę wyszliście z mieczami i z kijami, aby Mnie ująć; codziennie siadywałem w świątyni i nauczałem, a nie schwytaliście Mnie.


text:
Ale to wszystko stało się, aby spełniły się Pisma proroków. Wtedy wszyscy uczniowie opuścili Go i uciekli.


text:
A ci, którzy schwytali Jezusa, poprowadzili Go do arcykapłana Kajfasza, gdzie zgromadzili się znawcy Prawa i starsi.


text:
Piotr zaś szedł za Nim z daleka aż na dziedziniec pałacu arcykapłana. Tam wszedł do środka i usiadł ze strażnikami, aby zobaczyć koniec.


text:
Tymczasem arcykapłani oraz cały sanhedryn szukali fałszywego świadectwa przeciwko Jezusowi, aby w ten sposób Go zabić,


text:
Wtedy powstał arcykapłan i zwrócił się do Niego: Nic nie odpowiadasz na to, co oni świadczą przeciw Tobie?


text:
Ale Jezus milczał: Arcykapłan przemówił więc: Zaprzysięgam Cię na Boga żywego, abyś nam powiedział, czy Ty jesteś Chrystusem, Synem Boga.


text:
Wtedy Jezus powiedział: Ty [sam to] powiedziałeś. Ponadto mówię wam: Od teraz zobaczycie Syna Człowieczego siedzącego po prawicy Mocy i przychodzącego na obłokach nieba.


text:
Wtedy arcykapłan rozdarł szaty i powiedział: Zbluźnił! Czy trzeba nam jeszcze świadków? Oto teraz usłyszeliście bluźnierstwo.


text:
Piotr tymczasem siedział zewnątrz, na dziedzińcu. [Tam] podeszła do niego jedna dziewczyna ze służby, mówiąc: Ty też byłeś z tym Galilejczykiem Jezusem.


text:
A gdy wyszedł ku bramie, zobaczyła go inna i powiedziała do tych, którzy tam byli: Ten był z Jezusem z Nazaretu.


text:
Po chwili podeszli stojący [tam ludzie] i zwrócili się do Piotra: Ty naprawdę jesteś jednym z nich, bo i twoja mowa czyni cię widocznym.


text:
Wtedy zaczął ściągać na siebie klątwy i odwoływać do świętości: Nie znam tego człowieka. I zaraz zapiał kogut.


text:
A Piotr przypomniał sobie słowo Jezusa, gdy powiedział: Zanim zapieje kogut, trzy razy się Mnie wyprzesz. Wówczas wyszedł na zewnątrz i gorzko zapłakał.


text:
A gdy nastał wczesny ranek wszyscy arcykapłani i starsi ludu powzięli plan przeciw Jezusowi, taki żeby Go zabić.


text:
Wtedy Judasz, który Go wydał, widząc, że został skazany, pogrążony w żalu zwrócił trzydzieści srebrników arcykapłanom oraz starszym


text:
i powiedział: Zgrzeszyłem, gdyż wydałem krew niewinną. Oni zaś odparli: Co nam do tego? Ty [sam] tego dopatrz.


text:
Arcykapłani zaś wzięli srebrniki i stwierdzili: Nie wolno wrzucać ich do skarbca świątynnego, gdyż są wyceną krwi.


text:
Wtedy spełniło się to, co zostało powiedziane przez proroka Jeremiasza w słowach: I wzięli trzydzieści srebrników, wycenę oszacowanego, który został oszacowany przez synów Izraela.


text:
Jezus zaś został postawiony przed namiestnikiem. Namiestnik zapytał Go: Czy Ty jesteś królem Żydów? Jezus odpowiedział: Ty [sam to] mówisz.


text:
Gdy się więc oni zebrali, zapytał ich Piłat: Którego chcecie, abym wam zwolnił, Jezusa Barabasza czy Jezusa zwanego Chrystusem?


text:
A gdy on siedział na krześle sędziowskim, jego żona przesłała mu taką wiadomość: Nic tobie i temu sprawiedliwemu, bo dzisiaj we śnie wiele przez Niego wycierpiałam.


text:
Wówczas namiestnik odezwał się w te słowa: Którego z tych dwóch chcecie, abym wam zwolnił? A oni odpowiedzieli: Barabasza.


text:
Piłat na to: Co więc mam uczynić z Jezusem zwanym Chrystusem? Wtedy wszyscy zawołali: Niech będzie ukrzyżowany!


text:
On zaś zapytał: Co więc złego uczynił? Oni jednak zaczęli krzyczeć jeszcze głośniej: Niech będzie ukrzyżowany!


text:
Piłat, gdy zobaczył, że do nikąd nie zmierza, przeciwnie, zamieszanie staje się jeszcze większe, wziął wodę, umył wobec tłumu i powiedział: Nie jestem winny tej krwi, wy tego dopatrzcie.


text:
Wówczas żołnierze namiestnika zabrali Jezusa do pretorium, a [tam] zgromadzili wokół Niego całą kohortę.


text:
Włożyli też na Jego głowę spleciony z cierni wieniec, do prawej ręki [wcisnęli] trzcinę. I klękając przed Nim wyśmiali Go, mówiąc: Witaj, królu Żydów!


text:
Po wyśmianiu, zdjęli z Niego [szkarłatny] płaszcz, ubrali Go w Jego szaty i odprowadzili Go na ukrzyżowanie.


text:
Wychodząc spotkali pewnego człowieka, Cyrenejczyka imieniem Szymon; tego przymusili, aby poniósł Jego krzyż.


text:
Wraz z Nim ukrzyżowali wówczas dwóch przestępców, jednego po prawej, a drugiego po pomyślnej stronie.


text:
i mówili: Ty, który rozwalasz świątynię i w trzy dni ją odbudowujesz, ratuj samego siebie, jeśli jesteś Synem Bożym, i zstąp z krzyża.


text:
innych wyratował, a siebie samego uratować nie jest w stanie; jest królem Izraela, niech teraz zstąpi z krzyża, a uwierzymy w Niego.


text:
Położył ufność w Bogu; niech Go teraz wybawi, jeśli Go pragnie, powiedział przecież: Jestem Synem Boga.


text:
A około godziny dziewiątej Jezus zawołał donośnym głosem: Eli, Eli, lema sabachtani! Co znaczy: Boże mój, Boże mój, dlaczego Mnie opuściłeś?


text:
I zaraz pobiegł jeden z nich, wziął gąbkę, napełnił winnym octem, osadził na trzcinie i dawał Mu pić.


text:
I oto zasłona przybytku została rozdarta na dwoje, od góry do dołu, ziemią zatrzęsło, skały popękały,


text:
Setnik zaś i ci, którzy wraz z nim strzegli Jezusa, na widok trzęsienia i tego, co się działo, bardzo się przestraszyli i stwierdzili: Ten naprawdę był Synem Boga.


text:
Było tam zaś wiele kobiet przyglądających się z oddali; przyszły one za Jezusem z Galilei i usługiwały Mu.


text:
Wraz z nastaniem wieczoru, przyszedł pewien bogaty człowiek z Arymatei, imieniem Józef, który też sam został uczniem Jezusa.


text:
i złożył je w swoim nowym grobowcu, który wykuł w skale; potem zatoczył na wejście do grobowca wielki kamień i odszedł.


text:
Oznajmili: Panie, przypomnieliśmy sobie, że ten oszust powiedział jeszcze za życia: Po trzech dniach zostanę wzbudzony.


text:
Każ więc zabezpieczyć grób aż do trzeciego dnia, żeby czasem nie przyszli Jego uczniowie, nie ukradli Go i nie powiedzieli ludowi: Powstał z martwych. I będzie ostatnie oszustwo gorsze od pierwszego.


text:
A po sabacie, o świcie pierwszego dnia tygodnia, przyszła Maria Magdalena i druga Maria, aby obejrzeć grób.


text:
I oto powstało wielkie trzęsienie ziemi, gdyż anioł Pana zstąpił z nieba, podszedł, odwalił kamień i usiadł na nim.


text:
Anioł zaś odezwał się i powiedział do kobiet: Wy się nie bójcie; wiem bowiem, że szukacie Jezusa ukrzyżowanego.


text:
I idźcie szybko, powiedzcie jego uczniom, że powstał z martwych i oto poprzedza was do Galilei -- tam Go zobaczycie; oto powiedziałem wam.


text:
A oto Jezus spotkał je i powiedział: Witajcie! One zaś podeszły, objęły Jego stopy i pokłoniły Mu się.


text:
Wtedy Jezus powiedział do nich: Nie bójcie się! Idźcie i oznajmijcie moim braciom, aby poszli do Galilei, tam Mnie zobaczą.


text:
A gdy one szły, oto niektórzy ze straży przyszli do miasta i donieśli arcykapłanom o wszystkim, co się stało.


text:
Oni więc wzięli pieniądze i postąpili tak, jak ich pouczono. I rozniosło się to słowo między Żydami aż po dzień dzisiejszy.


text:
Wyruszcie więc i uczyńcie uczniami wszystkie narody, chrzcząc je w imię Ojca i Syna, i Ducha Świętego,


text:
ucząc je przestrzegać wszystkiego, co wam przykazałem. A oto Ja jestem z wami po wszystkie dni aż do końca tej epoki.


text:
Jak napisano w [księdze] proroka Izajasza: Oto przed Twoim obliczem posyłam mojego anioła, który Ci utoruje drogę;


text:
I zaczęła do niego wychodzić cała ziemia judzka oraz wszyscy mieszkańcy Jerozolimy, a ci, którzy otwarcie przyznawali się do swoich grzechów, byli przez niego chrzczeni w rzece Jordan.


text:
Jan zaś ubrany był w sierść wielbłąda, wokół bioder nosił skórzany pas, a żywił się szarańczą oraz dzikim miodem.


text:
I ogłaszał on: Idzie za mną mocniejszy niż ja, ktoś, przed kim nie jestem godny schylić się i rozwiązać rzemyka u jego sandałów.


text:
I stało się w tych dniach, że z Nazaretu w Galilei przyszedł Jezus i został przez Jana ochrzczony w Jordanie.


text:
A w chwili, gdy wychodził z wody, zobaczył rozdarte niebiosa oraz Ducha, który zstępował do Niego niby gołębica.


text:
I był na pustkowiu czterdzieści dni, poddawany próbie przez szatana. Przebywał tam wśród zwierząt, a aniołowie Mu usługiwali.


text:
A gdy przechodził brzegiem Morza Galilejskiego, zobaczył Szymona i Andrzeja, brata Szymona, jak raz z jednej, a raz z drugiej strony [łodzi] rzucali w morze sieć, gdyż byli rybakami.


text:
Gdy przeszedł nieco dalej, zobaczył Jakuba, syna Zebedeusza, oraz jego brata, Jana. Oni też [byli] w łodzi i naprawiali sieci.


text:
I zaraz ich zawołał. Oni natomiast pozostawili swego ojca Zebedeusza wraz z robotnikami w łodzi i poszli za Nim.


text:
Wszyscy byli tak zdumieni, że zaczęli pytać jeden drugiego: Co to jest? Jakaś nowa nauka, której towarzyszy władza! Nawet duchom nieczystym rozkazuje i są mu posłuszne.


text:
Podszedł więc, wziął ją za rękę i podniósł; wtedy jej gorączka opadła, a [ona] zaczęła im usługiwać.


text:
Tymczasem wraz z nastaniem wieczoru, gdy zaszło słońce, zaczęli przynosić do Niego wszystkich chorych i opętanych.


text:
Wtedy uzdrowił wielu dotkniętych różnymi chorobami i wyrzucił wiele demonów, lecz nie pozwalał demonom mówić, gdyż wiedziały, kim On jest.


text:
A wczesnym rankiem, gdy jeszcze było ciemno, wstał, wyszedł i udał się na puste miejsce; tam zaczął się modlić.


text:
Wtedy On im powiedział: Chodźmy gdzie indziej, do sąsiednich miasteczek, abym i tam mógł głosić, gdyż po to wyszedłem.


text:
I oto przyszedł do Niego trędowaty, upadł na kolana i prosił Go: Jeśli chcesz, możesz mnie oczyścić.


text:
Uważaj, nikomu nic nie mów; ale idź, pokaż się kapłanowi i złóż za swoje oczyszczenie ofiarę, jaką polecił Mojżesz, na świadectwo dla nich.


text:
Ten jednak, gdy odszedł, zaczął rozgłaszać i rozpowiadać o tym, co zaszło, tak że nie mógł On już jawnie wejść do miasta, lecz przebywał na zewnątrz, na odludnych miejscach. Tam też zewsząd [ludzie] zaczęli się do Niego schodzić.


text:
A ponieważ z powodu tłumu nie mogli Mu [go] przynieść, zdjęli dach nad miejscem, gdzie był, i po zrobieniu otworu spuścili posłanie, na którym leżał sparaliżowany.


text:
A Jezus zaraz poznał w swoim duchu, że takie myśli ważą w sobie, i powiedział do nich: Dlaczego takie rzeczy rozważacie w swoich sercach?


text:
Co jest łatwiejsze? Powiedzieć sparaliżowanemu: Przebaczone są ci grzechy? Czy powiedzieć: Wstań, weź swoje posłanie i zacznij chodzić?


text:
Lecz abyście się przekonali, że Syn Człowieczy ma prawo przebaczać grzechy na ziemi - powiedział do sparaliżowanego -


text:
I wstał, zaraz wziął posłanie i wyszedł wobec wszystkich, tak że się wszyscy dziwili i oddawali Bogu chwałę, mówiąc: Czegoś podobnego jeszcze nigdy nie widzieliśmy.


text:
A gdy przechodził, zobaczył Lewiego, syna Alfeusza, siedzącego przy stole celnym, i powiedział do niego: Chodź za Mną. Wstał więc i poszedł za Nim.


text:
I stało się, gdy spoczywał przy stole w jego domu, że wielu celników i grzeszników spoczywało wraz z Jezusem i Jego uczniami, wielu bowiem zaczęło za Nim chodzić.


text:
A gdy znawcy Prawa spośród faryzeuszów zobaczyli, że jada z grzesznikami, a zwłaszcza celnikami, zaczęli podpytywać Jego uczniów: Dlaczego je z celnikami i grzesznikami?


text:
Gdy Jezus to usłyszał, powiedział im: Nie potrzebują zdrowi lekarza, lecz ci, co się źle mają; nie przyszedłem wzywać sprawiedliwych, lecz grzeszników.


text:
A uczniowie Jana i faryzeusze właśnie pościli. Przyszli więc i zapytali Go: Dlaczego uczniowie Jana i uczniowie faryzeuszów poszczą, a Twoi uczniowie nie poszczą?


text:
Jezus im odpowiedział: Czy goście weselni mogą pościć, gdy jest z nimi pan młody? Dopóki mają z sobą pana młodego, nie mogą pościć.


text:
Nikt nie przyszywa łaty z nowego sukna do starego płaszcza, w przeciwnym razie nowa łata odrywa [więcej] starego i rozdarcie staje się większe.


text:
Nikt też nie wlewa młodego wina do starych bukłaków, w przeciwnym razie wino rozrywa bukłaki, i traci się i wino i bukłaki. Młode wino trzeba lać do nowych bukłaków.


text:
Odpowiedział im: Czy nigdy nie czytaliście, co zrobił Dawid, gdy był w potrzebie i był głodny, on i ci, którzy byli z nim?


text:
Jak wszedł do domu Bożego za Abiatara, arcykapłana, i jadł chleby ofiarne, które wolno jeść tylko kapłanom, i dał również tym, którzy byli z nim?


text:
A do nich powiedział: Czy wolno w szabat dobrze czynić, czy źle czynić; duszę ocalić czy zabić? Oni jednak milczeli.


text:
Wtedy, zasmucony z powodu ich kamiennych serc, powiódł po nich gniewnym spojrzeniem, a następnie zwrócił się do człowieka: Wyciągnij rękę! I wyciągnął, a jego ręka stała się znów zdrowa.


text:
Faryzeusze natomiast, gdy tylko wyszli, rozpoczęli z herodianami naradę w Jego sprawie, jak by Go tu zgładzić.


text:
Jezus tymczasem wraz ze swoimi uczniami oddalił się w stronę morza. Ruszył za Nim wielki tłum ludzi z Galilei, z Judei,


text:
z Jerozolimy, z Idumei, zza Jordanu oraz z okolic Tyru i Sydonu. [Ten] wielki tłum, słysząc o wszystkim, co czynił, przyszedł do Niego.


text:
On natomiast powiedział swoim uczniom, by była dla Niego przygotowana łódka, a to z powodu tłumu, aby Go nie stratował.


text:
Wielu bowiem uzdrowił, tak że ci wszyscy, którzy mieli jakieś dolegliwości, parli na Niego i chcieli się Go dotknąć.


text:
Jakuba, syna Zebedeusza, i Jana, brata Jakuba - tym nadał przydomek Boanerges, co znaczy Synowie Gromu -


text:
Andrzeja, Filipa, Bartłomieja, Mateusza, Tomasza, Jakuba, syna Alfeusza, Tadeusza, Szymona Kananejczyka


text:
A gdy Jego bliscy [o tym] usłyszeli, wyszli, aby Go zabrać; zaczęto bowiem mówić, że odszedł od zmysłów.


text:
A znawcy Prawa, którzy przybyli z Jerozolimy, utrzymywali, że ma Belzebula i że wypędza demony za sprawą władcy demonów.


text:
Wtedy przywołał ich do siebie i zaczął do nich mówić w przypowieściach: Jak może szatan szatana wypędzać?


text:
I jeśli szatan powstaje przeciw samemu sobie i jest rozdwojony, nie zdoła się ostać - jest to jego koniec.


text:
Nikt przecież nie może wejść do domu mocarza i ograbić go ze sprzętów, jeśli najpierw nie zwiąże mocarza, by dopiero wtedy splądrować jego dom.


text:
Oświadczam wam, wszystkie grzechy będą synom ludzkim przebaczone, nawet bluźnierstwa, ilekroć by się ich dopuścili.


text:
Kto by jednak zbluźnił przeciwko Duchowi Świętemu, nie ma przebaczenia na wieki, lecz ciąży na nim grzech wieczny.


text:
Tymczasem przyszła Jego Matka oraz Jego bracia, zatrzymali się na zewnątrz i posłali do Niego, aby Go przywołać.


text:
Wokół Niego natomiast siedział tłum. Donieśli Mu zatem: Oto Twoja Matka, Twoi bracia i Twoje siostry stoją na zewnątrz i szukają Cię.


text:
Po czym powiódł oczyma po tych, którzy wokół Niego siedzieli, i powiedział: Oto moja matka i moi bracia.


text:
Znów zaczął nauczać nad morzem. Zebrał się przy Nim ogromny tłum, tak że wszedł do łodzi i usiadł [w niej] na morzu, a cały tłum był na lądzie nad morzem.


text:
Inne padło na grunt kamienisty, gdzie nie miało wiele ziemi i szybko wzeszło, gdyż gleba nie była głęboka.


text:
A inne padły na tę dobrą ziemię i gdy wzeszły, wyrosły i wydały plon trzydziestokrotny i sześćdziesięciokrotny, i stokrotny.


text:
A gdy został sam, ci, którzy wraz z Dwunastoma byli wokół Niego, zaczęli Go pytać o te przypowieści.


text:
I powiedział im: Wam powierzono Tajemnicę Królestwa Bożego; tamtym natomiast, którzy są zewnątrz, wszystko podaje się w przypowieściach,


text:
aby patrząc, widzieli, lecz nie zobaczyli; i słuchając, słyszeli, lecz nie rozumieli, żeby się czasem nie nawrócili i zostało im przebaczone.


text:
Ci natomiast przy drodze, gdzie siane jest Słowo, są tacy: gdy je usłyszą, zaraz przychodzi szatan i zabiera zasiane w nich Słowo.


text:
ale nie mają w sobie korzenia, za to są niestali i gdy przychodzi ucisk lub prześladowanie z powodu Słowa, natychmiast znajdują powód do obrazy.


text:
ale troski tego wieku, pokusa bogactwa i pożądanie innych spraw wkraczają i zagłuszają Słowo, tak że staje się bezowocnym.


text:
Tamci natomiast, posiani na tę dobrą ziemię, są tacy: oni słuchają Słowa, przyjmują je i wydają owoc, jedni trzydziestokrotny, jedni sześćdziesięciokrotny, a jedni stokrotny.


text:
Potem mówił do nich: Czy lampa przychodzi, by ją postawić pod korcem lub pod łóżkiem? Czyż nie po to, aby ją postawić na świeczniku?


text:
Nie ma bowiem [nic] ukrytego, co nie miałoby stać się widoczne, ani [nic] niejawnego, co nie miałoby wyjść na jaw.


text:
I ciągnął dalej: Uważajcie, czego słuchacie! Jaką miarą mierzycie, taką będzie wam odmierzone, a nawet przydane.


text:
[Jest] jak ziarno gorczycy, które, gdy się wysieje na glebę, jest mniejsze niż wszystkie nasiona na zagonie.


text:
Ale gdy się je zasieje, wyrasta i staje się większe niż wszystkie inne jarzyny i wypuszcza tak wielkie gałęzie, że mogą w jego cieniu podniebne ptaki budować gniazda.


text:
A On był na rufie i spał na podgłówku. Budzą Go więc i mówią Mu: Nauczycielu, nie martwi Cię to, że giniemy?


text:
Obudził się więc, skarcił wiatr i powiedział do morza: Zamilcz! Uspokój się! I ustał wiatr i nastała wielka cisza.


text:
I ogarnął ich wielki strach i zaczęli mówić jeden do drugiego: Kim więc jest Ten, że i wiatr i morze są Mu posłuszne?


text:
A gdy wyszedł z łodzi, zaraz, z grobowców, wybiegł Mu naprzeciw człowiek we [władaniu] ducha nieczystego.


text:
wielokrotnie bowiem, zakuty w okowy i łańcuchy, rozrywał łańcuchy i kruszył okowy - i nikt nie miał siły go ujarzmić.


text:
Krzyknął też donośnym głosem: Co mnie i Tobie, Jezusie, Synu Boga Najwyższego? Przysięgnij mi na Boga, że nie będziesz mnie dręczył.


text:
I pozwolił im. Po wyjściu zatem duchy nieczyste weszły w świnie; i puściła się trzoda - około dwutysięczna - w dół po stromym zboczu do morza i zaczęła tonąć w morzu.


text:
A ci, którzy je paśli, uciekli i rozgłosili to w mieście i po zagrodach; poszli zatem zobaczyć, co się stało.


text:
Przychodzą do Jezusa i widzą opętanego, tego, który miał legion [demonów], że siedzi ubrany i przy zdrowych zmysłach - i ogarnął ich strach.


text:
Ci zaś, którzy widzieli, co się stało z opętanym, opowiedzieli im o tym dokładnie, a także o świniach.


text:
Nie pozwolił mu jednak, lecz powiedział: Idź do swego domu, do swoich, i opowiedz im, jak wiele Pan dla ciebie zrobił i [jak] okazał ci miłosierdzie.


text:
Odszedł więc i zaczął rozgłaszać w Dziesięciogrodzie, jak wiele Jezus dla niego zrobił. Wszyscy zaś nie mogli wyjść z podziwu.


text:
Gdy Jezus znów przeprawił się w łodzi na drugą stronę i był nad morzem, zgromadził się wokół Niego wielki tłum.


text:
i dużo przeszła z powodu wielu lekarzy, i wydała wszystko, co miała, a nic jej nie pomogło, lecz się raczej pogorszyło,


text:
Jezus zaś zaraz odczuł, że uszła z Niego moc, odwrócił się do tłumu i zapytał: Kto się dotknął moich szat?


text:
Wtedy Jego uczniowie zaczęli zwracać Mu uwagę: Widzisz, że zewsząd tłoczy się na Ciebie tłum i pytasz: Kto się Mnie dotknął?


text:
Wtedy kobieta, przestraszona i drżąca, świadoma, co się jej stało, podeszła, padła Mu do stóp i powiedziała Mu całą prawdę.


text:
On zaś skierował do niej słowa: Córko, twoja wiara ocaliła cię, idź w pokoju i bądź uleczona z tej swojej udręki.


text:
Gdy jeszcze mówił, przyszli [ludzie] od przełożonego synagogi i donieśli: Twoja córka umarła, dlaczego jeszcze trudzisz Nauczyciela?


text:
I przyszli do domu przełożonego synagogi. Tam zobaczył zamieszanie, płaczących i głośno zawodzących.


text:
Wszedł więc i powiedział do nich: Dlaczego robicie zgiełk i płaczecie? Dziecko nie umarło, lecz śpi.


text:
I zaczęli się z Niego wyśmiewać. On jednak wyrzucił wszystkich, wziął z sobą ojca i matkę dziecka oraz tych, którzy z Nim byli, i wszedł tam, gdzie było dziecko.


text:
I ująwszy dziewczynkę za rękę, powiedział do niej: Talita kum! Co można przetłumaczyć: Dziewczynko, mówię ci, wstań!


text:
I dziewczynka natychmiast wstała i zaczęła chodzić, miała bowiem dwanaście lat. I niemal osłupieli w ogromnym zachwycie.


text:
Wtedy przykazał im z naciskiem, aby nikt się o tym nie dowiedział. Powiedział też, aby dano jej jeść.


text:
A gdy nastał szabat, zaczął nauczać w synagodze. Wielu słuchających dziwiło się i zastanawiało: Skąd On to ma? I co to za mądrość, która jest Mu dana? I takie cuda, które się przez Jego ręce dzieją?


text:
Czy to nie jest ten cieśla, syn Marii, brat Jakuba, Jozesa, Judy i Szymona? I czy Jego siostry nie są tu, przy nas? I zaczęli wyszukiwać powody do odsunięcia się od Niego.


text:
Jezus zaś zwrócił im uwagę: Nigdzie prorok nie jest lekceważony, poza swoją ojczyzną, pośród swoich krewnych i we własnym domu.


text:
I przywołał do siebie Dwunastu i zaczął ich wysyłać po dwóch, dając im władzę nad duchami nieczystymi.


text:
Polecił im, aby nic nie brali na drogę prócz laski - ani chleba, ani torby podróżnej, ani monety w trzosie -


text:
A jeśli w którymś miejscu nie przyjęliby was ani nie wysłuchaliby was, wychodząc stamtąd strząśnijcie pył z waszych stóp na świadectwo dla nich.


text:
I usłyszał [o Nim] król Herod, gdyż Jego imię stało się głośne i mówiono: Jan Chrzciciel powstał z martwych i stąd dają w nim o sobie znać te przejawy mocy.


text:
Sam Herod bowiem posłał i schwytał Jana i związał go w więzieniu z powodu Herodiady, żony swego brata Filipa, gdyż wziął ją za żonę.


text:
Herod bowiem obawiał się Jana, przekonany, że to człowiek sprawiedliwy i święty, i ochraniał go, a kiedykolwiek go słuchał, odczuwał wielki niepokój, jednak słuchał go chętnie.


text:
Nastał jednak odpowiedni dzień, kiedy Herod na swoje urodziny wyprawił ucztę dla swoich dostojników, trybunów oraz ważnych osobistości z Galilei.


text:
Gdy weszła córka tej właśnie Herodiady i zatańczyła, urzekła Heroda i spoczywających wraz z nim przy stole. Król zwrócił się do dziewczynki: Poproś mnie, o co chcesz, a dam ci.


text:
Przysiągł jej natomiast wiele: O cokolwiek byś mnie poprosiła, dam ci, aż do połowy mojego królestwa.


text:
Wtedy ona wyszła i powiedziała swojej matce: O co mogłabym sobie poprosić? Ta zaś odpowiedziała: O głowę Jana Chrzciciela.


text:
Weszła więc zaraz z pośpiechem do króla i poprosiła: Chcę, abyś mi zaraz dał na półmisku głowę Jana Chrzciciela.


text:
Król bardzo się zasmucił, ale ze względu na przysięgę i spoczywających wraz z nim przy stole nie chciał jej odmówić.


text:
Wysłał więc król zaraz żołnierza ze straży przybocznej i rozkazał przynieść jego głowę. Poszedł zatem i ściął go w więzieniu.


text:
Potem apostołowie zeszli się u Jezusa, i opowiedzieli Mu o wszystkim, czego dokonali i czego nauczali.


text:
Wtedy powiedział im: Niech teraz każdy z was uda się osobno na samotne miejsce i tam trochę odpocznijcie. Wielu było bowiem tych, którzy przychodzili i odchodzili, tak że nie mieli nawet sposobności zjeść.


text:
Lecz zobaczyli ich, jak odpływają i wielu ich rozpoznało, tak że lądem ze wszystkich miast zbiegli się tam i wyprzedzili ich.


text:
A gdy wyszedł, zobaczył wielki tłum i zlitował się nad nimi, gdyż byli jak owce niemające pasterza, i zaczął ich uczyć wielu rzeczy.


text:
A gdy godzina była już późna, podeszli się do Niego Jego uczniowie i powiedzieli: Miejsce to jest puste i godzina już późna.


text:
A On im na to: Wy dajcie im jeść. Wtedy Go zapytali: Czy mamy odejść i kupić chlebów za dwieście denarów i dać im zjeść?


text:
On zaś zapytał: Ile macie chlebów? Idźcie i zobaczcie. A gdy się upewnili, odpowiedzieli: pięć i dwie ryby.


text:
A On wziął te pięć chlebów i dwie ryby, spojrzał w niebo, pobłogosławił i łamał chleby, po czym dawał swoim uczniom, aby kładli przed nimi; także dwie ryby rozdzielił między wszystkich.


text:
I zaraz wymógł na swoich uczniach, aby wsiedli do łodzi i pierwsi popłynęli na drugą stronę w kierunku Betsaidy, aż On rozpuści tłum.


text:
Wówczas zobaczył ich, jak się męczyli przy wiosłowaniu, wiatr bowiem był im przeciwny, i około czwartej straży nocnej, przyszedł do nich, idąc po morzu, i chciał ich wyminąć.


text:
wszyscy Go bowiem zobaczyli i przestraszyli się. Lecz On natychmiast do nich przemówił tymi słowy: Odwagi, to Ja jestem, nie bójcie się!


text:
I wszedł do nich do łodzi, a wiatr ustał; oni zaś zaczęli się w sobie bardzo, [wręcz] nadzwyczajnie, dziwić.


text:
Obiegli zatem cały ten kraj i tam gdzie, jak słyszeli, przebywa, zaczęli znosić na posłaniach tych, którzy się źle mieli.


text:
Gdziekolwiek więc wchodził do wsi albo do miast, albo do osad, wynosili na place słabych i prosili Go, aby się mogli dotknąć choć skraju Jego szaty; ci zaś, którzy się Go dotknęli, znajdowali ratunek.


text:
A gdy zobaczyli, że niektórzy z Jego uczniów jedzą chleb nieczystymi, to znaczy nie obmytymi rękami -


text:
faryzeusze bowiem oraz wszyscy żydzi trzymają się tradycji starszych i nie jedzą, jeśli najpierw pięścią nie obmyją sobie rąk;


text:
także po powrocie z rynku, jeśli się nie zanurzą, nie jedzą; jest ponadto wiele innych rzeczy, które przejęli do przestrzegania, jak: zanurzanie kubków, dzbanów, miednic i łóżek -


text:
zapytywali Go zatem faryzeusze i znawcy Prawa: Dlaczego Twoi uczniowie nie postępują według tradycji starszych, lecz jedzą chleb nie obmytymi rękami?


text:
On zaś im odpowiedział: Trafnie Izajasz powiedział o was, obłudnikach, w swoim proroctwie: Ten lud czci Mnie wargami, jednak ich serce jest ode Mnie daleko.


text:
Mojżesz bowiem powiedział: Czcij swego ojca i swoją matkę; oraz: Kto źle życzy ojcu lub matce, niech poniesie śmierć.


text:
Wy natomiast mówicie: Jeśliby człowiek powiedział ojcu lub matce: Korban, to znaczy darem ofiarnym jest to, co mielibyście ode mnie jako pomoc,


text:
Unieważniacie Słowo Boga przez swoją tradycję, którą przekazaliście. I wiele tym podobnych rzeczy robicie.


text:
Nic, co do człowieka wchodzi z zewnątrz, nie może go zanieczyścić, lecz te rzeczy, które wychodzą z człowieka, zanieczyszczają człowieka.


text:
Wtedy im powiedział: I wy tak niepojętni jesteście? Nie rozumiecie, że nic, co z zewnątrz wchodzi do człowieka, nie może go zanieczyścić,


text:
gdyż nie wchodzi do jego serca, lecz do żołądka, a następnie wychodzi do ustępu? [W ten sposób] oczyścił wszystkie pokarmy.


text:
Wyruszywszy stamtąd, udał się w okolice Tyru. I wszedł do domu, gdyż nie chciał, aby ktoś się o tym dowiedział, lecz nie zdołał się ukryć.


text:
Zaraz jednak usłyszała o Nim kobieta, której córeczkę miał [w swej mocy] duch nieczysty. Przyszła ona i upadła Mu do stóp.


text:
Kobieta ta była Greczynką, rodem z Syrofenicji, i zaczęła Go prosić, aby wypędził demona z jej córki.


text:
On zaś zwrócił się do niej: Pozwól najpierw nasycić się dzieciom, bo niedobrze jest zabierać chleb dzieciom i rzucać szczeniętom.


text:
Znów opuścił okolice Tyru i przyszedł przez Sydon nad Morze Galilejskie środkiem kraju Dziesięciogrodzia.


text:
On zaś wziął go na stronę, z dala od tłumu, włożył swoje palce w jego uszy, splunął i dotknął się jego języka,


text:
I przykazał im surowo, aby nikomu o tym nie mówili, ale im bardziej im przykazywał, tym szerzej oni o tym rozgłaszali.


text:
Ciągle przy tym byli niezmiernie zdumieni; mówili: Sprawia, że wszystko jest dobrze, nawet głuchym przywraca słuch, a niemym mowę.


text:
W tych dniach, gdy znów tłum był wielki i nie mieli co jeść, przywołał uczniów i powiedział do nich:


text:
Jeślibym ich głodnych rozpuścił do ich domów, zasłabną w drodze, gdyż niektórzy z nich przybyli z daleka.


text:
Wtedy polecił tłumowi spocząć na ziemi. Następnie wziął te siedem chlebów, podziękował, łamał i zaczął rozdawać swoim uczniom, aby ci kładli przed [nimi]. I rozłożyli je przed tłumem.


text:
Wtedy wyszli faryzeusze i zaczęli z Nim rozprawiać, a wystawiając Go na próbę, domagali się od Niego znaku z nieba.


text:
On zaś westchnął w swoim duchu i powiedział: Dlaczego to pokolenie szuka znaku? Zapewniam was, że temu pokoleniu znak nie będzie dany.


text:
Zauważył to i powiedział im: Dlaczego rozprawiacie, że nie macie chleba? Jeszcze nie pojmujecie i nie rozumiecie? Czy wasze serce macie kamienne?


text:
Gdy połamałem te pięć chlebów dla pięciu tysięcy, ile pełnych koszy kawałków chleba zebraliście? Odpowiedzieli Mu: Dwanaście.


text:
A gdy te siedem dla czterech tysięcy, ile pełnych koszów kawałków zebraliście? Odpowiedzieli Mu: Siedem.


text:
A On wziął niewidomego za rękę, wyprowadził go poza wieś, plunął w jego oczy, włożył na niego ręce i zapytał go: Czy widzisz coś?


text:
Potem znów nałożył ręce na jego oczy, a on przejrzał i powrócił do zdrowia; i zaczął widzieć wszystko bardzo wyraźnie.


text:
I wyszedł Jezus wraz ze swoimi uczniami do wiosek Cezarei Filipowej. Po drodze zaczął pytać swoich uczniów tymi słowy: Za kogo Mnie ludzie uważają?


text:
Ci zaś odpowiedzieli Mu: [Jedni] za Jana Chrzciciela, inni za Eliasza, a jeszcze inni na jednego z proroków.


text:
I zaczął ich uczyć, że Syn Człowieczy musi wiele wycierpieć i po próbie być odrzucony przez starszych, przez arcykapłanów oraz przez znawców Prawa, że musi być zabity, a po trzech dniach zmartwychwstać.


text:
On zaś odwrócił się, spojrzał na swoich uczniów i tak zganił Piotra: Odejdź ode Mnie, szatanie, bo nie myślisz o tym, co Boże, tylko o tym, co ludzkie.


text:
Potem przywołał do siebie tłum wraz ze swoimi uczniami i powiedział im: Jeśli ktoś chce pójść za Mną, niech się wyrzeknie samego siebie, weźmie swój krzyż i wyrusza w moje ślady.


text:
Kto bowiem chce swoją duszę ocalić, straci ją, a kto straci swoją duszę ze względu na Mnie i ewangelię, ocali ją.


text:
Bo kto się wstydzi Mnie i moich słów przed tym cudzołożnym i grzesznym pokoleniem, tego i Syn Człowieczy będzie się wstydził, gdy przyjdzie w chwale swojego Ojca wraz ze świętymi aniołami.


text:
I zaczął do nich mówić: Zapewniam was, niektórzy z tych, którzy tu stoją, nie zasmakują śmierci, aż zobaczą Królestwo Boże przybyłe w mocy.


text:
Po sześciu zaś dniach Jezus wziął z sobą Piotra, Jakuba i Jana, i tylko ich samych wprowadził na wysoką górę, na osobność. Tam doznał wobec nich przemiany.


text:
Piotr zaś przemówił do Jezusa tymi słowy: Rabbi, dobrze nam tu być. Rozbijmy trzy namioty: Tobie jeden, Mojżeszowi jeden i Eliaszowi jeden.


text:
Wyłonił się też obłok, który ich zacienił, a z obłoku rozległ się głos: Ten jest moim umiłowanym Synem, Jego słuchajcie.


text:
A gdy schodzili z góry, surowo im przykazał, aby nikomu nie opowiadali o tym, co widzieli, dopóki Syn Człowieczy nie powstanie z martwych.


text:
On zaś powiedział im: Eliasz jako przybyły wcześniej, istotnie wszystko naprawia; lecz jak napisano o Synu Człowieczym? że ma wiele wycierpieć i zostać wzgardzonym.


text:
Lecz mówię wam, także Eliasz już przyszedł, i uczynili mu to, co chcieli, jak zostało o nim napisane.


text:
Gdy przyszli do uczniów, zobaczyli wokół nich wielki tłum oraz znawców Prawa, którzy się z nimi spierali.


text:
Wtedy odpowiedział Mu ktoś z tłumu: Nauczycielu, przyprowadziłem do Ciebie mojego syna, który ma ducha niemego.


text:
I gdziekolwiek go chwyci, rzuca nim i szarpie, a on ślini się, zgrzyta zębami i sztywnieje. Powiedziałem Twoim uczniom, aby go wypędzili, ale nie mogli.


text:
On zaś odpowiedział im tymi słowy: O pokolenie bez wiary! Jak długo przy was będę? Jak długo będę was znosił? Przyprowadźcie go do Mnie!


text:
I przyprowadzili go do Niego. A gdy duch Go zobaczył, natychmiast nim szarpał, rzucił go na ziemię i pokrytego śliną zaczął tarzać.


text:
I często wrzucał go nawet w ogień i wodę, żeby go zgubić; ale jeśli coś możesz, zlituj się nad nami i pomóż nam.


text:
Jezus zaś powiedział mu: Co się tyczy tego: Jeśli coś możesz, to: Wszystko jest możliwe dla wierzącego.


text:
Jezus zaś, gdy zobaczył, że zbiega się tłum, skarcił ducha nieczystego, mówiąc mu: Niemy i głuchy duchu! Ja ci rozkazuję: Wyjdź z niego i nigdy już do niego nie wchodź.


text:
Wtedy krzyknął, mocno szarpnął i wyszedł. [Chłopiec] zaś stał się jakby martwy, tak że wielu mówiło, iż umarł.


text:
I gdy przyszedł do domu, Jego uczniowie pytali Go na osobności: Dlaczego my nie mogliśmy go wyrzucić?


text:
Zaczął bowiem pouczać swoich uczniów i mówić im, że Syn Człowieczy będzie wydany w ręce ludzi, ci zabiją Go, ale zabity po trzech dniach zmartwychwstanie.


text:
Wtedy usiadł, przywołał Dwunastu i powiedział im: Jeśli ktoś chce być pierwszy, niech się stanie ze wszystkich ostatnim i sługą wszystkich.


text:
Jeśli ktoś w moim imieniu przyjmie jedno z takich dzieci, Mnie przyjmuje, a jeśli ktoś Mnie przyjmuje, nie Mnie przyjmuje, lecz Tego, który Mnie posłał.


text:
Wtedy Jan powiedział do Niego: Nauczycielu! Widzieliśmy kogoś, kto w Twoim imieniu wypędzał demony i zabranialiśmy mu, bo nie dołączył do nas.


text:
Ale Jezus powiedział: Nie zabraniajcie mu, gdyż nie ma takiego, kto by dokonał cudu w moim imieniu i zaraz mógł o Mnie źle powiedzieć.


text:
Bo kto by napoił was kubkiem wody w imię tego, że jesteście Chrystusowi, zapewniam was, nie straci swojej zapłaty.


text:
A kto by przyczynił się do upadku jednego z tych małych, którzy wierzą we Mnie, lepiej by mu było, aby u jego szyi zawiesić ośli kamień młyński i utopić w morzu.


text:
I jeśli twoja ręka przywodzi cię do upadku, odetnij ją; lepiej jest dla ciebie kalekim wejść do życia, niż mieć dwoje rąk i pójść do Gehenny, w ogień nieugaszony.


text:
Również jeśli twoja stopa przywodzi cię do upadku, odetnij ją; lepiej jest dla ciebie kulawym wejść do życia, niż mieć dwie stopy i być wrzuconym do Gehenny.


text:
Podobnie jeśli twoje oko przywodzi cię do upadku, wyłup je; lepiej jest dla ciebie jednookim wejść do Królestwa Bożego, niż mieć dwoje oczu i być wrzuconym do Gehenny,


text:
Dobra jest sól, jeśli jednak sól stanie się niesłona, czym jej [smak] przywrócicie? Miejcie sól w samych sobie i zachowujcie pokój między sobą.


text:
Gdy stamtąd wyruszył, przyszedł w granice Judei i Zajordania. I znów schodziły się do Niego tłumy, a On - jak to miał w zwyczaju - znów je uczył.


text:
Wtedy podeszli do Niego faryzeusze i wystawiając Go na próbę, zaczęli Go pytać: Czy wolno mężowi rozwieść się z żoną?


text:
Gdy Jezus to spostrzegł, oburzył się i powiedział im: Pozwólcie dzieciom przychodzić do Mnie i nie zabraniajcie im, takich bowiem jest Królestwo Boże.


text:
A gdy wybierał się w drogę, przybiegł ktoś, upadł przed Nim na kolana i pytał Go: Nauczycielu dobry! Co mam czynić, aby odziedziczyć życie wieczne?


text:
Znasz przykazania: Nie zabijaj, nie cudzołóż, nie kradnij, nie składaj fałszywego świadectwa, nie oszukuj, czcij swego i matkę.


text:
Wtedy Jezus przyjrzał mu się i pokochał go, po czym powiedział: Jednego ci brak; idź, sprzedaj wszystko, co masz, i rozdaj ubogim, a będziesz miał skarb w niebie, po czym przyjdź i chodź za Mną.


text:
Tymczasem Jezus rozejrzał się wokoło i powiedział do swoich uczniów: Jak trudno będzie tym, którzy mają pieniądze, wejść do Królestwa Bożego!


text:
Słowa te wprawiły uczniów w zdziwienie. Lecz Jezus stwierdził powtórnie: Dzieci, jak trudno jest wejść do Królestwa Bożego!


text:
Jezus spojrzał na nich i powiedział: Przy ludziach to niemożliwe, ale nie przy Bogu; przy Bogu bowiem wszystko jest możliwe.


text:
Jezus odpowiedział: Zapewniam was, nie ma takiego, kto by opuścił dom albo braci, albo siostry, albo matkę, albo ojca, albo dzieci, albo pola ze względu na Mnie i ze względu na ewangelię,


text:
a kto nie otrzymałby stokrotnie, teraz, w tym czasie, domów i braci, i sióstr, i matek, i dzieci, i pól, wśród prześladowań, a w nadchodzącym wieku życia wiecznego.


text:
Byli w drodze i zmierzali do Jerozolimy. Jezus szedł przed nimi. Budziło to ich zdziwienie, a ci, którzy szli za Nim, zaczęli odczuwać lęk. Wtedy znów wziął Dwunastu i zaczął im mówić o tym, co ma Go spotkać:


text:
Oto idziemy do Jerozolimy i Syn Człowieczy zostanie wydany arcykapłanom i znawcom Prawa. Ci skażą Go na śmierć, wydadzą poganom,


text:
będą z Niego szydzić, będą Go opluwać, ubiczują Go i zabiją, lecz [On] po trzech dniach zmartwychwstanie.


text:
Wówczas podeszli do Niego Jakub i Jan, synowie Zebedeusza, i powiedzieli: Nauczycielu, chcemy, abyś nam spełnił to, o co Cię poprosimy.


text:
Oni zaś powiedzieli: Daj nam to, abyśmy w Twojej chwale siedzieli jeden po Twojej prawicy, a jeden po Twojej lewicy.


text:
A Jezus im powiedział: Nie jesteście świadomi, o co prosicie. Czy możecie pić kielich, który Ja piję, lub być ochrzczeni chrztem, którym Ja jestem chrzczony?


text:
Odpowiedzieli Mu: Możemy. Wtedy Jezus im powiedział: Kielich, który Ja piję, będziecie pić, i chrztem, którym jestem chrzczony, zostaniecie ochrzczeni.


text:
Jednak siedzieć po mojej prawicy lub lewicy, nie moją rzeczą jest dać; lecz [będzie to dane] tym, którym zostało przygotowane.


text:
Lecz Jezus przywołał ich i powiedział: Wiecie, że ci, którzy uchodzą za przywódców narodów, podporządkowują je, a ich wielcy tyranizują je.


text:
Gdyż Syn Człowieczy nie przyszedł, aby Mu służono, lecz aby służyć i oddać swoją duszę na okup za wielu.


text:
I przyszli do Jerycha. A gdy wychodził z Jerycha [On] i Jego uczniowie oraz spory tłum, syn Tymeusza, Bartymeusz, niewidomy żebrak, siedział przy drodze.


text:
I wielu zaczęło go upominać, aby umilkł. On jednak tym głośniej wołał: Synu Dawida! Zlituj się nade mną!


text:
Wtedy Jezus przystanął i powiedział: Zawołajcie go. I zawołali niewidomego, mówiąc mu: Odwagi, wstawaj, woła cię.


text:
Jezus zaś przemówił do niego: Co chcesz, abym ci uczynił? A niewidomy odpowiedział: Rabbuni, abym znów widział.


text:
Wtedy Jezus powiedział: Idź, twoja wiara ocaliła cię. I natychmiast odzyskał wzrok, i wyruszył za Nim w drogę.


text:
Gdy zbliżali się do Jerozolimy, do Betfage i do Betanii, w pobliżu Góry Oliwnej, posłał dwóch spośród swoich uczniów,


text:
mówiąc im: Odejdźcie do wsi naprzeciw was, a zaraz po wejściu do niej znajdziecie uwiązane oślę, na którym nikt z ludzi jeszcze nie usiadł; odwiążcie je i przyprowadźcie.


text:
A jeśli ktoś zapytałby was: Dlaczego to robicie? Powiedzcie: Pan je potrzebuje i zaraz je tu z powrotem odeśle.


text:
A ci, którzy Go poprzedzali i którzy szli za Nim, wołali: Hosanna! Szczęśliwy, który przychodzi w imieniu Pana!


text:
I wszedł do Jerozolimy, do świątyni, obejrzał wszystko, a że była już wieczorna godzina, wyszedł z Dwunastoma do Betanii.


text:
W oddali zobaczył pokryty liśćmi figowiec, podszedł więc, [by sprawdzić], czy coś na nim nie znajdzie, ale gdy się do niego zbliżył, nie odkrył nic oprócz liści; nie była to bowiem pora na figi.


text:
Wówczas zwrócił się do niego: Oby już na wieki nikt z ciebie nie jadł owocu. A przysłuchiwali się temu Jego uczniowie.


text:
I przyszli do Jerozolimy. Gdy wszedł do świątyni, zaczął wyganiać tych, którzy sprzedawali i kupowali w świątyni, poprzewracał stoły wymieniających pieniądze oraz stragany sprzedawców gołębi.


text:
a w swoim nauczaniu wytykał im: Czy nie zostało napisane: Mój dom będzie przez wszystkie narody nazywany domem modlitwy? A wy zrobiliście z niego jaskinię zbójców.


text:
Usłyszeli [to] również arcykapłani oraz znawcy Prawa i szukali jak by Go zgubić, gdyż bali się Go, ponieważ cały tłum pozostawał pod wrażeniem Jego nauki.


text:
Zapewniam was, ktokolwiek powiedziałby tej górze: Podnieś się i wrzuć się w morze, i nie wahałby się w swoim sercu, lecz wierzył, że na pewno stanie się to, co mówi, spełni mu się.


text:
Dlatego mówię wam: Wszystko, o cokolwiek się modlicie i prosicie, wierzcie, że otrzymaliście, a spełni się wam.


text:
A gdy stoicie i modlicie się, odpuszczajcie, jeśli macie coś przeciwko komuś, aby i Ojciec wasz, który jest w niebie, odpuścił wam wasze wykroczenia.


text:
Znów przyszli do Jerozolimy. A gdy się przechadzał po świątyni, podeszli do Niego arcykapłani, znawcy Prawa i starsi.


text:
Zaczęli Go pytać: Na mocy jakiej władzy czynisz te [rzeczy]? Lub kto ci dał tę władzę, abyś te [rzeczy] czynił?


text:
Jezus zaś powiedział im: Zapytam was o jedną rzecz; odpowiedzcie mi, a Ja wam powiem, na mocy jakiej władzy czynię te [rzeczy].


text:
A oni zaczęli rozważać to między sobą i mówić: Jeśli odpowiedzielibyśmy: Z Nieba, powie: Dlaczego więc nie uwierzyliście mu?


text:
Lecz jeśli odpowiedzielibyśmy: Od ludzi? - obawiali się tłumu. Wszyscy bowiem naprawdę mieli Jana za proroka.


text:
Odpowiedzieli więc Jezusowi: Nie wiemy. Wówczas Jezus powiedział im: To i Ja wam nie powiem, na mocy jakiej władzy czynię te [rzeczy].


text:
I zaczął do nich przemawiać w przypowieściach: Pewien człowiek zasadził winnicę, otoczył ją murem, wyrył zbiornik, wzniósł wieżę, wynajął ją rolnikom - i odjechał.


text:
Natomiast ci rolnicy powiedzieli sobie: To jest dziedzic, chodźmy, zabijmy go, a dziedzictwo będzie nasze.


text:
Czy nie odczytaliście tego Pisma: Kamień, który sprawdzili i odrzucili budujący, ten właśnie stał się głowicą narożnika.


text:
I szukali jak Go schwytać, lecz przestraszyli się tłumu; zrozumieli bowiem, że przeciw nim wypowiedział tę przypowieść. Opuścili Go więc i odeszli.


