# verses

text:
Jeżeli złamiecie przymierze, które zawarł z wami wasz Bóg, Jahwe, i pójdziecie służyć innym bogom, kłaniając się im, to Jahwe zapłonie przeciwko wam gniewem i rychło znikniecie z powierzchni tej pięknej ziemi, którą On sam wam dał.


text:
Zebrał Jozue w Sychem wszystkie pokolenia Izraela, zwołał starszych ludu, przywódców [poszczególnych rodów], sędziów i nadzorców. Stawili się wszyscy w obliczu Boga, a Jozue zwrócił się z tymi słowami do całego ludu:


text:
Tak mówi Jahwe, Bóg Izraela: Ojciec wasz, Terach, ojciec Abrachama i Nachora, mieszkał początkowo po drugiej stronie Rzeki. Podobnie jak inni, służył obcym bogom.


text:
Zabrałem ojca waszego Abrachama z krainy po drugiej stronie Rzeki i przeprowadziłem przez cały Kanaan. Rozmnożyłem jego potomstwo i dałem mu syna Izaaka.


text:
Izaakowi dałem Jakuba i Ezawa; Ezawowi dałem w posiadanie górę Seir, natomiast Jakub i jego synowie udali się do Egiptu.


text:
Potem posłałem Mojżesza i Aarona, ukarałem Egipcjan tym wszystkim, co na nich zesłałem, a następnie wyprowadziłem was z Egiptu.


text:
Wyprowadziłem waszych ojców z Egiptu, i tak dotarliście do brzegów morza. Egipcjanie na rydwanach i koniach ścigali waszych ojców aż do Morza Czerwonego.


text:
[Ojcowie wasi] wołali o pomoc do Jahwe i oto zesłał Jahwe ciemności, które oddzieliły was od Egipcjan. Potem sprowadził na nich [Egipcjan] fale morskie, które ich pochłonęły. Własnymi oczyma patrzyliście na to wszystko, co uczyniłem w Egipcie. Potem pozostawaliście przez dłuższy czas na pustyni.


text:
Wprowadziłem was do kraju Amorytów, mieszkających po drugiej stronie Jordanu. Wystąpili do walki z wami, ale wydałem ich w wasze ręce. Wzięliście w posiadanie ich kraj, z którego przedtem ich usunąłem.


text:
Potem powstał Balak, syn Sippora, króla Moabu, i zaatakował Izraelitów. Wezwał on też Balaama, syna Beora, żeby rzucił na was klątwę.


text:
Następnie przeprawiliście się przez Jordan i doszliście do Jerycha. mieszkańcy Jerycha stawiali wam opór, podobnie czynili Amoryci, Peryzzyci, Kananejczycy, Chetyci, Girgaszyci, Chiwwici i Jebuzyci, ale wszystkich wydałem w wasze ręce.


text:
Wysłałem przed wami szerszenie, które usunęły z waszej drogi dwóch królów amoryckich. Wszystko to dokonywało się bynajmniej nie siłą twojego miecza albo łuku.


text:
I tak dałem wam ziemię, której przedtem nie uprawialiście, miasta, których nie budowaliście, ale zamieszkaliście w nich, oraz winnice i gaje oliwne, których nie uprawialiście, ale żywicie się ich owocami.


text:
Bójcie się tedy Jahwe i służcie Mu w szczerości i prawdzie. Pozbądźcie się bogów, którym służyli wasi ojcowie, gdy żyli po drugiej stronie Rzeki i w Egipcie. Służcie Jahwe.


text:
Jeżeli zaś nie chcecie służyć Jahwe, to zdecydujcie się już dziś, komu chcecie służyć: czy bogom, którym służyli wasi ojcowie, kiedy żyli po drugiej stronie Rzeki, czy też bogom Amorytów, w których kraju wy teraz mieszkacie? Ja i mój cały dom - my będziemy służyć Jahwe.


text:
A lud odpowiedział: Niech będzie od nas jak najdalej myśl, żebyśmy mieli opuścić Jahwe i służyć obcym bogom.


text:
To przecież Jahwe, nasz Bóg, wyprowadził nas i naszych ojców z ziemi egipskiej, z domu niewoli; to na naszych oczach dokonywał On tych wielkich cudów i strzegł nas przez cały czas owej długiej drogi, którą przebyliśmy, i bronił nas przed narodami, przez których ziemie wypadło nam przechodzić.


text:
Jahwe usuwał z naszej drogi wszystkie narody, a także usunął Amorytów, którzy zamieszkiwali ten kraj. My też będziemy służyć Jahwe, bo On jest naszym Bogiem.


text:
Wtedy Jozue powiedział do ludu: nie jesteście zdolni służyć Jahwe, bo jest On Bogiem świętym, Bogiem zazdrosnym. Nie wybaczy wam waszych wykroczeń i grzechów.


text:
Jeśli odejdziecie od Jahwe i zaczniecie służyć obcym bogom, zwróci się przeciwko wam, żeby zesłać na was nieszczęścia i całkowicie was zgładzić, mimo że przedtem wyświadczył wam tyle dobra.


text:
Rzekł tedy Jozue do ludu: Wbrew samym sobie występujecie, decydując się służyć Jahwe. A oni odpowiedzieli: Tak!


text:
Jozue zaś na to: Usuńcie więc spośród was wszystkich obcych bogów i całym waszym sercem zwróćcie się do Jahwe, Boga Izraela.


text:
W ten sposób zawarł Jozue owego dnia przymierze z ludem i ogłosił mu w Sychem prawa i postanowienia.


text:
Zapisał Jozue wszystkie te słowa w księdze Prawa Bożego. Wziął też wielki kamień i ustawił go tam, pod dębem, który rósł na miejscu poświęconym dla Jahwe.


text:
I powiedział Jozue do całego ludu: Niech ten kamień świadczy przeciwko nam po wszystkie czasy, gdyż słyszał on wszystkie słowa, które Jahwe wypowiedział do nas. Niech też świadczy przeciwko wam, abyście się nigdy nie wyparli waszego Boga.


text:
Pochowano go w obrębie jego dziedzictwa, w Tinmat-Serach, w górach Efraima, na północ od góry Gaasz.


text:
Za życia Jozuego Izrael służył Jahwe; także za życia starszych [ludu], którzy przeżyli Jozuego i wiedzieli o wszystkim, co Jahwe uczynił dla Izraela.


text:
Kości Józefa, zabrane przez synów Izraela z Egiptu, zostały złożone w Sychem, na polu, które Jakub kupił za sto kesitów od Chamora, ojca Sychema, i które przeszło na własność synów Józefa.


text:
Umarł też Eleazar, syn Aarona, i pochowano go w Gibea, które było własnością jego syna Pinchasa; dano mu je przedtem w górach Efraima.


text:
Po śmierci Jozuego synowie Izraela prosili Jahwe o radę, mówiąc: Kto z nas jako pierwszy powinien wyruszyć na wojnę przeciw Kananejczykom?


text:
A Juda powiedział do swego brata Symeona: Chodź ze mną do krainy, która została mi przydzielona, i walczmy razem. Potem ja pójdę za to do ziemi, która została przydzielona tobie. I poszedł z nim Symeon.


text:
Wyruszył więc Juda, a Jahwe wydał w jego ręce Kananejczyków i Peryzzytów i rozgromił pod Bezek armię liczącą dziesięć tysięcy ludzi.


text:
Natknąwszy się w Bezek na Adoni-Bezeka, zaatakowali go i pokonali wszystkich Kananejczyków i Peryzzytów.


text:
Adoni-Bezek usiłował ratować się ucieczką, ale ruszyli za nim w pościg, a schwytawszy go, poobcinali mu duże palce u rąk i u nóg.


text:
Wtedy powiedział Adoni-Bezek: [Był taki czas, że] siedemdziesięciu królów, pozbawionych dużych palców u rąk i nóg, zbierało okruchy pod moim stołem. A oto teraz Bóg odpłacił mi tym, co ja uczyniłem innym. Odprowadzono go potem do Jerozolimy, gdzie też umarł.


text:
Potem synowie Judy uderzyli na Jerozolimę, a zdobywszy miasto, wszystkich jego mieszkańców wytracili ostrzem miecza, a miasto puścili z dymem.


text:
Następnie ruszyli synowie Judy dalej, żeby walczyć z Kananejczykami mieszkającymi w górach, w Negebie i na równinie Szefeli.


text:
Juda zaatakował Kananejczyków w mieście Hebronie, zwanym kiedyś Kiriat-Arba, i pokonał tam Szeszaja, Achimana i Talmaja.


text:
I wtedy to właśnie oświadczył Kaleb: Temu, kto zaatakuje miasto Kiriat-Sefer i zdobędzie je, dam za żonę moją córkę Aksę.


text:
Zdobył miasto syn Kenaza, młodszego brata Kaleba, Otniel, i jemu to dał Kaleb za żonę swoją córkę Aksę.


text:
A ona znalazłszy się u Otniela, namówiła go, żeby zażądał od jej ojca także jakiegoś pola. Kiedy pewnego razu [przybyła do rodzinnego domu i] zsiadła z osła, a jej ojciec Kaleb zapytał, czego sobie życzy,


text:
odpowiedziała: Skoro mnie osadziłeś na ziemi całkiem wysuszonej, to okaż mi trochę życzliwości i przydziel mi jakieś źródła wody. I przydzielił jej Kaleb źródła wody zarówno na wzgórzach, jak i nieco niżej.


text:
Synowie Kenity [Chobaba], teścia Mojżesza, wyruszyli razem z synami Judy z Miasta Palm na Pustynię Judzką w okolice Aradu i zamieszkali tam z całym ludem.


text:
Potem wyruszył Juda w drogę razem z Symeonem, swoim bratem, i zaatakowali Kananejczyków mieszkających w mieście Sefat. Rzucili na nie klątwę i dlatego też nadali mu nazwę Chorma.


text:
Jahwe był ciągle z nim. W ten sposób zajął Juda wszystkie okolice górzyste, natomiast nie zdołał usunąć z nich mieszkańców, gdyż posługiwali się żelaznymi rydwanami.


text:
Kalebowi, zgodnie z obietnicą Mojżesza, przydzielono Hebron, poprzednio wypędziwszy stamtąd trzech synów Anaka.


text:
Synowie Beniamina nie zdołali usunąć z Jerozolimy Jebuzytów. Razem z synami Beniamina mieszkają tam więc Jebuzyci po dzień dzisiejszy.


text:
Wyruszyli także [na wyprawę wojenną] synowie Józefa. Udali się w kierunku Betel, a Jahwe był z nimi.


text:
Wysłannicy owi, spotkawszy człowieka wychodzącego z miasta, powiedzieli do niego: Pokaż nam, gdzie znajduje się wejście do miasta, a darujemy ci życie.


text:
I pokazał im, gdzie było wejście do miasta. Wycięli wtedy mieczem wszystkich mieszkańców miasta, ale temu człowiekowi i całej jego rodzinie darowali życie.


text:
Udał się on do ziemi Chetytów, gdzie zbudował miasto, które nazwał Luz, i tak się ono nazywa po dzień dzisiejszy.


text:
Natomiast Manassesowi nie udało się pokonać mieszkańców Bet-Szean ani zdobyć miast od niego zależnych; nie zajęto również Tanaku i miast od niego zależnych, nie pokonano mieszkańców Dor i miast od niego zależnych ani mieszkańców Jibleam z okolicznymi miastami, ani wreszcie Megiddo i miast od niego zależnych. Kananejczycy pozostali więc na tych ziemiach.


text:
Kiedy Izraelici umocnili się dostatecznie, zmusili Kananejczyków do ciężkich robót, ale nie usunęli ich stamtąd.


text:
Również Efraim nie był w stanie wypędzić Kananejczyków z Gezer; razem z synami Efraima pozostali Kananejczycy w Gezer.


text:
Synowie Zabulona nie zdołali pokonać mieszkańców Kitronu ani mieszkańców Nahalol. Pozostali więc Kananejczycy między synami Zabulona, ale musieli wykonywać ciężkie prace.


text:
Synom Asera nie udało się usunąć mieszkańców Akko ani mieszkańców Sydonu, Achlabu, Akzib, Chelby, Afiku i Rechob.


text:
Zamieszkali więc synowie Asera pomiędzy Kananejczykami, dotychczasowymi mieszkańcami tej ziemi, bo nie zdołali ich stamtąd wypędzić.


text:
Synowie Neftalego nie byli w stanie pokonać mieszkańców Bet-Szemesz ani mieszkańców Bet-Anat. Pozostali więc wśród żyjących tam Kananejczyków, ale różne ciężkie prace musieli dla nich wykonywać mieszkańcy Bet-Szemesz i Bet-Anat.


text:
Udało się Amorytom pozostać w Har-Cheres, w Ajjalonie i w Szaalbim. Lecz gdy zaciążyła nad nimi ręka Józefa, zostali zmuszeni do wykonywania ciężkich robót.


text:
Anioł Jahwe zstąpił z Gilgal do Bokim i powiedział: Wyprowadziłem was z Egiptu i wprowadziłem do ziemi, którą poprzysiągłem dać waszym przodkom. Powiedziałem wtedy: Nigdy nie zerwę przymierza zawartego z wami.


text:
Wy zaś nie zawierajcie żadnego przymierza z mieszkańcami tego kraju, [przeciwnie] macie powywracać wszystkie ich ołtarze. Wyście jednak nie usłuchali mojego głosu. Czemu dopuszczaliście się tego wszystkiego?


text:
Ponadto powiedziałem wam: Nie będę ich usuwał sprzed waszego oblicza. Niech żyją obok was, a ich bogowie niech będą dla was pułapką.


text:
Kiedy anioł Jahwe wypowiedział te słowa do wszystkich synów Izraela, cały lud podniósł głos i zaczął płakać.


text:
I rozesłał Jozue cały lud. Poszli tedy synowie Izraela, każdy do przydzielonej mu ziemi, aby wziąć cały kraj w posiadanie.


text:
Służył lud Bogu Jahwe przez całe życie Jozuego i jak długo żyli starsi ludu, którzy nastąpili po Jozuem, a którzy na własne oczy widzieli wszystkie wielkie dzieła, dokonane dla Izraela przez Jahwe.


text:
Pochowano go w miejscowości Timnat-Cheres, otrzymanej przez niego w dziedzictwie, a położonej w górach Efraim, na północ od góry Gaasz.


text:
A gdy już całe to pokolenie połączyło się ze swoimi przodkami, powstało inne pokolenie. Nie znało ono już ani Jahwe, ani tego, co zdziałał Jahwe dla Izraela.


text:
Odeszli od Jahwe, Boga ich ojców, od Tego, który ich wyprowadził z Egiptu, i poszli za cudzymi bogami, za bogami ludów, które ich otaczały. Kłaniali się tym bóstwom, napełniając przez to gniewem Jahwe.


text:
I zapłonął Jahwe gniewem na Izraelitów i wydał ich w ręce ich ciemięzców, którzy ich gnębili; sprowadził na nich ze wszystkich stron wrogów, którym już nie zdołali stawić czoła.


text:
Gdziekolwiek się znaleźli, ręka Jahwe podnosiła się na nich i sprowadzała nieszczęścia, tak jak im to Jahwe przepowiedział i poprzysiągł. I znaleźli się w wielkim ucisku.


text:
Lecz oni nie chcieli słuchać swoich sędziów, gdyż cudzołożyli z obcymi bogami, składając im pokłony. Zeszli bez wahania z drogi, którą kiedyś szli ich ojcowie, posłuszni nakazom Jahwe. Ci nie postępowali tak.


text:
A kiedy Jahwe wzbudzał im sędziów, był z każdym sędzią i wybawiał ich z rąk ich gnębicieli, dopóki sędzia ów pozostawał przy życiu. Wzruszały bowiem Jahwe ich narzekania na ucisk, jakiego doznawali ze strony swych ciemiężycieli i prześladowców.


text:
Gdy jednak sędzia umierał, zaraz popadali w grzechy większe niż występki ich ojców, idąc za obcymi bogami, z którymi cudzołożyli i którym oddawali pokłony. Wcale nie wyrzekali się swoich występków ani zatwardziałości [serca].


text:
Wtedy zapłonął Jahwe gniewem na Izraela. I powiedział: Ponieważ lud ten złamał przymierze, które zawarłem z ich ojcami, i ponieważ nie słuchali mojego głosu,


text:
nie usunę już z ich drogi żadnego z tych narodów, które żyły [na tej ziemi] jeszcze w chwili śmierci Jozuego,


text:
aby przez nie wystawić Izraelitów na próbę i przekonać się, czy pójdą drogą wyznaczoną przez Jahwe, tak jak chodzili tymi drogami ich ojcowie.


text:
I pozostawił Jahwe w spokoju owe narody, nie spiesząc się wcale z ich wypędzaniem ani nie wydając ich w ręce Jozuego.


text:
A oto narody, którym Jahwe pozwolił przetrwać, aby przez nie wystawić na próbę Izraelitów, czyli tych wszystkich, którzy nie uczestniczyli w żadnej wojnie z Kananejczykami.


text:
[Pozwolił im przetrwać], chcąc przyjść z pomocą całym pokoleniom izraelskim, żeby je nauczyć sztuki wojowania; przynajmniej te pokolenia, które owej sztuki jeszcze nie znały.


text:
Takie więc były te narody: pięciu władców filistyńskich, wszyscy Kananejczycy, Sydończycy i Chiwwici, zamieszkujący góry libańskie, poczynając od wzgórza Baal-Hermon aż do Wejścia do Chamat.


text:
Miały one posłużyć do wypróbowania Izraelitów, żeby można się było przekonać, czy będą posłuszni przykazaniom, które Jahwe dał przez Mojżesza ich ojcom.


text:
I tak żyli synowie Izraela pośród Kananejczyków, Chetytów, Amorytów, Peryzzytów, Chiwwitów i Jebuzytów.


text:
I czynili synowie Izraela to, co złe w oczach Jahwe, zapomnieli o Jahwe, a służyli Baalom i Aszerom.


text:
Zapłonął tedy Jahwe gniewem przeciw Izraelitom i wydał ich w ręce Kuszan-Riszeataima, króla Aram-Naharim, w którego niewoli musieli pozostawać przez osiem lat.


text:
Wtedy zaczęli Izraelici wołać [o ratunek] do Jahwe. I sprawił Jahwe, że pojawił się wśród nich wybawiciel, który ich wyzwolił. Był to Otniel, syn Kenaza, młodszego brata Kaleba.


text:
Zstąpił na niego duch Pana, aby sprawował sądy nad Izraelem. A kiedy wyruszył na wojnę, Jahwe wydał w jego ręce Kuszan-Riszeataima, króla Mezopotamii. I trzymał Kuszan-Riszeataima mocną prawicą.


text:
I znów zaczęli Izraelici czynić to, co jest złe w oczach Jahwe. Skierował tedy Jahwe przeciw Izraelitom całą potęgę Eglona, króla Moabu, [aby ich pokarać za to], że czynili to, co złe w oczach Jahwe.


text:
Połączył się Eglon z Ammonitami i Amalekitami i razem wyruszyli w drogę. Pobili Izraelitów i zdobyli Miasto Palm.


text:
I [znów] zaczęli wołać synowie Izraela [o ratunek] do Jahwe. I sprawił Jahwe, że pojawił się wśród nich wybawiciel. Był nim Ehud, syn Gery, Beniaminity, który sprawnie posługiwał się lewą ręką. Przez niego to posłali Izraelici daninę dla Eglona, króla Moabu.


text:
Ehud sporządził sobie sztylet o dwóch ostrzach, długi na jeden łokieć, i ukrył go pod szatami przy prawym biodrze.


text:
Sam natomiast, mimo że doszli już do posągów bożków ustawionych pod Gilgal, zawrócił z drogi, przybiegł do króla i rzekł: Królu, chciałbym powiedzieć ci coś na osobności. Wtedy król kazał, żeby się wszyscy uciszyli, i wszyscy, którzy z nim byli, wyszli.


text:
Podszedł Ehud do króla, który znajdował się w swej letniej komnacie, i powiedział: Mam ci do przekazania słowo Boże. Gdy [król] podniósł się ze swego tronu,


text:
[tak silnie, że] aż rękojeść wraz z całym ostrzem wbiła się w jego ciało i zniknęła w tłuszczu, tak że [król] nie mógł wydobyć sztyletu ze swoich wnętrzności.


text:
Ehud zaś wyszedł na zewnątrz tylnym wyjściem, [ale przedtem] zamknął [od wewnątrz główne] drzwi komnaty, w której przebywał Eglon, i zaryglował je.


text:
Kiedy on wyszedł, nadeszli słudzy królewscy i zobaczyli, że drzwi od letniej komnaty są zaryglowane. Powiedzieli więc: Z pewnością załatwia swoje potrzeby w komnacie letniej.


text:
Czekali dość długo, potem zaczęli się zastanawiać, dlaczego nie otwiera drzwi od komnaty letniej. W końcu wzięli klucz i otworzyli drzwi. Wtedy zobaczyli, że ich pan leży na ziemi martwy.


text:
Zaraz po powrocie wszedł na górę Efraima i zatrąbił w róg. Wtedy zstąpili z góry synowie Izraela, a on na ich czele.


text:
I powiedział im tak: Chodźcie ze mną, bo oto Jahwe wydał w wasze ręce waszych nieprzyjaciół, Moabitów. Poszli więc za nim, odcięli Moabitom dojście do brodów na Jordanie naprzeciw Moabu i nikomu nie pozwolili się przeprawić.


text:
Rozgromili tam około dziesięciu tysięcy Moabitów, wojowników silnych i bardzo walecznych. Nikt z nich nie zdołał ujść z życiem.


text:
W taki oto sposób zostali Moabici starci rękami Izraelitów. [Od tego czasu] przez osiemdziesiąt lat w kraju panował spokój.


text:
Po Ehudzie przyszedł Szamgar, syn Anata. Rozgromił on, posługując się ościeniem do popędzania wołów, sześciuset Filistynów i stał się kolejnym wybawicielem Izraela.


text:
Wydał ich tedy Jahwe w ręce Jabina, króla kananejskiego, który panował w Chasor. Dowódcą jego wojsk był Sisera, mający swoją siedzibę w Charoszet-Haggoim.


text:
Zaczęli przeto synowie Izraela wołać [o ratunek] do Jahwe, bo Jabin miał dziewięćdziesiąt rydwanów żelaznych i od lat dwudziestu nękał synów Izraela.


text:
[Miała ona zwyczaj] siadać pod Palmą Debory, między Rama a Betel w górach Efraima, gdzie przychodzili do niej synowie Izraela, aby przedłożyć jej swoje sprawy do rozsądzenia.


text:
[Pewnego razu] kazała ona wezwać do siebie Baraka, syna Abinoama, mieszkającego w Kedesz, w posiadłości pokolenia Neftalego, i powiedziała mu tak: Oto, co nakazuje Jahwe, Bóg Izraela: Wybierz się w drogę i udaj się na górę Tabor, zabierając ze sobą dziesięć tysięcy wojowników z pokolenia Neftalego i Zabulona.


text:
Ja sprowadzę ci aż do potoku Kiszon Siserę, wodza wojsk Jabina, razem z jego rydwanami i oddziałami, i wydam go w twoje ręce.


text:
Odpowiedział jej Barak: Pójdę pod warunkiem, że i ty pójdziesz ze mną. Jeśli jednak ty nie pójdziesz ze mną, ja sam też nie pójdę.


text:
Rzekła mu zatem: Dobrze, pójdę z tobą, ale nie okryjesz się chwałą z powodu tej wyprawy, bo Jahwe posłuży się rękami kobiety, żeby pokonać Siserę. Powstała tedy Debora i razem z Barakiem udała się do Kedesz.


text:
[Przedtem jeszcze] zwołał Barak synów Zabulona i Neftalego. Ciągnęło za nim dziesięć tysięcy wojowników, ale Debora poszła [przodem] z nim.


text:
Cheber Kenita, oddzieliwszy się od rodu Kaina, od synów Chobaba, teścia Mojżesza, rozbił swoje namioty koło Dębu Saannaim, w pobliżu Kedesz.


text:
Ściągnął więc Sisera z Charoszet-Haggoim nad potok Kiszon wszystkie swoje żelazne rydwany w liczbie dziewięciuset i wszystkich ludzi, jacy do niego należeli.


text:
I wtedy Debora powiedziała do Baraka: Wstań, bo oto nadszedł dzień, w którym Jahwe wydaje w twoje ręce Siserę. Czyż Jahwe sam nie kroczy przed tobą? I zstąpił Barak z góry Tabor, a za nim ciągnęło dziesięć tysięcy wojowników.


text:
Na oczach Baraka ostrzem swojego miecza rozproszył Jahwe wszystkie rydwany Sisery i całe jego wojsko. Sisera sam zdołał zeskoczyć ze swojego rydwanu i uciec pieszo.


text:
Barak wyruszył w pościg za rydwanami i za wojskiem. Ścigał ich aż do Charoszet-Haggoim i wyginęli od jego miecza wszyscy wojownicy Sisery. Nie uratował się ani jeden człowiek.


text:
Sisera, ratując się ucieczką, znalazł schronienie w namiocie Jael, żony Chebera Kenity, gdyż Jabin, król Chasoru, zawarł pokój z całym domem Chebera Kenity.


text:
Wychodząc więc Siserze na spotkanie, Jael powiedziała: Wejdź, mój panie, wejdź do mnie! Nie bój się niczego. Wszedł tedy do jej namiotu, a ona skryła go pod jakąś tkaniną.


text:
On zaś powiedział: Daj mi napić się trochę wody, bo dokucza mi pragnienie. Ona wzięła bukłak z mlekiem, dała mu się napić i znów go ukryła.


text:
A on powiedział do niej: Czuwaj, proszę cię, przy wejściu do namiotu. A gdyby ktoś przyszedł i zapytał cię, czy jest tu jakiś człowiek, odpowiedz, że nie.


text:
Tymczasem Jael, żona Chebera, wzięła palik od namiotu w jedną rękę, a młotek w drugą i zbliżyła się po cichu [do Sisery] i w samą skroń wbiła mu palik, który przeszedł na wylot, aż do ziemi. On zaś nawet się nie obudził, bo spał twardo, bardzo zmęczony. I tak oto zginął.


text:
Kiedy przybył tam Barak, ścigając Siserę, Jael sama wyszła mu na spotkanie i powiedziała: Chodź, pokażę ci człowieka, którego szukasz. I wszedł do niej, i zobaczył Siserę, jak leżał martwy, z palikiem od namiotu wbitym w skronie.


text:
Ręka synów Izraela ciążyła coraz bardziej nad Jabinem, królem Kananejczyków. W końcu zgładzili Jabina, króla Kananejczyków.


text:
Słuchajcie, o królowie, nastawcie uszu, książęta! To ja, to ja będę opiewać Jahwe, wyśpiewam pieśń na cześć Jahwe, Boga Izraela.


text:
Kiedyś, o Jahwe, wyruszał z Seiru, kiedyś wyruszał z pól Edomu, ziemia się trzęsła, spływały niebiosa, a obłoki przemieniały się w wodę.


text:
Wszystkie w Izraelu pola były opuszczone, dopóki nie powstałam ja, Debora, póki nie stanęłam jako matka Izraela.


text:
A kiedy wybrano sobie nowych bogów, w bramach już wcale nie było chleba. Nie widziało się też więcej ni tarczy, ni dzidy wśród czterdziestu tysięcy synów Izraela.


text:
Moje serce zwraca się teraz ku wodzom Izraela, ku tym, którzy sami są gotowi [do walki]. Błogosławcie Jahwe!


text:
Wy, którzy jeździliście na białych oślicach, wy, którzy siedzicie na rydwanach, wy, którzy drogi przemierzacie, śpiewajcie!


text:
Posłuchajcie, jak u wodopojów śpiewają, jak opiewają zbawcze dzieła Jahwe, Jego dobrodziejstwa dla pól Izraela! I wtedy to lud Jahwe zstępował ku bramom.


text:
Powstań, ach powstań, Deboro, powstań, ach powstań i pieśń swoją wyśpiewaj! Powstań, Baraku, i bierz twoich jeńców, synu Abinoama!


text:
Przyszli ci z Efraima na nizinę, a za nimi Beniamin ze swym ludem, przywódcy wyruszyli z Makir, a z Zabulonu ci, co dzierżą berła.


text:
Książęta Issachara przybyli z Deborą, za Issacharem idzie Barak, krok w krok [za Issacharem] przemierza nizinę. Przy strumieniach Rubena zebrano się na długą naradę.


text:
A ty czemuż zostałeś między zagrodami, aby słuchać beczenia baranów, wtedy gdy przy strumieniach Rubena zebrano się na długą naradę?


text:
Gilead nie ruszył się ze swoich siedzib za Jordanem, a Dan czemuż tkwi na okrętach? Aser czuje się dobrze nad brzegiem morza i mieszka bezpiecznie w swoich portach.


text:
Nadeszli tedy królowie i stanęli do walki, a naprzeciw nim wyszli królowie kananejscy, walczyli pod Tanak i u wód Megiddo, lecz nie wzięli jako łupu ni kawałka srebra.


text:
Potokiem Kiszon płynęły ich trupy, sławnym potokiem, potokiem Kiszon. Naprzód, odważnie, moja duszo!


text:
I rozległ się nagle tętent końskich kopyt, słyszeć się dało natarcie potężne, natarcie wojowników [licznych].


text:
Rzućcie klątwę na Meroz! - powiedział anioł Jahwe. Przeklinajcie, przeklinajcie jego mieszkańców! Bo nie przychodzą oni, aby wspierać Jahwe, aby wspierać Jahwe w pośrodku bohaterów.


text:
Jael, błogosławiona między niewiastami, żona Chebera Kenity! Niech będzie błogosławiona wśród niewiast żyjących pod namiotami.


text:
W lewą rękę chwyciła palik, a w prawą - młot kowalski. Ugodziła Siserę, roztrzaskała mu głowę, cios mu zadała, przebijając skronie.


text:
Upadł u jej stóp, rozciągnął się tam, poległ, u jej stóp upadł jak długi, i tam, gdzie upadł, pozostał bez życia.


text:
Patrząc przez okno, przez okienne kraty, matka Sisery wołała: A czemuż tak opóźnia się ze swym przybyciem? Czemuż tak wolno posuwają się jego rydwany?


text:
Zapewne wzięli łupy i teraz je dzielą, po jednej, po dwie młode kobiety dla każdego żołnierza. Szaty kolorowe jako łup dla Sisery, jedna lub dwie różnie barwione szaty na ramiona dla jego żony!


text:
Niech tedy zginą wszyscy wrogowie, o Jahwe! A ci, co Cię miłują, niech promienieją jak słońce, kiedy powstaje w całym swoim blasku! I cieszył się kraj pokojem przez lat czterdzieści.


text:
I znów czynili synowie Izraela to, co złe w oczach Jahwe. Wydał ich tedy Jahwe w ręce Madianitów na siedem lat.


text:
I poczuli Izraelici ciężką rękę Madianu. Zaczęli więc chronić się przed nimi w rozpadlinach górskich, w jaskiniach i na umocnionych wyżynach.


text:
Kiedy Izraelici obsiali swoje pola, wyruszali przeciwko nim Madianici, Amalekici oraz [inne] ludy ze wschodu.


text:
Rozbiwszy namioty naprzeciw Izraelitów, niszczyli plony ich ziemi, aż po okolice Gazy, nie zostawiając dla Izraelitów nic spośród owiec, ani spośród wołów, ani osłów.


text:
Nadciągali bowiem z całymi stadami i z namiotami, a byli tak liczni jak chmury szarańczy. Niezliczone też były stada ich wielbłądów, a do kraju wkraczali po to, aby go zniszczyć.


text:
posłał Jahwe synom Izraela proroka, który im powiedział: Tak mówi Jahwe, Bóg Izraela: Ja was wyprowadziłem z Egiptu, z domu niewoli.


text:
Uwolniłem was z rąk Egipcjan i z rąk wszystkich waszych ciemiężycieli. Usunąłem ich z waszej drogi, a wam przekazałem ich ziemię.


text:
I powiedziałem wam: Ja jestem Jahwe, wasz Bóg. Nie musicie obawiać się bogów amoryckich na ziemiach, które zajmujecie. Ale wyście nie usłuchali mojego głosu.


text:
Przyszedł pewnego dnia anioł Jahwe i usiadł pod terebintem w Ofra. Terebint należał do Joasza z rodu Abiezera. Akurat wtedy syn jego, Gedeon, młócił na klepisku zboże, żeby je następnie ukryć przed Madianitami.


text:
Na to Gedeon rzekł: Panie mój, jeżeli Jahwe jest z nami, to czemuż dzieje się u nas to wszystko? Gdzież są te cuda, o których opowiadali nam nasi ojcowie, mówiąc: Czyż Jahwe nie wyprowadził nas z Egiptu? A teraz Jahwe nas opuścił i wydał w ręce Madianitów.


text:
A Jahwe zwrócił się do niego i powiedział: Idź z całą twoją siłą, jaką posiadasz, i uwolnij Izraela z rąk Madianitów. Oto Ja cię posyłam!


text:
Odrzekł na to Gedeon: O Panie, a czymże ja wyzwolę Izraelitów? Widzisz przecież, że moja rodzina jest najuboższa w całym pokoleniu Manassesa, a ja sam - najmniejszy w domu mojego ojca.


text:
Jahwe jednak odpowiedział: Ja będę z tobą! Pokonasz Madianitów, tak jakby chodziło tylko o jednego człowieka.


text:
Odrzekł mu na to Gedeon: Jeżeli znalazłem łaskę w twoich oczach, to daj mi, proszę, znak, że to Ty mówisz ze mną.


text:
I nie odchodź, proszę, stąd, dopóki nie wrócę i nie przyniosę ci daru, który położę przed Tobą. I odpowiedział Jahwe: Zostanę, aż wrócisz.


text:
Poszedł więc Gedeon, wziął jedno koźlę ze stada i jedną efę mąki i upiekł chleby przaśne. Mięso z koźlęcia włożył do koszyka, polewkę wlał do dzbana, zaniósł wszystko do terebint i dał Mu.


text:
Wtedy anioł Jahwe powiedział: Weź mięso i przaśne chleby, połóż je na skale i polej polewką. I zrobił tak.


text:
Wtedy anioł Jahwe wyciągnął laskę, którą trzymał w ręku, i dotknął nią mięsa i przaśnych chlebów. I natychmiast wydobył się ze skały ogień, i strawił mięso i chleby, anioł Jahwe zaś znikł sprzed oczu Gedeona.


text:
Przekonał się wtedy Gedeon, że był to anioł Jahwe. I dlatego powiedział: Biada mi, Panie mój, Jahwe, bo oto oczy moje patrzyły twarzą w twarz na anioła Jahwe.


text:
Wtedy zbudował Gedeon na tym miejscu dla Jahwe ołtarz i nazwał go "Jahwe jest pokojem". Ołtarz ten znajduje się po dzień dzisiejszy w Ofra, należącej do Abiezera.


text:
Jeszcze tej samej nocy Jahwe powiedział do Gedeona: Weź jednego młodego cielca ze stada twojego ojca i drugiego [przynajmniej] siedmioletniego. Następnie zniszcz ołtarz, zbudowany przez twego ojca dla Baala, i zetnij aszerę, znajdującą się obok ołtarza.


text:
Na szczycie tej skały zbuduj ołtarz na cześć Jahwe, twojego Boga, układając [kamienie]. Potem weź tego drugiego cielca i złóż go w ofierze całopalenia, używając drewna ze ściętej aszery.


text:
Wziął tedy Gedeon dziesięciu mężczyzn spośród swoich sług i wykonał wszystko, co nakazał Jahwe. Ponieważ jednak, obawiając się ojca i członków jego rodu, i ludności tego miasta, nie odważył się nic zrobić za dnia, wykonał wszystko w nocy.


text:
Kiedy mieszkańcy osiedla obudzili się następnego dnia, zobaczyli wywrócony ołtarz Baala i ściętą aszerę, która znajdowała się obok ołtarza, oraz drugiego cielca, złożonego w ofierze na świeżo zbudowanym ołtarzu.


text:
Zaczęli więc mówić jedni do drugich: Kto to zrobił? I próbowali się czegoś dowiedzieć, szukając sprawcy. W końcu ktoś rzekł, że wszystko to uczynił Gedeon, syn Joasza.


text:
Wtedy powiedzieli mieszkańcy osiedla do Joasza: Powiedz, niech wyjdzie twój syn. Musi umrzeć, bo zburzył ołtarz Baala i ściął stojącą obok aszerę.


text:
Na to rzekł Joasz do wszystkich, którzy występowali przeciwko niemu: Czy to wy macie stawać w obronie Baala? Czy wy macie mu przychodzić z pomocą? Każdego, kto będzie brał w obronę Baala, spotka śmierć jeszcze przed wschodem słońca. Jeżeli Baal jest rzeczywiście bogiem, niech sam weźmie w swoje ręce tę sprawę, bo przecież zburzono jego ołtarz!


text:
Tego samego dnia nadano Gedeonowi imię Jerubbaal, mówiąc: Niech Baal broni się przed nim, skoro to on właśnie zburzył jego ołtarz.


text:
Wszyscy Madianici, Amalekici i pozostali synowie wschodu zebrali się razem i przeszedłszy Jordan, rozbili obozy na równinie Jizreel.


text:
Wówczas duch Jahwe wstąpił w Gedeona, który głosem trąby zgromadził wszystkich z rodu Abiezera, aby ruszyli za nim [do walki].


text:
Rozesłał również posłańców do wszystkich synów Manassesa, wzywając ich, aby poszli za nim. Gońcy poszli również do pokolenia Asera, Zabulona i Neftalego, które także ruszyły na spotkanie z nimi.


text:
I powiedział Gedeon do Boga: Jeżeli rzeczywiście chcesz, tak jak powiedziałeś, moimi rękami uratować Izraela,


text:
to pozwól, że położę trochę wełny na klepisku. Jeżeli tylko wełna pokryje się rosą, a wszystko dokoła pozostanie suche, to uwierzę, że moimi rękami ocalisz Izraela, tak jak to przepowiedziałeś.


text:
Rzekł tedy Gedeon do Boga: Racz nie gniewać się na mnie, o Panie. Niech wolno mi będzie jeszcze o coś Cię poprosić. Chciałbym dokonać jeszcze jednej próby z wełną: niech tym razem wełna pozostanie sucha, a rosa niech się znajdzie dokoła wełny na ziemi.


text:
Jerubbaal, czyli Gedeon, wstał o świcie razem z całym ludem, który mu towarzyszył, i ruszył w drogę, aby rozbić namioty u źródeł Charod. Obozowisko Madianitów znajdowało się nieco na północ od namiotów Gedeona, koło wzgórza More na równinie.


text:
Jahwe powiedział do Gedeona: zbyt wiele jest z tobą ludzi, bym mógł w ich ręce wydać Madianitów. Obawiam się, że Izraelici mogliby przypisać sobie całą zasługę i zacząć mówić przeciwko Mnie: Ocaliliśmy się naszymi własnymi rękami.


text:
Powiedz tedy ludziom tak: Kto się boi i przewiduje jakieś nieszczęście, niech wraca ku górze Gilead. Takiej to próbie poddał ich Gedeon. Wycofało się spośród zebranych tam ludzi dwadzieścia dwa tysiące wojowników, a zostało ich jeszcze dziesięć tysięcy.


text:
Wtedy Jahwe powiedział do Gedeona: Ludzi jest jeszcze za dużo. Powiedz, żeby wszyscy zebrali się nad rzeką. Ja sam dokonam wyboru [wojowników]. Ten, o którym powiem, że ma iść z tobą, pójdzie z tobą, ten zaś, o którym powiem, żeby nie szedł, nie pójdzie.


text:
Sprowadził tedy Gedeon ludzi nad rzekę, a Jahwe powiedział do Gedeona: wszystkich, którzy będą pić wodę chłepcząc jak psy, ustawisz po jednej stronie; po drugiej stronie zaś tych wszystkich, którzy uklękną nad wodą, czerpiąc ją, żeby się napić.


text:
Tych, którzy pili wodę zaczerpnąwszy ją z rzeki rękami, było trzystu; reszta piła bezpośrednio z rzeki, klękając na brzegu.


text:
Powiedział tedy Jahwe do Gedeona: Uratuję was przy pomocy tych trzystu ludzi, którzy pili wodę z własnych dłoni. Z ich pomocą wydam Madianitów w twoje ręce. Reszta ludzi niech wraca do swoich domów.


text:
Wzięło więc owych trzystu ludzi ze sobą zapasy żywości i trąby. Potem odesłał Gedeon ludzi do ich namiotów, zostawiając przy sobie tylko tych trzystu. Obóz Madianitów znajdował się niżej, na równinie.


text:
Tej samej nocy Jahwe powiedział do Gedeona: Wstań, wejdź do obozu [Madianitów], bo już ich wydałem w twoje ręce.


text:
Podsłuchajcie najpierw, co oni między sobą mówią, a potem, poczuwszy większą moc w swoich rękach, już bez żadnego lęku ruszysz na obóz. I poszedł ze swoim sługą, Purą, w pobliże przednich straży obozowiska.


text:
Madianici, Amalekici, i wszyscy synowie Wschodu byli rozłożeni na nizinie, liczni jak szarańcza. Niezliczone były również - niczym piasek nad brzegiem morza - ich wielbłądy.


text:
Gedeon zbliżywszy się natknął się na człowieka, który opowiadał swój sen jednemu z towarzyszy. Mówił tak: Widziałem we śnie, jak bochen jęczmiennego chleba toczył się w stronę obozu Madianitów. Dotarł aż do pewnego namiotu, uderzył w niego i namiot się rozpadł: wywrócił go i cały namiot się rozpadł. Powiedział na to jego towarzysz:


text:
To napewno nic innego tylko miecz Gedeona, syna Joasza, Izraelity. Bóg wydał w jego ręce Madianitów i cały ten obóz.


text:
Kiedy Gedeon usłyszał opowiadanie o tym śnie oraz jego tłumaczenie, oddał pokłon Bogu, a potem, wróciwszy do obozu Izraelitów, powiedział: Wstawajcie, oto Jahwe już wydał w nasze ręce obóz Madianitów.


text:
Następnie podzielił trzystu ludzi na trzy kolumny, wręczył wszystkim trąby i puste dzbany z zapalonymi wewnątrz pochodniami


text:
i powiedział im tak: Patrzcie na mnie i róbcie to samo co ja. Kiedy ja dojdę do granic obozowiska, macie robić dokładnie to samo co ja.


text:
Kiedy my, to znaczy ja i znajdujący się ze mną ludzie, zaczniemy trąbić, wy również wszyscy dokoła obozowiska zadmiecie w trąby i zaczniecie wznosić okrzyki: Za Jahwe i za Gedeona!


text:
Przybył tedy Gedeon z oddziałem stu ludzi do granic obozowiska w chwili, gdy po zmianie warty rozpoczynały służbę straże nocne. Zadęli w trąby i [wszyscy razem] rozbili dzbany, które mieli w rękach.


text:
Wtedy też wszystkie oddziały zadęły w trąby, rozbiły dzbany, po czym [ludzie] chwycili w lewe ręce pochodnie, a w prawe trąby i zaczęli wołać: Miecz dla Jahwe i dla Gedeona!


text:
I stanęli, każdy na swoim miejscu, dokoła obozowiska. Tymczasem ludzie w obozowisku zaczęli biegać i nawoływać się, i uciekać.


text:
Kiedy trzystu ludzi trąbiło, Jahwe sprawił, że sami Madianici wystąpili przeciwko sobie, atakując się nawzajem mieczami w całym obozowisku. I wszyscy z owego obozu uciekli aż do Bet-Haszszitta, w kierunku Sartan, nad granicą Abel-Mechola koło Tabbat.


text:
A wojownicy izraelscy, ci z pokolenia Neftalego, Asera i Manassesa, zebrali się razem i ruszyli w pościg za Madianitami.


text:
Tymczasem Gedeon rozesłał gońców po wszystkich górach Efraima z takim oto rozkazem: Schodźcie na spotkanie z Madianitami. Obsadźcie wszystkie źródła aż do Bet-Bara i Jordanu. Zebrali się zatem wszyscy mieszkańcy Efraima i zajęli wszystkie źródła aż do Bet-Bara i do Jordanu.


text:
Schwytawszy następnie dwóch przywódców madianickich, Oreba i Zeeba, roztrzaskali Oreba o skałę Oreba, a Zeeba zabili przy tłoczni Zeeba. I nadal ścigali Madianitów, głowy zaś Oreba i Zeeba przynieśli Gedeonowi na drugą stronę Jordanu.


text:
Synowie Efraima powiedzieli do Gedeona: Co to znaczy, że nie zwróciłeś się do nas o pomoc, kiedy szedłeś na wojnę z Madianitami? I nastawali gwałtownie na niego, domagając się odpowiedzi.


text:
Rzekł na to Gedeon: A czyż ja więcej uczyniłem w porównaniu z wami? Czyż ostatnie zbiory u Efraima nie są obfitsze niż pierwsze u Abiezera?


text:
Przecież w wasze ręce wydał Jahwe dwóch książąt madianickich, Oreba i Zeeba. Cóż ja mogłem uczynić w porównaniu z wami? I ochłonęli z gniewu, usłyszawszy te słowa.


text:
Dotarł Gedeon nad Jordan, przeprawił się przez rzekę razem z trzystu wojownikami, którzy mu towarzyszyli i mimo zmęczenia prowadzili dalej pościg.


text:
Do mieszkańców Sukkot zwrócił się Gedeon z prośbą: Dajcie, proszę, po bochenku chleba każdemu z ludzi, którzy idą za mną. Jesteśmy już bardzo zmęczeni, a nadal musimy ścigać królów madianickich, Zebacha i Salmunnę.


text:
Odpowiedzieli mu starsi z Sukkot: Czy już trzymasz za rękę Zebacha i Salmunnę, żebyśmy mieli żywić twoje wojsko?


text:
Odpowiedział mu Gedeon: Gdy tylko Jahwe wyda w moje ręce Zebacha i Salmunnę, wychłoszczę wasze ciała cierniami pustynnymi i ostem.


text:
Stamtąd przybyli do Penuel. Do mieszkańców Penuel zwrócił się [Gedeon] z taką samą prośbą. Ale mieszkańcy Penuel odpowiedzieli tak samo jak mieszkańcy Sukkot.


text:
Tymczasem Zebach i Salmunna stali w Karkor. Ich oddziały liczyły około piętnastu tysięcy wojowników. Tyle zostało z całej armii ludów Wschodu. Poległo zaś w sumie sto dwadzieścia tysięcy mężczyzn zdolnych do noszenia broni.


text:
Gedeon posuwał się drogą, która wiodła między przebywającymi w namiotach na wschód od Nobach i Jogbeha, i w końcu zaatakował obóz, który czuł się całkiem bezpiecznie.


text:
Zebach i Salmunna próbowali uciec, ale on dopędził obydwu tych królów madianickich, Zebacha i Salmunnę, i pojmał ich. Zniszczył także cały obóz.


text:
zatrzymał pewnego młodzieńca z Sukkot, który przekazał mu imiona wszystkich przywódców i starszych miasta, razem siedemdziesięciu siedmiu.


text:
Przybywszy do Sukkot, Gedeon powiedział: Oto Zebach i Salmunna, z powodu których drwiliście ze mnie mówiąc: Czy już trzymasz za rękę Zebacha i Salmunnę, żebyśmy mieli żywić twoje zmęczone wojsko?


text:
A potem zapytał Zebacha i Salmunnę, jak wyglądali owi mężowie, których zabili pod Taborem. A oni odpowiedzieli: Byli podobni do ciebie. Wyglądali na synów królewskich.


text:
Rzekł na to [Gedeon]: Byli to moi bracia, synowie mojej matki! Na życie Jahwe! Gdybyście byli darowali im życie, nie musiałbym was teraz pozabijać.


text:
Potem rozkazał swojemu pierworodnemu synowi, Jeterowi: Wstań i zabij ich! Ale chłopiec, bardzo jeszcze młody, nie dobywał miecza, bo się bał. Był jeszcze prawie dzieckiem.


text:
Powiedzieli tedy Zebach i Salmunna: Sam wstań i rzuć się na nas, bo jaki mąż, taka i jego siła. Wstał więc Gedeon i zabił Zebacha oraz Salmunnę, a potem zabrał [ozdobne] półksiężyce, wiszące na szyjach ich wielbłądów.


text:
Powiedzieli tedy synowie Izraela do Gedeona: Króluj nam ty i twój syn, i syn twojego syna, bo wyzwoliłeś nas z rąk Madianitów.


text:
Lecz Gedeon odpowiedział: Ani ja, ani mój syn nie będziemy waszymi królami. To Jahwe będzie waszym królem.


text:
I dodał: Mam do was jedną prośbę: Proszę, żeby każdy z was dał mi ze swych łupów jedną nausznicę. Ich wrogowie nosili bowiem złote nausznice; byli to Izmaelici.


text:
A oni odpowiedzieli: Bardzo chętnie ci je damy. I rozłożyli płaszcz, na który każdy rzucił nausznice ze swoich łupów.


text:
W sumie waga złotych nausznic, o które prosił Gedeon, wynosiła tysiąc siedemset sykli złota, nie licząc ozdobnych półksiężyców, kolczyków, szat purpurowych, noszonych ongiś przez królów madianickich, ani łańcuszków, zawieszanych na szyjach wielbłądów.


text:
Ze złota tego kazał Gedeon wykonać efod, który był przechowywany w jego osiedlu Ofra. Wszyscy synowie Izraela przychodzili tam i kłaniali mu się, cudzołożąc w ten sposób. Była to więc zasadzka dla Gedeona i całego jego domu.


text:
Został tedy poniżony Madian wobec synów Izraela i już więcej nie podniósł głowy. A kraj zażywał spokoju przez lat czterdzieści za dni Gedeona.


text:
Gedeon dożył szczęśliwej starości, a gdy umarł, został pochowany w grobowcu swego ojca, Joasza, w Ofra, należącej do rodziny Abiezera.


text:
Po śmierci Gedeona synowie Izraela znów zaczęli cudzołożyć z Baalami, a Baal-Berit stał się ich bogiem.


text:
I zapomnieli synowie Izraela o Jahwe, swym Bogu, który ich wybawiał z rąk otaczających ich nieprzyjaciół.


text:
I nie okazywali już żadnego przywiązania do domu Jerubaala-Gedeona [odpłacając mu w ten sposób] za wszystko dobro, jakie wyświadczył on Izraelowi.


text:
Abimelek, syn Jerubbaala, udał się do Sychem, do braci swej matki, i zwrócił się do nich - oraz do całego domu ojca jego matki - w te słowa:


text:
Zapytajcie, proszę, bardzo wyraźnie wszystkich mieszkańców Sychem, co wolą: żeby rządziło nimi siedemdziesięciu synów Jerubbaala czy też żeby był nad nimi tylko jeden człowiek. Pamiętajcie przy tym, że ja jestem kością z waszych kości i ciałem z waszego ciała.


text:
Gdy bracia jego matki powtórzyli to znaczniejszym mieszkańcom Sychem, wszyscy zaczęli się skłaniać raczej ku Abimelekowi mówiąc sobie: To przecież nasz brat.


text:
Przekazali mu siedemdziesiąt sykli srebra, zabranego ze świątyni Baal-Berita. [Niestety] Abimelek najął za te pieniądze ludzi nic nie wartych i różnych awanturników, którzy go już teraz nie odstępowali.


text:
[Pewnego dnia] przyszedł do domu swego ojca do Ofra i o jeden kamień roztrzaskał siedemdziesięciu swoich braci, synów Jerubbaala. Ocalał tylko Jotam, najmłodszy syn Jerubbaala, a to dlatego, że udało mu się ukryć.


text:
Zebrali się wszyscy znaczniejsi mieszkańcy Sychem oraz Bet-Millo pod terebintem, w pobliżu steli postawionej w Sychem, i ogłosili Abimeleka królem.


text:
Kiedy doniesiono o tym Jotamowi, udał się on na szczyt góry Garizim i donośnym głosem tak zaczął wołać: Posłuchajcie mnie, mieszkańcy Sychem! Oby Bóg zechciał was wysłuchać!


text:
Zebrały się drzewa w lesie na naradę, żeby wybrać sobie i namaścić króla. I powiedziały oliwce, aby im panowała.


text:
Lecz oliwka odrzekła: Mamże się wyrzec mojej oliwy, z której słynę u Boga i ludzi, aby pójść i kołysać się ponad innymi drzewami?


text:
Ale figa im odpowiedziała: Mamże się wyrzec mej słodyczy i owoców wspaniałych, aby pójść i kołysać się ponad innymi drzewami?


text:
Ale szczep winny odpowiedział: Mamże się wyrzec mojego wina, które rozwesela bogów i ludzi, aby pójść i kołysać się ponad innymi drzewami?


text:
I odpowiedział krzak cierniowy drzewom: Jeśli chcecie mnie namaścić na waszego króla, przyjdźcie i skorzystajcie z mojego cienia. A jeśli nie, to niech ogień wyjdzie z krzaka cierniowego i pochłonie wszystkie cedry Libanu.


text:
A teraz zastanówcie się dobrze, czy słusznie postąpiliście, ogłaszając królem Abimeleka. Czy byliście sprawiedliwi wobec Jerubbaala i całej jego rodziny? Czy rzeczywiście zasłużył sobie na to?


text:
A wyście dziś wszyscy wystąpili przeciwko rodzinie mego ojca, roztrzaskaliście o jeden kamień jego siedemdziesięciu synów i obwołaliście królem nad wszystkimi mieszkańcami Sychem Abimeleka, syna jego niewolnicy, dlatego że jest waszym bratem.


text:
Jeżeli więc postąpiliście dziś słusznie i sprawiedliwie z Jerubbaalem i całym jego domem, cieszcie się Abimelekiem, a on niech się cieszy wami.


text:
Ale jeśli byliście niesprawiedliwi, to niech ogień wyjdzie z samego Abimeleka, niech strawi wszystkich mieszkańców Sychem i całe Bet-Millo! Niech też ogień wyjdzie spośród mieszkańców Sychem i z Bet-Millo i niech strawi doszczętnie Abimeleka!


text:
Potem Jotam usunął się stamtąd i szukał gdzie indziej schronienia. Zatrzymał się wreszcie w Beer i tam pozostawał w ukryciu, obawiając się swego brata Abimeleka.


text:
W tym czasie zesłał Bóg ducha niezgody pomiędzy Abimeleka a mieszkańców Sychem, tak iż ostatecznie mieszkańcy Sychem przestali być wierni Abimelekowi.


text:
W ten sposób miała być pomszczona zbrodnia popełniona na siedemdziesięciu synach Jerubbaala, a ich krew miała spaść na ich rodzonego brata, który ich zgładził, oraz na mieszkańców Sychem, którzy mu dopomagali w tej zbrodni.


text:
[Pewnego razu] mieszkańcy Sychem urządzili na niego zasadzkę na szczycie góry, napadając na każdego, kto tylko przechodził tamtą drogą; wkrótce doniesiono o tym Abimelekowi.


text:
Ponadto akurat wtedy zjawił się w Sychem Gaal, syn Obeda, razem ze swymi braćmi i zyskał uznanie u mieszkańców Sychem.


text:
Poszli razem na pola, zbierali winogrona, tłoczyli wino i bawili się wesoło. Potem weszli do świątyni ich bogów, jedli i pili, znieważając przy tym Abimeleka.


text:
W końcu Gaal, syn Obeda, powiedział: A któż to taki jest ten Abimelek i czymże jest całe to Sychem, żebyśmy mieli im służyć? Czyż nie jest to syn Jerubbaala, a Zebul, czyż nie jest jego urzędnikiem? To już służcie raczej ludziom Chamora, ojca Sychem! Dlaczego my mamy podlegać Abimelekowi?


text:
Ach, gdybym tylko miał władzę nad tym ludem, natychmiast przepędziłbym Abimeleka. Zaraz bym mu powiedział: Hej, ty! Zbieraj swoje wojsko i wynoś się!


text:
Zebul, naczelnik miasta, dowiedział się o tym, co mówił Gaal, syn Obeda, i zapłonął wielkim gniewem.


text:
Potajemnie wysłał gońców do Abimeleka, żeby mu powiedzieli: Przybył oto do Sychem Gaal, syn Obeda, ze swoimi braćmi i podburzają całe miasto przeciwko tobie.


text:
Wczesnym zaś rankiem, kiedy już słońce wzejdzie, uderz na miasto. A kiedy Gaal i jego ludzie wyjdą wam naprzeciw, będziesz mógł zrobić z nimi, co ci się podoba.


text:
Powstał tedy Abimelek i cały lud z nim, wyruszyli nocą i podzieliwszy się na cztery oddziały, przygotowali zasadzkę niedaleko Sychem.


text:
Tymczasem Gaal, syn Obeda, wyszedł przed bramę miasta. Wkrótce wyszedł z zasadzki Abimelek ze swymi ludźmi.


text:
Zobaczywszy tych ludzi, Gaal powiedział do Zebula: Jacyś ludzie schodzą ze szczytu góry. Lecz Zebul odpowiedział: [Mylisz się], zwykły cień gór bierzesz za ludzi.


text:
Gaal jednak nastawał mówiąc: Cały oddział wojska zmierza od strony Pępka Ziemi, a drugi idzie ku nam od strony Dębu Wieszczków.


text:
Rzekł Zebul do niego: A gdzież się podział teraz twój język, którym buntowałeś się przeciwko Abimelekowi, mówiąc: A któż to taki jest ten Abimelek, żebyśmy musieli mu służyć? Czyż nie nadchodzą właśnie ci ludzie, którym okazywałeś tyle wzgardy? Wychodź teraz i walcz z nimi.


text:
Uderzył Abimelek i ruszył w pogoń za Gaalem, który usiłował ratować się ucieczką. Wielu jego [Gaala] ludzi padało po drodze, zanim dotarli do bramy miasta.


text:
Abimelek zatrzymał się dopiero w Arum. Tymczasem Zebul wypędził Gaala i jego braci, tak że nie mogli już dłużej przebywać w Sychem.


text:
Zebrał on więc swoich ludzi, podzielił ich na trzy oddziały i urządzili zasadzkę w polu. Kiedy tylko zobaczyli, jak ludzie wychodzili z miasta, rzucili się na nich i pobili ich dotkliwie.


text:
Abimelek i towarzyszący mu wojownicy skierowali się do bramy miasta. Pozostałe dwa oddziały atakowały tych wszystkich, którzy byli na polu, zadając im bardzo dotkliwą klęskę.


text:
Przez cały dzień oblegał Abimelek miasto, a gdy je zdobył, kazał wymordować wszystkich mieszkańców, miasto zrównać z ziemią i porozrzucać sól na tym miejscu.


text:
Kiedy wieść o tym rozeszła się po okolicy, wszyscy przebywający w Migdal-Sychem udali się do obronnej części świątyni boga Berita.


text:
wszedł na górę Salmon, on sam i wszyscy towarzyszący mu ludzie. Abimelek wziął siekierę, uciął gałąź z drzewa, zarzucił sobie na ramiona i powiedział tak do tych, co z nim byli: Róbcie to samo co ja.


text:
Natychmiast więc wszyscy wojownicy zaczęli ścinać gałęzie, znosić je za Abimelekiem i układać wokół warownej części [świątyni]. Potem podpalili wszystko, razem ze znajdującymi się wewnątrz ludźmi. I tak oto zginęli wszyscy ci, którzy przebywali w Migdal-Sychem, razem około tysiąca mężczyzn i kobiet.


text:
Pośrodku miasta znajdowała się również wieża obronna, w której schronili się wszyscy mieszkańcy miasta, mężczyźni i kobiety. Zaryglowawszy za sobą wejście, weszli na dach wieży.


text:
W tym momencie jedna z kobiet zrzuciła mu na głowę kawał młyńskiego kamienia i roztrzaskała mu czaszkę.


text:
Zdołał on jeszcze wezwać jednego z młodych wojowników i powiedział mu: Dobądź miecza i zabij mnie, żeby nie mówiono: Kobieta go zabiła! Przebił go wtedy ów młody wojownik mieczem. I tak zginął [Abimelek].


text:
Tak wymierzył Bóg zapłatę Abimelekowi za krzywdę, jaką wyrządził swemu ojcu, zabijając jego siedemdziesięciu synów.


text:
Również na głowy Sychemitów sprowadził Bóg wszystkie ich okrucieństwa. W ten sposób na ich oczach wypełniło się przekleństwo rzucone przez Jotama, syna Jerubbaala.


text:
Po Abimeleku wystąpił, aby wybawić Izraelitów, Tola, syn Puy, syna Dodo, człowiek z pokolenia Issachara. Mieszkał on w Szamir w górach Efraima.


text:
Miał on trzydziestu synów, którzy jeździli na trzydzieściorgu ośląt i mieli trzydzieści miast, które jeszcze dziś nazywają się Osiedlami Jaira, a znajdują się w krainie Gilead.


text:
I znów synowie Izraela czynili to, co złe w oczach Jahwe: służyli Baalom, Asztartom, bogom Aramu, bogom Sydonu, bogom Moabu, bogom synów Ammona, bogom filistyńskim, a odeszli od Jahwe i przestali Mu służyć.


text:
Uciskali oni i gnębili przez osiemnaście lat wszystkich synów Izraela, mieszkających po drugiej stronie Jordanu, w kraju Amorytów, w Gileadzie.


text:
Ammonici przeprawili się również przez Jordan, aby zaatakować pokolenie Judy, Beniamina i cały dom Efraima. Izrael znalazł się w wielkim ucisku.


text:
Wołali więc synowie Izraela [o ratunek] do Jahwe, mówiąc: Zgrzeszyliśmy przeciwko Tobie, bo odeszliśmy od naszego Boga i służyliśmy Baalom.


text:
Powiedział wtedy Jahwe do synów Izraela: Czyż Ja nie wyzwoliłem was z rąk Egipcjan, Amorytów, Ammonitów, Filistynów?


text:
A gdy zaczęli was uciskać Sydonici, Amalekici i Madianici, czyż nie wyrwałem was z ich rąk, gdyście Mnie o to prosili?


text:
Mimo to odeszliście ode Mnie i poszliście służyć innym bogom. Dlatego już więcej nie przyjdę wam z pomocą.


text:
Idźcie sobie i proście o pomoc bogów, których sobie wybraliście. Niech oni wam pomogą w waszym utrapieniu.


text:
Lecz synowie Izraela mówili do Jahwe: Zgrzeszyliśmy, ukarz nas, jak chcesz, ale racz przyjść nam teraz z pomocą.


text:
I pozbyli się obcych bogów, i zaczęli na nowo służyć Jahwe, który nie mógł pozostać obojętny na cierpienia Izraela.


text:
Zebrali się Ammonici i rozbili swoje namioty w Gileadzie, a synowie Izraela zgromadzili się i założyli swoje obozowisko w Mispa.


text:
Wówczas lud oraz przywódcy Gileadu zaczęli mówić jedni do drugich: Ten, kto jako pierwszy odważy się zaatakować Ammonitów, będzie uznany za władcę całego Gileadu.


text:
Jefte, Gileadyta, był bardzo dzielnym wojownikiem. Był on synem pewnej nierządnicy. Przyszedł na świat w Gileadzie.


text:
Żona jego ojca, również Gileadytka, urodziła synów, którzy dorósłszy wyrzucili Jeftego z domu, mówiąc: Nie dostaniesz niczego w spadku po naszym ojcu, bo jesteś synem obcej kobiety.


text:
Odszedł więc Jefte od swoich braci i zamieszkał w krainie Tob. Różne włóczęgi zgromadziły się wokół niego i wspólnie robili [zbójeckie] wyprawy.


text:
Lecz Jefte powiedział do starszych Gileadu: Czyż nie znienawidziliście mnie i nie wygnaliście z domu mojego ojca? Dlaczego przychodzicie do mnie teraz, kiedy znaleźliście się w ucisku?


text:
Wówczas starsi Gileadu powiedzieli do Jeftego: Właśnie dlatego przychodzimy do ciebie. Pójdź z nami, razem pokonamy Ammonitów, a ty będziesz naszym wodzem i głową wszystkich mieszkańców Gileadu.


text:
Wtedy odpowiedział Jefte starszym Gileadu: Jeżeli zabieracie mnie po to, żebym walczył z Ammonitami, i jeżeli Jahwe wydaje ich w moje ręce, to zgadzam się zostać waszym przywódcą.


text:
Na to starsi Gileadu rzekli do Jeftego: Niech Jahwe będzie nam świadkiem, że z całą pewnością uczynimy to wszystko, co mówisz.


text:
I poszedł Jefte ze starszymi Gileadu. Lud obwołał go natychmiast swoim władcą i wodzem, a Jefte, [znalazłszy się] w Mispa, powtórzył wobec Jahwe to wszystko, co już powiedział przedtem.


text:
Jefte wysłał swoich ludzi do króla Ammonitów, żeby go zapytali: Co masz przeciwko mnie, dlaczego przychodzisz do mnie żeby prowadzić wojnę z moim krajem?


text:
A król Ammonitów odpowiedział wysłannikom Jeftego: Dlatego, że kiedy Izraelici wracali z Egiptu, zajęli mój kraj od rzeki Arnon aż do Jabboku i Jordanu. Oddajcie teraz to wszystko dobrowolnie.


text:
Kiedy bowiem Izraelici wracali z Egiptu, szli przez pustynię aż do Morza Czerwonego i dotarli do Kadesz.


text:
Wtedy wyprawili Izraelici posłów do króla Edomu z prośbą, żeby pozwolił im przejść przez swój kraj. Król Edomu jednak nie zgodził się na to. Wysłannicy Izraela poszli z taką samą prośbą do króla Moabu, ale i on nie udzielił zezwolenia na przejście [przez swój kraj]. I tak musieli Izraelici pozostać w Kadesz.


text:
Potem, posuwając się dalej przez pustynię, okrążyli krainy Edomu i Moabu i od wschodniej strony Moabu rozbili namioty po drugiej stronie rzeki Arnon, nie zbliżając się wcale do samej granicy; Arnon stanowi bowiem granicę Moabu.


text:
Stamtąd posłali Izraelici gońców do Sichona, króla Amorytów mieszkającego w Cheszbonie, prosząc, aby pozwolił im przejść przez swój kraj i dostać się do ziemi, która miała być ich własnością.


text:
Sichon jednak nie był pewny, czy Izraelici zamierzali tylko przejść przez jego kraj. Zebrał więc wszystkich swoich ludzi, rozbił namioty w Jahsa i zaczął atakować Izraelitów.


text:
Lecz Jahwe, Bóg Izraela, wydał Sichona i wszystkich jego ludzi w ręce Izraelitów, którzy ich rozbili. Zajęli Izraelici wszystkie ziemie Amorytów i tam zamieszkali.


text:
Tak więc teraz, kiedy Jahwe, Bóg Izraela, usunął Amorytów sprzed Izraela, swego ludu, ty chcesz podnosić rękę na ten lud?


text:
Czyż tego wszystkiego, co posiadasz, nie dał ci w posiadanie twój bóg Kemosz? Czy zatem tego, co Jahwe, nasz Bóg, przekazał nam na własność, my nie mamy prawa posiadać?


text:
Czy ty jesteś większy, niż Balak, syn Sippora, król Moabu? Czy on sprzeciwiał się kiedykolwiek Izraelowi albo czy prowadził z nim wojnę?


text:
Oto już trzysta lat mieszkają Izraelici w Cheszbonie i okolicznych osiedlach w Aroer i miejscowościach mu podległych oraz we wszystkich miastach położonych wzdłuż rzeki Arnon. Czemuż nigdy nie próbowaliście ich stamtąd usunąć?


text:
Ja nie mam poczucia wyrządzonej ci krzywdy, ale ty źle postępujesz ze mną, szykując się do tej wojny. Niech sam Jahwe, Sędzia Najwyższy, rozstrzygnie dziś ten spór między synami Izraela a synami Ammona.


text:
A duch Jahwe zstąpił na Jeftego. Przemierzył on Gilead i posiadłości pokolenia Manassesa i dotarł aż do Mispa w Gileadzie, z Mispa w Gileadzie ruszył przeciwko Ammonitom.


text:
Jeżeli wydasz Ammonitów w moje ręce, to ten, kto pierwszy wyjdzie mi na spotkanie z mojego domu, gdy będę wracał po zwycięstwie nad Ammonitami, zostanie złożony w ofierze całopalnej na cześć Jahwe.


text:
Atakował ich od Aroer aż do Minnit, zdobywając dwadzieścia miast, łącznie z Abel-Kerarim. Zadał im bardzo dotkliwą klęskę. I tak zostali poniżeni Ammonici wobec synów Izraela.


text:
Potem ruszył Jefte w drogę powrotną do swego domu w Mispa. I oto wybiegła mu na spotkanie jego córka, tańcząc przy wtórze bębenków. Było to jego jedyne dziecko. Oprócz niej nie miał ani syna, ani córki.


text:
Kiedy ją zobaczył, rozdarł swoje szaty i zawołał: Ach, córko moja! Sprawiasz mi niewymowny ból. I ty jesteś wśród tych, którzy mnie zasmucają. Dałem słowo Jahwe i nie mogę go cofnąć.


text:
A ona powiedziała: Ojcze mój, dałeś słowo Jahwe, uczyń więc ze mną tak, jak powiedziałeś, bo przecież Jahwe dokonał za ciebie pomsty na Ammonitach.


text:
I dodała: Pozwól mi tylko na jedno jeszcze i zostaw mi dwa miesiące, żebym mogła swobodnie udać się stąd w góry i opłakiwać tam razem z moimi towarzyszkami moją bezdzietność.


text:
A on odpowiedział: Dobrze, idź! I pozwolił jej pójść na dwa miesiące. Poszła więc razem ze swymi towarzyszkami i opłakiwała w górach swoją bezdzietność.


text:
Po dwóch miesiącach wróciła do ojca, a on wypełnił złożony przez siebie ślub. I tak nigdy nie zaznała pożycia z mężem.


text:
Stąd wziął się wśród Izraelitów zwyczaj, że co roku córki Izraela przez cztery dni czczą córkę Jeftego, Gileadytkę.


text:
Synowie Efraima, zebrawszy się, udali się w stronę Safon i powiedzieli do Jeftego: Dlaczego poszedłeś na wojnę z Ammonitami nie wzywając nas, byśmy poszli razem z tobą? Idziemy teraz, żeby spalić nad tobą twój dom.


text:
A Jefte im odpowiedział: Byliśmy bardzo skłóceni, ja i mój lud, z Ammonitami. Wzywałem was na pomoc, ale nie wyzwoliliście nas z ich mocy.


text:
Widząc, że nie spieszycie nam z pomocą, ruszyliśmy, wystawiając na niebezpieczeństwo nasze życie, przeciwko Ammonitom. I oto Jahwe wydał ich w nasze ręce. Dlaczego więc przyszliście tu dzisiaj i straszycie mnie wojną?


text:
I zebrawszy wszystkich wojowników Gileadu, stanął Jefte do wojny z Efraimem. I pokonali Gileadyci Efraimitów, którzy naśmiewali się z nich przedtem, mówiąc: Gileadyci - to sami uciekinierzy z Efraima, przebywający między synami Efraima a Manassesa.


text:
Potem Gileadyci odcięli Efraimitom od swej strony dostęp do brodu na Jordanie, kiedy zaś któryś ze zbiegów efraimskich prosił, żeby mu pozwolili przejść, pytali go Gileadyci, czy jest z pokolenia Efraima.


text:
A kiedy on zaprzeczał, kazali mu powiedzieć słowo: szibbolet. Gdy on, nie mogąc go dobrze wymówić, powiedział: sibbolet, wówczas chwytali go i zabijali niedaleko przejścia przez Jordan. Poległo wtedy czterdzieści dwa tysiące Efraimitów.


text:
Jefte był sędzią w Izraelu przez sześć lat. Kiedy zmarł Jefte Gileadyta, został pochowany w jednym z miast Gileadu.


text:
Wszystkie swoje córki dał za żony cudzoziemcom i sprowadził też trzydzieści cudzoziemek, żeby były żonami jego synów. Był sędzią w Izraelu przez siedem lat.


text:
Miał on czterdziestu synów i trzydziestu wnuków, którzy jeździli na siedemdziesięciorgu oślątek. Był sędzią w Izraelu przez osiem lat.


text:
Gdy umarł Abdon, syn Hillela z Pireatonu, został pochowany w Pireatonie, na ziemi Efraima, w górach Amalekitów.


text:
I znów synowie Izraela czynili to, co złe w oczach Jahwe. I dlatego wydał ich Jahwe na lat czterdzieści w ręce Filistynów.


text:
Był w Sorea człowiek imieniem Manoach, z pokolenia Dana. Jego żona była bezpłodna, nie mieli więc żadnych dzieci.


text:
Pewnego razu anioł Jahwe objawił się tej kobiecie i powiedział jej: Jesteś, co prawda, bezpłodna i nie masz dzieci. Ale poczniesz i porodzisz syna.


text:
Masz bowiem począć i porodzić syna. Brzytwa nigdy nie dotknie jego głowy, bo nazirejczykiem Boga będzie już od łona swojej matki. To on zacznie wybawiać Izraela z rąk Filistynów.


text:
Poszła tedy kobieta i powiedziała do swego męża: Przyszedł do mnie pewien mąż Boży. Miał wygląd anioła Bożego, ale budził przerażenie. Nie pytałam go, skąd przychodzi, a on sam nie podał mi swojego imienia.


text:
Ale powiedział mi tak: Poczniesz i porodzisz syna. Teraz tylko uważaj i nie pij wina ani żadnych odurzających napojów, i nie jedz nic nieczystego, bo to dziecko będzie Nazirejczykiem Boga już od łona swojej matki aż do swej śmierci.


text:
Wtedy Manoach tak zaczął modlić się do Jahwe: Proszę Cię, Panie mój żeby jeszcze raz przyszedł do nas mąż Boży, którego już raz wysłałeś, i żeby nam powiedział, jak mamy postępować z chłopcem mającym się narodzić.


text:
Wysłuchał Bóg prośby Manoacha i anioł Boży przyszedł jeszcze raz do kobiety. Znajdowała się ona wówczas na polu, a jej męża Manoacha nie było z nią.


text:
Pobiegła tedy czym prędzej do swego męża i powiadomiła go, mówiąc: Przyszedł człowiek, który już kiedyś był u mnie.


text:
Wstał więc Manoach, przyszedł ze swoją żoną do owego męża i zapytał go: Czy to ty rozmawiałeś już kiedyś z moją żoną?


text:
A on odpowiedział: Tak, to ja! Rzekł Manoach: Kiedy wypełnią się już twoje słowa, jak powinniśmy postępować z dzieckiem i co powinniśmy dla niego uczynić?


text:
Anioł Jahwe odpowiedział Manoachowi: Niech twoja żona powstrzyma się od tego, o czym jej wspomniałem.


text:
Niech nie spożywa niczego, co pochodzi z winnicy, niech nie pije wina ani żadnych odurzających napojów i niech nie je nic nieczystego. Niech przestrzega wszystkiego, co jej nakazałem.


text:
Wtedy powiedział Manoach do anioła Jahwe: Zostań z nami jeszcze trochę; chcielibyśmy przygotować ci potrawę z koźlątka.


text:
Ale anioł Jahwe odpowiedział Manoachowi: Jeżeli nawet zostanę na twoją prośbę, to jednak [wybacz, że] nic nie będę jadł. Możesz natomiast, jeśli chcesz, złożyć ofiarę całopalenia na cześć Jahwe. Manoach nie wiedział, że był to anioł Jahwe.


text:
I powiedział Manoach do anioła Jahwe: jakie jest twoje imię, żebyśmy mogli cię uczcić, kiedy się wypełnią twoje słowa?


text:
Wtedy wziął Manoach koźlątko i ofiarę z pokarmów i złożył je na skale w darze dla Jahwe. I dokonał Jahwe rzeczy przedziwnej, gdy Manoach i jego żona patrzyli [na ofiarę].


text:
Kiedy mianowicie płomienie wznosiły się z ołtarza ku niebu, uniósł się też w płomieniach znad ołtarza. Zobaczywszy to Manoach i jego żona upadli na twarz.


text:
I więcej już nie ukazał się anioł Jahwe Manoachowi i jego żonie. Wtedy też Manoach poznał, że był to anioł Jahwe.


text:
Ale kobieta odpowiedziała: Jeżeli Jahwe chciałby, żebyśmy pomarli, z pewnością nie przyjąłby z naszych rąk całopalenia i ofiary z pokarmów ani nie pozwoliłby nam patrzeć na to wszystko, [cośmy widzieli], ani słuchać tego wszystkiego, [cośmy słyszeli].


text:
Potem kobieta urodziła syna i dała mu na imię Samson. Chłopiec rósł i błogosławieństwo Jahwe było z nim.


text:
Duch Jahwe zaczął działać przez niego po raz pierwszy w Obozie Dana, położonym między Sorea a Esztaol.


text:
Kiedy po jakimś czasie wrócił z Timny, powiedział do ojca i matki: Spotkałem w Timnie pewną Filistynkę. Weźcie ją zaraz za żonę dla mnie!


text:
Ale jego rodzice odpowiedzieli: Czyż już nie ma kobiet pomiędzy córkami twoich braci i w całym naszym narodzie, że poszedłeś do Filistynów, którzy są nieobrzezani? Na to rzekł Samson do swojego ojca: Sprowadź mi tę, bo właśnie ona mi się podoba.


text:
Jego ojciec i matka nie wiedzieli, że taka też była wola Jahwe. Chodziło bowiem o znalezienie powodu do sporu obciążającego Filistynów, którzy w tym czasie panowali nad Izraelem.


text:
Udał się tedy Samson ze swoim ojcem i matką do Timny. Gdy dotarli do winnic Timny, jakiś młody lew, rycząc groźnie, zagrodził im drogę.


text:
Duch Jahwe zstąpił na Samsona, który gołymi rękami rozdarł lwa niczym małe koźlątko. I ani słowem nie wspomniał ojcu i matce o tym, co zrobił.


text:
Po jakimś czasie znów przybył do Timny, żeby ją już zabrać. Zszedł nieco z drogi, żeby zobaczyć resztki rozdartego lwa. I oto zobaczył nad zabitym lwem rój pszczół, a wewnątrz - miód.


text:
Wziął sobie nieco tego miodu i jadł, idąc drogą. Przyszedłszy do ojca i matki, im także dał owego miodu i oni również jedli. Ale nie powiedział im o tym, że miód pochodzi z wnętrza zabitego lwa.


text:
Przyszedł tez do owej kobiety ojciec Samsona. A Samson wydał ucztę, bo taki był zwyczaj u młodych ludzi.


text:
Wtedy zabrał głos Samson, mówiąc: Zadam wam pewną zagadkę. Jeśli mi ją rozwiążecie w ciągu siedmiu dni biesiadowania, dam wam trzydzieści płaszczy lnianych i trzydzieści szat ozdobnych.


text:
Lecz jeśli nie będziecie mogli jej rozwiązać, to wy dacie mi trzydzieści płaszczy lnianych i trzydzieści szat ozdobnych. Na to odrzekli zebrani: Powiedz nam więc, co to za zagadka.


text:
Wówczas on zaczął mówić: Z tego, który pożera [innych], wyszło to, co się je; z tego, co pełne przemocy, wyszła słodycz. Przez trzy dni nie mogli rozwiązać zagadki.


text:
A czwartego dnia powiedzieli do żony Samsona: Poproś twojego męża, żeby nam podał rozwiązanie zagadki; jeśli tego nie zrobisz, spalimy i ciebie, i dom twojego ojca. Bo czyż po to zaprosiliście nas tutaj, żeby nam zabrać wszystko?


text:
Przyszła wtedy do Samsona jego żona i zaczęła się przed nim użalać, mówiąc: Ty mnie nienawidzisz, wcale mnie nie kochasz! Dałeś do rozwiązania zagadkę moim braciom i nawet mnie jej nie wyjaśniłeś. A on odpowiedział: Nie wyjaśniłem jej ani mojemu ojcu, ani mojej matce. Dlaczegóż więc miałbym ją wyjaśniać tobie?


text:
Wtedy ona zaczęła szlochać wobec niego i tak trwała w smutku przez siedem dni biesiadnych. Siódmego dnia, ponieważ nie dawała mu spokoju, podał jej rozwiązanie zagadki, a ona przekazała to wyjaśnienie synom swojego ludu.


text:
Siódmego więc dnia, jeszcze przed zachodem słońca, mieszkańcy miasta powiedzieli do Samsona: Cóż bardziej słodkie od miodu, cóż pełniejsze mocy od lwa? Na to on rzekł: Gdybyście nie orali moją jałowicą, nigdy nie rozwiązalibyście mojej zagadki.


text:
Duch Jahwe wstąpił w niego i poszedł do Aszkelonu, gdzie zabił trzydziestu ludzi, ściągnął z nich ubranie i przekazał trzydzieści ozdobnych szat tym, którzy podali wyjaśnienie zagadki. Potem, pełen gniewu, wrócił do domu swego ojca.


text:
W jakiś czas później, gdy już zaczynały się żniwa, poszedł Samson odwiedzić swoją żonę, przynosząc jej w darze koźlątko. Gdy przybył, powiedział: Chciałbym wejść do mojej żony. Jej ojciec jednak się nie zgodził, mówiąc:


text:
Myślałem, że już nią wzgardziłeś, i dałem ją za żonę twojemu przyjacielowi. Ale popatrz, czy jej młodsza siostra nie jest od niej piękniejsza? Niech ona zostanie twoją żoną zamiast jej siostry.


text:
Rzekł im na to Samson: Jeżeli teraz uczynię coś złego Filistynom, nie będę się już poczuwał do żadnej winy.


text:
I odszedł Samson, pochwycił trzysta lisów, wziął pochodnie, [a następnie] powiązał ogony lisów tak, że zapaloną pochodnię mocował między dwoma ogonami.


text:
Potem zapalił pochodnie i puścił lisy między dojrzewające zboża Filistynów. I w ten sposób spalił sterty i jeszcze nie zżęte zboże, a także winnice i gaje oliwne.


text:
Kiedy Filistyni pytali, kto to zrobił, odpowiedziano: To Samson, zięć Timnity, dlatego że zabrano mu jego żonę i dano jego towarzyszowi. Poszli więc Filistyni, spalili tę kobietę, ją i jej ojca.


text:
I zaczął ich wszystkich okrutnie bić, po biodrach i po goleniach. Potem odszedł i przebywał w jaskini skalnej w Etam.


text:
Pytali ich mieszkańcy Judy: Dlaczego nas atakujecie? A oni odpowiedzieli: Przyszliśmy, żeby pojmać Samsona i postąpić z nim tak, jak on postąpił z nami.


text:
Wtedy około trzech tysięcy mieszkańców Judy udało się do jaskini skalnej w Etam i powiedziało Samsonowi: Czy ty nie wiesz, że Filistyni teraz nami rządzą? Coś ty zrobił? A on odpowiedział: Postąpiłem z nimi tak jak oni ze mną. A oni na to:


text:
Przychodzimy, żeby cię związać i oddać w ręce Filistynów. Rzekł im Samson: Przysięgnijcie mi tylko, że nie zamierzacie mnie zabić.