text:
Przyszli więc i mówią do Niego: Nauczycielu, wiemy, że jesteś szczery i nie martwisz się o nikogo; nie patrzysz bowiem na zewnętrzną stronę ludzi, ale w prawdzie nauczasz drogi Bożej; czy wolno płacić podatek cezarowi, czy nie? Mamy płacić czy nie pł


text:
A On świadom ich obłudy, powiedział do nich: Dlaczego poddajecie Mnie próbie? Przynieście Mi denara, abym go obejrzał.


text:
Wtedy Jezus im powiedział: Co cesarskie oddajcie cezarowi, a co Boże - Bogu. I zaczęli Go podziwiać.


text:
Wtedy przyszli do Niego saduceusze, którzy twierdzą, że nie ma zmartwychwstania, i zaczęli w taki sposób:


text:
Nauczycielu! Mojżesz napisał nam, że jeśliby czyjś brat umarł i pozostawił żonę, a nie pozostawił dziecka, wówczas jego brat ma wziąć tę żonę i wzbudzić nasienie swojemu bratu.


text:
Bo gdy powstaną z martwych, nie będą się żenić ani za mąż wychodzić, lecz będą jak aniołowie w niebiosach.


text:
Co do umarłych natomiast, że zostaną obudzeni, czy nie przeczytaliście w księdze Mojżesza, jak to Bóg przy cierniowym krzaku wypowiedział do niego słowa: Ja jestem Bogiem Abrahama i Bogiem Izaaka, i Bogiem Jakuba?


text:
Wtedy podszedł jeden ze znawców Prawa, który usłyszał, jak ze sobą rozprawiali, a gdy zobaczył, że dobrze im odpowiedział, zapytał Go: Które przykazanie jest pierwsze ze wszystkich?


text:
Jezus odpowiedział: Pierwsze przykazanie jest takie: Słuchaj, Izraelu! Pan, Bóg nasz, Pan jest jeden,


text:
i będziesz miłował Pana, swojego Boga, z całego swojego serca, z całej swojej duszy, z całej swojej myśli i z całej swojej siły.


text:
A drugie jest takie: Będziesz miłował swojego bliźniego jak samego siebie. Innego przykazania, większego od tych, nie ma.


text:
I powiedział do Niego znawca Prawa: Dobrze, Nauczycielu! Prawdę powiedziałeś, że jest jeden i że poza Nim nie ma innego;


text:
i że miłować Go z całego serca i z całej myśli, i z całej siły, a bliźniego miłować jak samego siebie, znaczy więcej niż wszystkie całopalenia i ofiary.


text:
A Jezus, widząc, że on rozumnie odpowiedział, skomentował: Niedaleko jesteś od Królestwa Bożego. I nikt nie ośmielał się Go już więcej pytać.


text:
Nauczając w świątyni Jezus odezwał się w te słowa: Jak znawcy Prawa mogą twierdzić, że Chrystus jest synem Dawida?


text:
Sam Dawid [przecież] powiedział w Duchu Świętym: Pan powiedział mojemu Panu: Siedź po mojej prawicy, aż położę twoich nieprzyjaciół pod twoje stopy?


text:
W swojej nauce ciągnął dalej: Strzeżcie się znawców Prawa, pragnących chodzenia w długich szatach, pozdrowień na rynkach,


text:
Usiadł naprzeciw skarbony i zaczął się przyglądać, jak tłum wrzuca do skarbony pieniądze, a dużo wielu bogatych rzucało.


text:
Wówczas przywołał swoich uczniów i powiedział im: Zapewniam was, ta uboga wdowa wrzuciła więcej niż wszyscy rzucający do skarbony.


text:
Bo wszyscy wrzucili ze swojego nadmiaru, ona zaś ze swego niedostatku wrzuciła wszystko, co miała, całe swoje życie.


text:
Gdy wychodził ze świątyni, powiedział do Niego jeden z Jego uczniów: Nauczycielu, spójrz, co za kamienie i co za budowle.


text:
A Jezus odpowiedział mu: Czy widzisz te wielkie budowle? Nie będzie tu pozostawiony kamień na kamieniu, którego by nie zwalono.


text:
A gdy siedział na Górze Oliwnej, naprzeciw świątyni, zapytali Go na osobności Piotr, Jakub, Jan i Andrzej:


text:
A gdy usłyszycie o wojnach oraz wieści wojenne, nie bądźcie zaniepokojeni; musi się to stać, ale to jeszcze nie koniec.


text:
Powstanie bowiem naród przeciwko narodowi i królestwo przeciwko królestwu, miejscami będą trzęsienia ziemi, będą głody; te rzeczy to początek bólów rodzenia.


text:
Wy natomiast miejcie się na baczności: Będą was wydawać sądom i w synagogach będziecie chłostani; ze względu na Mnie postawią was też przed urzędnikami i królami - na świadectwo dla nich.


text:
A gdy prowadzić was będą ci, którzy was wydadzą, nie martwcie się zawczasu o to, co macie powiedzieć, ale mówcie to, co dane wam będzie w tej godzinie, gdyż nie wy jesteście tymi, którzy mówią, lecz Duch Święty.


text:
I wyda na śmierć brat brata, a ojciec dziecko; powstaną dzieci przeciw rodzicom i doprowadzą do ich śmierci.


text:
Będziecie też w nienawiści u wszystkich z powodu mojego imienia; kto jednak wytrwa do końca, ten będzie zbawiony.


text:
Gdy zaś zobaczycie ohydę spustoszenia, stojącą tam, gdzie nie powinna - kto czyta, niech rozumie - wtedy ci, którzy są w Judei, niech uciekają w góry;


text:
Dni te bowiem będą czasem takiego ucisku, jakiego nie było od początku stworzenia, którego dokonał Bóg, aż dotąd - i nie będzie.


text:
Gdyby Pan nie skrócił tych dni, nie ocalałoby żadne ciało; jednak ze względu na wybranych, których wybrał, skrócił te dni.


text:
powstaną bowiem fałszywi chrystusowie i fałszywi prorocy i dawać będą znaki i cuda dla odwiedzenia, o ile można, wybranych.


text:
Wtedy też pośle aniołów, i zgromadzi swoich wybranych z czterech wiatrów, od krańca ziemi aż po kraniec nieba.


text:
Od figowca zaś uczcie się podobieństwa: Gdy jego gałązka już staje się miękka i wypuszcza liście, wiecie, że blisko jest lato.


text:
Jak człowiek podróżujący zostawił swój dom, dał władzę swoim sługom, każdemu jego zadanie, odźwiernemu zaś nakazał, aby czuwał,


text:
tak wy czuwajcie, gdyż nie wiecie, kiedy przyjdzie pan domu: czy wieczorem, czy o północy, czy gdy zapieje kogut, czy o poranku,


text:
Po dwóch dniach była Pascha i Święto Przaśników. Arcykapłani oraz znawcy Prawa wciąż szukali sposobu, jak by Go podstępem schwytać i zabić.


text:
Gdy był w Betanii, w domu Szymona trędowatego i spoczywał przy stole, przyszła kobieta, mająca alabastrowy flakonik czystego olejku nardowego, bardzo kosztownego; skruszyła alabastrowy flakonik i wylała olejek na Jego głowę.


text:
Przecież można było sprzedać ten olejek za więcej niż trzysta denarów i rozdać [pieniądze] ubogim. Zaczęli ją też szorstko upominać.


text:
Jednakże Jezus powiedział: Zostawcie ją! Dlaczego sprawiacie jej przykrość? Spełniła względem Mnie dobry uczynek.


text:
Ubogich bowiem zawsze macie ze sobą i gdy zechcecie, możecie im dobrze uczynić; Mnie jednak macie nie zawsze.


text:
Zapewniam was natomiast, gdziekolwiek na całym świecie będzie głoszona ewangelia, opowiadane będzie również to, co ona uczyniła - na jej pamiątkę.


text:
A oni, gdy to usłyszeli, ucieszyli się i obiecali dać mu srebro. On zaś zaczął szukać dogodnej sposobności, jak by Go wydać.


text:
I w pierwszy dzień Święta Przaśników, gdy ofiaruje się Paschę, zapytali Go Jego uczniowie: Gdzie chcesz, abyśmy poszli i przygotowali, byś mógł spożyć Paschę?


text:
Wtedy posłał dwóch spośród swoich uczniów i powiedział im: Udajcie się do miasta. Tam wyjdzie wam naprzeciw człowiek, niosący dzban wody; idźcie za nim.


text:
A gdziekolwiek wejdzie, powiedzcie gospodarzowi, że Nauczyciel pyta: Gdzie jest mój gościnny pokój, w którym wraz z moimi uczniami mógłbym spożyć Paschę?


text:
Odeszli zatem uczniowie, a gdy przyszli do miasta, zastali wszystko tak, jak im powiedział, i przygotowali Paschę.


text:
Gdy siedzieli i jedli, Jezus powiedział: Zapewniam was, jeden z was Mnie wyda; ten, który je ze Mną.


text:
Wprawdzie Syn Człowieczy odchodzi, jak o Nim napisano, biada jednak temu człowiekowi, przez którego Syn Człowieczy jest wydawany. Lepiej by mu było, gdyby się taki człowiek nie urodził.


text:
A gdy oni jedli, wziął chleb, pobłogosławił, połamał i rozdał im, mówiąc: Bierzcie, to jest moje ciało.


text:
Zapewniam was, że na pewno nie będę już pił z owocu winorośli, aż do tego dnia, gdy go będę pił nowy w Królestwie Bożym.


text:
Wtedy Jezus powiedział im: Wszyscy się do Mnie zrazicie, gdyż napisano: Uderzę pasterza, a owce będą rozproszone.


text:
Wtedy Jezus mu odpowiedział: Zapewniam cię, dziś, tej nocy, zanim kogut dwukrotnie zapieje, trzykrotnie się Mnie wyprzesz.


text:
Ale on tym bardziej zapewniał: Nawet gdybym miał z Tobą umrzeć, nie wyprę się Ciebie. Podobnie utrzymywali wszyscy.


text:
Gdy przybyli na miejsce zwane Getsemane, powiedział do swoich uczniów: Usiądźcie tutaj, aż się pomodlę.


text:
Potem postąpił nieco dalej, padał na ziemię i modlił się, aby - jeśli to jest możliwe - ominęła go ta godzina.


text:
I powtarzał: Abba, Ojcze! dla Ciebie wszystko jest możliwe, oddal ode Mnie ten kielich; jednak nie co Ja chcę, ale co Ty.


text:
Potem przyszedł i zastał ich śpiącymi. Wtedy powiedział do Piotra: Szymonie, śpisz? Nie mogłeś czuwać jednej godziny?


text:
Gdy przyszedł, znów zastał ich śpiących, gdyż oczy ich były obciążone, i nie wiedzieli, co Mu odpowiedzieć.


text:
Przyszedł też po raz trzeci i powiedział im: Nadal śpicie i odpoczywacie? Dosyć! Nadeszła godzina! Oto Syn Człowieczy wydawany jest w ręce grzeszników!


text:
I zaraz, gdy On jeszcze mówił, zjawił się Judasz, jeden z Dwunastu, a z nim tłum z mieczami i kijami, [posłany] przez arcykapłanów, znawców Prawa oraz starszych.


text:
A ten, który Go wydawał, dał im taki, umówiony wcześniej znak: Ten, którego pocałuję, to On; schwytajcie Go i ostrożnie odprowadźcie.


text:
Jezus zaś zwrócił się do nich ze słowami: Wyszliście jak na mordercę, z mieczami i kijami, aby Mnie uwięzić.


text:
Odprowadzili więc Jezusa do arcykapłana; tam zeszli się wszyscy arcykapłani, starsi oraz znawcy Prawa.


text:
Piotr natomiast szedł za Nim z daleka aż na dziedziniec arcykapłana; usiadł [tam] ze sługami, i grzał się przy ogniu.


text:
Arcykapłani tymczasem wraz z całym sanhedrynem zaczęli szukać świadectwa przeciw Jezusowi, aby Go zabić, lecz nie znajdowali.


text:
My słyszeliśmy Go, jak mówi: Ja zburzę tę świątynię, zrobioną ludzkimi rękami i w trzy dni zbuduję inną, niezrobioną ludzkimi rękami.


text:
Wtedy powstał arcykapłan, [wystąpił] na środek i zapytał Jezusa: Nic nie odpowiadasz na to, co ci [ludzie] zeznają przeciw Tobie?


text:
On jednak milczał i nic nie odpowiedział. Znów więc arcykapłan zaczął Go pytać: Czy Ty jesteś Chrystusem, Synem Błogosławionego?


text:
A Jezus odpowiedział: Ja jestem; zobaczycie też Syna Człowieczego, jak siedzi po prawicy Mocy i przychodzi z obłokami nieba.


text:
Wówczas niektórzy zaczęli na Niego pluć, zakrywać Jego twarz, policzkować Go i mówić: Prorokuj! Również słudzy przyjęli Go razami po twarzy.


text:
i gdy zobaczyła grzejącego się Piotra, przyjrzała mu się i powiedziała: Ty też byłeś z Nazarejczykiem Jezusem.


text:
On jednak zaprzeczył: Ani nie wiem, ani nie rozumiem, o czym mówisz. I wyszedł na zewnątrz do przysionka. Wtedy zapiał kogut.


text:
On zaś ponownie zaprzeczył. Wkrótce potem znowu ci, którzy stali obok, zwrócili się do Piotra: Naprawdę jesteś jednym z nich, bo też jesteś Galilejczykiem.


text:
I zaraz, po raz drugi, zapiał kogut. Wówczas Piotr przypomniał sobie słowo, które skierował do niego Jezus: Zanim kogut dwukrotnie zapieje, trzykrotnie się Mnie wyprzesz. I wybuchnął płaczem.


text:
Zaraz wczesnym rankiem arcykapłani wraz ze starszymi, znawcami Prawa i całym sanhedrynem odbyli naradę, po czym związali Jezusa, odprowadzili i wydali Piłatowi.


text:
I był tam pewien [człowiek], imieniem Barabasz, uwięziony wraz z buntownikami, którzy podczas rozruchów dokonali zabójstwa.


text:
Na to Piłat odezwał się ponownie: Co więc chcecie, abym zrobił z tym, którego nazywacie królem żydów?


text:
Piłat jednak nie przestawał pytać: Co więc złego uczynił? Ale oni jeszcze głośniej krzyczeli: Ukrzyżuj Go!


text:
Wtedy Piłat, chcąc uczynić zadość tłumowi, uwolnił im Barabasza, a Jezusa ubiczował i wydał, aby został ukrzyżowany.


text:
Żołnierze odprowadzili Go więc na wewnętrzny dziedziniec, to jest do pretorium, i zwołali całą kohortę.


text:
A gdy Go wyśmiali, zdjęli z Niego purpurę i ubrali Go w Jego szaty. I wyprowadzili Go, aby Go ukrzyżować.


text:
I przymusili przechodzącego [tam] niejakiego Szymona Cyrenejczyka, ojca Aleksandra i Rufa, który szedł z pola, aby poniósł Jego krzyż.


text:
Ukrzyżowali też wraz z Nim dwóch przestępców, jednego po prawicy, a drugiego po Jego pomyślnej stronie.


text:
A ci, którzy przechodzili obok, obrażali Go kiwając swoimi głowami i mówiąc: Hej, Ty, który burzysz świątynię i w trzy dni ją odbudowujesz,


text:
Podobnie arcykapłani drwili między sobą wraz ze znawcami Prawa i mówili: Innych uratował, siebie samego uratować nie może.


text:
Chrystus, król Izraela, niech teraz zejdzie z krzyża, abyśmy zobaczyli i uwierzyli. Ubliżali Mu również i ci, którzy wraz z Nim byli współukrzyżowani.


text:
O godzinie dziewiątej Jezus zawołał donośnym głosem: Eloi, Eloi, lema sabachtani? To w tłumaczeniu znaczy: Boże mój, Boże mój, dlaczego Mnie opuściłeś?


text:
Ktoś podbiegł, napełnił gąbkę winnym octem, zatknął na trzcinę i próbował dać Mu pić, mówiąc: Pozwólcie, zobaczmy, czy Eliasz przyjdzie Go zdjąć.


text:
A setnik, który stał naprzeciw, gdy zobaczył, że w taki sposób wydał ostatnie tchnienie, powiedział: Ten człowiek naprawdę był Synem Boga.


text:
Były [tam] też kobiety, które przyglądały się z daleka, a wśród nich Maria Magdalena, Maria, matka Jakuba Mniejszego i Jozesa, oraz Salome.


text:
One, gdy był w Galilei, chodziły za Nim i usługiwały Mu; lecz było też wiele innych, które wraz z Nim przyszły do Jerozolimy.


text:
przyszedł Józef z Arymatei, szanowany radny, który sam też oczekiwał Królestwa Bożego. Odważnie wszedł [On] do Piłata i prosił o ciało Jezusa.


text:
Ten zaś kupił prześcieradło, zdjął Go, owinął w prześcieradło, złożył w grobowcu wykutym w skale, a na wejście do grobowca zatoczył kamień.


text:
Gdy minął szabat, Maria Magdalena, Maria Jakubowa i Salome nakupiły pachnideł, aby pójść i Go namaścić.


text:
[Wyruszyły] bardzo wcześnie rano, pierwszego dnia tygodnia i przyszyły do grobowca o wschodzie słońca.


text:
Gdy weszły do grobowca, zobaczyły siedzącego po prawej stronie i ubranego w białą szatę młodzieńca. Ogarnęło je wielkie zdumienie.


text:
On zaś powiedział do nich: Nie dziwcie się! Szukacie ukrzyżowanego Jezusa z Nazaretu; został wzbudzony, nie ma Go tu, oto miejsce, gdzie Go położono.


text:
Ale idźcie i powiedzcie Jego uczniom oraz Piotrowi, że wyprzedza was do Galilei; tam Go zobaczycie, jak wam powiedział.


text:
Wyszły zatem i uciekły od grobu, zaczęło je bowiem ogarniać drżenie i uniesienie, a ponieważ nie opuszczał ich lęk, nic nikomu nie powiedziały. [[Wszystko to natomiast, co im przekazano, zwięźle opowiedziały tym, [którzy zebrali się] wokół Piotra. Po


text:
[[ Gdy [Jezus] powstał z martwych wczesnym rankiem, pierwszego dnia tygodnia, ukazał się najpierw Marii Magdalenie, z której niegdyś wypędził siedem demonów.]]


text:
[Później zaś ukazał się im jedenastu, gdy spoczywali przy stole, i ostro zganił ich niewiarę oraz zatwardziałość serca, że nie uwierzyli tym, którzy Go widzieli wzbudzonego z martwych.]


text:
[Tym natomiast, którzy uwierzyli, towarzyszyć będą takie znaki: w moim imieniu wyganiać będą demony, będą mówić nowymi językami,]


text:
[w swoje ręce brać będą węże, a gdyby wypili coś trującego, na pewno im nie zaszkodzi; na bezsilnych będą kłaść ręce, a ci [znów] będą mieli się dobrze.]


text:
[Oni zaś odeszli i głosili wszędzie, podczas gdy Pan współdziałał [z nimi] i potwierdzał Słowo towarzyszącymi [mu] znakami.]


text:
Ponieważ naprawdę wielu przyłożyło już rękę do ułożenia opowiadania o dziełach dopełnionych wśród nas,


text:
tak jak nam to przekazali ci, którzy od początku byli ich naocznymi świadkami oraz którzy poświęcili się służbie Słowa,


text:
także ja - po uprzednim uważnym zbadaniu wszystkich od początku - pomyślałem, żeby ci to, dostojny Teofilu, po kolei, opisać,


text:
Za dni Heroda, króla Judei, był pewien kapłan imieniem Zachariasz, ze zmiany kapłańskiej Abiasza, oraz jego żona, należąca do córek Aarona, nosząca imię Elżbieta.


text:
Oboje zaś byli sprawiedliwi wobec Boga, nienaganni w postępowaniu według wszystkich przykazań i ustaw Pana.


text:
Nie mieli jednak dziecka, jako że Elżbieta była niepłodna, a oboje byli już posunięci w swych latach.


text:
że według zwyczaju kapłaństwa na niego padł los, aby wszedł do Miejsca Świętego i złożył ofiarę z kadzidła,


text:
Anioł zaś powiedział do niego: Przestań się bać, Zachariaszu, gdyż twoja modlitwa została wysłuchana; twoja żona Elżbieta urodzi ci syna i nadasz mu imię Jan.


text:
Będzie bowiem wielki przed Panem; nie będzie pił wina ani sikery i już od łona swojej matki będzie napełniony Duchem Świętym.


text:
On sam pójdzie przed Nim w duchu i mocy Eliasza, by zwrócić serca ojców do dzieci, a nieposłusznych do rozsądku sprawiedliwych - by stawić przed Panem gotowy lud.


text:
Wtedy Zachariasz powiedział do anioła: Po czym to poznam? Ja bowiem jestem stary i moja żona posunięta w jej dniach.


text:
W odpowiedzi anioł zwrócił się do niego: Ja jestem Gabriel, [wybrany], by stawać przed Bogiem; zostałem posłany, aby do ciebie przemówić i ogłosić ci te dobre wieści.


text:
I oto będziesz niemy, nie będziesz mógł powiedzieć [słowa] aż do dnia, gdy się to stanie, za to, że nie uwierzyłeś moim słowom, które zostaną wypełnione w swoim czasie.


text:
Lud natomiast czekał na Zachariasza, i [coraz bardziej] się dziwił jego zwlekaniu w Miejscu Świętym.


text:
On zaś po wyjściu nie mógł im nic powiedzieć, przez co poznali, że w Miejscu Świętym doświadczył widzenia; on sam też dawał im znaki, lecz wciąż pozostawał niemy.


text:
Po tych dniach Elżbieta, jego żona, poczęła i pozostawała w całkowitym ukryciu się przez pięć miesięcy, powtarzając:


text:
Natomiast w szóstym miesiącu anioł Gabriel został posłany przez Boga do galilejskiego miasta o nazwie Nazaret,


text:
do pewnej dziewicy przyrzeczonej mężowi o imieniu Józef, z domu Dawida - a dziewicy było na imię Maria.


text:
Lecz ona przelękła się z powodu tego słowa i zaczęła się zastanawiać, co by to przywitanie mogło znaczyć.


text:
Anioł odpowiedział jej: Duch Święty zstąpi na ciebie i moc Najwyższego cię zacieni. Dlatego też Święte, które się urodzi, będzie nazwane Synem Boga.


text:
I oto Elżbieta, twoja krewna, ona także poczęła syna w swojej starości i jest to szósty miesiąc tej, którą nazywają niepłodną,


text:
Maria zaś powiedziała: Oto jestem służebnicą Pańską, niech mi się stanie według twego słowa. I anioł odszedł od niej.


text:
I stało się, gdy Elżbieta usłyszała przywitanie Marii, że podskoczył płód w jej łonie i Elżbieta została napełniona Duchem Świętym;


text:
wtedy zawołała donośnym głosem i powiedziała: Szczęśliwa jesteś między kobietami i szczęśliwy owoc twojego łona.


text:
Szczęśliwa [jest] też [ta], która uwierzyła, że nastąpi wypełnienie [słów] wypowiedzianych do niej przez Pana.


text:
gdyż wejrzał na pokorę swojej służebnicy. Gdyż oto odtąd wszystkie pokolenia uważać mnie będą za szczęśliwą,


text:
I usłyszeli jej sąsiedzi i krewni, że Pan okazał jej swoje wielkie miłosierdzie, i cieszyli się razem z nią.


text:
Natychmiast też zostały otwarte jego usta i [rozwiązał się] jego język, i zaczął mówić, chwaląc Boga.


text:
I wszystkich jego sąsiadów ogarnął strach, a po całej górskiej okolicy Judei zaczęto omawiać wszystkie te sprawy.


text:
Wszyscy zaś, którzy o tym słyszeli, brali to sobie do serca i mówili: Kim więc będzie to dziecko? Była z nim bowiem ręka Pana.


text:
A ty, dziecko, prorokiem Najwyższego będziesz nazwane, gdyż pójdziesz przed Panem, aby przygotować Jego drogi,


text:
by objawić się tym, którzy siedzą w ciemności i w cieniu śmierci, i skierować nasze nogi na drogę pokoju.


text:
A dziecko rosło, wzmacniało się w duchu i przebywało na pustkowiach aż do dnia swego wystąpienia przed Izraelem.


text:
Właśnie w tych dniach wyszedł dekret35 od cesarza Augusta, aby dał się spisać cały zamieszkały świat.


text:
Poszedł też Józef z Galilei, z miasta Nazaret, do Judei, do miasta Dawidowego, zwanego Betlejem, dlatego że był z domu i z rodu Dawida,


text:
I urodziła swego pierworodnego Syna, owinęła Go w pieluszki i położyła Go w żłobie, ponieważ w gospodzie50 nie było dla nich miejsca.


text:
Nagle stanął przy nich anioł Pana i swoim blaskiem oświeciła ich chwała Pańska; a ich ogarnął wielki strach.


text:
Lecz anioł przemówił do nich: Przestańcie się bać, bo oto przynoszę wam dobrą nowinę o wielkiej radości, która będzie [udziałem] całego ludu,


text:
A gdy aniołowie odeszli już od nich do nieba, pasterze zaczęli mówić do jeden do drugiego: Dostańmy się zaraz aż do Betlejem i zobaczmy to spełnione słowo, które Pan nam oznajmił.


text:
I wrócili pasterze, chwaląc i wielbiąc Boga za wszystko, co słyszeli i widzieli - tak, jak to im zostało powiedziane.


text:
A gdy się wypełniło osiem dni, aby je obrzezać, nadano Mu imię Jezus, jak zostało nazwane przez anioła, zanim się w poczęło w łonie.


text:
Gdy zaś, zgodnie z Prawem Mojżesza, wypełniły się dni ich oczyszczenia, przynieśli Je do Jerozolimy, aby Je przedstawić Panu -


text:
jak napisano w Prawie Pańskim: Każdy potomek płci męskiej otwierający łono matki zwany będzie świętym dla Pana -


text:
oraz aby złożyć ofiarę według tego, co powiedziano w Prawie Pańskim: parę synogarlic lub dwa młode gołębie.


text:
A oto był w Jerozolimie człowiek o imieniu Symeon. Człowiek ten był sprawiedliwy i oddany, i oczekiwał pociechy Izraela, a Duch Święty był na nim.


text:
Temu zostało powiedziane przez Ducha Świętego, że nie ujrzy śmierci, zanim nie zobaczy [posłanego] przez Pana Chrystusa.


text:
Przyszedł [on] w Duchu62 do świątyni63 i gdy Rodzice wnosili Dziecko Jezus, by postąpić z Nim według zwyczaju Prawa,


text:
Symeon zaś błogosławił im i powiedział do Marii, Jego Matki: Oto Ten został ustanowiony dla upadku i powstania wielu w Izraelu64 oraz jako znak, o który będą się spierać


text:
i w ten sposób zostaną objawione zamysły wielu serc - w tym także twoją własną duszę przeszyje miecz.


text:
Była też prorokini Anna, córka Fanuela, z plemienia Aser; ta była bardzo posunięta w swoich dniach, a od swego dziewictwa żyła z mężem siedem lat.


text:
Była wdową do osiemdziesiątego czwartego roku życia, nie opuszczała świątyni, dniami i nocami oddając [Bogu] cześć w postach i w modlitwach.


text:
W tej godzinie stanęła obok, zaczęła dziękować Bogu i mówić o Nim wszystkim, którzy oczekiwali odkupienia Jerozolimy.


text:
A gdy skończyli dni [święta] i już wracali, chłopiec Jezus, pozostał w Jerozolimie. Rodzice jednak nie wiedzieli o tym.


text:
Przekonani zaś, że jest gdzieś w gromadzie pielgrzymów, uszli dzień drogi, po czym zaczęli Go szukać wśród krewnych i znajomych.


text:
I oto po trzech dniach znaleźli Go w świątyni. Siedział tam w kręgu nauczycieli, słuchał ich i zadawał im pytania.


text:
Na Jego widok zdziwili się, a Jego Matka powiedziała do Niego: Dziecko, dlaczego nam to zrobiłeś? Oto Twój ojciec i ja z bólem Cię szukaliśmy.


text:
Wtedy im odpowiedział: Co [się stało], że Mnie szukaliście? Czy nie wiedzieliście, że w tym, co jest mego Ojca, Ja być muszę?


text:
Poszedł więc z nimi, przyszedł do Nazaretu i był im uległy. Jego Matka natomiast zachowywała wszystkie te słowa66 w swoim sercu.


text:
W piętnastym roku panowania cezara Tyberiusza, gdy Poncjusz Piłat był namiestnikiem Judei, Herod tetrarchą Galilei, Filip, jego brat, tetrarchą Iturei oraz okręgu Trachonu, a Lizaniasz tetrarchą Abileny,


text:
Przemierzał więc całą okolicę Jordanu, ogłaszając chrzest opamiętania ze względu na przebaczenie grzechów.


text:
Jak zostało napisane w zwoju słów proroka Izajasza: Głos wołającego na pustkowiu: Przygotujcie drogę Pana, Jego ścieżki czyńcie prostymi.


text:
Każda dolina niech będzie wypełniona, każda góra lub wzgórze zrównane, drogi krzywe niech się staną prostymi, a wyboiste gładkimi.


text:
Przemawiał więc do tłumów, które [wciąż] wychodziły, aby dać się przez niego ochrzcić: Płody żmij, kto wam wskazał, aby uciec przed nadchodzącym gniewem?


text:
Wydawajcie więc owoce godne opamiętania i nie zaczynajcie sobie mówić: Ojca mamy Abrahama. Mówię wam bowiem, że Bóg może z tych kamieni wzbudzić dzieci Abrahamowi.


text:
Już także siekiera przyłożona jest do korzenia drzew; wszelkie więc drzewo, które nie wydaje owocu dobrego, jest wycinane i rzucane w ogień.


text:
A on im odpowiadał: Kto ma dwie koszule, niech przekaże temu, kto nie ma, a kto ma żywność, niech czyni podobnie.


text:
Pytali go też żołnierze: A co my mamy czynić? Odpowiedział im: Na nikim niczego nie wymuszajcie i nie składajcie fałszywych donosów, lecz poprzestawajcie na swoim żołdzie.


text:
Gdy zaś lud oczekiwał i wszyscy w swoich sercach rozważali o Janie, czy może on nie jest Chrystusem,


text:
Jan odpowiedział wszystkim w ten sposób: Ja was chrzczę w wodzie, lecz nadchodzi mocniejszy ode mnie, któremu nie jestem godny rozwiązać rzemyka u Jego sandałów; On was będzie chrzcił w Duchu Świętym i w ogniu.


text:
W Jego ręku jest przetak, by oczyścił swoje klepisko i zebrał zboże do swego spichlerza, plewy zaś spalił w ogniu nieugaszonym.


text:
A tetrarcha Herod, upominany przez niego z powodu Herodiady, żony swego brata, oraz z powodu całego zła, którego się Herod dopuścił,


text:
I stało się, gdy cały lud przyjął chrzest, że został ochrzczony również Jezus, a gdy się modlił, niebo zostało otwarte


text:
i w cielesnej postaci przypominającej gołębicę zstąpił na Niego Duch Święty, a z nieba rozległ się głos: Ty jesteś moim umiłowanym Synem, w Tobie znalazłem upodobanie.


text:
Gdy Jezus rozpoczynał [działalność], miał lat około trzydziestu, będąc synem - jak uważano Józefa - Helego,


text:
przez czterdzieści dni poddawany przez diabła próbie. W tych dniach nic nie jadł, a gdy się one dopełniły, był głodny.


text:
Wtedy diabeł powiedział do Niego: Skoro jesteś Synem Boga, powiedz temu kamieniowi, aby stał się chlebem.


text:
Potem wyprowadził Go [na górę] i w ułamku czasu pokazał Mu wszystkie królestwa zamieszkałego świata.


text:
I powiedział do Niego diabeł: Tobie dam całą tę władzę i chwałę ich, gdyż mnie została przekazana, i daję ją, komu chcę.


text:
Jezus odpowiedział: Napisano: Panu, Bogu twojemu, będziesz się kłaniał i tylko Jemu będziesz służył.


text:
Następnie zaprowadził Go do Jerozolimy, postawił na szczycie świątyni i powiedział do Niego: Skoro jesteś Synem Boga, rzuć się stąd w dół;


text:
Tak też przyszedł do Nazaretu, gdzie się wychował. W dzień szabatu, według swojego zwyczaju, wszedł do synagogi i powstał, aby czytać.


text:
Duch Pański [spoczywa] na mnie, ponieważ namaścił mnie, abym ubogim niósł dobrą nowinę, posłał mnie, abym więźniom ogłosił wyzwolenie, a niewidzącym ponowne przejrzenie, abym zgnębionych wypuścił na wolność,


text:
[Po przeczytaniu] zwinął zwój, oddał go słudze i usiadł; a oczy wszystkich w synagodze były w Niego wpatrzone.


text:
Wszyscy zaś przyświadczali Mu i dziwili się słowom łaski, które wychodziły z Jego ust, a także mówili: Czy ten nie jest synem Józefa?


text:
Wtedy powiedział do nich: Zapewne powiecie mi to przysłowie: Lekarzu, ulecz samego siebie. Dokonaj także tu, w swojej ojczyźnie, tego wszystkiego, co - jak słyszeliśmy - stało się w Kafarnaum.


text:
Powiem wam prawdę: Wiele było wdów w Izraelu w dniach Eliasza, gdy niebo było zamknięte przez trzy lata i sześć miesięcy, tak że wielki głód ogarnął całą ziemię,


text:
I wielu było trędowatych w Izraelu za proroka Elizeusza, a żaden z nich nie został oczyszczony, tylko Naaman Syryjczyk.


text:
Powstali więc, wyrzucili Go z miasta i poprowadzili Go aż na krawędź góry, na której ich miasto było zbudowane, aby Go strącić.


text:
Przestań, co nam i Tobie, Jezusie Nazarejczyku? Czy przyszedłeś nas zgubić? Wiem, kim Ty jesteś, Święty Boży.


text:
Lecz Jezus skarcił go słowami: Zamilcz i wyjdź z niego! Wtedy demon rzucił go na środek i wyszedł z niego, nie wyrządzając mu żadnej szkody.


text:
I wszystkich ogarnęło zdumienie i zaczęli mówić między sobą: Cóż to za słowo, że z autorytetem i z mocą rozkazuje duchom nieczystym - i wychodzą?


text:
Gdy powstał [i wyszedł] z synagogi, wstąpił do domu Szymona. Teściową Szymona natomiast trzymała wysoka gorączka i prosili Go za nią.


text:
Wówczas stanął nad nią, skarcił gorączkę, a ta ją opuściła. Bezzwłocznie więc wstała i zaczęła im usługiwać.


text:
Gdy zachodziło słońce, wszyscy ilu ich miało słabych z powodu różnych chorób, przyprowadzali ich do Niego. On zaś kładł na każdego z nich ręce i uzdrawiał ich.


text:
Z wielu wychodziły też demony, które krzyczały: Ty jesteś Synem Boga. On jednak karcił je i nie pozwalał im mówić, gdyż wiedziały, że On jest Chrystusem.


text:
Gdy nastał dzień, wyszedł i udał się na samotne miejsce. Tłumy jednak zaczęły Go szukać, przyszły aż do Niego i chciały Go zatrzymać, aby od nich nie odchodził.


text:
Lecz On powiedział do nich: Innym miastom także muszę nieść dobrą nowinę o Królestwie Bożym, gdyż na to zostałem posłany.


text:
Wszedł do jednej z łodzi, należącej do Szymona i poprosił go, aby odbił nieco od brzegu; [sam zaś] usiadł i z łodzi zaczął nauczać tłumy.


text:
Szymon odpowiedział: Mistrzu, całą noc ciężko pracowaliśmy i nic nie złapaliśmy; ale na Twoje słowo zarzucę sieci.


text:
Skinęli wówczas na wspólników w drugiej łodzi, aby im przyszli z pomocą; ci przypłynęli więc i napełnili obie łodzie, tak że się one zanurzały.


text:
Gdy Szymon Piotr to zobaczył, przypadł do kolan Jezusa i powiedział: Odejdź ode mnie, Panie, bo jestem grzesznym człowiekiem.


text:
Jego bowiem oraz wszystkich, którzy z nim byli, ogarnęło zdumienie z powodu połowu ryb, które złapali.


text:
Podobnie było z Jakubem i Janem, synami Zebedeusza, którzy byli towarzyszami Szymona. Wtedy Jezus powiedział do Szymona: Przestań się bać, od teraz będziesz łowił ludzi.


text:
Zdarzyło się, gdy przebywał w jednym z miast, że zjawił się człowiek cały pokryty trądem. Gdy zobaczył Jezusa, padł na twarz i poprosił: Panie, jeśli chcesz, możesz mnie oczyścić.


text:
Wyciągnął więc rękę, dotknął go i powiedział: Chcę, bądź oczyszczony. I zaraz trąd od niego odstąpił.


text:
On zaś polecił mu nikomu nic nie mówić, ale iść, pokazać się kapłanowi i złożyć za swoje oczyszczenie ofiarę, jaką nakazał Mojżesz, na świadectwo dla nich.


text:
Zaczęło się więc tym bardziej rozchodzić o Nim słowo, tak że wielkie tłumy schodziły się, aby Go słuchać i doznać uzdrowienia ze swoich słabości.


text:
I stało się pewnego dnia, gdy nauczał - a siedzieli [tam] faryzeusze i nauczyciele Prawa, którzy przybyli ze wszystkich wiosek Galilei i Judei oraz z Jerozolimy - że była też moc Pana po to, aby On leczył.


text:
Wtem jacyś ludzie chcieli wnieść i położyć przed Nim sparaliżowanego człowieka, którego przynieśli na posłaniu.


text:
Ponieważ jednak ze względu na tłum nie znaleźli sposobu, by go wnieść, weszli na płaski dach i przez dachówkę spuścili go wraz z posłaniem do środka - przed Jezusa.


text:
Wtedy znawcy Prawa i faryzeusze zaczęli rozważać i mówić: Kto to jest, który wypowiada bluźnierstwa? Któż może grzechy odpuszczać, jeśli nie sam Bóg?


text:
Co jest łatwiejsze, powiedzieć: Odpuszczone są ci twoje grzechy, czy powiedzieć: Wstań i zacznij chodzić?


text:
Lecz abyście wiedzieli, że Syn Człowieczy ma na ziemi władzę odpuszczać grzechy - powiedział do sparaliżowanego: Mówi ci: Wstań, weź swoje posłanie i idź do swego domu.


text:
Wtedy wszystkich ogarnęło uniesienie, zaczęli chwalić Boga i pełni lęku mówić: Zobaczyliśmy dzisiaj rzeczy sprzeczne ze wszystkim, co nam znane.


text:
Potem wyszedł i zobaczył celnika imieniem Lewi, siedzącego przy stole celnym. Powiedział do niego: Chodź za Mną.


text:
Lewi zrobił też dla Niego wielkie przyjęcie w swoim domu. Spoczywał zaś z nimi przy stole wielki tłum celników oraz innych.


text:
Wtedy faryzeusze i ich znawcy Prawa zaczęli szemrać i mówić do Jego uczniów: Dlaczego jecie i pijecie z celnikami i grzesznikami?


text:
Wówczas powiedzieli do Niego: Uczniowie Jana często poszczą i zanoszą modlitwy, podobnie uczniowie faryzeuszów, Twoi natomiast jedzą i piją.


text:
Opowiedział im też przypowieść: Nikt nie odrywa kawałka nowej szaty, aby połatać szatę starą, bo inaczej i nowe porwane i do starego łata z nowego nie pasuje.


text:
Nikt też nie wlewa młodego wina w stare bukłaki, bo inaczej młode wino rozsadza bukłaki i samo wycieka i bukłaki się traci.


text:
Zdarzyło się, że w pewien szabat przechodził przez zboża, a Jego uczniowie zaczęli zrywać kłosy i jeść ziarno wyłuskane z nich rękami.


text:
Jezus im odpowiedział: Czy nie czytaliście o tym, co uczynił Dawid, gdy był głodny, on sam i ci, co z nim byli?


text:
Jak wszedł do domu Bożego, wziął chleby ofiarne, których nie wolno jeść nikomu, jak tylko kapłanom, i jadł oraz dał tym, którzy z nim byli?


text:
I stało się w inny szabat, że wszedł do synagogi i nauczał. A był tam pewien człowiek z bezwładną prawą ręką.


text:
On jednak świadom ich myśli, powiedział do człowieka mającego bezwładną rękę: Podnieś się i stań pośrodku. Podniósł się więc i stanął.


text:
Jezus natomiast powiedział do nich: Pytam was, czy wolno w szabat dobrze czynić, czy źle czynić? Duszę zbawić czy zniszczyć?


text:
Rozejrzał się wokoło po wszystkich i powiedział do niego: Wyciągnij swoją rękę. Uczynił to, a Jego ręka znów stała się zdrowa.


text:
A gdy nastał dzień, przywołał swoich uczniów i spośród nich wybrał sobie dwunastu, których też nazwał apostołami:


text:
Potem zszedł z nimi w dół i zatrzymał się na równinie - także wielki tłum Jego uczniów i wielkie mnóstwo ludu z całej Judei, Jerozolimy i znad morza, z Tyru i Sydonu.


text:
Ci przybyli, aby Go posłuchać i dać się wyleczyć ze swych chorób; byli też uzdrawiani dręczeni przez duchy nieczyste.


text:
On natomiast podniósł swe oczy na swoich uczniów i zaczął mówić: Szczęśliwi ubodzy, gdyż wasze jest Królestwo Boże.


text:
Szczęśliwi, którzy teraz głodujecie, gdyż będziecie nasyceni. Szczęśliwi, którzy teraz płaczecie, gdyż będziecie radośni.


text:
Szczęśliwi jesteście, gdy was ludzie znienawidzą i gdy was odłączą, i znieważą, i odrzucą wasze imię z powodu Syna Człowieczego.


text:
Cieszcie się w tym dniu i skaczcie do góry; bo naprawdę wielka jest wasza zapłata w niebie; tak bowiem czynili prorokom ich ojcowie.


text:
Biada wam, teraz nasyconym, gdyż będziecie głodować. Biada teraz radosnym, gdyż będziecie się smucić i płakać.


text:
Biada, gdy wszyscy ludzie będą o was dobrze mówić; tak bowiem fałszywym prorokom czynili ich ojcowie.


text:
Ale mówię wam, którzy słuchacie: Kochajcie swoich wrogów, dobrze czyńcie tym, którzy was nienawidzą,


text:
Temu, kto cię uderzy w policzek, nadstaw i drugi, a temu, kto ci odbiera płaszcz, nie broń i koszuli.


text:
Jeśli kochacie tych, którzy was kochają, to cóż tu wam wynagradzać? Przecież i grzesznicy kochają tych, którzy ich darzą miłością.


text:
Albo jeśli czynicie dobrze tym, którzy wam czynią dobrze, to cóż tu wam wynagradzać? I grzesznicy czynią to samo.


text:
I jeśli pożyczacie tym, od których spodziewacie się zwrotu, to cóż tu wam wynagradzać? I grzesznicy pożyczają grzesznikom, aby odebrać tyle samo.


text:
Ale kochajcie waszych wrogów, dobrze czyńcie, pożyczajcie i nie spodziewajcie się niczego, a wielka będzie wasza zapłata i będziecie synami Najwyższego; On bowiem jest życzliwy dla niewdzięcznych i złych.


text:
Przestańcie też sądzić, a na pewno nie zostaniecie osądzeni, i nie potępiajcie, a nie zostaniecie potępieni; odpuszczajcie, a będzie wam odpuszczone.


text:
Dawajcie, a będzie wam dane; [wtedy też] miarę dobrą, napchaną, utrzęsioną i przysypującą się dadzą w wasze zanadrze; bo jaką miarą mierzycie, taką i wam będzie odmierzone.


text:
Jak możesz mówić swemu bratu: Bracie, pozwól, że wyjmę drzazgę z twego oka, gdy sam w swoim oku nie widzisz belki? Obłudniku, wyjmij najpierw belkę ze swojego oka, a wtedy przejrzysz, aby wyjąć drzazgę z oka twojego brata.


text:
Nie ma bowiem drzewa dobrego, które by rodziło owoc bezużyteczny, ani drzewa bezużytecznego, które by rodziło owoc dobry.


text:
Bo każde drzewo poznaje się po jego owocu; nie zbierają przecież fig z cierni ani winogron nie zrywają z krzewu jeżyn.


text:
Człowiek dobry z dobrego skarbca serca wydobywa dobro, a zły ze złego wydobywa zło; gdyż z obfitości serca mówią jego usta.


text:
Podobny jest do człowieka budującego dom, który wkopał się głęboko i posadowił fundament na skale. Gdy przyszła powódź i potoki uderzyły w ten dom, nie zdołały go poruszyć, gdyż był dobrze zbudowany.


text:
Kto natomiast usłyszał, a nie wykonał, podobny jest do człowieka, który zbudował dom na ziemi, bez fundamentu; uderzył w niego potok i zaraz runął, a zniszczenie tego domu było wielkie.


text:
Gdy usłyszał o Jezusie, posłał do Niego starszych żydowskich, prosząc Go, aby przyszedł i uratował jego sługę.


text:
Jezus zatem wyruszył z nimi. A gdy już był niedaleko domu, setnik posłał przyjaciół ze słowami: Panie, nie trudź się, nie jestem bowiem godzien, abyś wszedł pod mój dach.


text:
Dlatego i samego siebie nie uważałem za godnego, by przyjść do Ciebie; lecz powiedz słowo, a mój chłopiec będzie uleczony;


text:
gdyż i ja jestem człowiekiem podległym władzy, mającym pod sobą żołnierzy; i mówię temu: Idź, a idzie, a innemu: Przyjdź, a przychodzi, a mojemu słudze: Zrób to, a robi.


text:
Gdy Jezus to usłyszał, zdziwił się nim, odwrócił się do idącego za Nim tłumu i powiedział: Mówię wam, nawet w Izraelu tak wielkiej wiary nie znalazłem.


text:
Gdy się zbliżał do bramy miasta, właśnie wynoszono zmarłego, jedynego syna własnej matki, która była wdową, a był z nią znaczny tłum [ludzi] z miasta.


text:
Następnie podszedł, dotknął się mar - a ci, którzy je nieśli, stanęli - i powiedział: Młodzieńcze, mówię tobie: Wstań.


text:
Wszystkich natomiast ogarnął strach, zaczęli chwalić Boga i mówić: Wielki prorok powstał wśród nas; oraz: Bóg nawiedził swój lud.


text:
O tym wszystkim donieśli też Janowi jego uczniowie. Wówczas Jan przywołał do siebie dwóch spośród swoich uczniów


text:
i posłał [ich] do Pana z zapytaniem: Czy Ty jesteś tym, który ma przyjść, czy też mamy czekać na innego?


text:
Ludzie ci więc przybyli do Niego i powiedzieli: Jan Chrzciciel posłał nas do Ciebie z zapytaniem: Czy Ty jesteś tym, który ma przyjść, czy też mamy czekać na innego?


text:
W tej godzinie wielu uzdrowił od chorób, dolegliwości i złych duchów, a także wielu niewidomych łaskawie obdarzył wzrok.


text:
I odpowiedział im: Idźcie i powiadomcie Jana o tym, co zobaczyliście i usłyszeliście: Niewidomi znów widzą, chromi chodzą, trędowaci są oczyszczani, głusi słyszą, umarli zmartwychwstają, ubogim opowiadana jest ewangelia.


text:
A gdy posłańcy Jana odeszli, Jezus zaczął mówić o Janie do tłumów: Co wyszliście obejrzeć na pustkowiu? Trzcinę kołysaną przez wiatr?


text:
Ale co wyszliście zobaczyć? Człowieka odzianego w miękkie szaty? Oto ci, którzy [noszą] świetne stroje i w przebywają w przepychu, są w pałacach królewskich.


text:
On jest tym, o którym napisano: Oto przed twoim obliczem wysyłam mojego posłańca, który [pójdzie] przed tobą i przygotuje ci drogę.


text:
Mówię wam: Pośród narodzonych z kobiet nie ma większego od Jana; najmniejszy jednak w Królestwie Bożym jest od niego większy.


text:
A cały lud, gdy usłyszał - również celnicy - uznał Bożą sprawiedliwość, gdyż poddał się zanurzeniu w chrzcie Jana;


text:
faryzeusze jednak oraz znawcy Prawa, zlekceważyli Boży plan względem siebie samych, ponieważ nie dali się przez niego ochrzcić.


text:
Podobni są do dzieci, które siedzą na rynku i tak wytykają sobie nawzajem: Zagraliśmy wam na fujarce, a nie zatańczyliście, zaśpiewaliśmy treny, a nie zapłakaliście.


text:
Przyszedł Syn Człowieczy, je i pije, i mówicie: Oto człowiek: żarłok i pijak, przyjaciel celników i grzeszników.


text:
Prosił Go zaś pewien faryzeusz, aby spożył z nim posiłek. Wstąpił więc do domu tego faryzeusza i spoczął przy stole.


text:
A oto jakaś kobieta - ta była w tym mieście grzesznicą i dowiedziała się, że spoczywa przy stole w domu faryzeusza - przyniosła alabastrowy flakonik olejku,


text:
stanęła z tyłu u Jego stóp i płacząc zaczęła łzami zlewać Jego stopy i ocierać je włosami swojej głowy, całowała też Jego stopy i namaszczała je olejkiem.


text:
Gdy zobaczył to faryzeusz, który Go zaprosił, powiedział sam w sobie: Jeśliby ten był prorokiem, wiedziałby, kim i jakiego rodzaju jest ta kobieta, która się Go dotyka, że jest grzesznicą.


text:
Tymczasem Jezus odezwał się i zapytał go: Szymonie, mam ci coś do powiedzenia. On na to: Powiedz, Nauczycielu!


text:
Szymon odpowiedział: Przypuszczam, że ten, któremu więcej darował. A On mu powiedział: Słusznie osądziłeś.


text:
I zwróciwszy się w stronę kobiety, powiedział Szymonowi: Widzisz tę kobietę? Wszedłem do twojego domu, wody mi do nóg nie podałeś; ona zaś łzami oblała moje stopy i otarła swoim włosami.


text:
Dlatego mówię ci: Zostały jej odpuszczone liczne jej grzechy, dlatego mocno [Mnie] pokochała. Komu natomiast mało się odpuszcza, słabo kocha.


text:
Wtedy ci, którzy wraz z Nim spoczywali przy stole, zaczęli mówić w sobie samych: Kim jest ten, który nawet grzechy odpuszcza?


text:
Stało się następnie, że wędrował przez miasta oraz wioski, głosząc i opowiadając dobrą nowinę o Królestwie Bożym, a z Nim Dwunastu


text:
oraz kilka kobiet, które wcześniej zostały uzdrowione od złych duchów i od słabości, [a wśród nich] Maria zwana Magdaleną, z której niegdyś wyszło siedem demonów,


text:
Joanna, żona Chuzy, zarządcy Heroda, Zuzanna oraz wiele innych, które usługiwały im ze swojego mienia.


text:
Gdy gromadził się wielki tłum i [ludzie] z jednego miasta po drugim przychodzili do Niego, powiedział korzystając z przypowieści:


text:
[Pewien] siewca wyszedł rozsiać swoje ziarno. A gdy siał, jedno padło obok drogi i zostało zdeptane, a ptaki niebieskie zjadły je.


text:
Jeszcze inna padła na dobrą ziemię i gdy wzrosła, wydała plon stokrotny. To mówiąc, wołał: Kto ma uszy, aby słuchać, niech słucha.