text:
Odpowiedzieli mu: Nie, chcemy cię tylko obezwładnić i oddać w ich ręce, ale nie zamierzamy cię zabijać. I związawszy go dwoma nowymi powrozami, wyprowadzili go z jaskini skalnej.


text:
Kiedy przybył do Lechi, Filistyni na jego widok zaczęli wznosić radosne okrzyki. Wtedy duch Jahwe zawładnął nim, a powrozy, którymi był skrępowany, stały się nagle jak spalone włókna lniane i opadły z jego ramion.


text:
Kiedy zaczął odczuwać pragnienie, modlił się tak do Jahwe: Poprzez ręce twojego sługi Ty sam dokonałeś tego dzieła ocalenia. Czyż dopuścisz, żebym teraz skonał z pragnienia albo dostał się w ręce tych nieobrzezańców?


text:
I rozwarł Jahwe szczelinę, która się znajdowała w skale w Lechi, i wypłynęła z niej woda. Kiedy Samson ugasił pragnienie, ożywił się i nabrał nowych sił. Dlatego nazywa się to źródło: En-Hakkore [to znaczy: źródło Powołującego]. Bije ono do dnia dzisiejszego w Lechi.


text:
Natychmiast doniesiono mieszkańcom Gazy, że przybył tam Samson. Otoczyli go więc i urządzili na niego zasadzkę, czekając w ciszy przez całą noc przed bramą miasta. Mówili sobie: Poczekamy tu, a o świtaniu go zabijemy.


text:
Ale Samson spał tylko do północy. O północy wstał, chwycił obydwie połowy bramy miejskiej razem ze słupami, wyrwał je łącznie z ryglami, wziął na ramiona i zaniósł na szczyt góry, znajdującej się naprzeciw Hebronu.


text:
Przyszli wtedy do owej kobiety przywódcy filistyńscy i powiedzieli jej: Podejdź go jakoś i dowiedz się, w czym tkwi ta jego ogromna siła, co powinniśmy zrobić, żeby go można było związać i obezwładnić. Damy ci za to, każdy oddzielnie, po tysiąc sto srebrników.


text:
Rzekła tedy Dalila do Samsona: Powiedz mi, proszę, gdzie tkwi w tobie ta ogromna siła i czym można by cię związać, żeby cię obezwładnić?


text:
Odpowiedział jej Samson: Jeśli mnie zwiążą siedmioma świeżymi, jeszcze nie skruszałymi powrozami, opadnę z sił i stanę się jak każdy inny człowiek.


text:
Wtedy przywódcy filistyńscy przynieśli Dalili siedem świeżych, jeszcze nie skruszałych powrozów, a ona go nimi skrępowała.


text:
W tym czasie oni przygotowywali dla niego zasadzkę w [innej] izbie. W pewnej chwili ona zawołała: Samsonie, Filistyni są nad tobą! Wtedy on bez trudności porwał wszystkie powrozy, tak jak rwie się nitkę lnianą, już nadpaloną w ogniu. I nie poznano tajemnicy jego wielkiej siły.


text:
Wtedy rzekła Dalila do Samsona: Zakpiłeś sobie ze mnie, okłamałeś mnie. Ale teraz powiedz mi już naprawdę, czym trzeba cię skrępować.


text:
Jeśli mnie zwiążą powrozami całkiem nowymi - odpowiedział - jeszcze nie używanymi do niczego, opadnę z sił i stanę się jak każdy inny człowiek.


text:
Wzięła więc Dalila nowe powrozy i związała nimi [Samsona]. A potem zawołała: Samsonie, Filistyni są nad tobą! Ludzie ukryci w zasadzce znajdowali się obok w izbie. A on zerwał jak nitkę powrozy, którymi były skrępowane jego ramiona.


text:
Wtedy powiedziała do Samsona Dalila: Do tej pory drwiłeś ze mnie i kłamałeś. Powiedz mi wreszcie, czym należy cię związać. A on odpowiedział: Wystarczy, że siedem kosmyków z mojej głowy spleciesz ze zwykłymi nićmi i owinięty nimi palik wetkniesz w ziemię. Wtedy osłabnę i będę jak każdy zwykły człowiek.


text:
Uśpiła go więc [Dalila] i splotła siedem kosmyków jego włosów z nićmi , i owinięty nimi palik wbiła w ziemię. I zawołała: Samsonie, Filistyni idą! A on obudził się natychmiast i [jednym szarpnięciem] potargał nici splecione z włosami, i [wyrwał] palik.


text:
Powiedziała znów do niego: Jak ty możesz mówić, że mnie kochasz, skoro twoje serce jest tak daleko ode mnie? Oto już trzy razy zakpiłeś sobie ze mnie i nie powiedziałeś mi, w czym tkwi twoja niezwykła siła.


text:
Otworzył przed nią swoje serce i powiedział jej: Nigdy dotychczas brzytwa nie dotknęła mojej głowy, bo jestem nazirejczykiem Boga od łona mojej matki. Gdybym się pewnego dnia ogolił, opadłbym natychmiast z sił i stałbym się jak każdy inny człowiek.


text:
Dalila uznała, iż tym razem rzeczywiście otworzył jej swoje serce. Wezwała więc do siebie przywódców filistyńskich i powiedziała im: Chodźcie teraz! Tym razem już rzeczywiście otworzył mi swoje serce. Przyszli tedy przywódcy filistyńscy, przynosząc ze sobą w rękach obiecaną zapłatę.


text:
Ona zaś uśpiła Samsona na własnych kolanach, po czym wezwała człowieka i poleciła mu wystrzyc w siedmiu miejscach włosy na głowie Samsona. Potem poczęła go poruszać i [stwierdziła, że] uszła z niego siła.


text:
Wtedy zawołała: Samsonie, nad tobą Filistyni! A on, ocknąwszy się, powiedział sobie: Wydostanę się z tego jakoś, jak poprzednimi razy. Nie wiedział bowiem, że Jahwe odwrócił się już od niego.


text:
Pochwycili go wtedy Filistyni, wyłupili mu oczy i sprowadzili do Gazy, gdzie skrępowano go dwoma łańcuchami z brązu. Pozostając w więzieniu, musiał obracać żarna.


text:
Pewnego dnia przywódcy filistyńscy zebrali się, żeby złożyć uroczyście wielką ofiarę na cześć Dagona, ich boga, i oddać się przy tej okazji uciechom. Bo mówili sobie: Oto nasz bóg wydał w nasze ręce Samsona, naszego wroga.


text:
Widział to cały lud, który wielbił boga, mówiąc: Nasz bóg wydał w nasze ręce naszego wroga, który zniszczył nasz kraj, zabijając tylu naszych ludzi.


text:
A kiedy już wesołość napełniła ich serca, mówili: Sprowadźcie tu Samsona, niech nam dostarczy nieco rozrywki. Sprowadzono więc Samsona z więzienia i musiał tańczyć przed nimi. Potem postawiono go między dwiema kolumnami.


text:
W pewnej chwili powiedział Samson do człowieka, który go trzymał za rękę: Pozwól mi objąć kolumny podtrzymujące dom i trochę oprzeć się o nie.


text:
Dom był w tym czasie pełen mężczyzn i kobiet. Byli tam wszyscy przywódcy filistyńscy, a na dachu znajdowało się ponadto około trzech tysięcy osób, mężczyzn i kobiet, oglądających tańczącego Samsona.


text:
Wtedy Samson tak zaczął modlić się do Jahwe: Panie Boże, wspomnij na mnie, błagam Cię, i tylko ten jeden raz jeszcze daj mi siłę, o Boże, ażebym jednym aktem zemsty zapłacił Filistynom za utratę moich obojga oczu.


text:
I stojąc w środku między dwiema kolumnami, na których wspierał się cały dom, jedną z nich ujął prawą ręką, a drugą - lewą ręką,


text:
i zawołał: Niech zginę razem z Filistynami. Potem [zatrząsł] z całej siły [obiema kolumnami]. I zwalił się dom na przywódców filistyńskich i na wszystkich ludzi, którzy się tam znajdowali. Tych, którzy wtedy zginęli razem z Samsonem, było więcej niż zabitych przez niego w ciągu całego jego życia.


text:
Potem jego bracia i wszyscy z rodziny jego ojca przyszli do Gazy i zabrali go do siebie. Gdy wrócili, pochowali go między Sorea a Esztaol, w grobie Manoacha, jego ojca. Był [Samson] sędzią w Izraelu przez lat dwadzieścia.


text:
Powiedział on raz do swojej matki: Owe tysiąc sto sykli srebra, które ci zabrano i z powodu których rzuciłaś specjalną klątwę wypowiedzianą tak, że na własne uszy ją słyszałem, masz oto przed tobą; są w moich rękach. To ja je wziąłem. Powiedziała jego matka: Obyż Jahwe pobłogosławił mojego syna!


text:
Oddał tedy swojej matce tysiąc sto sykli srebra, a matka powiedziała: Własnymi rękami składałam Bogu za mojego syna to srebro, aby zrobiono z niego podobiznę rzeźbioną i ulaną. Oddaję ci je.


text:
Lecz on zwrócił srebro matce. Wtedy matka, oddzieliwszy dwieście sykli srebra, dała je złotnikowi, który wykonał z tego podobiznę rzeźbioną i posążek ulany. I podobiznę, i posążek umieszczono w domu Mikajehu.


text:
Ów Mikajehu miał bowiem we własnym domu sanktuarium Jahwe. Kazał on sporządzić także efod i terafim, a jednego ze swych synów poświęcił na służbę kapłańską.


text:
Był zaś pewien młody człowiek w Betlejem judzkim, w pokoleniu Judy. Był on lewitą i mieszkał w tym mieście jako przybysz.


text:
Teraz opuścił Betlejem judzkie i szukał jakiegoś miejsca do zamieszkania. I tak dotarł aż do gór efraimskich, i znalazł dom Miki.


text:
Wtedy Mika zapytał go: Skąd przychodzisz? A on na to: Jestem lewitą z Betlejem judzkiego; wędruję tak, szukając jakiegoś miejsca do zamieszkania.


text:
A Mika na to: Zostań tedy u mnie i bądź dla mnie ojcem oraz kapłanem, a ja będę ci wypłacał za to dziesięć sykli srebra rocznie. Dam ci nadto ubranie i jedzenie.


text:
I wszedł lewita, zgadzając się zamieszkać u tego człowieka, który, będąc jeszcze młody, był dla niego jakby synem.


text:
Ale Mika powtarzał sobie: Wiem teraz, że Jahwe będzie mi błogosławił, gdyż mam za kapłana człowieka z pokolenia Lewiego.


text:
Izrael nie miał wtedy króla. [Był to czas, kiedy] pokolenie Dana szukało sobie miejsca, gdzie mogłoby się osiedlić, gdyż nie była mu jeszcze przydzielona żadna część jako dziedzictwo pośród pokoleń izraelskich.


text:
Synowie Dana wybrali więc spośród siebie pięciu mężów, odważnych wojowników, i wysłali ich z Sorea i Esztaol, żeby zbadali i rozpoznali dobrze okolice. Powiedzieli im: Idźcie, rozejrzyjcie się po kraju. I przybyło owych pięciu mężów do domu Miki w górach efraimskich, gdzie spędzili jedną noc.


text:
[Przedtem jeszcze], kiedy zbliżali się do domu Miki, rozpoznali po głosie młodego lewitę, zbliżyli się do niego i powiedzieli: Co cię tu sprowadziło? Co tu robisz? Czym tu rozporządzasz?


text:
Wtedy oni powiedzieli: Dobrze się składa! Zapytaj Boga, żebyśmy mogli wiedzieć, czy nasza wyprawa będzie udana.


text:
Wyruszywszy w dalszą drogę, pięciu mężów dotarło do Lajisz. Zobaczyli, że mieszkańcy tego miasta żyli bezpiecznie, na wzór Sydończyków. Byli spokojni i ufali, że nikt, kto ma władzę w ich kraju, nie będzie ich niczym uciskał. Poza tym mieszkali daleko od Sydończyków i z Aramejczykami nic ich nie łączyło.


text:
A oni odpowiedzieli: Zbierajcie się! Ruszamy na nich! Widzieliśmy kraj bardzo piękny. Tymczasem wy tu siedzicie, nie mówiąc ani słowa! Nie ociągajcie się, idźcie i weźcie ten kraj w posiadanie.


text:
Wszedłszy już tam, znajdziecie się wśród ludzi całkiem bezbronnych. Kraj ich jest rozległy, a Bóg już wydał go w wasze ręce. Jest to kraina, w której nie brakuje niczego, co tylko można mieć na ziemi.


text:
Poszli i rozbili namioty pod Kiriat-Jearim w Judzie. I dlatego miejscowość ta po dzień dzisiejszy nazywa się Obozem Dana, a leży na zachód od Kiriat-Jearim.


text:
Pięciu ludzi, posłanych z Lajisz na zbadanie kraju, powiedziało do swoich towarzyszy: Czy wiadomo wam, że w tym domu jest efod, są także terafim oraz podobizna rzeźbiona i posąg ulany? Wiecie więc, jak macie się zachowywać.


text:
I odchodząc stamtąd, wstąpili do domu lewity, mieszkającego razem z Miką, i zapytali go, jak mu się powodzi.


text:
Pięciu zaś ludzi wysłanych na zwiad weszło do sanktuarium, skąd zabrano podobiznę rzeźbioną, efod, terafim i posążek ulany. W tym czasie kapłan pozostawał ciągle przed bramą z sześciuset uzbrojonymi wojownikami.


text:
Kiedy zaś tamci weszli do domu Miki i potem wynosili już podobiznę rzeźbioną, efod, terafim i ulany posążek, kapłan ich zapytał: Co robicie? A oni na to:


text:
Nie mów nic! Połóż rękę na ustach i chodź z nami. Będziesz dla nas ojcem i kapłanem. Czyż nie lepiej, żebyś był kapłanem dla całego pokolenia i rodu izraelskiego zamiast być nim dla domu tylko jednego człowieka?


text:
I rozradowało się serce kapłana. Wziął efod, terafim oraz podobiznę rzeźbioną i przyłączył się do tych ludzi.


text:
Przygotowali się do drogi i ruszyli, puszczając przodem dzieci, bydło i wszystko, co bardziej wartościowe.


text:
Byli już dość daleko od domu Miki, kiedy ludzie zamieszkujący sąsiednie domy zebrali się i postanowili ruszyć w pościg za Danitami.


text:
Kiedy zaczęli za nimi wykrzykiwać, ci odwrócili się i powiedzieli do Miki: O co ci chodzi, po coś pozbierał tych ludzi?


text:
A on odpowiedział: Zabraliście moje bożki, które sam sobie zrobiłem, uprowadziliście ze sobą kapłana i poszliście. Cóż mi teraz zostaje? Jakże wy jeszcze możecie pytać, o co mi chodzi?


text:
Wtedy Danici odpowiedzieli mu tak: Nie podnoś głosu, bo jak ludzie się rozgniewają, to rzucą się na ciebie, a wtedy zginiesz i ty sam, i wszyscy twoi domownicy.


text:
I ruszyli Danici w dalszą drogę, Mika zaś, widząc, że są o wiele silniejsi od niego, wrócił do swojego domu.


text:
W ten sposób zabrali Danici przedmioty kultu, które sobie sporządził Mika, i pozbawili go kapłana, który był u niego na służbie. Szli w kierunku Lajisz, żeby zaatakować ludzi, żyjących tam w spokoju i bezpiecznie. Wszystkich wycięli mieczem, a miasto ich spalili.


text:
Nie było nikogo, kto by im przyszedł z pomocą. Sydon znajdował się zbyt daleko, a z Aramejczykami nic ich nie łączyło. Miasto [Lajisz] leżało w dolinie, ciągnącej się w stronę Bet-Rechob. Z czasem Danici sami je odbudowali i zamieszkali w nim.


text:
Nadali mu nazwę Dan; takie imię nosił ich ojciec, który żył w Izraelu. Ale początkowo miasto nazywało się Lajisz.


text:
Danici wykonali sobie własne rzeźby [bogów], a Jonatan, syn Gerszoma, syna Mojżesza, oraz jego synowie pełnili w pokoleniu Dan posługę kapłańską aż do czasu, gdy cały kraj popadł w niewolę.


text:
Podobiznę rzeźbioną, którą kiedyś sporządził Mika, przechowywali u siebie tak długo, jak długo sanktuarium Jahwe znajdowało się w Szilo.


text:
Były to czasy, kiedy Izrael nie miał króla. Wtedy właśnie kapłan lewita, mieszkający na skraju gór Efraima, wziął sobie za żonę kobietę z Betlejem judzkiego.


text:
Kobieta owa jednak okazała się niewierna. Opuściła swego męża i wróciła do domu własnego ojca w Betlejem judzkim, gdzie pozostawała przez cztery miesiące.


text:
Udał się za nią jej mąż, pragnąc z nią szczerze porozmawiać i sprowadzić ją na powrót do siebie. Miał ze sobą swego sługę i parę osłów. Kobieta wprowadziła go do domu swego ojca, a kiedy ojciec młodej kobiety go zobaczył, wyszedł z radością do niego.


text:
Jego teść, czyli ojciec młodej kobiety, zatrzymał go u siebie, i został tam [lewita] przez trzy dni. Jedli wspólnie i pili, i radowali się razem.


text:
Czwartego dnia wstali wcześnie rano i lewita dał do zrozumienia, że rusza w powrotną drogę. Wtedy ojciec młodej kobiety powiedział do swojego zięcia: Weź najpierw kawałek chleba i posil się trochę, zanim wyruszycie w drogę.


text:
I usiadłszy jedli obaj razem i pili. Potem ojciec młodej kobiety powiedział do jej męża: Proszę cię, zostań z nami jeszcze jedną noc! Niech serce twoje zazna jeszcze trochę radości.


text:
Ale mąż owej kobiety wstał, żeby jednak ruszyć w drogę. Gdy teść dalej nalegał, wrócił w końcu i został z nimi jeszcze jedną noc.


text:
Piątego dnia wstał już o świcie, żeby odjechać. Ale ojciec młodej kobiety powiedział: Pokrzep się trochę i odłóż twój powrót, proszę cię, do zachodu słońca. I znów zaczęli jeść razem.


text:
Wstał ów mężczyzna, a z nim jego żona oraz sługa, żeby ruszyć w drogę. Jego teść, czyli ojciec młodej kobiety, powiedział jednak: Dzień ma się ku wieczorowi. Pozostańcie tu, proszę was, jeszcze przez tę noc. Niech twoje serce zazna jeszcze trochę radości. Wstaniecie jutro wcześnie i wyruszycie w drogę ku twoim namiotom.


text:
Ale mężczyzna nie zgodził się na spędzenie tam jeszcze jednej nocy. Wstał i odszedł. Przybył aż do Jebuz, to jest do Jerozolimy, mając ze sobą parę osłów, żonę [i sługę].


text:
Słońce już zachodziło, kiedy mijali Jebuz. Wtedy sługa powiedział do swojego pana: Proszę cię, chodź, skręcimy do tego miasta Jebuzytów i tam zatrzymamy się na noc.


text:
Ale jego pan odpowiedział: Nie będziemy skręcali do obcego miasta, w którym nie ma w ogóle Izraelitów. Pójdziemy dalej aż do Gibea.


text:
Powiedział ponadto do swojego sługi: Idźmy, starajmy się dotrzeć na noc do jednej z tych dwóch miejscowości: do Gibea albo do Rama.


text:
Ruszyli tedy w dalszą drogę, a słońce już dawno zaszło, gdy zbliżyli się do Gibea, miejscowości należącej już do pokolenia Beniamina.


text:
Skręcili więc w tym miejscu z drogi, żeby przenocować w Gibea. Lewita, wszedłszy do miasta, zatrzymał się na rynku, ale nie było nikogo, kto by chciał przyjąć ich na noc.


text:
Lecz oto w pewnym momencie pokazał się jakiś starzec, który wracał z pracy na polu. Był to człowiek mieszkający w górach Efraima, a w Gibea przebywał jako obcy, gdyż ludność tamtejsza należała do pokolenia Beniamina.


text:
Podniósłszy oczy, starzec ów zobaczył na placu podróżnego. Zapytał go więc: Dokąd idziesz i skąd przybywasz?


text:
A on odpowiedział: Idziemy z Betlejem judzkiego, a zmierzamy aż na skraj gór efraimskich, skąd pochodzę. Byłem w Betlejem judzkim, a teraz wracam do mego domu. Ale nie ma tu nikogo, kto by zechciał przyjąć mnie na noc.


text:
Mamy ze sobą słomę i obrok dla osłów oraz chleb i wino dla mnie, dla twojej służebnicy i dla młodego człowieka, który jest z twoimi sługami. Nie brakuje nam niczego.


text:
Odpowiedział na to starzec: Bądź spokojny! Pójdę tylko przygotować wszystko, żebyś nie musiał spędzać nocy na rynku.


text:
Wprowadził go do swojego domu i dał jeść posłom. Podróżni umyli sobie nogi, a potem razem jedli i pili.


text:
Gdy już nieco odetchnęli i radowali się wspólnie, oto jacyś niedobrzy ludzie z miasta otoczyli dom, zaczęli dobijać się gwałtownie do drzwi i krzyczeć do starca, właściciela domu: Wyprowadź na zewnątrz człowieka, który wszedł do ciebie. Chcemy go zobaczyć.


text:
Wyszedł więc do nich sam gospodarz domu i powiedział: Nie, moi bracia, proszę was, nie róbcie mu nic złego. Ponieważ człowiek ten znalazł się w moim domu, nie czyńcie mu żadnej krzywdy!


text:
Oto jest tu moja córka, dziewica jeszcze, i jego żona. Wyprowadzę je na zewnątrz; możecie użyć wobec nich przemocy, możecie robić z nimi, co wam się podoba, lecz nie dopuszczajcie się żadnej zbrodni na tym człowieku.


text:
Ludzie ci jednak wcale nie chcieli go słuchać. Wtedy wziął ów człowiek [przybysz] swoją konkubinę i wyprowadził ją im na zewnątrz. Przez całą noc dopuszczali się na niej gwałtów i dręczyli ją aż do rana. O świcie zostawili ją i poszli.


text:
Nad ranem kobieta owa upadła przed wejściem do domu człowieka, u którego przebywał jej mąż, i leżała tam aż do białego dnia.


text:
Jej mąż, wstawszy rano, otworzył drzwi, zamierzając ruszyć w dalszą drogę, i zobaczył kobietę, swoją konkubinę, leżącą przed wejściem do domu, z rękami na progu.


text:
Powiedział tedy do niej: Wstawaj, ruszamy w dalszą drogę. Ona mu jednak nie odpowiedziała. Wtedy mąż jej włożył ją na swojego osła i ruszyli w dalszą drogę do domu.


text:
Przybywszy do domu, wziął nóż i podzielił ciało swojej konkubiny na dwanaście części, które następnie rozesłał po całej ziemi izraelskiej.


text:
A wszyscy, którzy to widzieli, mówili: Nigdy dotychczas nie zdarzyło się coś podobnego i nikt nie widział czegoś takiego od wyjścia synów Izraela z ziemi egipskiej aż do dnia dzisiejszego. Zastanówcie się nad tym, naradźcie się wspólnie i powiedzcie, co o tym sądzicie.


text:
Wtedy wyszli synowie Izraela, [wszyscy] jak jeden mąż, od Dan aż do Beer-Szeby i Gileadu, i zgromadzili się przed Jahwe w Mispa.


text:
Przywódcy całego ludu oraz wszystkie pokolenia izraelskie były obecne na zgromadzeniu ludu Bożego. Było tam w sumie czterysta tysięcy mężczyzn zdolnych do posługiwania się mieczem.


text:
O zgromadzeniu synów Izraela dowiedzieli się także Beniaminici. Wówczas zapytali ich Izraelici: Powiedzcie nam, jak doszło do tej zbrodni?


text:
Zaczął wtedy opowiadać lewita, mąż zabitej kobiety: Przybyłem z moją żoną do Gibea, należącego do pokolenia Beniamina, żeby tam przenocować.


text:
Mieszkańcy Gibea wystąpili przeciwko mnie, nocą otoczyli dom, w którym się znajdowałem. Zamierzali mnie zabić, ale dopuścili się tylko gwałtu na mojej żonie, która wskutek tego zmarła.


text:
Wziąłem tedy ciało mojej żony, podzieliłem je na dwanaście części i porozsyłałem po całej ziemi izraelskiej. Dopuścili się bowiem zbrodni i przestępstwa na całym Izraelu.


text:
Wszyscy wy, zebrani tu synowie Izraela, zastanówcie się nad tym i sami podejmijcie odpowiednie decyzje.


text:
Powstali przeto wszyscy ludzie jak jeden mąż i zawołali: Nikt z nas nie odejdzie do swego namiotu, nikt nie wróci do swojego domu.


text:
Z każdego pokolenia izraelskiego weźmiemy po dziesięciu ludzi ze stu i po stu z każdego tysiąca, i po tysiącu z każdych dziesięciu tysięcy. Udadzą się oni na poszukiwanie żywności dla całego ludu, który wyruszy przeciwko miastu Gibea w pokoleniu Beniamina, aby pomścić to, czego dokonali w Izraelu.


text:
Ponadto pokolenia izraelskie porozsyłały swoich gońców do wszystkich rodzin w pokoleniu Beniamina z zapytaniem [pełnym oburzenia]: Jakiejż to zbrodni dopuszczono się między wami?


text:
Wydajcie nam teraz tych przewrotnych ludzi z Gibea! Musimy ich zgładzić i usunąć w ten sposób zło spośród synów Izraela. Beniaminici nie chcieli jednak słuchać swoich braci Izraelitów,


text:
co więcej, wyruszywszy ze swoich miast, zgromadzili się w Gibea, gdzie przygotowywali się do wojny z Izraelitami.


text:
Wszystkich Beniaminitów przybyłych z tych miast, a zdolnych do posługiwania się mieczem, było wtedy dwadzieścia sześć tysięcy, nie licząc mieszkańców Gibea, z których mógł powstać oddział liczący siedmiuset doborowych wojowników.


text:
Wśród Beniaminitów było siedmiuset wyborowych żołnierzy, którzy sprawnie posługiwali się także lewą ręką. Każdy z nich raził kamieniami z procy tak celnie, że trafiał nawet we włos.


text:
Wszystkich Izraelitów - prócz Beniaminitów - naliczono czterysta tysięcy wojowników, biegłych w posługiwaniu się mieczem.


text:
Wstawszy tedy, synowie Izraela ruszyli w kierunku Betel. Pytali przy tym o radę Boga, mówiąc: Kto z nas jako pierwszy ma uderzyć na synów Beniamina? A Jahwe odpowiedział: Juda niech uderzy jako pierwszy.


text:
Ale Izraelici ponownie zebrali swe siły i jeszcze raz stanęli do walki na tym samym miejscu, gdzie walczyli pierwszego dnia.


text:
[Przedtem bowiem] poszli [do Betel] i lamentowali aż do wieczora przed Jahwe, i prosili Go o radę, mówiąc: Czy powinniśmy jeszcze raz stawać do walki z Beniaminitami, naszymi braćmi? A Jahwe odpowiedział: Tak, ruszajcie na nich!


text:
I znów, dnia drugiego, wyszli naprzeciw nim z Gibea Beniaminici i zabili osiemnaście tysięcy Izraelitów, zdolnych do posługiwania się mieczem.


text:
Ruszyli wtedy w drogę wszyscy synowie Izraela oraz cały lud i przybyli do Betel. Usiadłszy tam przed Jahwe, płakali, pościli aż do wieczora, składali na cześć Jahwe całopalenia i ofiary pojednania.


text:
Stanął przed nią Pinchas, syn Eleazara, syna Aarona, i pytał: Czyż mamy raz jeszcze stanąć do walki z Beniaminitami, naszymi braćmi, czy powinniśmy już jej zaniechać? Wtedy Jahwe odpowiedział: Uderzajcie, jutro wydam ich w wasze ręce.


text:
a trzeciego dnia zaatakowali synów Beniamina, ustawiając się w takim samym szyku bojowym jak za pierwszym i drugim razem.


text:
Wyszli im naprzeciw Beniaminici, dając się wyciągnąć dość daleko poza miasto. Podobnie też jak za pierwszym i drugim razem zaczęli kłaść trupem Izraelitów zarówno na drogach, z których jedna prowadziła do Betel, a druga do Gibea, jak i po polach. Zabili wtedy około trzydziestu wojowników izraelskich.


text:
I mówili do siebie synowie Beniamina: Oto znów udało się nam ich pokonać, tak jak przedtem. Natomiast synowie Izraela zachęcali się nawzajem, mówiąc: Wyciągnijmy ich tymi drogami daleko poza miasto.


text:
Wszyscy Izraelici [tworzący linię frontu] zeszli ze swoich pozycji i skierowali się do Baal-Tamar. W tym czasie ci, co byli ukryci w zasadzkach, rzucili się ze swoich miejsc [na Beniaminitów] na całej równinie Gibea.


text:
Dziesięć tysięcy doborowych wojowników z całego Izraela dotarło na przedpola Gibea. Walka była zacięta, ale synowie Beniamina nie przypuszczali, że zbliża się ich koniec.


text:
I tak, na oczach Izraelitów, pokonał Jahwe Beniaminitów. Zabili Izraelici tego dnia z pokolenia Beniamina dwadzieścia pięć tysięcy stu wojowników zdolnych do posługiwania się mieczem.


text:
Synowie Beniamina zobaczyli więc, że zostali pokonani. Izraelici pozornie ustąpili z pola walki, licząc na to, że główną siłę uderzeniową będą stanowili ludzie ukryci w zasadzkach wokół Gibea.


text:
Ludzie z zasadzek całkiem niespodziewanie rzucili się na Gibea, a potem, wdzierając się w głąb miasta, wycięli wszystkich jego mieszkańców.


text:
Był umówiony pewien znak porozumiewawczy między Izraelitami z frontu walki a tymi, co byli ukryci w zasadzkach. Otóż ci ostatni mieli wzniecić wielki ogień, z którego dym uniesie się wysoko ponad miastem.


text:
Wtedy to właśnie wojownicy izraelscy [ci z pierwszej linii walki] zaczęli się cofać. Do tego momentu Beniaminici zabili około trzydziestu ludzi i mówili sobie: Znów udało się nam pokonać ich jak poprzednim razem.


text:
Kiedy jednak nad miastem ukazał się słup dymu, Beniaminici obejrzeli się za siebie i wydawało im się, że całe miasto unosiło się w ogniu ku górze.


text:
Wówczas odwrócili się Izraelici, co przeraziło synów Beniamina, którzy zobaczyli, że zbliża się ich zguba.


text:
Rzucili się tedy do ucieczki przed Izraelitami w stronę pustyni, lecz Izraelici ich dopadli. Z drugiej strony ruszyli [Izraelici także] z miasta i nacierając z dwóch stron, wycięli co do jednego wszystkich mieszkańców miasta, każdego na jego miejscu.


text:
Okrążyli Beniaminitów, ścigali ich, dopadali, kiedy tylko ci zatrzymali się choć na chwilę, i doszli tak aż pod samą Gibea od strony wschodniej.


text:
Ci, co ocaleli, ratowali się ucieczką, uchodząc w stronę pustyni i ku skałom Rimmon. Jednakże ich też doganiali po drogach Izraelici i wybili w sumie pięć tysięcy ratujących się ucieczką. Część dopędzili pod Gideon i tam zabili jeszcze dwa tysiące ludzi.


text:
Wszystkich Beniaminitów zdolnych do posługiwania się mieczem, wojowników doborowych, poległo wtedy dwadzieścia pięć tysięcy.


text:
Sześciuset ludzi, którzy uciekli i schronili się na pustyni w okolicach skał Rimmon, pozostawało tam przez cztery miesiące.


text:
Tymczasem Izraelici, zakończywszy ściganie uciekających, wrócili do [miast] Beniaminitów i niszczyli mieczem wszystko, co napotkali: ludzi i stada zwierząt, wszystko, co można było znaleźć. Z ogniem też puszczali wszystkie spotkane po drodze miasta.


text:
Pod Mispa synowie Izraela złożyli taką przysięgę: Nikt z nas nie da swojej córki za żonę żadnemu z synów Beniamina.


text:
Lud cały wrócił do Betel i tam pozostał przed Bogiem aż do wieczora. Podnosząc głos, lamentowali bardzo, wołając:


text:
Następnego dnia cały lud, wstawszy rano, zbudował tam ołtarz, na którym złożono całopalenia i ofiary pojednania.


text:
I mówili synowie Izraela: Któreż to z pokoleń izraelskich nie przybyło na zgromadzenie przed Panem? A jeszcze wcześniej powzięli postanowienie, które potwierdzili przysięgę, że kto nie przybędzie do Mispa na spotkanie z Jahwe, zostanie ukarany śmiercią.


text:
I litowali się Izraelici nad swym bratem Beniaminem, mówiąc: Zostało dziś odcięte od Izraela jedno pokolenie.


text:
Co powinniśmy uczynić, żeby ci, co ocaleli [spośród Beniaminitów], mieli kobiety, bo myśmy przecież złożyli przysięgę, że nie damy naszych córek za żony ich synom?


text:
I zapytano: Czy rzeczywiście tylko jedno pokolenie izraelskie nie przybyło do Mispa na spotkanie z Jahwe? Przecież również z Jabesz w Gileadzie nikt nie pojawił się na tym zgromadzeniu.


text:
Kiedy bowiem dokonano spisu wszystkich obecnych, okazało się, że nie było tam wcale mieszkańców Jabesz z Gileadu.


text:
Całe zgromadzenie zdecydowało więc, żeby wysłać do Jabesz dwanaście tysięcy doborowych wojowników, dając im takie oto polecenie: Idźcie i pozabijajcie wszystkich mieszkańców Jabesz, nie wyłączając ani kobiet, ani dzieci.


text:
Oto jak postąpicie: Obłożycie klątwą wszystkich mężczyzn oraz wszystkie kobiety, które już obcowały z mężczyznami.


text:
Wśród mieszkańców Jabesz w Gileadzie [wysłannicy] znaleźli czterysta młodych kobiet, które jeszcze nie obcowały z mężczyznami. Wszystkie je przyprowadzono do obozu w Szilo na ziemi kananejskiej.


text:
Wtedy całe zgromadzenie wysłało swoich ludzi do Beniaminitów, przebywających wśród skał Rimmon, proponując im zawarcie pokoju.


text:
Wrócili wówczas Beniaminici i dano im [za żony] kobiety, którym darowano życie w Jabesz w Gileadzie. Kobiet tych jednak nie starczyło dla wszystkich.


text:
A lud litował się nad Beniamitami, bo to [przez nich] uczynił Jahwe wyłom w pokoleniach izraelskich.


text:
Starsi zgromadzenia mówili: Co powinniśmy zrobić, żeby dla tych, co ocaleli, znaleźć żony? Wszystkie bowiem kobiety z pokolenia Beniamina zostały zgładzone.


text:
I zadecydowano tak: Niech dziedzictwo przypadające pokoleniu Beniamina pozostanie przy tych, którzy ocaleli, żeby nie zaginęło żadne pokolenie izraelskie.


text:
Ale naszych córek nie możemy dać za żony ich synom, bo synowie Izraela złożyli Bogu taką oto przysięgę: Niech będzie przeklęty ten, kto córkę swoją da za żonę jednemu z synów Beniamina.


text:
Powiedzieli nadto: Jest święto na cześć Jahwe, które obchodzi się co roku w Szilo, położonym na północ od Betel, na wschód od drogi z Betel do Sychem, na południe od Lebony.


text:
Będziecie rozglądać się dokoła, a kiedy zobaczycie, jak dziewczęta z Szilo będą się udawały na tańce, wyjdziecie z winnic i każdy z was uprowadzi ze sobą jedną z córek Szilo. A potem wrócicie do ziemi Beniamina.


text:
Kiedy ich ojcowie albo bracia przyjdą wypytywać o nie nas, odpowiemy im: Dajcie już pokój! Nie wzięliśmy dla każdego z nich żony na wojnie, a wyście im też owych kobiet nie dali, bo wtedy sami bylibyście winni.


text:
Tak też postąpili Beniaminici: wzięli sobie spośród tańczących odpowiednią liczbę kobiet. Zabrali ze sobą w drogę i wrócili do swoich posiadłości. Odbudowali swoje miasta i zamieszkali w nich.


text:
Wtedy też wszyscy synowie Izraela, każdy według własnego pokolenia i rodu, wrócili do swego dziedzictwa.


text:
W czasach, kiedy sędziowie sprawowali rządy, w całym kraju nastał wielki głód. Pewien człowiek z Betlejem judzkiego opuścił wtedy własny dom, żeby ze swoją żoną i dwoma synami osiąść na ziemi moabickiej.


text:
Człowiek ten miał na imię Elimelek, jego żona nazywała się Noemi, a dwóch synów nosiło imiona: Machlon i Kilion. Wszyscy byli Efratejczykami, mieszkającymi w Betlejem judzkim. Przybywszy do Moabu, osiedlili się tam.


text:
którzy wzięli sobie później za żony kobiety moabickie. Jedna z nich nazywała się Orpa, a druga Rut. Mieszkali razem około dziesięciu lat.


text:
Wstała tedy pewnego dnia, wzięła swoje obydwie synowe i opuściła ziemię moabicką, ponieważ dowiedziała się, że Jahwe wejrzał na jej kraj i znów obdarzył go chlebem.


text:
Wyruszyła tedy z ziemi, na której dotychczas żyła, i razem z obiema żonami swoich synów udała się w drogę powrotną do ziemi judzkiej.


text:
I powiedziała Noemi do obydwu żon swoich synów: Niech każda z was wraca do domu swojej matki. Niech Jahwe będzie tak łaskawy dla was, jak wy byłyście dobre dla moich zmarłych synów i dla mnie samej.


text:
Niech Jahwe pozwoli wam obydwu znaleźć odpocznienie w domach waszych [przyszłych] mężów. I ucałowała je. Wtedy one rozpłakały się bardzo


text:
Noemi zaś na to: Ależ nie, moje córki! Po co miałybyście iść ze mną? Czyż jest jeszcze jakakolwiek nadzieja, żebym mogła znów urodzić synów, którzy staliby się waszymi mężami?


text:
Wracajcie, moje córki! Idźcie do siebie! Ja już jestem za stara, żeby ponownie wyjść za mąż. A zresztą, gdybym sobie nawet powiedziała: Mam jeszcze jakąś nadzieję, że tej nocy znajdę się obok męża i że pocznę synów,


text:
to czyż czekałybyście na nich, aż dorosną? Czy powstrzymałybyście się aż do tego czasu z ponownym wyjściem za mąż? Nie, moje córki! Jest mi ogromnie przykro i żal mi was, [że tak cierpicie], ponieważ ręka Jahwe zaciążyła nade mną.


text:
Wtedy one jeszcze bardziej zaczęły zanosić się od płaczu. W końcu Orpa ucałowała matkę swojego męża [i odeszła], a Rut pozostała z Noemi.


text:
I powiedziała Noemi do Rut: Patrz, twoja bratowa poszła do swojej ojczyzny i do swojego boga. Wracaj razem z twoją bratową.


text:
Ale Rut odpowiedziała: Nie nalegaj, żebym cię opuściła i odeszła daleko od ciebie. Pragnę bowiem pójść, dokąd ty pójdziesz, i pozostać tam, gdzie ty pozostaniesz. Chcę, żeby twój lud był moim ludem, a twój Bóg - moim Bogiem.


text:
Gdzie ty umrzesz, tam ja pragnę i umrzeć, i być pochowaną. Niech Jahwe ześle na mnie wszystko, co najgorsze, jeśli cokolwiek prócz śmierci będzie w stanie oddzielić mnie od ciebie.


text:
Widząc więc, że Rut jest całkowicie zdecydowana z nią pozostać, Noemi nie nalegała już więcej, żeby od niej odeszła.


text:
Ruszyły tedy obydwie razem w drogę do Betlejem. Gdy weszły do Betlejem, całe miasto poruszyło się na ich widok, a kobiety mówiły jedne do drugich: Czy to Noemi?


text:
A ona rzekła: Nie nazywajcie mnie już Noemi [to znaczy: miła]; mówcie na mnie teraz: Mara [to znaczy: gorzka], bo Wszechmocny napełnił mnie goryczą.


text:
Wyszłam stąd bowiem z rękami pełnymi, a Jahwe sprawił, że wracam z pustymi. Dlaczegoż więc miałybyście mnie jeszcze nazywać Noemi po tych wszystkich doświadczeniach, którym poddał mnie Jahwe, i po ucisku, którego doznałam od Wszechmocnego?


text:
I tak to powróciła Noemi, a z nią żona jej syna, Moabitka Rut, przybyła z ziemi moabickiej. Przyszły do Betlejem, gdy rozpoczynały się żniwa jęczmienne.


text:
Noemi miała pewnego krewnego ze strony swego [zmarłego] męża. Był to człowiek zamożny, jeden z rodu Elimeleka. Nazywał się Booz.


text:
I powiedziała Moabitka Rut do Noemi: Poszłabym chętnie na pola zbierać kłosy za żniwiarzem, który mi na to łaskawie zezwoli. A Noemi na to: Idź, moja córko!


text:
Poszła tedy Rut na pola zbierać kłosy za żniwiarzami. Tak się złożyło, że weszła akurat na pole, które należało do Booza, pochodzącego z rodu Elimeleka.


text:
I oto sam Booz przybył z Betlejem i pozdrowił żniwiarzy, mówiąc: Jahwe niech będzie z wami! A oni odpowiedzieli: Jahwe niech cię błogosławi!


text:
A sługa doglądający żniwiarzy powiedział: Jest to młoda Moabitka, która wróciła razem z Noemi z Moabu.


text:
Prosiła nas, żebyśmy pozwolili jej zbierać kłosy za żniwiarzami i między snopami. Jak tylko przyszła dziś rano, tak bez przerwy jest na nogach aż do tej chwili, a w domu czeka ją też tylko bardzo krótki odpoczynek.


text:
Powiedział wtedy Booz do Rut: Słuchaj, moja córko: Nie musisz chodzić już po innych polach, żeby zbierać kłosy. Nie oddalaj się stąd; możesz pozostać z moimi służebnicami.


text:
Patrz, na których polach one pracują, i spokojnie idź w ich ślady. Wydałem rozkaz moim sługom, żeby ci nie wyrządzali żadnej krzywdy. Kiedy będzie ci się chciało pić, podejdź śmiało do naczyń z wodą i napij się, ile chcesz, z tego, co zaczerpną moi słudzy.


text:
Skłoniła mu się nisko, a potem pochyliła się aż do ziemi i zapytała: A czemu to zawdzięczam twoją łaskawość? Dlaczegóż to tak się mną zająłeś, [widząc przecież], że jestem cudzoziemką?


text:
A Booz na to: Opowiedziano mi o wszystkim, co uczyniłaś dla matki swego męża po jego śmierci: jak opuściłaś swoich rodziców, kraj twojego urodzenia i zechciałaś przyjść między ludzi, których przedtem wcale nie znałaś.


text:
Niech Jahwe odpłaci ci dobrem za dobro, któreś sama innym wyświadczyła. Niech obfita będzie zapłata Jahwe, Boga Izraela, pod którego skrzydłami przyszłaś szukać schronienia.


text:
A ona zawołała: Oh, jakże łaskawy jesteś dla mnie, panie! Prawdziwie mnie pocieszyłeś i przemówiłeś tak serdecznie do twojej służebnicy, mimo że nie jestem nawet jedną z twoich służebnic.


text:
Kiedy nadeszła pora posiłku, powiedział Booz do Rut: Podejdź tu bliżej, weź sobie chleba i umocz śmiało w kwaśnym sosie. I usiadła obok żniwiarzy, a Booz dał jej prażonych ziaren. Najadłszy się do syta, resztę zabrała ze sobą.


text:
Potem wstała, żeby dalej zbierać kłosy. Tymczasem Booz wydał takie polecenie swoim sługom: Pozwólcie jej wybierać kłosy także spomiędzy garści; nie zabraniajcie jej tego.


text:
Co więcej, sami nawet wyrzućcie trochę kłosów ze snopów na ściernisko, żeby sobie mogła je pozbierać. A wy jej tego nie zabraniajcie.


text:
I tak zbierała owe kłosy aż do wieczora. A kiedy wymłóciła to, co uzbierała, było około jednej efy ziarna jęczmiennego.


text:
Zabrała ziarno ze sobą i przyniosła je do miasta. Wszystko to zobaczyła jej teściowa, której [Rut] nadto dała to, co zachowała z własnego posiłku.


text:
Wtedy zapytała ją teściowa: Powiedz mi, proszę, gdzie zbierałaś dzisiaj kłosy? Gdzie pracowałaś? Niech będzie błogosławiony ten, kto się tobą tak zaopiekował. Wtedy Rut wyjawiła swojej teściowej, u kogo pracowała: Człowiek, u którego dziś pracowałam - powiedziała - nazywa się Booz.


text:
Rzekła Noemi do swojej synowej: Niech będzie błogosławiony Jahwe za to, że nie przestał być miłosierny dla żywych, tak jak jest miłosierny dla umarłych. Ponadto powiedziała Noemi: Ten człowiek jest naszym bliskim krewnym i należy do tych, którzy mają prawo nas wykupić.


text:
Na to rzekła Moabitka Rut: On mi także powiedział, że mogę zostać z jego służącymi aż do końca żniw.


text:
A na to Noemi do swojej Rut: To dobrze, moja córko! Wychodź na pole z jego służącymi, żeby ci nikt nie robił przykrości na innych polach.


text:
I tak chodziła na pole ze służącymi Booza, zbierając kłosy, aż do końca żniw jęczmiennych i pszennych, a mieszkała ze swoją teściową.


text:
Noemi, teściowa [Rut], po wiedziała do swojej synowej: Moja córko, chciałabym znaleźć ci jakieś miejsce wytchnienia, na którym mogłabyś czuć się szczęśliwa.


text:
Otóż Booz, z którego służącymi przebywałaś, jest naszym krewnym. Tego wieczora ma on wiać jęczmień, który znajduje się u niego na klepisku.


text:
Umyj się więc, namaść się, włóż najpiękniejszą suknię i udaj się w stronę tego klepiska. Jemu, Boozowi, nie pokazuj się, dopóki nie skończy jeść i pić.


text:
Kiedy będzie szedł spać, przypatruj się pilnie, dokąd idzie. Potem wejdź, unieś nakrycie z jego nóg i sama się połóż. On ci już powie potem, co masz dalej czynić.


text:
Booz jadł i pił, a w końcu, pełen radości, poszedł i położył się na skraju snopów [jęczmienia]. Wtedy Rut podeszła cicho, zdjęła okrycie z jego nóg i położyła się obok.


text:
W środku nocy ogarnęło Booza jakieś senne przerażenie. Pochyliwszy się, zobaczył koło swoich nóg leżącą kobietę.


text:
Zapytał więc: Kim ty jesteś? A ona odpowiedziała: Ja jestem Rut, twoja służebnica. Okryj skrajem twego płaszcza swoją służebnicę. Masz bowiem prawo mnie wykupić.


text:
On odpowiedział: Niech cię błogosławi Jahwe, moja córko, bo twoja ostatnia miłość jest większa od pierwszej. Nie szukałaś bowiem młodych mężczyzn, nie pytałaś, czy są biedni, czy bogaci.


text:
Nie bój się więc teraz niczego, moja córko! Uczynię dla ciebie wszystko, czego tylko zażądasz, bo wszyscy mieszkańcy Betlejem wiedzą, że jesteś dzielną kobietą.


text:
Zostań tu przez noc. Zobaczymy rano: jeśli on zechce cię wykupić, niech wykupi, a jeśli nie zechce cię wykupić, to ja cię wykupię, na życie Jahwe! Śpij spokojnie do rana!


text:
Przespała więc u jego nóg aż do rana i wstała bardzo wcześnie, gdy człowiek nie może rozpoznać jeszcze drugiego człowieka. A Booz mówił sobie: Żeby tylko nikt się nie dowiedział, że ta kobieta była u mnie na klepisku!


text:
Do niej zaś rzekł: Podaj mi płaszcz, którym jesteś okryta, i trzymaj mocno za drugi koniec. Kiedy już mocno trzymała, odsypał jej sześć miar jęczmienia, pomógł zarzucić na ramiona. I sama wróciła do miasta.


text:
Kiedy Rut wróciła do swojej teściowej, zapytała ją Noemi: Co u ciebie, moja córko? A Rut opowiedziała o wszystkim, co uczynił dla niej ów człowiek:


text:
Dał mi - powiedziała - gdy odchodziłam, sześć miar jęczmienia i powiedział: Nie możesz wracać z pustymi rękami do swojej teściowej.


text:
Wtedy Noemi powiedziała: Zostań tu, moja córko! Zobaczymy, jak się to wszystko skończy. Bo człowiek ten nie spocznie, dopóki nie doprowadzi całej sprawy, jeszcze dziś, do końca.


text:
Przyszedł Booz do bramy miasta, a kiedy usiadł, zobaczył, jak nadchodził ten, który miał również prawo do wykupu [Rut], o czym Booz już mówił. Powiedział do niego: Zatrzymaj się i usiądź tu na chwilę, człowieku. Zatrzymał się więc tamten i usiadł.


text:
Kiedy wszyscy usiedli, powiedział do tego, który miał prawo do wykupu [Rut]: Część pola, które należało do naszego brata Elimeleka, sprzedaje Noemi, która wróciła teraz z Moabu.


text:
Otóż pomyślałem sobie, że należy cię o tym powiadomić, co też czynię wobec zasiadających tu i wobec starszych mojego ludu. Jeżeli więc chciałbyś wykupić to pole, wykupuj je; jeżeli zaś nie chcesz, to mi powiedz. Przed tobą nie ma nikogo, kto miałby prawo do wykupu. Po tobie - jest kolej na mnie. Wtedy on odpowiedział: Ja wykupię to pole.


text:
Booz powiedział: Nabywając od Noemi pole, tym samym nabędziesz niejako Rut Moabitkę, żonę zmarłego, aby ożywić na nowo jego imię na jego dziedzictwie.


text:
Odpowiedział ten, który miał prawo do wykupu: Nie mogę dokonać wykupu na własny koszt, bo musiałbym bardzo uszczuplić własne dziedzictwo. Skorzystaj z mojego prawa do wykupu, bo ja nie mogę tego zrobić.


text:
Był kiedyś taki zwyczaj w Izraelu, że gdy dokonywano wykupu albo zamiany, to dla nadania ważności całej sprawie jedna strona zdejmowała swój sandał i oddawała drugiej. W ten sposób potwierdzało się [tego rodzaju sprawy] w Izraelu.


text:
A Booz na to, zwracając się do starszych i do całego ludu: Jesteście dziś świadkami, że nabyłem od Noemi wszystko, co należało do Elimeleka, co stanowiło własność Kiliona i Machlona;


text:
że nadto wziąłem za żonę Moabitkę Rut, żonę Machlona, aby ożywić na nowo imię zmarłego na jego dziedzictwie; żeby imię owo nie znikło spośród jego braci i z bram miejsca jego zamieszkania. Was biorę dziś na świadków.


text:
Cały lud zgromadzony w bramie oraz starszyzna powiedzieli: Będziemy świadczyć! Niech Jahwe uczyni podobną do Racheli i Lei kobietę, która wejdzie do twego domu. Te dwie kobiety zbudowały bowiem dom całego Izraela. Bądź mocny w Efrata i sławny w Betlejem!


text:
Niech twój dom będzie podobny do domu Peresa, którego Tamar urodziła Judzie, przez potomstwo wzbudzone z tej młodej kobiety przez Jahwe.


text:
Wziął tedy Booz ze sobą Rut, aby była jego żoną, i zbliżył się do niej, Jahwe zaś sprawił, że Rut poczęła i porodziła syna.


text:
Wtedy inne kobiety powiedziały do Noemi: Niech będzie błogosławiony Jahwe, który zesłał ci dziś wybawiciela. Niech jego imię stanie się sławne w Izraelu.


text:
Podniesie cię on na duchu i będzie ci podporą w twojej starości. Oto bowiem twoja synowa, która tak cię kocha, porodziła syna; ta, która znaczy dla ciebie więcej niż siedmiu synów.


text:
Sąsiedzi nadali mu imię, mówiąc: Syn narodził się Noemi. Wołano na niego Obed. Stał się on ojcem Jessego, ojca Dawida.


text:
Żył pewien człowiek w Ramataim Sufita, w górach Efraima, imieniem Elkana, syn Jerochama, syna Elihu, syna Tochu, syna Sufa Efratyty.


text:
Miał on dwie żony, z których jedna nazywała się Anna, a druga Peninna. Peninna urodziła dwoje dzieci, natomiast Anna była bezdzietna.


text:
Człowiek ten wyruszał co roku ze swojego miasta i udawał się do Szilo, aby oddać hołd Panu Zastępów i złożyć [na Jego cześć] ofiary. Tam zaś [w Szilo] pełnili służbę dwaj synowie Helego: Chofni i Pinchas, kapłani Jahwe.


text:
Składając swoją ofiarę, Elkana z darów przeznaczonych na ofiarę dawał część Peninnie i część wszystkim jej synom i córkom.


text:
Natomiast Annie przeznaczał część podwójną, gdyż bardzo ją kochał, chociaż Jahwe sprawił, że była bezpłodna.


text:
Jej rywalka [Peninna] przysparzała jej wiele zgryzoty właśnie z tego powodu, że Jahwe zamknął łono Anny.


text:
Tak postępował Elkana co roku, ilekroć przybywał do świątyni Jahwe, a Peninna w ten sam sposób ciągle upokarzała Annę, która płakała i nic nie jadła.


text:
Wtedy Elkana, jej mąż, mawiał: Anno, dlaczego płaczesz i czemu nic nie jesz? Czemu jesteś taka przygnębiona? Czyż ja nie znaczę dla ciebie więcej niż dziesięciu synów?


text:
Pewnego razu, kiedy już skończono w Szilo jeść i pić, Anna powstała. Heli, kapłan, siedział przed bramą przybytku Pańskiego.


text:
I uczyniła taki oto ślub, mówiąc: Boże Zastępów, jeśli raczysz wejrzeć na poniżenie służebnicy Twojej, jeśli wspomnisz na mnie i nie będziesz zapominał o mnie, jeśli obdarzysz Twoją służebnicę potomkiem płci męskiej, oddam go na służbę Bogu po wszystkie dni jego życia, a jego głowa nigdy nie zostanie ogolona.


text:
Tymczasem Anna przemawiała samym sercem. Poruszała wprawdzie ustami, ale jej głosu nie było słychać.


text:
Pomyślał tedy Heli, że może jest pijana, i rzekł do niej: Dokądże jeszcze będziesz trwać w takim stanie? Ocknij się wreszcie!


text:
Rzekła na to Anna: Nie, mój panie, [nie jestem pijana], tylko bardzo przygnębiona. Nie piłam ani wina, ani żadnego innego napoju odurzającego. Ja po prostu otwierałam moją duszę przed Jahwe.


text:
Nie bierz twojej służebnicy za córkę Beliala. To nadmiar cierpienia i bólu sprawił, że modliłam się tak długo.


text:
Wtedy rzekł Heli: Idź w pokoju i niech zostaną wysłuchane twoje prośby, które zanosiłaś do Boga Izraela!


text:
A ona na to: Obyż twoja służebnica znalazła łaskę w twoich oczach I odeszła owa kobieta. Posiliła się i odmieniło się trochę jej oblicze.


text:
Następnego dnia wstali wczesnym rankiem, oddali pokłon Jahwe, a potem wyruszyli w drogę i wrócili do własnego domu w Rama. Elkana zbliżył się do Anny, swojej żony, na którą tym razem Jahwe wejrzał łaskawie.


text:
Poczęła tedy Anna i po upływie właściwego czasu porodziła syna, któremu dała na imię Samuel, mówiła bowiem: Wybłagałam go sobie u Jahwe.


text:
[Po jakimś czasie] jej mąż Elkana znów udał się z całą swoją rodziną, aby złożyć dla Jahwe doroczną ofiarę i wypełnić w ten sposób złożony ślub.


text:
Lecz Anna nie poszła tym razem. Powiedziała do swego męża tak: Gdy nie będę już karmiła chłopca piersią, wezmę go i przedstawię Bogu, żeby u Niego pozostał na zawsze.


text:
Na to rzekł jej mąż Elkana: Zrób, jak uważasz. Zostań na razie, aż przestaniesz dawać mu piersi. Oby tylko wypełniło się słowo Jahwe! I została kobieta, i karmiła dziecko. I tak było, dopóki nie przestała dawać chłopcu piersi.


text:
Kiedy zaś tylko przestała karmić go piersią, zabrała go ze sobą i ruszyła w drogę. Wzięła też trzyletniego cielca, jedną efę mąki i jeden bukłak wina i złożyła to wszystko w Świątyni Jahwe w Szilo. Dziecko było jeszcze malutkie.


text:
Anna powiedziała: Wybacz mi, panie, na twoje życie! Ja jestem tą kobietą, która modliła się kiedyś na twoich oczach do Jahwe.


text:
Oto teraz oddaję syna Bogu na wszystkie dni jego życia. Nie będzie oddany dla Jahwe na zawsze. I oddali pokłon Jahwe.


text:
Anna zaś modliła się tymi słowami: Moje serce raduje się w Jahwe, zostałam wywyższona przez Jahwe; moje usta otwarły się przeciw mym wrogom, gdyż cieszę się Twoją pomocą.


text:
Nie wypowiadajcie zatem tylu słów wyniosłych, niech pycha ust wam nie otwiera. Bo Jahwe - to Bóg, który wie wszystko, On zbada wszystkie nasze czyny.


text:
ci, co byli syci, za chleb się najmują, ci, co głodowali, już nie czują głodu. Niepłodne rodzą po siedmiokroć, więdnie ta, co miała wielu synów.


text:
On podnosi ubogiego z prochu, z gnoju dźwiga biednego i obok książąt mu siąść każe, dając mu tron chwały. Jahwe bowiem podtrzymuje kolumny ziemi i na nich umieszcza świat cały.


text:
Kieruje krokami swych czcicieli, a złych rzuca na zagładę w ciemności, bo człowiek nie zwycięża mocą własną.


text:
To Jahwe sam niszczy swoich wrogów, grozi im z niebios grzmotami. On będzie sądził ziemię od krańca do krańca, On obdarzy swych królów potęgą i ukaże wszystkim moc pomazańca.


text:
Elkana wrócił do swojego domu w Rama, a dziecko zostało [przeznaczone] na służbę dla Jahwe i [pozostawało] pod opieką kapłana Helego.


text:
Oto jak obchodzili się z ludźmi jako ich kapłani: Kiedy ktoś składał ofiarę, przychodził sługa kapłana - zazwyczaj wtedy, kiedy gotowało się mięso ofiarne - trzymając w rękach trójzębne widełki.


text:
Wkładał widełki do kotła, do garnka, do rondla lub do misy i co tylko zdołał wydobyć widełkami, przekazywał swojemu kapłanowi. Tak postępowali, ilekroć zjawił się w Szilo ktoś z Izraelitów.


text:
Zdarzało się też, że zanim jeszcze spalono tłuszcz, już przychodził sługa kapłana i mówił do tego, który składał ofiarę: Daj mi trochę mięsa na pieczeń dla kapłana. On nie przyjmie od ciebie mięsa gotowanego, woli surowe.


text:
A jeśli człowiek ów mówił: Pozwól mi najpierw spalić tłuszcz, a potem weźmiesz sobie mięsa, ile będziesz chciał - to sługa kapłana oświadczał: Nie, daj mi natychmiast, bo inaczej zabiorę ci siłą.


text:
Przestępstwo tych młodych ludzi wobec Jahwe było bardzo wielkie, w ten sposób bowiem nie okazywali szacunku należnego ofiarom Jahwe.


text:
Jego matka sporządzała dla niego nowe szaty i przynosiła je co roku, gdy ze swym mężem przychodziła, żeby złożyć ofiarę doroczną dla Jahwe.


text:
Heli błogosławił wtedy Elkanie i jego żonie, mówiąc: Niech Jahwe sprawi, żeby cię ta kobieta obdarzyła licznym potomstwem za dar, jaki sama złożyła Jahwe. I oboje wracali do siebie.


text:
Jahwe nawiedzał Annę [swoją łaskawością], tak że poczęła i porodziła z czasem aż trzech synów i dwie córki. Tymczasem młody Samuel wzrastał w obecności Jahwe.


text:
Kiedy Heli się już zestarzał, doniesiono mu, jak jego synowie postępują ze wszystkimi Izraelitami i jak cudzołożą z kobietami pełniącymi służbę przy wejściu do Namiotu Spotkania.


text:
I zapytał ich: Dlaczego czynicie takie rzeczy? Dowiedziałem się od ludzi o wszystkich waszych niecnych poczynaniach.


text:
Moi synowie, to, czego się dowiedziałem, jest bardzo smutne. Sprowadzacie na drogę występków cały lud Jahwe.


text:
Jeżeli człowiek dopuści się jakiegoś wykroczenia przeciwko drugiemu człowiekowi, Bóg rozsądzi ich sprawy. Lecz jeśli człowiek zawini przeciw Jahwe, kto będzie obrońcą człowieka? Ale oni nie usłuchali napomnień swego ojca. Jahwe chciał bowiem dopuścić, żeby pomarli.


text:
Pewnego razu przyszedł do Helego jakiś mąż Boży i powiedział: Tak mówi Jahwe: Czyż Ja nie objawiłem się całkiem wyraźnie całemu domowi twojego ojca, kiedy wszyscy oni byli w Egipcie, na ziemi faraona?


text:
Spośród wszystkich pokoleń izraelskich ich właśnie wybrałem sobie na moich kapłanów, żeby przystępowali do mojego ołtarza i palili dla Mnie kadzidło, i nosili wobec Mnie efod. Dla domu twojego ojca przeznaczyłem wszystkie dary ofiarne, składane przez synów Izraela jako całopalenie.


text:
A wy depczecie nogami ofiary ze zwierząt i z pokarmów, składane na moje polecenie w moim przybytku. A czemuż to synom waszym okazujecie cześć większą niż Mnie samemu, tucząc się najlepszymi kęsami z ofiar składanych przez mój lud izraelski?


text:
I dlatego oto co postanowił Jahwe, Bóg Izraela: Poleciłem twojemu domowi i domowi twojego ojca, abyście kroczyli przede Mną po wszystkie czasy. Ale teraz jakże daleko odeszliście od tego! Zawsze będę szanował tych, którzy Mnie szanują, pohańbię zaś tych, którzy Mną gardzą.


text:
Oto nadchodzą już dni, kiedy odetnę twoje ramię i ramię domu twego ojca, tak żeby nie było więcej starców w twoim domu.


text:
I będziesz patrzył na poniżenie twego przybytku wtedy, kiedy Bóg zacznie obsypywać dobrodziejstwami naród izraelski. I nie będzie już więcej nigdy starców w twoim domu.


text:
Nie dopuszczę do tego, żeby sprzed moich ołtarzy zniknęli wszyscy twoi ludzie, żeby wyblakły całkowicie twoje oczy i przestało bić twoje serce. Wszyscy jednak, którzy przyjdą na świat w twoim domu, będą umierali w sile wieku.


text:
Za dowód, że się to wszystko spełni, niech ci posłuży los twoich synów, Chofniego i Pinchasa, którzy umrą obaj tego samego dnia.


text:
Wzbudzę sobie kapłana wiernego, który będzie postępował według mojego serca i według mojej duszy. Ja zbuduję mu dom trwały, a on będzie chodził przed moim pomazańcem przez wszystkie dni swojego życia.


text:
I ktokolwiek ocaleje z twego domu, przyjdzie, żeby mu się pokłonić i otrzymać za to sztukę srebra albo kawałek chleba. I będzie przy tym prosił: Powierz mi jakąś posługę kapłańską, abym mógł zapracować na kawałek chleba.


text:
Młody Samuel służył Bogu pod okiem Helego. Słowa Jahwe rzadko dawały się słyszeć za dni owych i nieczęsto też się zdarzały widzenia.


text:
Potem pobiegł do Hellego i powiedział: Oto jestem, skoro mnie wzywałeś. A Heli na to: Nie wzywałem cię, wracaj do siebie i śpij spokojnie. Poszedł więc spać dalej.


text:
Ale Jahwe znów zawołał Samuela, który wstał natychmiast, poszedł do Helego i powiedział: Oto jestem, skoro mnie wzywałeś. Lecz Heli znów mu odpowiedział: Wcale cię nie wzywałem, mój synu. Wracaj do siebie i śpij dalej.


text:
I znów, już po raz trzeci, wezwał Jahwe Samuela. Wstał tedy, przyszedł do Helego i powiedział: Oto jestem, skoro mnie wzywałeś. Wówczas Heli zrozumiał, że to Jahwe wzywał chłopca.


text:
Powiedział więc do Samuela: Idź, połóż się i śpij dalej, a jeśli jeszcze raz ktoś będzie cię wzywał, odpowiesz: Mów, o Jahwe, bo sługa Twój słucha. Odszedł więc Samuel i położył się na swoim miejscu.


text:
I znów przybył Jahwe, stanął na tym samym miejscu i jak poprzednio zawołał: Samuelu, Samuelu! A Samuel odpowiedział: Mów [Panie], bo sługa Twój słucha.


text:
Wtedy Jahwe rzekł do Samuela: Zamierzam uczynić Izraelowi coś takiego, od czego w uszach szumieć będzie każdemu, kto o tym usłyszy.


text:
W tych dniach wypełni się na Helim wszystko, co przepowiadałem jego domowi. To, co rozpocząłem, doprowadzę do końca.


text:
Otóż powiedziałem mu [przede wszystkim], że ześlę na jego dom karę - nigdy się nie kończącą - z powodu zbrodni, o której on wiedział, a nie skarcił swoich synów, choć ściągali na siebie oczywiste przekleństwo.


text:
I dlatego oświadczyłem domowi Helego, że zbrodni, której się dopuścił, nigdy nie zdoła zmazać z siebie ani przez ofiary krwawe, ani przez dary z pokarmów.


text:
Samuel został do rana na swoim posłaniu, a potem otworzył podwoje domu Jahwe. Bał się jednak opowiedzieć o całym widzeniu Helemu.


text:
Wtedy Heli zapytał: Co ci powiedział Jahwe? Proszę cię, nie ukrywaj przede mną niczego. Niech Jahwe obejdzie się z tobą jak najsurowiej, jeśli ukryjesz cokolwiek z tego, co powiedział.


text:
Powtórzył mu zatem Samuel wszystko, niczego nie ukrywając. A Heli powiedział: To jest Jahwe! Niech się dzieje Jego wola.


text:
Samuel zwracał się ze swoim słowem do całego Izraela. A Izraelici wyruszyli w tym czasie na wojnę z Filistynami. Izraelici rozbili swoje namioty koło Eben-Haezer, a Filistyni koło Afek.


text:
Ustawili się Filistyni w szyku bojowym przeciwko Izraelitom. Wkrótce rozgorzała bitwa, w której Filistyni pokonali Izraelitów. W bitwie, która się toczyła na równinie, poległo około czterech tysięcy ludzi.


text:
Kiedy resztki ludzi wróciły do obozu, starsi Izraela zadawali sobie pytanie: Dlaczego Jahwe tak nas poniżył w oczach Filistynów? Sprowadźmy do nas z Szilo Arkę Przymierza Jahwe. Może ona sprawi, że wydostaniemy się z rąk naszych wrogów.


text:
Posłano tedy do Szilo i przyniesiono z tego miasta Arkę Przymierza Boga Zastępów, zasiadającego na cherubach. Przy Arce Przymierza byli dwaj synowie Helego: Chofni i Pinchas.


text:
Kiedy Arkę Przymierza Jahwe wniesiono do obozu, wszyscy Izraelici podnieśli takie okrzyki radości, że drżała cała ziemia.


text:
Okrzyki te usłyszeli także Filistyni i zaczęli się zastanawiać, co mogłaby oznaczać ta radosna wrzawa w obozie Hebrajczyków. Wkrótce dowiedzieli się, że do obozu [Hebrajczyków] przybyła arka Jahwe.


text:
Przerazili się Filistyni, bo zaczęto mówić: Bóg przybył do obozu! Inni wołali: Biada nam! Dotychczas nigdy jeszcze nie zdarzyło się coś podobnego!


text:
Biada nam! Któż nas teraz wybawi z rąk tych potężnych bogów? To przecież ci sami bogowie, którzy kiedyś na pustyni nękali Egipcjan wszystkimi rodzajami plag.


text:
Bądźcie więc silni i walczcie dzielnie, mężowie filistyńscy, bo inaczej staniecie się niewolnikami Hebrajczyków, tak jak oni byli kiedyś waszymi. Bądźcie mężni i walczcie!


text:
Stanęli Filistyni do walki i pokonali Izraelitów, którzy zaczęli szukać schronienia we własnych namiotach. Ostatecznie [Izraelici] ponieśli bardzo dotkliwą klęskę. Po stronie izraelskiej padło wtedy trzydzieści tysięcy pieszych wojowników.


text:
Pewien Beniaminita uciekł z pola walki i jeszcze tego samego dnia przybiegł do Szilo, w podartym odzieniu, cały pokryty kurzem.


text:
Tu zastał Helego siedzącego przy drodze. Drżąc cały, pełen niepokoju o arkę Bożą, czekał na jej powrót. Kiedy się dowiedziano, że jakiś człowiek przyniósł wieści, w całym mieście dały się słyszeć nawoływania.


text:
Usłyszawszy owe nawoływania, Heli zapytał: A cóż to za krzyki: I zaraz znalazł się przed Helim człowiek, który przybiegł z wieściami.


text:
Człowiek ów powiedział do Helego: Przybywam z pola walki; dziś udało mi się uciec przed śmiercią. Zapytał tedy Heli: Co się stało, mój synu?


text:
A człowiek ów odpowiedział: Izraelici ratowali się ucieczką przed Filistynami; doszło przy tym do wielkiego pogromu ludu. Polegli także obaj twoi synowie, Chofni i Pinchas, i arka Boża również została wzięta.


text:
Skoro tylko wspomniał o arce Bożej, Heli spadł z miejsca, na którym siedział - upadł do tyłu i złamał sobie kręgosłup, i umarł. Był to bowiem człowiek już stary, a przy tym bardzo otyły. Przez czterdzieści lat pełnił on w Izraelu urząd sędziego.


text:
Jego synowa, żona Pinchasa, była ciężarna, bliska już chwili rozwiązania. Kiedy dowiedziała się o zabraniu arki Bożej, o śmierci swego teścia i męża, chwyciły ją bóle i wydała na świat dziecko; były to bowiem bóle porodowe.


text:
Wkrótce jednak i ona sama zaczęła konać. Kiedy stojące obok niej kobiety mówiły, żeby się niczego nie bała, bo oto urodziła syna, ona im już nic nie odpowiedziała i [wydawało się], jakby wcale nie słyszała tego, co do niej mówiono.


text:
Chłopca nazwała Ikabod, to znaczy: Sława odeszła od Izraela. Odnosiło się to do utraty arki oraz śmierci jej teścia i męża.


text:
Następnego dnia mieszkańcy Aszdod, wstawszy rano, zobaczyli, że statua leży zwalona twarzą do ziemi, tuż przed arką Jahwe. Podnieśli więc figurę Dagona i postawili ponownie na tym samym miejscu.


text:
Kolejnego dnia, wstawszy bardzo wczesnym rankiem, zobaczyli, że statua Dagona znów leży, zwrócona twarzą do ziemi, tuż przed arką Jahwe. Tym razem głowa i odcięte dłonie leżały oddzielnie na progu, oddzielnie zaś na swoim miejscu pozostał tułów [Dagona].


text:
Dlatego kapłani Dagona i wszyscy ci, którzy zazwyczaj wchodzą do świątyni Dagona w Aszdod, aż po dzień dzisiejszy nie mają odwagi postawić stopy na progu świątyni.


text:
I tak ręka Jahwe zaczęła ciążyć nad mieszkańcami Aszdod i napełniła ich przerażeniem. Poraził plagą wrzodów wszystkich mieszkańców Aszdod i okolic.


text:
Widząc, co się dzieje, mieszkańcy Aszdod zaczęli mówić: Niech arka Boga Izraelitów lepiej nie pozostaje u nas, gdyż prawica tego Boga zaciążyła nad nami i nad naszym bogiem Dagonem.


text:
Przez specjalnych wysłanników zwołali wszystkich przywódców filistyńskich i zapytali ich: Co mamy zrobić z arką Boga Izraelitów? A przywódcy odpowiedzieli: Odesłać arkę Boga Izraelitów do Gat. I przeniesiono tam arkę Boga Izraelitów.


text:
Lecz skoro tylko ją tam przeniesiono, ręka Jahwe dała znać o sobie nad tym miastem, a wszystkich ogarnęło wielkie przerażenie: wszystkich bowiem, zarówno dorosłych, jak i dzieci, okryły wrzody.


text:
Wysłali zatem arkę Bożą do Ekronu. Lecz Ekronici natychmiast zaczęli wołać przerażeni: Przysłali do nas arkę Boga Izraelitów, żeby wygubić nas i cały nasz naród.


text:
Rozesłali tedy gońców do wszystkich przywódców filistyńskich i powiedzieli im: Oddajcie arkę Boga Izraelitów; niech wróci na swoje miejsce, bo inaczej wyginiemy wszyscy, my i cały nasz naród.


text:
Śmiertelne przerażenie ogarnęło wszystkich mieszkańców miasta, a prawica Boża ciążyła nad nimi coraz bardziej. Ludzie, którzy nie pomarli, byli nękani wrzodami tak, że krzyki rozpaczy mieszkańców miasta wznosiły się aż do nieba.


text:
W końcu wezwali Filistyni swoich kapłanów i wróżbitów, mówiąc do nich: Co mamy zrobić z tą arką Jahwe? Powiedzcie nam, jak mamy ją odesłać na jej dawne miejsce.


text:
A oni odpowiedzieli: Jeżeli już postanowiliście zwrócić arkę Boga Izraelitów, to nie odsyłajcie jej bez niczego. Nie zapomnijcie dołączyć jakiegoś daru przejednania. Wtedy zostaniecie ocaleni i dowiecie się, dlaczego zaciążyła nad wami Jego ręka.


text:
Wtedy oni zapytali: A jakiż to dar pojednania powinniśmy złożyć? Rzekli im na to: Sporządźcie - stosownie do liczby przywódców filistyńskich - pięć wyobrażeń wrzodów ze złota i pięć złotych myszy, bo ta sama plaga dotknęła was i waszych przywódców.


text:
Wykonajcie tedy podobizny waszych wrzodów i waszych myszy, które nawiedziły wasz kraj, i oddajcie w ten sposób chwałę Bogu Izraela. Może Jego prawica przestanie wreszcie ciążyć nad wami, nad waszymi bogami i nad całym waszym Krajem?


text:
Czemuż serca wasze stały się tak nieczułe jak kiedyś serca Egipcjan i faraona? Czyż w końcu, gdy zesłał na nich tyle ucisków, nie pozwolili wyjść synom Izraela?


text:
Weźcie się zatem do pracy i sporządźcie nowy wóz; sprowadźcie dwie krowy mleczne, ale nie chodzące jeszcze w żadnym jarzmie; zaprzęgnijcie krowy do wozu, a cielęta ich odprowadźcie daleko, do obory.


text:
Następnie weźcie arkę Jahwe i umieśćcie ją na wozie. Obok postawcie skrzynię z przedmiotami ze złota, które złożycie jako ofiarę przejednania. W ten sposób przygotowany wóz niech odjedzie.


text:
A wy przez dłuższy czas nie spuszczajcie go z oczu: jeśli się okaże, że wóz skieruje się na szlak przygraniczny, w kierunku Bet-Szemesz, będzie to oznaczało, że Jahwe jest sprawcą tego wielkiego nieszczęścia, jakie nas spotkało; jeżeli nie, będzie to oznaczało, że nie Jego ręka nas dotknęła, lecz stało się to wszystko przypadkiem.


text:
Krowy same wybrały drogę prosto do Bet-Szemesz i trzymały się jej cały czas; idąc ryczały, ale nie zbaczały ani na prawo, ani na lewo. Przywódcy filistyńscy szli za nimi aż do granicy w Bet-Szemesz.


text:
Mieszkańcy Bet-Szemesz pracowali akurat przy żniwach w dolinie [rzeki]. Kiedy podnieśli oczy i zobaczyli arkę, bardzo się ucieszyli.


text:
Wóz z arką dotarł do pola Jozuego z Bet-Szemesz i tam się zatrzymał. Znajdował się w tym miejscu wielki kamień. Porąbano drewniany wóz, ułożono drwa i ofiarowano jako całopalenie na cześć Jahwe [obydwie] krowy.


text:
Lewici, po zdjęciu z wozu arki i skrzyni, która znajdowała się obok, a zawierała przedmioty ze złota, ułożyli wszystko na wielkim kamieniu. Mieszkańcy Bet-Szemesz złożyli w tym dniu całopalenia oraz inne ofiary na cześć Jahwe.


text:
A oto złote wyobrażenia wrzodów, złożone przez Filistynów dla Jahwe jako dary przejednania: jedno za Aszdod; jedno za Gazę; jedno za Aszkelon; jedno za Gat; jedno za Ekron.


text:
Złożyli też w darze złote myszy stosownie do liczby wszystkich miast filistyńskich, zarówno umocnionych, jak i nie umocnionych, a pozostających pod władzą pięciu przywódców. Świadkiem tego wszystkiego jest wielki kamień, na którym umieszczono arkę Jahwe i który leży po dzień dzisiejszy na polu Jozuego z Bet-Szemesz.


text:
Jahwe pokarał mieszkańców Bet-Szemesz dlatego, że przypatrywali się arce Jahwe. Zagładzie uległo pięćdziesiąt tysięcy siedemdziesięciu ludzi. Smutek wielki ogarnął wszystkich ludzi z powodu nieszczęścia, jakie zesłał na nich Jahwe.


text:
Pytali więc przerażeni mieszkańcy z Bet-Szemesz: Któż się ostoi wobec Jahwe, Boga Świętego? Dokąd też się On uda, gdy odejdzie od nas?


text:
Wysłali tedy swoich ludzi do mieszkańców Kiriat-Jearim i powiedzieli im tak: Filistyni zwrócili [Izraelitom] arkę Jahwe. Przyjdźcie i zabierzcie arkę do siebie.


text:
Przyszli więc mieszkańcy Kiriat-Jearim, zabrali Arkę Przymierza i wprowadzili do domu Abinadaba, położonego na wzgórzu. Jego syna Eleazara poświęcili, aby miał pieczę nad arką Jahwe.


text:
Od czasu umieszczenia arki w Kiriat-Jearim upłynęło wiele, bo około dwudziestu, lat. Wszyscy synowie Izraela zaczęli znów wzdychać do Jahwe.


text:
Wtedy Samuel tak przemówił do całego domu Izraela: Jeśli rzeczywiście chcecie nawrócić się do Jahwe, usuńcie spośród was obcych bogów oraz Asztarty, przylgnijcie całym sercem do Jahwe i tylko Jemu służcie, a On wyzwoli was z rąk Filistynów.


text:
A Samuel powiedział: Niech się zgromadzą wszyscy Izraelici w Mispa, a ja będę się tam modlił za wami do Jahwe.


text:
I zgromadzili się w Mispa. Czerpali tam wodę i rozlewali ją przed Jahwe, pościli tego dnia i mówili: Zgrzeszyliśmy przeciwko Jahwe. A Samuel sprawował urząd sędziego nad synami Izraela w Mispa.


text:
Kiedy Filistyni dowiedzieli się o zgromadzeniu Izraelitów w Mispa, natychmiast wyruszyli przeciwko nim. Na wieść o tym ogarnął Izraelitów strach przed Filistynami.


text:
Zaczęli tedy prosić Samuela: Nie przestawaj błagać Jahwe, naszego Boga, żeby nas uratował z rąk Filistynów.


text:
Samuel wziął jedno jagnię, jeszcze karmione mlekiem, i złożył je w całości na ofiarę całopalenia dla Jahwe. I nadal wstawiał się Samuel za Izraelem do Jahwe. I wysłuchał go Jahwe.


text:
Dokładnie w tym samym czasie, kiedy Samuel składał ofiarę całopalenia, Filistyni nadeszli i przygotowywali się do uderzenia na Izraelitów. Ale Jahwe sprawił, że zatrzęsło się wszystko nad Filistynami od potężnych grzmotów. Wywołało to wielkie zamieszanie wśród Filistynów, którzy zostali pokonani przez Izraelitów.


text:
Tymczasem Izraelici, wyszedłszy z Mispa, ruszyli w pościg za Filistynami i nękali ich aż do Bet-Kar.


text:
Samuel zaś, wziąwszy kamień ustawił go [przy drodze] między Mispa i Jeszana i nazwał go Eben-Haezer, mówiąc: Aż dotąd Jahwe nas wspierał.


text:
Rozgromieni Filistyni już nigdy więcej nie pojawili się na ziemi Izraela. Do końca życia Samuela ręka Jahwe ciążyła nad Filistynami.


text:
Miasta zagarnięte kiedyś przez Filistynów - od Ekronu aż do Gat - znów wróciły do Izraela, który wydarł w ten sposób swoje posiadłości z rąk Filistynów. Nastał też czas pokoju między Izraelem a Amorytami.


text:
Każdego roku wyruszał w obchód, nawiedzając Betel, Gilgal i Mispa, rozsądzając we wszystkich tych miejscach sprawy Izraela.


text:
Potem wracał do swego domu w Rama, gdzie znów pełnił obowiązki sędziego. Tam też zbudował ołtarz na cześć Jahwe.


text:
Jego syn pierworodny miał na imię Joel, a drugi - Abiasz. Swój urząd sędziowski sprawowali w Beer-Szebie.


text:
Jednakże synowie Samuela nie poszli w ślady swego ojca: szukali własnych korzyści, chętnie przyjmowali podarunki i sprzeniewierzali się sprawiedliwości.


text:
i powiedzieli mu tak: Ty sam już się zestarzałeś, a synowie twoi, niestety, nie chodzą twoimi drogami. Ustanów nam jakiegoś króla, żeby nami rządził, tak jak to jest u wszystkich innych narodów.


text:
Ale Samuelowi nie spodobało się to żądanie, żeby im ustanowił króla, który by nimi rządził. Modlił się tedy Samuel do Jahwe


text:
i oto, co mu powiedział Jahwe: Zgódź się na wszystko, co ci powiedzą owi ludzie [i wiedz], że oni odrzucają nie ciebie, lecz Mnie, i nie chcą, żebym nimi rządził.


text:
Jak postępowali ze Mną od chwili wyprowadzenia ich z Egiptu aż do dnia dzisiejszego, odchodząc ode Mnie, aby służyć innym bogom, tak teraz postępują z tobą.


text:
Teraz wysłuchaj ich, ale i nie omieszkaj przestrzec, mówiąc wyraźnie o prawach przysługujących królowi, który ma nad nimi panować.


text:
Powiedział Samuel: Oto, jakie prawa będą przysługiwały waszemu królowi: Będzie brał waszych synów i przydzielał ich do swoich rydwanów i koni; będzie im kazał biegać przed swoimi rydwanami.