text:
Wtedy im powiedział: Wam zostało dane poznać tajemnice Królestwa Bożego, pozostałym jednak w przypowieściach, aby patrząc nie widzieli, a słuchając nie kojarzyli.


text:
Tymi przy drodze są ci, którzy wysłuchują; potem [jednak] przychodzi diabeł i wybiera słowo z ich serca, aby nie uwierzyli i nie byli uratowani.


text:
Tymi zaś na skale są ci, którzy, gdy usłyszą, z radością przyjmują Słowo, lecz ci korzenia nie mają, do czasu wierzą, a w chwili próby odstępują.


text:
A to, które padło między ciernie, oznacza tych, którzy usłyszeli, lecz idąc są zaduszani przez troski, bogactwo i przyjemności życia - i nie dojrzewają.


text:
To natomiast w dobrej ziemi, oznacza tych, którzy wysłuchali Słowa szlachetnym i dobrym sercem, trzymają się go i w wytrwałości wydają plon.


text:
Nikt też nie zapala lampy i nie nakrywa jej naczyniem ani nie stawia pod łóżkiem, lecz stawia ją na widocznym miejscu, aby ci, którzy wchodzą, widzieli światło.


text:
Nie ma bowiem nic ukrytego, co nie stanie się widoczne, ani nic tajnego, co nie miałoby być poznane i wyjść na jaw.


text:
Uważajcie więc, jak słuchacie; gdyż temu, który ma, będzie dodane, temu zaś, który nie ma, zostanie odebrane nawet to, co sądzi, że ma.


text:
Wtedy On im odpowiedział: Moją Matką i moimi braćmi są ci, którzy słuchają Słowa Bożego i wypełniają je.


text:
W czasie jednego z tych dni zdarzyło się, że wraz ze swoimi uczniami wsiadł On do łodzi i powiedział: Przeprawmy się na drugą stronę jeziora. I odbili od brzegu.


text:
A gdy płynęli, zasnął. Wtedy spadło na jezioro potężne uderzenie wiatru, zaczęło ich zalewać i byli w niebezpieczeństwie.


text:
Przysunęli się więc i obudzili Go, mówiąc: Mistrzu, Mistrzu giniemy! A On, zbudzony, zganił wiatr oraz wzburzone fale - i przestały, i nastała cisza.


text:
Wówczas zwrócił się do nich: Gdzie wiara wasza? Przestraszeni zaś zdziwili się i mówili jedni do drugich: Kim więc jest Ten, że nawet wiatrom rozkazuje i wodzie - i słuchają Go?


text:
Gdy wyszedł na ląd, spotkał Go pewien człowiek z miasta. Miał on demona i od znacznego czasu nie nosił szaty i nie mieszkał w domu, tylko w grobowcach.


text:
Gdy zobaczył Jezusa z wrzaskiem upadł przed Nim i donośnym głosem zawołał: Co mnie i Tobie, Jezusie, Synu Boga Najwyższego? Błagam Cię, nie dręcz mnie!


text:
Nakazał bowiem duchowi nieczystemu, by wyszedł z tego człowieka. Gdyż wiele razy chwytał go, a wiązany łańcuchami i trzymany w pętach, rwał więzy, gnany przez demona na pustkowie.


text:
A pasło się tam na górze znaczne stado świń. I poprosiły Go, aby im pozwolił w nie wejść. I pozwolił im.


text:
Gdy więc demony wyszły z tego człowieka i weszły w świnie, stado ruszyło w dół urwiska do jeziora i utonęło.


text:
[Ludzie] wyszli więc zobaczyć, co się stało; przyszli do Jezusa i zastali człowieka, z którego wyszły demony, ubranego i przy zdrowych zmysłach, siedzącego u stóp Jezusa - i przestraszyli się.


text:
I poprosił go cały okoliczny tłum Gerazeńczyków, aby odszedł od nich, ogarniał ich bowiem wielki strach. On zaś wsiadł do łodzi i zawrócił.


text:
Wracaj do swojego domu i opowiadaj dokładnie o wszystkim, co Bóg dla ciebie zrobił. Odszedł więc i po całym mieście rozgłaszał, jak wiele uczynił mu Jezus.


text:
Wtedy zjawił się człowiek imieniem Jair. Był on przełożonym synagogi. Padł Jezusowi do stóp i zaczął Go prosić, aby wstąpił do jego domu.


text:
Miał on bowiem córkę, jedynaczkę, w wieku około dwunastu lat, a ta umierała. A gdy On szedł, tłumy zewsząd Go ściskały.


text:
Wtedy pewna kobieta, która od dwunastu lat miała upływ krwi i wydała na lekarzy całe swoje mienie, a żaden nie potrafił jej uzdrowić,


text:
A Jezus zapytał: Kto się Mnie dotknął? A gdy wszyscy zaprzeczali, Piotr powiedział: Mistrzu, tłumy zewsząd Cię otaczają i ściskają.


text:
Gdy kobieta spostrzegła, że się nie ukryła, podeszła z drżeniem, przypadła do Niego i wobec całego tłumu oznajmiła, z jakiej przyczyny się Go dotknęła i jak natychmiast została uleczona.


text:
Gdy On jeszcze mówił, przyszedł ktoś od przełożonego synagogi z wiadomością: Twoja córka już nie żyje, nie trudź już Nauczyciela.


text:
Po przyjściu do domu, nikomu nie pozwolił wejść z sobą, tylko Piotrowi, Janowi, Jakubowi, ojcu dziecka i matce.


text:
A wszyscy płakali i bili się po niej [w pierś]. On zaś powiedział: Nie płaczcie, nie umarła, ale śpi.


text:
A jej rodziców ogarnęło [całkowite] zdumienie; On jednak przykazał im, by nikomu nie mówili o tym, co się stało.


text:
[Następnie] zwołał Dwunastu, dał im moc i władzę nad wszystkimi demonami, a także dla uzdrawiania chorób


text:
Powiedział przy tym do nich: Nie bierzcie niczego na drogę: ani laski, ani torby, ani chleba, ani pieniędzy, nie miejcie nawet dwóch koszul.


text:
A gdziekolwiek by was nie przyjęli, wychodząc z tego miasta, strząśnijcie proch z waszych nóg na świadectwo przeciw nim.


text:
O wszystkim, co się dzieje, usłyszał tetrarcha Herod i rozmyślał nad tym z niepokojem z powodu mówienia przez niektórych, że to Jan zmartwychwstał,


text:
Herod natomiast powiedział: Jana ja ściąłem, kim więc jest Ten, o którym te rzeczy słyszę? I szukał sposobności, aby Go zobaczyć.


text:
Po powrocie apostołowie opowiedzieli Mu o wszystkim, czego dokonali. Wtedy wziął ich z sobą i usunął się na osobność koło miasta zwanego Betsaidą.


text:
Tłumy jednak dowiedziały się o tym i przyszły za Nim. Przyjął je życzliwie, mówił im o Królestwie Bożym, a tych, którzy potrzebowali uzdrowienia, leczył.


text:
Tymczasem dzień zaczął się chylić ku wieczorowi. Dwunastu podeszło więc do Niego ze słowami: Rozpuść tłum, aby poszli do okolicznych wiosek, rozproszyli się po zagrodach i znaleźli coś do jedzenia, gdyż tu jesteśmy na miejscu pustynnym.


text:
A On im na to: Wy dajcie im jeść. Odpowiedzieli: Nie mamy więcej niż pięć chlebów i dwie ryby, chyba że my pójdziemy i nakupimy żywności dla całego tłumu.


text:
Było tam bowiem około pięciu tysięcy mężczyzn. Wtedy powiedział do swoich uczniów: Rozłóżcie ich grupami mniej więcej po pięćdziesięciu.


text:
On zaś wziął te pięć chlebów i dwie ryby, spojrzał w niebo, pobłogosławił je, przełamał i dawał uczniom, by je kładli przed ludem.


text:
I stało się, gdy się modlił samotnie, a byli z Nim uczniowie, że zadał im pytanie: Kim Ja zdaniem tłumów jestem?


text:
A oni odpowiedzieli: Janem Chrzcicielem, według innych Eliaszem, a jeszcze inni mówią, że powstał jeden z dawnych proroków.


text:
Powiedział też: Syn Człowieczy musi wiele wycierpieć, zostać przez starszych, arcykapłanów i znawców Prawa uznany za niewłaściwego; musi też być zabity i trzeciego dnia wskrzeszony.


text:
Następnie zwrócił się do wszystkich: Jeśli ktoś chce iść za Mną, niech się zaprze samego siebie, weźmie swój krzyż na siebie codziennie i naśladuje Mnie.


text:
Kto bowiem zawstydzi się Mnie i moich słów, tego i Syn Człowieczy zawstydzi się, gdy przyjdzie w chwale swojej i Ojca, i aniołów świętych.


text:
Mówię wam zaś z pewnością: Niektórzy z tutaj stojących na pewno nie zaznają śmierci, dopóki nie zobaczą Królestwa Bożego.


text:
Mniej więcej osiem dni po tych słowach wziął z sobą Piotra, Jana i Jakuba i wszedł na górę, aby się pomodlić.


text:
Piotr zaś i jego towarzysze byli zmorzeni snem. Po obudzeniu zobaczyli Jego chwałę i tych dwóch mężczyzn, stojących przy Nim.


text:
I gdy się z Nim rozstawali, Piotr powiedział do Jezusa: Mistrzu, dobrze jest nam tu być. Postawmy trzy namioty, jeden dla Ciebie, jeden dla Mojżesza i jeden dla Eliasza. Nie rozumiał bowiem, co mówi.


text:
A gdy to jeszcze mówił, pojawił się obłok i zacienił ich; a przy ich wchodzeniu w obłok przestraszyli się.


text:
Gdy przebrzmiał ten głos, Jezus znalazł się sam. Oni zaś zamilkli i o tym, co zobaczyli, nic nikomu w tych dniach nie powiedzieli.


text:
Wtedy jakiś człowiek z tłumu zawołał: Nauczycielu, błagam cię, spójrz na mojego syna, gdyż to mój jedynak.


text:
Oto gdy duch go bierze, natychmiast krzyczy, targa nim z pianą na ustach i z trudem od niego poranionego odchodzi.


text:
Jezus odpowiedział: O, niewierzący i przewrotny rodzie, jak długo mam z wami być i was znosić? Przyprowadź tu swego syna.


text:
A gdy on podchodził, demon szarpnął nim i rzucił w konwulsjach. Jezus jednak skarcił ducha nieczystego, uleczył chłopca i oddał go jego ojcu.


text:
Wszyscy zaś byli zdumieni wielkością Boga. I gdy się wciąż dziwili wszystkiemu, co czynił, powiedział do swoich uczniów:


text:
Lecz oni nie rozumieli tej wypowiedzi, była ona przed nimi zakryta, tak by jej nie pojęli, a o znaczenie tej wypowiedzi bali się Go pytać.


text:
i powiedział do nich: Kto by to dziecko przyjął w imię moje, Mnie przyjmuje; a kto Mnie przyjmuje, przyjmuje Tego, który Mnie posłał. Kto bowiem jest najmniejszy pośród was wszystkich, ten jest wielki.


text:
Wtedy odezwał się Jan: Mistrzu, widzieliśmy kogoś, kto w Twoje imię wygania demony i próbowaliśmy go powstrzymać, ponieważ nie chodzi za Tobą wraz z nami.


text:
Wyprawił więc przed sobą posłańców. Ci wyruszyli i przyszli do pewnej samarytańskiej wioski, aby przygotować mu [miejsce].


text:
Gdy zobaczyli to uczniowie Jakub i Jan, powiedzieli: Panie, czy chcesz, byśmy powiedzieli, aby ogień spadł z nieba i ich pochłonął?


text:
A Jezus mu odpowiedział: Lisy mają nory, a ptaki niebieskie gniazda, lecz Syn Człowieczy nie ma, gdzie by głowę skłonił.


text:
Powiedział też do drugiego: Chodź za Mną! A on na to: Panie, pozwól mi najpierw odejść i pogrzebać mojego ojca.


text:
Odpowiedział mu: Zostaw umarłym grzebanie ich umarłych, ty natomiast idź i rozgłaszaj Królestwo Boże.


text:
Odezwał się jeszcze inny: Pójdę za Tobą, Panie, najpierw jednak pozwól mi pożegnać się z tymi, którzy są w moim domu.


text:
Jezus zaś powiedział do niego: Nikt, kto przykłada rękę do pługa i ogląda się na to, co [zostało] w tyle, nie jest zdatny do Królestwa Bożego.


text:
Potem Pan wyznaczył innych siedemdziesięciu dwóch i rozesłał ich po dwóch przed swoim obliczem do każdego miasta i miejsca, gdzie sam zamierzał przyjść.


text:
Mówił przy tym do nich: żniwo wprawdzie wielkie, ale robotników mało. Uproście więc Pana żniwa, aby wypchnął robotników na swoje żniwo.


text:
W tym domu przebywajcie, jedząc i pijąc to, co u nich jest; robotnik bowiem godny [jest] swojej zapłaty. Nie przenoście się z domu do domu.


text:
Nawet proch z waszego miasta, który nam przywarł do stóp, strząsamy wam, lecz to wiedzcie, że przybliżyło się Królestwo Boże.


text:
Biada tobie, Chorazynie, biada tobie, Betsaido; bo gdyby w Tyrze i Sydonie stały się cuda, które dokonały się u was, dawno by się opamiętały, siedząc we włosiennicy i w popiele.


text:
Kto was słucha, Mnie słucha; kto wami gardzi - Mną gardzi. A kto Mną gardzi, gardzi Tym, który Mnie posłał.


text:
Siedemdziesięciu dwóch wróciło z radością, donosząc: Panie, w Twoim imieniu nawet demony są nam podległe.


text:
Oto wyposażyłem was we władzę deptania po wężach i skorpionach, i po wszelkiej mocy nieprzyjaciela, a nic wam na pewno nie zaszkodzi.


text:
Lecz nie cieszcie się z tego, że duchy są wam podległe, cieszcie się raczej z tego, że wasze imiona wpisane są w niebiosach.


text:
W tej godzinie rozweselił się w Duchu Świętym i powiedział: Wysławiam cię, Ojcze, Panie nieba i ziemi, że zakryłeś te rzeczy przed mądrymi i roztropnymi, a objawiłeś je niemowlętom! Tak, Ojcze, gdyż to stało Ci się przyjemnością.


text:
Wszystko zostało mi przekazane przez mojego Ojca i nikt nie pojmuje, kim jest Syn, jak tylko Ojciec, i kim jest Ojciec, jak tylko Syn oraz ten, któremu Syn zechce to objawić.


text:
Na osobności zaś zwrócił się do uczniów i powiedział: Szczęśliwe oczy, które widzą to, co wy widzicie.


text:
Mówię wam bowiem, że wielu proroków i królów chciało zobaczyć to, co wy widzicie, a nie zobaczyli, i usłyszeć to, co wy słyszycie, a nie usłyszeli.


text:
I oto powstał pewien znawca Prawa. Chcąc Go wystawić na próbę, zapytał: Nauczycielu, co mam czynić, aby odziedziczyć życie wieczne?


text:
On na to: Będziesz kochał Pana, Boga swego, z całego swojego serca, z całej swojej duszy, z całej swojej myśli i z całej swojej siły, a swojego bliźniego, jak siebie samego.


text:
W nawiązaniu do tego Jezus powiedział: Pewien człowiek schodził z Jerozolimy do Jerycha i wpadł w ręce zbójców, którzy go odarli, pobili pięściami i odeszli, zostawiając na wpół umarłego.


text:
Natomiast pewien Samarytanin, będąc w podróży, przechodził obok niego i gdy go zobaczył, zlitował się.


text:
Podszedł, obandażował jego rany, polał oliwą i winem, potem posadził go na swoje zwierzę, zaprowadził do gospody i zaopiekował się nim.


text:
Nazajutrz zaś wyciągnął dwa denary, dał je gospodarzowi i powiedział: Zadbaj o niego, a co ponad to wydasz, ja ci w drodze powrotnej oddam.


text:
Marta tymczasem krzątała się przy wielu posługach. Podeszła zatem i powiedziała: Panie, czy nie dbasz o to, że moja siostra pozostawiła przy posłudze mnie samą? Powiedz jej więc, aby mi pomogła.


text:
Zdarzyło się, gdy się w pewnym miejscu modlił i skończył, że któryś z Jego uczniów powiedział do Niego: Panie, naucz nas modlić się, jak i Jan nauczył swoich uczniów.


text:
Wtedy im powiedział: Gdy się modlicie, mówcie: Ojcze, niech Twoje imię będzie poświęcone; niech nastanie Twoje Królestwo.


text:
Odpuść nam też nasze grzechy, bo i my sami odpuszczamy każdemu, kto jest nam dłużny, i spraw, abyśmy nie ulegli w próbie.


text:
Powiedział też do nich: Kto z was będzie miał przyjaciela, do którego pójdzie o północy i powie: Przyjacielu, użycz mi trzech chlebów,


text:
a tamten ze środka odpowie: Nie zadawaj mi trudu, drzwi już zamknięte, moje dzieci są wraz ze mną na posłaniu - nie mogę wstać i dać ci?


text:
Mówię wam, nawet jeśli nie wstanie i nie da mu dlatego, że jest jego przyjacielem, to dla jego natręctwa wstanie i da mu, ile potrzebuje.


text:
Jeśli więc wy, którzy źli jesteście, umiecie dobre dary dawać swoim dzieciom, o ileż bardziej Ojciec z nieba da Ducha Świętego tym, którzy Go proszą.


text:
I wypędzał demona; a ten był niemy. I stało się, gdy demon wyszedł, że niemy przemówił, a tłumy były zdumione.


text:
On zaś, świadom ich myśli, powiedział do nich: Każde królestwo samo w sobie podzielone, pustoszeje, a dom na dom się wali.


text:
Więc jeśli szatan jest też sam w sobie podzielony, jak ostoi się jego królestwo? - mówicie bowiem, że Ja w [mocy] Beelzebula wypędzam demony.


text:
Jeśli zaś Ja w [mocy] Beelzebula wypędzam demony, to w [czyjej mocy] wypędzają wasi synowie? Dlatego oni będą waszymi sędziami.


text:
Lecz gdy przychodzi mocniejszy od niego i pokonuje go, zabiera mu jego zbroję, na której polegał, i rozdaje jego łupy.


text:
Gdy duch nieczysty wychodzi z człowieka, wędruje po miejscach bezwodnych i szuka wytchnienia. Gdy go jednak nie znajdzie, mówi: Wrócę do mojego domu, skąd wyszedłem.


text:
Wtedy idzie, bierze z sobą siedem innych duchów, gorszych niż on sam, wchodzą i mieszkają tam. I stają się ostatki tego człowieka gorsze niż początki.


text:
Gdy On to mówił, jakaś kobieta z tłumu podniosła głos i zawołała do Niego: Szczęśliwe łono, które cię nosiło, i piersi, które ssałeś.


text:
Gdy wokół gromadziły się tłumy, zaczął mówić: To pokolenie jest pokoleniem złym; szuka znaku, ale znak nie będzie mu dany - poza znakiem Jonasza.


text:
Jak bowiem Jonasz stał się znakiem dla Niniwczyków, tak też Syn Człowieczy będzie dla tego pokolenia.


text:
Królowa południa powstanie na sądzie wraz z ludźmi tego pokoleniem i potępi ich, gdyż z krańców ziemi przybyła słuchać mądrości Salomona, a oto tutaj jest coś więcej niż Salomon.


text:
Ludzie z Niniwy powstaną na sądzie wraz z tym pokoleniem i potępią je, gdyż opamiętali się na wezwanie Jonasza, a oto tutaj jest coś więcej niż Jonasz.


text:
Nikt nie zapala lampy i nie stawia jej w ukryciu ani pod korcem, ale na świeczniku, ażeby ci, którzy wchodzą, widzieli światło.


text:
Światłem ciała jest twoje oko. Jeśli twoje oko jest zdrowe, to i całe twoje ciało jest jasne; lecz gdy tylko jest złe, twoje ciało jest ciemne.


text:
Jeśli zatem całe twoje ciało jest jasne i nie ma w nim części ciemnej, to będzie jasne całe, jak gdyby oświecała cię lampa [swoim] blaskiem.


text:
Gdy to powiedział, pewien faryzeusz poprosił Go, żeby zjadł u niego śniadanie. Wszedł więc i spoczął przy stole.


text:
Pan zaś powiedział do Niego: Obecnie wy, faryzeusze, oczyszczacie zewnętrzną stronę kubka i misy, tymczasem wasze wnętrze zawiera chciwość i zło.


text:
Lecz biada wam, faryzeuszom, że dajecie dziesięcinę z mięty, ruty i z każdego ziela, a pomijacie wymierzanie sprawiedliwości i miłość Boga; a właśnie to należało czynić - i tamtego nie zaniedbać.


text:
Biada wam, że jesteście jak nieoznaczone grobowce, a ludzie, którzy po nich chodzą, są [tego] nieświadomi.


text:
On zaś powiedział: I wam, znawcom Prawa, biada, że wkładacie na ludzi ciężary nie do uniesienia, a sami nawet jednym palcem u swych rąk nie pomagacie ciężarów tych nieść.


text:
A zatem jesteście świadkami i popieracie postępki swoich ojców przez to, że oni ich pozabijali, a wy budujecie [grobowce].


text:
Dlatego też Mądrość Boża powiedziała: Poślę do nich proroków i apostołów, a oni niektórych z nich zabiją i będą prześladować,


text:
od krwi Abla aż do krwi Zachariasza, który został zabity pomiędzy ołtarzem i budynkiem. Tak, mówię wam: Będą jej żądać od tego pokolenia.


text:
Biada wam, znawcom Prawa, że zabraliście klucz poznania; sami nie weszliście i pragnącym wejść przeszkodziliście.


text:
Gdy stamtąd wyszedł, znawcy Prawa i faryzeusze zaczęli Go gwałtownie zaczepiać i nieprzyjaźnie wypytywać o wiele rzeczy,


text:
W tych okolicznościach, gdy wokół zgromadziły się wielotysięczne tłumy, tak że się ludzie nawzajem deptali, zaczął mówić najpierw do swoich uczniów: Strzeżcie się zakwasu faryzeuszów, to jest obłudy.


text:
Stąd cokolwiek powiedzieliście w ciemności, będzie słyszane w świetle, i to, co szeptaliście do ucha w bocznych pokojach, będzie ogłaszane na dachach.


text:
Mówię natomiast wam, moim przyjaciołom, nie bójcie się tych, którzy zabijają ciało, a potem nie mają już nic więcej do zrobienia.


text:
Pokażę wam jednak, kogo macie się bać: Bójcie się Tego, który po zabiciu, ma prawo wtrącić do Gehenny. Tak, mówię wam: Tego się bójcie!


text:
Czy pięciu wróbli nie sprzedają za dwa assariony? A ani o jeden z nich nie jest zapomniany przed obliczem Boga.


text:
Lecz nawet włosy na waszej głowie wszystkie są policzone. Nie bójcie się! Znaczycie więcej niż wiele wróbli.


text:
Mówię zaś wam: Każdy, kto Mnie wyzna przed ludźmi, tego i Syn Człowieczy wyzna przed aniołami Bożymi.


text:
Każdemu, kto powie słowo przeciw Synowi Człowieczemu, będzie odpuszczone; temu zaś, kto zbluźnił przeciw Duchowi Świętemu, nie będzie odpuszczone.


text:
A gdyby was ciągali do synagog, do rządzących i do władz, nie troszczcie się, w jaki sposób lub czym się obronić oraz powiedzieć;


text:
Wtedy ktoś z tłumu powiedział do Niego: Nauczycielu, powiedz mojemu bratu, aby podzielił się ze mną dziedzictwem.


text:
Powiedział też do nich: Uważajcie i strzeżcie się wszelkiej chciwości, życie bowiem i korzystanie z bogactwa nie polega na opływaniu w dostatki.


text:
I powiedział: Zrobię tak: Zburzę moje stodoły, zbuduję większe i zgromadzę tam całe moje zboże oraz moje dobra.


text:
Potem powiem swojej duszy: Duszo, masz wiele dóbr złożonych na wiele lat; odpocznij, najedz się, napij się, świętuj sobie.


text:
Bóg jednak powiedział do niego: Bezmyślny! Tej nocy zażądają twojej duszy; i czyje będzie to, co przygotowałeś?


text:
Do swoich uczniów powiedział natomiast: Dlatego mówię wam: Nie martwcie się o duszę, co by tu zjeść, ani o ciało, w co by się odziać.


text:
Przypatrzcie się krukom, że nie sieją ani żną, nie mają spichlerza ani stodoły - i Bóg karmi je; o ile więcej wy znaczycie od ptaków!


text:
Przypatrzcie się liliom ja rosną; nie trudzą się ani nie przędą, a mówię wam, nawet Salomon w całej swojej chwale nie był tak ubrany, jak jedna z nich.


text:
Jeśli więc trawę w polu, która dziś jest, a jutro będzie wrzucona do pieca, Bóg tak przyozdabia, o ileż bardziej was, o małowierni?


text:
Tego wszystkiego bowiem narody tego świata szukają; tymczasem wasz Ojciec wie, że tego potrzebujecie.


text:
Sprzedajcie swoje posiadłości i dajcie jałmużnę. Zróbcie sobie sakiewki, które nie niszczeją, skarb niewyczerpany w niebiosach, gdzie złodziej nie ma dostępu i mól nie pożera,


text:
Wy zaś [bądźcie] podobni do ludzi oczekujących swego pana aż wróci z wesela, abyście gdy przyjdzie i zakołacze, natychmiast mu otworzyli.


text:
Szczęśliwi ci słudzy, których pan po przyjściu zastanie czuwających. Zapewniam was, że się przepasze, ułoży ich przy stole, po czym podejdzie i będzie im usługiwał.


text:
To zaś wiedzcie, że gdyby gospodarz wiedział, o której godzinie przyjdzie złodziej, nie pozwoliłby się włamać do swojego domu.


text:
Pan odpowiedział: A kto jest tym wiernym rządcą, roztropnym, którego pan ustanowił nad swoją domową służbą, aby im dawał przydział zboża we właściwym czasie?


text:
Jeśli jednak sługa ten powiedziałby w swoim sercu: Mój Pan zwleka z przyjściem - i zacząłby bić służących chłopców i dziewczyny, jeść, pić i upijać się,


text:
przyjdzie pan tego sługi w dniu, w którym się nie spodziewa, i o godzinie, której nie zna, przetnie go na pół i wyznaczy mu dział z niewiernymi.


text:
Ten zaś sługa, który znał wolę swego pana, lecz nie przygotował lub nie postąpił według jego woli, odbierze wiele razów.


text:
Ten natomiast, który nie znał, a zrobił coś godnego batów, odbierze niewiele razów. Od każdego bowiem, komu wiele dano, wiele będzie się żądać, i od tego, komu wiele powierzono, więcej będzie się wymagać.


text:
będą podzieleni ojciec z synem i syn z ojcem, matka z córką i córka z matką, teściowa ze swoją synową, a synowa z teściową.


text:
Powiedział też do tłumów: Gdy zobaczycie chmurę podnoszącą się na zachodzie, zaraz mówicie: Nadciąga burza - i tak jest.


text:
Obłudnicy! Oblicze ziemi i nieba umiecie rozeznawać, jak to więc jest, że nie umiecie rozpoznać tego czasu?


text:
Gdy na przykład idziesz ze swoim oskarżycielem do urzędnika, [już] w drodze zadaj [sobie] trudu, by stać się od niego wolnym, aby cię nie zaciągnął do sędziego, a sędzia nie przekazał cię komornikowi, a komornik nie wrzucił cię do więzienia.


text:
W tym samym czasie byli przy Nim obecni jacyś [ludzie], którzy opowiadali o Galilejczykach, których krew Piłat zmieszał z ich ofiarami.


text:
Wtedy odezwał się do nich w te słowa: Czy myślicie, że ci Galilejczycy stali się większymi grzesznikami niż wszyscy inni Galilejczycy, że tak ucierpieli?


text:
Albo czy myślicie, że tych osiemnastu, na których runęła wieża w Syloe i zabiła ich, stali się bardziej winni niż wszyscy ludzie zamieszkujący Jerozolimę?


text:
Opowiedział też taką przypowieść: Pewien człowiek miał w swej winnicy zasadzonego figowca. Przyszedł więc i szukał na nim owocu, lecz nie znalazł.


text:
Wtedy powiedział do winogrodnika: Oto od trzech lat przychodzę, szukam owocu na tym figowcu i nie znajduję. Wytnij je, po co ma ziemię wyjaławiać?


text:
A właśnie była tam kobieta, która od osiemnastu lat miała ducha słabości i była tak pochylona, że nie mogła się całkiem wyprostować.


text:
Lecz przełożony synagogi, oburzony, że Jezus uzdrowił w szabat, odezwał się do tłumu: Jest sześć dni, w których należy pracować. W te więc przychodźcie i uzdrawiajcie się, a nie w dzień szabatu.


text:
Wtedy Pan mu odpowiedział: Obłudnicy! Czy nie każdy z was w dzień szabatu odwiązuje od żłobu swego wołu lub osła i nie prowadzi ich napoić?


text:
A czy tej córki Abrahama, którą szatan związał - uwaga - na dziesięć i osiem lat, nie należało zwolnić z tych pęt w dzień szabatu?


text:
Gdy On to mówił, wszystkich Jego przeciwników ogarnął wstyd, cały natomiast tłum cieszył się z powodu chwalebnych czynów, które działy się za Jego sprawą.


text:
Podobne jest do ziarnka gorczycy, które człowiek wziął i zasiał w swoim ogrodzie. Wyrosło ono, stało się drzewem i ptaki niebieskie zagnieździły się w jego gałęziach.


text:
Podobne jest do zakwasu, który kobieta wzięła, zmieszała z trzema satonami mąki, aż się wszystko zakwasiło.


text:
Usiłujcie wejść przez wąskie drzwi, gdyż mówię wam: wielu będzie szukało wejścia - i nie zdołają [znaleźć].


text:
Pan domu wstanie i zamknie przed nimi drzwi, a wy pozostawieni na zewnątrz zaczniecie kołatać do drzwi ze słowami: Panie, otwórz nam. A on im odpowie: Nie znam was, skąd jesteście.


text:
On wam jednak odpowie: Nie znam was, skąd jesteście, odstąpcie ode Mnie wszyscy sprawcy niesprawiedliwości.


text:
Tam będzie płacz i zgrzytanie zębów, gdy zobaczycie Abrahama, Izaaka, Jakuba i wszystkich proroków w Królestwie Bożym, a siebie samych wyrzuconych na zewnątrz.


text:
I zjawią się [ludzie] ze wschodu, z zachodu, z północy i z południa, i spoczną u stołu w Królestwie Bożym.


text:
W tym czasie przyszli jacyś faryzeusze i powiedzieli do Niego: Wyjdź i idź stąd, gdyż Herod chce Cię zabić.


text:
Wtedy powiedział im: Idźcie i powiedzcie temu lisowi: Oto wypędzam demony i dokonuję uzdrowień dzisiaj i jutro, a trzeciego [dnia] kończę.


text:
Lecz muszę dziś, jutro i pojutrze być w drodze, gdyż jest nie do pomyślenia, aby prorok zginął poza Jerozolimą.


text:
Jeruzalem, Jeruzalem, które zabijasz proroków i kamienujesz tych, którzy do ciebie zostali posłani, ile to razy chciałem zgromadzić twoje dzieci, jak kwoka pod skrzydła swoje pisklęta, a nie chcieliście.


text:
Oto wasz dom pusty zostaje. Mówię wam przy tym: Na pewno już Mnie nie zobaczycie, aż nastanie [czas], gdy powiecie: Szczęśliwy, który przychodzi w imieniu Pana.


text:
Zdarzyło się, gdy w szabat wszedł do domu jednego z przywódców faryzeuszów, aby spożyć posiłek, że Go oni uważnie śledzili.


text:
A do nich powiedział: Kto z was, jeśli mu syn lub wół wpadnie do studni, natychmiast go nie wyciąga, nawet w dzień szabatu?


text:
Następnie, gdy spostrzegł, jak wybierali pierwsze miejsca, opowiedział zaproszonym taką przypowieść:


text:
Jeśli jesteś przez kogoś zaproszony na wesele, nie siadaj na pierwszym miejscu, by się czasem nie okazało się, że wśród zaproszonych przez niego jest ktoś ważniejszy od ciebie.


text:
[Może się zdarzyć], że przyjdzie ten, który zaprosił ciebie oraz jego i powie ci: Daj temu miejsce; i wtedy zaczniesz ze wstydem zajmować ostatnie miejsce.


text:
Lecz gdy jesteś zaproszony i pójdziesz, zajmij ostatnie miejsce, aby gdy przyjdzie ten, który cię zaprosił, mógł powiedzieć do ciebie: Przyjacielu, przesuń się wyżej! Wtedy będzie ci chwała wobec wszystkich spoczywających wraz z tobą.


text:
Skierował się też do tego, który Go zaprosił: Gdy urządzasz śniadanie lub wieczerzę, nie wołaj swoich przyjaciół ani swoich braci, ani swoich krewnych, ani bogatych sąsiadów, żeby cię czasem i oni w zamian nie zaprosili, i stałoby się to twoją odpłat


text:
I będziesz szczęśliwy, gdyż nie mają dla ciebie nic w zamian. Swoją odpłatę otrzymasz w zmartwychwstaniu sprawiedliwych.


text:
Gdy usłyszał to jeden ze spoczywających wraz z innymi przy stole, powiedział do Niego: Szczęśliwy ten, kto będzie jadł chleb w Królestwie Bożym.


text:
W godzinie wieczerzy posłał swojego sługę, aby powiedział zaproszonym: Przychodźcie, bo już jest gotowe.


text:
Wówczas wszyscy jak jeden zaczęli się wymawiać. Pierwszy powiedział: Kupiłem pole i mam potrzebę wyjść je zobaczyć; proszę cię, miej mię za wymówionego.


text:
Drugi powiedział: Kupiłem pięć jarzm wołów i idę je wypróbować; proszę cię, miej mię za wymówionego.


text:
Gdy więc zjawił się sługa, doniósł o tym swojemu panu. Wtedy pan domu, rozgniewany, powiedział swojemu słudze: Wyjdź prędko na place i uliczki miasta i sprowadź tu ubogich, ułomnych, niewidomych i beznogich.


text:
Wtedy pan powiedział do sługi: Wyjdź na drogi [prowadzące do miasta] oraz między opłotki i przymuś, by weszli, aby mój dom był zapełniony.


text:
Jeśli ktoś przychodzi do Mnie, a nie ma w nienawiści swojego ojca i matki, i żony, i dzieci, i braci, i sióstr, a także swojej duszy, nie może być moim uczniem.


text:
Kto bowiem z was, chcąc zbudować wieżę, najpierw nie usiądzie i nie obliczy kosztów, czy ma na wykończenie?


text:
Aby czasem, gdyby położył jej fundament, a nie był w stanie dokończyć, wszyscy, którzy to widzą, nie zaczęli go wyśmiewać,


text:
Albo który król, gdy wyrusza, by zetrzeć się w walce z innym królem, nie usiądzie najpierw i nie naradzi się, czy da radę w dziesięć tysięcy zmierzyć się z tym, który wyrusza przeciwko niemu z dwudziestoma tysiącami?


text:
Tak więc każdy z was, kto się nie rozstaje ze wszystkim, co do niego należy, nie może być moim uczniem.


text:
Nie nadaje się ani do ziemi, ani do nawozu; wyrzucają ją na zewnątrz. Kto ma uczy, aby słuchać, lepiej niech słucha.


text:
Faryzeusze natomiast i znawcy Prawa szemrali i mówili: Ten przyjmuje grzeszników i jada wraz z nimi.


text:
Który człowiek spośród was, mając sto owiec, gdy zgubi jedną z nich, nie pozostawia na pustkowiu dziewięćdziesięciu dziewięciu i nie idzie za zaginioną, aż ją znajdzie?


text:
i po przyjściu do domu zwołuje przyjaciół oraz sąsiadów, mówiąc do nich: Cieszcie się wraz ze mną, gdyż znalazłem moją zaginioną owcę!


text:
Mówię wam: Podobnie większa będzie radość w niebie z powodu jednego opamiętującego się grzesznika, niż z dziewięćdziesięciu dziewięciu sprawiedliwych, którzy nie mają potrzeby opamiętania.


text:
Albo która kobieta mając dziesięć drachm, gdy zgubi jedną drachmę, nie zapala lampy, nie wymiata domu i pilnie nie szuka, aż znajdzie?


text:
A gdy znajdzie, zwołuje przyjaciółki i sąsiadki, i mówi: Cieszcie się wraz ze mną, gdyż znalazłam drachmę, którą zgubiłam.


text:
Tak samo, mówię wam, radość wzbiera wśród aniołów Boga z powodu jednego opamiętującego się grzesznika.


text:
Młodszy z nich powiedział ojcu: Ojcze, daj mi część majątku, która na mnie przypada. On więc podzielił więc między nich dorobek swego życia.


text:
A po niewielu dniach młodszy syn zebrał wszystko i odjechał w dalekie strony, i tam roztrwonił swój majątek, żyjąc rozwiąźle.


text:
Poszedł więc i przylepił się do jednego z obywateli miast tego kraju, a [ten] wysłał go do swoich wiejskich majątków, aby pasł świnie.


text:
Wtedy przyszedł do siebie i powiedział: Ilu to najemników mojego ojca ma pod dostatkiem chleba, a ja tu z głodu ginę.


text:
Wstał więc i poszedł do swojego ojca. Gdy jeszcze był daleko, zobaczył go jego ojciec, zlitował się, wybiegł [mu naprzeciw], rzucił mu się na szyję, i ucałował go.


text:
Syn zaś powiedział do niego: Ojcze, zgrzeszyłem przeciw niebu oraz względem ciebie, już nie jestem godzien być nazywany twoim synem.


text:
Ojciec zaś powiedział do swoich sług: Przynieście szybko najlepszą szatę i odziejcie go; dajcie też pierścień na jego rękę i sandały na nogi,


text:
dlatego, że ten mój syn był martwy, lecz znów ożył, był zgubiony, lecz odnalazł się. I zaczęli się cieszyć.


text:
Ten zaś powiedział: Przybył twój brat i twój ojciec zabił tuczne cielę, ponieważ odzyskał go zdrowego.


text:
On jednak odpowiedział swemu ojcu: Oto tyle lat ci służę i nigdy nie przestąpiłem twojego rozkazu, a nigdy nie dałeś mi koźlątka, abym się zabawił z moimi przyjaciółmi.


text:
Gdy natomiast przyszedł ten twój syn, który z dziwkami pożarł dorobek twego życia, zabiłeś mu tuczne cielę.


text:
Słusznie jednak było pobawić się i pocieszyć, dlatego że ten twój brat był martwy, a znów ożył, był zgubiony, a odnalazł się.


text:
Potem zaczął mówić do uczniów: Był pewien bogaty człowiek, który miał zarządcę, a tego [złośliwie] oskarżono przed nim, że trwoni jego majątek.


text:
Przywołał go zatem i powiedział: Dlaczego to słyszę o tobie? Zdaj sprawę z twojego zarządu, nie możesz już bowiem kierować gospodarstwem.


text:
Wtedy zarządca powiedział w sobie samym: Co pocznę, skoro pan mój odbiera mi zarząd? Kopać nie mam siły, a żebrać się wstydzę.


text:
Wezwał więc każdego jednego spośród dłużników swego pana i tak zapytał pierwszego: Ile jesteś dłużny mojemu panu?


text:
A ten odpowiedział: Sto batosów oliwy. On zaś na to: Weź swoje kwity, usiądź szybko i napisz pięćdziesiąt.


text:
Potem zapytał drugiego: A ty ile jesteś dłużny? Odpowiedział: Sto korosów pszenicy. On na to: Weź swoje kwity i napisz osiemdziesiąt.


text:
I pochwalił pan nieuczciwego zarządcę, że roztropnie postąpił, gdyż synowie tej doby są w obrębie swego pokolenia przebieglejsi od synów światła.


text:
I ja wam mówię: Uczyńcie sobie przyjaciół z niesprawiedliwej mamony, aby, gdy się zużyje, przyjęli was do wiecznych namiotów.


text:
Wierny w pomniejszej rzeczy i w wielkiej jest wierny, a kto w pomniejszej niesprawiedliwy i w wielkiej jest niesprawiedliwy.


text:
Jeśli więc w niesprawiedliwej mamonie nie okazaliście się wierni, kto wam zawierzy prawdziwą [wartość]?


text:
Żaden sługa domu nie może służyć dwom panom, gdyż albo jednego będzie nienawidził, a drugiego kochał, albo jednemu będzie oddany, a drugim pogardzi. Nie możecie służyć Bogu i mamonie.


text:
Wtedy powiedział do nich: Wy wobec ludzi przedstawiacie się jako sprawiedliwi, lecz Bóg zna wasze serca, gdyż to, co u ludzi wzniosłe, obrzydliwością jest przed Bogiem.


text:
Prawo i prorocy sięgali do Jana, od niego ogłaszana jest ewangelia o Królestwie Bożym i każdy się do niego wdziera.


text:
Każdy, kto oddala swoją żonę i żeni się z inną, cudzołoży, i kto poślubia oddaloną przez męża, cudzołoży.


text:
Był pewien bogaty człowiek, ubierał się w purpurę oraz najdelikatniejszy len i codziennie wystawnie się bawił.


text:
Pragnął on nasycić się tym, co spadnie ze stołu bogacza; tak, nawet psy przychodziły i lizały jego wrzody.


text:
Zdarzyło się, że umarł żebrak, i został zaniesiony przez aniołów na łono Abrahama; umarł też bogacz i został pochowany.


text:
A gdy w hadesie, będąc w udręce, podniósł oczy swoje, zobaczył z daleka Abrahama i Łazarza na jego łonie.


text:
Wtedy zawołał: Ojcze Abrahamie, zmiłuj się nade mną i poślij Łazarza, aby zanurzył koniec swego palca w wodzie i schłodził mi język, gdyż cierpię w tym płomieniu.


text:
Abraham odpowiedział: Dziecko, wspomnij, że swoje dobro odebrałeś w swoim życiu, podobnie jak Łazarz zło; teraz [on] tutaj doznaje pociechy, a ty cierpisz.


text:
A poza tym wszystkim między nami a wami została ustanowiona wielka przepaść, aby ci, którzy chcą przeprawić się stąd do was, nie mogli, ani stamtąd do nas nie zdołali się przenieść.


text:
Wtedy mu powiedział: Jeśli Mojżesza i proroków nie słuchają, to choćby ktoś z umarłych powstał, nie dadzą się przekonać.


text:
Następnie powiedział do swoich uczniów: Niemożliwe jest, by nie doszło do skandali, lecz biada temu, który je wywołuje.


text:
Korzystniej byłoby dla niego, gdyby kamień młyński zawisł mu wokół szyi i został wrzucony do morza, niż żeby przez skandal przyczynił się do upadku jednego z tych małych.


text:
I jeśliby siedem raz na dzień zgrzeszył przeciw tobie i siedem razy zwrócił się do ciebie, mówiąc: żałuję tego - odpuść mu.


text:
Pan zaś odpowiedział: Gdybyście mieli wiarę jak ziarno gorczycy, moglibyście powiedzieć tej czarnej morwie: Wykorzeń się i zasadź w morzu - i usłuchałaby was.


text:
Kto zaś z was, mając sługę zajętego przy orce lub wypasie, powie mu, gdy powróci z pola: Wejdź i zaraz spocznij przy stole?


text:
Czy nie powie mu raczej: Przygotuj coś na wieczerzę, przepasz się i usługuj mi, aż się najem i napiję, a potem i ty będziesz jadł i pił?


text:
Tak i wy, gdy wykonacie wszystko, co wam polecono, mówcie: Jesteśmy nieużytecznymi sługami; wykonaliśmy to, co było naszą powinnością.


text:
Gdy wszedł do pewnej wioski, wyszło Mu naprzeciw dziesięciu trędowatych ludzi, którzy stanęli z daleka


text:
Gdy ich zobaczył, powiedział do nich: Idźcie, pokażcie się kapłanom. I stało się, gdy szli, że zostali oczyszczeni.


text:
Jezus zaś odezwał się w te słowa: Czy nie dziesięciu zostało oczyszczonych? A gdzie jest dziewięciu?


text:
Zapytany zaś przez faryzeuszów, kiedy przyjdzie Królestwo Boże, odpowiedział im: Królestwo Boże nie przychodzi w sposób dostrzegalny;


text:
Powiedział też do uczniów: Przyjdą dni, gdy będziecie pragnęli zobaczyć jeden z dni Syna Człowieczego, lecz nie zobaczycie.


text:
Podobnie bowiem jak błyskawica, gdy zabłyśnie, świeci od jednego krańca nieba aż po drugi, tak będzie z Synem Człowieczym w Jego dniu.


text:
Jedli, pili, żenili się i za mąż wydawali aż do dnia, gdy Noe wszedł do arki i nastał potop - i wygubił wszystkich.


text:
W tym dniu, jeśli ktoś będzie na dachu, a jego rzeczy w domu, niech nie schodzi na dół, aby je zabrać; i kto będzie na polu, podobnie, niech nie wraca z powrotem.


text:
Zapytali Go wówczas: Gdzie, Panie? On zaś odpowiedział im: Tam, gdzie padlina, zbiorą się również sępy.


text:
Powiedział tak: Był w jednym mieście pewien sędzia, który Boga się nie bał i z człowiekiem się nie liczył.


text:
Była też w tym mieście pewna wdowa. Ta nachodziła do niego i mówiła: Obroń mnie przed moim przeciwnikiem.


text:
I przez pewien czas nie chciał. Potem jednak powiedział w sobie samym: Chociaż Boga się nie boję i z człowiekiem się nie liczę,


text:
jednak ponieważ ta wdowa przysparza mi kłopotów, obronię ją, aby nie przychodziła bez końca i nie wykańczała mnie.


text:
A czy Bóg nie weźmie w obronę swoich wybranych, którzy wołają do Niego dniem i nocą, i [czy] zwleka w ich sprawie?


text:
Mówię wam: Szybko weźmie ich w obronę. Tylko czy Syn Człowieczy znajdzie wiarę na ziemi, gdy przyjdzie?


text:
Zwrócił się również do takich, którzy pokładali ufność w sobie samych, że są sprawiedliwi, a pozostałych mieli za nic, z taką przypowieścią:


text:
Faryzeusz stanął i do siebie tak się modlił: Boże, dziękuję ci, że nie jestem jak pozostali ludzie: zdziercy, oszuści, cudzołożnicy albo i jak ten oto celnik.


text:
Celnik zaś stanął daleko i nie śmiał nawet oczu podnieść ku niebu, lecz bił się w swą pierś i mówił: Boże, okaż miłosierdzie mnie grzesznikowi.


text:
Mówię wam: Ten poszedł do swego domu usprawiedliwiony, nie tamten; bo każdy, kto siebie wywyższa, będzie poniżony, a kto się poniża, będzie wywyższony.


text:
Wtedy Jezus przywołał je i powiedział: Pozwólcie dzieciom przychodzić do Mnie i nie zabraniajcie im, gdyż takich [jak one] jest Królestwo Boże.


text:
Znasz przykazania: Nie cudzołóż, nie zabijaj, nie kradnij, nie składaj fałszywych świadectw, szanuj swego ojca i matkę.


text:
Gdy Jezus to usłyszał, powiedział mu: Jeszcze jednego ci brak. Sprzedaj wszystko, co tylko masz i rozdaj ubogim, a będziesz miał skarb w niebiosach, potem natomiast idź za Mną.


text:
A gdy Jezus zobaczył go tak bardzo zasmuconego, powiedział: Jak trudno tym, którzy mają majątki, wejść do Królestwa Bożego.


text:
On zaś odpowiedział im: Zapewniam wam, nie ma takiego, kto by opuścił dom lub żonę, lub braci, lub rodziców, lub dzieci ze względu na Królestwo Boże


text:
Następnie wziął z sobą Dwunastu i powiedział do nich: Oto idziemy do Jerozolimy, gdzie dopełni się wszystko, co zostało napisane za pośrednictwem proroków o Synu Człowieczym.


text:
Ci, którzy szli na przedzie, upominali go, by zamilkł. On jednak jeszcze głośniej zaczął krzyczeć: Synu Dawida, zmiłuj się nade mną!


text:
I natychmiast przejrzał i szedł za Nim, chwaląc Boga. A cały lud, gdy to zobaczył, oddał cześć Bogu.


text:
Gdy [Jezus] przyszedł na to miejsce, spojrzał w górę i powiedział do niego: Zacheuszu, zejdź prędko, gdyż dziś muszę pobyć w twoim domu.


text:
Zacheusz zaś stanął i powiedział do Pana: Panie, oto połowę mojego majątku daję ubogim, a jeśli na kimś coś wymusiłem, [tu i teraz] oddaję poczwórnie.


text:
A Jezus powiedział do niego: Dziś zbawienie stało się udziałem tego domu, ponieważ i on jest synem Abrahama.


text:
Gdy oni tego słuchali, dodał jeszcze przypowieść dlatego, że był blisko Jerozolimy, a oni myśleli, że już zaraz ma się objawić Królestwo Boże.


text:
Powiedział zatem: Pewien człowiek szlachetnego rodu udał się do dalekiego kraju, aby przyjąć dla siebie królestwo i wrócić.


text:
Lecz jego poddani nienawidzili go i posłali za Nim poselstwo ze słowami: Nie chcemy, aby ten królował nad nami.


text:
I stało się, gdy po przyjęciu królestwa powrócił, że polecił przywołać do siebie te sługi, którym dał pieniądze, aby się dowiedzieć, ile zarobili.


text:
Odpowiedział mu: Świetnie, dobry sługo, ponieważ okazałeś się wierny w najmniejszym, sprawuj władzę nad dziesięcioma miastami.


text:
Bałem się bowiem ciebie, gdyż jesteś człowiekiem surowym; bierzesz, czego nie położyłeś, i żniesz, czego nie posiałeś.


text:
Wówczas usłyszał: Z ust twoich osądzę cię, sługo zły. Wiedziałeś, że jestem człowiekiem surowym; biorę, czego nie położyłem, i żnę, czego nie posiałem.


text:
A do tych, którzy stali obok, powiedział: Weźcie od niego tę minę i dajcie temu, który ma dziesięć min.


text:
Lecz tych moich wrogów, którzy nie chcieli mnie, bym królował nad nimi, przyprowadźcie tutaj i pościnajcie ich przede mną.


text:
I stało się, gdy się zbliżył do Betfage i Betanii, do Góry zwanej Oliwną, że wysłał dwóch spośród swoich uczniów


text:
z poleceniem: Idźcie do wsi naprzeciw; w niej, tuż po wejściu, znajdziecie uwiązanego osiołka, na którym nikt jeszcze nie siedział - odwiążcie go i przyprowadźcie.


text:
Gdy zaś zbliżał się już do podnóża Góry Oliwnej, cała rzesza uczniów zaczęła radośnie i donośnym głosem wielbić Boga za wszystkie cuda, które zobaczyli.


text:
i powiedział: Gdybyś w tym dniu poznało i ty, co prowadzi do pokoju. Lecz jest to teraz zakryte przed twoimi oczami.