text:
Ustanowi ich przywódcami oddziałów złożonych z tysiąca i z pięćdziesięciu ludzi; będą musieli orać jego pola, pracować przy żniwach, przy wyrobie oręża wojennego i uprzęży do rydwanów.


text:
Będzie ściągał dziesięciny z waszych zbiorów z pól i z winnic, rozdając je swoim nałożnicom i sługom.


text:
Będzie wam zabierał wasze sługi i służebnice, najlepsze sztuki spośród waszych wołów i osłów i będzie ich używał do własnych potrzeb.


text:
Z czasem zaczniecie jęczeć pod jarzmem króla, któregoście sobie sami wybrali, ale Jahwe nie będzie was słuchał.


text:
Jednakże ludzie nie zważali na to, co mówił Samuel, tylko powtarzali z natarczywością: Nie, chcemy, żeby nami rządził król


text:
i żebyśmy byli jak wszystkie inne narody. Król będzie rozsądzał nasze sprawy, będzie nam przewodził i prowadził nas na wojny.


text:
Wtedy Jahwe rzekł do Samuela: Posłuchaj ich i ustanów im króla. Powiedział zatem Samuel do Izraelitów: Niech każdy wraca do swego domu.


text:
Był pewien człowiek z pokolenia Beniamina, imieniem Kisz. Był on synem Abiela, syna Serora, syna Bekorata, syna Afijacha, syna Beniamina. Ten Beniaminita był mężem bardzo dzielnym.


text:
Miał on syna, młodzieńca bardzo pięknego, imieniem Saul. Nie było w Izraelu równego mu pięknością, a wzrostem o całą głowę przewyższał wszystkich.


text:
Pewnego razu zabłąkały się gdzieś oślice Kisza, ojca Saula. Powiedział tedy Kisz do Saula, żeby wziął jednego ze sług i poszedł poszukać oślic.


text:
Przemierzyli góry Efraima, przeszli cały kraj Szalisza, ale oślic nie znaleźli; przeszukali krainę Szaalim i też ich tam nie było; wreszcie doszli do ziemi Jemini - ale i tam nie znaleźli oślic.


text:
Kiedy zaś doszli już do ziemi Suf, powiedział Saul do sługi, który był z nim: Chodź, wracamy, bo mój ojciec, zapomniawszy już o oślicach, zacznie się martwić o nas.


text:
Na to rzekł ów sługa: W tym mieście żyje pewien mąż Boży, człowiek przez wszystkich poważany. Co tylko on przepowie, wszystko zawsze się sprawdza z całą dokładnością. Chodźmy do niego. Może on będzie znał drogę, którą powinniśmy pójść?


text:
A Saul zapytał sługę: Jeżeli mamy się tam udać, to jaki podarek zaniesiemy temu mężowi Bożemu? Nie mamy już w naszych workach żadnych zapasów żywności. Nie mamy też nic, co moglibyśmy złożyć jako podarek dla tego męża Bożego. Czy mamy coś?


text:
W odpowiedzi na to rzekł sługa do Saula: Znalazłem u siebie jedną czwartą srebrnego sykla. Dam to mężowi Bożemu, a on może nam wskaże drogę.


text:
Kiedyś, gdy Izraelici szli szukać rady u Boga, mawiali: Chodźcie, idziemy do "widzącego" - bo ten, którego dziś nazywa się prorokiem, nosił kiedyś miano "widzącego".


text:
I powiedział Saul do sługi: Twój pomysł jest dobry! Chodź, idziemy! I udali się do miasta, w którym był ów mąż Boży.


text:
Kiedy pokonywali wzniesienie, na którym leżało miasto, spotkali dwie dziewczyny, które szły po wodę. Zapytali je: Czy tu mieszka "widzący"?


text:
A one odpowiedziały: Tak, tuż przed wami, ale pośpieszcie się, bo dziś przyszedł do miasta; ludzie bowiem składają dzisiaj ofiary na wzniesieniu.


text:
Spotkacie go chyba jeszcze przy bramie miasta, zanim zacznie ucztować z ludem na górze. Ludzie bowiem bez niego nie rozpoczną uczty, gdyż on musi najpierw pobłogosławić ofiary. Dopiero potem zebrani zasiądą do stołów. Ruszajcie, tylko zaraz, to na pewno jeszcze dziś go spotkacie.


text:
Udali się tedy do miasta. A kiedy znaleźli się w bramie miasta, natknęli się na Samuela, który właśnie zamierzał udać się na wzgórze.


text:
Jutro o tej porze przyślę do ciebie pewnego męża, Beniaminitę, a ty namaścisz go na przywódcę mojego ludu izraelskiego. On to wybawi mój lud z rąk Filistynów. Wejrzałem bowiem na mój lud, gdyż jego wołanie dotarło aż do Mnie.


text:
Kiedy więc tylko Samuel zobaczył Saula, Jahwe rzekł: Oto właśnie ten człowiek, o którym ci mówiłem. To on będzie rządził moim ludem.


text:
Podszedł Saul do Samuela, będącego jeszcze w bramie miasta, i rzekł do niego: Powiedz mi, proszę, gdzie jest dom "widzącego"?


text:
Rzekł na to Samuel do Saula: To ja jestem owym "widzącym". Chodź ze mną na wzgórze i tam posilimy się razem. Jutro będziesz mógł sobie spokojnie odejść. Przedtem powiem ci, co ci leży na sercu.


text:
Nie martw się o oślice, które ci zginęły przed trzema dniami, bo już się odnalazły. Zresztą do kogóż należy to wszystko, co wartościowe w Izraelu? Czyż nie należy to wszystko do ciebie i do całego domu twego ojca?


text:
Na to rzekł Saul: Ale przecież ja jestem Beniaminitą i pochodzę z najmniejszego pokolenia izraelskiego, a mój ród jest najlichszy ze wszystkich rodów całego pokolenia Beniamina. Dlaczegóż więc tak do mnie mówisz?


text:
Tymczasem Samuel, wziąwszy Saula i jego sługę, wprowadził ich do komnaty biesiadnej i kazał im zająć pierwsze miejsce wśród biesiadników, których było około trzydziestu.


text:
Wziął więc kucharz łopatkę z całym mięsem na niej i podał ją Saulowi. A Samuel powiedział: Oto część zachowana dla ciebie. Połóż ją przed sobą i jedz. Już wtedy, gdy zwoływałem lud, odłożyłem ją na tę chwilę. I tak posilali się tego dnia wspólnie Saul i Samuel.


text:
Potem zeszli ze wzgórza do miasta i jeszcze przez jakiś czas Samuel rozprawiał z Saulem na dachu [domu].


text:
Kiedy wstali bardzo wczesnym rankiem, o wschodzie jutrzenki, wezwał Samuel Saula na dach i powiedział mu: Chodź, możesz już ruszać w dalszą drogę. Powstał tedy Saul i wyszli obaj, Saul i Samuel.


text:
Kiedy dotarli już do granicy miasta, powiedział Samuel do Saula: Wydaj polecenie twojemu słudze, żeby poszedł trochę naprzód. Gdy zaś sługa znalazł się nieco przed nimi, [Samuel powiedział do Saula]: Zatrzymaj się na chwilę; powiem ci teraz to, co mi przekazał Bóg.


text:
Potem wziął Samuel flakonik z oliwą, wylał ją na głowę Saula i ucałowawszy go, powiedział: Czyż nie namaścił cię Jahwe na przywódcę swojego dziedzictwa?


text:
Gdy będziesz dziś wracał ode mnie, w Selsach, na ziemi Beniamina, niedaleko grobu Racheli, spotkasz dwóch mężów, którzy ci powiedzą: Odnalazły się oślice, których poszedłeś szukać. Ale twój ojciec zapomniał już o oślicach i martwi się o was samych, mówiąc: Co ja mam robić, żeby odnaleźć mojego syna?


text:
Gdy wyruszysz stamtąd w dalszą drogę, dojdziesz do dębu Tabor. Tam spotkasz trzech mężów, udających się do Boga w Betel. Jeden z nich będzie niósł troje koźlątek, drugi trzy bochny chleba, a trzeci - bukłak z winem.


text:
Potem pójdziesz do Cibea Bożego, które jest obsadzone przez oddział filistyński. Wchodząc do miasta, spotkasz grupę proroków schodzących ze wzgórza. Będą oni mieli w rękach harfy, bębny, flety i cytry i będą wygłaszać swoje proroctwa.


text:
Wtedy zstąpi na ciebie duch Jahwe i zaczniesz prorokować razem z nimi, i przemienisz się w całkiem innego człowieka.


text:
Potem udasz się przede mną do Gilgal, a ja przyjdę później, tam się spotkamy i razem złożymy ofiary całopalne i ofiary pojednania. Czekaj na mnie siedem dni, a gdy przyjdę do ciebie, powiem ci wszystko, co masz robić dalej.


text:
W chwili gdy Saul odwracał się od Samuela [by pójść w swoją stronę], Bóg dał mu inne serce, a wszystko, co mu było przepowiedziane, wypełniło się jeszcze tego samego dnia.


text:
Kiedy wchodzili do Gibea, wyszła im na spotkanie grupa proroków. I znów zstąpił duch Boży na Saula i zaczął wśród nich prorokować.


text:
Wszyscy ludzie, którzy znali go przedtem, widząc, że prorokuje razem z prorokami, zaczęli pytać jeden drugiego: Co się stało z tym synem Kisza? Czyżby i on, Saul, znalazł się między prorokami?


text:
Powiedział wówczas jeden z nich: A któż może być ojcem takich? i stąd utarło się przysłowie: Czy i Saul między prorokami?


text:
Pewnego razu jeden z krewnych Saula powiedział do niego i do jego sługi: Gdzieście byli? A Saul na to: Szukaliśmy oślic, ale nie znalazłszy ich nigdzie, poszliśmy do Samuela.


text:
A Saul rzekł na to swojemu krewnemu: Powiedział nam, że oślice się odnalazły. Nie wspomniał mu jednak ani słowem o [swoim] królowaniu [nad Izraelem], o którym usłyszał od Samuela.


text:
i tak przemówił do synów Izraela: Tak mówi Jahwe, Bóg Izraela: Wyprowadziłem Izraelitów z Egiptu i uwolniłem was z rąk Egipcjan i z rąk wszystkich władców, którzy was uciskali.


text:
A dzisiaj wy odrzucacie waszego Boga, tego Boga, który was uwolnił od wszystkich nieszczęść i ucisków, i mówicie Mu jeszcze tak: Ustanów nad nami jakiegoś króla. Ustawcie się więc teraz według waszych pokoleń i rodów przed Jahwe.


text:
Szły więc kolejno poszczególne rody Beniamina i tym razem los padł na ród Matniego. Ostatecznie los padł na Saula, syna Kisza. Zaczęto go szukać, ale nie zdołano go odnaleźć.


text:
Zapytano więc ponownie Jahwe, czy jeszcze ktoś przyszedł. A Jahwe odpowiedział: Tak, znajduje się teraz ukryty między wozami.


text:
Udali się więc natychmiast w tamtym kierunku, sprowadzili go między ludzi, których przewyższał wzrostem o głowę.


text:
Wtedy Samuel tak przemówił do całego ludu: Widzicie tego, którego wybrał dla was Jahwe? Nie ma wśród was nikogo, kto by mu dorównywał. A cały lud zawołał głośno: Niech żyje król!


text:
Wówczas Samuel ogłosił ludowi prawa władzy królewskiej, które następnie spisał w księdze; księga została złożona przed Jahwe. Potem rozesłał ludzi do ich domów.


text:
Saul również wrócił do swojego domu w Gibea, osłaniany przez wojowników, których serca zostały poruszone przez Boga.


text:
Tymczasem synowie Beliala mówili: To ten ma być naszym wybawicielem? I na znak pogardy nie przynieśli mu żadnych darów. Lecz Saul nawet nie zwrócił na to uwagi.


text:
Ammonita Nachasz nadciągnął i rozpoczął oblężenie Jabesz w Gileadzie. Zwrócili się wtedy wszyscy mieszkańcy Jabesz do Nachasza: Zechciej zawrzeć z nami przymierze, a będziemy ci służyć.


text:
Nachasz Ammonita jednak odpowiedział: Przystąpię do rozmów pokojowych z wami, pod tym wszakże warunkiem, że każdemu z was [tu obecnych] wyłupię prawe oko i okryję w ten sposób hańbą cały Izrael.


text:
Odrzekli na to starsi miasta Jabesz: Daj nam siedem dni zwłoki, żebyśmy mogli rozesłać gońców po całym Izraelu. Jeżeli nie znajdziemy nikogo, kto zechciałby nam przyjść z pomocą, oddamy się w twoje ręce.


text:
Kiedy owi gońcy przybyli do Gibea, miasta Saula, i opowiedzieli ludziom o wszystkim, powstał wielki lament i płacz.


text:
A Saul właśnie wracał z pola, postępując wolno za swoimi wołami. I zapytał: A czegóż ci ludzie tak zawodzą? Opowiedziano mu tedy, z czym przyszli wysłannicy mieszkańców Jabesz.


text:
Kiedy tylko Saul usłyszał to, co mu powiedziano, duch Jahwe zstąpił na niego, a on sam zapłonął gniewem.


text:
Wziął parę wołów, porąbał je na części i rozesłał na wszystkie strony Izraela, mówiąc: Kto nie pójdzie za Saulem i za Samuelem, z tego wołami postąpi się tak samo. Cały lud ogarnęła bojaźń Jahwe i wszyscy jak jeden mąż ruszyli w drogę.


text:
Przeglądu oddziałów dokonał Saul w Bezek. Wszystkich synów Izraela było trzysta tysięcy, a wojowników z pokolenia Judy - trzydzieści tysięcy.


text:
Do wysłanników, którzy przybyli [do Bezek], mówili tak: Donieście mieszkańcom Jabesz w Gileadzie, że jutro, kiedy słońce już wzejdzie wysoko, otrzymają pomoc. Kiedy wysłannicy donieśli o tym mieszkańcom Jabesz, wszystkich ogarnęła wielka radość.


text:
I przekazali mieszkańcy Jabesz taką wiadomość Ammonitom: Jutro oddamy się w wasze ręce i zrobicie z nami, co zechcecie.


text:
Następnego dnia Saul podzielił ludzi na trzy oddziały, które wczesnym rankiem wdarły się do obozowiska Ammonitów położonego w dolinie. Tam gromili ich aż do południowego upału. Ci, którzy zdołali uciec, rozproszyli się po okolicy, tak że nawet dwóch nigdzie nie znajdowało się razem.


text:
Wtedy ludzie mówili do Samuela: Gdzie są ci, co wątpiąc pytali, czy Saul ma nami rządzić? Wydajcie tych ludzi w nasze ręce, a my i z nimi skończymy.


text:
Saul jednak odpowiedział: Nikt w tym dniu nie może być wydany na śmierć, bo dzisiaj Jahwe sam przyszedł na ratunek Izraelowi.


text:
I udał się cały lud do Gilgal i tam, w Gilgal, wobec Jahwe obwołano Saula królem. Złożono też na tym miejscu ofiary pojednania na cześć Jahwe. I bardzo się cieszył Saul i wszyscy ludzie w całym Izraelu.


text:
I przemówił Samuel do całego Izraela w te słowa: Oto spełniłem wszystkie wasze żądania i ustanowiłem nad wami króla.


text:
Oto król, który będzie wami rządził. Ja już się zestarzałem i pobielały moje włosy. Pośród was znajdują się moi synowie. Przewodziłem wam od mojej młodości aż do tych dni.


text:
Oto jestem. Mówcie śmiało, wobec Jahwe i Jego pomazańca: Czy wziąłem kiedykolwiek któremuś z was wołu albo osła? Czy skrzywdziłem kogoś albo czy uciskałem kogoś? Albo czy przyjąłem jakiś dar od oskarżonego o jakieś przestępstwo, żeby przymknąć oko na jego winę? [Jeśli w czymś zawiniłem] oddam wszystko.


text:
A oni odpowiedzieli: Nie uczyniłeś nam żadnej krzywdy, nikomu nie dokuczyłeś i nie przyjąłeś nigdy żadnego przekupnego podarku.


text:
Na to im rzekł: Tak więc Jahwe i Jego pomazaniec niech dziś będą świadkami, że nie znaleźliście niczego, co by plamiło moje ręce. Cały lud odpowiedział: Niech Jahwe będzie świadkiem.


text:
I rzekł Samuel do ludu: Tak, jest nam świadkiem Jahwe, który powołał Mojżesza i Aarona i który wyprowadził waszych ojców z Egiptu.


text:
A teraz, proszę was, przygotujcie się, bo chcę wobec Jahwe osądzić, jak przyjmowaliście te dobrodziejstwa, które Jahwe wyświadczył wam samym i waszym ojcom.


text:
Kiedy Jakub przybył do Egiptu, wasi ojcowie wołali o pomoc do Jahwe. Posłał więc Jahwe Mojżesza i Aarona, którzy też wyprowadzili waszych ojców z Egiptu i osiedlili ich na tej ziemi.


text:
[Ojcowie wasi] zapomnieli jednak o Jahwe w ręce Sisery, przywódcy wojskowego z Chasor, oraz w ręce Filistynów i Moabitów, którzy im wypowiedzieli wojnę.


text:
Wtedy zaczęli się uskarżać przed Jahwe, mówiąc: Zgrzeszyliśmy, bo opuściliśmy Jahwe, a poszliśmy służyć Baalom i Asztartom. Wybaw nas z rąk naszych wrogów, a będziemy już tylko Tobie służyli.


text:
Wysłał wtedy Jahwe Jerubbaala, Bedana, Jeftego i Samuela i wybawił was z rąk waszych nieprzyjaciół, którzy was zewsząd otaczali. I mogliście żyć w waszych domach spokojnie.


text:
A kiedy zobaczyliście, jak wyruszył, aby was zaatakować, Nachasz, król Ammonitów, zaczęliście wołać: Nie! Będzie nam przewodził król! Tymczasem Jahwe, wasz Bóg, był waszym królem.


text:
Macie więc już teraz króla, którego wybraliście sobie i którego żądaliście. Jahwe sam ustanowił wam króla.


text:
Jeżeli boicie się Jahwe, jeżeli Mu służycie i słuchacie Jego głosu, jeżeli nie będziecie się buntować przeciwko przykazaniom Jahwe, jeżeli wy sami i wasz król pójdziecie za Jahwe, waszym Bogiem [...].


text:
Ale jeśli nie będziecie występowali przeciwko przykazaniom Jahwe, to prawica Jahwe będzie przeciwko wam, tak jak była przeciwko waszym ojcom.


text:
A teraz pozostańcie tu jeszcze [przez jakiś czas], a zobaczycie wielkie rzeczy, których Jahwe dokona na waszych oczach.


text:
Odbywają się akurat żniwa pszeniczne. Otóż na moją prośbę ześle Jahwe grzmoty i ulewny deszcz. I wtedy przekonacie się i na własne oczy zobaczycie, jak wielkie jest w oczach Jahwe zło, któregoście się dopuścili, domagając się dla siebie króla.


text:
Zaczął więc Samuel wzywać Jahwe i jeszcze tego samego dnia zesłał Jahwe grzmoty i ulewny deszcz. Wielki strach przed Jahwe i przed Samuelem ogarnął cały lud.


text:
Zawołał tedy lud do Samuela: wstaw się za twoimi sługami do Jahwe, twojego Boga, żebyśmy nie musieli zginąć; bo do wszystkich naszych grzechów dorzuciliśmy jeszcze i to niesłuszne domaganie się, byś nam ustanowił króla.


text:
Powiedział więc Samuel do ludu: Nie lękajcie się. [To prawda, że] dopuściliście się tych wszystkich występków, ale nadal trzymajcie się Jahwe i służcie Mu całym sercem.


text:
Nie odwracajcie się od Niego, bo inaczej zaraz zaczniecie się zwracać do rzeczy zwodniczych, które nie przyniosą wam żadnych korzyści ani wybawienia, gdyż są nicością.


text:
Jahwe przecież nie opuści swego ludu ze względu na swe wielkie imię. Spodobało się bowiem Jahwe uczynić sobie z was lud własny.


text:
Niech też jak najdalej będzie ode mnie myśl, abym miał sprzeniewierzyć się Jahwe i przestać modlić się za was. Będę wam zawsze wskazywał drogę dobra i sprawiedliwości.


text:
Bójcie się jedynie Jahwe i Jemu tylko z całego waszego serca służcie w prawdzie, bo widzicie, jak wielkich rzeczy dokonał Jahwe wśród was!


text:
Saul dobrał sobie z Izraelitów trzydzieści tysięcy ludzi: dwa tysiące wojowników było z nim w Mikmas i na wzgórzu Betel, a tysiąc z Jonatanem w Gibea, położonej na ziemi Beniamina. Resztę ludzi odesłał do ich namiotów.


text:
Jonatan zaatakował obozowisko Filistynów, którzy przebywali w Gibea, a wieść o tym rozeszła się wśród innych Filistynów. Saul polecił roznieść tę wieść po całym kraju, mówiąc: Niech się dowiedzą o tym wszyscy Hebrajczycy!


text:
I rzeczywiście wieść o tym dotarła do całego Izraela. Mówiono sobie: Saul pobił obozowisko Filistynów i z tego powodu znienawidzili Filistyni Izraelitów. Potem zwołał Saul cały lud, aby wyruszył za nim do Gilgal.


text:
Stanęli tedy Filistyni do walki z Izraelitami. Mieli trzy tysiące rydwanów, sześć tysięcy jeźdźców i niezliczone mnóstwo, jak piasek nad brzegiem morza, pieszych wojowników. Ruszyli w drogę i rozbili [pierwsze] obozowisko w Mikmas, po wschodniej stronie Bet-Awen.


text:
Izraelici, znalazłszy się w obliczu bardzo poważnego niebezpieczeństwa, jako że wróg podszedł do nich już bardzo blisko, zaczęli szukać schronienia w jaskiniach, w rozpadlinach skalnych, w różnych dołach i [pustych] cysternach.


text:
W końcu Hebrajczycy przeprawili się także przez Jordan, zmierzając w stronę Gad i Gileadu. Tymczasem Saul ciągle jeszcze przybywał w Gilgal, a cały lud znajdujący się za nim drżał z przerażenia.


text:
Po upływie siedmiu dni, wyznaczonych przez Samuela na oczekiwanie, gdy Samuel nadal nie nadciągał do Gilgal, ludzie rozeszli się na wszystkie strony, opuszczając Saula.


text:
Powiedział tedy Saul: Przygotujcie się do złożenia całopalenia tudzież ofiary pojednania. I złożyli ofiarę całopalenia.


text:
Kiedy już kończyli składać ofiarę całopalenia, przybył Samuel. Wyszedł mu Saul naprzeciw, żeby go pozdrowić.


text:
Wtedy Samuel zapytał: Cóżeś ty uczynił? A Saul na to: Kiedy zobaczyłem, że ludzie mnie opuścili i odeszli daleko ode mnie, a ty nie przyszedłeś w oznaczonym czasie, Filistyni zaś gromadzili się tymczasem w Mikmas,


text:
wtedy powiedziałem sobie: Zapewne uderzą teraz na mnie Filistyni w Gilgal, a ja nie zwróciłem się jeszcze o pomoc do Jahwe. I tak wbrew samemu sobie złożyłem ofiarę całopalenia.


text:
Wtedy rzekł Samuel do Saula: Postąpiłeś bardzo nieroztropnie. Nie zachowałeś przykazania, które dał ci twój Bóg, Jahwe. Jahwe byłby utwierdził na zawsze twoje panowanie nad Izraelem.


text:
Teraz zaś nie ostoi się już twoje królestwo. Jahwe poszukał sobie męża, w którym znajdzie upodobanie, i jego przeznaczył na przywódcę swojego ludu, bo oto nie chciałeś przestrzegać tego, co nakazał ci Jahwe.


text:
Potem Samuel wstał i udał się z Gilgal do Gibea w pokoleniu Beniamina. Tymczasem Saul dokonał przeglądu wszystkich ludzi, którzy z nim byli. Miał ze sobą około sześciuset wojowników.


text:
Saul, Jonatan, jego syn, oraz wszyscy ludzie, którzy z nim byli, rozbili obóz pod Gibea w pokoleniu Beniamina; natomiast Filistyni stali w Mikmas.


text:
Filistyńskie oddziały niszczycielskie wyruszyły z obozu w trzech grupach: jedna z nich poszła drogą prowadzącą z Ofra w stronę ziemi Szual,


text:
druga posuwała się drogą na Bet-Choron, a trzecia wzdłuż granicy wiodącej przez dolinę Seboim w kierunku pustyni.


text:
W całym kraju izraelskim nie było ani jednego kowala, bo Filistyni powiedzieli sobie: Nie dopuścimy do tego, żeby Hebrajczycy mogli sporządzać sobie miecze albo włócznie.


text:
Tak więc wszyscy Izraelici musieli udawać się do Filistynów, kiedy chcieli naostrzyć swoje lemiesze, topory, siekiery lub motyki.


text:
Płacili przy tym: za naostrzenie lemiesza albo topora dwie trzecie sykla, za naostrzenie motyki i wyprostowanie wideł jedną trzecią sykla.


text:
Kiedy nadszedł czas walki, nikt spośród ludzi Saula i Jonatana nie miał w ręku włóczni, ani miecza. Jedynie Saul i jego syn, Jonatan, mieli miecze.


text:
Pewnego razu Jonatan, syn Saula, powiedział do swojego giermka: Chodź, podejdziemy aż pod same straże Filistynów, rozstawione tam, po przeciwległej stronie. Ale ojcu swemu nic o tym nie powiedział.


text:
Saul znajdował się w tym czasie przy granicy Gibea, [siedział] pod drzewem granatu koło Migron. Razem z nim było około sześciuset wojowników.


text:
Efod nosił wtedy Achiasz, syn Achituba, brata Ikaboda, syna Pinchasa, syna Helego, kapłana Jahwe w Szilo. Cały lud nie wiedział nic o tym, że Jonatan oddalił się od nich.


text:
Pomiędzy wąwozami, którymi Jonatan usiłował dotrzeć do straży filistyńskich, było urwisko skalne z jednej i z drugiej strony. Jedno nazywało się Boses, a drugie Senne.


text:
Jedno z tych urwisk ciągnęło się w stronę północną aż pod Mikmas, drugie na południe w pobliże Gibea.


text:
Powiedział Jonatan do swojego giermka: Chodź, podejdziemy aż pod pierwsze straże tych nieobrzezańców. Może Jahwe stanie po naszej stronie. Nic bowiem nie stoi na przeszkodzie, żeby Jahwe dokonał ocalenia zarówno przez wielu, jak i przez niewielu ludzi.


text:
Odpowiedział mu na to jego giermek: Rób, co nakazuje ci serce; idź, dokąd chcesz, ja jestem gotów wszędzie iść za tobą.


text:
Jeżeli, dostrzegłszy nas, powiedzą: Zatrzymajcie się, aż podejdziemy do was - to pozostaniemy na miejscu i nie będziemy się zbliżali do nich.


text:
Ale jeśli powiedzą: Chodźcie, przybliżcie się do nas - to pójdziemy, bo Jahwe wyda ich w nasze ręce. To będzie dla nas znak.


text:
Kiedy zbliżyli się obaj do straży filistyńskich, powiedzieli Filistyni: Oto Hebrajczycy wychodzą z kryjówek, w których się pochowali.


text:
I zawołali strażnicy do Jonatana i jego giermka: Chodźcie tu bliżej, powiemy wam coś. Wtedy rzekł Jonatan do swojego giermka: Idź za mną. Jahwe już wydał ich w nasze ręce.


text:
Zaczął się tedy wspinać Jonatan na czworakach [po urwisku], a za nim jego giermek. I padali Filistyni od ciosów Jonatana, a giermek, idąc za nim, ich dobijał.


text:
W czasie tej pierwszej masakry, której dokonali Jonatan i jego giermek, poległo około dwudziestu ludzi; leżeli na połowie długości bruzdy jednej morgi pola.


text:
Strach padł wtedy na cały obóz Filistynów, na pole walki i gdziekolwiek przebywali. Przerażenie ogarnęło także strażników i oddziały niszczycielskie. Drżała cała ziemia. Owładnęła nimi prawdziwa bojaźń Boga.


text:
Ludzie wysłani przez Saula na zwiad do Gibea w pokoleniu Beniamina widzieli, jak tłum Filistynów biegał w rozproszeniu, to w jedną, to w drugą stronę.


text:
Wtedy powiedział Saul do ludzi, którzy z nim byli: Dokonajcie przeglądu [wszystkich oddziałów], żebyśmy wiedzieli, kto od nas odszedł. Przeprowadzili przegląd i przekonali się, że nie było wśród nich Jonatana i jego giermka.


text:
Powiedział tedy Saul do Achiasza: Dostarczcie mi tu arkę Bożą. Arka Boża znajdowała się bowiem wtedy u synów Izraela.


text:
Gdy Saul wydawał to polecenie kapłanowi, powstał wzrastający z każdą chwilą tumult w obozie Filistynów. Powiedział wtedy Saul do kapłana: Wstrzymaj się!


text:
Następnie Saul zebrał cały lud, który był z nim, i razem udali się na miejsce walki. Tam zaś jeden zaczął godzić mieczem w drugiego i powstało ogromne zamieszanie.


text:
Hebrajczycy, którzy byli przedtem z Filistynami i razem z nimi przebywali w obozowisku, przeszli teraz na stronę tych Izraelitów, którzy byli razem z Saulem i Jonatanem.


text:
Ponadto wszyscy Izraelici, którzy się ukrywali w górach Efraima, na wieść o ucieczce Filistynów przyłączyli się do pościgu i pogromu uciekających.


text:
Izraelici byli jednak tego dnia także już u kresu sił. Tymczasem Saul wzywał lud, mówiąc: Niech będzie przeklęty człowiek, który by wziął coś do ust, nim dokonam pomsty nad moimi wrogami. I nikt nie tknął jedzenia.


text:
I wszedł lud do lasu, gdzie miód spływał, ale nikt nie podniósł ręki do ust, gdyż ludzie bali się złamać przysięgę.


text:
Tylko Jonatan nie słyszał groźby przekleństwa wygłaszanej przez jego ojca do ludu. Wyciągnął tedy laskę, którą trzymał w ręku, i zanurzywszy jej koniec w warstwie miodu, ręką włożył trochę miodu do ust. I natychmiast zaiskrzyły się jego oczy.


text:
Wtedy ktoś z ludzi powiedział do niego: Twój ojciec ostrzegł cały lud, mówiąc, że będzie przeklęty każdy, kto dziś weźmie coś do ust. Tymczasem ludzie byli już całkowicie wyczerpani.


text:
Rzekł na to Jonatan: Mój ojciec ściąga nieszczęście na cały naród. Popatrzcie, jak rozjaśniły się moje oczy, skoro tylko skosztowałem miodu.


text:
Och, gdybyż tak lud mógł się dziś pożywić łupem zdobytym na wrogach! Klęska Filistynów byłaby wtedy po wielekroć większa.


text:
I nękali Filistynów przez całą drogę, od Mikmas aż do Ajjalonu, chociaż lud był już bardzo wyczerpany.


text:
Ludzie rzucili się na łupy i biorąc owce, woły i cielce, zabijali je na ziemi i spożywali razem z krwią.


text:
Doniesiono Saulowi, że lud grzeszy przeciwko Jahwe, spożywając mięso razem z krwią. Powiedział wtedy Saul: Dopuszczacie się niewierności. Przytoczcie tu natychmiast wielki kamień.


text:
Potem rozkazał Saul: Rozejdźcie się między ludzi i powiedzcie, żeby każdy przyprowadził tu swojego wołu i barana i niech je zabijają tu na moich oczach, i jedzą, nie dopuszczając się grzechu, jakim jest spożywanie mięsa z krwią. Przez całą noc sprowadzali więc wszyscy swoje woły i zabijali je.


text:
Tymczasem Saul zbudował ołtarz dla Jahwe. Był to pierwszy ołtarz z tych, jakie zbudował on dla Jahwe.


text:
Powiedział Saul: Ruszajmy, póki jeszcze jest noc, w dalszy pościg za Filistynami; nękajmy ich aż do rana i ani jednego z nich nie pozostawmy przy życiu. A ludzie odpowiedzieli: Czyń wszystko, co uznasz za słuszne. Lecz kapłan rzekł: Zbliżmy się tu do Boga.


text:
Wtedy Saul zapytał Jahwe: Czy mam dalej ścigać Filistynów? Czy wydasz ich w ręce Izraela? Ale Jahwe nie dał mu tego dnia żadnej odpowiedzi.


text:
I rzekł Saul: Niech podejdą tu wszyscy przywódcy ludu; niech się dobrze zastanowią i niech zobaczą sami, na czym polegał grzech, którego dopuszczono się dzisiaj.


text:
Albowiem, na życie Jahwe, wybawcy Izraela, choćby się tego grzechu dopuścił sam mój syn, Jonatan, też musiałby umrzeć. I nikt spośród ludu nic na to nie odpowiedział.


text:
Wtedy rzekł on do całego ludu: Stańcie wy wszyscy po jednej stronie, a ja z moim synem Jonatanem stanę po drugiej. A cały lud odpowiedział Saulowi: Czyń wszystko, co uznasz za słuszne.


text:
Powiedział tedy Saul do Jahwe: Boże Izraela, daj nam poznać prawdę! I zostali wskazani [jako winowajcy] Jonatan i Saul. Tym samym cały lud stał się wolny.


text:
Wtedy rzekł Saul: Rozstrzygnijmy jeszcze losem, kto winien: ja czy mój syn Jonatan. I padł los na Jonatana.


text:
Powiedział wtedy Saul do Jonatana: Powiedz mi, coś uczynił? Na to Jonatan: Wziąłem na koniec laski, którą miałem w ręku, trochę miodu i skosztowałem - i oto będę musiał umrzeć.


text:
Powiedział wówczas cały lud do Saula: Ma więc umrzeć Jonatan, ten, który dokonał wielkiego dzieła ocalenia Izraela? Nigdy, na życie Jahwe! Nawet jeden włos nie może mu spaść z głowy. Bóg bowiem był z nim we wszystkim, czego ostatnio dokonał. W ten sposób lud ocalił Jonatana. I nie musiał umrzeć.


text:
Saul zaprzestał dalszego ścigania Filistynów i wrócił do siebie, a Filistyni spokojnie już dotarli do swojego kraju.


text:
Objąwszy władzę nad całym królestwem Izraela, rozpoczął Saul walkę ze wszystkimi wrogami dokoła: z Moabem, z Ammonitami, z Edomem, z królami Soby, z Filistynami. I kogokolwiek zaatakował, odnosił zwycięstwo.


text:
Dokonywał bohaterskich czynów, bijąc na głowę Amalekitów i wyzwalając Izraela z rąk tych, którzy go łupili.


text:
Synami Saula byli: Jonatan, Jiszwi i Malkiszua. Miał też Saul dwie córki, z których starsza miała na imię Merab, a młodsza Mikal.


text:
Żoną Saula była Achinoam, córka Achimasa, wojskami Saula zaś dowodził Abner, syn Nera, krewnego Saula.


text:
Przez wszystkie dni swego życia prowadził Saul wojnę z Filistynami. Gdzie tylko spotkał jakiegoś dzielnego wojownika, zaraz zaciągał go do swojej służby.


text:
Powiedział Samuel do Saula: To mnie posłał Jahwe, żebym cię namaścił na króla Izraela, Jego ludu. Posłuchaj tedy, co mówi Jahwe.


text:
To mówi Jahwe Zastępów: Widziałem wszystko, co Amalekici uczynili Izraelitom, zagradzając im drogę, gdy wychodzili z Egiptu.


text:
Idźcie teraz, zaatakujcie Amalekitów i obłóżcie klątwą całe ich mienie. Nie miejcie nad nimi żadnej litości. Wymordujcie wszystkich mężczyzn i kobiety, młodzież i niemowlęta jeszcze przy piersi, woły i owce, wielbłądy i osły.


text:
Saul zwołał cały lud i dokonał przeglądu [wszystkich oddziałów] w Telam. Było tam dwieście tysięcy wojowników pieszych [z jego pokolenia] i dziesięć tysięcy ludzi z pokolenia Judy.


text:
Równocześnie wydał takie oto polecenie Kenitom: Zbierzcie się, wycofajcie się, odłączcie się od Amalekitów, bo inaczej spotka was to samo, co ich. [Chcę was oszczędzić], bo okazywaliście wiele życzliwości wszystkim synom Izraela, kiedy wychodzili z Egiptu. I odłączyli się Kenici od Amalekitów.


text:
Tymczasem Saul poraził Amalekitów w okolicy od Chawila aż po Szur, które leży po wschodniej stronie Egiptu.


text:
Żywcem wziął do niewoli Agaga, króla Amalekitów, a na cały lud rzucił klątwę, zabijając wszystkich ostrzem swojego miecza.


text:
Saul, a z nim cały lud, ulitował się jednak nad Agagiem, nad najlepszymi sztukami owiec, wołów, drobniejszych zwierząt, baranów i wszystkiego, co było bardziej dorodne. Postanowili nie rzucać na to klątwy. Natomiast wszystkie sztuki o mniejszej wartości lub całkiem bezwartościowe obłożyli klątwą.


text:
Żałuję, że uczyniłem Saula królem, bo odwrócił się ode Mnie i nie wykonał moich rozkazów. Zasmucił się tedy Samuel i wołał przez całą noc do Jahwe.


text:
Wstał wczesnym rankiem i poszedł, żeby spotkać się z Saulem. Ale nadesłano Samuelowi takie oto ostrzeżenie: Saul przybył do Karmelu i tam samemu sobie wystawił pomnik zwycięstwa. Potem opuścił Karmel i posuwając się dalej, przybył aż do Gilgal.


text:
Kiedy Samuel już się spotkał z Saulem, Saul powiedział: Jahwe niech cię błogosławi! Wypełniłem wszystkie słowa Jahwe.


text:
A Samuel na to: Tak? A co to za beczenie owiec dochodzi do moich uszu? A co to za woły, których porykiwanie słyszę?


text:
Rzekł na to Saul: Zwierzęta te zostały zabrane Amalekitom. Ludzie oszczędzili bowiem najlepsze sztuki spośród owiec i wołów, aby złożyć je na ofiarę dla Jahwe, twojego Boga. Na całą resztę rzuciliśmy klątwę.


text:
Wtedy rzekł Samuel do Saula: Dosyć już tego! Powiem ci teraz, co tej nocy przekazał mi Jahwe. Na to Saul: Mów!


text:
Zaczął tedy Samuel mówić: Czyż nie jest prawdą, że gdy jeszcze nic nie znaczyłeś we własnych oczach, ciebie właśnie uczynił Jahwe przywódcą pokoleń izraelskich i namaścił cię na króla Izraela?


text:
Ciebie to wysłał Jahwe w drogę, mówiąc: Idź, rzuć klątwę na tych grzeszników Amalekitów i nękaj ich tak długo, aż wyniszczysz wszystkich.


text:
Dlaczego nie usłuchałeś głosu Jahwe, lecz rzuciłeś się na łup i dopuściłeś się tego, co złe w oczach Jahwe?


text:
Powiedział wtedy Saul do Samuela: Ależ to nieprawda! ja zawsze słuchałem głosu Jahwe i chodziłem drogami, które mi Jahwe wskazywał. Wziąłem do niewoli Agaga, króla Amalekitów, a na Amalekitów rzuciłem klątwę.


text:
Jako łup zabrali ludzie tylko owce, woły oraz pierwociny spośród tego, co zostało obłożone klątwą. Chcieli bowiem złożyć z tego w Gilgal ofiarę na cześć Jahwe, twojego Boga.


text:
Rzekł na to Samuel: Czy Jahwe znajdzie w całopaleniu i ofiarach takie samo upodobanie jak w uległości wobec Jego głosu? Przecież posłuszeństwo znaczy więcej niż ofiara, a uległość więcej niż tłuszcz baranów.


text:
Bunt jest tak samo grzechem jak czary, a nieposłuszeństwo - jak służenie bożkom. Ponieważ ty wzgardziłeś słowem Jahwe, On również odrzucił cię jako króla.


text:
Wtedy powiedział Saul do Samuela: To prawda, zgrzeszyłem! Rzeczywiście złamałem nakaz Jahwe i sprzeniewierzyłem się swoim słowom, a to dlatego, że bałem się ludzi i uległem ich namowie.


text:
Rzekł na to Samuel: Nie pójdę z tobą, bo wzgardziłeś słowem Jahwe. Dlatego odrzuca cię teraz Jahwe i nie będziesz więcej panował nad Izraelem.


text:
Kiedy Samuel się odwrócił, żeby odejść, Saul uchwycił go za kraj jego płaszcza, tak że płaszcz się rozdarł.


text:
Wtedy powiedział Samuel: Jahwe zdarł dziś z ciebie [szatę] króla izraelskiego i przekazał ją innemu, godniejszemu od ciebie.


text:
Ten, który jest chwałą Izraela, nie kłamie i nie odwołuje niczego; nie jest On bowiem jak człowiek, żeby musiał żałować swoich czynów.


text:
Powiedział Saul: Zgrzeszyłem, to prawda, ale zechciej mnie przynajmniej uszanować wobec mojego ludu i na oczach całego Izraela. Chodź ze mną, a ja oddam chwałę Jahwe, twojemu Bogu.


text:
I powiedział Samuel: Przyprowadźcie mi tu Agaga, króla Amalekitów. Zaczął tedy zbliżać się ku niemu Agag. Szedł z rozradowaną twarzą i mówił sobie: Ominęła mnie gorycz śmierci.


text:
Lecz Samuel rzekł: Jak twój miecz pozbawiał matki ich dzieci, tak też twoja matka niech będzie, wśród innych kobiet, pozbawiona własnych dzieci. I poćwiartował Samuel Agaga na części w Gilgal, w obliczu Jahwe.


text:
Od tego czasu Samuel już nigdy nie widział Saula za swego życia. I smucił się Samuel, dlatego że Jahwe żałował, iż wyniósł Saula do godności króla izraelskiego.


text:
Powiedział Jahwe do Samuela: Jak długo jeszcze będziesz rozpaczał z tego powodu, że pozbawiłem Saula władzy królewskiej nad Izraelem? Napełnij twój róg oliwą i ruszaj w drogę. Pójdziesz do Betlejemity Jessego, bo pośród jego synów upatrzyłem sobie króla.


text:
Rzekł na to Samuel: Jakże ja mam tam pójść? Przecież zaraz dowie się o tym Saul i mnie zabije. Odpowiedział mu Jahwe: Weźmiesz ze sobą jedną jałowicę i będziesz mówił: Przychodzę, żeby złożyć ofiarę na cześć Jahwe.


text:
Zaprosisz też na uroczystość składania ofiary Jessego, a Ja powiem ci wtedy, co masz czynić dalej. I namaścisz Mi na króla tego, którego ci wskażę.


text:
Uczynił Samuel wszystko tak, jak mu nakazał Jahwe, i udał się do Betlejem. Zaniepokojeni tym starsi miasta wyszli mu naprzeciw i powiedzieli: Czy twoje przybycie przynosi nam pokój?


text:
A on odpowiedział: Przynoszę wam pokój. Przychodzę, żeby złożyć ofiarę na cześć Jahwe. Oczyśćcie się i pójdźcie ze mną złożyć ofiarę. Sam dokonał oczyszczenia Jessego oraz jego synów i zaprosił ich do udziału w składaniu ofiary.


text:
Kiedy przybyli na miejsce, zobaczył [Samuel] Eliaba. I powiedział sobie zaraz: To z pewnością ten stoi przed Jahwe jako Jego pomazaniec.


text:
Lecz Jahwe rzekł do Samuela: Nie bierz pod uwagę ani jego wyglądu, ani wysokiego wzrostu. Ja też nie jego wybrałem. Nie jest ważne to, co widzi człowiek. Człowiek patrzy na wygląd, Jahwe czyta w sercu.


text:
Następnie zawołał Jesse Abinadaba i pokazał go Samuelowi, ale Samuel powiedział: Nie tego wybrał sobie Jahwe.


text:
I tak Jesse przedstawił Samuelowi siedmiu swoich synów, lecz Samuel powiedział: Żadnego z tych nie wybrał Jahwe.


text:
Następnie zapytał Samuel: Czy byli tu już wszyscy twoi młodzieńcy? A on odpowiedział: Jest jeszcze najmłodszy, który pilnuje teraz stada owiec. Powiedział Samuel do Jessego: Poślij po niego. Nie zasiądziemy do stołu, dopóki on tu nie przyjdzie.


text:
Posłał tedy Jesse kogoś po niego, żeby go poszukano. Był on rudy i miał piękne oczy i pociągający wygląd. Wtedy powiedział Jahwe: Wstań i namaść tego. To on.


text:
Wziął więc Samuel róg napełniony oliwą i namaścił owego młodzieńca pośród jego braci. Duch Jahwe spłynął wtedy na Dawida i pozostał na nim w owym dniu i później. Potem wstał Samuel i udał się do Rama.


text:
Niech tedy pan nasz rozkaże swoim sługom, którzy przed nim stoją, żeby sprowadzili jakiegoś męża umiejącego grać na harfie. Niech człowiek ów zagra ci, gdy zacznie cię dręczyć duch przysłany przez Jahwe. Na pewno przyniesie ci to ulgę.


text:
Rzekł tedy Saul do swoich sług: Dobrze, poszukajcie człowieka dobrze grającego na harfie i sprowadźcie go tu.


text:
Wówczas jeden ze sług odezwał się w te słowa: Spotkałem kiedyś jednego z synów Jessego Betlejemity. Gra on pięknie na harfie, jest silny i bardzo odważny w walce, a przy tym pięknie przemawia. Ma poza tym pociągający wygląd i Jahwe jest z nim.


text:
Wysłał zatem Saul swoich ludzi do Jessego z prośbą, żeby mu przysłał swego syna Dawida, który pasł wtedy owce.


text:
Wziął Jesse jednego osła, nieco chleba, bukłak wina oraz jedno koźlątko i przez swego syna Dawida wszystko to posłał Saulowi.


text:
Kiedy [Dawid] przybył i stanął przed Saulem, uściskał go Saul z całą serdecznością i uczynił swoim giermkiem.


text:
Potem posłał Saul swoich ludzi z prośbą do Jessego, żeby Dawid został u niego, gdyż bardzo mu się spodobał.


text:
Kiedy duch wysłany przez Boga zaczynał nękać Saula, wtedy Dawid brał harfę i grał na niej. Saul zazwyczaj wtedy odzyskiwał spokój, zaczynał czuć się lepiej i odstępował od niego zły duch.


text:
Filistyni, przygotowawszy swoje oddziały do boju, zgromadzili się w Soko, które należy do pokolenia Judy. Rozbili swoje obozy pomiędzy Soko a Azeka, niedaleko Efes-Dammim.


text:
Zebrał też Saul wojowników izraelskich i rozbił z nimi obozowisko w Dolinie Terebintu. Ustawili się w szyku bojowym naprzeciw Filistynów,


text:
którzy zajęli pozycje na zboczu góry. Izraelici, oddzieleni od nich doliną, znajdowali się po drugiej stronie góry.


text:
W pewnej chwili z obozu Filistynów wyszedł jeden z wojowników. Nazywał się Goliat, pochodził z Gat, a jego wzrost wynosił sześć łokci i jedną piędź.


text:
Na głowie miał hełm z brązu, a jego ciało okrywała zbroja, wykonana jakby z łusek z brązu i ważąca pięć tysięcy sykli.


text:
Na nogach miał nagolenniki, również z brązu, a w ręku trzymał zakrzywiony miecz, także wykonany z brązu.


text:
Drzewce jego włóczni wyglądało [tak potężnie] jak wał tkacki, a samo ostrze, wykonane z żelaza, ważyło sześćset sykli. Przed nim szedł giermek, który niósł jego tarczę.


text:
W pewnej chwili Goliat zatrzymał się i zawołał w stronę oddziałów izraelskich: Po co ustawiacie się w szyku bojowym? Czyż ja nie jestem Filistynem, a wy czy nie jesteście sługami Saula? Wybierzcie sobie jednego wojownika i on tylko niech stanie do walki ze mną.


text:
Jeżeli on odniesie zwycięstwo, walcząc ze mną, niech mnie zabije, a my wszyscy staniemy się waszymi poddanymi. Ale jeśli ja zwyciężę i zabiję jego, wy staniecie się naszymi poddanymi i będziecie nam służyć.


text:
Na koniec powiedział Filistyn: Rzucam dziś wyzwanie wojskom Izraela. Wystawcie mi jednego wojownika, żebym mógł z nim walczyć.


text:
Dawid był synem Jessego, tego Efratejczyka z Betlejem judzkiego, który miał ośmiu synów. Za dni Saula człowiek ten był już stary, podeszły w latach.


text:
Trzej najstarsi synowie Jessego poszli z Saulem na wojnę. Oto imiona tych trzech synów, którzy poszli na wojnę: najstarszy nazywał się Eliab, drugi Abinadab, a trzeci Szamma. Dawid był najmłodszy.


text:
Pewnego razu rzekł Jesse do swego syna Dawida: Weź dla swych braci jedną efę prażonego ziarna oraz dziesięć chlebów i pobiegnij do swoich braci, którzy są w obozie.


text:
Zanieś też dziesięć serów dowódcy ich oddziałów, zobacz, jak się czują twoi bracia, i przynieś ich żołd.


text:
Saul razem z twoimi braćmi i wszystkimi wojownikami Izraela znajduje się w Dolinie Tarebintu, gdzie prowadzi wojnę z Filistynami.


text:
Wstał tedy Dawid wczesnym rankiem, przekazał opiekę nad owcami jednemu z pasterzy, wziął jedzenie i wyruszył w drogę, tak jak mu nakazał Jesse. Kiedy przybył do obozu, wojownicy właśnie wychodzili i zaczęli ustawiać się w szyku bojowym, wznosząc przy tym wojenne okrzyki.


text:
Dawid oddał to wszystko, co ze sobą przyniósł, pod opiekę strażnikowi taboru i udał się w stronę wojska. Gdy tylko przybył na miejsce, zaczął wypytywać, jak czują się jego bracia.


text:
W czasie jego rozmowy z braćmi od szeregów filistyńskich odłączył się pewien wojownik - nazywał się Goliat i pochodził z Gat - i zaczął przemawiać tak jak za każdym razem, czemu przysłuchiwał się także Dawid.


text:
Ale jeden z Izraelitów powiedział: Widzicie tego wojownika, który idzie w naszą stronę? Idzie, żeby urągać całemu Izraelowi. Tego, kto go zgładzi, król obsypie wszelkimi bogactwami. Ponadto da mu swoją córkę za żonę i uwolni od wszystkich ciężarów cały ród jego ojca w Izraelu.


text:
Zapytał tedy Dawid jednego ze stojących obok niego ludzi: Co spotka człowieka, który zgładzi tego Filistyna i uwolni w ten sposób od hańby wszystkich Izraelitów? Kim jest ten nieobrzezaniec filistyński, że ośmiela się tak lżyć zastępy Boga żywego?


text:
Powtórzyli mu więc ludzie to, co było powiedziane przedtem. I dodano także: Oto, co spotka tego, kto go zgładzi.


text:
Posłyszał słowa Dawida Eliab, jego starszy brat. Rozgniewał się na Dawida i powiedział: Po coś tu przyszedł i pod czyją opieką zostawiłeś to małe stadko owiec na pustyni? Znam twoją pychę i przewrotność twego serca. Przyszedłeś, żeby tylko popatrzeć na bitwę.


text:
I odwrócił się od niego i z tymi samymi pytaniami zwracał się do innych. A ludzie odpowiadali mu tak jak poprzednio.


text:
Kiedy szeroko się rozeszło to, co powiedział Dawid, doniesiono o wszystkim Saulowi, który kazał przywołać do siebie Dawida.


text:
Wtedy powiedział Dawid do Saula: Niech nikt nie lęka się niczego. Sługa twój jest gotów stanąć do walki z tym Filistynem.


text:
Rzekł więc Saul do Dawida: Nie możesz stanąć do walki z tym Filistynem, bo przecież ty jesteś jeszcze dzieckiem, on natomiast jest wojownikiem od najwcześniejszej młodości.


text:
Powiedział na to Dawid: Kiedy sługa twój pilnował owiec swojego ojca i zdarzało się, że przychodził lew albo niedźwiedź i porywał jakąś owcę ze stada,


text:
to ruszałem w pościg [za dziką bestią], atakowałem ją i wydzierałem owcę z jej pyska. Jeżeli dzikie zwierzę broniło się, chwytałem je za gardło, zadawałem cios i zabijałem je.


text:
Sługa twój zabijał już i lwy, i niedźwiedzie. To samo uczyni z tym filistyńskim nieobrzezańcem za to, że ośmielił się urągać zastępom Boga żywego.


text:
Na koniec Dawid dodał: Jahwe, który wyrwał mnie z paszczy lwa i niedźwiedzia, wyzwoli mnie również z rąk tego Filistyna. Rzekł tedy Saul do Dawida: Idź, niech cię prowadzi Jahwe!


text:
Saul przyodział Dawida w swoje własne szaty, założył mu na głowę hełm z brązu, a ciało jego okrył zbroją.


text:
Potem przypasał Dawid, już na szaty, miecz i spróbował, czy będzie mógł się poruszać, bo brak mu było wprawy. I zrzuciwszy z siebie zbroję,


text:
wziął w rękę swój kij, wybrał ze strumienia pięć gładkich kamyków, włożył je do pasterskiej torby, która służyła mu za kieszeń. Potem w drugą rękę wziął procę i ruszył w stronę Filistyna.


text:
Filistyn patrzył z pogardą na Dawida, bo Dawid był jeszcze bardzo młody; miał rude włosy i pociągający wygląd.


text:
W pewnej chwili rzekł Filistyn do Dawida: Czy ja jestem psem, że idziesz na mnie z kijem? Złorzeczył Filistyn Dawidowi, wzywając swoich bogów.


text:
Potem rzekł Filistyn do Dawida: Podejdź tu bliżej, żebym mógł wydać zaraz twoje ciało na żer ptakom niebieskim i dzikim zwierzętom.


text:
A Dawid odpowiedział Filistynowi: Stajesz do walki ze mną uzbrojony w miecz, włócznię i tarczę, natomiast ja wychodzę przeciw tobie w imię Jahwe Zastępów, Boga wojowników izraelskich, których ty tak znieważasz.


text:
Dziś jeszcze Jahwe wyda cię w moje ręce, a ja zadam ci cios śmiertelny i odetnę ci głowę. Dziś trupy żołnierzy filistyńskich wydam na żer ptakom powietrznym i dzikim zwierzętom. I wszyscy mieszkańcy ziemi dowiedzą się, że Izrael ma Boga.


text:
Niech się też wszyscy przekonają, że Jahwe ocala nie za pomocą miecza ani włóczni. Od Jahwe zależą losy całej wojny i to On wyda was w nasze ręce.


text:
Tymczasem Filistyn wstawszy zaczął zbliżać się coraz bardziej do Dawida. Dawid zaś wysunął się również pospiesznie na czoło wojowników, stając przeciw Filistynowi.


text:
Potem włożył Dawid rękę do swej pasterskiej torby, wydobył z niej kamyk, który następnie wyrzucił za pomocą procy. Trafił Filistyna w samo czoło, tak że kamyk utkwił w czole głęboko. I zwalił się Filistyn twarzą na ziemię.


text:
Tak oto Dawid, mając tylko procę i kamyk, pokonał Filistyna. Zadał mu cios śmiertelny. Dawid nie miał w rękach żadnego miecza.


text:
Następnie Dawid podbiegł, zatrzymał się koło Filistyna, chwycił za jego miecz, wyciągnął go z pochwy i zabił Filistyna, odcinając mu głowę. Filistyni, zobaczywszy, że poległ ich największy wojownik, rzucili się do ucieczki.


text:
Wtedy żołnierze Izraela oraz Judy, wydając okrzyki zwycięstwa, rzucili się w pościg za Filistynami i nękali ich aż do Gat i bram Ekronu. Trupy Filistynów leżały na całej drodze do Szaaraim aż do Gat i Ekronu.


text:
A Dawid wziął głowę Filistyna i kazał ją zanieść do Jerozolimy, całe zaś uzbrojenie Filistyna złożył w swoim namiocie.


text:
Tymczasem Saul, widząc, jak Dawid wychodził na spotkanie z Filistynem, zapytał dowódcy swoich wojsk, Abnera: Abnerze, czyim synem jest ten młody człowiek? Lecz Abner odpowiedział: Na życie twojej duszy, królu, nie wiem.


text:
Kiedy Dawid powrócił po zwycięstwie nad Filistynem, wziął go Abner i zaprowadził do Saula. Dawid jeszcze trzymał w rękach głowę Filistyna.


text:
I zapytał go Saul: Młody człowieku, czyim jesteś synem? Odpowiedział mu Dawid: Jestem synem twojego sługi, Jessego Betlejemity.


text:
Kiedy Dawid skończył rozmowę z Saulem, Jonatan na dobre już przylgnął sercem do Dawida i pokochał go jak siebie samego.


text:
Tymczasem zacieśniały się coraz bardziej więzy przyjaźni między Jonatanem i Dawidem, bo kochał Jonatan Dawida jak siebie samego.


text:
[Doszło nawet do tego, że] Jonatan zdjął z siebie własny płaszcz i oddał go Dawidowi, przekazał mu też całe swoje uzbrojenie, łącznie z mieczem, łukiem i własnym pasem.


text:
Kiedy Dawid wyruszał gdzieś, posłany przez Saula, wszystko mu się udawało. Postawił go tedy Saul na czele swoich wojowników. Cieszył się Dawid życzliwością całego ludu, a także sług królewskich.


text:
Kiedy po zwycięstwie Dawida nad Filistynem [wojownicy izraelscy] wracali z pola walki, ze wszystkich miast izraelskich wychodziły kobiety, śpiewając i tańcząc z radością przed królem Saulem, przy wtórze bębnów i dźwięku harf.


text:
Kobiety tańcząc odśpiewywały sobie nawzajem takie słowa: Saul pobił tysiące, ale Dawid dziesiątki tysięcy.


text:
Rozdrażniło to bardzo Saula, nie podobały mu się słowa tej pieśni. Zaczął się oburzać, mówiąc: Dawidowi przypisano zabicie dziesiątek tysięcy, a mnie tylko tysięcy! Brakuje już tylko, żeby mu przyznano całe królestwo.


text:
Następnego dnia zły duch, wysłany przez Jahwe, owładnął Saulem, który zaczął szaleć w swoim domu. Dawid [jak zazwyczaj w podobnej sytuacji] grał na harfie. Saul trzymał akurat w ręku włócznię.


text:
[W pewnej chwili] rzucił Saul włócznią. Wcześniej bowiem postanowił przygwoździć Dawida [włócznią] do ściany. Dawid jednak dwa razy na jego oczach uchylił się od ciosu.


text:
Odsunął tedy Saul od siebie Dawida i uczynił go dowódcą oddziału złożonego z tysiąca ludzi. Tak więc Dawid wyruszał [na wojny] i wracał z nich na oczach całego ludu.


text:
Natomiast wszyscy synowie Izraela i Judy kochali Dawida; widzieli bowiem, jak szedł [na wojny] i wracał z nich na ich oczach.


text:
Pewnego razu powiedział Saul do Dawida: Dam ci za żonę moją najstarszą córkę, Merab, jeśli będziesz [nadal] dzielnym wojownikiem i nie przestaniesz walczyć po stronie Jahwe. Mówił sobie bowiem Saul tak: Niech zaciąży nad nim ręka nie moja, lecz Filistynów.


text:
Odpowiedział Dawid Saulowi: A kimże ja jestem, czym jest moje życie, czym jest ród mojego ojca w Izraelu, żebym miał stać się zięciem samego króla?


text:
Ostatecznie jednak, gdy nadeszła stosowna pora, zamiast dać Dawidowi za żonę Merab, córkę Saula, dano ją za żonę Adrielowi z Mecholi.


text:
i tak sobie w duchu mówił: Dam mu ją, niech mu posłuży za pułapkę, żeby go w końcu dosięgła ręka Filistynów. Powiedział więc Saul - już po raz drugi - do Dawida: Jeszcze dziś staniesz się moim zięciem.


text:
A sługom swoim wydał Saul taki rozkaz: Donieście Dawidowi, że serce Saula znów zwróciło się ku niemu, że są mu też bardzo życzliwi wszyscy słudzy Saula. Niechże tedy Dawid tym razem zgodzi się zostać zięciem Saula.


text:
Kiedy słudzy przekazali Dawidowi tę wiadomość, Dawid odpowiedział: Czy według was to taka błaha rzecz być zięciem króla? Przecież ja jestem biednym człowiekiem i pochodzę z bardzo niskiego rodu.


text:
Rzekł na to Saul: Donieście Dawidowi, że król nie żąda od niego żadnego posagu. Chce jedynie, żeby mu dostarczył sto napletków filistyńskich, które byłyby dowodem zemsty na wrogach króla. Saul bowiem spodziewał się, że w ten sposób Dawid wpadnie w ręce Filistynów.


text:
Gdy słudzy Saula powiadomili o tym Dawida, zgodził się on zostać zięciem króla. Nie upłynęły jeszcze nawet wyznaczone dni,


text:
a Dawid przygotowawszy się wyruszył ze swymi ludźmi przeciw Filistynom i zabił ich aż dwustu. Zebrał ich napletki, przyniósł wszystkie i przekazał królowi, chcąc zostać jego zięciem. Dał mu przeto Saul za żonę swoją córkę Mikal.


text:
Za każdym razem, kiedy przywódcy filistyńscy zapuszczali się w kraj Izraelitów, Dawid dzięki swojemu męstwu odnosił nad nimi większe zwycięstwa niż wszyscy słudzy Saula. A imię jego okrywało się coraz większą sławą.


text:
Saul namawiał Jonatana i wszystkie swoje sługi, żeby zgładzili Dawida. Lecz Jonatan, syn Saula, bardzo kochał Dawida.


text:
Dlatego też o wszystkim powiadomił Dawida. Mówił: Mój ojciec, Saul, szuka sposobności, żeby cię zabić. Miej się więc na baczności, szczególnie jutro rano. Oddal się gdzieś i pozostań w jakiejś kryjówce.


text:
Ja też wyjdę z domu, aby być w pobliżu mojego ojca na polu, gdzie ty będziesz przebywał. Spróbuję porozmawiać z moim ojcem o tobie; zobaczę, co mi powie, i zaraz powiadomię cię o wszystkim.


text:
Sam Jonatan wyrażał się przed Saulem z całą życzliwością o Dawidzie. Mówił mu [między innymi] tak: Niech król nie dopuszcza się żadnego złego czynu przeciw swojemu słudze Dawidowi, bo i on nie uczynił nic złego tobie, o królu. Przeciwnie, wszystko, co robi, przyczynia się do twojego dobra.


text:
Przecież narażał swoje życie na tak wielkie niebezpieczeństwo, zgładził Filistyna i przez jego to ręce Jahwe dokonał dzieła wyzwolenia całego Izraela. Sam to widziałeś i radowałeś się tym. Dlaczego chcesz obarczyć się odpowiedzialnością za tę niewinną krew, wydając bez powodu Dawida na śmierć?


text:
Wysłuchał Saul wszystkich słów Jonatana, a potem poprzysiągł na życie Jahwe, że Dawid nie będzie skazany na śmierć.


text:
Zawołał więc Jonatan Dawida i powtórzył mu wszystko, co powiedział Saul. Potem przyprowadził Dawida do Saula i pozostawał Dawid przy boku Saula znowu tak jak dawniej.


text:
Kiedy ponownie rozpoczęła się wojna, wyruszył Dawid przeciw Filistynom i stanął z nimi do walki. Zadał im dotkliwą klęskę, tak że ratowali się przed nim ucieczką.


text:
I znów zły duch opanował Saula. Siedział on w swoim domu i trzymał w ręku włócznię, a Dawid grał na harfie.


text:
I znów szukał Saul sposobności, żeby ugodzić włócznią Dawida i przygwoździć go do ściany. Dawid jednak znów odskoczył na bok i uniknął ciosu Saula, który ugodził włócznią w ścianę. Wtedy uciekł Dawid i ukrywał się przez całą noc.


text:
Wysłał więc Saul swoich ludzi do domu Dawida, aby go zaskoczyli i wczesnym rankiem zgładzili. Tymczasem Mikal, żona Dawida, powiadomiła go o wszystkim, mówiąc: Jeżeli nie uciekniesz jeszcze tej nocy, jutro cię zabiją.


text:
A Mikal wzięła swoje terafim, ułożyła je w łóżku, umieściła u wezgłowia poduszkę ze skóry kozła i nakryła łóżko płaszczem.


text:
Wtedy Saul ponownie wysłał swoich ludzi, żeby koniecznie na własne oczy zobaczyli Dawida. Powiedział im: Przynieście mi go razem z jego łóżkiem. Ja muszę go zgładzić.


text:
Przyszli więc wysłannicy [Saula] ponownie i zobaczyli, że na łóżku jest posążek, a u wezgłowia poduszka z koźlej skóry.


text:
I powiedział Saul do Mikal: Dlaczego tak wprowadziłaś mnie w błąd i pozwoliłaś zbiec mojemu wrogowi, żeby się uratował? A Mikal odpowiedziała Saulowi: On mi zagroził, mówiąc: Albo pozwolisz mi uciec, albo cię zabiję.


text:
W ten sposób zbiegł Dawid i uratował się. Dotarł on do Samuela, który przebywał w Rama, i opowiedział o wszystkim, co mu uczynił Saul. Później poszedł i zamieszkał razem z Samuelem w Najot.


text:
I natychmiast posłał Saul swoich ludzi, żeby pochwycili Dawida. [Gdy przyszli], zobaczyli kilku nauczających proroków, którym przewodził Samuel. Duch Boży zstąpił na wysłanników Saula, tak że oni również zaczęli prorokować.


text:
Kiedy dowiedział się o tym Saul, wysłał innych ludzi, ale i oni zaczęli prorokować. Wysłał tedy po raz trzeci jeszcze innych ludzi, ale ci także przyłączyli się do prorokujących.


text:
Wobec tego Saul udał się sam do Rama. Dotarłszy do wielkiej cysterny, znajdującej się w Seku, zapytał: Gdzie są Samuel i Dawid? Odpowiedziano mu, że są w Najot koło Rama.


text:
Ruszył zatem w kierunku Najot koło Rama. Duch Boży jednak zstąpił i na niego, tak że idąc prorokował aż do samego Najot koło Rama.


text:
Tam, zdjąwszy już swoje szaty, nadal prorokował w obecności Samuela. I tak pozostał nagi, leżąc na ziemi przez cały dzień i całą noc. Dlatego jest powiedziane: Saul także znalazł się pomiędzy prorokami.


text:
Tymczasem Dawid zbiegł z Najot koło Rama i odnalazłszy Jonatana, zapytał: Cóż ja takiego uczyniłem? Jakiej dopuściłem się zbrodni, czym zawiniłem twojemu ojcu, że tak nastaje na moje życie?


text:
Odpowiedział mu Jonatan: Bądź całkiem spokojny! Nie zginiesz. Mój ojciec nie czyni nic bez mojej wiedzy - ani rzeczy bardzo ważnych, ani mniej ważnych. Dlaczego miałby ukrywać przede mną to jedno? Nie jest tak, jak ty mówisz.


text:
Na to rzekł, zaklinając się, Dawid: Twój ojciec wie dobrze, ze znalazłem łaskę w twoich oczach. Na pewno więc powie sobie: Niech się tylko nie dowie o tym Jonatan, bo bardzo będzie cierpiał. Ale na życie Jahwe i na twoje życie, śmierć jest naprawdę tylko o krok ode mnie.


text:
Rzekł więc Dawid do Jonatana: Jutro przypada nów księżyca. Powinienem zasiąść z królem do wspólnego posiłku. Ale pozwól mi, proszę, oddalić się i ukryć gdzieś w polu na trzy dni.


text:
Jeżeli twój ojciec zauważy moją nieobecność, powiesz mu tak: Dawid prosił, żeby mu wolno było udać się do jego rodzinnego miasta, Betlejem. Chciał bowiem tego dnia razem z całą rodziną złożyć doroczną ofiarę.


text:
Jeżeli on da do zrozumienia, że nie ma nic przeciwko temu, twój sługa może być spokojny. Ale jeżeli się rozgniewa, to wiedz, że już powziął jakieś złe postanowienie.


text:
Okaż wtedy, proszę, życzliwość twemu słudze, bo to przecież na mocy przymierza zawartego w imię Jahwe sprowadziłeś swojego sługę do siebie. Jeżeli masz mi coś do zarzucenia, sam wydaj mnie na śmierć. Po co masz mnie prowadzić do twego ojca?


text:
Na to odrzekł Jonatan: Niech będzie od ciebie jak najdalej nawet myśl taka! Gdybym się dowiedział, że jakieś zło rzeczywiście ci zagraża ze strony mojego ojca, przysięgam, że zaraz bym cię o tym powiadomił.


text:
Powiedział zatem Dawid do Jonatana: A kto powiadomi mnie o tym, jeśli twój ojciec potraktuje cię bardzo surowo?


text:
Rzekł tedy Jonatan do Dawida: Niech mi będzie świadkiem Jahwe, Bóg Izraela, że jutro, a najpóźniej pojutrze wybadam mojego ojca, czy nie grozi nic Dawidowi, i zaraz poślę kogoś do ciebie, żeby cię o wszystkim powiadomił.


text:
Niech Jahwe ześle na mnie wszystko, co najgorsze, jeśli miałbym cię nie powiadomić i nie pozwolić ci odejść w pokoju, gdybym się dowiedział, że ojciec mój knuje coś złego przeciw tobie. Niech Jahwe będzie z tobą tak, jak był z moim ojcem!


text:
A jeśli już nie będę żył, to nie odwracaj na wieki twego dobrego oblicza od mego domu, nawet gdy się okaże, że Jahwe usunął z powierzchni ziemi wszystkich nieprzyjaciół Dawida.


text:
W ten sposób Jonatan zawarł przymierze z domem Dawida, spodziewając się, że Jahwe dokona pomsty na jego wrogach.


text:
I jeszcze raz potwierdził Jonatan wszystko, co powiedział, przysięgą, powołując się na miłość do Dawida, którego rzeczywiście kochał jak samego siebie.


text:
Trzeciego dnia szybko wyruszysz stąd i udasz się tam, gdzie się już ukrywałeś kiedyś, gdy zdarzyło się coś podobnego. Będziesz się trzymał w pobliżu kamieniadrogowskazu.


text:
[W pewnej chwili] ja wypuszczę w kierunku tego kamienia trzy strzały, tak jakbym celował w sam kamień.


text:
I zaraz poślę chłopca, żeby przyniósł strzały. Jeżeli powiem chłopcu, że strzały są tuż przed nim i że ma je zebrać i przynieść, będzie to znaczyło, że możesz śmiało przychodzić, że nic ci nie zagraża, na życie Jahwe.


text:
Jeśli jednak powiem chłopcu, że strzały są trochę dalej, będzie to oznaczało, że masz uciekać. Sam Jahwe poprowadzi cię dalej.


text:
Co zaś do przyrzeczeń, któreśmy złożyli, ty i ja, to niech Jahwe będzie na zawsze [świadkiem] między mną a tobą.


text:
Jak zazwyczaj król usiadł na podwyższeniu pod ścianą, naprzeciw króla zajął miejsce Jonatan, Abner zaś usiadł koło Saula. Miejsce przeznaczone dla Dawida było puste.


text:
Ale tego dnia Saul nic jeszcze nie mówił. Był pewny, że mu [Dawidowi] coś się przydarzyło; być może popadł w jakąś nieczystość i jeszcze się nie oczyścił.


text:
Lecz nazajutrz, drugiego dnia nowiu księżycowego, kiedy miejsce przeznaczone dla Dawida było nadal puste, zapytał Saul swojego syna Jonatana: Dlaczego syn Jessego nie przyszedł na ucztę ani wczoraj, ani dziś?


text:
Mówił: Pozwól mi, proszę cię, bo składamy dziś w naszym mieście wspólnie rodzinną ofiarę i mój brat polecił mi wziąć udział w tej uroczystości. Jeżeli znalazłem łaskę w twoich oczach, pozwól mi tam iść i zobaczyć się z moimi braćmi. I dlatego właśnie nie ma go przy stole królewskim.


text:
Rozgniewał się Saul na Jonatana i powiedział: Ach, synu kobiety przewrotnej i zbuntowanej! Czy ty myślisz, że ja nie wiem o twojej przyjaźni z synem Jessego, co jest powodem hańby i dla ciebie, i dla łona twojej matki?


text:
Jak długo bowiem syn Jessego będzie chodził żywy po ziemi, nie zaznasz spokoju ani ty, ani całe twoje królestwo. Poślij teraz kogoś, żeby go schwytano, i przyprowadź mi go tutaj. [Ten człowiek] musi umrzeć.


text:
Wtedy Saul cisnął włócznię w jego stronę. Zrozumiał wówczas Jonatan, że jego ojciec nieodwołalnie postanowił zgładzić Dawida.


text:
Wstał tedy Jonatan bardzo zagniewany od stołu, nie tknąwszy owego drugiego dnia nowiu księżycowego nic z jedzenia. Był bardzo przygnębiony tym, że jego ojciec tak zelżył Dawida.


text:
Nazajutrz rano udał się Jonatan na pole, tak jak się umówił z Dawidem. Towarzyszył mu mały chłopiec.


text:
W pewnej chwili powiedział [Jonatan] do chłopca: Pójdziesz i poszukasz strzał, które wypuszczę za chwilę. Pobiegł tedy chłopiec, a Jonatan wystrzelił pierwszą strzałę tak, żeby spadła daleko przed chłopcem.


text:
Kiedy chłopiec przybiegł już na miejsce, gdzie [według jego przewidywań] mogła spaść strzała wystrzelona przez Jonatana, Jonatan zawołał do chłopca: Czy strzała nie jest dalej, niż ty stoisz?


text:
I przynaglał Jonatan chłopca, wołając: Szybko, pośpiesz się, nie zatrzymuj się! Dotarł tedy do strzały chłopiec, wziął ją i wrócił do swego pana.


text:
Gdy tylko chłopiec odszedł, pojawił się od strony południowej Dawid i padłszy na kolana, złożył trzy pokłony przed Jonatanem. Potem uściskali się i płakali jeden nad drugim, a Dawid aż zalewał się łzami.


text:
I powiedział Jonatan do Dawida: Idź w pokoju, tak jakeśmy to sobie wzajemnie poprzysięgli na imię Jahwe, mówiąc: niech Jahwe będzie nam świadkiem, między mną a tobą, między potomstwem moim a potomstwem twoim na wieki.


text:
Dawid udał się do Nob, do kapłana Achimeleka, który przerażony wybiegł Dawidowi na spotkanie i powiedział do niego: Dlaczego jesteś sam, czemu nikt nie przychodzi z tobą?


text:
A Dawid tak odpowiedział Achimelekowi: Król wydał mi taki oto rozkaz: Nikt nie może się dowiedzieć o sprawie, w której cię posyłam i którą ci powierzyłem. Wyznaczyłem moim ludziom pewne miejsce na spotkanie.


text:
Kapłan zaś odpowiedział Dawidowi: Nie mam pod ręką zwykłych chlebów, lecz jest tu chleb święty. [Mógłbym go dać], ale czy ci ludzie powstrzymali się chociaż od współżycia z kobietami?


text:
Rzekł na to Dawid do kapłana: Od trzech dni już jesteśmy w drodze i nie zbliżaliśmy się do kobiet. Ciała moich ludzi są więc czyste. I choć sama wyprawa jest zwyczajna, to przecież jest niejako uświęcona czystością [tych ludzi].


text:
Wtedy kapłan dał mu święty chleb, bo nie było innego, tylko chleb pokładny, który miano usunąć sprzed Jahwe, aby jeszcze w tym samym dniu, w którym go zabierano, zastąpić go chlebem świeżym.


text:
I oto jeszcze tego samego dnia zatrzymał się tam, w sanktuarium Jahwe, jeden ze sług Saula. Nazywał się Doeg, pochodził z Edomu i był przełożonym pasterzy Saula.


text:
Powiedział Dawid do Achimeleka: Czy nie masz tu pod ręką włóczni albo miecza? Nie zdążyłem zabrać ze sobą własnego miecza ani żadnej innej broni, gdyż król usilnie nalegał na pośpiech.


text:
Odpowiedział na to kapłan: Jest tu miecz Goliata, Filistyna, którego zabiłeś w Dolinie Terebintu. Leży tu oto, za efodem, zawinięty w płaszcz. Jeżeli chcesz, możesz go sobie wziąć. Innego tu nie ma. A Dawid na to: Nie ma sobie równego! Daj mi go!


text:
A słudzy Akisza zaczęli pytać: Czy to nie jest Dawid, władca tego kraju? Czy to nie jest ten, na którego cześć śpiewano tańcząc: Saul pobił tysiące, a Dawid dziesiątki tysięcy?


text:
Zaczął tedy udawać chorego na umyśle i zachowywał się na ich oczach jak szalony: tłukł pięściami w bramy, a z ust spływała mu po brodzie piana.


text:
I rzekł Akisz do swoich sług: Widzicie przecież, że to jakiś szaleniec. Po coście go tu sprowadzili? [16] Czy ja mam za mało własnych obłąkańców, że przyprowadzacie mi jeszcze i tego, żeby się tu popisywał przede mną swoimi szaleństwami? I takiego chcecie wprowadzić do mojego domu?


text:
Uciekł więc Dawid stamtąd i ukrywał się w jaskini Adullam. Gdy dowiedzieli się o tym jego bracia i wszyscy domownicy jego ojca, przyszli tam do niego.


text:
Z czasem zgromadzili się wokół niego wszyscy uciśnieni, dłużnicy ścigani przez swoich wierzycieli, ludzie złamani na duchu, a on stał się przywódcą ich wszystkich. Przyłączyło się do niego w ten sposób około czterystu mężczyzn.


text:
Po jakimś czasie udał się Dawid do Mispe w Moabie i powiedział do króla moabickiego: Pozwól, proszę cię, mojemu ojcu i mojej matce schronić się u was i pozostać tu tak długo, aż będę wiedział, co Bóg zamierza ze mną uczynić.


text:
Ale pewnego razu prorok Gad powiedział do Dawida: Nie musisz się już ukrywać. Wstań i wróć do krainy judzkiej. Ruszył tedy Dawid w drogę i udał się do lasu Cheret.


text:
Saul dowiedział się, że wyśledzono gdzieś Dawida i otaczających go ludzi. Siedział Saul pewnego dnia w Gibea pod drzewem tamaryszkowym na małym wzniesieniu. Trzymał w ręku włócznię, a wszyscy jego podwładni stali przed nim w szeregach.


text:
I powiedział Saul do podwładnych, którzy stali w szeregach przed nim: Posłuchajcie, Beniaminici! Czy syn Jessego da wam wszystkim pola i winnice? Czy uczyni was wszystkich przywódcami oddziałów liczących po tysiąc i po stu ludzi?


text:
Czy wyświadczy wam to wszystko i dlatego tak sprzysięgliście się przeciw mnie? Czy dlatego nikt nie chce mi powiedzieć, że mój syn zaprzyjaźnił się z synem Jessego? Czy dlatego też nic was nie obchodzi, że cierpię, i nikt mnie nie powiadamia o tym, że mój syn zbuntował przeciwko mnie mojego sługę, by urządził na mnie zasadzkę, co też dziś uczynił?


text:
Zabrał głos Doeg, Edomita, przełożony sług Saula, i powiedział: Widziałem, jak syn Jessego szedł do Nob, do kapłana Achimeleka, syna Achituba.


text:
Achimelek zwrócił się w tej sprawie o radę do Jahwe i zaopatrzył syna Jessego w żywność. Wręczył mu także miecz po Goliacie, Filistynie.


text:
Wezwał tedy król do siebie kapłana Achimeleka, syna Achituba, z cały domem jego ojca i z wszystkimi kapłanami, jacy byli w Nob. Wszyscy stawili się przed królem.


text:
Powiedział Saul: Dlaczego sprzysięgliście się przeciwko mnie, ty i syn Jessego? Dałeś mu chleba i miecz, radziłeś się w jego sprawie samego Boga, a wszystko po to, żeby on się zbuntował przeciwko mnie i urządził na mnie zasadzkę, co też dziś uczynił.


text:
Achimelek tak odpowiedział królowi: Pokaż mi choć jednego spośród twoich sług, który byłby ci tak wierny jak Dawid, zięć królewski, przełożony twojej straży przybocznej, powszechnie szanowany w całym twoim domu!


text:
Czy to dopiero dziś zacząłem się radzić Boga w jego sprawie? Na pewno nie! Niech król nie wkłada na barki swojego sługi ciężaru, który musiałby odczuć cały dom mojego ojca. Sługa twój bowiem nic o tym nie wiedział, ani w sprawach ważnych, ani mniej ważnych.


text:
Strażnikom zaś, którzy znajdowali się koło niego, wydał król taki rozkaz: Otoczcie i pozabijajcie kapłanów Jahwe. Stoją oni bowiem po stronie Dawida i choć wiedzieli o ucieczce, nic mi o tym nie powiedzieli. Ale słudzy króla nie odważyli się podnieść ręki na kapłanów Jahwe.


text:
Wtedy powiedział król do Doega: Ty dobądź miecza i uderz na nich. Zwrócił się więc Doeg, Edomita, w stronę kapłanów i zaczął ich razić mieczem. Zabił tego dnia osiemdziesięciu pięciu mężów, noszących lniany efod.


text:
Ponadto Saul zaatakował mieczem miasto kapłańskie Nob i zgładził wszystkich mężczyzn i kobiety, młodzież i niemowlęta, woły, osły i owce.


text:
Zdołał się uratować tylko jeden jedyny syn Achimeleka, syna Achituba. Nazywał się Abiatar i znalazł schronienie u Dawida.


text:
Powiedział wtedy Dawid do Abiatara: Wiedziałem już wówczas, że Doeg, Edomita, który tam przebywał, nie omieszka powiadomić o wszystkim Saula. To ja jestem przyczyną śmierci całego domu twojego ojca.


text:
Zostań ze mną, nie bój się niczego. Ten, który czyha na moje życie, nastaje również na twoje. Przy mnie będziesz bezpieczny.


text:
Pewnego razu doniesiono Dawidowi, że oto Filistyni zaatakowali mieszkańców Keili i grabią ich zagrody.


text:
Radził się tedy Dawid Jahwe, czy ma iść i walczyć z tymi Filistynami. A Jahwe tak odpowiedział Dawidowi: Idź, pokonasz Filistynów i oswobodzisz Keilę.


text:
Lecz ludzie Dawida powiedzieli: Już tu, na ziemi judzkiej, żyjemy w bojaźni. O ileż bardziej będziemy musieli się lękać, gdy wyruszymy do Keili przeciwko wojskom filistyńskim.


text:
I znów radził się Dawid Jahwe. A Jahwe tak mu odpowiedział: Wstań i idź do Keili, bo Ja wydam dziś Filistynów w twoje ręce.


text:
Poszedł tedy Dawid ze swoimi ludźmi do Keili i uderzył na Filistynów. Zabrał wszystkie ich trzody i zadał im dotkliwą klęskę. W ten sposób uwolnił Dawid mieszkańców Keili.