text:
Gdyż nastaną dla ciebie dni, w których twoi wrogowie usypią wokół ciebie wał, otoczą cię, zewsząd cię ścisną,


text:
powalą ciebie oraz twoje dzieci w tobie i nie pozostawią w tobie kamienia na kamieniu, ponieważ nie rozpoznałoś czasu swoich odwiedzin.


text:
Mówił do nich: Napisane jest: I będzie mój dom domem modlitwy, wy zaś zrobiliście z niego jaskinię zbójców.


text:
I codziennie nauczał w świątyni. Arcykapłani zaś, znawcy Prawa oraz ważniejsi spośród ludu próbowali Go zniszczyć,


text:
I stało się jednego dnia, gdy nauczał w świątyni lud i ogłaszał dobrą nowinę, że stanęli przy Nim arcykapłani i uczeni w Piśmie wraz ze starszymi


text:
i zwrócili się do Niego ze słowami: Powiedz nam, jakim prawem to czynisz albo kim jest ten, kto Ci dał tę władzę.


text:
Oni zaś zastanawiali się i mówili między sobą: Jeśli powiemy: Z nieba, zapyta: Dlaczego mu nie uwierzyliście?


text:
Jeśli natomiast powiemy: Z ludzi, cały lud nas ukamienuje, jest bowiem przekonany, że Jan jest prorokiem.


text:
Zaczął też opowiadać ludowi taką przypowieść: Pewien człowiek zasadził winnicę, wydzierżawił ją rolnikom i odjechał na dłuższy czas.


text:
W sezonie posłał do tych rolników sługę, aby dali mu z plonu winnicy. Rolnicy jednak pobili go i odesłali z niczym.


text:
Gdy rolnicy go zobaczyli, zaczęli naradzać się między sobą: To jest dziedzic, zabijmy go, aby dziedzictwo stało się nasze.


text:
Przyjdzie i wygubi tych rolników, a winnicę da innym. Gdy to usłyszeli, powiedzieli: W żadnym razie!


text:
On jednak wpatrzył się w nich i powiedział: Co więc znaczy to, co napisano: Kamień, który za nieprzydatny uznali budujący, Ten właśnie stał się głowicą węgła?


text:
W tej godzinie znawcy Prawa i arcykapłani chcieli położyć na Nim ręce, bali się jednak ludu. Zrozumieli bowiem, że przeciw nim skierował tę przypowieść.


text:
Dla uważnego śledzenia Go wysłali zatem szpiegów, którzy udawali, że są sprawiedliwi, aby schwytać Go na jakimś słowie, tak żeby [następnie] wydać Go zwierzchności i władzy namiestnika.


text:
Zadali mu więc takie pytanie: Nauczycielu, wiemy, że dobrze mówisz i nauczasz, i nie bierzesz [pod uwagę] twarzy, lecz nauczasz drogi Bożej zgodnie z prawdą.


text:
Potem podeszli do Niego jacyś saduceusze, którzy utrzymują, że nie ma zmartwychwstania, i zadali mu pytanie:


text:
Nauczycielu, Mojżesz napisał nam, że jeśliby czyjś brat miał żonę i umarł, a byłby on bezdzietny, jego brat powinien pojąć tę żonę, by wzbudzić nasienie swemu bratu.


text:
Którego z nich zatem żoną zostanie ta kobieta przy zmartwychwstaniu? Siedmiu bowiem miało ją za żonę.


text:
ci zaś, którzy zostali uznani za godnych dostąpienia tamtego wieku i powstania z martwych, ani się nie żenią, ani nie wychodzą za mąż.


text:
To natomiast, że umarli są wzbudzani, zaznaczył i Mojżesz przy krzaku, gdy nazwał Pana Bogiem Abrahama, Bogiem Izaaka i Bogiem Jakuba.


text:
Strzeżcie się znawców Prawa, którzy chcą chodzić w długich szatach, lubią pozdrowienia na placach, pierwsze krzesła w synagogach i przednie miejsca na ucztach,


text:
dlatego że oni wrzucili do darów z tego, co im zbywało, ona natomiast ze swego niedostatku wrzuciła wszystko, co miała na życie.


text:
Gdy niektórzy mówili o świątyni, że jest przyozdobiona pięknymi kamieniami i darami złożonymi Bogu w ofierze, [On] powiedział:


text:
Przyjdą dni, w których z tego, co widzicie, nie pozostanie kamień na kamieniu, którego by nie był zwalony.


text:
On zaś rzekł: Uważajcie, abyście nie zostali. Wielu bowiem przyjdzie w moim imieniu, mówiąc: Ja jestem, oraz: Czas się przybliżył. Nie idźcie za nimi!


text:
Również gdy usłyszycie o wojnach i przewrotach, nie bądźcie przerażeni, dlatego że to się musi najpierw stać, lecz nie zaraz [nastąpi] koniec.


text:
będą nie tylko wielkie trzęsienia ziemi, a miejscami głody i zarazy, lecz będą także przerażające widoki i ogromne znaki z nieba.


text:
A przed tym wszystkim zarzucą na was swoje ręce i ze względu na moje imię będą was prześladować, wydając do synagog i więzień oraz prowadząc przed królów i namiestników.


text:
Ja bowiem dam wam usta i mądrość, której nie zdołają się przeciwstawić ani zaprzeczyć wszyscy wasi przeciwnicy.


text:
A gdy zobaczycie Jerozolimę otaczaną przez wojska, wówczas wiedzcie, że przybliżyło się jej spustoszenie.


text:
Wtedy ci w Judei niech uciekają w góry, ci w jej środku, niech z niej wyjdą, a ci w okolicach niech do niej nie wchodzą.


text:
Biada w tych dniach kobietom w ciąży oraz karmiącym; będzie bowiem na ziemi wielki ucisk i gniew nad tym ludem;


text:
padną od ostrza miecza i zostaną wzięci w niewolę do wszystkich narodów, a Jerozolima będzie deptana przez narody, aż się dopełnią czasy narodów.


text:
I będą znaki na słońcu, księżycu i gwiazdach, a na ziemi rozpacz narodów w mieszaninie zgiełku morza i rozhukanej fali,


text:
gdy ludzie mdleć będą ze strachu w oczekiwaniu [wydarzeń] nadciągających na zamieszkały świat, gdyż moce niebios zostaną wstrząśnięte.


text:
A gdy to się zacznie dziać, wyprostujcie się i podnieście swoje głowy, gdyż zbliża się wasze odkupienie.


text:
Strzeżcie się natomiast, aby wasze serca nie były obciążone obżarstwem, pijaństwem oraz troskami dnia codziennego, aby ten dzień nie spadł na was znienacka


text:
Czuwajcie zatem w każdym czasie i módlcie się, abyście byli w stanie uciec przed tym wszystkim, co ma się stać i stanąć przed Synem Człowieczym.


text:
Odpowiedział im: Oto po waszym wejściu do miasta spotka was człowiek niosący dzban wody; idźcie za nim do domu, do którego wejdzie


text:
i powiedzcie gospodarzowi domu: Nauczyciel pyta cię: Gdzie jest izba, w której mógłbym spożyć Paschę z moimi uczniami?


text:
Wziął też chleb, podziękował, złamał i dał im, mówiąc: To jest moje ciało, za was dawane; to czyńcie na moją pamiątkę.


text:
Podobnie kielich po wieczerzy, mówiąc: Ten kielich, to Nowe Przymierze w mojej krwi za was przelewanej.


text:
Bo wprawdzie Syn Człowieczy zgodnie z tym, co zostało postanowione, odchodzi, ale biada temu człowiekowi, przez którego jest wydawany.


text:
Wy jednak nie w ten sposób, ale większy wśród was, niech się staje jak młodszy, a przełożony jak usługujący.


text:
Kto bowiem jest większy? Czy ten, kto spoczywa przy stole, czy też ten, kto usługuje? Czy nie ten, kto spoczywa przy stole? Ja jednak jestem pośród was jak ten, kto usługuje.


text:
I Ja [w ramach przymierza] przekazuję wam - jak i Mnie [w ramach przymierza] przekazał Ojciec - Królestwo,


text:
abyście jedli i pili przy moim stole w moim Królestwie oraz zasiedli na tronach i sądzili dwanaście plemion Izraela.


text:
Ja natomiast błagałem za tobą, aby nie ustała twoja wiara, a ty, gdy się nawrócisz, utwierdzaj swoich braci.


text:
On jednak odpowiedział: Piotrze, mówię ci, zanim zapieje dziś kogut, trzy razy zaprzeczysz, że Mnie znasz.


text:
Następnie zapytał ich: Gdy was posłałem bez sakiewki, bez torby, bez sandałów, czy brakło wam czegoś? Odpowiedzieli: Niczego.


text:
Wtedy powiedział: Lecz teraz, kto ma sakiewkę, niech ją weźmie, podobnie torbę, a kto nie ma miecza, niech wystawi na sprzedaż swoją suknię i nabędzie.


text:
Gdyż mówię wam, że to, co zostało napisane, musi dokonać się we Mnie: I do przestępców był zaliczony; bo to, co o Mnie, ma wypełnienie.


text:
słowami: Ojcze, jeśli chcesz, oddal ten kielich ode Mnie; jednak nie moja wola, ale Twoja niech się dzieje.


text:
I pogrążony w boju jeszcze usilniej się modlił; i stał się Jego pot jak krople krwi, spadające na ziemię.


text:
Gdy On jeszcze mówił, oto tłum oraz jeden z Dwunastu zwany Judaszem, idąc przed nimi zbliżył się do Jezusa, aby Go pocałować.


text:
Natomiast do obecnych przy Nim arcykapłanów, dowódców świątyni i starszych Jezus powiedział: Wyszliście z mieczami i kijami jak na zbójcę?


text:
Gdy codziennie przebywałem z wami w świątyni, nie wyciągnęliście na Mnie rąk. Lecz jest to wasza godzina i władza ciemności.


text:
Schwytali Go zatem, poprowadzili i wprowadzili do domu arcykapłana. Piotr natomiast podążał w pewnej odległości.


text:
A gdy rozniecili ognisko na środku dziedzińca i rozsiedli się wokoło, siedział wśród nich również Piotr.


text:
Gdy tak siedział przy świetle zobaczyła go jakaś służąca dziewczyna. Ta przyjrzawszy mu się, powiedziała: Ten też był z Nim.


text:
Po chwili zobaczył go kto inny i powiedział: I ty jesteś spośród nich. A Piotr na to: Nie jestem, człowieku.


text:
Po upływie około jednej godziny ktoś inny zaczął się upierać: Naprawdę, ten też z Nim był, jest przecież Galilejczykiem.


text:
Piotr powiedział: Człowieku, nie wiem, co mówisz. I w tej chwili, gdy on jeszcze mówił, zapiał kogut.


text:
A Pan obrócił się i utkwił w Piotrze swój wzrok. Wtedy Piotrowi przypomniały się słowa Pana, jak mówił do niego: Zanim dziś kogut zapieje, trzy razy się Mnie wyprzesz.


text:
Wraz z nastaniem dnia, zeszła się starszyzna ludu, arcykapłani i znawcy Prawa, i zaprowadzili Go do swego sanhedrynu.


text:
Tam mówili: Jeżeli jesteś Chrystusem, powiedz nam. On zaś odpowiedział im: Choćbym wam nawet powiedział, i tak nie uwierzycie,


text:
Zapytali zatem wszyscy: Czy więc Ty jesteś Synem Bożym? A On im na to odpowiedział: Sami mówicie, że Ja jestem.


text:
Tam tak Go zaczęli oskarżać: Stwierdziliśmy, że ten sieje zamęt w naszym narodzie, zabrania płacić podatek Cezarowi i podaje się za Chrystusa - króla.


text:
Oni jednak z tym większym naciskiem twierdzili: Podburza lud, bo uczy po całej Judei; zaczął od Galilei i dotarł aż tutaj.


text:
i gdy się dowiedział, że jest spod władzy Heroda, odesłał Go do Heroda, który też w tych dniach przebywał w Jerozolimie.


text:
Herod natomiast, gdy zobaczył Jezusa, bardzo się ucieszył, bo już od dłuższego czasu chciał Go zobaczyć, dlatego że słyszał o Nim i miał nadzieję zobaczyć jakiś cud dokonany przez Niego.


text:
Wzgardził więc Nim i Herod wraz ze swoją strażą, a dla ośmieszenia Go narzucił na Niego lśniący płaszcz i odesłał do Piłata.


text:
i powiedział do nich: Przyprowadziliście mi tego człowieka jako zwodziciela ludu, a oto ja po przesłuchaniu Go wobec was, nie znalazłem w tym człowieku żadnej z win, o które Go oskarżacie.


text:
Po raz trzeci więc odezwał się do nich: Cóż złego Ten uczynił? Nie znalazłem w Nim niczego, co by zasługiwało na śmierć. Wychłostam Go więc i zwolnię.


text:
Oni jednak wciąż napierali gromkimi okrzykami, żądając Jego ukrzyżowania i ich krzyki zaczęły brać górę.


text:
Zwolnił tego, który za rozruchy i morderstwo wtrącony był do więzienia i o którego prosili, Jezusa natomiast zdał na ich wolę.


text:
A gdy Go prowadzili, złapali niejakiego Szymona Cyrenejczyka, który szedł z pola, i włożyli na niego krzyż, aby go niósł za Jezusem.


text:
Jezus natomiast zwrócił się w ich stronę i powiedział: Córki jerozolimskie, nie płaczcie nade Mną, lecz płaczcie nad sobą i nad swoimi dziećmi,


text:
bo oto idą dni, gdy będą mówić: Szczęśliwe niepłodne i łona, które nie rodziły, i piersi, które nie karmiły.


text:
Gdy więc przyszli na miejsce zwane Czaszką, tam ukrzyżowali Jego i przestępców, jednego z prawej, a drugiego z lewej strony.


text:
A Jezus powtarzał: Ojcze, odpuść im, bo nie wiedzą, co czynią. Dzieląc się zaś Jego szatami, rzucili losy.


text:
A lud stał i patrzył. Przełożeni zaś zadzierali nos i mówili: Innych ratował, niech siebie uratuje - jeśli jest Bożym Chrystusem, tym wybranym.


text:
Wtedy jeden z powieszonych złoczyńców zaczął Mu urągać: Czy nie Ty jesteś Chrystusem? Uratuj siebie i nas!


text:
Drugi natomiast odezwał się i skarcił go, mówiąc: Czy ty się Boga nie boisz, choć ponosisz tę samą karę?


text:
My wprawdzie sprawiedliwie, bo godne tego, co zrobiliśmy, odbieramy, Ten jednak nie zrobił nic niestosownego.


text:
A Jezus zawołał donośnym głosem: Ojcze, w ręce Twoje składam ducha mego. Po tych słowach wydał ostatnie tchnienie.


text:
Setnik, gdy zobaczył co się stało, oddał chwałę Bogu i powiedział: Rzeczywiście, ten człowiek był sprawiedliwy.


text:
A wszystkie tłumy, które się zeszły na to widowisko, widząc, co się dzieje, biły się w piersi i zawracały.


text:
Natomiast wszyscy ci, którzy Go znali - również kobiety, które razem przyszły za Nim z Galilei - stali z daleka i przyglądali się temu.


text:
(ten nie ich woli ani czynu), pochodzącym z żydowskiego miasta Arimatia, kimś kto oczekiwał Królestwa Bożego,


text:
Następnie zdjął je, owinął w płótno i złożył w wykutym w skale grobowcu, w którym nikt jeszcze nie był złożony.


text:
Przyszły tam za nim również kobiety, które wspólnie przybyły za Jezusem z Galilei. Widziały one grobowiec i [obserwowały] jak składano Jego ciało.


text:
Po powrocie natomiast przygotowały wonności i olejki, lecz zgodnie z przykazaniem w szabat odpoczęły.


text:
Natomiast pierwszego dnia tygodnia, ledwie zaczynało świtać, przyszły do grobowca, niosąc wonności, które przygotowały.


text:
I stało się, gdy zaczęły się tym niepokoić, że oto nagle stanęło przy nich dwóch mężczyzn w lśniących szatach.


text:
Przestraszyły się tym i schyliły twarze ku ziemi, a wtedy oni powiedzieli: Dlaczego szukacie żyjącego wśród umarłych?


text:
że Syn Człowieczy musi być wydany w ręce grzesznych ludzi i ukrzyżowany, a trzeciego dnia zmartwychwstać.


text:
A były to Maria Magdalena i Joanna, Maria, [matka] Jakuba oraz pozostałe z nimi. Opowiedziały one o tym apostołom,


text:
Piotr natomiast wstał, pobiegł do grobowca, schylił się, zobaczył same pasy płótna i odszedł do siebie, zdziwiony tym, co zaszło.


text:
I oto w tym dniu dwaj spośród nich szli do wsi zwanej Emaus, odległej o sześćdziesiąt stadiów od Jerozolimy.


text:
I stało się, gdy tak rozmawiali i nawzajem się pytali, że sam Jezus zbliżył się i zaczął iść z nimi.


text:
Zapytał ich natomiast: Cóż to za słowa odbijacie między sobą tak po drodze? I stanęli ze smutkiem na twarzach.


text:
A jeden z nich, imieniem Kleopas, odpowiedział Mu: Ty jedyny przebywasz w Jerozolimie i nie dowiedziałeś się, co się w niej w tych dniach stało?


text:
I zapytał: Co takiego? Oni na to: O Jezusie z Nazaretu, który stał się człowiekiem [i] prorokiem potężnym w czynie i słowie przed Bogiem i całym ludem,


text:
A my mieliśmy nadzieję, że On jest tym, który ma wyzwalać Izrael. Tymczasem z tym wszystkim upływa trzeci dzień, od kiedy to się stało.


text:
a ponieważ nie znalazły Jego ciała, przyszły i opowiedziały również o tym, że miały widzenie aniołów, którzy mówili, że On żyje.


text:
Wówczas niektórzy z tych, którzy [byli] z nami, poszli do grobowca i zastali to tak, jak i kobiety powiedziały, Jego jednak nie zobaczyli.


text:
Wtedy On powiedział do nich: O, nierozumni i gnuśnego serca, by wierzyć we wszystko, co powiedzieli prorocy.


text:
I zaczął od Mojżesza i od wszystkich proroków tłumaczyć im wszystkie odnoszące się do Niego [fragmenty] Pism.


text:
I przymusili Go, mówiąc: Zostań z nami, gdyż ma się ku wieczorowi i dzień się już nachylił. I wstąpił, by z nimi zostać.


text:
I powiedzieli do siebie nawzajem: Czy nasze serce nie płonęło w nas, gdy mówił do nas w drodze i otwierał przed nami Pisma?


text:
I wstali w tej samej godzinie, wrócili do Jerozolimy i zastali zgromadzonych jedenastu oraz tych, którzy z nimi byli.


text:
Ci z kolei zaczęli im wyjaśniać to, co zaszło w drodze i jak Go rozpoznali w [czasie] łamania chleba.


text:
Lecz On zapytał ich: Dlaczego jesteście zaniepokojeni i dlaczego wątpliwości budzą się w waszych sercach?


text:
Przyjrzyjcie się moim rękom i moim stopom, że to jestem Ja sam. Pomacajcie Mnie i zauważcie: duch nie ma ciała ani kości, jak widzicie, że Ja mam.


text:
A gdy oni nadal nie wierzyli z powodu radości i zdumienia, powiedział do nich: Czy macie tu w tym miejscu coś do jedzenia?


text:
Następnie powiedział do nich: To są moje słowa, które wypowiedziałem do was, będąc jeszcze z wami, że musi się wypełnić wszystko, co zostało o Mnie napisane w Prawie Mojżesza, u proroków i w Psalmach.


text:
I powiedział do nich: Tak zostało napisane: Chrystus będzie cierpiał, trzeciego dnia zmartwychwstanie


text:
A oto Ja zsyłam na was obietnicę mojego Ojca. Wy zaś siedźcie w mieście, aż zostaniecie przyodziani mocą z wysokości.


text:
Lecz tym wszystkim, którzy Go przyjęli, dał prawo stania się dziećmi Boga - tym, którzy wierzą w Jego imię,


text:
A Słowo stało się ciałem; pełne łaski i prawdy zamieszkało wśród nas - i zobaczyliśmy Jego chwałę, chwałę jako Jednorodzonego [pochodzącego] od Ojca.


text:
Jan świadczy o Nim w donośnym wołaniu: Oto Ten, o którym powiedziałem: Ten, który idzie za mną, pojawił się przede mną, był pierwszy ode mnie.


text:
O ile bowiem Prawo zostało nadane przez Mojżesza, łaska i prawda zaistniały dzięki Jezusowi Chrystusowi.


text:
Takie zaś jest świadectwo Jana, gdy żydzi7 z Jerozolimy posłali do niego kapłanów i lewitów z zapytaniem: Kim ty jesteś?


text:
Zapytali go zatem: Co więc? Czy jesteś Eliaszem? On na to: Nie jestem. Czy jesteś tym Prorokiem? Odpowiedział: Nie.


text:
Wtedy zapytali: Kim jesteś? Powiedz, abyśmy dali odpowiedź tym, którzy nas posłali. Co twierdzisz sam o sobie?


text:
A On: Ja jestem głosem wołającego na pustkowiu: Prostujcie drogę Pana - jak powiedział prorok Izajasz.


text:
Stąd zadali mu takie pytanie: Dlaczego zatem chrzcisz, skoro nie jesteś Mesjaszem ani Eliaszem, ani tym Prorokiem?


text:
Następnego dnia [Jan] zobaczył idącego w jego stronę Jezusa i powiedział: Oto Baranek Boży, który bierze grzech świata.


text:
To jest Ten, o którym powiedziałem: Za mną idzie Ktoś, kto pojawił się przede mną, był pierwszy ode mnie.


text:
I ja Go wcześniej nie znałem; lecz dlatego przyszedłem i chrzczę w wodzie, aby był objawiony Izraelowi.


text:
I ja Go wcześniej nie znałem; lecz Ten, który mnie posłał, abym chrzcił w wodzie, powiedział do mnie: Jeśli zobaczysz kogoś, na kogo Duch zstępuje i pozostaje na nim, [wiedz], że to jest Ten, który chrzci w Duchu Świętym.


text:
A gdy Jezus się odwrócił i zobaczył, że za Nim idą, zapytał: Czego szukacie? Oni zaś odpowiedzieli: Rabbi (to znaczy: Nauczycielu), gdzie mieszkasz?


text:
A On: Chodźcie, to zobaczycie! Poszli więc i zobaczyli, gdzie mieszka, i pozostali u Niego w tym dniu; było to około dziesiątej godziny.


text:
Odszukał on najpierw swego brata Szymona i tak powiedział do niego: Znaleźliśmy Mesjasza (to znaczy: Chrystusa).


text:
Przyprowadził go też do Jezusa. Jezus, przyjrzawszy się mu powiedział: Ty jesteś Szymon, syn Jana; ty będziesz nazwany Kefas (to znaczy: Piotr).


text:
Następnego dnia Jezus zamierzał wyruszyć do Galilei. Właśnie wtedy spotkał Filipa i zwrócił się do niego: Chodź za Mną!


text:
Filip odnalazł Natanaela i powiedział: Znaleźliśmy Tego, o którym pisał Mojżesz w Prawie, a także prorocy - Jezusa z Nazaretu, syna Józefa.


text:
Gdy Jezus zobaczył jak Natanael zbliża się do Niego, powiedział o nim: Oto prawdziwy Izraelita, w którym nie ma fałszu.


text:
W odpowiedzi Jezus powiedział do niego: Czy wierzysz, gdyż ci powiedziałem, że cię widziałem pod figowcem? Zobaczysz rzeczy większe niż to.


text:
I dodał: Ręczę i zapewniam was: Zobaczycie otwarte niebo i aniołów Boga wstępujących i zstępujących na Syna Człowieczego.


text:
Było tam natomiast sześć kamiennych stągwi, ustawionych według żydowskich [reguł] czystości, każda mieszcząca dwie lub trzy miary [wody].


text:
Gdy starosta spróbował wody, która przemieniła się w wino - a nie wiedział, skąd jest, choć wiedzieli posługujący, którzy zaczerpnęli wody - starosta zawołał pana młodego


text:
i powiedział mu: Każdy człowiek stawia najpierw dobre wino, a gdy sobie podpiją - gorsze; ty zaś dobre wino zachowałeś aż dotąd.


text:
W taki [to sposób], w Kanie Galilejskiej Jezus dał początek znakom, ukazał swoją chwałę, a Jego uczniowie uwierzyli w Niego.


text:
Potem udał się do Kafarnaum28 - On sam i Jego matka, Jego bracia i Jego uczniowie; tam też pozostali kilka dni.


text:
Wtedy zrobił bicz ze sznurków, wszystkich - w tym owce i woły - wypędził ze świątyni, bankierom rozsypał monety, powywracał stoły,


text:
Gdy więc został wzbudzony z martwych, Jego uczniowie przypomnieli sobie, że to mówił - i uwierzyli Pismu i Słowu, które wypowiedział Jezus.


text:
A gdy przebywał w Jerozolimie w czasie Paschy, w święto, wielu uwierzyło w Jego imię, widząc znaki, które czynił.


text:
oraz dlatego, że nie potrzebował, aby ktoś świadczył o człowieku; sam bowiem rozpoznawał, co się w człowieku kryło.


text:
Ten przyszedł do Niego w nocy i powiedział: Rabbi! Wiemy, że przychodzisz od Boga jako nauczyciel; nikt bowiem nie mógłby czynić takich znaków, jakie Ty czynisz, gdyby Bóg z nim nie był.


text:
Jezus odpowiedział: Ręczę i zapewniam cię, że kto nie zostanie zrodzony na nowo, nie może zobaczyć Królestwa Bożego.


text:
Nikodem na to: Jak może urodzić się człowiek, gdy jest stary? Nie może [on przecież] powtórnie wejść do łona swojej matki i być [przez nią] urodzony.


text:
Jezus odpowiedział: Ręczę i zapewniam cię, że kto nie zostanie zrodzony z wody i Ducha, nie może wejść do Królestwa Bożego.


text:
Wiatr wieje, dokąd chce - słyszysz jego szum, ale nie wiesz, skąd nadciąga i dokąd zmierza; tak jest z każdym, kto został zrodzony z Ducha.


text:
Ręczę i zapewniam cię, że mówimy o tym, co wiemy, i świadczymy o tym, co widzieliśmy, ale naszego świadectwa nie przyjmujecie.


text:
Jeśli nie wierzycie w to, co wam mówiłem o ziemskich sprawach, to jak uwierzycie, gdy wam powiem o niebieskich?


text:
A nikt nie wstąpił do nieba i nie przebywał tam, jak tylko Ten, który zstąpił z nieba - Syn Człowieczy.


text:
Tak bowiem Bóg umiłował świat, że dał jednorodzonego Syna, aby każdy, kto w Niego wierzy, nie zginął, ale miał życie wieczne.


text:
Gdyż nie posłał Bóg Syna na świat, aby [Ten] osądził świat, lecz aby świat był przez Niego zbawiony.


text:
Kto wierzy w Niego, nie podlega osądowi; kto zaś nie wierzy, już został osądzony, gdyż nie uwierzył w imię Jednorodzonego Syna Bożego.


text:
A na tym właśnie polega sąd, że światło przyszło na świat, lecz ludzie bardziej niż światło umiłowali ciemność, gdyż ich czyny były złe.


text:
Każdy bowiem, kto nie dba o to, jak postępuje, nienawidzi światła i nie zbliża się do światła, aby nie obnażono jego czynów.


text:
Lecz kto postępuje zgodnie z Prawdą, zbliża się do światła, aby wyszło na jaw, że jego czyny zostały dokonane w Bogu.


text:
Również Jan chrzcił w Ainon blisko Salim,50 gdyż tam było dużo wody, i [ludzie tam] przychodzili i dawali się chrzcić.


text:
I przyszli do Jana z takimi słowami: Rabbi, Ten, który był z tobą za Jordanem, o którym ty złożyłeś świadectwo, oto On chrzci i wszyscy idą do Niego.


text:
Kto ma pannę młodą, ten jest panem młodym; a drużba pana młodego, który stoi i słucha go, cieszy się niezmiernie głosem pana młodego. Ta zatem moja radość została spełniona.


text:
Kto przychodzi z góry, jest ponad wszystkimi, kto pochodzi z ziemi, jest ziemski i mówi po ziemsku. Ten, który przychodzi z nieba, jest ponad wszystkimi,


text:
Kto wierzy w Syna, ma życie wieczne, kto natomiast odmawia Synowi posłuszeństwa, nie zobaczy życia, lecz ciąży na nim Boży gniew.


text:
Następnie, gdy Jezus dowiedział się, że faryzeusze usłyszeli, iż Jezus zyskuje więcej uczniów i [więcej] chrzci niż Jan -


text:
Dotarł więc do samarytańskiego miasta o nazwie Sychar, w pobliżu pola, które Jakub przekazał swemu synowi Józefowi.


text:
A była tam studnia Jakuba. Jezus więc, zmęczony podróżą, usiadł tak przy studni; było około szóstej godziny.


text:
Samarytanka odpowiedziała: Jak to, ty, żyd, prosisz mnie, Samarytankę, o wodę? (Żydzi bowiem nie utrzymują stosunków z Samarytanami).


text:
Jezus na to: Gdybyś znała dar Boga i [wiedziała], kim jest ten, który ci mówi: Daj mi pić, sama prosiłabyś Go, a [On] dałby ci wody żywej.


text:
Wtedy kobieta powiedziała: Panie, nie masz nawet czerpaka, a studnia jest głęboka; skąd więc masz tę żywą wodę?


text:
Czyżbyś Ty był większy od naszego ojca Jakuba, który nam dał tę studnię; sam z niej pił, jego synowie i jego trzody?


text:
ale kto się napije wody, którą Ja mu dam, nie zazna pragnienia na wieki, lecz woda, którą Ja mu dam, stanie się w nim źródłem wody tryskającej w życie wieczne.


text:
Kobieta poprosiła: Panie, daj mi tej wody, abym już więcej nie odczuwała pragnienia i nie przychodziła tu czerpać.


text:
Miałaś bowiem pięciu mężów, a ten, którego teraz masz, nie jest twoim mężem; to prawdę powiedziałaś.


text:
Nasi ojcowie na tej górze oddawali cześć [Bogu]; wy zaś mówicie, że w Jerozolimie jest miejsce, gdzie Bogu należy oddawać cześć.


text:
Jezus na to: Kobieto, wierz mi, że nadchodzi godzina, gdy ani na tej górze, ani w Jerozolimie nie będziecie oddawali Ojcu czci.


text:
Lecz nadchodzi godzina i teraz [już] jest, gdy prawdziwi czciciele będą oddawali Ojcu cześć w duchu i w prawdzie; Ojciec bowiem takich [właśnie] czcicieli sobie szuka.


text:
Kobieta powiedziała: Wiem, że przychodzi Mesjasz (to znaczy Chrystus); gdy On przyjdzie, o wszystkim nam powie.


text:
Wtedy przyszli Jego uczniowie i dziwili się, że rozmawia z kobietą. Żaden jednak nie powiedział: O co pytasz? Ani: Dlaczego z nią rozmawiasz?


text:
Chodźcie, zobaczcie człowieka, który mi powiedział o wszystkim, co zrobiłam; czy to nie jest Chrystus?


text:
Wtedy Jezus powiedział: Moim pokarmem jest to, by wypełnić wolę Tego, który Mnie posłał, i dokonać Jego dzieła.


text:
Czy wy nie mówicie: Jeszcze cztery miesiące, a nadejdzie żniwo? Otóż mówię wam: Podnieście swoje oczy i przyjrzyjcie się polom, że już są białe do żniwa.


text:
Już żniwiarz odbiera zapłatę i zbiera plon na życie wieczne, aby siewca cieszył się razem ze żniwiarzem.


text:
Ja was posłałem, abyście żęli to, nad czym wy się nie trudziliście; inni wykonali ciężką pracę, a wy weszliście w ich trud.


text:
Wielu zaś Samarytan z tego miasta uwierzyło w Niego dzięki słowu kobiety świadczącej: Powiedział mi o wszystkim, co uczyniłam.


text:
A do kobiety mówili: Wierzymy już nie dzięki twemu opowiadaniu; sami bowiem usłyszeliśmy i wiemy, że Ten jest naprawdę Zbawicielem świata.


text:
Gdy więc przyszedł do Galilei, przywitali Go Galilejczycy, gdyż widzieli wszystko, co podczas święta uczynił w Jerozolimie; oni bowiem także przybyli na święto.


text:
[Jezus] zatem znów przyszedł do Kany Galilejskiej, gdzie z wody uczynił wino. W Kafarnaum tymczasem był pewien dworzanin, którego syn chorował.


text:
Gdy usłyszał on, że Jezus przyszedł z Judei do Galilei, udał się do Niego i prosił, aby wstąpił i uzdrowił jego syna, gdyż był już bliski śmierci.


text:
Jezus mu odpowiedział: Idź, twój syn żyje. Człowiek ten uwierzył Słowu, które skierował do niego Jezus - i poszedł.


text:
Zapytał ich więc o godzinę, w której mu się polepszyło. Oni zaś powiedzieli: Wczoraj o godzinie siódmej opuściła go gorączka.


text:
Wówczas ojciec zrozumiał, że o tej właśnie godzinie Jezus mu powiedział: Twój syn żyje. I uwierzył on sam oraz cały jego dom.


text:
A jest w Jerozolimie, przy [Bramie] Owczej sadzawka zwana po hebrajsku Betezda; ma ona pięć krużganków.


text:
Gdy Jezus zobaczył go leżącego, i rozpoznał, że już długo choruje, zapytał: Czy chcesz stać się zdrowy?


text:
Chory odpowiedział: Panie, nie mam człowieka, który by mnie tuż po poruszeniu wody wrzucił do sadzawki, a zanim ja sam dojdę, inny wchodzi przede mną.


text:
I [chory] człowiek natychmiast wyzdrowiał, wziął swoje posłanie i zaczął chodzić. A właśnie tego dnia był szabat.


text:
On im zaś odpowiedział: Ten, który mi przywrócił zdrowie, powiedział: Weź zaraz swe posłanie i zacznij chodzić.


text:
Lecz uzdrowiony nie wiedział, kto to jest, gdyż Jezus niepostrzeżenie oddalił się od zgromadzonego w tym miejscu tłumu.


text:
Potem Jezus spotkał go w świątyni i powiedział do niego: Oto wyzdrowiałeś; nie grzesz więcej, aby nie stało ci się coś gorszego.


text:
Stąd też żydzi tym bardziej starali się Go zabić, bo nie tylko rozluźniał [rygor] szabatu, ale także Boga nazywał własnym Ojcem i tym samym czynił siebie równym Bogu.


text:
W odpowiedzi na te zarzuty Jezus stwierdził: Ręczę i zapewniam was, Syn sam od siebie nie mógłby nic czynić, gdyby nie widział, że czyni to Ojciec; cokolwiek bowiem On czyni, to i Syn czyni podobnie.


text:
Bo Ojciec miłuje Syna i ukazuje Mu wszystko, co sam czyni, i - dla zadziwienia was - ukaże Mu dzieła jeszcze większe niż te.


text:
Ręczę i zapewniam was, kto słucha mego Słowa i wierzy Temu, który Mnie posłał, ma życie wieczne i nie idzie na sąd, ale przeszedł ze śmierci do życia.


text:
Ręczę i zapewniam was, zbliża się godzina, a [nawet] już jest, gdy umarli usłyszą głos Syna Bożego i ci, którzy usłyszą, ożyją.


text:
i wyjdą ci, którzy czynili to, co dobre, aby powstać do życia; a ci, którzy czynili to, co złe, aby powstać na sąd.


text:
Ja sam od siebie nie mogę nic czynić; sądzę tak, jak słyszę, a mój sąd jest sprawiedliwy, gdyż nie szukam swojej woli, lecz woli Tego, który Mnie posłał.


text:
On był tą Lampą, która płonie i świeci, wy zaś do pewnego czasu pragnęliście cieszyć się jego światłem.


text:
Ja natomiast mam świadectwo większe niż to, które wystawił mi Jan; gdyż dzieła, które podejmuję, a których wykonanie powierzył mi Ojciec, one świadczą o Mnie, że Ojciec Mnie posłał.


text:
Ojciec też, który Mnie posłał, złożył o Mnie świadectwo; Jego głosu nigdy nie usłyszeliście, ani Jego postaci nie zobaczyliście


text:
Zgłębiacie Pisma, gdyż się wam zdaje, że macie w nich życie wieczne, a tymczasem one składają wyraźne świadectwo o Mnie;


text:
Ja przyszedłem w imieniu mego Ojca i nie przyjmujecie Mnie; jeśli kto inny przyjdzie we własnym imieniu, tego przyjmiecie.


text:
Jak możecie uwierzyć wy, którzy od siebie nawzajem przyjmujecie chwałę, a nie szukacie chwały pochodzącej od samego Boga?


text:
Przestańcie sądzić, że to Ja będę was oskarżał przed Ojcem; waszym oskarżycielem będzie Mojżesz, w którym wy pokładacie nadzieję.


text:
Gdy Jezus podniósł oczy i zobaczył, że zbliża się do Niego wielki tłum, zwrócił się do Filipa: Gdzie kupimy chleba, by się ci [ludzie] najedli?


text:
Filip odpowiedział: Chleba za dwieście denarów nie wystarczy, aby każdy z nich otrzymał choć trochę.


text:
Jest tutaj chłopczyk, który ma pięć jęczmiennych chlebów i dwie rybki, lecz cóż to jest na tak wielu?


text:
Jezus powiedział: Każcie ludziom usiąść. A było w tym miejscu dużo trawy. Usiedli więc mężczyźni w liczbie około pięciu tysięcy.


text:
Jezus zatem wziął chleby, podziękował i rozdał siedzącym, podobnie [postąpił] z rybami - [dał] tyle, ile chcieli.


text:
A gdy zostali nakarmieni, powiedział do swoich uczniów: Zbierzcie pozostałe kawałki, aby się nic nie zmarnowało!


text:
Zebrali więc i kawałkami pięciu jęczmiennych chlebów, pozostałymi po jedzących, napełnili dwanaście koszy.


text:
Gdy ludzie zobaczyli, jakiego dokonał znaku, zaczęli mówić [między sobą]: Ten naprawdę jest tym Prorokiem, który miał przyjść na świat.


text:
Tymczasem Jezus, gdy poznał, że zamierzają podejść i porwać Go po to, aby uczynić królem, znów samotnie oddalił się na górę.


text:
wsiedli do łodzi i wyruszyli na drugi brzeg morza, do Kafarnaum. Ciemność już zapadła, a Jezus jeszcze do nich nie dotarł.


text:
Wtedy, po przewiosłowaniu około dwudziestu pięciu lub trzydziestu stadiów, zobaczyli Jezusa, jak chodzi po morzu i zbliża się do łodzi - i przestraszyli się.


text:
Nazajutrz tłum, który pozostał na drugim brzegu morza, zauważył, że nie było tam innej łódki poza tą jedną, i że Jezus nie wszedł do łódki wraz ze swoimi uczniami, lecz Jego uczniowie odpłynęli sami.


text:
Tymczasem w pobliże tego miejsca, gdzie jedli chleb, nad którym Pan wypowiedział dziękczynienie, przybyły łódki z Tyberiady.


text:
Gdy więc tłum zauważył, że nie ma tam Jezusa ani Jego uczniów, wsiedli i oni do łódek i odpłynęli do Kafarnaum - w poszukiwaniu Jezusa.


text:
Jezus im odpowiedział: Ręczę i zapewniam was, szukacie Mnie nie dlatego, że widzieliście znaki, ale dlatego, że jedliście chleb i zostaliście nasyceni.


text:
Trudźcie się nie o pokarm przemijalny, lecz o trwały, o pokarm dla życia wiecznego, który wam da Syn Człowieczy, gdyż na Nim Ojciec - Bóg - położył pieczęć.


text:
W związku z tym powiedzieli do Niego: Jakim więc Ty możesz wykazać się znakiem, abyśmy mogli [go] zobaczyć i uwierzyć Tobie? Co robisz?


text:
Wtedy Jezus im powiedział: Ręczę i zapewniam was, nie Mojżesz dał wam chleb z nieba, ale mój Ojciec daje wam prawdziwy chleb z nieba.


text:
Jezus im powiedział: Ja jestem chlebem życia; ten, kto przychodzi do Mnie, nigdy już nie zazna głodu, a ten, kto wierzy we Mnie, nigdy już nie zazna pragnienia.


text:
Wszystko, co Mi daje Ojciec, przyjdzie do Mnie, a tego, który do Mnie przychodzi, z pewnością nie odrzucę;


text:
A to jest wola Tego, który Mnie posłał, abym z tego wszystkiego, co Mi dał, nic nie stracił, lecz wzbudził to w dniu ostatecznym.


text:
Taka bowiem jest wola mojego Ojca, aby każdy, kto widzi Syna i wierzy w Niego, miał życie wieczne, a Ja go wzbudzę w dniu ostatecznym.


text:
Wówczas żydzi zaczęli szemrać przeciw Niemu z powodu słów: Ja jestem chlebem, który zstąpił z nieba.


text:
I mówili: Czy to nie jest Jezus, syn Józefa, którego ojca i matkę my znamy? Jak [On] może teraz mówić: Zstąpiłem z nieba?


text:
Nikt nie może przyjść do Mnie, jeśli go nie przyciągnie Ojciec, który Mnie posłał - a Ja go wzbudzę w dniu ostatecznym.


text:
U proroków czytamy: I będą wszyscy pouczeni przez Boga. Każdy, kto usłyszał od Ojca i przyjął pouczenie, przychodzi do Mnie.


text:
Nie [oznacza to bynajmniej], że Ojca zobaczył ktoś [jeszcze] poza Tym, który jest od Boga - Ten tylko widział Ojca.


text:
Ja jestem chlebem żywym, który z nieba zstąpił; jeśli ktoś spożyje z tego chleba, żyć będzie na wieki; a chlebem, który Ja dam, jest moje ciało - za życie świata.


text:
Jezus im na to odpowiedział: Ręczę i zapewniam was, jeśli nie spożyjecie ciała Syna Człowieczego i nie napijecie się Jego krwi, nie macie w sobie życia.


text:
Jak Mnie posłał Ojciec, który żyje, a Ja żyję dzięki Ojcu, tak i ten, kto Mnie spożywa, dzięki Mnie żyć będzie.


text:
To jest chleb, który zstąpił z nieba - nie taki, jaki spożywali ojcowie i poumierali; kto posila się tym chlebem, będzie żył na wieki.


text:
Po wysłuchaniu tych [słów] wielu spośród Jego uczniów stwierdziło: Twarda jest ta mowa, kto zdoła jej słuchać?


text:
Jezus natomiast, świadom w swoim wnętrzu, że Jego uczniowie szemrzą z tego powodu, powiedział do nich: Czy to was zraża?


text:
Są jednak pośród was tacy, którzy nie wierzą. Jezus bowiem od początku był świadom, kim są ci, którzy nie wierzą, i kim jest ten, który Go wyda.


text:
I dodał: Dlatego wam powiedziałem, że nikt nie może przyjść do Mnie, jak tylko ten, któremu zostało to dane od Ojca.


text:
Jego bracia powiedzieli więc do Niego: Odejdź stąd i idź do Judei, aby także Twoi uczniowie widzieli dzieła, których dokonujesz.


text:
Nikt bowiem nie czyni nic w ukryciu, jeśli mu zależy na jawności. Skoro takich rzeczy dokonujesz, objaw się światu.


text:
Wtedy Jezus powiedział do nich: Mój czas jeszcze nie nadszedł, dla was natomiast czas jest zawsze odpowiedni.


text:
Was świat nie może nienawidzić, lecz Mnie nienawidzi, ponieważ Ja świadczę o niegodziwości jego czynów.


text:
Ponadto w tłumach wiele było szeptania na Jego temat. Jedni mówili: Jest dobry; inni natomiast mówili: Skądże, przecież zwodzi ludzi.


text:
Kto sam od siebie mówi, szuka własnej chwały; kto natomiast szuka chwały tego, który go posłał, ten jest szczery i nie ma w nim nieprawości.


text:
Dlatego Mojżesz dał wam obrzezanie - nie że jest ono od Mojżesza, ale od ojców - i w szabat obrzezujecie człowieka.


text:
Jeśli człowiek przyjmuje obrzezanie w szabat, aby nie zostało naruszone Prawo Mojżesza, [wy] burzycie się na Mnie, że w szabat uzdrowiłem całego człowieka?


text:
Wtedy niektórzy z mieszkańców Jerozolimy zaczęli się zastanawiać: Czy to nie jest Ten, którego próbują zabić?


text:
A oto jawnie przemawia i nic Mu nie mówią. Czyżby przełożeni naprawdę uznali, że On jest Chrystusem?


text:
O Nim jednak wiemy, skąd jest; gdy natomiast przyjdzie Chrystus, nikt nie będzie wiedział, skąd jest.


text:
Jezus więc ucząc w świątyni zawołał: Znacie Mnie i wiecie, skąd jestem, a jednak nie przyszedłem od siebie samego, lecz wiarygodny jest Ten, który Mnie posłał, a którego wy nie znacie.


text:
Starali się więc Go schwytać, lecz nikt nie położył na Nim ręki, gdyż jeszcze nie nadeszła Jego godzina.


text:
Wielu jednak z tłumu uwierzyło w Niego i mówiło: Czy Chrystus, gdy przyjdzie, dokona więcej znaków, niż Ten ich dokonał?


text:
Faryzeusze usłyszeli, że tłum tak o Nim rozpowiada, stąd arcykapłani i faryzeusze posłali strażników, aby Go schwytali.


text:
Wówczas Jezus powiedział: Jeszcze przez krótki czas jestem z wami, a [potem] odchodzę do Tego, który Mnie posłał.


text:
Rozmawiali zatem żydzi między sobą: Dokąd On się wybiera, że my Go nie znajdziemy? Czyżby zamierzał się udać do diaspory greckiej i nauczać Greków?


text:
Co znaczy zdanie, które wypowiedział: Będziecie Mnie szukać, lecz Mnie nie znajdziecie, a gdzie Ja jestem, wy przyjść nie zdołacie?


text:
W ostatnim natomiast, wielkim dniu święta Jezus stanął i głośno zawołał: Jeśli ktoś pragnie, niech przyjdzie do Mnie i pije.


text:
To zaś powiedział o Duchu, którego mieli wziąć ci, którzy w Niego uwierzyli; jeszcze bowiem nie było Ducha, gdyż Jezus nie został jeszcze uwielbiony.


text:
Czy Pismo nie mówi, że Chrystus ma pochodzić z nasienia Dawida i z Betlejem, miasteczka, w którym mieszkał Dawid?


text:
Przyszli więc strażnicy do arcykapłanów i faryzeuszów, a ci ich zapytali: Dlaczego nie przyprowadziliście Go?


text:
Odpowiedzieli mu: Czy i ty jesteś z Galilei? Zbadaj, to zobaczysz, że z Galilei nie wywodzi się żaden prorok.


text:
lecz wczesnym rankiem znów zjawił się w świątyni. Cały lud zaczął schodzić się do Niego, a [On] usiadł i zaczął ich nauczać.


text:
Wtedy znawcy Prawa i faryzeusze przyprowadzili kobietę schwytaną na cudzołóstwie, postawili ją pośrodku


text:
To mówili, by Go wystawić na próbę i by mieć powód do oskarżenia Go. Jezus zaś pochylił się i zaczął pisać palcem po ziemi.


text:
A gdy tak nalegali z pytaniem Go, wyprostował się i powiedział do nich: Kto z was jest bez grzechu, niech pierwszy rzuci w nią kamieniem.


text:
Gdy to usłyszeli, zaczęli wychodzić jeden po drugim, poczynając od starszych, aż został On sam i kobieta stojąca pośrodku.


text:
Jezus znów skierował do nich słowa: Ja jestem światłem świata; kto idzie za Mną, nigdy nie będzie błądził w ciemności, lecz będzie miał światło życia.


text:
Wówczas faryzeusze zwrócili się do Niego: Ty sam o sobie świadczysz; Twoje świadectwo nie jest prawdziwe.


text:
Jezus im odpowiedział: Nawet jeśli Ja świadczę o sobie samym, moje świadectwo jest prawdziwe, gdyż wiem, skąd przybyłem i dokąd zmierzam; wy natomiast nie wiecie, skąd przychodzę i dokąd zmierzam.


text:
A nawet jeśli Ja sądzę, mój sąd jest słuszny, gdyż nie jestem sam; jest ze Mną Ten, który Mnie posłał.


text:
Zaczęli Go zatem pytać: Gdzie jest Twój Ojciec? Jezus im odpowiedział: [Wy] ani Mnie nie znacie, ani mego Ojca. Gdybyście Mnie poznali, poznalibyście i mego Ojca.


text:
Te słowa wypowiedział przy skarbcu, gdy nauczał w świątyni - i nikt Go nie schwytał, gdyż jeszcze nie nadeszła Jego godzina.


text:
Ponownie zatem skierował do nich słowa: Ja odchodzę; będziecie Mnie szukać i poumieracie w swoim grzechu - dokąd Ja odchodzę, wy nie zdołacie przyjść.


text:
żydzi zaczęli się więc zastanawiać: Czyżby chciał odebrać sobie życie, że mówi: Dokąd Ja odchodzę, wy nie zdołacie przyjść?


text:
A On ciągnął dalej: Wy jesteście z niskości, Ja zaś z wysoka; wy jesteście z tego świata, a Ja nie jestem z tego świata.


text:
Powiedziałem wam więc, że poumieracie w swoich grzechach. Jeśli bowiem nie uwierzycie, że Ja jestem, to umrzecie w swoich grzechach.


text:
Wiele mam o was do powiedzenia i do sądzenia, lecz Ten, który Mnie posłał, jest prawdziwy, a Ja to, co usłyszałem od Niego, mówię wobec świata.


text:
Wówczas Jezus powiedział im: Gdy wywyższycie Syna Człowieczego, wtedy poznacie, że Ja jestem i że nic sam z siebie nie czynię, lecz mówię tak, jak Mnie nauczył Ojciec.


text:
A Ten, który Mnie posłał, jest ze Mną; nie zostawił Mnie samego, gdyż Ja zawsze czynię to, co się Jemu podoba.


text:
Jezus zatem zwrócił się do żydów, którzy w Niego uwierzyli: Jeśli wytrwacie w moim Słowie, to istotnie jesteście moimi uczniami


text:
Odpowiedzieli Mu: Jesteśmy nasieniem Abrahama i nigdy nie byliśmy niczyimi niewolnikami. Jak możesz mówić: Staniecie się wolni?


text:
Wiem, że jesteście nasieniem Abrahama, lecz usiłujecie Mnie zabić, gdyż nie ma u was miejsca na moje Słowo.


text:
Odpowiedzieli Mu: Naszym ojcem jest Abraham. Jezus na to: Gdybyście byli dziećmi Abrahama, czynilibyście dzieła Abrahama.


text:
Teraz zaś chcecie Mnie zabić - człowieka, który powiedział wam prawdę usłyszaną od Boga; tego Abraham nie czynił.


text:
Wy pełnicie uczynki swojego ojca. Powiedzieli Mu: My nie zostaliśmy zrodzeni z nierządu; mamy jednego Ojca - Boga.


text:
Jezus na to: Gdyby Bóg był waszym Ojcem, darzylibyście Mnie miłością, gdyż Ja wyszedłem od Boga i oto jestem. Nie przyszedłem bowiem od siebie samego, ale On Mnie posłał.