text:
Abiatar, syn Achimeleka, gdy zbiegł do Dawida, a potem razem udawali się do Keili, miał w ręku efod.


text:
Kiedy Saulowi doniesiono, że Dawid poszedł do Keili, Saul powiedział: Bóg wydaje go w moje ręce, bo zamknął się w mieście, które ma bramy i zamki.


text:
Zgromadził więc Saul wszystkich swoich wojowników, aby pójść z nimi do Keili i uderzyć na Dawida i jego ludzi.


text:
Dawid zaś, wiedząc, że Saul knuje takie zło przeciw niemu, powiedział do kapłana Abiatara: Przynieś mi tu efod.


text:
I zaraz dodał: Jahwe, Boże Izraela! Sługa Twój się dowiedział, że Saul próbuje dotrzeć do Keili i zamierza - z mego powodu - zniszczyć całe miasto.


text:
Czy mieszkańcy Keili wydadzą mnie w jego ręce? Czy Saul rzeczywiście przyjdzie, tak jak to słyszał Twój sługa? O Jahwe, Boże Izraela, zechciej powiedzieć to Twojemu słudze. I odpowiedział Jahwe: Tak, przyjdzie.


text:
Znów tedy zapytał Dawid: A mieszkańcy Keili czy wydadzą mnie i moich ludzi w ręce Saula? Odpowiedział Jahwe: Tak, wydadzą.


text:
Wstał więc Dawid razem ze swymi ludźmi - łącznie było ich około sześciuset - i wyszli z Keili, i chodzili tu i tam bez celu. Saul dowiedziawszy się, że Dawid uciekł z Keili, poniechał marszu na to miasto.


text:
Tymczasem Dawid pozostawał na pustyni, w miejscach niedostępnych i pośród wzniesień pustyni Zif. Szukał go Saul przez cały czas, ale Bóg nie wydał Dawida w ręce Saula.


text:
Dawid wiedział dobrze, że Saul czynił wszystko, aby pozbawić go życia. Dlatego pozostawał na pustyni Zif, ukrywając się po lasach.


text:
[Wtedy to] Jonatan, syn Saula, wstał i poszedł, żeby spotkać się w Chorsza z Dawidem. Umocnił tam w Bogu jego prawicę, mówiąc:


text:
Nie lękaj się niczego, bo nie dosięgnie cię ręka mojego ojca, Saula. Ty będziesz kiedyś królem całego Izraela, a ja będę drugim po tobie. Mój ojciec Saul również wie o tym dobrze.


text:
I zawarli ze sobą przymierze wobec Jahwe: Dawid pozostał nadal w Chorsza, a Jonatan wrócił do siebie.


text:
Mieszkańcy Zif przyszli do Gibea i powiedzieli Saulowi: Dawid ukrywa się u nas w miejscach niedostępnych na pustyni Zif, w Chorsza, między wzgórzami Chakila, w południowej części kraju.


text:
Wracajcie, proszę, do siebie, upewnijcie się jeszcze raz [gdzie przebywa]; sprawdźcie też i zobaczcie, dokąd obecnie zmierza i kto go tam widział. Mówiono mi bowiem, że jest on bardzo przebiegły.


text:
Zobaczcie sami i sprawdźcie wszystkie miejsca, w których się ukrywa. Gdy przyniesiecie mi potem już całkiem pewne wieści, ja pójdę z wami. Jeżeli tylko znajduje się w kraju, będę go szukał wśród wszystkich pokoleń judzkich.


text:
Powstawszy tedy [mieszkańcy Zif] wyruszyli przed Saulem. Tymczasem Dawid wycofał się razem ze swoimi ludźmi w stronę pustyni Maon, na równinę w południowej części kraju.


text:
Wyruszył też Saul razem ze swoimi ludźmi na poszukiwanie Dawida. Dawid jednak, dowiedziawszy się o tym, usunął się w stronę rozpadlin skalnych na pustyni Maon. Gdy Saul się o tym dowiedział, ruszył przez pustynię Maon w pościg za Dawidem.


text:
Saul ze swoimi ludźmi posuwał się z jednej strony gór, a Dawid ze swoimi oddziałami - z drugiej strony. Dawid przyśpieszał, pragnąc ujść przed Saulem, który usiłował otoczyć Dawida i jego ludzi, żeby ich schwytać.


text:
W pewnej chwili przybył jakiś goniec do Saula i powiedział: Wracaj szybko, bo Filistyni zaatakowali nasz kraj.


text:
Zaniechał tedy Saul dalszego pościgu za Dawidem i wyruszył przeciwko Filistynom. Dlatego miejsce to nazwano Skałą Rozłączeń.


text:
A kiedy Saul powrócił z pościgu nad Filistynami, powiedziano mu: Dawid znajduje się na pustyni Engaddi.


text:
Wybrał tedy Saul trzy tysiące mężczyzn z najlepszych wojowników Izraela i wyruszył na poszukiwanie Dawida i jego ludzi, zapuszczając się aż na wschodnią stronę Skał Dzikich Kóz.


text:
W pewnej chwili zobaczył niedaleko drogi zagrody dla owiec. Była tam jaskinia, do której Saul wszedł, by załatwić własne potrzeby. Tymczasem w tej właśnie jaskini, w jej głębi, znajdował się ze swymi ludźmi Dawid.


text:
Natychmiast powiedzieli do Dawida jego ludzie: Oto nadszedł dzień, o którym Jahwe ci powiedział: Dziś wydaję twojego nieprzyjaciela w twoje ręce. Postąp z nim, jak ci się podoba. A Dawid wstał i tylko po cichu odciął kawałek poły płaszcza Saula.


text:
I powiedział do swoich ludzi: Niech mnie Jahwe strzeże, bym miał uczynić coś złego panu mojemu, pomazańcowi Jahwe. Obym nie odważył się nigdy podnieść rękę na niego, bo jest pomazańcem Jahwe.


text:
Takimi to słowy Dawid skarcił swoich ludzi i nie pozwolił im rzucić się na Saula. Tymczasem Saul powstawszy wyszedł z jaskini i ruszył w dalszą drogę.


text:
Zaraz też wyszedł i Dawid z jaskini i zaczął wołać za Saulem: O królu, panie mój! Obejrzał się Saul za siebie, a Dawid pokłonił się nisko, a potem, upadłszy na ziemię,


text:
Dziś na własne oczy zobaczyłeś, że Jahwe oddał cię w moje ręce w tej oto jaskini. Radzono mi, żebym cię zabił, ale moje serce ulitowało się nad tobą i powiedziałem: Nie odważę się podnieść ręki na mojego pana, bo jest on pomazańcem Jahwe.


text:
Popatrz więc teraz, mój ojcze, na moje ręce, zobacz tę połę własnego płaszcza w moim ręku. Ponieważ odciąłem połę twojego płaszcza, a ciebie nie zabiłem, musisz chyba uznać to za dowód, że w moim postępowaniu nie ma ani przewrotności, ani buntu i że w niczym nie wykroczyłem przeciwko tobie. Tymczasem ty ciągle czyhasz na moje życie i chcesz mnie zabić.


text:
Niech sam Jahwe rozsądzi sprawę między mną a tobą; niech Jahwe dokona za mnie pomsty na tobie. Ja sam nigdy nie podniosę mojej ręki na ciebie.


text:
Przewrotność zawsze pochodzi od przewrotnych - mówi stare przysłowie. Tak więc nigdy nie podniosę na ciebie mojej ręki.


text:
Za kimże więc król Izraela ruszył w pościg? Kogóż ty ścigasz? Jakiegoś tam zdechłego psa? Pchłę marną?


text:
Niech Jahwe sam rozsądzi nasze sprawy. Niech wejrzy na moją sprawę i niech jej broni, a Jego wyrok niech mnie wybawi z rąk twoich.


text:
Kiedy Dawid skończył przemawiać w ten sposób do Saula, Saul powiedział: Czy to rzeczywiście twój głos, synu mój, Dawidzie? A potem zaczął Saul płakać.


text:
Wreszcie powiedział do Dawida: Jesteś sprawiedliwszy ode mnie, bo ty wyświadczyłeś mi dobro, a ja zapłaciłem ci za to złem.


text:
Udowodniłeś dziś, że postępujesz wobec mnie z całą życzliwością, bo oto Jahwe wydał mnie w twoje ręce, ty jednak mnie nie zabiłeś.


text:
Jeżeli ktoś już pochwyci swego wroga, to czyż pozwala mu pójść spokojnie w dalszą drogę? Niech Jahwe wynagrodzi ci za to, co mi uczyniłeś owego dnia.


text:
Teraz już wiem, że ty właśnie będziesz królem i że królestwo Izraela utrwali się na długo w twoich rękach.


text:
Przysięgnij mi tedy, proszę, na imię Jahwe, że nie wyniszczysz w przyszłości mojego potomstwa, a mojego imienia nie będziesz usiłował wymazać z dziejów domu mego ojca. [23] I złożył Dawid taką przysięgę Saulowi. Wtedy udał się Saul do swego domu, a Dawid ze swymi ludźmi wrócili na miejsca trudno dostępne.


text:
Tymczasem zmarł Samuel. Zebrał się cały Izrael, aby opłakiwać jego śmierć. Pochowano go w miejscu jego zamieszkania, w Rama. Powstał wtedy Dawid i udał się na pustynię Paran.


text:
Żył w Maon człowiek mający swoje dobra w Karmelu. Był bardzo bogaty, miał trzy tysiące owiec i tysiąc kóz, a do Karmelu przybył, aby dopilnować strzyżenia owiec.


text:
Człowiek ten nazywał się Nabal, a jego żona miała na imię Abigail. Kobieta była pełna rozsądku i bardzo piękna, natomiast jej mąż odznaczał się surowością i przewrotnością. Pochodził z rodu Kaleba.


text:
wysłał do niego dziesięciu młodych ludzi z takim poleceniem: Udacie się do Karmelu, odnajdziecie Nabala, pozdrowicie go ode mnie


text:
i powiecie mu, mojemu bratu, tak: Pokój z tobą, pokój twojemu domowi, pokój wszystkiemu, co do ciebie należy.


text:
Dowiedziałem się, że odbywa się u ciebie strzyżenie owiec. Otóż, twoi pasterze byli z nami. Nie wyrządziliśmy im żadnej krzywdy, nie zginęło im też nic z trzód przez cały czas ich pobytu w Karmelu.


text:
Zapytaj zresztą twoich sług; sami ci powiedzą. Niechże tedy owi młodzi ludzie znajdą łaskę w twoich oczach. Przychodzimy bowiem do ciebie w dniu wielkiej radości. Daj, proszę cię, twoim sługom oraz synowi twojemu, Dawidowi, cokolwiek będziesz miał pod ręką.


text:
Kiedy młodzi ludzie, wysłannicy Dawida, przybyli do Nabala, powtórzyli Nabalowi wszystko, co powiedział Dawid, i czekali na odpowiedź.


text:
A Nabal tak odpowiedział sługom Dawida: Któż to taki ten Dawid? Kim jest sługa Jessego? Dużo jest dzisiaj takich sług, co pouciekali od swoich panów.


text:
Czy mam może wziąć chleb, wodę i zwierzęta pobite na posiłek dla zajętych strzyżeniem, by wszystko to dać ludziom, którzy przychodzą nie wiadomo skąd?


text:
Odwrócili się tedy młodzi ludzie, wysłannicy Dawida, i ruszyli w drogę powrotną. A kiedy już znaleźli się u siebie, powtórzyli Dawidowi wszystko, co usłyszeli.


text:
Wtedy wydał Dawid swoim ludziom rozkaz, żeby każdy przypasał miecz. Wziął zatem każdy swój miecz. Także Dawid przypasał własny miecz. Około czterystu ludzi ruszyło w drogę za Dawidem. Dwustu ludzi pozostało do pilnowania taborów.


text:
W tym czasie jeden ze służących Nabala taką wiadomość przyniósł jego żonie, Abigail: Dawid przysłał z pustyni swoich ludzi z pozdrowieniami dla naszego pana, który jednak kazał ich zaatakować.


text:
A przecież ci ludzie byli tak dobrzy dla nas! Nigdy nie wyrządzili nam najmniejszej krzywdy, nic nie ubyło z naszych trzód przez cały czas, gdy przybywaliśmy wspólnie z nimi na tych samych pastwiskach.


text:
Służyli nam jakby za mur ochronny zarówno w nocy, jak i za dnia, przez cały czas naszego pobytu z nimi, kiedy wspólnie wypasaliśmy nasze trzody.


text:
Zastanów się teraz, pomyśl, co powinnaś zrobić. Zło zawisło bowiem nad naszym panem i nad całym jego domem. Ale on sam - to istny syn Beliala i nie można z nim o tym mówić.


text:
Natychmiast wzięła Abigail dwieście chlebów, dwa bukłaki wina, pięć baranów, przygotowanych już do spożycia, pięć miar prażonego ziarna, rodzynków ze stu gron i dwieście ciastek z figami. Wszystko to kazała załadować na osły i wydała swoim ludziom taki rozkaz:


text:
Kiedy się zbliżała, siedząc na ośle, w pewnym miejscu, zasłoniętym przez góry, zobaczyła, jak z drugiej strony nadchodził Dawid ze swymi ludźmi. Tam ich spotkała.


text:
Dawid zaś mówił: Na próżno pilnowałem na pustyni wszystkiego, co ma ten człowiek, tak że nic mu nie ubyło z tego, co posiadał. Odpłacił mi złem za moje dobro!


text:
Niech Bóg uczyni mi wszystko, co najgorsze, jeśli ze wszystkiego, co posiada, zostawię mu do rana choćby jedno najmarniejsze chłopię.


text:
Tymczasem Abigail, skoro tylko spostrzegła Dawida, szybko zsiadła z osła, pokłoniła się nisko i upadła na twarz przed Dawidem.


text:
Potem, obejmując go za nogi, powiedziała: Panie mój, niech na mnie, na mnie niech spadnie cała wina! Pozwól też twojej służebnicy przemówić do ciebie, racz wysłuchać twojej służebnicy.


text:
Niech pan mój nie zważa na Nabala, tego potomka Beliala, bo jest on rzeczywiście tym, co oznacza jego imię, a Nabal oznacza tyle, co szalony. Jest to prawdziwie szaleniec. Ja sama zaś, służebnica twoja, wcale nie spotkałam młodych ludzi, których pan mój zechciał do nas wysłać.


text:
A teraz, panie mój, na życie Jahwe i na twoje własne życie, Jahwe ustrzegł cię od rozlewu krwi i od pomsty, dokonywanej twoimi własnymi rękami. Niech więc od tej chwili wszyscy twoi wrogowie oraz ci, którzy chcieliby wyrządzić jakąkolwiek krzywdę mojemu panu, staną się jak Nabal.


text:
Racz tedy przyjąć te podarki, które twoja służebnica przynosi swojemu panu. Niech zostaną rozdzielone pomiędzy młodych ludzi, którzy towarzyszą mojemu panu.


text:
Wybacz, proszę, winę twojej służebnicy! Jahwe z pewnością zbuduje dom trwały dla mojego pana, bo pan mój prowadzi wojny [z polecenia] Jahwe. Nikt nie dopatrzy się w tobie żadnego zła przez wszystkie dni twojego życia.


text:
Jeśliby jednak znalazł się ktoś, kto by czyhał na twoje życie, to niech życie mojego pana ma w swej szczególnej opiece Jahwe, twój Bóg; niech będzie starannie strzeżone w zamkniętym skarbcu życia. Życie zaś twoich wrogów niech Jahwe odrzuci od siebie jak kamień wyrzucony z procy.


text:
A kiedy już Jahwe obdarzy mojego pana wszelkim obiecanym mu dobrem i uczyni go władcą całego Izraela,


text:
niech mój pan nie ma żadnych wyrzutów sumienia ani niech nie odczuwa w swoim sercu żadnego niepokoju z tego powodu, że bez potrzeby doszło do rozlewu krwi, a on sam dopuścił się zemsty. A kiedy Jahwe okaże już całą swoją życzliwość mojemu panu, wspomnij, proszę, na twoją służebnicę.


text:
Powiedział wtedy Dawid do Abigail: Niech będzie błogosławiony Jahwe, Bóg Izraela, za to, że wysłał cię dziś na moje spotkanie.


text:
Niech będzie błogosławiona twoja mądrość; i ty sama bądź błogosławiona za to, żeś mnie powstrzymała od rozlewu krwi i od zbrukania moich rąk [krwią] zemsty.


text:
W przeciwnym bowiem razie, na życie Jahwe, Boga Izraela, który mnie powstrzymał od wyrządzenia ci jakiejkolwiek krzywdy - gdybyś nie pośpieszyła się i nie przybyła do mnie [na czas], dziś o wschodzie słońca nikt by nie pozostał z ludzi Nabala; nie ocalałoby nawet najnędzniejsze chłopię.


text:
Potem wziął Dawid z rąk Abigail wszystko, co przyniosła, i powiedział: Wracaj w pokoju do swojego domu! Widzisz więc, że wysłuchałem twojej prośby i postąpiłem z tobą łaskawie.


text:
Abigail, wróciwszy do Nabala, trafiła na wielką, niczym królewską, ucztę w ich domu. Nabal wyglądał na bardzo rozradowanego, był całkiem pijany. Nie rozmawiała więc z nim wcale aż do rana.


text:
Ale rano, kiedy Nabal już wytrzeźwiał, jego żona opowiedziała mu o wszystkim, zadając w ten sposób śmiertelny cios jego sercu. Stał się nagle obojętny jak głaz.


text:
Kiedy Dawid dowiedział się o śmierci Nabala, zawołał: Niech będzie błogosławiony Jahwe, który stanął w obronie mojej sprawy i pomścił zniewagi, jakich doznałem od Nabala, i uchronił swego sługę od popełnienia czegoś złego. Jahwe sprawił, że cała przewrotność Nabala spadła na jego własną głowę. Potem kazał Dawid powiadomić Abigail, że pragnie wziąć ją sobie za żonę.


text:
Przybywszy do Abigail, która była w Karmelu, słudzy Dawida powiedzieli tak: Dawid przysłał nas do ciebie z wiadomością, że chce wziąć cię za żonę.


text:
Wtedy powiedziała: Przecież wasza służebnica jest zaledwie niewolnicą, godną co najwyżej obmywać nogi sług mojego pana!


text:
Potem podniósłszy się wsiadła na osła, a za nią ruszyło w drogę pięć młodych dziewcząt. Podążyła za wysłannikami Dawida i została jego żoną.


text:
Mieszkańcy Zif przybyli do Saula, który był w Gibea, i powiedzieli: Dawid ukrywa się na wzgórzu Chakila, gdzie kończy się pustynia.


text:
Wstał tedy Saul i wyruszył z trzema tysiącami doborowych Izraelitów w stronę pustyni Zif na poszukiwanie Dawida.


text:
Saul rozbił namioty na wzgórzu Chakila, na skraju stepu, w pobliżu drogi, a Dawid przebywał na pustyni. Posłyszawszy, że Saul wyruszył na jego poszukiwanie w stronę pustyni,


text:
Wyruszył zatem Dawid w drogę i dotarł na miejsce, gdzie Saul rozbił swoje namioty. Zobaczył też, gdzie spali Saul i Abner, syn Nera, dowódca oddziałów wojskowych. Namiot Saula znajdował się w samym środku obozowiska, namioty zaś wojowników były ustawione dokoła.


text:
Zwracając się do Achimeleka Chetyty i do Abiszaja, syna Serui, a brata Joaba, Dawid zapytał: Kto z was na ochotnika chce pójść ze mną do obozowiska Saula? Odpowiedział Abiszaj: Ja pójdę z tobą!


text:
Dawid i Abiszaj jeszcze nocą weszli do obozu i zobaczyli Saula, który spał w środku obozowiska. Jego włócznia była przy nim, wbita w ziemię u wezgłowia. Abner i cały lud spali rozłożeni dokoła.


text:
Abiszaj powiedział do Dawida: Bóg oddaje dziś twojego wroga w twoje ręce. Pozwól mi, proszę, zadać mu cios włócznią i za jednym pchnięciem przygwoździć go do ziemi, bez zamierzania się po raz drugi.


text:
Ale Dawid powiedział do Abiszaja: Nie zabijaj go! Jakże bowiem mógłby ujść kary ten, kto odważyłby się podnieść rękę na pomazańca Bożego?


text:
Ponadto powiedział Dawid: Na życie Jahwe! Niech ugodzi go sam Bóg albo niech nadejdzie wkrótce jego dzień i sam umrze, albo pójdzie na wojnę i zginie.


text:
Ale mnie niech Bóg broni, abym miał podnieść rękę na pomazańca Jahwe. Zabierz tylko włócznię, która znajduje się u jego wezgłowia, oraz bukłak z wodą i ruszamy stąd.


text:
Wziął Dawid od wezgłowia Saula włócznię oraz bukłak z wodą i odeszli. Nikt ich nie spostrzegł, nikt o niczym nie wiedział, nikt się nie obudził. Wszyscy spali, bo Jahwe zesłał na nich bardzo twardy sen.


text:
Dawid przeprawił się na drugą stronę i trzymał się z daleka, pozostając [jednak] na szczycie góry. Dzieliła ich dość duża przestrzeń.


text:
W pewnej chwili Dawid zawołał do wojowników [z drugiej strony] i do Abnera, syna Nera: Abnerze, czy udzielisz mi odpowiedzi? Zapytał tedy Abner: Kim ty jesteś, że ośmielasz się wołać do króla?


text:
Odpowiedział Dawid Abnerowi: Czy ty nie jesteś mężczyzną? Kto jest ci równy w Izraelu? Dlaczego nie upilnowałeś króla, twojego pana? Oto wdarł się tu ktoś z ludu, aby zabić króla, twojego pana.


text:
To, co uczyniłeś, jest godne najwyższego potępienia. Na życie Jahwe, zasłużyliście na śmierć, bo nie strzegliście dobrze waszego pana, pomazańca Jahwe. Popatrz no teraz, gdzie są włócznia króla i bukłak z wodą, które znajdowały się u wezgłowia króla?


text:
Głos Dawida rozpoznał Saul, który też zapytał: Czy to twój głos, synu mój, Dawidzie? A Dawid odpowiedział: Tak, to mój głos, królu, panie mój.


text:
I zaraz dodał: Dlaczego to pan mój ściga swojego sługę? Cóż ja takiego uczyniłem? Jakiej to zbrodni dokonały moje ręce?


text:
Niech król i pan mój raczy posłuchać słów swojego sługi: Jeżeli to Jahwe pobudza cię do występowania przeciw mnie, niech zechce przyjąć z upodobaniem woń ofiary. Lecz jeśli czynią to ludzie, niech będą przeklęci przed obliczem Jahwe! Zostałem bowiem przez nich wypędzony, bym nie miał prawa do dziedzictwa Jahwe. Powiedziano mi: Idź i służ obcym bogom!


text:
Obyż moja krew nie została wylana na ziemię daleko od oblicza Jahwe! Sam król Izraela wyruszył by złapać jedną pchłę, i ściga mnie tak, jak poluje się na kuropatwę w górach.


text:
Saul powiedział: Zgrzeszyłem! Wróć, synu mój, Dawidzie, nie uczynię ci już nic złego, gdyż dowiodłeś w tych dniach, że moje życie jest drogie w twoich oczach. Postępowałem dotychczas bardzo niemądrze; byłem w wielkim błędzie.


text:
Dawid odpowiedział: Oto twoja włócznia, królu. Niech podejdzie jeden z twoich giermków, żeby ją zabrać.


text:
Jahwe odpłaci każdemu według swojej sprawiedliwości i wierności. Dziś Jahwe wydał cię w moje ręce, ale ja nie śmiałem podnieść ręki na pomazańca Jahwe.


text:
Oto jak wielką wartość ma dziś twoje życie w moich oczach. Niech też taką wartość przedstawia moje życie w oczach Jahwe i niech On raczy już uwolnić mnie od wszelkiego ucisku.


text:
Powiedział tedy Saul do Dawida: Bądź błogosławiony, synu mój, Dawidzie! Na pewno powiedzie ci się w twoich poczynaniach. I udał się Dawid w swoją drogę, a Saul wrócił do siebie.


text:
Dawid znów zaczął sobie mówić: A jednak zginę któregoś dnia z ręki Saula. Nie pozostaje mi nic innego, jak natychmiast szukać schronienia w kraju Filistynów, żeby Saul przestał wreszcie szukać mnie na ziemi izraelskiej. Tylko tak będę mógł się uratować.


text:
I powstawszy wyruszył Dawid razem z sześciuset swymi ludźmi w drogę. Udał się do Akisza, syna Maoka, króla Gat.


text:
U Akisza w Gat pozostawał Dawid razem ze swymi ludźmi. Każdy miał ze sobą własną rodzinę. Z Dawidem były jego dwie żony, Achinoam z Jizreel i Abigail z Karmelu, [dawna] żona Nabala.


text:
Pewnego razu powiedział Dawid do Akisza: Jeżeli znalazłem łaskę w twoich oczach, przydziel mi, proszę, jedno osiedle lub jakieś miejsce, gdzie mógłbym zamieszkać. Po cóż bowiem sługa twój ma mieszkać razem z tobą w królewskim mieście?


text:
I dał mu wówczas Akisz Siklag. To dlatego właśnie aż po dzień dzisiejszy Siklag należy do królów judzkich.


text:
Potem wyruszył Dawid ze swoimi ludźmi i udał się do kraju Geszurytów, Girzytów i Amalekitów. Ludy te od najdawniejszych czasów zamieszkiwały ową krainę, od Telam w stronę Szur aż po ziemię egipską.


text:
Kiedy Dawid uderzał na jakąś krainę, nie pozostawiał przy życiu ani mężczyzn, ani kobiet; zabierał owce, woły, osły, wielbłądy i wszelkie odzienie. Potem wracał do Akisza.


text:
Pytał go Akisz: Dokąd zapuściliście się dzisiaj? A Dawid odpowiadał: Do Negebu judzkiego, do Negebu jerachmeelickiego, do Negebu kenickiego.


text:
Nie pozostawiał Dawid przy życiu żadnego mężczyzny ani kobiety; nikogo nie przywiódł ze sobą do Gat w obawie - tak sobie mówił - by nie doniosło się przez kogoś, że tak oto postępował Dawid; że tak zachowywał się przez cały czas swego pobytu na ziemi filistyńskiej.


text:
Akisz darzył jednak Dawida zaufaniem i mówił: Znienawidzili go jego współbracia, Izraelici. Tym łatwiej pozostanie na zawsze moim sługą.


text:
Filistyni zgromadzili wszystkie swoje oddziały, by wyruszyć na wojnę z Izraelitami. Wtedy powiedział Akisz do Dawida: Wiedz, że musisz pójść ze mną na wojnę, ty i wszyscy twoi ludzie.


text:
Rzekł na to Dawid do Akisza: Sam wkrótce zobaczysz, czego twój sługa potrafi dokonać. Akisz zaś na to: Ustanawiam cię więc na zawsze strażnikiem mojej osoby.


text:
Umarł Samuel i cały Izrael opłakiwał jego śmierć. Pochowano go w jego rodzinnym mieście, w Rama. Saul zaś kazał przepędzić z kraju wszystkich wróżbitów i czarnoksiężników.


text:
A Filistyni, zebrawszy się, przybyli, by rozbić namioty koło Szunem. Tymczasem Saul zgromadził wszystkich Izraelitów i rozbił obozowisko w Gilboa.


text:
Zwrócił się Saul po radę do Jahwe, ale Jahwe nic mu nie odpowiedział, ani żadnym snem, ani przez urim, ani przez proroków.


text:
Wtedy rzekł Saul do swoich sług: Poszukajcie mi jakiejś kobiety, która wywołuje duchy; do niej się udam i ją poproszę o radę. Odpowiedzieli mu na to jego słudzy: W Endor jest pewna kobieta, która wywołuje duchy.


text:
Saul, chcąc, by nikt go nie rozpoznał, wdział na siebie inne szaty i wyruszył w drogę, mając ze sobą dwóch ludzi. Nocą przybyli do owej kobiety. Saul powiedział do niej: Przepowiedz mi przyszłość, wywołując duchy, i spraw, żeby przyszedł do mnie ten, którego ci wymienię.


text:
Kobieta odpowiedziała: Wiadomo ci, że Saul wypędził z kraju wszystkich wróżbitów i czarnoksiężników. Dlaczego zastawiasz na mnie tę pułapkę i chcesz mnie zgubić?


text:
Kiedy już ukazał się Samuel, kobieta zawołała głośno w stronę Saula: Dlaczego mnie oszukałeś? Przecież ty jesteś Saulem!


text:
Król zaś powiedział: Nie bój się! Powiedz mi, co zobaczyłaś. Kobieta odpowiedziała Saulowi: Widzę coś jakby bóstwo wyłaniające się z ziemi.


text:
Zapytał ją: Jak wygląda? A ona odpowiedziała: Ma wygląd wchodzącego na górę starca, okrytego płaszczem. Wtedy Saul przekonał się, że był to Samuel. Skłonił się tedy nisko i upadł na twarz.


text:
A Samuel powiedział do Saula: Dlaczego mnie niepokoisz, każąc mi się pojawić? Odpowiedział Saul: Znalazłem się w wielkim niebezpieczeństwie. Oto Filistyni rozpoczęli ze mną wojnę, a Bóg odsunął się ode mnie, nie udzielił mi żadnej odpowiedzi ani przez proroków, ani przez sny. Wywołałem cię, żebyś mi powiedział, co mam robić.


text:
Rzekł na to Samuel: Dlaczego mnie pytasz o radę, skoro Jahwe odsunął się od ciebie, stając się twoim przeciwnikiem?


text:
Jahwe postąpił tak, jak zapowiedział przeze mnie jako swego pośrednika: zabrał władzę królewską z twojej ręki i przekazał ją Dawidowi.


text:
Ponieważ nie posłuchałeś głosu Jahwe i z Amalekitami nie postąpiłeś według zagniewania Bożego, Jahwe tak właśnie postąpił w tych dniach z tobą.


text:
Jahwe wyda w ręce Filistynów całego Izraela, łącznie z tobą. Jutro ty pozostaniesz razem ze swymi synami przy mnie, całe zaś obozowisko Izraelitów wyda Jahwe w ręce Filistynów.


text:
Wtedy Saul padł jak [gromem] rażony na ziemię, tak go bowiem przeraziły słowa Samuela. Zresztą zabrakło mu także sił, bo nic nie jadł przez cały dzień i przez całą noc.


text:
Przyszła do Saula kobieta [wywołująca duchy] i widząc jego przerażenie, powiedziała: Twoja służebnica tylko posłuchała twojego rozkazu. Lecz, wypełniając twoje polecenie, wystawiłam na niebezpieczeństwo moje własne życie.


text:
Posłuchaj teraz twojej służebnicy i pozwól, że przyniosę ci kawałek chleba. Zjedz trochę, nabierz sił, abyś mógł ruszyć w drogę.


text:
On jednak się nie zgodził, mówiąc: Nie będę jadł. Ale po dłuższym naleganiu - zarówno jego sług, jak i kobiety - usłuchał. Podniósł się z ziemi i usiadł na łóżku.


text:
Kobieta miała jedno utuczone cielę. Natychmiast kazała je zabić. Potem wzięła mąki, zrobiła ciasto i upiekła przaśne chleby.


text:
Rozłożyła chleby przed Saulem i jego sługami. Posiliwszy się powstali i jeszcze tej nocy ruszyli w drogę.


text:
Filistyni ściągnęli wszystkie swoje wojska pod Afek, natomiast Izraelici rozbili swoje namioty koło źródeł na nizinie Jizreel.


text:
Kiedy dowódcy filistyńscy ze swymi oddziałami złożonymi z tysiąca lub stu ludzi ruszyli przodem, a Dawid i jego ludzie szli na końcu, osłaniani przez Akisza,


text:
dowódcy filistyńscy zaczęli wykrzykiwać: Co to za Hebrajczycy? Akisz odpowiedział dowódcom filistyńskim: To Dawid, sługa Saula, króla izraelskiego; jest on ze mną już całe lata. Od dnia jego przyjścia do nas aż po dzień dzisiejszy nie mam mu nic do zarzucenia.


text:
Lecz dowódcy filistyńscy rozgniewali się na Akisza i powiedzieli: Odeślij zaraz tego człowieka Niech wraca na miejsce, które mu wyznaczyłeś. Niech go nie będzie przy nas podczas tej wojny, bo może jeszcze okazać się naszym wrogiem. A przecież jest tylko jeden sposób, aby mógł wrócić do łask swego pana: ofiarować mu nasze głowy.


text:
Czyż to nie Dawida wychwalano w pieśni, którą śpiewano przy tańcach: Saul pobił tysiące, ale Dawid dziesiątki tysięcy?


text:
Akisz przywołał Dawida i powiedział do niego: Na życie Jahwe, ty jesteś naprawdę prawym człowiekiem! Patrzę życzliwym okiem na wszystkie twoje poczynania w obozie, bo od czasu twojego przyjścia do nas aż po dzień dzisiejszy nie znalazłem w tobie nic godnego nagany. Nie podobasz się jednak starszyźnie narodu.


text:
Ruszaj więc z powrotem do siebie; idź w pokoju i staraj się nie czynić niczego, co byłoby złe w oczach przywódców filistyńskich.


text:
Powiedział na to Dawid do Akisza: Ale cóż ja takiego uczyniłem? Co [złego] znalazłeś w postępowaniu twego sługi od czasu jego przybycia do ciebie aż po dzień dzisiejszy? Dlaczego nie mogę pójść na wojnę przeciwko wrogom mojego pana i króla?


text:
Rzekł na to Akisz Dawidowi: Powiedziałem ci już, że dla mnie byłeś zawsze dobry jak sam anioł Boży. Jednakże przywódcy filistyńscy domagają się, żebyś nie szedł z nami na wojnę.


text:
Tak więc wstań wczesnym rankiem, niech wstaną z tobą również słudzy twojego pana, którzy przybyli z tobą. Wszyscy wstańcie wczesnym rankiem, a kiedy zacznie świtać, ruszajcie w drogę.


text:
Wstał tedy Dawid wczesnym rankiem razem ze swoimi ludźmi, żeby o świcie ruszyć w drogę powrotną do kraju Filistynów. Tymczasem Filistyni wyruszyli ku [dolinie] Jizreel.


text:
Kiedy Dawid przybył trzeciego dnia razem ze swymi ludźmi do Siklag, [okazało się, że] Amalekici napadli na Negeb i Siklag. Siklag zdobyli i spalili.


text:
Uprowadzili też ze sobą kobiety oraz wszystko, co było - od najmniejszego po największe - ale nie zabili nikogo. Wziąwszy takie łupy, ruszyli w drogę powrotną.


text:
Kiedy więc Dawid przybył ze swymi ludźmi do miasta, zobaczyli, że wszystko zostało spalone, a ich żony, synowie i córki - uprowadzeni do niewoli.


text:
Zostały też wtedy uprowadzone obydwie żony Dawida: Achinoam z Jizreel i Abigail, [była] żona Nabala z Karmelu.


text:
Dawid był bardzo przygnębiony, a lud chciał go nawet ukamieniować. Wszyscy byli bardzo rozgoryczeni z powodu utraconych synów i córek. Lecz Dawid nie przestał ufać Jahwe, swojemu Bogu.


text:
Powiedział Dawid do kapłana Abiatara, syna Achimeleka: Przynieś mi efod. Abitar przyniósł Dawidowi efod.


text:
Radził się tedy Dawid Jahwe, pytając: Czy mam ruszać w pościg za tymi łotrami? Czy ich dogonię? Jahwe odpowiedział: Ruszaj w pościg za nimi. Dopędzisz ich i uwolnisz [uprowadzonych].


text:
w dalszą drogę udał się Dawid z czterystoma ludźmi; dwustu zostało nad brzegiem, gdyż byli zbyt słabi, żeby się przeprawić przez potok Besor.


text:
W pewnej chwili spotkali na polach jakiegoś Egipcjanina, którego przyprowadzili do Dawida. Dali owemu Egipcjaninowi chleba, którym się posilił, oraz wody do picia.


text:
Dali mu także kawałek ciastka figowego i dwa ciastka z rodzynkami. Kiedy to zjadł, ożywił się nieco, bo już od trzech dni nic nie jadł ani nie pił.


text:
Zwrócił się do niego Dawid: Do kogo należysz i skąd jesteś? A on odpowiedział: Jestem niewolnikiem egipskim, pozostającym na służbie u pewnego Amalekity. Przed trzema dniami mój pan zostawił mnie samego, ponieważ byłem chory.


text:
Zapytał go tedy Dawid: Czy mógłbyś nas zaprowadzić do tych łotrów? A on odpowiedział: Jeśli przysięgniesz mi na Boga, że mnie nie zabijesz ani nie wydasz w ręce mojego pana, to zaprowadzę cię do nich.


text:
Kiedy już prowadził Dawida, spotykali wszędzie Amalekitów, którzy jedli, pili i oddawali się wszelkim rozkoszom, pełni radości z powodu łupów, które wzięli w kraju Filistynów i w ziemi judzkiej.


text:
[Spotykanych po drodze Amalekitów] zabijał Dawid od zmroku aż do dnia następnego, tak że nikt z nich nie zdołał się uratować. Uciekło jedynie czterystu młodych ludzi, którzy zbiegli, dosiadając wielbłądów.


text:
Nie brakowało nikogo, ani spośród dzieci, ani spośród dorosłych, ani spośród synów, ani spośród córek; w całości też odzyskano łupy, nic nie brakowało z tego, co zostało zabrane. Wszystko Dawid odzyskał.


text:
Nawet wszystkie owce i bydło zabrał Dawid ze sobą; pędzono wszystko przodem i powtarzano: Oto zdobycz Dawida!


text:
Dotarł Dawid znów do owych dwustu ludzi, którzy byli zbyt słabi, by iść dalej z Dawidem, i dlatego zostali nad potokiem Besor. Wyszli teraz naprzeciw Dawida i całego ludu, który był razem z nim. Dawid też zbliżył się do nich i pozdrowił ich po przyjacielsku.


text:
Natomiast różni źli i zawistni ludzie znajdujący się między tymi, co poszli z Dawidem, zaczęli szemrać, mówiąc: Ponieważ nie poszli z nami, nie powinni otrzymać nic z łupów, któreśmy odzyskali. Co najwyżej niech każdy z nich weźmie z powrotem swoją żonę i dzieci. Niech je sobie zabiorą i odejdą.


text:
Lecz Dawid na to: Nie wolno wam, moi bracia, tak obchodzić się z tym, co zostało nam dane przez Jahwe. To On nas chronił i wydał w nasze ręce tę zgraję, która wystąpiła przeciwko nam.


text:
Kto w tej sprawie da wam posłuch? Taka sama część powinna przypaść w udziale zarówno tym, którzy poszli, aby walczyć, jak i tym, którzy zostali, by pilnować taborów. Wszyscy będą uczestniczyli na równi w podziale.


text:
I tak już było od tego dnia w przyszłości. Uczynił Dawid z tego prawo i zwyczaj, które przetrwały aż po dzień dzisiejszy.


text:
Po powrocie do Siklag posłał Dawid część zdobyczy starszym z Judy, swoim przyjaciołom, i tak kazał im powiedzieć: Oto przeznaczona dla was część łupu, zdobytego na wrogach Jahwe.


text:
Filistyni stanęli do [kolejnej] bitwy z Izraelitami. Tym razem Izraelici ratowali się ucieczką przed Filistynami. Wielu rannych i zabitych pozostało w górach Gilboa.


text:
Filistyni ruszyli w pościg za Saulem i jego synami, zabijając [po drodze] Jonatana, Abinadaba i Malkiszue, synów Saula.


text:
Wreszcie przypuszczono atak na samego Saula. Wypatrzyli go łucznicy. Na ich widok Saul zadrżał z przerażenia


text:
i powiedział do swojego giermka: Dobądź miecza i przebij mnie, bo inaczej ci nieobrzezańcy ugodzą mnie mieczem i pohańbią. Ale jego giermek nie chciał tego uczynić, bo bardzo się lękał. Wtedy Saul zwrócił ostrze miecza przeciwko samemu sobie i rzucił się na niego.


text:
W ten sposób tego samego dnia zginęli: Saul, jego trzej synowie, jego giermek i wszyscy jego ludzie.


text:
Mieszkańcy Izraela, którzy znajdowali się po tej samej stronie równiny, oraz ci wszyscy, którzy mieszkali wzdłuż Jordanu, widząc, że synowie Izraela ratują się ucieczką, a Saul i jego synowie nie żyją, zaczęli opuszczać swoje miasta, szukając ratunku także w ucieczce. Tymczasem Filistyni przyszli i zajęli kraj.


text:
Następnego dnia Filistyni, wyruszywszy, by złupić zabitych, natrafili na wzgórzu Gilboa na ciało Saula i jego trzech synów.


text:
Odcięli Saulowi głowę i zabrali jego broń, a potem roznieśli przez gońców tę radosną wieść po całej ziemi filistyńskiej; ogłosili ją we wszystkich sanktuariach ich bożków i wśród całego ludu.


text:
zebrali się wszyscy co najwaleczniejsi i po całonocnym marszu [dotarli do Bet-Szean], zdjęli z murów ciało Saula i ciała jego trzech synów i wrócili do Jabesz, gdzie spalili ciała zabitych.


text:
 Po śmierci Saula Dawid, powróciwszy ze zwycięskich wojen z Amalekitami, od dwóch dni pozostawał w Siklag.


text:
 Trzeciego dnia pewien człowiek przybył z obozu, w którym był Saul. Odzienie jego było całe poszarpane, a we włosach miał pełno ziemi. Przybiegłszy do Dawida, skłonił się nisko i upadł na ziemię.