text:
Wy jesteście z diabła [jako] ojca i chcecie zaspokajać żądze waszego ojca. On od początku był mordercą i nie pozostał w prawdzie, gdyż w nim nie ma prawdy. Gdy mówi kłamstwo, przemawia we własnym [języku], gdyż jest kłamcą, a nawet jego ojcem.


text:
Wówczas żydzi powiedzieli: Teraz jesteśmy pewni, że masz demona. Abraham umarł i prorocy, a Ty mówisz: Jeśli ktoś zachowa moje Słowo, na wieki nie zazna śmierci.


text:
Czy Ty jesteś większy od naszego ojca, Abrahama, który umarł? Także prorocy umarli. Za kogo Ty się uważasz?


text:
Jezus odpowiedział: Jeśli Ja sam siebie otaczam chwałą, moja chwała jest niczym. To mój Ojciec otacza Mnie chwałą, [Ten], o którym mówicie, że jest waszym Bogiem.


text:
Nie rozpoznaliście Go też, ale Ja Go znam; a gdybym powiedział, że Go nie znam, byłbym podobnym do was kłamcą - Ja Go jednak znam i zachowuję Jego Słowo.


text:
Wtedy Jego uczniowie zapytali Go: Rabbi, kto zgrzeszył, on czy jego rodzice, że się urodził niewidomy?


text:
Jezus odpowiedział: Ani on nie zgrzeszył, ani jego rodzice, lecz aby mogły być w nim objawione dzieła Boże.


text:
Dopóki jest dzień, musimy wykonywać dzieła Tego, który Mnie posłał; nadchodzi noc, gdy nikt nie będzie mógł działać.


text:
Następnie powiedział do niego: Idź, obmyj się w sadzawce Syloe (co znaczy: Posłany). Odszedł więc, obmył się i wrócił widząc.


text:
Wówczas sąsiedzi oraz ci, którzy go przedtem widywali jako żebraka, zastanawiali się: Czy to nie ten, który siadywał i żebrał?


text:
Jedni mówili, że to jest ten, inni twierdzili, że nie, ale że jest do niego podobny. Natomiast on przyznawał: To ja jestem.


text:
Wówczas odpowiedział: Człowiek, którego nazywają Jezusem, zrobił błoto, nałożył na moje oczy i powiedział mi: Idź do Syloe i obmyj się. Poszedłem więc, obmyłem się i odzyskałem wzrok.


text:
Wtedy z kolei faryzeusze pytali go, w jaki sposób odzyskał wzrok. Powiedział im: Nałożył na moje oczy błoto, obmyłem się i widzę.


text:
Niektórzy z faryzeuszów mówili na to: Ten człowiek nie jest od Boga, bo nie przestrzega szabatu. Inni natomiast byli zdania: Jak może grzeszny człowiek czynić takie znaki? I doszło między nimi do rozłamu.


text:
Ponownie więc zwrócili się do niewidomego: Co ty sądzisz o Nim, jako że otworzył twoje oczy? I odpowiedział: On jest prorokiem.


text:
żydzi jednak nie uwierzyli, że był on niewidomy i odzyskał wzrok, dopóki nie przywołali rodziców tego, który mógł już widzieć.


text:
I zapytali ich: Czy to jest wasz syn, o którym mówicie, że się urodził niewidomy? Jak to się więc stało, że teraz widzi?


text:
lecz jak to się stało, że teraz widzi - nie wiemy; nie wiemy też, kto otworzył mu oczy. Zapytajcie jego, ma swoje lata, on powie sam za siebie.


text:
Tak powiedzieli jego rodzice, gdyż bali się żydów; żydzi bowiem już wcześniej podjęli między sobą decyzję, że każdy, kto uzna Go za Chrystusa, zostanie wyłączony z synagogi.


text:
Ponownie więc przywołali człowieka, który był niewidomy i powiedzieli do niego: Oddaj chwałę Bogu; my wiemy, że ten człowiek jest grzesznikiem.


text:
Odpowiedział im: Już wam powiedziałem, lecz nie usłuchaliście. Co jeszcze chcecie słyszeć? Czy i wy chcecie zostać Jego uczniami?


text:
Wiemy, że Bóg grzeszników nie wysłuchuje, ale jeśli ktoś jest bogobojny i pełni Jego wolę - tego wysłuchuje.


text:
Jezus odezwał się w te słowa: Przyszedłem na ten świat na sąd, aby niewidomi przejrzeli, a ci, którzy widzą, utracili wzrok.


text:
Jezus im odpowiedział: Gdybyście byli niewidomi, nie mielibyście grzechu. Teraz jednak mówicie: Widzimy; dlatego wasz grzech trwa.


text:
Ręczę i zapewniam was, kto do zagrody dla owiec nie wchodzi przez bramę, lecz wdziera się skądinąd, ten jest złodziejem i bandytą.


text:
Ja jestem bramą; jeśli ktoś wejdzie przeze Mnie, będzie zbawiony; i wejdzie i wyjdzie - i znajdzie pastwisko.


text:
Złodziej przychodzi tylko po to, by kraść, zarzynać i tracić. Ja przyszedłem, aby miały życie i to w obfitości.


text:
Najemnik, ten, który nie jest pasterzem i który owiec nie posiada na własność, gdy widzi, że pojawia się wilk, porzuca owce i ucieka - wilk zaś porywa je i rozprasza.


text:
Mam też inne owce, które nie są z tej zagrody; te również muszę przyprowadzić, i będą słuchać mojego głosu, i powstanie jedno stado i jeden pasterz.


text:
Nikt mi jej nie odbiera, lecz Ja kładę ją sam z siebie. Mam władzę ją położyć i mam władzę znów ją wziąć; takie polecenie otrzymałem od mojego Ojca.


text:
Wtedy obstąpili Go żydzi i zapytali: Jak długo będziesz niepokoił nasze dusze? Jeśli Ty jesteś Chrystusem, powiedz nam otwarcie.


text:
Jezus im odpowiedział: Powiedziałem wam, lecz nie wierzycie; świadczą o Mnie dzieła, których Ja dokonuję w imieniu mojego Ojca;


text:
Wtedy Jezus zapytał ich: Pokazałem wam wiele dobrych dzieł [pochodzących] od mojego Ojca; za które z tych dzieł chcecie Mnie ukamienować?


text:
żydzi odpowiedzieli: Nie chcemy Cię ukamienować za dobre dzieło, ale za bluźnierstwo i za to, że Ty, chociaż jesteś człowiekiem, czynisz siebie Bogiem.


text:
Jeśli nazwał bogami tych, do których zostało skierowane Słowo Boże - a Pismo nie może być naruszone -


text:
do Tego, którego Ojciec poświęcił i posłał na świat, wy mówicie: Bluźnisz, dlatego, że powiedziałem: Jestem Synem Bożym?


text:
jeśli jednak dokonuję, to choćbyście Mi nie wierzyli, wierzcie dziełom, abyście poznali i zrozumieli, że we Mnie jest Ojciec, a Ja w Ojcu.


text:
A wielu przychodziło do Niego i mówiło: Jan wprawdzie nie dokonał żadnego znaku, ale wszystko, cokolwiek Jan o Nim powiedział, było prawdą.


text:
Chodzi o tę Marię, która namaściła Pana pachnącym olejem i otarła Jego stopy swoimi włosami - jej [to] brat Łazarz chorował.


text:
Gdy Jezus to usłyszał, powiedział: Ta choroba nie jest na śmierć, lecz na chwałę Bożą, aby Syn Boży był przez nią uwielbiony.


text:
Jezus odpowiedział: Czy dzień nie składa się z dwunastu godzin? Jeśli ktoś chodzi za dnia, nie potyka się, gdyż widzi światło tego świata.


text:
Wtedy Jezus skierował do niej słowa: Ja jestem zmartwychwstaniem i życiem; kto we Mnie wierzy, choćby nawet umarł - żyć będzie.


text:
Odpowiedziała: Tak, Panie! Ja wierzę, że Ty jesteś Chrystusem, Synem Bożym, który miał przyjść na świat.


text:
A gdy to powiedziała, odeszła i zawołała swoją siostrę Marię, mówiąc jej w tajemnicy: Nauczyciel tu jest i woła cię.


text:
żydzi więc, którzy byli z nią w domu i pocieszali ją, widząc, że Maria szybko wstała i wyszła, ruszyli za nią w mniemaniu, że idzie do grobu, aby tam płakać.


text:
Maria tymczasem, gdy przyszła tam, gdzie był Jezus i zobaczyła Go, upadła Mu do stóp ze słowami: Panie, gdybyś tu był, mój brat by nie umarł.


text:
Jezus zaś, widząc ją, jak płacze, oraz jak płaczą żydzi, którzy z nią przyszli, westchnął w duchu i wzruszył się -


text:
Jezus zatem znów westchnął w sobie i poszedł do grobu. A była [to] grota, której wejście zamykał kamień.


text:
Jezus polecił: Usuńcie ten kamień! Wtedy odezwała się Marta, siostra zmarłego: Panie! Już cuchnie, bo to jest czwarty dzień.


text:
Usunęli więc kamień. Jezus natomiast wzniósł oczy w górę i powiedział: Ojcze, dziękuję Ci, że Mnie wysłuchałeś.


text:
Ja jestem świadom, że Mnie zawsze wysłuchujesz, ale powiedziałem to ze względu na stojący wokół tłum - aby uwierzyli, że Ty Mnie posłałeś.


text:
I wyszedł umarły, mając nogi i ręce powiązane pasami płótna, a jego twarz była spowita w chustę. Jezus zwrócił się do nich: Rozwiążcie go i pozwólcie mu odejść.


text:
W związku z tym arcykapłani i faryzeusze zwołali sanhedryn i zaczęli radzić: Co robimy? Człowiek ten bowiem dokonuje wielu znaków.


text:
Jeśli Go tak zostawimy, wszyscy w Niego uwierzą; wówczas wkroczą Rzymianie i zabiorą nam i miejsce i naród.


text:
i nie bierzecie w rachubę tego, że korzystniej jest dla nas, aby jeden człowiek umarł za lud, niż aby cały naród zginął.


text:
Nie mówił tego jednak sam z siebie, ale jako arcykapłan tego roku wypowiedział proroctwo, że Jezus ma umrzeć za naród -


text:
Dlatego Jezus nie chodził już wśród żydów jawnie, ale odszedł stamtąd w okolice pustyni, do miasta zwanego Efraim, i tam wraz z uczniami przebywał.


text:
Tymczasem zbliżała się Pascha żydowska i wielu z tej okolicy poszło przed Paschą do Jerozolimy, aby się oczyścić.


text:
Szukali więc Jezusa, a stojąc w świątyni rozważali między sobą: Jak wam się zdaje? Że na pewno nie przyjdzie na święto?


text:
Arcykapłani zaś i faryzeusze wydali rozkazy, aby jeśli się ktoś dowie, gdzie jest, doniósł, po to, aby mogli Go schwytać.


text:
Na sześć dni przed Paschą Jezus przyszedł do Betanii, gdzie mieszkał Łazarz, którego Jezus wzbudził z martwych.


text:
Tam też przygotowali mu ucztę, Marta usługiwała, a Łazarz był jednym z tych, którzy z Nim spoczywali przy stole.


text:
Maria natomiast wzięła litrę czystych, drogocennych perfum z nardu, namaściła stopy Jezusa i otarła Jego stopy swoimi włosami - i dom wypełnił się zapachem perfum.


text:
Powiedział to zaś nie dlatego, że zależało mu na ubogich, ale dlatego, że był złodziejem, a ponieważ miał sakiewkę, podkradał to, co wkładano.


text:
Gdy znaczny tłum żydów dowiedział się, że tam jest, przyszedł nie tylko ze względu na Jezusa, ale także po to, aby zobaczyć Łazarza, którego wzbudził z martwych.


text:
[Ludzie zatem] wzięli gałązki palm, wyszli Mu na spotkanie i wołali: Hosanna! Szczęśliwy, który przychodzi w imieniu Pana! oraz: Król Izraela!


text:
Początkowo Jego uczniowie nie rozumieli tego, lecz gdy Jezus został uwielbiony, wtedy sobie przypomnieli, że to było o Nim napisane i to Mu uczynili.


text:
A zatem składał świadectwo tłum, który z Nim był, gdy Łazarza wywołał z grobu i wzbudził go z martwych.


text:
Stąd faryzeusze mówili między sobą: Widzicie, że niczego nie zyskujecie; oto cały świat poszedł za Nim.


text:
Ręczę i zapewniam was, jeśli ziarnko pszenicy wrzucone do ziemi nie obumrze, pojedynczym ziarnem zostaje; lecz jeśli obumrze, wydaje obfity owoc.


text:
Kto kocha swoją duszę, straci ją, a kto nienawidzi swojej duszy w tym świecie, uchroni ją dla życia wiecznego.


text:
Jeśli ktoś chce Mi służyć, niech idzie za Mną, a gdzie Ja jestem, tam też będzie mój sługa; jeśli ktoś chce Mi służyć, uczci go mój Ojciec.


text:
Teraz moja dusza jest w trwodze, i co mam powiedzieć? Ojcze, wybaw Mnie od tej godziny? Przecież dlatego przyszedłem - na tę godzinę.


text:
Wówczas tłum, który tam stał i słyszał, mówił, że zagrzmiało; inni stwierdzili: Anioł do Niego przemówił.


text:
Wtedy zapytano Go z tłumu: My [wiemy] ze słuchania Prawa, że Chrystus trwa na wieki, jak więc możesz mówić, że Syn Człowieczy musi być podniesiony? Kim jest ten Syn Człowieczy?


text:
Jezus powiedział: Jeszcze przez krótki czas jest wśród was światło. Chodźcie, dopóki macie światło, aby nie pochłonęła was ciemność; bo kto chodzi w ciemności, nie wie, dokąd idzie.


text:
Dopóki macie światło, wierzcie w światło, abyście się stali synami światła. Po wypowiedzeniu tych słów Jezus odszedł i ukrył się przed nimi.


text:
tak że wypełniło się słowo wypowiedziane przez proroka Izajasza: Panie, kto uwierzył naszej wieści i komu objawiono ramię Pana?


text:
Zaślepił ich oczy i znieczulił ich serce, aby nie widzieli oczami i nie rozumieli sercem, i nie odwrócili się, abym ich uzdrowił.


text:
Niemniej jednak wielu spośród przywódców uwierzyło w Niego, ale ze względu na faryzeuszów nie wyznawali [tego], aby nie zostali wyłączeni z synagogi;


text:
I jeśliby ktoś słuchał moich słów, lecz [ich] nie przestrzegał, Ja go nie sądzę; nie przyszedłem bowiem, aby sądzić świat, ale aby świat zbawić.


text:
Kto Mnie odrzuca i nie przyjmuje moich słów, ma swego sędziego: Słowo, które wygłosiłem - ono sądzić go będzie w dniu ostatecznym;


text:
gdyż Ja nie powiedziałem [nic] sam od siebie, ale Ojciec, który Mnie posłał, On mi dał polecenie, co mam powiedzieć i co głosić.


text:
A wiem, że Jego polecenie jest życiem wiecznym. To zatem, co Ja mówię, mówię tak, jak mi polecił Ojciec.


text:
Przed świętem Paschy Jezus - świadom, że nadeszła godzina Jego przejścia z tego świata do Ojca - pokazał swoim umiłowanym, których miał na tym świecie, że ich kocha bez reszty.


text:
Dlatego w czasie wieczerzy, gdy już diabeł zasiał w sercu Judasza, syna Szymona Iskarioty, [myśl] o wydaniu Go,


text:
Następnie nalał do miednicy wody, zaczął myć nogi uczniów i wycierać [je] ręcznikiem, którym był przepasany.


text:
Jezus odpowiedział: Tego, co Ja czynię, ty teraz nie rozumiesz, potem jednak będzie to dla ciebie jasne.


text:
Piotr na to: Za nic w świecie nie będziesz mył mi nóg! A Jezus: Jeśli cię nie umyję, nie masz ze Mną działu.


text:
Jezus mu odpowiedział: Wykąpany [człowiek] nie ma potrzeby myć nic poza nogami, gdyż jest cały czysty; i wy jesteście czyści, ale nie wszyscy.


text:
Gdy więc umył im nogi, przywdział swoje szaty, ponownie usiadł i powiedział: Czy rozumiecie, co wam uczyniłem?


text:
Ręczę i zapewniam was: Sługa nie jest większy od swego pana ani poseł nie jest większy od tego, który go posyła.


text:
Nie mówię o was wszystkich; Ja znam tych, których wybrałem; lecz niech wypełni się Pismo: Ten, który je mój chleb, podniósł na Mnie swoją piętę.


text:
Ręczę i zapewniam was: Kto przyjmuje tego, którego posyłam, Mnie przyjmuje; a kto Mnie przyjmuje, przyjmuje Tego, który Mnie posłał.


text:
Po tych słowach Jezus wzruszył się w duchu i powiedział: Ręczę i zapewniam was, jeden z was Mnie wyda.


text:
Jezus odpowiedział: Ten, któremu Ja podam umoczony kawałek chleba. Następnie umoczył kawałek chleba, wziął i dał Judaszowi, [synowi] Szymona Iskarioty.


text:
I wtedy, po [podaniu] kawałka chleba, wstąpił w niego szatan. Jezus więc powiedział do niego: To, co zamierzasz uczynić, uczyń czym prędzej.


text:
Niektórzy bowiem przypuszczali, że ponieważ Judasz ma sakiewkę, Jezus mówi mu: Zakup, co nam potrzebne na święto, albo aby dał coś ubogim.


text:
Po jego wyjściu Jezus powiedział: Teraz Syn Człowieczy zostanie uwielbiony i w Nim Bóg odbierze chwałę.


text:
Jeśli Bóg w Nim zostanie uwielbiony, to i Bóg w sobie otoczy Go chwałą - i to zaraz otoczy Go chwałą.


text:
Dzieci! Jeszcze chwilę jestem z wami; będziecie Mnie szukać i - jak powiedziałem żydom, że gdzie Ja idę, tam wy przyjść nie zdołacie - tak teraz i wam to mówię.


text:
Wtedy Szymon Piotr zwrócił się do Niego: Panie, dokąd idziesz? Jezus odpowiedział: Tam, dokąd idę, teraz iść za Mną nie możesz, jednak potem pójdziesz.


text:
Jezus odpowiedział: Położysz za Mnie swoją duszę? Ręczę i zapewniam cię: Zanim zapieje kogut, trzy razy się Mnie zaprzesz.


text:
W domu mojego Ojca jest wiele mieszkań; gdyby tak nie było, byłbym wam powiedział - bo przecież idę przygotować wam miejsce.


text:
A gdy pójdę i przygotuję wam miejsce, przyjdę znowu i wezmę was do siebie, abyście i wy byli tam, gdzie Ja jestem.


text:
Jezus odpowiedział: Ja jestem drogą, prawdą i życiem; nikt nie przychodzi do Ojca, jak tylko przeze Mnie.


text:
Jezus odpowiedział: Tyle czasu jestem z wami i jeszcze Mnie nie poznałeś, Filipie? Kto Mnie zobaczył, zobaczył Ojca. Jak możesz mówić: Pokaż nam Ojca?


text:
Czy nie wierzysz, że Ja jestem w Ojcu, a Ojciec we Mnie? Słów, które do was kieruję, nie wypowiadam od siebie; to Ojciec, który trwa we Mnie, dokonuje swoich dzieł.


text:
Wierzcie mi, że Ja jestem w Ojcu, a Ojciec we Mnie; a jeśli nie, to wierzcie ze względu na same dzieła.


text:
Ręczę i zapewniam was, kto wierzy we Mnie, będzie również dokonywał dzieł, których Ja dokonuję, i dokona większych niż te; gdyż Ja idę do Ojca;


text:
Ducha prawdy, którego świat nie może przyjąć, gdyż Go nie widzi ani nie zna; wy Go znacie, ponieważ trwa przy was i będzie w was.


text:
Jeszcze chwila, a świat nie będzie Mnie już oglądał; lecz wy Mnie będziecie oglądać, bo Ja żyję i wy żyć będziecie.


text:
Ten, kto zna moje przykazania i ich przestrzega, jest tym, który Mnie miłuje; tego z kolei, kto Mnie miłuje, będzie miłował mój Ojciec i Ja będę go miłował, i objawię mu samego siebie.


text:
Judasz, lecz nie Iskariota, zwrócił się do Niego: Panie, co się stało, że zamierzasz objawić samego siebie nam, a nie światu?


text:
Jezus odpowiedział: Jeśli ktoś Mnie miłuje, będzie przestrzegał mojego Słowa, i mój Ojciec będzie go miłował - i do niego przyjdziemy, i u niego urządzimy mieszkanie.


text:
Kto Mnie nie miłuje, moich słów nie przestrzega, a Słowo, którego słuchacie, nie jest moim [Słowem], lecz Ojca, który Mnie posłał.


text:
Natomiast Opiekun, Duch Święty, którego Ojciec pośle w moim imieniu, On was wszystkiego nauczy i przypomni wam wszystko, co Ja wam powiedziałem.


text:
Pokój zostawiam wam, mój pokój daję wam; nie tak jak świat daje, Ja wam daję. Niech się nie trwoży wasze serce i niech się nie kuli ze strachu.


text:
Słyszeliście, że wam powiedziałem: Odchodzę i przychodzę do was. Gdybyście Mnie miłowali, cieszylibyście się, że idę do Ojca, gdyż Ojciec większy jest niż Ja.


text:
Nie będę już z wami długo rozmawiał, nadchodzi bowiem władca świata, we Mnie [on] jednak nic nie ma;


text:
Usuwa [On] ze Mnie każdy pęd, który nie przynosi owocu, a każdy, który owoc przynosi, oczyszcza, aby przynosił owoc obfitszy.


text:
Przede wszystkim trwajcie we Mnie, a Ja w was. Podobnie jak pęd nie może przynosić owocu sam z siebie, jeśli nie wyrasta z winorośli, tak i wy, jeśli nie będziecie trwali we Mnie.


text:
Ja jestem winoroślą - wy pędami. Kto trwa we Mnie, a Ja w nim, ten wydaje wiele owocu; bo beze Mnie nie możecie nic uczynić.


text:
Ten, kto nie trwa we Mnie, zostaje wyrzucony jak pęd i usycha; takie zbiera się, wrzuca do ognia - i płoną.


text:
Jeśli pozostaniecie we Mnie i moje słowa pozostaną w was, proście o cokolwiek chcecie, a stanie się wam.


text:
Jeśli zachowacie moje przykazania, będziecie trwali w mojej miłości, jak i Ja zachowałem przykazania mego Ojca i trwam w Jego miłości.


text:
Nie nazywam was już sługami, bo sługa nie wie, co czyni jego pan; lecz nazwałem was przyjaciółmi, gdyż oznajmiłem wam wszystko, co słyszałem od mojego Ojca.


text:
Nie wy Mnie wybraliście, ale Ja was wybrałem i przeznaczyłem was, abyście szli i przynosili owoc, który byłby trwały, aby to, o cokolwiek poprosicie Ojca w moim imieniu, dał wam.


text:
Gdybyście byli ze świata, świat kochałby was jako swoją własność; ponieważ jednak nie jesteście ze świata, ale Ja was wybrałem ze świata, dlatego was świat nienawidzi.


text:
Pamiętajcie o Słowie, które do was skierowałem: Sługa nie jest większy od swego pana. Jeśli Mnie prześladowali, i was będą prześladować; jeśli moje Słowo wypełniali i wasze będą wypełniać.


text:
Gdybym nie przyszedł i nie mówił do nich, nie mieliby grzechu; teraz jednak nie mają wymówki dla swojego grzechu.


text:
Gdybym nie dokonał wśród nich dzieł, których nikt inny nie dokonał, nie mieliby grzechu, teraz jednak widzieli [je], a mimo to znienawidzili tak Mnie, jak i mojego Ojca.


text:
Gdy przyjdzie Opiekun, którego Ja wam poślę od Ojca, Duch Prawdy, który od Ojca wychodzi, ten zaświadczy o Mnie;


text:
Wyłączać was będą z synagog, a nawet nadchodzi godzina, gdy każdy, kto was zabije, będzie uważał, że pełni służbę na rzecz Boga.


text:
Lecz powiedziałem wam o tych sprawach, abyście - gdy przyjdzie ich godzina - przypomnieli sobie, że wam o nich powiedziałem. Nie mówiłem wam zaś o tym od początku, ponieważ byłem z wami.


text:
Lecz Ja mówię wam prawdę: Lepiej dla was, abym Ja odszedł. Bo jeśli nie odejdę, Opiekun do was nie przyjdzie, natomiast jeśli odejdę - poślę Go do was.


text:
jednak gdy przyjdzie On, Duch Prawdy, wprowadzi was we wszelką prawdę, ponieważ nie będzie mówił sam od siebie, lecz powie o wszystkim, co usłyszy, i powiadomi was o tym, co ma nadejść.


text:
Wówczas niektórzy z Jego uczniów pytali się jedni drugich: Co znaczy to, o czym nam mówi: Jeszcze chwila i nie będziecie Mnie oglądać, i znów chwila - a zobaczycie Mnie, oraz: Gdyż idę do Ojca?


text:
Jezus rozpoznał, że chcieli Go pytać i zagadnął: Czy o to się nawzajem wypytujecie, że powiedziałem: Jeszcze chwila i nie będziecie Mnie oglądać, i znów chwila - a zobaczycie Mnie?


text:
Ręczę i zapewniam was: Wy będziecie płakać i rozpaczać, a świat będzie się weselił; wy będziecie smutni, ale wasz smutek zamieni się w radość.


text:
Kobieta, gdy rodzi, przeżywa smutek, gdyż nadeszła jej godzina; gdy jednak urodzi dziecko, już nie pamięta o cierpieniu, z powodu radości, że człowiek został zrodzony na świat.


text:
Zatem i wy teraz przeżywacie smutek, znów jednak was zobaczę i wasze serce będzie się cieszyć, a waszej radości nikt wam [już] nie odbierze.


text:
W tym dniu o nic też nie będziecie Mnie pytać. Ręczę i zapewniam was: O cokolwiek prosilibyście Ojca w moim imieniu, da wam.


text:
Powiedziałem wam o tym w przypowieściach; nadchodzi godzina, gdy już nie będę do was mówił w przypowieściach, lecz wyraźnie oznajmię wam o Ojcu.


text:
sam Ojciec bowiem kocha was dlatego, że wy Mnie pokochaliście i uwierzyliście, że Ja wyszedłem od Boga.


text:
Teraz wiemy, że wiesz wszystko i nie potrzebujesz, aby Cię ktoś pytał; dlatego wierzymy, że wyszedłeś od Boga.


text:
Oto nadchodzi godzina, a nawet już nadeszła, że się rozproszycie, każdy do swojej własności, i Mnie zostawicie samego; ale [Ja] nie jestem sam, gdyż jest ze mną Ojciec.


text:
To wam powiedziałem, abyście we Mnie mieli pokój. Na świecie będziecie mieć ucisk, ale - odwagi - Ja zwyciężyłem już świat.


text:
Po tych słowach Jezus podniósł swoje oczy ku niebu i powiedział: Ojcze! Nadeszła godzina; uwielbij swojego Syna, aby Syn uwielbił Ciebie;


text:
tak jak Mu powierzyłeś władzę nad wszelkim ciałem, aby dał życie wieczne tym wszystkim, których Mu dałeś.


text:
To zaś jest życie wieczne: aby znali Ciebie, jedynego prawdziwego Boga, i Tego, którego posłałeś, Jezusa Chrystusa.


text:
a teraz Ty, Ojcze, uwielbij Mnie u siebie samego tą chwałą, którą miałem u Ciebie, zanim zaistniał świat.


text:
Objawiłem Twoje imię ludziom, których Mi dałeś ze świata. Byli Twoimi i Mnie ich dałeś, i zachowali Twoje Słowo.


text:
gdyż słowa, które Mi dałeś, im powierzyłem, a oni [je] przyjęli i prawdziwie poznali, że wyszedłem od Ciebie, oraz uwierzyli, że Ty Mnie posłałeś.


text:
I już nie jestem na świecie, lecz oni są na świecie, Ja zaś do Ciebie idę. Ojcze święty, zachowaj ich w Twoim imieniu, które mi dałeś, aby byli jedno - jak My.


text:
Dopóki z nimi byłem, Ja ich zachowywałem w Twoim imieniu, które mi dałeś, i ustrzegłem, i nikt z nich nie zginął, oprócz syna zatracenia, aby się wypełniło Pismo.


text:
Ja im powierzyłem Twoje Słowo, a świat ich znienawidził, gdyż nie są ze świata, tak jak Ja nie jestem ze świata.


text:
aby wszyscy byli jedno, jak Ty, Ojcze, we Mnie, a Ja w Tobie, żeby i oni w nas byli jedno i dzięki temu świat uwierzył, że Ty Mnie posłałeś.


text:
Ja w nich, a Ty we Mnie, aby byli doskonali w dążeniu do jedności i by przez to świat poznał, że Ty Mnie posłałeś i umiłowałeś ich tak, jak umiłowałeś Mnie.


text:
Ojcze! Chcę, aby ci, których mi dałeś, byli ze Mną tam, gdzie Ja jestem, aby oglądali moją chwałę, którą Mi dałeś, gdyż umiłowałeś Mnie przed założeniem świata.


text:
Ojcze sprawiedliwy! Świat wprawdzie Ciebie nie poznał, lecz Ja Cię poznałem i ci poznali, że Ty Mnie posłałeś;


text:
objawiłem im też Twoje imię i [jeszcze] objawię, aby miłość, którą Mnie umiłowałeś, była w nich - i Ja w nich.


text:
Po tych słowach Jezus wraz ze swoimi uczniami wyszedł na drugą stronę potoku Cedron, gdzie był ogród, do którego wszedł On i Jego uczniowie.


text:
Miejsce to znał również Judasz, który Go wydał, gdyż Jezus często schodził się tam ze swoimi uczniami.


text:
Judasz zatem wziął kohortę oraz straż podległą arcykapłanom i faryzeuszom, przyszedł tam z pochodniami, z lampami i z orężem.


text:
Odpowiedzieli Mu: Jezusa Nazarejczyka. Jezus na to: Ja jestem. Stał zaś z nimi także Judasz, który Go wydał.


text:
Wtedy Jezus odpowiedział: Powiedziałem wam, że Ja jestem; jeśli więc Mnie szukacie, pozwólcie tym odejść -


text:
Szymon Piotr, ponieważ miał miecz, wyciągnął go, uderzył sługę arcykapłana i odciął mu prawe ucho. Słudze [temu] było na imię Malchos.


text:
Wówczas Jezus zwrócił się do Piotra: Włóż miecz do pochwy; kielich, który dał mi Ojciec - czy nie mam pić z niego?


text:
i najpierw zaprowadzili do Annasza. Był on bowiem teściem Kajfasza, który tego roku był arcykapłanem.


text:
Szli zaś za Jezusem Szymon Piotr oraz inny uczeń. Uczeń ten był znany arcykapłanowi, stąd też wszedł wraz z Jezusem na dziedziniec arcykapłana;


text:
Piotr natomiast stał przy bramie na zewnątrz. Wyszedł więc ten inny uczeń, znajomy arcykapłana, porozmawiał z odźwierną i wprowadził Piotra.


text:
Wtedy służąca odźwierna zapytała Piotra: Czy i ty nie jesteś z uczniów tego człowieka? Odpowiedział: Nie jestem.


text:
Stała [tam] natomiast służba i straż. Rozpalili ognisko i grzali się [przy nim], gdyż było zimno. Również Piotr stał i grzał się wraz z nimi.


text:
Jezus mu odpowiedział: Ja otwarcie przemawiałem do świata; Ja zawsze uczyłem w synagodze i w świątyni, gdzie schodzą się wszyscy żydzi; potajemnie nic nie mówiłem.


text:
Dlaczego pytasz Mnie? Zapytaj tych, którzy słuchali, co im powiedziałem; oto oni wiedzą, co Ja powiedziałem.


text:
Po tych Jego słowach jeden ze stojących tam strażników wymierzył Jezusowi policzek, mówiąc przy tym: Tak odpowiadasz arcykapłanowi?


text:
Jezus na to: Jeżeli niewłaściwie powiedziałem, poświadcz, że to było niewłaściwe, a jeśli właściwie, to dlaczego mnie bijesz?


text:
Szymon Piotr stał zaś i grzał się. Zapytali go zatem: Czy i ty nie jesteś [jednym] z Jego uczniów? On [natomiast] zaparł się i powiedział: Nie jestem.


text:
[Wtedy] jeden ze sług arcykapłana, krewny tego, któremu Piotr odciął ucho, powiedział: Czy ja ciebie nie widziałem z Nim w ogrodzie?


text:
Następnie, od Kajfasza, poprowadzili Jezusa do pretorium. Było to wczesnym rankiem. Sami jednak nie weszli do pretorium, aby się nie skalać, ale móc spożyć paschę.


text:
Wtedy Piłat powiedział: Weźcie Go wy i osądźcie Go według waszego Prawa. Żydzi na to: Nam nie wolno nikogo zabić.


text:
Wtedy Jezus powiedział: Moje Królestwo nie jest z tego świata; gdyby moje Królestwo było z tego świata, moi słudzy walczyliby, abym nie został wydany żydom; teraz jednak moje Królestwo nie jest stąd.


text:
Piłat zauważył: A zatem jesteś królem? Jezus na to: Ty mówisz, że jestem królem. Ja po to się urodziłem i po to przyszedłem na świat, aby złożyć świadectwo prawdzie; każdy, kto jest z prawdy, słucha mojego głosu.


text:
Wtedy Piłat powiedział: Co to jest prawda? Po tych słowach znowu wyszedł do żydów i stwierdził: Ja w Nim nie znajduję żadnej winy.


text:
Ale jest u was zwyczaj, żebym wam na Paschę wypuszczał jednego [więźnia]; chcecie zatem, abym wam uwolnił króla żydów?


text:
Potem Piłat znów wyszedł na zewnątrz i zwrócił się do nich: Oto wyprowadzam wam Go, abyście poznali, że nie znajduję w Nim żadnej winy.


text:
Wtedy Jezus wyszedł na zewnątrz mając na sobie wieniec z cierni i płaszcz z purpury. Oto człowiek! - powiedział do nich [Piłat].


text:
Na Jego widok arcykapłani i straż, zawołali: Ukrzyżuj! Ukrzyżuj! Piłat powiedział: Weźcie Go wy i ukrzyżujcie, ja bowiem nie znajduję w Nim winy.


text:
Wtedy Piłat powiedział: Ze mną nie chcesz rozmawiać? Czyżbyś nie wiedział, że mam władzę Cię wypuścić i mam władzę Cię ukrzyżować?


text:
Jezus odpowiedział: Nie miałbyś żadnej władzy nade Mną, gdyby ci [to] nie zostało dane z góry; dlatego większy grzech ma ten, który Mnie tobie wydał.


text:
Odtąd Piłat starał się Go wypuścić, ale żydzi wołali: Jeśli Go wypuścisz, nie jesteś przyjacielem cesarza; każdy bowiem, kto czyni się królem, przeciwstawia się cesarzowi.


text:
Gdy więc Piłat usłyszał te słowa, wyprowadził Jezusa i zasiadł na krześle sędziowskim, w miejscu zwanym Litostraton, a po hebrajsku Gabbata.


text:
A był to Dzień Przygotowania Paschy, około szóstej godziny. Wtedy powiedział do żydów: Oto wasz król!


text:
A oni zawołali: Precz! Precz! Ukrzyżuj Go! Piłat zapytał: Czy mam ukrzyżować waszego króla? Arcykapłani odpowiedzieli: Nie mamy króla oprócz cesarza!


text:
Napis ten przeczytało wielu żydów, gdyż miejsce, w którym Jezus był ukrzyżowany, znajdowało się blisko miasta. Napis zaś wykonany był po hebrajsku, po łacinie i po grecku.


text:
Arcykapłani żydowscy zwracali się więc do Piłata: Nie pisz: Król żydów, [napisz] raczej, że [to] On powiedział: Jestem Królem żydów.


text:
Tymczasem gdy żołnierze ukrzyżowali Jezusa, wzięli Jego szaty i podzielili [je] na cztery części - każdemu żołnierzowi część - oraz tunikę. Tunika jednak była bez szwu, cała od góry tkana.


text:
Powiedzieli zatem sobie: Nie rozcinajmy jej, ale rzućmy o nią losy, czyja ma być - aby się wypełniło Pismo, które mówi: Rozdzielili między siebie moje szaty, A o moją tunikę rzucali losy. To właśnie uczynili żołnierze.


text:
Stały zaś blisko krzyża Jezusa Jego Matka i siostra Jego Matki, Maria ([żona] Kleofasa) i Maria Magdalena.


text:
Jezus więc, gdy zobaczył Matkę i stojącego przy niej ucznia, którego miłował, zwrócił się do Matki: Kobieto, oto twój syn!


text:
Następnie Jezus, świadom, że się już wszystko wykonało, powiedział, dla wypełnienia Pisma: Chcę pić.


text:
Stało [tam zaś] naczynie pełne winnego octu; owinęli zatem hizop gąbką nasączoną winnym octem i podali Mu do ust.


text:
W związku z tym, że był to dzień Przygotowania [i chodziło o to], aby ciała nie pozostały przez szabat na krzyżu - dzień tego szabatu był bowiem wielki - żydzi prosili Piłata, aby im połamano uda i usunięto.


text:
A ten, który to widział, złożył świadectwo i jego świadectwo jest prawdziwe; on też wie, że mówi prawdę, abyście i wy uwierzyli.


text:
Potem Józef z Arymatei, który - z obawy przed żydami - potajemnie był uczniem Jezusa, poprosił Piłata, aby mógł zabrać ciało Jezusa. I Piłat pozwolił. Poszedł więc i zabrał Jego ciało.


text:
Przyszedł też Nikodem, który poprzednio przybył do Jezusa nocą, i przyniósł około stu liter mieszaniny mirry i aloesu.


text:
Wzięli więc ciało Jezusa i wraz z wonnościami owinęli je w płótna, zgodnie z żydowskim zwyczajem grzebalnym.


text:
W miejscu zaś, gdzie został ukrzyżowany, był ogród, a w ogrodzie nowy grobowiec, w którym jeszcze nikt nie był złożony.


text:
Tam zatem, ze względu na żydowski Dzień Przygotowania - gdyż blisko był grobowiec - położyli Jezusa.


text:
A pierwszego dnia tygodnia, wczesnym rankiem, gdy jeszcze było ciemno, Maria Magdalena przychodzi do grobowca i widzi, że kamień zamykający grobowiec jest odsunięty.


text:
Biegnie więc, przychodzi do Szymona Piotra oraz do drugiego ucznia, którego Jezus kochał, i mówi do nich: Wzięli Pana z grobowca i nie wiemy, gdzie Go położyli.


text:
Biegli zaś razem; jednakże ten drugi uczeń pobiegł przodem, prędzej od Piotra, i pierwszy przybył do grobowca.


text:
oraz chustę, która była na Jego głowie, leżącą nie razem z płótnami, ale złożoną osobno na jednym miejscu.


text:
i oto widzi dwóch aniołów w bieli, jednego siedzącego u wezgłowia, a drugiego u nóg, [w miejscu], gdzie leżało ciało Jezusa.


text:
Ci pytają ją: Kobieto! Dlaczego płaczesz? Ona zaś: Wzięli mojego Pana, a nie wiem, gdzie Go położyli.


text:
A gdy to powiedziała, obróciła się za siebie i zobaczyła stojącego Jezusa, ale nie rozpoznała, że to jest Jezus.


text:
Wówczas Jezus zwrócił się do niej: Kobieto! Dlaczego płaczesz? Kogo szukasz? Ona [natomiast], w przekonaniu, że to jest ogrodnik, mówi do Niego: Panie! Jeśli ty Go przeniosłeś, powiedz mi, gdzie Go złożyłeś, a ja Go zabiorę.


text:
Jezus przemówił do niej: Mario! Ona [zaś] obróciła się i powiedziała po hebrajsku: Rabbuni! co znaczy: Nauczycielu!


text:
Jezus jej na to: Nie trzymaj Mnie już, jeszcze bowiem nie wstąpiłem do Ojca; idź raczej do moich braci i powiedz im: Wstępuję do Ojca mego i Ojca waszego, do Boga mego i Boga waszego.


text:
Gdy nastał wieczór tego właśnie dnia, pierwszego po szabacie, i - z obawy przed żydami - drzwi były zamknięte tam, gdzie przebywali uczniowie, zjawił się Jezus, stanął pośrodku i powiedział: Pokój wam!


text:
Tymczasem gdy przyszedł Jezus, nie było wśród nich Tomasza, jednego z dwunastu, zwanego Bliźniakiem.


text:
Powiedzieli mu zatem inni uczniowie: Widzieliśmy Pana. On zaś odpowiedział: Jeśli na Jego rękach nie zobaczę śladu gwoździ ani nie włożę mego palca w ślad po gwoździach, i jeśli nie włożę mojej ręki w Jego bok - nigdy nie uwierzę.


text:
Po ośmiu dniach znów Jego uczniowie byli w [domu], a Tomasz razem z nimi. Wtem, mimo zamkniętych drzwi, wszedł Jezus, stanął pośród nich i powiedział: Pokój wam!


text:
Potem zwrócił się do Tomasza: Zbliż tu swój palec i obejrzyj moje ręce; zbliż swoją rękę i włóż w mój bok, i nie bądź niewierzący, ale wierzący.


text:
Wtedy Jezus powiedział: Czy stałeś się wierzący dlatego, że Mnie zobaczyłeś? Szczęśliwi, którzy nie zobaczyli, a jednak uwierzyli.


text:
te zaś zostały spisane, abyście wierzyli, że Jezus jest Chrystusem, Synem Boga, i abyście wierząc, mieli życie w Jego imieniu.


text:
Byli razem: Szymon Piotr, Tomasz zwany Bliźniakiem, Natanael z Kany Galilejskiej, [synowie] Zebedeusza i dwaj inni spośród Jego uczniów.


text:
Szymon Piotr powiedział: Idę łowić ryby. A oni mu na to: Pójdziemy i my z tobą. Wyszli więc, wsiedli do łodzi, lecz tej nocy nic nie złowili.


text:
A gdy nastał wczesny ranek, Jezus stanął na brzegu; jednakże uczniowie nie rozpoznali, że to jest Jezus.


text:
Wówczas On im powiedział: Zarzućcie sieć z prawej strony łodzi, a znajdziecie. Zarzucili więc i z powodu mnóstwa ryb nie mogli jej już wyciągnąć.


text:
Wtedy ten uczeń, którego Jezus miłował, powiedział do Piotra: To jest Pan! Gdy więc Szymon Piotr usłyszał, że to jest Pan, przepasał się narzutą - był bowiem nagi - i rzucił się w morze;


text:
natomiast pozostali uczniowie przypłynęli łódką, ciągnąc sieć z rybami, byli bowiem niedaleko od brzegu, około dwustu łokci.


text:
Podszedł więc Szymon Piotr i wyciągnął na ląd sieć pełną wielkich ryb, [których było] sto pięćdziesiąt trzy; a choć tak wiele ich było, sieć się nie porwała.


text:
Jezus zaprosił: Chodźcie na śniadanie. A żaden z uczniów nie odważył się Go zapytać: Kim Ty jesteś? Byli bowiem przekonani, że to Pan.


text:
Gdy więc zjedli śniadanie, Jezus zapytał Szymona Piotra: Szymonie, synu Jana, czy miłujesz Mnie bardziej niż ci? Odpowiedział: Tak, Panie! Ty wiesz, że Cię kocham. [Pan] na to: Dbaj o moje jagnięta.


text:
Lecz zapytał go znów, po raz drugi: Szymonie, synu Jana, czy miłujesz Mnie? Odpowiedział: Tak, Panie! Ty wiesz, że Cię kocham. [Pan] na to: Paś moje owce.


text:
[W końcu] zapytał go po raz trzeci: Szymonie, synu Jana, czy kochasz Mnie? Piotr zasmucił się, że go [Pan] zapytał po raz trzeci: Czy kochasz Mnie? I odpowiedział: Panie! Ty wszystko wiesz, Ty wiesz, że Cię kocham. Jezus na to: Dbaj o moje owce.


text:
Ręczę i zapewniam cię: Gdy byłeś młodszy, sam się przepasywałeś i chodziłeś, dokąd chciałeś; lecz gdy się zestarzejesz, wyciągniesz swoje ręce, a kto inny cię przepasze i poprowadzi, dokąd nie chcesz.


text:
Powiedział to, by zaznaczyć, jaką śmiercią [Piotr] uwielbi Boga. Potem zaś powiedział: Pójdź za Mną.


text:
A gdy Piotr się odwrócił, zobaczył, że idzie za nim uczeń, którego Jezus miłował, a który przy wieczerzy, spoczywając przy Jego piersi, zapytał: Panie, kim jest ten, który Cię wyda?


text:
Rozeszła się więc między braćmi ta pogłoska, że ten uczeń nie umrze; jednakże Jezus nie powiedział, że nie umrze, lecz: A gdybym chciał, aby on czekał, aż przyjdę - co ci do tego?


text:
A to jest właśnie ten uczeń, który poświadcza te rzeczy i [który] o nich napisał; wiemy zaś, że jego świadectwo jest prawdziwe.


text:
Jezus dokonał też wielu innych rzeczy; gdyby je spisać jedną po drugiej, myślę, że sam świat nie pomieściłby pisanych [o tym] zwojów.


text:
Pierwszy traktat, Teofilu, napisałem w rzeczy samej o wszystkim, co Jezus zaczął czynić i [czego rozpoczął] uczyć


text:
aż do dnia, gdy po wydaniu - przez Ducha Świętego - poleceń apostołom, których sobie wybrał, został wzięty w górę;


text:
im także po swojej męce, w wielu przekonywających dowodach przedstawił się jako żyjący: ukazywał im się przez czterdzieści dni i mówił o Królestwie Bożym.


text:
A w czasie wspólnego spotkania, przykazał im: Nie oddalajcie się od Jerozolimy, ale oczekujcie obietnicy Ojca, o której słyszeliście ode Mnie,


text:
że Jan wprawdzie chrzcił w wodzie, wy jednak po niewielu tych dniach będziecie ochrzczeni w Duchu Świętym.


text:
Gdy więc byli zgromadzeni, dopytywali Go: Panie, czy w tym okresie przywrócisz Izraelowi królestwo do dawnej [świetności]?


text:
On im natomiast odpowiedział: Nie wasza to rzecz poznać okresy i daty, które [sam] Ojciec ustalił z racji swojej władzy,


text:
lecz otrzymacie moc Ducha Świętego, kiedy na was zstąpi, i będziecie Mi świadkami tak w Jerozolimie, jak i w całej Judei, w Samarii - i aż po najdalsze krańce ziemi.


text:
Kiedy zaś wpatrywali się, jak On się wstępuje do nieba, oto stanęli przy nich dwaj mężczyźni w białych ubraniach.


text:
Powiedzieli oni: Mężowie z Galilei, dlaczego tak stanęliście i wpatrujecie się w niebo? Ten Jezus, który został od was wzięty w górę do nieba, przyjdzie w taki sposób, w jaki zobaczyliście Go wstępującego do nieba.


text:
Wtedy powrócili do Jerozolimy z Góry, zwanej Oliwną, która leży w pobliżu Jerozolimy, w odległości drogi szabatniej.


text:
Gdy weszli do [miasta], udali się do sali na piętrze, w której zatrzymali się: Piotr i Jan, i Jakub, i Andrzej, Filip i Tomasz, Bartłomiej i Mateusz, Jakub, syn Alfeusza, i Szymon Zelota, i Juda, syn Jakuba.


text:
Ci wszyscy trwali jednomyślnie w modlitwie wraz z kobietami i z Marią, Matką Jezusa oraz z Jego braćmi.


text:
W tych też dniach Piotr powstał pośród braci - a był tam razem tłum [liczący] około stu dwudziestu imion - i powiedział:


text:
Mężowie bracia! Musiało zostać spełnione Pismo, w którym Duch Święty ustami Dawida, przepowiedział Judasza, który stał się przewodnikiem tych, którzy schwytali Jezusa -


text:
On to za zapłatę niesprawiedliwości nabył pole, a gdy padł na twarz, pękł przez środek i wypłynęły wszystkie jego wnętrzności.


text:
I stało się to wiadome wszystkim mieszkańcom Jerozolimy, tak że nazwano to pole w ich własnym dialekcie Akeldamah, to jest Pole Krwi.


text:
Napisane jest bowiem w zwoju Psalmów: Niech jego mieszkanie stanie się puste I niech nie będzie, kto by w nim mieszkał, oraz: Niech inny weźmie jego pasterski urząd.


text:
Trzeba więc, aby spośród mężczyzn, którzy schodzili się z nami przez cały czas, gdy do nas przyszedł i odszedł Pan Jezus,


text:
począwszy od chrztu Jana, aż do dnia, w którym został od nas wzięty w górę, aby jeden z tych stał się wraz z nami świadkiem Jego zmartwychwstania.


text:
I pomodlili się tymi słowy: Ty, Panie, który znasz serca wszystkich, wskaż z tych dwóch jednego, którego wybrałeś,


text:
aby zajął miejsce w tej posłudze i apostolstwie, od którego odwrócił się Judasz, aby pójść na swe własne miejsce.


text:
I nagle stał się z nieba szum, jakby uderzenie potężnego wiatru, i napełnił cały dom, w którym siedzieli.


text:
I napełnieni zostali wszyscy Duchem Świętym, i zaczęli mówić innymi językami, tak jak Duch dawał im się wypowiadać.


text:
Gdy więc powstał ten głos, zgromadził się tłum i wpadł w zdumienie, że słyszeli, każdy jeden, jak mówili ich własnym dialektem.


text:
zarówno żydzi, jak i prozelici, Kreteńczycy oraz Arabowie - słyszymy ich, jak w naszych językach mówią o wielkich dziełach Boga.


text:
Wówczas powstał Piotr wraz z jedenastoma, podniósł swój głos i wyraźnie do nich przemówił: Mężowie judzcy i wy wszyscy, którzy mieszkacie w Jerozolimie! Niech to będzie wam wiadome i z uwagą wysłuchajcie moich słów.


text:
I tak będzie w dniach ostatecznych - mówi Pan - wyleję z mego Ducha na wszelkie ciało I prorokować będą wasi synowie i wasze córki, I wasi młodzieńcy oglądać będą widzenia, A wasi starcy śnić będą sny;


text:
Mężowie izraelscy! Posłuchajcie tych słów: Jezusa z Nazaretu, męża wskazanego wam przez Boga w czynach mocy, cudach i znakach, których Bóg dokonał przez Niego pośród was, jak sami wiecie,


text:
który został wydany [zgodnie z] ustalonym postanowieniem i ramach uprzedzającej [zdarzenia] wiedzy Boga, Tego rękami ludzi lekceważących Prawo przybiliście do krzyża i [w ten sposób] zamordowaliście;


text:
Tego Bóg wzbudził, gdy położył kres bólom śmierci, gdyż było rzeczą niemożliwą, aby był on przez nią trzymany.


text:
Dawid bowiem mówi o Nim: Miałem Pana zawsze przed moim obliczem, Gdyż jest po mojej prawicy, aby mną nie zachwiano.


text:
Dlatego moje serce doznało radości i rozweselił się mój język, Przy tym zaś moje ciało mieszkać będzie w nadziei,


text:
Mężowie bracia, wolno [mi] powiedzieć z ufną odwagą o patriarsze Dawidzie, że zakończył [życie] i został pochowany, a jego grób jest u nas aż do tego dnia.


text:
Jednak jako prorok, świadom, że mu Bóg potwierdził przysięgą, iż [jeden] z owocu jego lędźwi zasiądzie na jego tronie,


text:
powiedział o zmartwychwstaniu Chrystusa, które uprzednio zobaczył, że ani nie pozostanie [On] w hadesie ani Jego ciało nie zobaczy rozkładu.


text:
Po wyniesieniu zatem na prawicę Boga i otrzymaniu od Ojca obietnicy Ducha Świętego, rozlał Go, co wy zarówno widzicie, jak i słyszycie.


text:
Gdyż nie Dawid wstąpił na niebiosa, sam natomiast mówi: Pan powiedział mojemu Panu: Usiądź po mojej prawicy,


text:
Z pewnością więc niech wie cały dom Izraela, że i Panem i Chrystusem uczynił go Bóg, tego Jezusa, którego wy ukrzyżowaliście.


text:
Gdy to usłyszeli, byli przeszyci do głębi serca i zwrócili się do Piotra oraz pozostałych apostołów: Co mamy czynić, mężowie bracia?


text:
A Piotr do nich: Opamiętajcie się - mówi - i niech każdy z was da się ochrzcić w imię Jezusa Chrystusa dla odpuszczenia waszych grzechów, a otrzymacie dar - Ducha Świętego.


text:
Dla was bowiem jest ta obietnica i dla waszych dzieci i dla wszystkich, którzy są z dala, ilu ich Pan, Bóg nasz, powoła.


text:
W innych też liczniejszych słowach składał mocne świadectwo i zachęcał ich, mówiąc: Dajcie się zbawić od tego nieuczciwego pokolenia.


text:
Ci więc, którzy przyjęli jego Słowo, zostali ochrzczeni i dodanych zostało tego dnia około trzech tysięcy dusz.


text:
i sprzedawali posiadłości oraz mienie i rozdzielali je wszystkim, zgodnie z tym, jaką kto miał potrzebę.


text:
Codziennie też jednomyślnie udzielali się w świątyni, a łamiąc chleb po domach, przyjmowali pokarm z wielką radością i w prostocie serca,


text:
wielbiąc Boga i mając łaskę u całego ludu. Pan natomiast codziennie dodawał do ich grona tych, którzy dostępowali zbawienia.


text:
A [właśnie] niesiony był pewien człowiek, chromy od łona swojej matki, którego codziennie sadzano przy bramie świątyni, zwanej Piękną, aby prosił wchodzących do świątyni o wsparcie.


text:
Zobaczył on Piotra i Jana, gdy mieli wejść do świątyni, i zaczął prosić, czy mógłby otrzymać wsparcie.


text:
Piotr natomiast powiedział: Srebra i złota nie posiadam, lecz co mam, to ci daję: W imieniu Jezusa Chrystusa z Nazaretu, wstań i zacznij chodzić!


text:
Następnie uchwycił go za jego prawą rękę i podniósł go; wtedy natychmiast wzmocniły się jego stopy i kostki,


text:
podskoczył, stanął, zaczął chodzić, wszedł z nimi do świątyni, chodził dokoła, skakał i wielbił Boga.


text:
rozpoznali go przy tym, że to on był tym, który dla wsparcia siadywał przy Bramie Pięknej świątyni; i ogarnęło ich zdumienie oraz zachwyt z powodu tego, co mu się przydarzyło.


text:
A gdy on się trzymał Piotra i Jana, zbiegł się do nich cały lud zdumiony do krużganku, zwanego Salomonowym.


text:
Gdy Piotr to zobaczył, odezwał się do ludu: Mężowie izraelscy, dlaczego się temu dziwicie i dlaczego nam się tak przypatrujecie, jakbyśmy własną mocą lub pobożnością sprawili, że on chodzi?


text:
Bóg Abrahama i Bóg Izaaka i Bóg Jakuba - Bóg naszych ojców, obdarzył chwałą Sługę swego, Jezusa, którego wy wydaliście i zaparliście się przed Piłatem, który uznał, że należało Go uwolnić;


text:
wy jednak zaparliście się Świętego i Sprawiedliwego, i wyprosiliście sobie, aby wam ułaskawiono człowieka, [który był] mordercą;


text:
Dzięki wierze w Jego imię wzmocniło Jego imię tego, którego widzicie i znacie, a wiara przez Niego wzbudzona dała mu to pełne zdrowie wobec was wszystkich.


text:
Bóg zaś wypełnił w ten sposób to, co [dokładnie] przepowiedział przez usta wszystkich proroków, że Jego Chrystus będzie cierpiał.


text:
aby przyszły sprzed oblicza Pana czasy wytchnienia i aby wam posłał wybranego już wcześniej Chrystusa Jezusa,


text:
którego niebo musi przyjąć aż do czasów odnowy wszystkich rzeczy, o czym Bóg mówił od wieku przez usta swoich świętych proroków.


text:
Mojżesz powiedział przecież: Proroka podobnego do mnie wzbudzi wam Pan, wasz Bóg, spośród waszych braci; Jego słuchać się będziecie we wszystkim, cokolwiek do was powie.


text:
I stanie się, że każda dusza, która by nie posłuchała tego proroka, zostanie zniszczona i usunięta z ludu.


text:
Wy jesteście synami proroków i przymierza, które ustanowił Bóg względem waszych ojców, mówiąc do Abrahama: I w nasieniu twoim będą błogosławione wszystkie rody ziemi.


text:
Wam najpierw wzbudził Bóg swego Sługę i posłał Go, aby wam błogosławił w nawracaniu każdego z was do waszych niegodziwości.


text:
Tymczasem wielu z tych, którzy usłyszeli to Słowo, uwierzyło, a liczba mężczyzn doszła do około pięciu tysięcy.


text:
Ponieważ my dzisiaj jesteśmy przesłuchiwani z powodu dobrodziejstwa [wyświadczonego] słabemu człowiekowi, dzięki któremu został on zbawiony,


text:
to niech wam wszystkim i całemu ludowi Izraela będzie wiadome, że stało się to w imieniu Jezusa Chrystusa z Nazaretu, którego wy ukrzyżowaliście, a którego Bóg wzbudził z martwych - w Nim ten [człowiek] stanął wobec was zdrowy.


text:
Nie ma też w nikim innym zbawienia; gdyż nie dano ludziom żadnego innego imienia pod niebem, w którym moglibyśmy być zbawieni.


text:
I gdy tak przyglądali się ufnej odwadze Piotra i Jana, a zrozumieli, że to nieuczeni, zwykli ludzie, dziwili się; zaczęli też uświadamiać sobie, że byli z Jezusem;


text:
Mówili: Co mamy zrobić z tymi ludźmi? Wiadomo bowiem, że stał się przez nich znak widoczny dla wszystkich mieszkańców Jerozolimy i nie jesteśmy w stanie temu zaprzeczyć;


text:
lecz aby się to między ludem jeszcze bardziej nie rozeszło, zabrońmy im surowo, aby w tym imieniu już więcej do nikogo z ludzi nie mówili.


text:
Lecz Piotr i Jan odpowiedzieli im: Co jest słuszne w obliczu Boga: słuchać bardziej was czy Boga - osądźcie.


text:
Oni zaś po dalszych groźbach zwolnili ich, nie znajdując nic, za co mogliby ich ukarać - z powodu ludu, wszyscy bowiem chwalili Boga za to, co się stało;


text:
A gdy zostali zwolnieni, przyszli do swoich i powiadomili ich o wszystkim, co im powiedzieli arcykapłani i starsi.


text:
Ci natomiast, gdy to usłyszeli, jednomyślnie wznieśli głos do Boga i powiedzieli: Władco, Ty, który uczyniłeś niebo i ziemię, i morze, i wszystko, co w nich jest,


text:
który ustami naszego ojca Dawida, Twojego pachołka, powiedziałeś przez Ducha Świętego: Dlaczego parsknęły [gniewem] narody, A ludy uknuły rzeczy próżne?


text:
Zeszli się bowiem naprawdę w tym mieście przeciwko świętemu Słudze Twojemu, Jezusowi, którego namaściłeś: Herod i Poncjusz Piłat z poganami i plemionami Izraela,


text:
gdy Ty wyciągasz rękę do leczenia i by działy się znaki i cuda przez imię świętego Sługi Twego, Jezusa.


text:
A gdy się pomodlili, zatrzęsło się miejsce, na którym byli zebrani, wszyscy zostali napełnieni Duchem Świętym i głosili Słowo Boże z ufną odwagą.


text:
W całym zaś tłumie tych, którzy uwierzyli, było jedno serce i jedna dusza i ani jeden nie nazywał własnym tego, co posiadał, ale wszystko mieli wspólne.


text:
Przy tym apostołowie z wielką mocą składali świadectwo o zmartwychwstaniu Pana Jezusa, a wielka łaska spoczywała na nich wszystkich.


text:
Nikt też między nimi nie cierpiał niedostatku, ci bowiem, ilu ich było właścicielami gruntów lub domów, sprzedawali je, przynosili pieniądze uzyskanie ze sprzedaży


text:
Józef zaś, nazwany przez apostołów Barnabą, co można przetłumaczyć jako Syn Zachęty, lewita rodem z Cypru,


text:
i [potajemnie], za wiedzą swojej żony, zachował dla siebie część zapłaty, a pewną część przyniósł i położył u stóp apostołów.


text:
Wówczas Piotr powiedział: Ananiaszu, dlaczego szatan napełnił twoje serce, [tak] że okłamałeś Ducha Świętego i zachowałeś sobie [część] z zapłaty za rolę?


text:
Czyż gdy należała do ciebie, nie była twoją, a po sprzedaniu, czy [należność] nie pozostawała w twojej mocy? Co spowodowało, że dopuściłeś w sercu do tego czynu? Nie skłamałeś ludziom, lecz Bogu.


text:
Ananiasz zaś, słysząc te słowa, upadł i wydał ostatnie tchnienie. I wielki strach ogarnął wszystkich, którzy tego słuchali.


text:
A Piotr do niej: Co się stało, że umówiliście się, aby wystawić na próbę Ducha Pańskiego? Oto nogi tych, którzy pogrzebali twojego męża, są u drzwi - i ciebie wyniosą.


text:
I natychmiast upadła u jego nóg, i oddała ostatnie tchnienie. A gdy weszli młodsi, znaleźli ją martwą, wynieśli [ją zatem] i pogrzebali obok jej męża.


text:
A przez ręce apostołów działo się wśród ludu wiele znaków i cudów. I wszyscy jednomyślnie byli w krużganku Salomona,


text:
z postronnych natomiast nikt nie ośmielał się do nich dołączać, ale lud miał ich w wielkim poważaniu.


text:
tak że też na ulice wynosili słabych i kładli na noszach i posłaniach, aby przynajmniej cień przechodzącego Piotra zasłonił niektórych z nich.


text:
Schodził się również tłum z okolicznych miast Jerozolimy niosąc z sobą słabych i dręczonych przez duchy nieczyste i wszyscy oni doznawali uzdrowienia.


text:
Wówczas powstał arcykapłan oraz wszyscy, którzy z nim byli, będący stronnictwem saduceuszów, napełnieni zazdrością,


text:
Posłuchali więc tego i z nastaniem poranka weszli do świątyni, gdzie zaczęli nauczać. A gdy przybył arcykapłan i ci, którzy z nim byli, zwołali sanhedryn i całą starszyznę synów Izraela, i posłali do więzienia, żeby ich sprowadzono.


text:
Więzienie znaleźliśmy zamknięte z całą starannością, również strażników stojących przy bramach, lecz po otwarciu nikogo wewnątrz nie znaleźliśmy.


text:
A gdy dowódca straży świątynnej oraz arcykapłani usłyszeli te słowa, byli zakłopotani co do nich, co też się stało.


text:
Wtem przybył ktoś i doniósł im: Oto ludzie, których osadziliście w więzieniu, są w świątyni; stanęli tam i nauczają lud.


text:
Wówczas dowódca straży poszedł [tam] wraz z podwładnymi i sprowadził ich bez użycia siły; obawiali się bowiem ludu, aby ich nie ukamienowali.


text:
Nakazem zakazaliśmy wam nauczać w tym imieniu, a oto napełniliście Jerozolimę waszą nauką i chcecie na nas ściągnąć krew tego człowieka.


text:
Tego Bóg wywyższył swoją prawicą jako Założyciela i Zbawcę, aby dać Izraelowi opamiętanie i odpuszczenie grzechów.


text:
A my jesteśmy świadkami tych spraw, a także Duch Święty, którego Bóg dał tym, którzy są Mu posłuszni.


text:
Powstał jednak w sanhedrynie pewien faryzeusz, imieniem Gamaliel, nauczyciel Prawa poważany przez cały lud, polecił wyprowadzić na chwilę apostołów


text:
i powiedział: Mężowie izraelscy, dobrze się zastanówcie odnośnie do tych ludzi, co zamierzacie zrobić.


text:
Bo przed tymi dniami powstał Teudas, podawał się za kogoś; przyłączyła się do niego liczba około czterystu mężczyzn; a gdy został usunięty, wszyscy, ilu ich za nim poszło, zostali rozproszeni i zniknęli.


text:
Po nim powstał Juda Galilejczyk w czasie spisu i pociągnął lud za sobą; ten [też] zginął, a wszyscy, ilu go posłuchało, poszli w rozsypkę.


text:
I teraz mówię wam: Odstąpcie od tych ludzi i zostawcie ich; bo jeśli ten plan lub to dzieło jest z ludzi, to zostanie zniszczone;


text:
jeśli jednak jest z Boga, nie zdołacie ich zniszczyć, i byście się przy tym nie okazali ludźmi walczącymi z Bogiem. I posłuchali go,


text:
Oni natomiast odchodzili sprzed oblicza sanhedrynu, ciesząc się, że zostali uznani za godnych niegodnego potraktowania - dla [Jego] imienia.


text:
Każdego też dnia w świątyni i po domach nie przestawali nauczać i głosić dobrą nowinę o Chrystusie Jezusie.


text:
W tych dniach, gdy liczba uczniów rosła, doszło do szemrania hellenistów163 przeciw Hebrajczykom, że w codziennej posłudze przeoczano ich wdowy.


text:
Wówczas Dwunastu zwołało rzeszę uczniów i powiedziało: Nie byłoby przyjemnie, gdybyśmy porzucili Słowo Boga, aby usługiwać przy stołach.


text:
Znajdźcie sobie natomiast, bracia, siedmiu cenionych mężczyzn, pełnych Ducha i mądrości, którym zlecimy tę potrzebę,


text:
I spodobało się to Słowo wobec całej rzeszy i wybrali Szczepana, człowieka pełnego wiary i Ducha Świętego, Filipa, Prochora, Nikanora, Tymona, Parmena i Mikołaja, prozelitę z Antiochii.


text:
A Słowo Boga krzewiło się i liczba uczniów w Jerozolimie niezmiernie rosła, liczna też rzesza kapłanów okazywała posłuszeństwo wierze.


text:
Powstali zaś niektórzy z tak zwanej synagogi wyzwoleńców, Cyrenejczyków, Aleksandryjczyków oraz tych z Cylicji i Azji, i rozprawiali ze Szczepanem.


text:
Wówczas podstawili mężczyzn mówiących: Usłyszeliśmy, jak wypowiada bluźniercze słowa przeciwko Mojżeszowi i Bogu.


text:
Podburzyli więc lud, starszych oraz znawców Prawa, powstali, porwali go i zaprowadzili przed sanhedryn.


text:
Postawili też fałszywych świadków, którzy mówili: Ten człowiek nie przestaje mówić rzeczy przeciw temu świętemu miejscu oraz [przeciw] Prawu;


text:
usłyszeliśmy go bowiem, jak mówi, że ten Jezus z Nazaretu zburzy to miejsce i zmieni zwyczaje, które przekazał nam Mojżesz.


text:
A gdy wszyscy, którzy zasiadali w sanhedrynie, utkwili w nim wzrok, ujrzeli jego oblicze niby oblicze anioła.


text:
On zaś odpowiedział: Mężowie bracia i ojcowie, posłuchajcie! Bóg chwały ukazał się naszemu ojcu Abrahamowi, gdy był w Mezopotamii, przed jego zamieszkaniem w Haranie,


text:
i powiedział do niego: Wyjdź z twojej ziemi i z twojej rodziny i udaj się do ziemi, którą ci wskażę.


text:
Wtedy wyszedł z ziemi Chaldejczyków i zamieszkał w Haranie. Stamtąd, po śmierci swojego ojca, [Bóg] przesiedlił go do tej ziemi, w której wy teraz mieszkacie;


text:
i nie dał mu w niej działu ani kroku ziemi, lecz obiecał dać mu ją w posiadanie oraz jego nasieniu po nim, chociaż nie miał jeszcze dziecka.


text:
Bóg zaś powiedział w ten sposób, że jego nasienie będzie mieszkać jak obcy przybysz w obcej ziemi, gdzie ujarzmią je i będą krzywdzić przez czterysta lat;


text:
a naród, któremu będą służyć, Ja osądzę - powiedział Bóg - a potem wyjdą i będą mi służyć na tym miejscu.


text:
Dał mu też przymierze obrzezania; i tak zrodził Izaaka i obrzezał go dnia ósmego, Izaak natomiast Jakuba, a Jakub dwunastu patriarchów.


text:
i wyrwał go ze wszystkich jego ucisków, dał mu łaskę i mądrość przed faraonem, królem Egiptu, który ustanowił go zarządcą Egiptu i całego swego domu.


text:
Józef zaś posłał i wezwał sobie swego ojca Jakuba wraz z całą rodziną liczącą siedemdziesiąt pięć dusz.


text:
i przeniesiono ich do Sychem, i złożono w grobowcu, który za cenę srebra nabył Abraham od synów Hemora w Sychem.


text:
A gdy zbliżał się czas obietnicy, którą Bóg ogłosił Abrahamowi, rozrósł się lud i rozmnożył w Egipcie,


text:
Ten postąpił podstępnie z naszym rodem i krzywdził naszych ojców, zmuszając ich do porzucania niemowląt, tak aby nie zostawały przy życiu.


text:
W tym czasie urodzony został Mojżesz i dobrze Bogu wyglądał; był on przez trzy miesiące karmiony w domu ojca,


text:
Wdrożono przy tym Mojżesza we wszelką mądrość Egipcjan, był zaś dzielny tak w słowach, jak i w swoich czynach.


text:
Wtedy zobaczył kogoś krzywdzonego, ujął się za nim i wymierzył sprawiedliwość męczonemu zdając cios Egipcjaninowi.


text:
Sądził zaś, że jego bracia skojarzą, że Bóg przez jego rękę daje im zbawienie - oni jednak nie skojarzyli.


text:
Następnego dnia zjawił się, gdy z sobą walczyli, i chcąc ich nakłonić do zgody powiedział: Ludzie, jesteście braćmi, dlaczego krzywdzicie się wzajemnie?


text:
Lecz ten, który krzywdził bliźniego, odepchnął go i powiedział: Kto cię ustanowił przełożonym i sędzią nad nami?


text:
I uciekł Mojżesz z powodu tego słowa, i stał się przychodniem w ziemi madiańskiej, gdzie zrodził dwóch synów.


text:
A kiedy wypełniło się czterdzieści lat, ukazał mu się na pustyni góry Synaj anioł w płomieniu płonącego krzaka.


text:
Gdy Mojżesz to zobaczył, dziwił go ten widok; a kiedy podchodził, aby się dokładnie przypatrzyć, rozległ się głos Pana:


text:
Ja jestem Bóg twoich ojców, Bóg Abrahama i Izaaka, i Jakuba. A Mojżesz ogarnięty strachem nie śmiał się [nawet] przyglądać.


text:
Pan zaś powiedział do niego: Zdejmij obuwie ze swoich nóg, bo miejsce, na którym stanąłeś, jest ziemią świętą.


text:
Patrząc obejrzałem krzywdę mojego ludu, który jest w Egipcie, i usłyszałem jego wzdychanie, i zstąpiłem, aby ich wybawić; i teraz idź! Posyłam cię do Egiptu.


text:
Tego Mojżesza, którego się zaparli, mówiąc: Kto cię ustanowił przełożonym i sędzią? - tego Bóg posłał jako wodza i odkupiciela z ręką anioła, który mu się ukazał w krzaku.


text:
On to wyprowadził ich po tym, jak dokonał cudów i znaków w ziemi egipskiej, a [potem] na Morzu Czerwonym i na pustyni przez czterdzieści lat.


text:
To jest ten Mojżesz, który powiedział synom Izraela: Proroka jak ja wzbudzi wam Bóg spośród waszych braci.


text:
On jest tym, który był w zgromadzeniu na pustyni z aniołem, który mówił do niego na górze Synaj, i z naszymi ojcami, tym, który otrzymał słowa żywe, aby nam je dać.


text:
Jemu nasi ojcowie nie chcieli stać się posłuszni, ale odepchnęli go i zwrócili się w swoich sercach w stronę Egiptu,


text:
mówiąc do Aarona: Uczyń nam bogów, którzy pójdą przed nami, bo nie wiemy, co się stało z tym Mojżeszem, który nas wyprowadził z ziemi egipskiej.


text:
I uczynili sobie w tamtych dniach cielca, i wznieśli ofiarę bożkowi, i cieszyli się dziełami swoich rąk.


text:
Bóg zaś odwrócił się i przekazał ich na służbę zastępom nieba, jak napisano w zwoju proroków: Czy Mnie przez czterdzieści lat na pustyni składaliście zarżnięte zwierzęta i ofiary, domu Izraela?


text:
I nosiliście namiot Molocha oraz gwiazdę bożka Romfana, wyobrażenia, które uczyniliście, aby się im kłaniać - i przesiedlę was poza Babilon.


text:
Nasi ojcowie mieli na pustyni namiot świadectwa, tak jak go sobie urządził Ten, który powiedział Mojżeszowi, aby go wykonał według wzoru, który zobaczył;


text:
który też z kolei nasi ojcowie wprowadzili wraz z Jozuem do posiadłości pogan, których Bóg wygnał sprzed oblicza naszych ojców aż do dni Dawida.


text:
Niebo jest moim tronem, a ziemia podnóżkiem moich stóp; jaki dom mi zbudujecie - mówi Pan - albo jakie jest miejsce mojego odpocznienia?


text:
Ludzie twardego karku, nieobrzezanych serc i uszu, wy zawsze opieracie się Duchowi Świętemu, jak wasi ojcowie, tak i wy!


text:
Którego z proroków nie prześladowali wasi ojcowie? Pozabijali też tych, którzy zapowiedzieli przyjście Sprawiedliwego, którego wy teraz staliście się zdrajcami i mordercami,


text:
[On tymczasem], pełen Ducha Świętego, ze wzrokiem utkwionym w niebo, zobaczył chwałę Boga oraz Jezusa stojącego po prawicy Bożej


text:
A wyrzuciwszy go poza miasto, kamienowali. Świadkowie zaś złożyli swoje szaty u stóp młodzieńca zwanego Saulem.


text:
A gdy padł na kolana, zawołał donośnym głosem: Panie, nie policz im tego grzechu. I kiedy to powiedział, zasnął.


text:
A Saul pochwalał ich zabójstwo. W tym dniu natomiast wybuchło wielkie prześladowanie zgromadzenia w Jerozolimie i wszyscy, oprócz apostołów, rozproszyli się po okolicach Judei i Samarii.


text:
Ci z kolei, którzy się rozproszyli, przechodzili z miejsca na miejsce i głosili słowo dobrej nowiny.


text:
Tłumy zaś uważnie i zgodnie słuchały tego, co było mówione przez Filipa, gdy go słuchały i oglądały znaki, które czynił.


text:
Gdyż duchy nieczyste krzycząc donośnym głosem wychodziły z wielu, którzy je mieli, wielu też sparaliżowanych i ułomnych zostało uzdrowionych.


text:
A był w mieście pewien człowiek, imieniem Szymon, który uprzednio zajmował się tam magią i wprawiał lud Samarii w zachwyt, podając się za kogoś wielkiego


text:
i wszyscy, od małych aż do wielkich, poważali go, mówiąc: Ten jest mocą Boga, która zwie się Wielką.


text:
Gdy jednak uwierzyli Filipowi, który głosił dobrą nowinę o Królestwie Bożym i o imieniu Jezusa Chrystusa, dawali się ochrzcić, zarówno mężczyźni, jak i kobiety.


text:
Sam Szymon także uwierzył, gdy zaś został ochrzczony, trzymał się Filipa, a widząc jak dzieją się wielkie znaki i dzieła mocy, był [wciąż] zachwycony.


text:
Gdy zaś apostołowie w Jerozolimie usłyszeli, że Samaria przyjęła Słowo Boże, wysłali do nich Piotra i Jana,


text:
A gdy Szymon spostrzegł, że Duch bywa udzielany przez wkładanie rąk apostołów, przyniósł im pieniądze


text:
Piotr jednak powiedział do niego: Twoje srebro wraz z tobą niech będzie na zgubę, ponieważ sądziłeś, że dar Boga można nabyć za pieniądze.


text:
Opamiętaj się zatem i [odwróć] się od tego twojego zła i proś Pana, czy nie mógłby ci być odpuszczony zamysł twojego serca;


text:
Szymon zaś odpowiedział: Módlcie się wy za mną do Pana, aby nie przyszło na mnie nic z tego, co powiedzieliście.


text:
A oni, gdy złożyli świadectwo i opowiedzieli Słowo Pańskie, wyruszyli w drogę powrotną do Jerozolimy, a [po drodze] głosili dobrą nowinę po wielu wioskach Samarytan.


text:
A anioł Pana przemówił do Filipa tymi słowy: Wstań i idź na południe na drogę, która schodzi z Jerozolimy do Gazy. Jest to droga pustynna.


text:
Wstał więc i poszedł. A oto człowiek, Etiopczyk, eunuch, dostojnik królowej etiopskiej, kandaki, który był nad całym jej skarbem, przyszedł zaś do Jerozolimy, aby pokłonić się [Bogu],


text:
A gdy Filip podbiegł, usłyszał go, jak czyta proroka Izajasza, i zapytał: Czy rozumiesz to, co czytasz?


text:
A on odpowiedział: Jak mogę, skoro mnie nikt nie prowadzi? I poprosił Filipa, aby wsiadł i przy nim usiadł.


text:
A fragment Pisma, który czytał, był ten: Jak owca na rzeź był prowadzony I jak baranek milczał wobec tego, który go strzyże, Tak nie otwiera ust swoich;


text:
W jego poniżeniu pozbawiono go sądu, Kto opowie o jego rodzie? Bo jego życie zabierane jest z ziemi.


text:
Wtedy eunuch odezwał się do Filipa: Proszę cię, o kim prorok to mówi? O sobie samym, czy też o kimś innym?


text:
A Filip otworzył swoje usta i rozpoczynając od tego fragmentu Pisma głosił mu dobrą nowinę o Jezusie.


text:
A gdy tak jechali drogą, przybyli nad jakąś wodę i eunuch zapytał: Oto woda; co przeszkadza, abym został ochrzczony?


text:
Gdy zaś wyszli z wody, Duch Pański porwał Filipa i eunuch go już więcej nie zobaczył, lecz z radością jechał dalej drogą.


text:
Filip natomiast znalazł się w Azocie i obchodząc wszystkie miasta, głosił dobrą nowinę, aż przyszedł do Cezarei.


text:
i wyprosił sobie od niego listy do Damaszku - do synagog - aby, jeśliby znalazł jakichś zwolenników Drogi, zarówno mężczyzn jak i kobiety, mógł ich związanych przyprowadzić do Jerozolimy.


text:
A mężczyźni, którzy towarzyszyli mu w drodze, stanęli niezdolni do mówienia, słuchali wprawdzie głosu, ale nikogo nie dostrzegali.


text:
I podniósł się Saul z ziemi, lecz gdy otworzył swoje oczy, nic nie widział; prowadząc go zaś za rękę, zaprowadzili go do Damaszku.


text:
Był natomiast w Damaszku pewien uczeń imieniem Ananiasz. I Pan przemówił do niego w widzeniu: Ananiaszu! A on odpowiedział: Oto jestem, Panie!


text:
Pan zaś do niego: Wstań i idź na ulicę zwaną Prostą, i odszukaj w domu Judy [człowieka] imieniem Saul z Tarsu; oto właśnie się modli


text:
i zobaczył w widzeniu człowieka imieniem Ananiasz, jak wszedł, włożył na niego ręce i w ten sposób odzyskał wzrok.


text:
Ananiasz zaś odpowiedział: Panie, słyszałem od wielu o tym człowieku, ile złego wyrządził Twoim świętym w Jerozolimie;


text:
Pan jednak powiedział do niego: Idź, gdyż ten człowiek jest moim wybranym naczyniem, aby zanieść moje imię przed pogan, królów i synów Izraela;


text:
I Ananiasz poszedł, wszedł do domu, włożył na niego ręce i powiedział: Saulu, bracie, Pan przysłał mnie, Jezus, który ci się ukazał w drodze, którą szedłeś, abyś odzyskał wzrok i został napełniony Duchem Świętym.


text:
Wszyscy zaś, którzy go słuchali, dziwili się i mówili: Czy nie jest to ten, który w Jerozolimie nastawał na tych, którzy wzywają tego imienia, i po to tu przyszedł, aby ich w związanych zaprowadzić do arcykapłanów?


text:
Saul natomiast coraz bardziej się umacniał i wprawiał w zakłopotanie żydów, którzy mieszkali w Damaszku, dowodząc, że Ten jest Chrystusem.


text:
ale ich spisek stał się znany Saulowi. Strzegli nawet bram dniem i nocą, aby go w jakiś sposób zabić.


text:
Po przybyciu zaś do Jerozolimy, starał się przyłączyć do uczniów, ale wszyscy się go bali, nie wierząc, że jest uczniem.


text:
Barnaba jednak przygarnął go, zaprowadził do apostołów i opowiedział im, jak w drodze zobaczył Pana i że do niego przemówił, i jak w Damaszku śmiało wypowiadał się w imieniu Jezusa.


text:
Tymczasem kościół po całej Judei, Galilei i Samarii, miał pokój, budowany i prowadzony w bojaźni Pańskiej, a dzięki zachęcie Ducha Świętego, powiększał się liczebnie.


text:
I stało się, gdy Piotr obchodził wszystkich, że przyszedł też do świętych, którzy mieszkali w Lyddzie.


text:
Tam zaś natknął się na pewnego człowieka, imieniem Eneasz, który był sparaliżowany i od ośmiu lat leżał w łóżku.


text:
Piotr zwrócił się do niego: Eneaszu, Jezus Chrystus cię leczy; wstań i pościel sobie łóżko. I zaraz wstał.


text:
A w Joppie była pewna uczennica, imieniem Tabita, co w tłumaczeniu znaczy Dorkas; była ona pełna dobrych czynów i dzieł miłosierdzia, które czyniła.


text:
A ponieważ Lydda leży blisko Joppy, uczniowie, gdy usłyszeli, że Piotr jest w niej, wysłali do niego dwóch mężczyzn z prośbą: Przyjdź do nas bez zwłoki.


text:
Piotr więc powstał i poszedł wraz z nimi. Po przybyciu, zaprowadzili go do sali na piętrze; gdzie obstąpiły go wszystkie wdowy, które płakały i pokazywały mu suknie i płaszcze, które robiła Dorkas, gdy z nimi była.


text:
Piotr zaś usunął wszystkich, padł na kolana, pomodlił się, po czym zwrócił się do ciała i powiedział: Tabito, wstań! Ona zaś otworzyła swoje oczy i - gdy zobaczyła Piotra - usiadła.


text:
pobożny i bojący się Boga wraz z całym swoim domem, udzielający ludowi hojnego wsparcia i nieustannie modlący się do Boga,


text:
zobaczył wyraźnie w widzeniu jakby około dziewiątej godziny dnia anioła Bożego, który podszedł i zwrócił się do niego: Korneliuszu!


text:
On zaś ze wzrokiem utkwionym w niego i ogarnięty lękiem zapytał: Co jest, Panie? A on odpowiedział: Twoje modlitwy i twoje wsparcie wstąpiły dla przypomnienia przed oblicze Boga.


text:
Gdy odszedł anioł, który do niego mówił, przywołał dwóch domowników oraz pobożnego żołnierza spośród tych, którzy mu osobiście posługiwali


text:
Tymczasem następnego dnia, gdy oni byli w drodze i zbliżali się do miasta, Piotr około godziny szóstej wszedł [na taras] na dachu, aby się modlić.


text:
I stało się, że był bardzo głodny i chciał jeść; gdy zaś oni przyrządzali posiłek, wpadł w stan zachwycenia


text:
i zobaczył otwarte niebo oraz jakiś zstępujący w dół przedmiot, jakby wielkie lniane płótno, czterema rogami opuszczany w kierunku ziemi;


text:
I gdy Piotr wciąż nie miał pewności, co by mogło oznaczać widzenie, które oglądał, oto ludzie wysłani przez Korneliusza odnaleźli dom Szymona, stanęli u bramy


text:
Piotrowi zaś wciąż zastanawiającemu się nad widzeniem Duch powiedział: Oto szukają cię trzej mężczyźni;


text:
Piotr zszedł więc do tych mężczyzn i powiedział: Oto ja jestem tym, którego szukacie; co jest przyczyną dla której [tu] jesteście?


text:
Wówczas oni odpowiedzieli: Korneliusz, setnik, człowiek sprawiedliwy i bojący się Boga, cieszący się dobrym świadectwem całego narodu żydowskiego, otrzymał wiadomość od świętego anioła, że ma cię sprowadzić do swojego domu i posłuchać tego, co masz d


text:
[Piotr] zaprosił ich więc do środka i ugościł. Nazajutrz zaś wstał i poszedł z nimi, a niektórzy spośród braci w Joppie poszli wraz z nim.


text:
Następnego dnia przybył do Cezarei; Korneliusz zaś czekał na nich wraz ze swoimi krewnymi i najbliższymi przyjaciółmi, których zwołał.


text:
i przemówił do nich: Wy wiecie jak bardzo niezgodne z Prawem jest dla człowieka [należącego do] żydów przestawanie i odwiedzanie ludzi innego plemienia; mnie jednak Bóg pokazał, abym żadnego człowieka nie nazywał skalanym lub nieczystym;


text:
dlatego też wezwany, przyszedłem bez sprzeciwu. Zapytuję więc, w jakiej sprawie posłaliście po mnie?


text:
A Korneliusz odpowiedział: Przed czterema dniami około tej godziny, o dziewiątej, modliłem się w moim domu, i oto stanął przede mną mężczyzna w lśniącej szacie


text:
i zwrócił się do mnie: Korneliuszu, twoja modlitwa została wysłuchana i twoje datki zostały wspomniane przed Bogiem.


text:
Poślij zatem do Joppy i sprowadź Szymona, którego nazywają Piotrem; przebywa on w gościnie w domu Szymona, garbarza, nad morzem.


text:
Natychmiast więc posłałem po ciebie, a ty pięknie postąpiłeś, że przyszedłeś. Teraz więc my wszyscy jesteśmy obecni przez przed Bogiem, aby wysłuchać tego wszystkiego, co zostało ci polecone przez Pana.


text:
Piotr zaś otworzył usta i przemówił: Naprawdę, zaczynam rozumieć, że Bóg nie jest kimś, kto jednych traktuje lepiej niż innych,


text:
Słowo, które posłał synom Izraela, głosząc dobrą nowinę o pokoju przez Jezusa Chrystusa; On to jest Panem wszystkich.


text:
Wy wiecie o sprawie, która działa się po całej Judei, począwszy od Galilei, po chrzcie, który głosił Jan -


text:
o Jezusie z Nazaretu, jak Bóg namaścił go Duchem Świętym i mocą; który chodził [wszędzie], czynił dobrze i leczył wszystkich uciskanych przez diabła, gdyż był z Nim Bóg.


text:
A my jesteśmy świadkami tego wszystkiego, co uczynił w okręgu żydów i w Jerozolimie. Jego też zabili, zawieszając na drzewie.


text:
nie całemu ludowi, lecz świadkom uprzednio wybranym przez Boga, nam, którzy po Jego zmartwychwstaniu wraz z Nim jedliśmy i piliśmy.


text:
Przykazał nam też głosić ludowi i składać świadectwo, że On jest ustanowionym przez Boga sędzią żywych i umarłych.


text:
O Nim świadczą wszyscy prorocy, że każdy, kto w Niego wierzy, dostąpił odpuszczenia grzechów przez Jego imię.


text:
A gdy Piotr jeszcze mówił o tych sprawach, Duch Święty zstąpił na wszystkich słuchających tego słowa.


text:
I zdumieli się wierzący [pochodzący] z obrzezania, ilu ich przybyło wraz z Piotrem, że i na pogan został wylany dar Ducha Świętego;


text:
I rozkazał, aby byli ochrzczeni w imię Jezusa Chrystusa. Następnie uprosili go, aby pozostał [z nimi] kilka dni.


text:
A gdy Piotr przybył do Jerozolimy, ci, którzy byli z obrzezania zaczęli wysuwać przeciw niemu zarzuty.


text:
Byłem ja w mieście Joppie i gdy się modliłem, zobaczyłem w zachwyceniu widzenie: jakiś zstępujący przedmiot, jakby wielkie płótno, opuszczane z nieba za cztery rogi, zstępowało i podeszło aż do mnie.


text:
Wpatrzyłem się w nie uważnie i zobaczyłem czworonogi ziemi i dzikie zwierzęta, płazy oraz ptaki niebieskie.


text:
A Duch powiedział mi, abym poszedł z nimi bez wahania. Poszło też ze mną tych sześciu braci i tak przyszliśmy do domu tego człowieka.


text:
Opowiedział nam on, jak zobaczył anioła, który stanął w jego domu i zwrócił się do niego: Poślij do Joppy i sprowadź Szymona, którego nazywają Piotrem,


text:
I przypomniałem sobie wypowiedź Pana, gdy powiedział: Jan chrzcił w wodzie, wy zaś zostaniecie ochrzczeni w Duchu Świętym.


text:
Jeśli więc Bóg dał im ten sam dar, co i nam, którzy uwierzyliśmy w Pana Jezusa Chrystusa, to kim ja byłem, abym mógł zabronić Bogu?


text:
A gdy to usłyszeli, uspokoili się i chwalili Boga, mówiąc: Tak więc i poganom Bóg sprawił opamiętanie dla [otrzymania] życia.


text:
Tymczasem ci, którzy zostali rozproszeni na skutek prześladowania, które wybuchło z powodu Szczepana, dotarli aż do Fenicji, na Cypr i do Antiochii, nikomu nie głosząc Słowa, tylko samym żydom.


text:
Niektórzy zaś z nich byli ludźmi z Cypru i Cyreny; oni po przybyciu do Antiochii, zaczęli mówić również do Greków, głosząc dobrą nowinę o Panu Jezusie.


text:
Słowo o nich dotarło do uszu kościoła w Jerozolimie; wysłali więc Barnabę, aby poszedł aż do Antiochii.


text:
On, gdy tam przybył i zobaczył łaskę Bożą, ucieszył się i zachęcał wszystkich, aby z poświęceniem serca trwali w Panu.


text:
Był to bowiem człowiek dobry, pełen Ducha Świętego i wiary. I znaczny tłum został pozyskany dla Pana.


text:
a gdy go znalazł, przyprowadził go do Antiochii. I stało się, że przez cały rok przebywali razem w zborze i nauczali znaczny tłum; w Antiochii też po raz pierwszy nazwano uczniów chrześcijanami.


text:
Powstał zaś jeden z nich, imieniem Agabos, i zaznaczył przez Ducha, że na całym świecie nastanie wielki głód - nastał on też za Klaudiusza.


text:
Co do uczniów natomiast, tak jak kogo było stać, każdy z nich postanowił posłać pomoc braciom mieszkającym w Judei.


text:
A gdy zobaczył, że jest to przyjemne dla żydów, posunął się dalej i schwytał również Piotra. Były to natomiast dni Przaśników.


text:
Po schwytaniu osadził go w więzieniu i przekazał po straż czterem czwórkom żołnierzy, zamierzając po święcie Paschy wyprowadzić go ludowi.


text:
A gdy Herod miał go wyprowadzić, tej nocy, Piotr, skuty dwoma łańcuchami, spał pomiędzy dwoma żołnierzami, przed drzwiami zaś strażnicy strzegli więzienia.


text:
I oto stanął [przy nim] anioł Pana, a w celi rozbłysło światło; trącił Piotra w bok, obudził go i powiedział: Wstań prędko! I opadły łańcuchy z jego rąk.


text:
Anioł dodał: Przepasz się i włóż swoje sandały. I tak zrobił. I polecił mu: Narzuć swój płaszcz i chodź za mną.


text:
Wyszedł więc i podążał za nim, lecz nie wiedział, że prawdą jest to, co się za sprawą anioła dzieje, sądził raczej, że ogląda widzenie.


text:
Jednak po przejściu obok pierwszej straży i drugiej, doszli do żelaznej bramy prowadzącej do miasta, która im się sama otworzyła; i wyszli na zewnątrz, przeszli jedną ulicę i nagle anioł od niego odstąpił.


text:
A gdy Piotr doszedł do siebie, powiedział: Teraz wiem naprawdę, że Pan posłał swego anioła i wyrwał mnie z ręki Heroda i ze wszystkiego, czego oczekiwał lud żydowski.


text:
Gdy sobie to uświadomił, udał się do domu Marii, matki Jana, którego nazywano Markiem, gdzie była zgromadzona znaczna [liczba] i modlili się.


text:
Po rozpoznaniu głosu Piotra, z radości nie otworzyła bramy, wbiegła natomiast, aby donieść, że Piotr stoi przed bramą.


text:
Oni zaś powiedzieli do niej: Szalejesz! Ona jednak upierała się, że tak jest. Na co oni: To jego anioł.


text:
On zaś dał im znak ręką, aby się uciszyli, i opowiedział im, jak go Pan wyprowadził z więzienia. Po czym powiedział: Powiadomcie o tym Jakuba i braci. Potem wyszedł i udał się na inne miejsce.


text:
Herod poszukiwał go, a ponieważ nie znalazł, przesłuchał strażników i kazał ich wyprowadzić na stracenie. Potem odszedł z Judei do Cezarei i tam przebywał.


text:
Toczył on zacięty spór z Tyryjczykami i Sydończykami. Oni zaś jednomyślnie przybyli do niego i po przekonaniu Blasta, podkomorzego królewskiego, prosili o pokój, ponieważ ich kraj pobierał żywność z [ziem] królewskich.


text:
W oznaczonym dniu Herod, ubrany w szatę królewską, zasiadł na tronie i publicznie przemawiał do nich;


text:
W tej samej chwili uderzył go anioł Pana, ponieważ nie oddał chwały Bogu; potem stoczony przez robactwo, oddał ostatnie tchnienie.


text:
Barnaba zaś i Saul, po spełnieniu posłannictwo, wrócili do Jerozolimy i zabrali z sobą Jana, zwanego Markiem.


text:
W Antiochii, w kościele, który tam był, prorokami i nauczycielami byli: Barnaba i Symeon, zwany Niger, i Lucjusz Cyrenejczyk, i Manaen, wychowywany razem z tetrarchą Herodem, i Saul.


text:
A gdy oni prowadzili publiczne nabożeństwo i pościli, Duch Święty powiedział: Odłączcie mi Barnabę i Saula do tego dzieła, do którego ich sobie powołałem.


text:
Po przejściu całej wyspy aż do Pafos spotkali pewnego maga, fałszywego proroka, żyda imieniem Bar-Jezus,


text:
który był z prokonsulem Sergiuszem Pawłem, rozumnym człowiekiem. Ten, przywołał Barnabę oraz Saula i pragnął posłuchać Słowa Bożego.


text:
Jednak Elymas, mag - tak bowiem tłumaczone jest jego imię - zaczął im się przeciwstawiać, starając się odwieść prokonsula od wiary.


text:
i powiedział: Pełny wszelkiego oszustwa i wszelkiej przewrotności, synu diabelski, nieprzyjacielu wszelkiej sprawiedliwości! Czy nie przestaniesz wykrzywiać prostych dróg Pana?


text:
Oto i teraz ręka Pana na tobie, i będziesz ślepy, i do pewnego czasu nie będziesz oglądał słońca. Natychmiast też ogarnęły go mrok i ciemność, a chodząc wokół, szukał, kto by go poprowadził za rękę.


text:
Po odpłynięciu z Pafos ci, którzy byli przy Pawle, przybyli do Perge w Pamfilii; Jan natomiast odłączył się od nich i wrócił do Jerozolimy.


text:
Oni tymczasem z Perge dotarli do Antiochii Pizydyjskiej, w dzień szabatu weszli do synagogi i usiedli.


text:
A po odczytaniu fragmentów Prawa i Proroków, przełożeni synagogi posłali do nich i powiedzieli: Mężowie bracia, skoro jest w was jakieś słowo zachęty do ludu - mówcie.


text:
Wówczas powstał281 Paweł, dał znak ręką i powiedział: Mężowie izraelscy i wy, którzy się boicie Boga, posłuchajcie!


text:
Bóg tego ludu izraelskiego wybrał sobie naszych ojców i wywyższył lud na obczyźnie w ziemi egipskiej, i z podniesionym ramieniem wyprowadził go z niej,


text:
Następnie zażądali króla i Bóg dał im Saula, syna Kisza, człowieka z pokolenia Beniamina - na czterdzieści lat.


text:
A gdy go odrzucił, wzbudził im na króla Dawida, któremu też wystawił świadectwo: Znalazłem Dawida, syna Jessego, człowieka według mojego serca, który wykona całą moją wolę.


text:
A przy końcu swojej misji Jan mówił: Kim uważacie, że jestem? To nie jestem ja, ale oto za mną idzie Ten, którego sandałów u stóp nie jestem godzien rozwiązać.


text:
Mężowie bracia, synowie rodu Abrahama, i ci wśród nas, którzy się boicie Boga, nam zostało posłane słowo tego zbawienia.


text:
Mieszkańcy Jerozolimy bowiem i ich przełożeni nie rozpoznali Go i przez skazanie Go wypełnili głosy proroków czytane w każdy szabat;


text:
choć nie znaleźli żadnego powodu [uzasadniającego wyrok] śmierci, zażądali od Piłata, aby został zgładzony.


text:
On też przez wiele dni był oglądany przez tych, którzy razem z Nim przyszli z Galilei do Jerozolimy; oni to teraz są Jego świadkami wobec ludu.


text:
że tę Bóg wypełnił ich dzieciom przez wzbudzenie nam Jezusa, jak to napisano w psalmie drugim: Jesteś moim Synem, Ja cię dziś zrodziłem.


text:
A że Go wzbudził z martwych, aby już więcej nie uległ skażeniu, powiedział w ten sposób: Dam wam świętości Dawida, godne zaufania.


text:
Dawid bowiem, gdy oddał usługi własnemu pokoleniu, w ramach Bożego planu zasnął i został przyłączony do swoich ojców - i zobaczył skażenie;


text:
Niech wam zatem wiadome będzie, mężowie bracia, że przez Tego zwiastowane jest wam odpuszczenie grzechów i to wszystkich, co do których nie byliście w stanie być usprawiedliwieni w Prawie Mojżesza;


text:
Spójrzcie, szydercy, zdziwcie się i zgińcie, Bo za waszych dni dokonuję dzieła, Dzieła, któremu na pewno nie uwierzylibyście, Jeśliby wam ktoś o nim opowiadał.


text:
Po opuszczeniu zaś synagogi wielu żydów i pobożnych prozelitów poszło za Pawłem i Barnabą, którzy rozmawiali z nimi i przekonywali ich, aby trwali w łasce Bożej.


text:
Gdy żydzi zobaczyli tłumy, zostali napełnieni zazdrością, i bluźniąc zaczęli wypowiadać się przeciw temu, co mówił Paweł.


text:
Wtedy Paweł i Barnaba z ufną śmiałością powiedzieli: Wam najpierw należało opowiedzieć Słowo Boga, skoro jednak odsuwacie je od siebie i uznajecie się za niegodnych życia wiecznego, oto zwracamy się do pogan.


text:
Tak bowiem nakazał nam Pan: Ustanowiłem cię światłem dla pogan, Abyś był dla zbawienia aż po krańce ziemi.


text:
Poganie słysząc to, cieszyli się i chwalili Słowo Pana, i uwierzyli wszyscy, ilu ich było wyznaczonych do życia wiecznego.


text:
Żydzi zaś podburzyli pobożne wpływowe kobiety oraz główne osoby w mieście i wywołali prześladowanie przeciw Pawłowi i Barnabie, i wypędzili ich ze swoich granic.


text:
W Ikonium zaś stało się tak samo. Weszli do synagogi żydów i przemówili w taki sposób, że uwierzył liczny tłum zarówno żydów jak i Greków.


text:
Ci jednak żydzi, którzy nie okazali posłuszeństwa, podburzyli i źle usposobili dusze pogan przeciw braciom.


text:
Spędzili tam więc dłuższy czas, z ufną odwagą głosząc dzięki Panu, który poświadczał słowo swojej łaski i sprawiał, że przez ich ręce działy się znaki i cuda.


text:
Gdy jednak poganie i żydzi wraz z ich przełożonymi zaczęli [przygotowywać] na nich napad, aby ich znieważyć i ukamienować,


text:
A mieszkał w Listrze pewien człowiek o bezwładnych stopach, chromy od łona swojej matki, który nigdy nie chodził.


text:
Ten usłyszał przemawiającego Pawła, który gdy mu się przypatrzył i dostrzegł, że ma wiarę, by być zbawiony,


text:
A kiedy tłumy zobaczyły, czego dokonał Paweł, podniosły swój głos i zaczęły mówić po likaońsku: Bogowie podobni ludziom zstąpili do nas.


text:
A kapłan Zeusa mającego [świątynię] przed miastem przyprowadził do bram woły z wieńcami i wraz z tłumami chciał złożyć w ofierze.


text:
Ludzie, dlaczego to robicie? I my jesteśmy ludźmi podobnymi wam, a głosimy wam dobrą nowinę, abyście odwrócili się od tych marnych rzeczy do Boga żywego, który stworzył niebo i ziemię, i morze, i wszystko, co w nich jest,


text:
chociaż nie pozostawał bez świadectwa o sobie wyświadczając dobro, dając wam z nieba deszcz i czasy urodzajne, napełniając pokarmem i radością wasze serca.


text:
Tymczasem z Antiochii i z Ikonium przybyli żydzi, [przeciwstawili się im], przekonali tłumy, ukamienowali Pawła i wywlekli go na zewnątrz miasta, sądząc, że umarł.


text:
Kiedy go jednak obstąpili uczniowie, wstał i wszedł do miasta. A nazajutrz odszedł z Barnabą do Derbe.


text:
Po ogłoszeniu dobrej nowiny także temu miastu, i pozyskaniu znacznej liczby uczniów i wrócili do Listry, Ikonium i Antiochii;


text:
tam utwierdzali dusze uczniów, zachęcali, aby trwali w wierze i mówili, że przez wiele ucisków trzeba nam wejść do Królestwa Bożego.


text:
A gdy przez podniesienie rąk wybrali im po kościołach prezbiterów, pomodliwszy się z postami, przedstawili ich Panu, któremu zaufali.


text:
stamtąd zaś odpłynęli do Antiochii, gdzie zostali powierzeni łasce Boga do tego dzieła, które wykonali.


text:
Po przybyciu zaś i zgromadzeniu kościoła, opowiedzieli, jak wiele Bóg przez nich dokonał i że otworzył poganom drzwi wiary.


text:
A pewni [ludzie], którzy przybyli z Judei, zaczęli nauczać braci: Jeśli nie zostaliście obrzezani zgodnie ze zwyczajem Mojżesza, nie zdołacie dostąpić zbawienia.


text:
Gdy zaś powstał zatarg i spór niemały między Pawłem i Barnabą a nimi, postanowiono, że Paweł i Barnaba oraz kilku innych spośród nich uda się w sprawie tego sporu do apostołów i prezbiterów do Jerozolimy.


text:
Ci zatem, wyprawieni przez kościół, szli przez Fenicję i Samarię, szczegółowo opowiadając o nawróceniu pogan i sprawiając tym wielką radość wszystkim braciom.


text:
A gdy przybyli do Jerozolimy, zostali przyjęci przez kościół oraz przez apostołów i prezbiterów, i opowiedzieli o wszystkim, czego tylko Bóg przez nich dokonał.


text:
Wówczas wystąpili niektórzy ze stronnictwa faryzeuszów, którzy uwierzyli, i powiedzieli: Trzeba ich obrzezać i nakazać, aby przestrzegali Prawa Mojżesza.


text:
A gdy ją już długo rozpatrywano, powstał Piotr i powiedział do nich: Mężowie bracia, wy wiecie, że od dawnych dni Bóg pośród was wybrał, aby przez moje usta poganie usłyszeli Słowo ewangelii i uwierzyli.


text:
Teraz więc, dlaczego wystawiacie na próbę Boga, wkładając na kark uczniów jarzmo, którego ani nasi ojcowie, ani my nie mogliśmy unieść?


text:
Wówczas umilkł cały tłum i zaczął słuchać, jak Barnaba i Paweł opisywali ilu znaków i cudów Bóg dokonał przez nich między poganami.


text:
Symeon przedstawił, jak to Bóg najpierw zatroszczył się o to, aby wziąć spomiędzy pogan lud dla swojego imienia.


text:
Aby w ten sposób pozostali spośród ludzi odnaleźli Pana I wszyscy poganie, Nad którymi zostało wezwane moje imię na nimi - Mówi Pan, który to czyni


text:
lecz powiadomić ich listem, aby się wstrzymywali od rzeczy splamionych przez bóstwa, od nierządu, od tego, co uduszone, oraz od krwi.


text:
Mojżesz bowiem od dawnych pokoleń ma po miastach tych, którzy go głoszą w synagogach, gdy czyta się go w każdy szabat.


text:
Wtedy apostołowie i prezbiterzy wraz z całym kościołem postanowili posłać do Antiochii wraz z Pawłem i Barnabą wybranych spośród siebie mężów: Judę, zwanego Barsabaszem, i Sylasa, zajmujących przewodzących wśród braci,


text:
po napisaniu przez ich ręce: Apostołowie i prezbiterzy, bracia, do braci pochodzących z pogan w Antiochii, w Syrii i w Cylicji - pozdrowienie.


text:
Ponieważ usłyszeliśmy, że niektórzy po wyjściu spośród nas zaniepokoili was słowami i wzbudzili niepokój w waszych duszach, bez naszego upoważnienia,


text:
uznaliśmy za słuszne, doszedłszy do jednomyślności, posłać do was wybranych ludzi wraz z naszymi umiłowanymi Barnabą i Pawłem,


text:
Uznaliśmy bowiem za słuszne, Duch Święty i my, by nie nakładać na was żadnego innego ciężaru oprócz tych rzeczy koniecznych:


text:
Wstrzymywać się od tego, co ofiarowane bóstwom, od krwi, od tego, co uduszone, i od nierządu - od tego się wstrzymując dobrze uczynicie. Bywajcie zdrowi.


text:
A po spędzeniu [tam pewnego] czasu zostali z pokojem odesłani przez braci do tych, którzy ich wysłali.


text:
Paweł natomiast i Barnaba pozostawali w Antiochii, nauczając i głosząc - wraz z wieloma innymi - Słowo Pana.


text:
A po upływie pewnych dni Paweł powiedział do Barnaby: Powróćmy już i odwiedźmy braci we wszystkich tych miastach, w których głosiliśmy Słowo Pana, [aby zobaczyć], jak się mają.


text:
Paweł natomiast obstawał przy tym, że słuszne jest nie zabierać z sobą tego, który odstąpił od nich w Pamfilii i nie poszedł wraz z nimi do dzieła.


text:
Doszło przy tym do ostrego nieporozumienia, tak iż się rozstali ze sobą: Barnaba wziął Marka i odpłynął na Cypr,


text:
Dotarł też do Derbe i do Listry. A oto był tam pewien uczeń, imieniem Tymoteusz, syn kobiety żydowskiej, wierzącej, ojca zaś Greka,


text:
Paweł postanowił zabrać go z sobą, dlatego wziął go i obrzezał ze względu na żydów, którzy przebywali w tych okolicach; wszyscy bowiem byli świadomi, że jego ojciec był Grekiem.


text:
A gdy przechodzili przez miasta, przekazywali im do przestrzegania postanowienia powzięte przez apostołów i starszych w Jerozolimie.


text:
I przeszli przez frygijską i galacką krainę powstrzymani przez Ducha Świętego od głoszenia Słowa w Azji.


text:
Paweł zaś oglądał w nocy widzenie: Jakiś Macedończyk stał i prosił go: Przepraw się do Macedonii i pomóż nam.


text:
Zaraz po tym widzeniu staraliśmy wyruszyć do Macedonii, dochodząc wspólnie do wniosku, że Bóg nas wezwał, abyśmy im głosili dobrą nowinę.


text:
a stamtąd do Filippi, które jest przodującym miastem okręgu macedońskiego i kolonią [rzymską]. W tym mieście zatrzymaliśmy się na kilka dni.


text:
A w dzień szabatu wyszliśmy za bramę nad rzekę, gdzie, jak sądziliśmy, było miejsce modlitwy; tam usiedliśmy i rozmawialiśmy z kobietami, które się zeszły.


text:
Przysłuchiwała się też temu pewna bogobojna kobieta, imieniem Lidia, sprzedawczyni purpury z miasta Tiatyry, której Pan otworzył serce na uważne słuchanie tego, co mówił Paweł.


text:
A gdy została ochrzczona, wraz ze swoim domem, poprosiła: Skoro uznaliście, że jestem wierząca w Panu, wstąpcie i zamieszkajcie w moim domu. I wymogła to na nas.


text:
I stało się, że gdy szliśmy na modlitwę, spotkała nas pewna służebna dziewczyna, która miała ducha wieszczego; swoim wróżeniem przynosiła ona duży zysk swoim panom.


text:
Ta, idąc blisko za Pawłem i za nami, wołała: Ci ludzie są sługami Boga Najwyższego! Oni głoszą wam drogę zbawienia!


text:
A to czyniła przez wiele dni. Zmęczony zaś Paweł zwrócił się do ducha i powiedział: Rozkazuję ci w imieniu Jezusa Chrystusa, żebyś z niej wyszedł. I w tej godzinie wyszedł.


text:
A gdy jej panowie zobaczyli, że nadzieja ich zysku odeszła, schwytali Pawła i Sylasa, zawlekli ich na rynek przed przełożonych,


text:
wprowadzili przed ich przed pretorów i powiedzieli: Ci oto ludzie, którzy są żydami, bardzo niepokoją nasze miasto


text:
A gdy im zadali wiele razów, wrzucili ich do więzienia i nakazali stróżowi więziennemu, aby ich bacznie strzegł.


text:
Nagle powstało wielkie trzęsienie ziemi, tak że zachwiały się fundamenty więzienia; natychmiast też otworzyły się wszystkie drzwi i rozwiązały się więzy wszystkich.


text:
A gdy stróż więzienny został zbudzony i zobaczył otwarte drzwi więzienia, dobył miecza i chciał się zabić, sądząc, że więźniowie uciekli.


text:
Wtedy wziął ich w tej godzinie, w nocy, obmył od ran, i zaraz został ochrzczony on sam i wszyscy jego [domownicy].


text:
Wprowadził ich też do swojego domu, zastawił stół i wraz z całym domem cieszył się, że uwierzył Bogu.


text:
Stróż więzienny z kolei oznajmił te słowa Pawłowi: Pretorzy przysłali polecenie, że macie być zwolnieni; teraz zatem wyjdźcie i idźcie w pokoju.


text:
Paweł jednak powiedział do nich: Wychłostali nas, ludzi będących Rzymianami, publicznie bez sądu, wrzucili nas do więzienia; a teraz potajemnie nas wypędzają? O, nie! Niech tu sami przyjdą i nas wyprowadzą.


text:
Paweł zaś, zgodnie z przyzwyczajeniem, wszedł do nich i przez trzy szabaty rozprawiał z [powołaniem] na Pisma,


text:
wyjaśniając i dowodząc, że Chrystus musiał cierpieć i powstać z martwych oraz: To jest Chrystus - ten Jezus, którego ja wam głoszę.


text:
I niektórzy z nich zostali przekonani i przyłączeni do Pawła i Sylasa, również wielki tłum spośród pobożnych Greków oraz niemało wybitnych kobiet.


text:
Żydzi zaś, powodowani zazdrością, dobrali sobie niektórych niegodziwych mężczyzn spośród próżnujących na rynku, wywołali zbiegowisko, wzburzyli miasto, naszli dom Jazona i próbowali wyprowadzić ich przed lud.


text:
Gdy ich jednak nie znaleźli, wlekli Jazona i niektórych braci przed przełożonych miasta, krzycząc: Ci, którzy wzburzyli cały zamieszkały świat, przybyli i tutaj,


text:
a Jazon ich przyjął; wszyscy oni występują przeciwko postanowieniom cesarza, głosząc, że jest inny król - Jezus.


text:
Bracia zaś zaraz w nocy wyprawili Pawła i Sylasa do Berei. Ci natomiast, po zjawieniu się tam, chodzili do synagogi żydów,


text:
którzy byli szlachetniejszego usposobienia od tych w Tesalonice; przyjęli oni Słowo z całą gotowością i codziennie badali Pisma, czy tak się rzeczy mają.


text:
Wielu więc rzeczywiście uwierzyło, również niemało spośród wybitnych kobiet, Greczynek, oraz mężczyzn.


text:
A gdy żydzi z Tesaloniki dowiedzieli się, że i w Berei było przez Pawła głoszone Słowo Boże, udali się tam, poruszając i podburzając tłumy.


text:
Wtedy bracia natychmiast wyprawili Pawła, aby poszedł nad morze, Sylas natomiast i Tymoteusz tam pozostali.


text:
Ci z kolei, którzy towarzyszyli Pawłowi zaprowadzili [go] aż do Aten, wzięli polecenie dla Sylasa i Tymoteusza, aby czym prędzej przyszli do niego, i odeszli.


text:
Rozprawiał więc w synagodze z żydami i z pobożnymi, a na rynku każdego dnia z tymi, którzy się tam akurat znaleźli.


text:
Niektórzy zaś z filozofów epikurejskich i stoickich ścierali się z nim. I jedni mówili: Cóż to chce nam powiedzieć ten zbieracz? Drudzy zaś: Zdaje się, że jest głosicielem obcych demonów. Głosił im bowiem dobrą nowinę o Jezusie i zmartwychwstaniu.


text:
Zabrali go więc i zaprowadzili na Areopag, mówiąc: Czy możemy dowiedzieć się, co to za nowa nauka, która jest przez ciebie głoszona?


text:
A wszyscy Ateńczycy mieszkającym tam cudzoziemcy na nic innego nie mieli tyle czasu, co na opowiadanie lub słuchanie czegoś nowszego.


text:
A Paweł, stanął na środku Areopagu i powiedział: Mężowie ateńscy! Postrzegam was jako religijnych we wszystkim.


text:
Przechodząc bowiem i przyglądając się waszym świętościom, znalazłem też ołtarz, na którym napisano: Nieznanemu Bogu. Co zatem czcicie, nie znając - to ja wam głoszę.


text:
Bóg, który stworzył świat i wszystko, co na nim, On, który jest Panem nieba i ziemi, nie mieszka w przybytkach zbudowanych ręką


text:
ani też nie służy Mu się rękami ludzkimi, jak gdyby czegoś potrzebował, gdyż sam daje wszystkim życie i tchnienie, i wszystko.


text:
Z jednego uczynił też każdy naród ludzki, aby mieszkały na całym obliczu ziemi, ustalając określone czasy i granice ich zamieszkiwania,


text:
aby szukały Boga, czy Go może nie wyczują i nie odkryją, chociaż nie jest On daleki od każdego z nas.


text:
W Nim bowiem żyjemy i poruszamy się, i jesteśmy, jak to i niektórzy z waszych poetów powiedzieli: Jego bowiem i rodu jesteśmy.


text:
Będąc więc z rodu Bożego, nie powinniśmy sądzić, że Boskość jest podobna do złota albo srebra, albo do kamienia, wytworu rzemiosła i myśli człowieka.


text:
zgodnie z tym też wyznaczył dzień, w którym będzie sprawiedliwie sądził zamieszkały świat przez Człowieka, którego ustanowił, a czego dowód przedstawił wszystkim, kiedy Go wzbudził z martwych.


text:
Gdy zaś usłyszeli o wzbudzeniu z martwych, jedni zaczęli szydzić, a drudzy powiedzieli: O tym będziemy cię słuchali innym razem.


text:
Niektórzy jednak mężczyźni przyłączyli się do niego i uwierzyli, a wśród nich również Dionizy Areopagita i kobieta imieniem Damaris oraz inni z nimi.


text:
I znalazł pewnego żyda imieniem Akwila, rodem z Pontu, który świeżo przybył z Italii, oraz Pryscyllę, jego żonę, dlatego że Klaudiusz zarządził, aby wszyscy żydzi opuścili Rzym, i zbliżył się do nich;


text:
a ponieważ uprawiał to samo rzemiosło, zamieszkał u nich i pracował; byli bowiem z zawodu wytwórcami namiotów.


text:
Kiedy jednak Sylas i Tymoteusz przyszli z Macedonii, Paweł poświęcił się całkowicie Słowu, poświadczając żydom, że Jezus jest Chrystusem.


text:
Lecz gdy mu się przeciwstawiali i bluźnili, otrząsnął szaty i powiedział do nich: Krew wasza na głowę waszą, ja jestem czysty, od teraz pójdę do pogan.


text:
A po odejściu stamtąd, wszedł do domu pewnego człowieka, imieniem Tycjusz Justus, bojącego się Boga, którego dom sąsiadował z synagogą.


text:
Kryspus zaś, przełożony synagogi, uwierzył Panu wraz z całym swoim domem, wielu też Koryntian, którzy słuchali, uwierzyło i było chrzczonych.


text:
dlatego, że Ja jestem z tobą i nikt się nie targnie na ciebie, aby cię skrzywdzić; gdyż liczny lud mam w tym mieście.


text:
A gdy Gallion był prokonsulem Achai, żydzi powstali jednomyślnie przeciw Pawłowi i stawili go przed krzesłem sędziowskim,


text:
A gdy Paweł miał otworzyć usta, Gallion powiedział do żydów: Gdyby rzeczywiście chodziło o jakieś bezprawie lub niegodziwe przestępstwo, zgodnie ze słowem przyjąłbym was, żydzi,


text:
skoro jednak spór dotyczy słowa, nazw i waszego własnego Prawa, zajmijcie się tym sami; ja nie chcę być sędzią w tych sprawach.


text:
Wszyscy zaś schwytali Sostena, przełożonego synagogi, i zaczęli go bić przed krzesłem sędziowskim, lecz Galliona wcale to nie obchodziło.


text:
A Paweł przebywał tam jeszcze przez wiele dni, po czym pożegnał się z braćmi i odpłynął do Syrii, a wraz z nim Pryscylla i Akwila po ostrzyżeniu w Kenchreach głowy - miał bowiem ślub.


text:
Tam spędził jakiś czas, a następnie wyszedł i szedł po kolei przez krainę galacką i Frygię, [a po drodze] utwierdzał wszystkich uczniów.


text:
A do Efezu przybył pewien żyd, imieniem Apollos, rodem z Aleksandrii, człowiek wymowny, biegły w Pismach.


text:
Był on obeznany z drogą Pana, a żarliwy w duchu mówił i nauczał dokładnie tego, co dotyczyło Jezusa, zaznajomiony tylko z chrztem Jana.


text:
Zaczął on z ufną odwagą przemawiać w synagodze. A gdy Pryscylla i Akwila go usłyszeli, zajęli się nim i wyłożyli mu dokładniej drogę Bożą.


text:
Gdy zaś zapragnął przejść do Achai, bracia zachęcili [go] i napisali do uczniów, aby go przyjęli; a on gdy się tam zjawił, bardzo pomagał tym, którzy dzięki łasce uwierzyli,


text:
I stało się, gdy Apollos przebywał w Koryncie, że Paweł przeszedł wyżynne części i przyszedł do Efezu. Tam spotkał jakichś uczniów


text:
i zapytał ich: Czy otrzymaliście Ducha Świętego, gdy uwierzyliście? A oni mu na to: Nawet nie słyszeliśmy, że jest Duch Święty.


text:
Wtedy Paweł powiedział: Jan zanurzał w chrzcie opamiętania i powtarzał ludowi, żeby uwierzyli w Tego, który idzie za nim, to jest w Jezusa.


text:
Po wejściu zaś do synagogi przez trzy miesiące z ufną odwagą głosił, rozprawiał i przekonywał o sprawach dotyczących Królestwa Bożego.


text:
Gdy jednak niektórzy upierali się [przy swoim], odmawiali wiary i wobec tłumów znieważali drogę Pana, odłączył się od nich, oddzielił uczniów i codziennie rozprawiał w szkole Tyrannosa.


text:
A to działo się przez dwa lata, tak że wszyscy mieszkańcy Azji, zarówno żydzi, jak i Grecy, usłyszeli Słowo Pana.


text:
tak że nawet chustki lub przepaski, które dotknęły jego skóry, noszono na słabych i ustępowały od nich choroby, a złe duchy wychodziły.


text:
Także niektórzy z wędrownych egzorcystów żydowskich próbowali wzywać imienia Pana Jezusa nad tymi, którzy mieli złe duchy, mówiąc: Zaklinam was przez Jezusa, którego głosi Paweł.


text:
I rzucił się na nich człowiek, w którym był zły duch, pokonał ich wszystkich i pobił ich tak, że nadzy i poranieni uciekli z tego domu.


text:
Stało się to zaś znane wszystkim żydom jak i Grekom, którzy mieszkali w Efezie, padł strach na nich wszystkich i zaczęto wywyższać imię Pana Jezusa.


text:
Znaczna też liczba spośród tych, którzy zajmowali się czarnoksięstwem, poznosiło księgi i paliło je wobec wszystkich; gdy podliczono ich wartość, odkryto że wynosiła ona pięćdziesiąt tysięcy srebrnych monet.


text:
Po wypełnieniu się tych rzeczy Paweł postanowił w Duchu przejść przez Macedonię i Achaję i udać się do Jerozolimy. Mówił: Potem, gdy się tam znajdę, trzeba mi i Rzym zobaczyć.


text:
Wysłał zaś do Macedonii dwóch usługujących mu, Tymoteusza i Erasta, sam natomiast przez jakiś czas pozostał w Azji.


text:
Gdyż pewien złotnik, imieniem Demetriusz, który wytwarzał srebrne przybytki Artemidy, i przynosił rzemieślnikom niemały zysk,


text:
zebrał ich oraz robotników przy tym samym [pracujących] i powiedział: Panowie, wiecie, że z tej pracy jest nasz dobrobyt,


text:
a widzicie i słyszycie, że ten Paweł nie tylko w Efezie, lecz w całej niemal Azji przekonał i odwiódł znaczny tłum, głosząc, że ci, którzy są zrobieni [pracą] rąk, nie są bogami.


text:
Zagraża nam zaś nie tylko to niebezpieczeństwo, że nasze rzemiosło pójdzie w poniewierkę, ale i świątynia wielkiej bogini Artemidy zacznie być brana za nic, dojdzie też do tego, że ze swej wielkości zostanie odarta ta, którą czci cała Azja oraz cały 


text:
I całe miasto zostało napełnione wrzawą, ruszyli też jednomyślnie do teatru, porywając z sobą Gajusa i Arystarcha, Macedończyków, towarzyszy podróży Pawła.


text:
również niektórzy z azjarchów, będący mu przyjaciółmi, posłali do niego i prosili, żeby nie ryzykował pójściem do teatru.


text:
Różni zatem różne rzeczy krzyczeli, bo zgromadzenie było w nieładzie, a większość nie wiedziała, dla jakiej przyczyny się zeszli.


text:
Z tłumu zaś zgodnie wskazano na Aleksandra, wypchniętego naprzód przez żydów; Aleksander zaś, dał znak ręką i chciał się bronić przed ludem.


text:
Lecz gdy rozpoznali, że jest żydem, jeden głos rozległ się [z ust] wszystkich. Krzyczano prawie dwie godziny: Wielka jest Artemida Efeska!


text:
Gdy zaś pisarz uspokoił tłum, powiedział: Ludzie, Efezjanie, kto z ludzi nie zna miasta Efezu, jako stróża świątyni wielkiej Artemidy oraz posągu, który spadł od Zeusa?


text:
Przyprowadziliście bowiem tych mężczyzn, którzy nie są ani świętokradcami, ani bluźniercami naszej bogini.


text:
Jeśli więc Demetriusz i rzemieślnicy, którzy są z nim, mają przeciw komuś sprawę, to odbywają się sądy, są też prokonsulowie, niech jedni drugich oskarżają.


text:
Narażamy się bowiem na niebezpieczeństwo oskarżenia nas o dzisiejsze rozruchy, gdyż nie ma żadnej przyczyny, dzięki której moglibyśmy zdać sprawę z powodu tego zbiegowiska. Po tych słowach rozwiązał zgromadzenie.


text:
A gdy rozruchy ustały, Paweł posłał po uczniów i po dodaniu im zachęty, pożegnał się i odszedł, aby iść do Macedonii.


text:
gdzie zabawił trzy miesiące. A gdy zamierzał odpłynąć do Syrii, ze strony żydów doszło do spisku na niego, stąd powziął postanowienie, żeby wracać przez Macedonię.


text:
Towarzyszył mu zaś Sopater, syn Pyrrusa z Berei, a z Tesaloniczan Arystarch i Sekundus, również Gajus z Derbe i Tymoteusz, z Azjatów natomiast Tychik i Trofim.


text:
My zaś odpłynęliśmy z Filippi po Dniach Przaśników i w pięć dni przybyliśmy do nich do Troady, gdzie spędziliśmy siedem dni.


text:
A pierwszego dnia po sabacie, gdy się zebraliśmy na łamanie chleba, Paweł, który miał odjechać nazajutrz, rozprawiał z nimi i przedłużył mowę aż do północy.


text:
Wówczas pewien młody chłopiec, imieniem Eutychus, który zmorzony snem siedział na oknie, gdy Paweł długo rozprawiał, pogrążony w śnie spadł z trzeciego piętra na dół i podniesiono go martwego.


text:
Paweł zaś zszedł, przypadł do niego, otoczył ramionami i powiedział: Przestańcie rozpaczać, gdyż jego dusza jest w nim.


text:
Potem wszedł na górę, złamał chleb, skosztował, rozmawiał dłuższy [czas], aż do brzasku - i tak odszedł.


text:
My zaś udaliśmy się pierwsi na statek i odpłynęliśmy do Assos, skąd mieliśmy zabrać Pawła; tak bowiem zarządził, zamierzając sam iść pieszo.


text:
Po odpłynięciu stamtąd, następnego dnia przybyliśmy naprzeciw Chios, a następnego zawinęliśmy do Samos, a jeszcze na następny dotarliśmy do Miletu.


text:
Paweł bowiem uznał za lepsze opłynąć Efez, aby nie przyszło mu spędzić czasu w Azji; śpieszył się bowiem, aby, jeśli to możliwe, w dzień Pięćdziesiątnicy znaleźć się w Jerozolimie.


text:
A gdy stawili się u niego, powiedział do nich: Wy wiecie od pierwszego dnia, gdy stanąłem w Azji, jak z wami przez cały czas byłem,


text:
jak w żaden sposób nie przemilczałem niczego, co pożyteczne, aby wam [tego] nie powiedzieć lub was nie pouczyć publicznie i po domach,


text:
na podstawie świadectw wzywając zarówno żydów, jak i Greków do opamiętania się przed Bogiem i do wiary w Pana naszego, Jezusa.


text:
Lecz nie wystawiam sobie żadnego rachunku na wartość duszy, po to by dokonać mojego biegu oraz posługi, którą przyjąłem od Pana Jezusa, aby poświadczyć ewangelię łaski Bożej.


text:
A oto teraz ja wiem, że już więcej nie będziecie oglądać mojego oblicza - wy wszyscy, między którymi przeszedłem, głosząc Królestwo.


text:
Uważajcie na samych siebie i na całe stado, w którym was Duch Święty ustanowił biskupami, abyście paśli kościół Boga, który sobie nabył przez swą własną krew.


text:
także spomiędzy was samych powstaną ludzie, mówiący rzeczy przewrotne, aby odciągnąć za sobą uczniów.


text:
Dlatego czuwajcie, pamiętając, że przez trzy lata nocami i dniami nie przestawałem ze łzami napominać każdego z was.


text:
A teraz powierzam was Bogu i słowu Jego łaski, zdolnemu zbudować i dać dziedzictwo między wszystkimi uświęconymi.


text:
Wszystko pokazałem wam, że w ten sposób się trudząc, trzeba wspierać słabych i pamiętać o Słowach Pana Jezusa, że sam powiedział: Więcej szczęścia jest w dawaniu niż w braniu.


text:
odczuwając ból szczególnie z powodu słów, które wypowiedział, że już nigdy nie będą oglądać jego oblicza. I odprowadzili go na statek.


text:
A gdy nam przyszło odpłynąć po rozstaniu się z nimi, płynąc prosto, przybyliśmy do Kos, nazajutrz zaś na Rodos, a stąd do Patary.


text:
Gdy dostrzegliśmy Cypr, zostawiliśmy go po pomyślnej stronie i popłynęliśmy do Syrii, i przybyliśmy do Tyru; tam bowiem miano wyładować ze statku towar.


text:
Wtedy odszukaliśmy uczniów i pozostaliśmy tam siedem dni; oni za sprawą Ducha mówili Pawłowi, żeby nie wstępował do Jerozolimy.


text:
Gdy zaś przyszło nam skończyć dni [pobytu], wyruszyliśmy i szliśmy odprowadzani przez wszystkich wraz z żonami i dziećmi aż poza miasto, a zginając kolana na wybrzeżu, pomodliliśmy się,


text:
My natomiast kończąc żeglugę z Tyru, zawinęliśmy do Ptolemaidy, przywitaliśmy braci i pozostaliśmy u nich przez jeden dzień.


text:
Wyruszywszy nazajutrz, przybyliśmy do Cezarei i weszliśmy do domu Filipa, ewangelisty, który był jednym z siedmiu, i pozostaliśmy się u niego.


text:
Przyszedł on do nas, wziął pas Pawła, związał sobie nogi i ręce i powiedział: To mówi Duch Święty: Mężczyznę, do którego należy ten pas, tak zwiążą żydzi w Jerozolimie i wydadzą w ręce pogan.


text:
Wtedy Paweł odpowiedział: Co czynicie, płacząc i rozdzierając mi serce? Ja bowiem w Jerozolimie jestem gotów nie tylko być związany, ale i zabity dla imienia Pana Jezusa.


text:
Wraz nami zaś wyruszyli niektórzy z uczniów z Cezarei i zaprowadzili nas do niejakiego Mnazona z Cypru, który od dawna był uczniem, abyśmy się u niego zatrzymali w gościnę.


text:
A oni, gdy to usłyszeli, chwalili Boga i powiedzieli mu: Widzisz, bracie, ile jest wśród żydów tysięcy tych, którzy uwierzyli, a wszyscy pozostają gorliwcami Prawa;


text:
o tobie jednak doniesiono im, że wszystkich żydów, którzy są wśród pogan nauczasz odstępstwa od Mojżesza, mówiąc, żeby nie obrzezywali dzieci ani nie postępowali według zwyczajów.


text:
Weź ich, poddaj się wraz z nimi oczyszczeniu i zapłać za nich, aby mogli ogolić głowę, a wszyscy zrozumieją, że to, co o tobie powiedziano, jest niczym, ale że i ty sam trzymasz się linii przestrzegając Prawa.


text:
Co do pogan natomiast, którzy uwierzyli, my napisaliśmy list rozstrzygając, aby wystrzegali się rzeczy ofiarowanych bóstwom, krwi, tego, uduszone oraz nierządu.


text:
Wówczas Paweł wziął z sobą tych mężczyzn, następnego dnia poddał się wraz z nimi oczyszczeniu, i chodził do świątyni, zgłaszając wypełnienie dni oczyszczenia dopóki za każdego z nich nie została złożona ofiara.


text:
A gdy siedem dni miało się zakończyć, żydzi z Azji zobaczyli go w świątyni, podburzyli cały tłum, rzucili na niego ręce


text:
i zaczęli krzyczeć: Mężowie izraelscy, pomóżcie! To jest człowiek, który wszędzie wszystkich naucza przeciw ludowi, Prawu i temu miejscu, a nawet więcej: Greków wprowadził do świątyni i zbezcześcił to święte miejsce.


text:
Przedtem bowiem widywali go w mieście z Trofimem z Efezu i sądzili, że Paweł wprowadził go do świątyni.


text:
I poruszyło się całe miasto, powstało zbiegowisko ludu; po schwytaniu Pawła wlekli go na zewnątrz świątyni i natychmiast zamknięto bramy.


text:
Ten zaś wziął z sobą żołnierzy i setników, i natychmiast pobiegł do nich, a oni, gdy zobaczyli dowódcę i żołnierzy, zaprzestali bić Pawła.


text:
Wówczas dowódca zbliżył się, schwytał go, kazał związać dwoma łańcuchami, po czym zaczął wypytywać, kim jest i co zrobił.


text:
Różni zaś w tłumie wykrzykiwali różne rzeczy. Ponieważ jednak z powodu wrzawy nie mógł dowiedzieć się niczego pewnego, rozkazał prowadzić go do twierdzy.


text:
A gdy znalazł się na schodach, było tak, że z powodu naporu tłumu musiał być niesiony przez żołnierzy;


text:
A gdy Paweł miał być wprowadzony do twierdzy, zwrócił się do dowódcy: Czy wolno mi coś ci powiedzieć? A on to: Rozumiesz po grecku?


text:
Nie jesteś zatem tym Egipcjaninem, który przed tymi dniami wzniecił bunt i wyprowadził na pustkowie cztery tysiące nożowników?


text:
Paweł odpowiedział: Ja jestem człowiekiem, żydem, z Tarsu w Cylicji, obywatelem niepośledniego miasta; proszę cię zaś, pozwól mi przemówić do ludu.


text:
A kiedy mu pozwolił, Paweł stanął na schodach i skinął ręką do ludu. Gdy zapadło głębokie milczenie, przemówił do nich w dialekcie hebrajskim.


text:
A gdy usłyszeli, że zwraca się do nich w dialekcie hebrajskim, jeszcze bardziej się uciszyli. A on mówił:


text:
Ja jestem człowiekiem, żydem, urodzonym w Tarsie w Cylicji, lecz wychowanym w tym mieście u stóp Gamaliela, wykształconym zgodnie z rygoryzmem ojczystego Prawa, jako gorliwy względem Boga - podobnie jak wy wszyscy dzisiaj jesteście.


text:
[Jestem człowiekiem], który tę Drogę prześladował nie wyłączając śmierci, wiążąc i przekazując do więzień zarówno mężczyzn, jak i kobiety,


text:
co też arcykapłan mi poświadcza oraz cała rada starszych, od których otrzymałem listy do braci i szedłem się do Damaszku, aby również tam mieszkających związanych sprowadzić do Jerozolimy dla ukarania.


text:
I stało się, gdy szedłem i zbliżałem się do Damaszku, około południa, że nagle rozbłysło wokół mnie niemałe światło z nieba,


text:
upadłem też na ziemię i usłyszałem głos, który do mnie mówił: Saulu, Saulu, dlaczego Mnie prześladujesz?


text:
A ci, którzy ze mną byli, światło wprawdzie zobaczyli, ale głosu Tego, który ze mną rozmawiał - nie usłyszeli.


text:
Zapytałem więc: Co mam czynić, Panie? A Pan powiedział do mnie: Powstań i idź do Damaszku, tam będzie ci powiedziane o wszystkim, co ci wyznaczono, abyś uczynił.


text:
A ponieważ zaniewidziałem od chwały tego światła, poszedłem do Damaszku prowadzony za rękę przez tych, którzy ze mną byli.


text:
Niejaki Ananiasz zaś, człowiek pobożny według Prawa i cieszący się dobrym świadectwem u wszystkich mieszkających tam żydów,


text:
przyszedł do mnie, stanął obok i powiedział: Bracie Saulu, przejrzyj! A ja w tej chwili spojrzałem na niego.


text:
A on powiedział: Bóg naszych ojców już z góry wybrał cię swą ręką, abyś poznał Jego wolę, zobaczył Sprawiedliwego i usłyszał głos z Jego ust,


text:
żebyś był Mu świadkiem wobec wszystkich ludzi - tych rzeczy, które zobaczyłeś i o których usłyszałeś.


text:
A teraz dlaczego zwlekasz? Wstań, daj się ochrzcić i obmyj swoje grzechy, wzywając przy tym Jego imienia.


text:
i zobaczyłem Go jak do mnie mówi: Śpiesz się i prędko wyjdź z Jerozolimy, ponieważ nie przyjmą twego świadectwa o Mnie.


text:
Wtedy ja powiedziałem: Panie, oni sami wiedzą, że ja więziłem i biczowałem po synagogach tych, którzy wierzyli w Ciebie;


text:
a gdy rozlewano krew Szczepana, Twojego świadka, ja sam stanąłem i pochwalałem, i pilnowałem szat tych, którzy go zabijali.


text:
Słuchali go aż do tego słowa, po czym podnieśli swój głos i krzyczeli: Precz z ziemi z takim człowieka, bo nie godzi się, żeby taki żył.


text:
dowódca rozkazał wprowadzić go do twierdzy i polecił chłostą przesłuchać go, aby się dowiedzieć, z jakiej przyczyny tak przeciwko niemu krzyczeli.


text:
A gdy rozciągnięto mu ręce i skrępowano je rzemieniami, Paweł zapytał stojącego obok setnika: Czy wolno wam chłostać człowieka, który jest Rzymianinem i to bez wyroku sądowego?


text:
Po tych słowach setnik podszedł do dowódcy i doniósł: Co zamierzasz robić? Bo ten człowiek jest Rzymianinem.


text:
Wtedy dowódca wyznał: Ja za dużą sumę obywatelstwo to nabyłem. Paweł zaś powiedział: A ja je mam od urodzenia.


text:
Zaraz też odstąpili od niego ci, którzy go mieli przesłuchiwać; a dowódca, gdy się dowiedział, że jest obywatelem rzymskim i że kazał go związać, przestraszył się.


text:
Nazajutrz zaś, chcąc się dowiedzieć czegoś pewnego, o co jest oskarżany przez żydów, uwolnił go i polecił zejść się arcykapłanom i całemu sanhedrynowi, i po sprowadzeniu postawił go przed nimi.


text:
A Paweł spojrzał z uwagą na sanhedryn i powiedział: Mężowie bracia, ja z całkowicie dobrym sumieniem przeżyłem jak obywatel przed Bogiem aż do dnia dzisiejszego.


text:
Wtedy Paweł powiedział do niego: Bóg cię uderzy, ściano pobielona; i ty siedzisz tu sądząc mnie według Prawa, a wbrew Prawu każesz mnie bić?


text:
Paweł odpowiedział: Nie wiedziałem, bracia, że to arcykapłan; bo napisano: Nie będziesz mówił źle o przełożonym twego ludu.


text:
Paweł, świadomy, że jedna część składa się z saduceuszów, a druga z faryzeuszów, zawołał przed sanhedrynem: Mężowie bracia, ja jestem faryzeuszem, synem faryzeuszów, z powodu nadziei i zmartwychwstania umarłych ja jestem sądzony.


text:
Saduceusze bowiem mówią, że nie ma zmartwychwstania ani anioła, ani ducha, natomiast faryzeusze uznają jedno i drugie.


text:
Powstał zatem wielki hałas, a niektórzy ze znawców Prawa z części faryzeuszów podnosili ostry sprzeciw. Mówili: Nic złego nie znajdujemy w tym człowieku; a jeśli [naprawdę] mówił do niego duch albo anioł?


text:
A gdy spór stawał się coraz większy, dowódca w obawie, aby Paweł nie został przez nich rozerwany, polecił straży zejść, wyrwać go spośród nich i zaprowadzić do twierdzy.


text:
Następnej natomiast nocy Pan stanął przy nim i powiedział: Bądź dobrej myśli; bo jak złożyłeś o Mnie świadectwo w Jerozolimie, tak też trzeba ci złożyć świadectwo w Rzymie.


text:
A gdy nastał dzień, żydzi zawiązali spisek i zobowiązali się, że nie będą ani jeść, ani pić, dopóki nie zabiją Pawła.


text:
Udali się oni do arcykapłanów oraz prezbiterów i powiedzieli: Zobowiązaliśmy się pod klątwą, że niczego nie skosztujemy, dopóki nie zabijemy Pawła.


text:
Teraz więc wy wraz z sanhedrynem dajcie znać dowódcy, żeby go do was sprowadził niby dla dokładniejszego zbadania tego, co się jego tyczy, a my, zanim się zbliży, gotowi jesteśmy go zgładzić.


text:
Paweł natomiast przywołał jednego z setników i poprosił: Zaprowadź tego młodzieńca do dowódcy, bo ma go [o czymś] powiadomić.


text:
On więc wziął go, zaprowadził do dowódcy i wyjaśnił: Więzień Paweł przywołał mnie i poprosił, abym przyprowadził do ciebie tego młodzieńca, który ma ci coś powiedzieć.


text:
A on na to: żydzi postanowili cię prosić, abyś jutro sprowadził Pawła do sanhedrynu niby dla dokładniejszego wypytania o to, co go dotyczy.


text:
Lecz ty nie daj się im przekonać, bo czyha na niego w zasadzce ponad czterdziestu mężczyzn spośród nich, którzy zobowiązali się [pod klątwą], że nie będą nic jeść ani pić, dopóki go nie zabiją; a teraz są w pogotowiu i czekają na twoje zezwolenie.


text:
Następnie przywołał jakichś dwóch spośród setników i polecił: Przygotujcie dwustu żołnierzy, aby poszli aż do Cezarei oraz siedemdziesięciu jezdnych i dwustu oszczepników - od trzeciej godziny w nocy;


text:
rozkazał też podstawić zwierzęta juczne, aby wsadzić na nie Pawła i bezpiecznie go odstawić do namiestnika Feliksa.


text:
Człowieka tego schwytanego przez żydów z zamiarem zabicia przez nich, uratowałem wraz z wojskiem, gdy się dowiedziałem, że jest Rzymianinem.


text:
Odkryłem, że oskarżają go o sporne zagadnienia dotyczące ich Prawa, nie ma zaś zarzutu godnego śmierci lub więzów.


text:
A gdy mi doniesiono, że będzie zasadzka na tego człowieka, natychmiast wysłałem [go] do ciebie, a oskarżycieli powiadomiłem, aby przed tobą powiedzieli, co mają przeciw niemu.


text:
[Namiestnik] po przeczytaniu listu, zapytał, z jakiej jest prowincji, a gdy się dowiedział się, że z Cylicji,


text:
powiedział: Przesłucham cię, gdy zjawią się też twoi oskarżyciele. I polecił go strzec w pretorium Heroda.


text:
A po pięciu dniach przybył arcykapłan Ananiasz z niektórymi prezbiterami oraz z rzecznikiem prawnym, niejakim Tertullusem; wnieśli oni przed namiestnikiem pozew przeciwko Pawłowi.


text:
A gdy został wezwany, Tertullus zaczął oskarżać, mówiąc: Wiele pokoju zażywamy dzięki tobie i reformom mającym miejsce w tym narodzie za sprawą twojej przezorności.


text:
Stwierdziliśmy bowiem, że ten człowiek [szerzy] zarazę i wywołuje powstania wśród wszystkich żydów po całym zamieszkałym świecie jako przywódca heretyckiego stronnictwa Nazarejczyków.


text:
A gdy namiestnik skinął na niego, aby mówił, Paweł odpowiedział: Wiedząc, że od wielu lat jesteś sędzią tego narodu, w dobrej myśli podejmuję obronę w sprawach, które mnie dotyczą.


text:
Możesz sprawdzić, że nie upłynęło więcej niż dwanaście dni, odkąd przybyłem do Jerozolimy, aby złożyć pokłon [Bogu].


text:
I nie napotkali mnie świątyni na sporze z kimkolwiek, ani na wywoływaniu buntu tłumu czy to w synagogach, czy po mieście,


text:
To natomiast wyznaję przed tobą, że zgodnie z drogą, którą nazywają herezją w ten sposób służę ojczystemu Bogu, wierząc wszystkiemu temu, co zgodne z Prawem, oraz temu, co napisano u proroków;


text:
mam przy tym nadzieję względem Boga, [spełnienia] której również oni sami oczekują, że nastąpi zmartwychwstanie sprawiedliwych i niesprawiedliwych.


text:
Chyba tylko ten jeden okrzyk, który wydałem, gdy stałem pośród nich: Jestem dziś postawiony przed waszym sądem z powodu zmartwychwstania.


text:
Feliks zaś odroczył ich, dokładniej zaznajomiony z tym, co dotyczy Drogi, powiedział: Gdy dowódca Lizjasz przybędzie, wydam postanowienie w waszej sprawie.


text:
A po kilku dniach przybył Feliks z własną żoną Druzyllą, która była żydówką, posłał po Pawła i wysłuchał go w sprawie wiary w Chrystusa Jezusa.


text:
Lecz gdy zaczął mówić o sprawiedliwości, o wstrzemięźliwości i o nadchodzącym sądzie, Feliks przestraszony odpowiedział: Na teraz odejdź, gdy znajdę czas, poślę po ciebie.


text:
Jednocześnie miał nadzieję, że Paweł da mu pieniądze; dlatego częściej po niego posyłał i rozmawiał z nim.


text:
Po upływie dwóch lat Feliks otrzymał następcę, Poncjusza Festusa. Chcąc jednak zyskać względy żydów, Feliks pozostawił Pawła w więzieniu.


text:
gdzie arcykapłani oraz główni [przedstawiciele] żydów wnieśli do niego oskarżenie przeciwko Pawłowi. Nalegali na niego


text:
prosząc, aby im okazał łaskę w jego sprawie i [zechciał] przesłać go do Jerozolimy - bo urządzali zasadzkę, aby go zgładzić po drodze.


text:
Lecz Festus odpowiedział, że Paweł osadzony jest pod strażą w Cezarei i że on sam niebawem tam wyruszy.


text:
Niech więc ci spośród was - mówił - którzy są pełnomocni, zstąpią razem [ze mną] i oskarżą go, skoro człowiek ten popełnił coś niestosownego.


text:
Zabawił zatem wśród nich nie więcej niż osiem lub dziesięć dni, po czym zstąpił do Cezarei, gdzie nazajutrz zasiadł na krześle sędziowskim i polecił przyprowadzić Pawła.


text:
A gdy on się zjawił, żydzi, którzy przybyli z Jerozolimy, obstąpili go i obciążyli wieloma ciężkimi zarzutami, których nie potrafili udowodnić.


text:
Paweł natomiast bronił się: Niczym nie zgrzeszyłem ani przeciw Prawu żydowskiemu, ani przeciw świątyni, ani przeciw cesarzowi.


text:
Festus zaś, chcąc żydom wyświadczyć łaskę, odezwał się do Pawłowi tymi słowy: Czy chcesz wstąpić do Jerozolimy i tam być przede mną w tych sprawach sądzony?


text:
Paweł jednak odpowiedział: Stanąłem przed krzesłem sędziowskim cesarza i jemu trzeba mnie sądzić. Żydom w niczym nie zawiniłem, jak i ty wiesz dobrze.


text:
Jeśli więc zrobiłem coś złego i popełniłem coś godnego śmierci, nie wzbraniam się umrzeć; ale jeśli nie ma nic w tym, o co mnie ci oskarżają, nikt mnie nie może im wydać na łaskę i niełaskę. Odwołuję się do cesarza.


text:
A gdy już wiele dni tam przebywali, Festus przedstawił królowi sprawę Pawła, mówiąc: Jest tu pewien człowiek pozostawiony przez Feliksa w więzieniu.


text:
W czasie mojego pobytu w Jerozolimie arcykapłani i prezbiterzy żydowscy wnieśli przeciw niemu sprawę, domagając się na niego skazującego wyroku.


text:
Odpowiedziałem im, że nie ma u Rzymian zwyczaju wydawać jakiegoś człowieka na łaskę i niełaskę, zanim oskarżany nie stanie twarzą w twarz wobec oskarżycieli i nie dostanie miejsca do obrony przed zarzutami.


text:
Gdy więc przyszli tu razem ze mną, niezwłocznie, następnego dnia, zasiadłem na krześle sędziowskim i kazałem przyprowadzić tego człowieka,


text:
przeciw któremu oskarżyciele w swoim wystąpieniu nie wnieśli żadnego z tych złych oskarżeń, które ja zakładałem,


text:
mieli natomiast przeciw niemu jakieś zagadnienia dotyczące ich własnej religii oraz jakiegoś nieżyjącego Jezusa, o którym Paweł twierdził, że żyje.


text:
Ja natomiast, niepewny jak te sprawy zbadać, zapytałem, czy chciałby pójść do Jerozolimy i tam być o te rzeczy sądzony.


text:
Ponieważ jednak Paweł wniósł odwołanie, by go zatrzymać pod strażą aż do wyroku Czcigodnego, rozkazałem go strzec, dopóki nie odeślę go do cesarza.


text:
Wtedy Agryppa powiedział do Festusa: Chciałbym i ja posłuchać tego człowieka. Jutro - odpowiedział - go usłyszysz.


text:
Gdy nazajutrz Agryppa i Berenika przyszli z przesadną okazałością, gdy wraz z dowódcami i głównymi osobistościami z miasta weszli do audytorium, i gdy Festus wydał rozkaz, przyprowadzono Pawła.


text:
Wtedy Festus rozpoczął: Królu Agryppo oraz wszyscy mężowie, którzy jesteście z nami obecni, widzicie tego, o którego cały tłum żydów wystąpił do mnie zarówno w Jerozolimie, jak i tutaj, wołając, że nie powinien on już dłużej żyć.


text:
Ja jednak stwierdziłem, że nie popełnił on niczego, co zasługuje na śmierć, a gdy sam odwołał się do Czcigodnego, postanowiłem go posłać.


text:
Nie mam jednak nic pewnego, co mógłbym o nim napisać panu, dlatego przyprowadziłem go przed was, a szczególnie przed ciebie, królu Agryppo, abym po przeprowadzonym przesłuchaniu miał co napisać.


text:
Agryppa zaś zwrócił się do Pawła: Pozwala ci się mówić o sobie. Wówczas Paweł wyciągnął rękę i zaczął się bronić:


text:
Uważam się za szczęśliwego, królu Agryppo, że mogę się dziś wobec ciebie bronić w związku ze wszystkimi sprawami, o które oskarżają mnie żydzi,


text:
szczególnie, że jesteś znawcą wszystkich zwyczajów, jak też spornych zagadnień żydów. Dlatego proszę, wysłuchaj mnie cierpliwie.


text:
A zatem moją drogę życia, które od młodości, od początku toczyło się pośród mojego narodu, a też w Jerozolimie, znają wszyscy żydzi;


text:
od dawna wiedzą - gdyby chcieli poświadczyć - że żyłem według najsurowszego stronnictwa naszej religii jako faryzeusz.


text:
której spełnienia spodziewa się dostąpić naszych dwanaście pokoleń, gdy nocą i dniem z wytrwałością odprawia służbę, i z powodu której to nadziei jestem oskarżany przez żydów, królu.


text:
co też zrobiłem w Jerozolimie, gdzie wielu spośród świętych ja w więzieniach zamknąłem, gdy od arcykapłanów otrzymałem władzę, a przy skazywaniu ich na śmierć - rzuciłem kamyk przeciw.


text:
Często karząc ich po wszystkich synagogach, zmuszałem do bluźnierstwa, szalejąc rzeczywiście niezmiernie, prześladowałem ich nawet w obcych miastach.


text:
w środku dnia, na drodze, zobaczyłem, o królu, światło z nieba, przewyższające jasność słońca, które zewsząd oświeciło mnie oraz tych, którzy szli ze mną.


text:
A gdy wszyscy upadliśmy na ziemię, usłyszałem głos, który mówił do mnie w dialekcie hebrajskim: Saulu, Saulu, dlaczego Mnie prześladujesz? Trudno ci przeciw ościeniowi wierzgać.


text:
Ale powstań i stań na swoich nogach, na to bowiem ci się ukazałem, aby cię sobie już uprzednio ręką wybrać na podwładnego i świadka nie tylko tych rzeczy, w których Mnie zobaczyłeś, ale i tych, w których będę ci pokazany.


text:
aby otworzyć ich oczy, odwrócić od ciemności do światła i od władzy szatana do Boga, aby otrzymali oni odpuszczenie grzechów oraz dział wśród uświęconych przez wiarę we Mnie.


text:
ale najpierw tym w Damaszku, następnie w Jerozolimie, potem na całym obszarze Judy i wśród pogan głosiłem, aby się opamiętali, zwrócili do Boga i spełniali uczynki godne opamiętania.


text:
Ponieważ jednak doznałem pomocy od Boga aż do dnia dzisiejszego, ostałem się i świadczę zarówno małemu, jak i wielkiemu, nie mówiąc nic oprócz tego, co powiedzieli prorocy, że ma się stać, oraz Mojżesz,


text:
że Chrystus [będzie] poddany cierpieniom, że jako pierwszy ze zmartwychwstania umarłych ma głosić światło zarówno ludowi, jak i poganom.


text:
A gdy on to mówił w swojej obronie, Festus zawołał donośnym głosem: Szalejesz, Pawle! Wielka uczoność kieruje cię w szaleństwo.


text:
Wie bowiem o tych sprawach król, do którego też z ufną odwagą mówię, gdyż jestem przekonany, że nic z tych rzeczy nie umknęło jego uwadze, bo też nie dokonało się to w jakimś zakątku.


text:
A Paweł: Chciałbym, by Bóg sprawił, aby - zaraz czy później - nie tylko ty, ale i wszyscy, którzy mnie dziś słuchają, stali się tacy, jak ja jestem, oprócz tych więzów.


text:
a gdy się oddalili, rozmawiali miedzy sobą: Człowiek ten nie robi nic, co by zasługiwało na śmierć lub więzienie.


text:
Agryppa zaś powiedział do Festusa: Człowiek ten mógłby być zwolniony, gdyby nie odwołał się do cesarza.


text:
A gdy postanowiono, że mamy odpłynąć do Italii, przekazano Pawła i kilku innych więźniów setnikowi imieniem Juliusz, z kohorty Czcigodnego.


text:
Wsiedliśmy więc na statek adramyteński, który miał płynąć do portów Azji, i wyruszyliśmy w drogę mając ze sobą Arystarcha, Macedończyka z Tesaloniki.


text:
Następnego dnia przybyliśmy do Sydonu, gdzie Juliusz potraktował Pawła przyjaźnie i pozwolił pójść do przyjaciół, by skorzystał z opieki.


text:
Płynąc powoli znaczną liczbę dni, z trudem dotarliśmy na wysokość Knidos; ponieważ jednak wiatr nie pozwalał nam posuwać się naprzód, popłynęliśmy pod osłoną Krety na wysokość Salmone,


text:
a przemieszczając się z trudem wzdłuż niej, dobiliśmy do pewnego miejsca o nazwie Piękne Przystanie, w pobliżu miasta Lasaia.


text:
A że upłynął znaczny czas i żegluga była już niebezpieczna, bo i okres postu już minął, Paweł przestrzegał ich:


text:
Mężowie, wiem z doświadczenia, że żegluga będzie ze szkodą i wielką stratą nie tylko dla ładunku i statku, ale i dla naszych dusz.


text:
Setnik jednak bardziej ufał sternikowi i właścicielowi statku niż temu, co było mówione przez Pawła.


text:
A ponieważ przystań była nieodpowiednia dla przetrzymywania statków przez zimę, większość powzięła postanowienie, aby stamtąd odpłynąć i, o ile można dostać się do Feniksu, aby przezimować w przystani na Krecie, patrzącej na południowy zachód i półno


text:
Gdy zaś powiał łagodny wiatr z południa, sądząc, że dopną celu, podnieśli kotwicę i płynęli bliżej Krety.


text:
gdy zaś statek został porwany i nie mógł sprostać wiatrowi, poddaliśmy się wiatrowi i daliśmy się unosić.


text:
po wciągnięciu której użyto lin do opasania statku, w obawie, aby nie wpaść na Syrtę, opuścili pływającą kotwicę, i tak ich niosło.


text:
Gdy zaś przez wiele dni nie ukazywało się ani słońce ani gwiazdy, a sztorm niemało napierał, cała pozostała nadzieja a nasze ocalenie zaczęła zanikać.


text:
Kiedy zaś już długo byli bez posiłku, wówczas Paweł stanął pośród nich i powiedział: Mężowie, trzeba było, posłuchać mej rady i nie odpływać z Krety i uniknąć tej szkody i straty.


text:
i powiedział: Nie bój się, Pawle; przed cesarzem trzeba ci stanąć i oto Bóg darował ci wszystkich, którzy płyną z tobą.


text:
A gdy nastała czternasta noc jak nas nosiło po Adriatyku, około północy żeglarze zaczęli przypuszczać, że zbliża się do nich jakiś ląd.


text:
Po spuszczeniu sądy stwierdzili dwadzieścia sążni, a po przepłynięciu krótkiej odległości i ponownym spuszczeniu sądy, stwierdzili piętnaście sążni.


text:
W obawie zatem, abyśmy nie wpadli na skaliste miejsca, z rufy zrzucono cztery kotwice i modlono się o nastanie dnia.


text:
A gdy żeglarze próbowali uciec ze statku i opuścili na morze łódź ratunkową pod pozorem, że chcą od dziobu statku rozciągnąć kotwicę,


text:
Paweł powiedział setnikowi oraz żołnierzom: Jeśli ci nie pozostaną na statku, wy nie zdołacie się ocalić.


text:
Kiedy natomiast miał nastać dzień, Paweł zachęcał wszystkich, aby wzięli posiłek, mówiąc: Dziś czternasty dzień, jak czekacie i pozostajecie bez posiłku nic nie przyjmując.


text:
Dlatego zachęcam was od przyjęcia posiłku, bo to przyczyni się do waszego ocalenia; nikomu bowiem z was nawet włos z głowy nie spadnie.


text:
Gdy nastał dzień, nie rozpoznawali lądu, dostrzegli jednak jakąś zatokę mającą płaskie wybrzeże, do którego zamierzali, o ile można, przybić statek.


text:
Usunęli zatem kotwice zostawiając je w morzu i po równoczesnym zluzowaniu wiązań sterowych i wystawieniu przedniego żagla podmuchowi trzymali kurs na wybrzeże.


text:
Gdy jednak wpadli na mieliznę, osiedli ze statkiem, i o ile dziób osadzony, rufa była targana przez napór fal.


text:
Wtedy żołnierze powzięli zamiar pozabijania więźniów tak, by żaden po dopłynięciu do brzegu nie uciekł.


text:
Jednak setnik, chcąc ocalić Pawła, przeszkodził ich zamiarowi, rozkazał natomiast tym, którzy są stanie pływać, aby pierwsi skoczyli do morza i wyszli na ląd,


text:
a pozostałym [płynąć] jednym na deskach innym na czymś ze statku. W ten sposób stało się, że wszyscy ocaleli i przedostali się na ląd.


text:
Tubylcy zaś okazali nam niespotykaną życzliwość, bo rozpalili ognisko i zajęli się nami wszystkimi; zaczął bowiem padać deszcz i było zimno.


text:
A gdy Paweł zgarnął kupę chrustu i włożył na ogień, od gorąca wypełzła żmija i uczepiła się jego ręki.


text:
Na widok gada zwisającego u jego ręki, tubylcy zaczęli mówić między sobą: Człowiek ten jest na pewno mordercą, bo chociaż wyszedł cało z morza, Sprawiedliwość nie pozwoliła mu żyć.


text:
oni tymczasem oczekiwali, że spuchnie lub zaraz padnie trupem. Gdy jednak długo czekali i widzieli, że nic niestosownego z nim się nie dzieje, zmienili zdanie i mówili, że jest bogiem.


text:
A w pobliżu tego miejsca znajdowały się dobra naczelnika wyspy, imieniem Publiusz, który nas przyjął i przez trzy dni przyjaźnie gościł.


text:
Zdarzyło się zaś, że ojciec Publiusza leżał złożony gorączką i czerwonką; Paweł wstąpił do niego, pomodlił się, włożył na niego ręce i wyleczył go.


text:
A gdy to się stało, również pozostali, którzy na wyspie mieli słabości, przychodzili i byli uzdrawiani.


text:
Po trzech miesiącach odpłynęliśmy statkiem, który zimował na wyspie, aleksandryjskim, z godłem Bliźniąt.


text:
Stamtąd, po podniesieniu kotwicy, dotarliśmy do Regium. A gdy po jednym dniu powiał wiatr południowy i drugiego dnia przybyliśmy do Puteoli.


text:
Tam spotkaliśmy braci i proszeni przez nich pozostaliśmy u nich siedem dni. I tak doszliśmy do Rzymu.


text:
Tam bracia usłyszeli o naszym przybyciu i wyszli nam na spotkanie aż do Forum Appii i do Tres Tabernae. Gdy Paweł ich ujrzał, podziękował Bogu i nabrał otuchy.


text:
I stało się po trzech dniach, że zwołał on tych, którzy byli przywódcami żydów. A gdy się zeszli, zwrócił się do nich: Mężowie bracia, nie uczyniłem nic przeciw ludowi ani zwyczajom ojczystym, że jako więźnia wydano mnie w Jerozolimie w ręce Rzymian,


text:
którzy po przesłuchaniu chcieli mnie zwolnić, ponieważ nie znaleźli u mnie żadnego powodu do wyroku śmierci.


text:
Lecz gdy żydzi sprzeciwili się temu, uznałem za konieczne odwołać się do cesarza, nie jakbym miał mój naród za coś oskarżać.


text:
Dlatego też zaprosiłem was, aby się z wami zobaczyć i porozmawiać, bo z powodu nadziei Izraela łańcuch ten mam założony.


text:
Wówczas powiedzieli do niego: My nie otrzymaliśmy z Judei żadnych pism o tobie ani też nikt z braci nie przybył i nie doniósł ani nie powiedział od tobie nic złego.


text:
Ale chcielibyśmy do ciebie usłyszeć, co myślisz, gdyż wiadomo nam o tej herezji, że wszędzie spotyka się ze sprzeciwem.


text:
Wyznaczyli mu więc dzień i przyszli do niego w gościnę jeszcze liczniej, a on od rana do wieczora wyjaśniał im [sprawę] poświadczając Królestwo Boże i przekonując o Jezusie na podstawie Prawa Mojżesza i proroków.


text:
Poróżnieni zaś między sobą zaczęli się rozchodzić, gdy Paweł powiedział jedno słowo: Trafnie Duch Święty powiedział do waszych ojców przez proroka Izajasza,


text:
mówiąc: Przyjdź do tego ludu i powiedz: Będziecie słuchać uszami i nie zrozumiecie; Widząc będziecie patrzeć i nie zobaczycie.


text:
Utyło bowiem serce tego ludu i uszami ciężko słuchali, i swoje oczy zamknęli, aby nie zobaczyć oczami i nie usłyszeć uszami, I nie rozumieć sercem, i nie nawrócić się, A ja bym ich nie uleczył.


text:
Niechże wam zatem będzie wiadome, że poganom zostało posłane to zbawienie Boże, oni też będą słuchać.


text:
I pozostał przez całe dwa lata w wynajętym przez siebie mieszkaniu i przyjmował wszystkich, którzy do niego przychodzili,


text:
który według ducha uświęcenia został ustanowiony Synem Bożym w mocy przez zmartwychwstanie umarłych, o Jezusie Chrystusie, naszym Panu,


text:
przez którego otrzymaliśmy łaskę i apostolstwo dla posłuszeństwa wiary względem Jego imienia we wszystkich narodach,


text:
wszystkim, którzy jesteście w Rzymie, umiłowanym Boga, powołanym świętym: Łaska wam i pokój od Boga, naszego Ojca, i Pana Jezusa Chrystusa.


text:
Najpierw dziękuję mojemu Bogu przez Jezusa Chrystusa za was wszystkich, że wasza wiara rozgłaszana jest w całym świecie.


text:
Świadkiem bowiem jest mi Bóg, któremu służę w moim duchu w ewangelii Jego Syna, jak nieustannie was wspominam


text:
Bardzo bowiem pragnę was zobaczyć, aby udzielić wam nieco duchowego daru łaski dla utwierdzenia was,


text:
Nie chcę zaś, bracia, abyście nie wiedzieli, że często zamierzałem przyjść do was - lecz aż dotąd miałem przeszkody - aby zebrać jakiś plon także wśród was, podobnie jak wśród pozostałych narodów.


text:
Gdyż nie wstydzę się ewangelii, jest ona bowiem mocą Bożą dla zbawienia każdego wierzącego, najpierw żyda, potem Greka,


text:
bo jest w niej objawiona sprawiedliwość Boża, z wiary do wiary, jak napisano: Sprawiedliwy zaś będzie żył z wiary.


text:
Gniew Boży z nieba objawia się bowiem przeciw wszelkiej bezbożności i niesprawiedliwości ludzi, którzy w niesprawiedliwości tłumią prawdę.


text:
Jego niewidzialne bowiem, od założenia świata w czynach pojmowane, [to jest] Jego wieczna moc i boskość, są wyraźnie widziane, tak że są bez wymówki,


text:
dlatego że po poznaniu Boga, nie oddali Mu chwały ani nie podziękowali jako Bogu, lecz w swoim powątpiewaniu stali się niezdolni do poprawnego myślenia i zaciemniona została bezmyślność ich serca.


text:
Zamienili też chwałę nieśmiertelnego Boga na podobiznę obrazu śmiertelnego człowieka oraz ptaków, czworonogów i płazów.


text:
tych, którzy prawdę Boga zmienili w fałsz oraz oddawali cześć i służyli stworzeniu zamiast Stwórcy, który jest godny chwały na wieki. Amen.


text:
Dlatego wydał ich Bóg na pastwę hańby; bo zarówno ich kobiety zamieniły potrzeby naturalne na nienaturalne,


text:
jak i mężczyźni pozostawili naturalną potrzebę kobiety i zapłonęli swoją żądzą płciową względem siebie nawzajem, mężczyźni z mężczyznami popełniając bezwstyd i odbierając na sobie samych zapłatę godną ich zboczenia.


text:
I stosownie do tego, że nie uznali za słuszne mieć Boga w poważaniu, zdał ich Bóg na [ich] niezdatny do osądu rozum, na czynienie rzeczy nieprzyzwoitych -


text:
ich, pełnych wszelkiej niesprawiedliwości, zła, chciwości, niegodziwości, pełnych zazdrości, mordu, kłótni, podstępu, złośliwości, plotkarzy,


text:
oszczerców, [ludzi] nienawidzących Boga, zuchwalców, zarozumialców, samochwalców, wynalazców zła, nieposłusznych rodzicom,


text:
Oni, choć poznali słuszny wyrok Boga, że ci, którzy te rzeczy czynią, godni są śmierci, nie tylko je czynią, ale także pochwalają tak czyniących.


text:
Dlatego jesteś bez wymówki, wszelki osądzający człowieku; bo w czym sądzisz drugiego, potępiasz samego siebie, dlatego że ty, osądzający, robisz te same rzeczy.


text:
Czy liczysz na to, człowieku osądzający tych, którzy tego rodzaju rzeczy robią, a sam je robisz, że unikniesz wyroku Bożego?


text:
Albo czy lekceważysz bogactwo Jego dobroci, powściągliwości i cierpliwości, nieświadomy, że dobroć Boga prowadzi cię do opamiętania?


text:
Bo stosownie do swojej twardości i nieskruszonego serca ciułasz sobie gniew na dzień gniewu i objawienia się sprawiedliwego sądu Boga,


text:
z jednej strony życie wieczne tym, którzy według wytrwałości [właściwej dla] dobrego czynu szukają chwały, czci i nieśmiertelności;


text:
z drugiej gniew i wzburzenie tym, którzy powodowani własnym zyskiem, nieposłuszni są prawdzie, a oddani niesprawiedliwości.


text:
Ci bowiem, którzy bez Prawa zgrzeszyli, bez Prawa też poginą; a ci, którzy w Prawie zgrzeszyli, przez Prawo będą sądzeni;


text:
gdyż nie słuchacze Prawa są u Boga sprawiedliwi, lecz ci, którzy stosują Prawo, będą uznani za sprawiedliwych.


text:
Bo gdy poganie nie mając Prawa z natury czynią to, co Prawo nakazuje, oni - nie mając Prawa - sami sobie są Prawem;


text:
pokazują oni, że czyn Prawa zapisany jest w ich sercach, gdy poświadcza im to ich sumienie oraz myśli, oskarżające się między sobą lub biorące w obronę,


text:
[ty] więc, który pouczasz drugiego, siebie samego nie uczysz? Który głosisz, by nie kraść, kradniesz?


text:
Obrzezanie bowiem pomaga, jeśli przestrzegasz Prawa; jeśli jednak jesteś przestępcą Prawa, twoje obrzezanie już stało się nieobrzezaniem.


text:
Jeśli więc nieobrzezanie strzeże słusznych rozporządzeń Prawa, czy jego nieobrzezanie nie będzie mu zaliczone jako obrzezanie?


text:
Ten też, kto z natury nieobrzezany, a wypełnia Prawo, będzie sądził ciebie, który - przy literze i obrzezaniu - jesteś przestępcą Prawa.


text:
Żydem bowiem jest się nie przez to, co widać, i nie w tym, co widać na ciele przejawia się obrzezanie,


text:
lecz żydem jest się w ukryciu i obrzezanie serca jest w duchu, nie według litery - taki ma pochwałę nie u ludzi, lecz u Boga.


text:
W żadnym razie! Niech Bóg okaże się prawdomówny, a każdy człowiek kłamcą, jak napisano: Abyś okazał się sprawiedliwy w swoich słowach i zwyciężył, gdy będziesz sądzony.


text:
Jeśli zaś nasza niesprawiedliwość uwydatnia sprawiedliwość Boga, to co powiemy? Czy Bóg jest niesprawiedliwy, gdy wywiera gniew? Po ludzku mówię.


text:
Jeśli przez moje kłamstwo prawda Boża tym bardziej obfituje na rzecz Jego chwały, to dlaczego jeszcze i ja miałbym być sądzony jako grzesznik?


text:
I czy nie tak nas obrażają i nie tak nas pomawiają, że my mówimy: Czyńmy to, co złe, aby przyszło to, co dobre? Wyrok na takich jest słuszny.


text:
Cóż więc? Czy mamy korzyść? Wcale nie! Już bowiem wcześniej obwiniliśmy i żydów i Greków o to, że wszyscy są pod grzechem,


text:
Wiemy zaś, że cokolwiek Prawo mówi, mówi do tych, którzy są w Prawie, aby wszelkie usta były zamknięte, a cały świat został pociągnięty do odpowiedzialności wobec Boga.


text:
Dlatego na podstawie czynów [wynikających z] Prawa żadne ciało nie zostanie przed Nim uznane za sprawiedliwe - za pośrednictwem Prawa bowiem [dokonuje się] właściwe poznanie grzechu.


text:
Teraz zaś niezależnie od Prawa ukazana została sprawiedliwość Boża, zaświadczona przez Prawo i proroków,


text:
sprawiedliwość Boża przez wiarę Jezusa Chrystusa dla wszystkich, którzy wierzą. Nie ma bowiem różnicy,


text:
którego Bóg ustanowił przebłaganiem przez wiarę, w Jego krwi, dla okazania swojej sprawiedliwości przez odpuszczenie popełnionych wcześniej grzechów


text:
w [okresie] powściągliwości Boga, dla okazania swojej sprawiedliwości w teraźniejszym czasie, aby On był sprawiedliwy i usprawiedliwiający tego [człowieka, który jest] z wiary w Jezusa.


text:
Rozumujemy bowiem, że człowiek dostępuje usprawiedliwienia przez wiarę, niezależnie od uczynków Prawa.


text:
[w przypadku] niepracującego zaś, lecz wierzącego w Tego, który usprawiedliwia bezbożnego, jego wiarę poczytuje mu się za sprawiedliwość,


text:
jak i Dawid mówi [opisując] szczęście człowieka, któremu Bóg poczytuje sprawiedliwość niezależnie od uczynków:


text:
Czy zatem szczęście to odnosi się do obrzezania, czy i do nieobrzezania? Mówimy bowiem: Wiarę poczytano Abrahamowi za sprawiedliwość.


text:
W jakich więc okolicznościach poczytano? Czy był on wówczas w obrzezaniu czy w nieobrzezaniu? Otóż nie w obrzezaniu, lecz w nieobrzezaniu.


text:
I otrzymał znak obrzezania [jako] pieczęć sprawiedliwości wiary, tej [którą miał] w nieobrzezaniu, po to, by był ojcem wszystkich wierzących w nieobrzezaniu, aby i im poczytano [to] za sprawiedliwość,


text:
oraz ojcem obrzezania - tych, którzy są nie tylko z obrzezania, ale jednocześnie idą śladami wiary naszego ojca Abrahama, [którą miał] w nieobrzezaniu.


text:
Gdyż nie za sprawą Prawa [została dana] Abrahamowi lub jego nasieniu obietnica, że będzie dziedzicem świata, lecz za sprawą sprawiedliwości wiary.


text:
Dlatego z wiary, aby [była] według łaski oraz aby obietnica ta była pewna dla całego nasienia, nie tylko tego z Prawa, ale także tego z wiary Abrahama, który jest ojcem nas wszystkich -


text:
jak napisano: Ustanowiłem cię ojcem wielu narodów - przed obliczem Tego, któremu uwierzył, Boga, który ożywia umarłych i powołuje to, czego nie ma, jak gdyby było.


text:
Abraham wbrew nadziei, z powodu nadziei uwierzył, aby się stać ojcem wielu narodów zgodnie z tym, co powiedziano: Takie będzie twoje nasienie.


text:
I nie osłabł w wierze, choć zrozumiał, że jego ciało jest już obumarłe - jako mającego około stu lat - oraz że obumarłe jest łono Sary;


text:
ale i ze względu na nas, którym ma to być poczytane i którzy wierzymy w Tego, który wzbudził Jezusa, Pana naszego, z martwych,


text:
przez którego uzyskaliśmy też dostęp przez wiarę do tej łaski, w której znaleźliśmy miejsce i chlubimy się nadzieją chwały Boga.


text:
a nadzieja nie rozczarowuje, bo miłość Boża rozlana jest w naszych sercach przez Ducha Świętego, który został nam dany.


text:
Bóg zaś okazuje dowód swojej miłości względem nas przez to, że gdy jeszcze byliśmy grzesznikami, Chrystus za nas umarł.


text:
Jeśli bowiem, będąc nieprzyjaciółmi, zostaliśmy pojednani z Bogiem przez śmierć Jego Syna, o ile bardziej pojednani, zostaniemy uratowani przez Jego życie.


text:
Lecz nie tylko to, chlubimy się też w Bogu za sprawą naszego Pana, Jezusa Chrystusa, przez którego teraz otrzymaliśmy wymianę.


text:
Dlatego jak przez jednego człowieka grzech wszedł na świat, a przez grzech śmierć, tak i na wszystkich ludzi śmierć przyszła, za to, że wszyscy zgrzeszyli;


text:
śmierć jednak panowała od Adama aż do Mojżesza nawet nad tymi, którzy nie zgrzeszyli na podobieństwo przestępstwa Adama, będącego typem Tego, który miał przyjść.


text:
Lecz nie tak jak z przestępstwem jest z darem łaski; jeśli bowiem przez jedno przestępstwo wielu umarło, o ile bardziej łaska Boga i dar w tej łasce jednego człowieka, Jezusa Chrystusa względem wielu zaobfitowały.


text:
I nie tak jak z powodu jednego, który zgrzeszył, jest z tym darem; o ile bowiem wyrok za jeden ściąga potępienie, o tyle dar łaski przynosi usprawiedliwienie z wielu przestępstw.


text:
Jeśli bowiem przez przestępstwo jednego śmierć zapanowała z powodu jednego, o ile bardziej ci, którzy otrzymują obfitość łaski i daru sprawiedliwości, będą królować w życiu z powodu jednego - Jezusa Chrystusa.


text:
A zatem jak z powodu jednego przestępstwa przyszło potępienie na wszystkich ludzi, tak też z powodu jednego aktu usprawiedliwienia na wszystkich ludzi przyszło życie.


text:
Bo jak przez nieposłuszeństwo jednego człowieka wielu stało się grzesznikami, tak też przez posłuszeństwo jednego wielu stanie się sprawiedliwymi.


text:
Prawo natomiast weszło, aby zaobfitowało przestępstwo; a gdzie zaobfitował grzech - jeszcze obficiej łaska,


text:
aby jak grzech królował w śmierci, tak łaska królowała za sprawą usprawiedliwienia i prowadziła do życia wiecznego przez Jezusa Chrystusa, Pana naszego.


text:
A zatem za sprawą chrztu zostaliśmy pogrzebani wraz z Nim w śmierć, abyśmy jak Chrystus wskrzeszony został z martwych przez chwałę Ojca, tak i my postępowali w nowości życia.


text:
Bo jeśli zrośliśmy się z Nim w podobieństwie Jego śmierci, to nie na tym koniec, [zrośniemy się z Nim] również [w podobieństwie] zmartwychwstania,


text:
wiedząc to, że nasz stary człowiek został razem z Nim ukrzyżowany, aby ciało grzechu zostało pozbawione władzy [nad nami], byśmy już dłużej nie byli niewolnikami grzechu;


text:
Podobnie i wy zaliczajcie siebie z jednej strony do umarłych dla grzechu, a z drugiej do żyjących dla Boga w Chrystusie Jezusie.


text:
Niech więc grzech nie króluje w waszym śmiertelnym ciele, czyniąc [was] posłusznymi swoim pożądaniom,


text:
i nie udostępniajcie swoich członków grzechowi jako narzędzi nieprawości, ale udostępniajcie siebie Bogu jako ożywionych z martwych, i członki swoje Bogu jako narzędzia sprawiedliwości.


text:
Czyż nie wiecie, że jeśli oddajecie się jako niewolnicy w posłuszeństwo, jesteście niewolnikami tego, komu się podporządkowujecie: czy to [niewolnikami] grzechu, i to prowadzi do śmierci, czy też posłuszeństwa - prowadzącego do sprawiedliwości?


text:
Lecz Bogu niech będą dzięki, że gdy byliście niewolnikami grzechu, z [całego] serca przyjęliście ten rodzaj nauki, której zostaliście przekazani,


text:
Na sposób ludzki mówię przez wzgląd na słabość waszego ciała. Otóż jak oddawaliście wasze członki w niewolę nieczystości i bezprawia dla [popełniania] bezprawia, tak teraz oddawajcie wasze członki w niewolę sprawiedliwości dla uświęcenia.


text:
Jakie więc korzyści wówczas mieliście? Takie, których się teraz wstydzicie, a których końcem jest śmierć.


text:
Teraz zaś, wyzwoleni od grzechu, a oddani w niewolę Bogu, macie korzyść w uświęceniu, a za cel życie wieczne.


text:
Gdyż zapłatą za grzech jest śmierć, lecz darem łaski Bożej jest życie wieczne w Chrystusie Jezusie, naszym Panu.


text:
Czyż nie wiecie, bracia - mówię przecież do tych, którzy znają Prawo - że Prawo panuje nad człowiekiem, dopóki on żyje?


text:
Bo zamężna kobieta jest z żyjącym mężem związana Prawem; ale gdy mąż umrze, zostaje zwolniona z Prawa [wiążącego ją] z mężem.


text:
A zatem, jeśli za życia męża przystanie do innego mężczyzny, będzie nazwana cudzołożnicą, jeśliby jednak mąż zmarł, wolna jest od Prawa i nie jest cudzołożnicą, gdy zostanie [żoną] drugiego męża.


text:
Tak więc, bracia moi, i wy za sprawą ciała Chrystusowego zostaliście uśmierceni dla Prawa, aby należeć do innego, do wzbudzonego z martwych - po to, byśmy owoc wydawali dla Boga.


text:
Gdy bowiem byliśmy w ciele, grzeszne namiętności [rozbudzane] przez Prawo działały w członkach naszych, by rodzić owoce na rzecz śmierci;


text:
lecz teraz zostaliśmy uwolnieni od Prawa, gdy umarliśmy dla tego, przez co byliśmy związani, po to by służyć w nowości ducha, a nie według przestarzałej litery.


text:
Cóż więc powiemy? Że Prawo to grzech? W żadnym razie! Przecież nie poznałbym grzechu, gdyby nie Prawo; bo też o pożądaniu nie wiedziałbym, gdyby Prawo nie mówiło: Nie będziesz pożądał.


text:
Tymczasem grzech, skorzystawszy dzięki przykazaniu z możliwości, wywołał we mnie wszelki rodzaj pożądania - bo bez Prawa grzech jest martwy.


text:
a ja umarłem i okazało się, że to przykazanie, które miało mnie prowadzić do życia, doprowadziło do śmierci.


text:
Czy zatem to, co dobre, stało się dla mnie śmiercią? W żadnym razie! To właśnie grzech, żeby się okazać grzechem, posłużył się rzeczą dobrą, by spowodować moją śmierć, aby za pośrednictwem przykazania grzech okazał ogrom swojej grzeszności.


text:
Nie rozeznaję się bowiem w tym, co wyczyniam; gdyż nie robię tego, co chcę, ale czynię to, czego nienawidzę.


text:
Dowiaduję się zatem, że nie mieszka we mnie, to jest w moim ciele, dobro; obecne jest bowiem we mnie chcenie, ale wykonania tego, co dobre, brak;


text:
A jeśli czynię to, czego ja nie chcę, już więcej nie czynię tego ja, ale grzech, który mieszka we mnie.


text:
w swoich członkach jednak dostrzegam inne prawo, które walczy przeciwko Prawu mojego rozumu, i bierze mnie w niewolę prawa grzechu obecnego w moich członkach.


text:
Bogu niech będą dzięki - przez Jezusa Chrystusa, Pana naszego! Tak więc ja sam z jednej strony służę umysłem Prawu Bożemu, a z drugiej strony ciałem - prawu grzechu.


text:
Bo prawo Ducha [odnoszące się do] życia w Chrystusie Jezusie uwolniło cię od prawa grzechu i śmierci.


text:
Bo niemoc Prawa, na którą niedomagało z powodu ciała, [przezwyciężył] Bóg, gdy przez zesłanie swego Syna w postaci grzesznego ciała oraz [na ofiarę] za grzech, potępił grzech w ciele,


text:
Ci bowiem, którzy są według ciała, myślą o tym, co cielesne; ci zaś, którzy [są] według Ducha - o tym, co duchowe.


text:
Wy jednak nie jesteście w ciele, lecz w Duchu - jeśli tylko Duch Boży mieszka w was. Jeśli zaś ktoś nie ma Ducha Chrystusowego, ten nie jest Jego.


text:
Jeśli jednak Chrystus jest w was, to chociaż ciało jest martwe z powodu grzechu, duch jest żywy dzięki usprawiedliwieniu.


text:
Jeśli zaś Duch Tego, który Jezusa wzbudził z martwych, mieszka w was, to Ten, który Jezusa Chrystusa z martwych wzbudził, ożywi i wasze śmiertelne ciała przez swego Ducha, który mieszka w was.


text:
Jeśli bowiem według ciała żyjecie, przyjdzie wam umrzeć; ale jeśli Duchem sprawy ciała uśmiercacie - będziecie żyli.


text:
Nie wzięliście przecież ducha niewoli, by znowu ulegać strachowi, lecz wzięliście ducha synostwa, w którym wołamy: Abba, Ojcze!


text:
A jeśli dziećmi, to i dziedzicami - z jednej strony dziedzicami Boga, a z drugiej współdziedzicami Chrystusa, jeśli tylko razem [z Nim] cierpimy, abyśmy także razem [z Nim] zostali uwielbieni.


text:
Uważam bowiem, że utrapienia czasu teraźniejszego nic nie znaczą w porównaniu z chwałą, która ma się nam objawić.


text:
gdyż stworzenie zostało poddane marności, nie z własnej woli, lecz z woli Tego, który je poddał, w nadziei,


text:
że i samo stworzenie zostanie wyzwolone z niewoli skażenia [i wprowadzone] w chwalebną wolność dzieci Boga.


text:
A nie tylko ono, lecz i my sami, którzy posiadamy pierwociny Ducha, wzdychamy w sobie, oczekując synostwa, odkupienia naszego ciała.


text:
W tej bowiem nadziei zbawieni jesteśmy; a nadzieja, którą się ogląda, nie jest nadzieją, bo kto ma nadzieję na to, co [już] widzi?


text:
Podobnie i Duch wspiera nas w naszej słabości; nie wiemy bowiem, o co się modlić, jak należy, ale sam Duch wstawia się [za nami] w niewysłowionych westchnieniach.


text:
Ten zaś, który bada serca, wie, jaki jest zamysł Ducha, gdyż zgodnie [z myślą] Bożą wstawia się za świętymi.


text:
Wiemy też, że wszystko współdziała dla dobra tych, którzy miłują Boga, to jest tych, którzy są powołani zgodnie z planem.


text:
Bo tych, których wcześniej poznał, przeznaczył, by posiedli kształt odpowiadający obrazowi Jego Syna, aby On był pierworodnym pośród wielu braci;


text:
a których przeznaczył, tych też powołał, a których powołał, tych też usprawiedliwił, a których usprawiedliwił, tych też uwielbił.


text:
On, który nawet własnego Syna nie oszczędził, ale Go za nas wszystkich wydał, jakżeby nie miał wraz z Nim dać nam w darze wszystkiego?


text:
Któż będzie potępiał? Jezus Chrystus, który umarł, więcej, zmartwychwstał, który jest po prawicy Boga, Ten przecież wstawia się za nami.


text:
Któż nas odłączy od miłości Chrystusowej? Czy utrapienie, czy ucisk, czy prześladowanie, czy głód, czy nagość, czy niebezpieczeństwo, czy miecz?


text:
Gdyż jestem tego pewien, że ani śmierć, ani życie, ani aniołowie, ani potęgi niebieskie, ani teraźniejszość, ani przyszłość, ani moce,


text:
ani wysokość, ani głębokość, ani żadne inne stworzenie nie zdoła nas odłączyć od miłości Bożej, która jest w Chrystusie Jezusie, naszym Panu.


text:
Ja sam życzyłem sobie bowiem być wyklęty od Chrystusa ze względu na moich braci, moich krewnych według ciała,


text:
którymi są Izraelici [i] których jest usynowienie i chwała, i przymierza, i ustanowienie Prawa, i służba Bogu, i obietnice;


text:
których są ojcowie i z których pochodzi Chrystus według ciała - który jest ponad wszystkim, Bóg błogosławiony na wieki. Amen.


text:
Nie jest jednak tak, że jakoby odpadło Słowo Boże. Bo nie wszyscy, którzy pochodzą z Izraela, są Izraelem,


text:
To jest: nie ci, którzy są dziećmi ciała, są dziećmi Boga, lecz dzieci obietnicy liczą się jako nasienie.


text:
A gdy ich jeszcze nie urodzono ani nie zrobiły nic dobrego lub złego - aby mógł trwać nadal Boży plan oparty na wybraniu,


text:
nie z uczynków, lecz z [woli] tego, który powołuje - powiedziano jej, że większy będzie służył mniejszemu,


text:
A zatem zależy to nie od tego, który chce, albo od tego, który zabiega, lecz od Boga, który okazuje miłosierdzie.


text:
Mówi bowiem Pismo do faraona: Po to właśnie cię wzbudziłem, abym mógł na tobie okazać moją moc i aby na całej ziemi rozsławiono moje imię.


text:
Powiesz mi więc: Dlaczego więc jeszcze oskarża? Kto bowiem [kiedykolwiek] przeciwstawił się Jego woli?


text:
O człowieku! Przeciwnie, to raczej ty kim jesteś, że się spierasz z Bogiem? Czy uformowana rzecz powie temu, który ją ukształtował: Dlaczego mnie taką uczyniłeś?


text:
Albo czy garncarz nie ma władzy nad gliną, aby z tego samego zaczynu zrobić zarówno naczynie do celów szczytnych, jak i do pospolitych?


text:
A jeśli Bóg, chcąc ukazać gniew i dać poznać swoją moc, zniósł z wielką cierpliwością naczynia gniewu przygotowane już na zniszczenie,


text:
oraz aby dać poznać bogactwo swojej chwały nad naczyniami zmiłowania, które już z góry przygotował do chwały?


text:
i będzie w miejscu, gdzie zostało im powiedziane: Wy nie jesteście moim ludem moim, że tam zostaną nazwani synami Boga żywego.


text:
A Izajasz woła w związku z Izraelem: Choćby liczba synów Izraela była jak piasek morski, resztka będzie zbawiona;


text:
I tak [jeszcze] przepowiedział Izajasz: Gdyby Pan Zastępów nie pozostawił nam nasienia, stalibyśmy się jak Sodoma i przypominalibyśmy Gomorę.


text:
Co zatem powiemy? To, że poganie, którzy nie zabiegali o sprawiedliwość, uchwycili sprawiedliwość - to jest sprawiedliwość z wiary;


text:
jak napisano: Oto kładę na Syjonie kamień potknięcia i skałę skandalu, a ten, kto w niego wierzy, nie będzie zawstydzony.


text:
Bo nieświadomi sprawiedliwości Bożej, w poszukiwaniu ustanowienia sprawiedliwości własnej, nie podporządkowali się sprawiedliwości Bożej.


text:
Mojżesz bowiem opisuje sprawiedliwość z Prawa, że człowiek, który je zachowuje, będzie żył przez nie.


text:
Sprawiedliwość zaś z wiary mówi tak: Nie mów w swoim sercu: Kto wstąpi do nieba? To znaczy, by Chrystusa sprowadzić;


text:
Ale co mówi? Blisko ciebie jest słowo, w twoich ustach i w twoim sercu - to znaczy, słowo wiary, które głosimy.


text:
Bo jeśli swoimi ustami wyznasz, że Jezus jest Panem, i uwierzysz w swoim sercu, że Bóg wzbudził Go z martwych, będziesz zbawiony.


text:
Nie ma bowiem różnicy między żydem a Grekiem, gdyż [jeden i] ten sam jest Pan wszystkich, hojny dla wszystkich, którzy Go wzywają.


text:
Lecz jak mają wezwać Tego, w którego nie uwierzyli? A jak mają uwierzyć w Tego, którego nie usłyszeli? I jak usłyszeć bez tego, który głosi?


text:
A jak głosić, jeżeli nie zostali posłani? Jak napisano: Jak piękne są stopy tych, którzy ogłaszają dobrą nowinę o tym, co dobre.


text:
Nie wszyscy jednak posłuchali ewangelii. Izajasz bowiem mówi: Panie, kto uwierzył naszemu powiadomieniu?


text:
Ale mówię: Czy nie usłyszeli? Przeciwnie: Po całej ziemi rozszedł się ich głos, a ich słowa do krańców zamieszkałego świata.


text:
Ale mówię: Czy Izrael nie zrozumiał? Mojżesz jako pierwszy mówi: Ja wzbudzę w was zazdrość przez tych, którzy nie są narodem, pobudzę was do gniewu przez naród, któremu brak zrozumienia.


text:
A Izajasz waży się nawet powiedzieć: Dałem się znaleźć tym, którzy Mnie nie szukali, stałem się widoczny dla tych, którzy o Mnie nie pytali.


text:
Mówię zatem: Czy Bóg odtrącił swój lud? W żadnym razie. Przecież i ja jestem Izraelitą, z nasienia Abrahama, z plemienia Beniamina.


text:
Nie odtrącił Bóg swojego ludu, który już uprzednio poznał. Albo czy nie wiecie, co Pismo mówi o Eliaszu, jak skarży się Bogu na Izraela:


text:
Panie, Twoich proroków pozabijali, Twoje ołtarze poburzyli, zostałem tylko ja sam, lecz i mojej duszy szukają.


text:
Co mu jednak mówi wyrocznia? Zostawiłem sobie siedem tysięcy ludzi, którzy nie zgięli kolana przed Baalem.


text:
Cóż więc? [Otóż] Izrael nie otrzymał tego, czego poszukuje, jednak wybrani otrzymali; pozostali natomiast zostali dotknięci brakiem wrażliwości,


text:
jak napisano: Dał im Bóg ducha odrętwienia, oczy, by nie widzieli, i uszy, by nie słyszeli - aż do dnia dzisiejszego.


text:
Pytam zatem: Czy potknęli się, aby upaść? W żadnym razie. W ich potknięciu [jest] raczej zbawienie dla pogan, aby w nich wzbudzić zazdrość.


text:
Jeśli zaś ich potknięcie [stało się] bogactwem świata, a ich porażka bogactwem pogan, to o ile bardziej ich pełnia?


text:
Jeśli bowiem ich odrzucenie jest pojednaniem świata, to czym ich przyjęcie, jeśli nie życiem z martwych?


text:
Jeśli natomiast niektóre z gałęzi zostały odłamane, a ty, będąc dziką oliwką, zostałeś między pozostałe wszczepiony i stałeś się uczestnikiem korzenia oraz tłuszczu drzewa oliwnego,


text:
to nie wynoś się nad gałęzie; jeśli zaś się wynosisz, [to pamiętaj], że nie ty dźwigasz korzeń, lecz korzeń ciebie.


text:
Słusznie! Odłamane zostały z powodu niewiary, ty zaś pozostajesz dzięki wierze; nie wzbijaj się w pychę, ale raczej się bój.


text:
Zwróć więc uwagę na dobrotliwość i surowość Boga - z jednej strony surowość dla tych, którzy upadli, z drugiej zaś dobrotliwość Boga względem ciebie, jeśli pozostaniesz w tej dobrotliwości, w przeciwnym bowiem razie i ty będziesz odcięty.


text:
Oni natomiast, jeśli nie będą pozostawali w niewierze, zostaną wszczepieni, gdyż Bóg ma moc wszczepić ich ponownie.


text:
Bo jeżeli ty z natury przynależny do dzikiej oliwki zostałeś odcięty i wbrew naturze wszczepiony w szlachetne drzewo oliwne, o ile bardziej w swoją własną oliwkę będą wszczepieni ci, którzy odpowiadają jej naturze.


text:
Nie chcę bowiem, bracia, abyście byli nieświadomi tej tajemnicy - żebyście nie mieli zbyt wysokiego mniemania o sobie - że niewrażliwość przyszła na część Izraela aż do [czasu], gdy wejdzie pełnia pogan,


text:
i w ten sposób będzie zbawiony cały Izrael, jak napisano: Przyjdzie z Syjonu Wybawiciel, odwróci bezbożności od Jakuba.


text:
Z jednej strony, co do ewangelii, są oni - ze względu na was - nieprzyjaciółmi, z drugiej zaś, co do wybrania, są umiłowanymi, ze względu na Ojców.


text:
Bo jak i wy niegdyś byliście nieposłuszni Bogu, a teraz - z powodu ich nieposłuszeństwa - dostąpiliście miłosierdzia,


text:
tak i oni teraz - gdy wy dostępujecie miłosierdzia - są nieposłuszni, aby z kolei i oni mogli dostąpić miłosierdzia.


text:
O, głębio bogactwa, mądrości i poznania Boga! Jak niepojęte są Jego wyroki i niewyśledzone Jego drogi!


text:
Zachęcam was zatem, bracia, odwołując się do litości Boga, abyście oddali swoje ciała [Panu do użytku] jako ofiarę żywą, świętą i przyjemną dla Boga - na służbę wypływającą z głębi waszej duchowości.


text:
I przestańcie się podporządkowywać wzorcom tego wieku, lecz dajcie się przeobrazić przez odnowę waszego umysłu po to, byście umieli sprawdzić, co jest wolą Bożą, co jest dobre, przyjemne i doskonałe.


text:
Mówię bowiem każdemu spośród was, mocą danej mi łaski, by nie myślał o sobie wyżej, niż należy myśleć, lecz by myślał rozsądnie, każdy tak jak mu Bóg odmierzył co do miary wiary.


text:
tak też nas wielu stanowi jedno ciało w Chrystusie, [każdy] zaś z osobna jesteśmy jedni drugich członkami.


text:
Mamy zaś stosownie do udzielonej nam łaski różne dary łaski: czy to proroctwo, według proporcji wiary,


text:
czy gdy ktoś zachęca - w zachęcaniu. Kto rozdaje - z hojnością; kto przewodzi - z zapałem; kto okazuje miłosierdzie - to ochoczo.


text:
W braterskiej miłości kochajcie się jak rodzice i dzieci, wyprzedzajcie siebie nawzajem w okazywaniu szacunku,


text:
Bądźcie względem siebie jednej myśli; nie myślcie o tym, co wyniosłe, dostosowujcie się raczej do pokornych. Nie uważajcie sami siebie za mądrych, [nie miejcie takiego zwyczaju].


text:
Umiłowani! Nie mścijcie się sami, ale dajcie miejsce gniewowi [Bożemu], gdyż napisano: Pomsta należy do Mnie, Ja odpłacę, mówi Pan.


text:
Lecz jeśli twój nieprzyjaciel jest głodny, nakarm go; jeśli spragniony, napój go; bo to czyniąc, zgarniesz na jego głowę ogniste węgle.


text:
Każda dusza niech będzie poddana sprawującym rządy władzom; bo nie ma władzy, jak tylko od Boga, a te, które są, przez Boga są ustanowione.


text:
Dlatego kto się opiera władzy, przeciwstawia się Bożemu rozporządzeniu; ci natomiast, którzy się przeciwstawili, sami na siebie ściągną wyrok.


text:
Rządzący bowiem nie są postrachem dla dobrego czynu, ale dla złego. Czy chcesz się nie bać władzy? Czyń dobrze, a będziesz miał od niej pochwałę,


text:
ponieważ jest na służbie u Boga, dla twojego dobra. Jeśli jednak czynisz źle, bój się, bo nie na darmo nosi miecz, jest przecież posługującym Boga, karzącym w gniewie tego, który popełnia zło.


text:
Stąd należy się jej podporządkowywać, nie tylko ze względu na gniew, ale także ze względu na sumienie.


text:
Oddawajcie każdemu to, co mu się należy; komu podatek - podatek; komu cło - cło; komu poważanie - poważanie; komu cześć - cześć.


text:
Nikomu nic winni nie bądźcie prócz wzajemnej miłości; bo kto kocha drugiego [człowieka], spełnił [to, czego wymaga] Prawo.


text:
Gdyż Nie będziesz cudzołożył, nie będziesz zabijał, nie będziesz kradł, nie będziesz pożądał i jeśli jest jakieś inne przykazanie, w tym słowie się streszczają, to znaczy: Kochaj swego bliźniego jak samego siebie.


text:
Bądźcie także świadomi czasu, że [nadeszła] już dla was godzina, abyście zbudzili się ze snu, ponieważ teraz zbawienie jest bliżej nas, niż wtedy, gdy uwierzyliśmy.


text:
Noc przeminęła, zaś dzień się przybliżył. Odrzućmy zatem uczynki ciemności, przywdziejmy natomiast w zbroję światła.


text:
Postępujmy godnie, jak za dnia, nie w hucznych zabawach i libacjach, nie w rozpustnych i rozwiązłych wybrykach, nie w kłótni i zazdrości;


text:
Ten, który jada, niech nie odrzuca tego, który nie jada; ten natomiast, który nie jada, niech nie osądza tego, który jada, gdyż Bóg go do siebie przygarnął.


text:
Kim ty jesteś, który osądzasz cudzego sługę domu? Przed własnym panem stoi lub upada; będzie jednak postawiony, gdyż Pan ma moc go postawić.


text:
Ten bowiem z jednej strony sądzi, że [jest] dzień ponad dniem, tamten z kolei sądzi, że każdy dzień [jest równy]; każdy niech się spełnia w ramach własnego przekonania.


text:
Kto myśli o dniu, myśli dla Pana; kto jada, jada dla Pana, gdyż dziękuje Bogu; a kto nie jada, nie jada dla Pana - i dziękuje Bogu.


text:
bo jeśli żyjemy, dla Pana żyjemy, i jeśli umieramy, dla Pana umieramy; czy więc żyjemy, czy umieramy, jesteśmy Pańscy.


text:
Ty natomiast dlaczego osądzasz swego brata? Albo i ty, dlaczego odrzucasz swojego brata? Wszyscy przecież staniemy przed sędziowską ławą Boga.


text:
Gdyż napisano: Jak żyję - mówi Pan - że ugnie się przede Mną wszelkie kolano i wszelki język wyzna Boga.


text:
Nie osądzajmy więc już siebie nawzajem, ale raczej rozsądźmy, by nie dawać bratu [powodu do] potknięcia lub do skandalu.


text:
Wiem i jestem przekonany w Panu Jezusie, że nic samo przez się nie jest nieczyste - coś jest nieczyste tylko dla tego, kto zalicza je jako nieczyste.


text:
Bo jeśli z powodu pokarmu twój brat jest zasmucony, to już nie postępujesz według miłości; nie rujnuj przez swój pokarm tego, za którego umarł Chrystus.


text:
Gdyż Królestwo Boże to nie jest pokarm i napój, lecz sprawiedliwość i pokój, i radość w Duchu Świętym.


text:
Z powodu pokarmu nie burz dzieła Bożego. Wszystko wprawdzie jest czyste, ale jest złe dla człowieka, który przez jedzenie powoduje potknięcie.


text:
Wiarę, którą masz, miej dla samego siebie - przed obliczem Boga. Szczęśliwy ten, kto samego siebie nie osądza w tym, czego próbuje.


text:
Kto zaś osądza siebie, jeśli je, już został potępiony, gdyż [to, co robi], nie [wypływa] z wiary. Wszystko natomiast, co nie z wiary, jest grzechem.


text:
Gdyż i Chrystus dogadzał nie sobie samemu, ale, jak napisano: Zniewagi znieważających ciebie spadły na Mnie.


text:
Cokolwiek bowiem uprzednio napisano, napisano dla naszego pouczenia, abyśmy przez wytrwałość i przez pociechę Pism mieli nadzieję.


text:
A Bóg wytrwałości i pociechy, niech wam sprawi, abyście byli jednej myśli względem siebie na wzór Jezusa Chrystusa,


text:
Mówię bowiem, że Chrystus stał się sługą obrzezania ze względu na prawdę Bożą, aby potwierdzić obietnice [dane] ojcom,


text:
i aby poganie ze względu na miłosierdzie oddali chwałę Bogu, jak napisano: Dlatego będę Cię wyznawał wśród pogan i śpiewał Twojemu imieniu.


text:
I znów Izajasz mówi: Nastanie korzeń Jessego, który też jest ustanowiony, by rządzić poganami; w Nim poganie będą pokładać nadzieję.


text:
A Bóg nadziei niech was wypełni wszelką radością i pokojem w ufaniu po to, byście obfitowali w nadziei, w mocy Ducha Świętego.


text:
Ja sam natomiast, bracia moi, jestem przekonany co do was, że i wy pełni jesteście dobroci, napełnieni wszelkim poznaniem, zdolni jedni drugich pouczać.


text:
Dość odważnie jednak napisałem wam tu i ówdzie, jako ten, który wam przypomina, [a to] ze względu na łaskę daną mi przez Boga,


text:
abym był dla pogan sługą Chrystusa Jezusa, sprawującym świętą służbę zwiastowania ewangelii Bożej, aby poganie stali się przyjemną ofiarą, uświęconą w Duchu Świętym.


text:
Nie odważę się bowiem czegokolwiek powiedzieć o rzeczach, których Chrystus nie dokonał przeze mnie dla posłuszeństwa pogan, czy to słowem czy czynem,


text:
w mocy znaków i cudów, w mocy Ducha Świętego, tak że od Jerozolimy i okolic aż po Ilirię dopełniłem ewangelii Chrystusa.


text:
W ten to sposób poczytuję sobie za punkt honoru głosić ewangelię nie tam, gdzie już wspominano imię Chrystusa, abym nie budował na cudzym fundamencie,


text:
lecz jak napisano: Zobaczą Go ci, którym o Nim nie głoszono, i zrozumieją Go ci, którzy o Nim nie usłyszeli.


text:
teraz jednak, nie mając już miejsca w tych stronach, a jednocześnie od wielu lat żywiąc pragnienie przyjścia do was,


text:
mam nadzieję, że po drodze, gdy będę szedł do Hiszpanii, odwiedzę was i że przez was zostanę tam wysłany, gdy się przedtem wami trochę nacieszę.


text:
Macedonia bowiem i Achaja uznały za słuszne zebrać pewną składkę na ubogich spośród świętych w Jerozolimie.


text:
Uznały za słuszne natomiast, bo rzeczywiście są ich dłużnikami, gdyż skoro poganie dostąpili udziału w ich [dobrach] duchowych, powinni usłużyć im cielesnymi.


text:
Po załatwieniu tej sprawy i po przypieczętowaniu im tego owocu, wybiorę się przez wasze [strony] do Hiszpanii.


text:
Proszę was zaś, bracia, przez wzgląd na naszego Pana, Jezusa Chrystusa, oraz przez wzgląd na miłość Ducha, abyście dołączyli i wraz ze mną walczyli w modlitwach za mnie do Boga,


text:
abym został uratowany od nieposłusznych wierze w Judei i aby moja posługa na rzecz Jerozolimy została przez świętych dobrze przyjęta,


text:
abyście ją przygarnęli w Panu, w sposób godny świętych, i wspomogli ją w każdej sprawie, w której by tego od was potrzebowała, bo i ona stała się pomocnicą wielu - również mnie samemu.