text:
 Uratowałem się z obozu Izraelitów. A Dawid zapytał: Co się stało? Opowiedz mi wszystko. Opowiedział zatem, jak wojownicy uciekli z pola walki, jak wielu poległo od miecza. Dodał na koniec, że zginął sam Saul razem ze swoim synem, Jonatanem.


text:
 Powiedział tedy Dawid do młodego człowieka, który przyniósł te wieści: Skąd wiesz, że zginęli Saul i jego syn, Jonatan?


text:
 Odpowiedział na to młody człowiek, który przyniósł wieści [z obozu]: Znajdowałem się wtedy akurat na górze Gilboa. Zobaczyłem Saula, który stał oparty na swojej włóczni. W pewnej chwili rydwany i jeźdźcy [wrogów] znaleźli się tuż [koło Saula].


text:
 Rzekł do mnie: Podejdź tu i zadaj mi śmiertelny cios. Czuję bowiem silne zawroty głowy, choć jeszcze nie całkiem uszło ze mnie życie.


text:
 Podszedłem tedy do niego i zadałem mu śmiertelny cios. Wiedziałem bowiem, że nie wyjdzie cało z tej opresji. Zdjąłem z jego głowy diadem oraz naramienniki z jego ramion i przyniosłem je tu mojemu panu.


text:
 Wszyscy zaczęli odprawiać obrzędy żałobne, zanosili się płaczem i pościli aż do wieczora z powodu śmierci Saula, jego syna, Jonatana, z powodu całego ludu Jahwe oraz tych z domu Izraela, którzy polegli od miecza.


text:
 I powiedział Dawid do młodzieńca, który przyniósł złą nowinę: Skąd ty jesteś? A on odpowiedział: Jestem Amalekitą, synem cudzoziemca.


text:
 I zawoławszy jednego ze swoich giermków, powiedział: Podejdź tu i zabij go! I ugodził ów giermek Amalekitę, który upadł martwy.


text:
 Powiedział Dawid: Krew twoja niech spadnie na twoją głowę. Własnymi ustami wydałeś świadectwo przeciwko sobie, kiedy powiedziałeś: To ja zabiłem pomazańca Jahwe.


text:
 Nie mówcie o tym w Gat! Nie rozgłaszajcie w Aszkelonie, żeby się nie cieszyły córki Filistynów, by nie skakały z radości córki nieobrzezańców.


text:
 Góry Gilboa, niech nie spada już na was deszcz ani rosa, niech nie zielenią się pierwociny na waszych polach! Bo tam została skalana zbroja bohatera. Tarcza Saula nie oliwą była pomazana,


text:
 lecz krwią rannych i tłuszczem rycerzy. Jonatan nie cofał nigdy swego łuku, a Saul nie dobywał miecza na próżno.


text:
 Saul i Jonatan, mili sobie nawzajem, kochający się wzajemnie, zawsze razem za życia, nie rozłączeni też w chwili śmierci. Obaj byli bystrzejsi od orłów i od lwów silniejsi.


text:
 Córki Izraela, opłakujcie Saula, bo przystrajał was w kosztowne purpury i przyozdabiał wasze szaty złotem!


text:
 Żałość mnie ogarnia, o Jonatanie, z twego powodu. Byłeś mi droższy ponad wszystko, twoją miłość ceniłem bardziej niż miłość wszystkich kobiet.


text:
 Potem radził się Dawid Jahwe, pytając: Czy mam się udać do jednego z miast judzkich? Odpowiedział mu Jahwe: Tak, idź! Zapytał wtedy Dawid: Dokąd więc powinienem pójść? A Jahwe odpowiedział: Do Hebronu.


text:
 Wyruszył więc Dawid w drogę razem ze swymi dwiema żonami, to jest z Achinoam z Jizreel i z Abigail, [byłą] żoną Nabala z Karmelu.


text:
 Rozkazał też Dawid, żeby udali się w drogę wszyscy mężczyźni, każdy ze swoją rodziną. I zamieszkali w miastach [w okolicach] Hebronu.


text:
 A kiedy przyszli tam ludzie z pokolenia Judy, namaścili Dawida na króla, żeby rządził całym domem Judy. Potem doniesiono Dawidowi, że mieszkańcy Jabesz w Gileadzie pochowali Saula.


text:
 Wysłał tedy Dawid do mieszkańców Jabesz w Gileadzie swoich ludzi z takimi oto słowami: Niech Jahwe ześle na was swoje błogosławieństwo za to, że wyświadczyliście tę pobożną przysługę Saulowi, waszemu panu, składając go do grobu.


text:
 Niech więc wam Jahwe okaże teraz swoją dobroć i wierność. Ja też chciałbym wyrazić wam moją wdzięczność za to, że postąpiliście w taki sposób.


text:
 A teraz umocnijcie się na duchu i bądźcie mężni. Saul, wasz pan, umarł, ale dom Judy mnie namaścił na swojego króla.


text:
 Tymczasem Abner, syn Nera, dowódca wojsk Saula, wziął Iszbaala, syna Saula, przyprowadził go do Machanaim


text:
 i jego ustanowił królem nad Gileadem, nad Aserytami, nad Jizreelem, nad Efraimem, nad Beniaminem - czyli nad całym Izraelem.


text:
 Iszbaal, syn Saula, miał czterdzieści lat, kiedy obejmował rządy nad Izraelem i był królem przez dwa lata. Jedynie dom Judy pozostał przy Dawidzie.


text:
 Natomiast Dawid sprawował władzę w Hebronie nad całym domem Judy przez siedem lat i sześć miesięcy.


text:
 Potem Abner, syn Nera, zabrawszy ze sobą sługi Iszbaala, syna Saula, opuścił Machanaim i udał się do Gibeonu.


text:
 Wyruszył również w drogę Joab, syn Serui, zabrawszy ze sobą sługi Dawida. Spotkali się nad stawem w Gibeonie i rozbili swoje namioty, jedni z jednej, a drudzy z drugiej strony stawu.


text:
 Wtedy powiedział Abner do Joaba: Niech wystąpią młodzi wojownicy i dadzą nam pokaz walki. Joab odpowiedział: Dobrze, niech wystąpią!


text:
 Powstali więc młodzieńcy i wystąpili. Zbliżali się ku sobie: dwunastu Beniaminitów od Iszbaala, syna Saula, i dwunastu od sług Dawida.


text:
 Każdy z nich, uchwyciwszy swego przeciwnika za głowę, zatopił swój miecz w jego boku, tak że padli równocześnie. Miejscu temu nadano nazwę: Pole Boków, a znajduje się ono w Gibeonie.


text:
 Potem rozgorzała bardzo zacięta walka, w której słudzy Dawida zadali dotkliwą klęskę Abnerowi i wojskom Izraela.


text:
 Wśród sług Dawida byli również trzej synowie Serui: Joab, Abiszaj i Asahel. Asahel był szybki jak dzika gazela.


text:
 Natomiast Abner obejrzał się w pewnym momencie za siebie i zawołał: Czy to ty jesteś Asahel? A on odpowiedział: Tak, to ja


text:
 Odpowiedział mu tedy Abner: Skręć trochę na prawo lub na lewo, zaatakuj któregoś z tych młodych wojowników i zabierz sobie wszystko, co przy nim znajdziesz. Asahel jednak nie chciał odstąpić od niego.


text:
 Wtedy Abner rzekł jeszcze raz: Zostaw mnie, bo będę musiał cię zaatakować i powalić na ziemię. I jakże wtedy będę mógł spojrzeć w oczy Joabowi, twojemu bratu?


text:
 Kiedy Asahel nadal nie chciał od niego odstąpić, ugodził go Abner dolnym końcem włóczni w brzuch i przebił go na wylot. Ugodzony upadł i skonał na miejscu. Wszyscy, którzy przybywali na miejsce, gdzie Asahel został ugodzony i padł martwy, zatrzymywali się tam.


text:
 Tylko Joab i Abiszaj dalej ścigali Abnera. O zachodzie słońca dotarli do wzgórza Amma, położonego po wschodniej stronie Giach, koło drogi prowadzącej na pustynię Gibeonu.


text:
 Tymczasem do Abnera dołączyli Beniaminici i utworzywszy jeden oddział, zatrzymali się na szczycie pewnego wzniesienia.


text:
 I wtedy Abner zawołał do Joaba: Czy miecz ma nadal unicestwiać nasze istnienia? Czy nie wiesz, że w końcu pozostanie nam po tym wszystkim jedynie gorycz nie do zniesienia? Jak długo jeszcze będziesz zwłóczył z wydaniem ludziom rozkazu, żeby zaniechali pościgu za swoimi braćmi?


text:
 Na to odpowiedział Joab: To prawda, na Boga żywego! Gdybyś nie przemówił w ten sposób, ludzie moi nie przestaliby ścigać - każdy swojego brata - aż do jutra rana.


text:
 Potem kazał Joab głosem trąby zatrzymać cały lud. Zaprzestano dalszego pościgu za Izraelitami i walka ustała.


text:
 Abner i jego ludzie po całonocnym marszu przez Arabę przeprawili się przez Jordan, przeszli krainę Bitron i przybyli do Machanaim.


text:
 Joab zaś, zaprzestawszy pościgu za Abnerem, zgromadził cały lud. Okazało się, że brakowało dziewiętnastu spośród sług i Asahela.


text:
 Zabrano także Asahela i pochowano go w Betlejem, w grobowcu jego ojca. Joab i jego ludzie, wędrując całą noc, dotarli do Hebronu, gdy zaczynało świtać.


text:
 Wojna pomiędzy domem Saula a domem Dawida trwała długo. Dawid umacniał się jednak coraz bardziej, a dom Saula stawał się coraz słabszy.


text:
 W Hebronie urodziło się Dawidowi sześciu synów. Amnona jako pierworodnego wydała na świat Achinoam z Jizreel,


text:
 drugiego zaś, czyli Kileaba, urodziła Abigail, [była] żona Nabala z Karmelu. Trzeci miał na imię Absalom i był synem Maaki, córki Talmaja, króla Geszur;


text:
 czwarty nazywał się Adoniasz, a jego matka miała na imię Chagitta; Szefatiasz przyszedł na świat jako piąty i był synem Abitali;


text:
 wreszcie szósty, Jitro, miał za matkę Eglę, żonę Dawida. Ci synowie urodzili się Dawidowi w Hebronie.


text:
 W czasie trwania wojny pomiędzy domem Saula a domem Dawida umacniało się coraz bardziej znaczenie Abnera w domu Saula.


text:
 Otóż Saul miał pewną nałożnicę, która nazywała się Rispa i była córką Ajji. Pewnego dnia [Iszbaal] zapytał Abnera: Dlaczego poszedłeś do nałożnicy mojego ojca?


text:
 Dotknięty bardzo słowami Iszbaala, Abner odpowiedział: Czyż to ja jestem przywódcą tych psów judzkich? Dziś, gdy okazuję moją łaskawość domowi Saula, twojego ojca, oraz jego braciom i przyjaciołom i nie wydaję cię w ręce Dawida, właśnie dziś ty czynisz mi zarzuty z powodu tej kobiety?


text:
 Niech Bóg okaże Abnerowi całą swoją surowość, jeśli nie postąpię zgodnie z tym, co Jahwe poprzysiągł Dawidowi,


text:
 mówiąc, że pozbawi dom Saula władzy królewskiej i posadzi na tronie Dawida, aby królował nad całym Izraelem i Judą od Dan aż do Beer-Szaby.


text:
 Natomiast do Dawida posłał Abner ludzi z zapytaniem: Do kogo należy ten kraj? Ponadto powiedział Abner: Zawrzyj ze mną przymierze, a ja ci dopomogę zapanować nad całym Izraelem.


text:
 Odpowiedział na to [Dawid]: Dobrze, zawrę z tobą przymierze, ale proszę cię o jedno: nie pokazuj mi się na oczy, jeśli nie sprowadzisz tu Mikal, córki Saula, gdy przyjdziesz, żeby mnie zobaczyć.


text:
 Posłał tedy Dawid swoich ludzi do Iszbaala, syna Saula, z następującym poleceniem: Oddaj mi moją żonę, Mikal, którą mi dałeś za sto napletków filistyńskich.


text:
 Jej mąż płacząc szedł za nią aż do Bachurim. Tam Abner mu powiedział: Idź sobie już, wracaj do siebie. Ruszył zatem w drogę powrotną.


text:
 Przeprowadził też Abner rozmowy ze starszymi Izraela i powiedział im tak: Od dawna już się domagacie, żeby Dawid był waszym królem.


text:
 Zabierzcie się teraz do dzieła, bo oto, co powiedział Jahwe do Dawida: Przez Dawida, mojego sługę, uwolnię mój lud izraelski z rąk Filistynów i z rąk wszystkich jego nieprzyjaciół.


text:
 Abner powtórzył te słowa także Beniaminitom, a potem udał się do Hebronu i przekazał Dawidowi to wszystko, co wydawało się słuszne Izraelitom i całemu domowi Beniamina.


text:
 Z Abnerem przyszło do Hebronu, gdzie znajdował się Dawid, dwudziestu ludzi. Dla nich wszystkich, to znaczy dla Abnera i jego ludzi, urządził Dawid wielką ucztę.


text:
 [W pewnej chwili] powiedział Abner do Dawida: Pragnę ci oznajmić, że pójdę i zgromadzę cały Izrael wokół mojego pana, króla. Zawrą oni z tobą przymierze i będziesz mógł rozciągnąć swoją władzę, nad kim tylko zapragnie twoja dusza. I zgodził się Dawid z Abnerem, który też odszedł w pokoju.


text:
 W tym samym czasie słudzy Dawida razem z Joabem wracali z jakiejś wyprawy, niosąc ze sobą wielkie łupy. Abnera nie było już u Dawida w Hebronie, bo pożegnał się z Dawidem i odszedł od niego w pokoju.


text:
 Kiedy Joab wrócił już z całym wojskiem do siebie, doniesiono mu, że Abner, syn Nera, przybył do króla, że został przez króla pożegnany i odszedł w pokoju.


text:
 Udał się tedy Joab do króla i powiedział: Cóżeś ty uczynił? Przecież to sam Abner przyszedł do ciebie. Czemu go puściłeś i pozwoliłeś mu bezkarnie odejść w pokoju?


text:
 I wyszedłszy od Dawida, natychmiast posłał Joab swoich ludzi, by ścigali Abnera. Dopadli go koło cysterny Sira i przywiedli z powrotem, o czym Dawid nic nie wiedział.


text:
 Kiedy Abner znalazł się znów w Hebronie, Joab wziął go na stronę, do środka bramy, niby po to, żeby spokojniej z nim porozmawiać, i tam ugodził go w sam brzuch. I tak zginął, dlatego że to on właśnie winien był krwi Asahela, brata Joaba.


text:
 Gdy dowiedział się o tym Dawid, zawołał: Ja i całe moje królestwo wolni jesteśmy w oczach Jahwe od krwi Abnera, syna Nera.


text:
 Niech krew ta spadnie na głowę Joaba i na cały dom jego ojca. Niech po wieczne czasy w domu Joaba cierpi ktoś na upływ krwi, na trąd; niech zawsze ktoś chodzi o lasce, ginie od miecza albo doznaje niedostatku.


text:
 Tak więc Joab i jego brat Abiszaj zabili Abnera, ponieważ zgładził on ich brata Asahela podczas bitwy pod Gibeonem.


text:
 Lecz Dawid powiedział do Joaba i do ludzi, którzy z nim byli: Rozdzierajcie wasze szaty, przyobleczcie się w pokutne wory i lamentujcie z powodu śmierci Abnera. Sam król Dawid przyłączył się do żałobnego orszaku za marami.


text:
 Pochowano Abnera w Hebronie. Król płakał głośno nad grobem Abnera, zanosił się też od płaczu cały lud.


text:
 Potem wyśpiewał król pieśń żałobną, w której były też słowa: Czy musiał Abner umrzeć tak niechlubną śmiercią?


text:
 Przecież twoje ręce nie były związane i nogi łańcuchami nie skute. Zginąłeś jakby napadnięty przez złoczyńców. I lamentował cały lud nad Abnerem.


text:
 A niektórzy spośród ludu przyszli do Dawida i prosili, żeby jeszcze za dnia wziął coś do zjedzenia. Lecz Dawid publicznie poprzysiągł, mówiąc: Niech mi Jahwe okaże całą swoją grozę, jeśli zjem kęs chleba lub czegoś innego, nim zajdzie słońce.


text:
 A cały lud usłyszawszy to przyznał mu rację. I wszyscy byli pewni, że król zawsze postępował słusznie.


text:
 A król powiedział do swoich sług: Czy wiecie, jak wielki wódz, jak wielki człowiek zginął dziś w Izraelu?


text:
 Ja czuję się jeszcze słaby, mimo że już zostałem namaszczony na króla. Ci zaś mężowie, synowie Serui, są ode mnie znacznie potężniejsi. Temu, kto czyni zło, niech Jahwe złem za to zapłaci!


text:
 Kiedy [Iszbaal] syn Saula dowiedział się, że Abner zginął w Hebronie, opadły mu ręce, a cały Izrael ogarnął niepokój.


text:
 Syn Saula miał dwóch przywódców swoich oddziałów. Jeden nazywał się Baana, a drugi Rekab. Obaj byli synami Rimmona z Beerot i pochodzili z pokolenia Beniamina. Do tego pokolenia należał bowiem i Beerot.


text:
 Ludzie z Beerot schronili się kiedyś w Gittaim i pozostali tam jako osadnicy aż do dnia dzisiejszego.


text:
 Jonatan, syn Saula, miał syna utykającego na obydwie nogi. Kiedy bowiem dziecko miało pięć lat, nadeszła z Jizreel wieść o śmierci Saula i Jonatana. [Przerażona tą wieścią] piastunka chwyciła dziecko i rzuciła się do ucieczki. Wtedy to chłopiec upadł nieszczęśliwie i od tego czasu nie mógł już dobrze chodzić. Chłopiec nazywał się Meribbaal.


text:
 Pewnego razu Rekab i Baana, synowie Rimmona z Beerot, wyruszyli w drogę i podczas południowego skwaru weszli do domu Iszbaala, który się położył, żeby odpocząć.


text:
 Rekab i jego brat, Baana, mogli więc niepostrzeżenie wejść do domu. Iszbaal leżał na łożu w swojej izbie. Rzucili się tedy na niego i zamordowawszy go, odrąbali mu głowę, którą też zabrali ze sobą. Całą noc wędrowali przez pustynię Araba.


text:
 Przyniósłszy głowę Dawidowi, który był wtedy w Hebronie, tak powiedzieli królowi: Oto masz tu głowę Iszbaala, syna Saula, twojego wroga, który czyhał na twoje życie. Jahwe sprawił dziś, że król, mój pan, mógł zemścić się na Saulu i jego rodzinie.


text:
 Lecz Dawid odpowiedział Rekabowi i jego bratu, Baanie, synom Rimmona z Beerot: Na życie Jahwe, który mnie wybawiał ze wszelkich nieszczęść!


text:
 Ten, który mi przyniósł wiadomość o śmierci Saula, choć myślał, że przyniósł mi dobrą nowinę, na mój rozkaz został pojmany i stracony w Siklag i tak otrzymał zapłatę za tę "dobrą nowinę".


text:
 O ileż surowiej muszę postąpić, gdy się dowiedziałem, że ludzie przewrotni zamordowali człowieka na jego własnym łożu, w jego własnym domu! Czy nie powinienem teraz zapłacić wam za jego krew, pozbawiając was życia na tej ziemi?


text:
 I wydał Dawid swoim sługom rozkaz, żeby ich zabili. [Zabiwszy ich] odrąbali im ręce i nogi i powiesili je koło stawu w Hebronie, a potem wzięli głowę Iszbaala i pochowali ją w grobie Abnera w Hebronie.


text:
 Wszystkie pokolenia izraelskie przybyły do Dawida do Hebronu z takim oto oświadczeniem: Oto jesteśmy przy tobie, my wszyscy, kość z twoich kości, ciało z twojego ciała.


text:
 Kiedyś, gdy Saul był naszym królem, ty byłeś tym, który prowadził Izraela [na różne wyprawy] i sprowadzał go do domu. Jahwe powiedział do ciebie: Ty będziesz pasterzem mojego ludu izraelskiego i władcą nad całym Izraelem.


text:
 Przybyli tedy starsi Izraela do króla, do Hebronu, a król Dawid zawarł z nimi w Hebronie przymierze w obecności Jahwe. I tak namaścili Dawida na króla całego Izraela.


text:
 W Hebronie rządził Judą lat siedem, a w Jerozolimie sprawował władzę królewską przez trzydzieści trzy lata nad całym Izraelem i Judą.


text:
 Razem ze swoimi ludźmi wyruszył król do Jerozolimy przeciwko Jebuzytom, zamieszkującym te okolice. Oni zaś powiedzieli Dawidowi: Odeprą cię stąd ślepcy i kulawi. Miało to znaczyć, że Dawid nigdy tam nie wejdzie.


text:
 Ktokolwiek uderzy na Jebuzytów i przez kanał dotrze... Owi zaś kulawi i ślepcy - to ludzie czyhający na życie Dawida. Stąd też wzięło się to powiedzenie: Ślepiec i kulawy nie wejdą do tego domu.


text:
 Dawid zamieszkał w twierdzy i nazwał ją Miastem Dawidowym. Całe otoczenie zabudował, poczynając od Millo, a kończąc na wewnętrznym dziedzińcu twierdzy.


text:
 Hiram, król Tyru, wysłał do Dawida swoich ludzi z drewnem cedrowym, a także z cieślami i kamieniarzami, żeby zbudowali pałac dla Dawida.


text:
 I widział Dawid, że Jahwe umacniał jego królowanie nad Izraelem i wywyższał go [ponad innych] ze względu na swój lud izraelski.


text:
 Po przybyciu z Hebronu Dawid wziął sobie z Jerozolimy jeszcze inne kobiety na nałożnice i żony. Potem urodzili się Dawidowi jeszcze synowie i córki.


text:
 Gdy Filistyni dowiedzieli się, że Dawid został namaszczony na króla izraelskiego, udali się wszyscy, aby go pochwycić. Na wieść o tym Dawid skrył się w twierdzy.


text:
 Tymczasem Dawid radził się Jahwe, pytając: Czy mam stanąć do walki z Filistynami? Czy wydasz ich w moje ręce? I odpowiedział Jahwe Dawidowi: Idź! Na pewno wydam Filistynów w twoje ręce.


text:
 Przybył tedy Dawid do Baal-Perasim i rozgromił ich. I powiedział: Jahwe rozniósł moich wrogów, jak rwący potok roznosi wodne zapory. Dlatego nazwano to miejsce Baal-Perasim.


text:
 I znów pytał Dawid o radę Jahwe, ale Jahwe odpowiedział: Nie wychodź im naprzeciw; obejdź ich i zajdź ich od tyłu, i uderz na nich od strony gaju balsamowego.


text:
 Kiedy ponad wierzchołkami drzew balsamowych usłyszysz odgłosy ich kroków, natychmiast ruszaj na nich. Wtedy właśnie ukaże się przed tobą Jahwe i On sam zada ciosy wojskom filistyńskim.


text:
 Potem zgromadził Dawid wszystkich co znakomitszych wojowników izraelskich, w liczbie trzydziestu tysięcy ludzi,


text:
 i wyruszył razem z całym ludem w kierunku Baala w Judei, aby sprowadzić stamtąd akrę Bożą, nad którą wzywano imienia Jahwe Zastępów, królującego nad cherubinami.


text:
 Umieszczono arkę Bożą na nowym wozie i wywieziono z domu Abinadaba, położonego na wzgórzu. Wóz prowadzili synowie Abinadaba, Uzza i Achio.


text:
 Prowadzili wóz z położonego na wzgórzu domu Abinadaba. Arka Boża znajdowała się na wozie, a przed nią [jako pierwszy] szedł Achio.


text:
 Dawid i wszyscy synowie Izraela tańczyli przed Jahwe przy dźwiękach pieśni i wszelkich instrumentów wykonanych z drewna cyprysowego, harf, lutni, bębnów, cytr i cymbałów.


text:
 Kiedy przybyli na dziedziniec [domu] Nakona, w pewnej chwili Uzza wyciągnął rękę i podtrzymał nią arkę, gdyż woły szarpnęły wozem.


text:
 I w tej chwili Jahwe zapłonął gniewem przeciw Uzzie. Poraził go Jahwe z powodu występku, którego się dopuścił. I padł Uzza martwy na miejscu obok arki Bożej.


text:
 A Dawid widząc, że Jahwe tak natychmiast pokarał Uzzę, bardzo się zaniepokoił, miejsce zaś, na którym się to stało, po dzień dzisiejszy nosi nazwę Peres-Uzza.


text:
 I postanowił Dawid nie sprowadzać arki do siebie, to jest do Miasta Dawidowego. Kazał ją umieścić w domu Obed-Edoma w Gat.


text:
 Pozostawała więc arka Boża przez trzy miesiące w domu Obed-Edoma w Gat, sprowadzając błogosławieństwo Boże na Obed-Edoma i cały jego dom.


text:
 I doniesiono Dawidowi, że z powodu arki Bożej Jahwe darzy swoim błogosławieństwem dom Obed-Edoma i wszystko, co do niego należy. Wyruszył więc Dawid w drogę i w radosnym pochodzie sprowadził arkę Bożą z domu Obed-Edoma do Miasta Dawidowego.


text:
 I tak Dawid, otoczony przez cały dom Izraela, wśród radosnych okrzyków i przy dźwięku trąb prowadził arkę Bożą.


text:
 Kiedy arka Boża znalazła się w Mieście Dawidowym, Mikal, córka Saula, zobaczywszy przez okno króla Dawida tańczącego i skaczącego przed Jahwe, poczuła do niego odrazę w swoim sercu.


text:
 A kiedy już doniesiono arkę Bożą i postawiono na miejscu dla niej przeznaczonym, w samym środku namiotu, który Dawid po to właśnie zbudował, wtedy kazał Dawid złożyć przed Jahwe ofiary całopalenia i przebłagania.


text:
 Gdy zaś Dawid skończył już składać ofiary całopalenia i przebłagania, pobłogosławił lud w imię Jahwe Zastępów.


text:
 Potem każdemu spośród ludu, wszystkim spośród licznie zebranych Izraelitów, mężczyznom i kobietom, kazał dać po bochenku chleba, kawałku mięsa i placku z rodzynkami. I rozeszli się ludzie, każdy do swojego domu.


text:
 Kiedy zaś Dawid odwrócił się, żeby pobłogosławić własny dom, Mikal, córka Saula, wyszła mu na spotkanie i powiedziała: Cóż za chwała spłynęła dziś na króla izraelskiego, który obnażył się na oczach służebnic i sług, tak jak to zwykli czynić ludzie pozbawieni wszelkiej powagi.


text:
 Dawid jednak tak odpowiedział Mikal: Tańczyłem na cześć Jahwe, który wyniósł mnie ponad twojego ojca i mnie właśnie uczynił władcą nad swoim ludem izraelskim.


text:
 Choćbym nawet jeszcze bardziej się upokorzył i dla samego siebie poczuł wzgardę, owe służebnice, o których ty mówisz, nigdy nie przestałyby mnie otaczać czcią.


text:
 Kiedy król zamieszkał już w pałacu, który Jahwe przeznaczył dla niego na odpoczynek, uwalniając go od wszystkich nieprzyjaciół dokoła,


text:
 wtedy powiedział do proroka Natana: Popatrz, ja mieszkam w pałacu cedrowym, podczas gdy arka Boża pozostaje pod namiotem!


text:
 Powiedz mojemu słudze Dawidowi: To mówi Jahwe: Czy ty zbudujesz Mi przybytek, w którym mógłbym zamieszkać?


text:
 Od czasu bowiem wyprowadzenia synów Izraela z ziemi egipskiej aż po dzień dzisiejszy nigdy nie mieszkałem w domu. Przenoszę się z miejsca na miejsce jedynie pod namiotem albo w [skromnym] przybytku.


text:
 Przez cały czas mojej wspólnej wędrówki z synami Izraela nigdy nie zwracałem się do tych, których ustanowiłem pasterzami mojego ludu izraelskiego, z pytaniem: Dlaczego nie zbudujecie Mi domu z drzewa cedrowego?


text:
 Powiesz więc teraz tak do mojego sługi Dawida: To mówi Jahwe Zastępów: Wziąłem cię z pastwisk, spośród stad owiec, żebyś był wodzem ludu mojego izraelskiego. Byłem z tobą wszędzie, dokąd tylko szedłeś.


text:
 Wyniszczyłem wszystkich twoich wrogów, którzy ci zagradzali drogę, i uczyniłem twoje imię tak wielkim, jak imię innych wielkich tego świata.


text:
 Wyznaczę miejsce dla ludu mojego izraelskiego, będę go tam pielęgnował. Będzie sobie żył w spokoju, nie nękany przez nikogo. Nie będą go już uciskać synowie przewrotności, tak jak za dawnych czasów


text:
 i jak za dni, kiedy to ustanowiłem sędziów nad ludem moim izraelskim. Zapewniłem ci odpocznienie, uwalniając cię od wszystkich twoich wrogów, Jahwe obiecuje, że sam zbuduje ci dom.


text:
 A kiedy będziesz już u kresu twoich dni i odejdziesz, aby się połączyć z twoimi przodkami, wzbudzę ci potomka, który wyjdzie z twego łona, i umocnię jego królowanie.


text:
 Ja będę dla niego ojcem, a on będzie moim synem. Jeśli będzie postępował źle, będę go chłostał ludzką rózgą i karał ciosami ludzkich synów.


text:
 Ale już nie pozbawię go mojej łaskawości, tak jak pozbawiłem jej kiedyś Saula, twego poprzednika, od którego się odsunąłem.


text:
 I tak przemawiał Natan do Dawida, zgodnie ze słowami, które usłyszał od Jahwe, i według widzenia, które miał.


text:
 Król Dawid przyszedł i usiadłszy przed Panem, powiedział: Panie Boże! Kimże ja jestem i jakiż jest mój ród, że doprowadziłeś mnie aż tak daleko?


text:
 I to ma być jeszcze nie wszystko według Twoich zamiarów. Panie Boże, mówiłeś przecież o dalekiej przyszłości także domu Twojego sługi. Czyż wypada aż tak traktować ludzi, Panie mój i Boże?


text:
 Wszystko to wyświadczyłeś mi ze względu na Twoje słowo i z obfitości Twojego serca, aby tym samym udzielić pouczenia Twojemu słudze.


text:
 Dlatego jesteś wielki, Boże mój i Panie! Nikt nie jest Ci równy i nie ma innego boga prócz Ciebie, zgodnie z tym, cośmy słyszeli na własne uszy.


text:
 I czy jest gdzieś na ziemi naród, który byłby jak Twój lud, jak Izrael, który został wykupiony przez Boga po to, by stał się ludem Jego? Imię tego ludu uczynił Bóg wielkim, dla dobra waszego kraju dokonał wielu przedziwnych znaków i cudów, usuwając inne ludy i ich bogów z drogi tego ludu, który wywiódł z Egiptu.


text:
 Uczyniłeś silnym Twój lud izraelski, aby był na wieki Twoim ludem, a Ty, o Jahwe, stałeś się jego Bogiem.


text:
 Teraz zatem, o Panie mój i Boże, podtrzymuj na wieki to, co powiedziałeś o słudze Twoim i o jego domu, i postępuj zgodnie z Twoim słowem.


text:
 I niech będzie błogosławione Twoje imię na wieki, i niech się rozchodzi na wszystkie strony wieść, że Jahwe Zastępów jest Bogiem Izraela. Niech też potężnym okaże się przed Tobą dom sługi Twojego Dawida.


text:
 Ty bowiem, Jahwe Zastępów, Boże Izraela, Ty sam objawiłeś się Twojemu słudze, mówiąc: Zbuduję ci dom. I dlatego sługa Twój ośmiela się skierować do Ciebie tę prośbę.


text:
 Teraz zatem, Panie mój i Boże, jesteś Bogiem, a słowa Twoje są prawdą. To Ty właśnie powiedziałeś do Twojego sługi te słowa tak pełne dobroci.


text:
 Zechciej tedy zesłać teraz błogosławieństwo na dom Twego sługi, aby trwał przed Tobą na wieki. Bo to Ty, Panie mój i Boże, raczyłeś przemówić i dzięki Twemu błogosławieństwu dom Twego sługi będzie błogosławiony na wieki.


text:
 Pobił też Moabitów, a gdy leżeli na ziemi zmierzył ich [szereg] sznurem. Tych, których szereg odpowiadał dwom długościom sznura, przeznaczył na zagładę, tych zaś, którzy zostali zmierzeni jedną długością sznura, kazał zostawić przy życiu. [Ocaleni] Moabici stali się niewolnikami Dawida i musieli mu składać daninę.


text:
 Pokonał też Dawid Hadadezera, syna Rechoba, króla Soby, gdy próbował umocnić swoje panowanie nad rzeką Eufrat.


text:
 Wziął więc Dawid do niewoli tysiąc siedmiuset jeźdźców i dwadzieścia tysięcy wojowników pieszych. Wszystkim koniom w uprzęży poprzecinał ścięgna, oszczędzając tylko tyle, żeby pozostało sto zaprzęgów.


text:
 Z pomocą Hadadezerowi, królowi Soby, przybyli Aramejczycy z Damaszku, spośród których Dawid zabił dwadzieścia dwa tysiące wojowników.


text:
 Rozmieścił Dawid swoje oddziały w Aramie damasceńskim i odtąd Aramejczycy byli niewolnikami, płacącymi Dawidowi daninę. A Jahwe sprawiał, że Dawid odnosił zwycięstwa, gdzie tylko się udał.


text:
 posłał swojego syna Hadorama do króla Dawida z pozdrowieniami i z wyrazami uznania za uderzenie na Hadadezera i za pokonanie go. Tou prowadził bowiem ciągłe wojny z Hadadezerem. Hadoram przyniósł we własnych rękach naczynia ze złota, srebra i z brązu.


text:
 Król Dawid złożył to wszystko w ofierze dla Jahwe razem ze srebrem i złotem, które zebrał od wszystkich podbitych ludów


text:
 Edomu, Moabu, od Ammonitów, Filistynów i Amalekitów, oraz z tym, co wziął jako łup od Hadadezera, syna Rechoba, króla Soby.


text:
 Swoje imię rozsławił Dawid szczególnie po zwycięstwie nad Edomitami, których zabił osiemnaście tysięcy w Dolinie Soli.


text:
 Zostawił swoje oddziały po całym Edomie, tak że cały Edom został mu poddany. Jahwe sprawiał, że Dawid zwyciężał, dokądkolwiek się udał.


text:
 Joab, syn Serui, był wtedy dowódcą oddziałów wojskowych, natomiast Joszafat, syn Achiluda, był pośrednikiem między królem a ludem.


text:
 Pewnego razu zapytał Dawid: Czy jest jeszcze ktoś z domu Saula, komu mógłbym wyświadczyć jakieś dobrodziejstwo ze względu na Jonatana?


text:
 Otóż był jeszcze niejaki Siba, który pełnił służbę w domu Saula. Kiedy go przyprowadzono do Dawida, zapytał go król: Czy ty jesteś Siba? A on odpowiedział: Tak, twój sługa!


text:
 Rzekł król: Czy jest może jeszcze ktoś z domu Saula, komu mógłbym okazać miłosierdzie Boże? A Siba odpowiedział królowi: Jest jeszcze jeden syn Jonatana, utykający na obydwie nogi.


text:
 Zapytał tedy król: Gdzie on jest? Na to Siba rzekł: Przebywa w Lo-Debar, w domu Makira, syna Ammiela.


text:
 Meribbaal, syn Jonatana, znalazłszy się przed Dawidem, upadł na ziemię, oddając [królowi] pokłon. A Dawid powiedział: Meribbaalu! On zaś na to: Oto sługa twój!


text:
 I rzekł Dawid: Nie bój się! Chcę ci wyświadczyć jakieś dobrodziejstwo ze względu na twego ojca, Jonatana. Zwrócę ci wszystkie ziemie, które należały kiedyś do twego przodka Saula, a nadto będziesz mógł zawsze żywić się z mojego stołu.


text:
 A on, [ponownie] upadłszy na ziemię, powiedział: A kimże jest twój sługa? Skądże mi to, że wejrzałeś na takiego zdechłego psa, jakim ja jestem?


text:
 Zawołał więc król sługę Saula, Sibę, i powiedział mu tak: Wszystko, co należało do Saula i całego jego domu, przekazuję teraz synowi twojego pana.


text:
 Będziesz dla niego uprawiał ziemię, ty sam, twoi synowie i słudzy i jemu będziesz oddawał zbiory, żeby synowie twojego pana mieli co jeść. Natomiast sam Meribbaal, syn twojego pana, będzie przychodził zawsze do mojego stołu. Siba miał piętnastu synów i dwudziestu sług.


text:
 Powiedział Siba do króla: Sługa twój uczyni wszystko, co tylko rozkaże mu król, jego pan. I przychodził Meribbaal jeść do stołu Dawida, jak jeden z synów królewskich.


text:
 Miał zaś Meribbaal małego synka imieniem Mika. Wszyscy pozostali mieszkańcy domu Siby byli jego [Meribbaala] sługami.


text:
 Sam Meribbaal mieszkał w Jerozolimie, gdyż jadał przy stole królewskim. Ciągle utykał na obydwie nogi.


text:
 Powiedział wtedy Dawid: Chciałbym okazać moją życzliwość Chanunowi, synowi Nachasza, bo jego ojciec był kiedyś życzliwy dla mnie. I wysłał Dawid do niego swoje sługi z wyrazami współczucia z powodu śmierci jego ojca. Kiedy słudzy Dawida przybyli do kraju Ammonitów,


text:
 przywódcy synów Ammona powiedzieli do swego pana, Chanuna: Czy ty myślisz, że Dawid przysyła ci tych pocieszycieli ze względu na szacunek dla twego ojca? Czy przypadkiem nie przysyła Dawid swoje sługi, żeby najpierw zobaczyć i zbadać nasze miasto, a potem je zniszczyć?


text:
 Kazał więc Chanun pochwycić sługi Dawida, poobcinał im po połowie brody i poskracał ich płaszcze aż do pośladków, i odesłał.


text:
 Kiedy Dawid dowiedział się o tym, wysłał na ich spotkanie wybranych ludzi, [bo tamci wstydzili się pokazać sami], tak byli znieważeni. Polecił im też król, żeby pozostali w Jerychu, aż odrosną im brody, i dopiero wtedy żeby wrócili.


text:
 Tymczasem Ammonici spostrzegli, że Dawid ma ich w nienawiści. [Obawiając się jego ataków] wysłali posłów do Aramejczyków z Bet-Rechobot i do Aramejczyków z Soby z prośbą o wojowników najemnych. [Sprowadzili] dwadzieścia tysięcy wojowników pieszych, ponadto od króla Maaki tysiące ludzi i spośród mieszkańców Tob dwanaście tysięcy ludzi.


text:
 Gdy Dawid dowiedział się o tym, posłał przeciwko nim Joaba i całe wojsko, złożone z dzielnych wojowników.


text:
 Wyszli im na spotkanie Ammonici i stanęli gotowi do walki zaraz przy bramie miasta, natomiast Aramejczycy z Soby i z Rechobot oraz ludzie z Tob i od króla Maaki stali z dala od bramy, w polu.


text:
 Joab zobaczywszy, że ma szyk bojowy przed sobą i poza sobą, utworzył z najlepszych wojowników izraelskich oddział i ustawił go naprzeciw Aramejczykom.


text:
 Resztę zaś ludzi zostawił pod rozkazami swego brata Abiszaja, który wyprowadził ich przeciw Ammonitom.


text:
 I powiedział [Joab]: Jeżeli Aramejczycy będą brali górę nade mną, przyjdziesz mi z pomocą; gdyby zaś się okazało, że Ammonici są mocniejsi od ciebie, ja pospieszę ci na pomoc.


text:
 Bądź mężny! Będziemy walczyć do końca za nasz naród i za miasta naszego Boga! Niech Jahwe czyni, co uzna za dobre.


text:
 I ruszył Joab oraz towarzyszący mu ludzie, żeby uderzyć na Aramejczyków, ale ci zaczęli uciekać w popłochu.


text:
 Zobaczywszy, jak Aramejczycy uciekają, również Ammonici ratowali się ucieczką przed Abiszajem i schronili się w mieście. Wrócił wówczas Joab z wyprawy przeciw Ammonitom do siebie, czyli do Jerozolimy.


text:
 Hadadezer wysłał swoich ludzi, żeby sprowadzili Aramejczyków, którzy znajdowali się po drugiej stronie Rzeki. Przybyli do Chelam, prowadzeni przez Szobaka, dowódcę oddziałów Hadadezera.


text:
 Na wieść o tym Dawid, zgromadziwszy wszystkich Izraelitów, przeprawił się z nimi przez Jordan i przybył do Chelam. Aramejczycy ustawili się w szyku bojowym i rozpoczęła się walka.


text:
 Wkrótce jednak Aramejczycy zaczęli uciekać przed Izraelitami. Dawid zabił tego dnia siedemset koni zaprzężonych do rydwanów aramejskich, a nadto, czterdzieści tysięcy jeźdźców. Rzucił się także na dowódcę ich armii, Szobaka, który poległ na miejscu.


text:
 Wtedy wszyscy królowie podlegli Hadadezerowi, widząc, że zostali pokonani przez Izraelitów, zawarli pokój z Izraelem i przyjęli jego zwierzchnictwo nad sobą. Aramejczycy zaś nie mieli już odwagi spieszyć z pomocą Ammonitom.


text:
 Pod koniec roku, kiedy to królowie zazwyczaj wyruszali na wojnę, Dawid posłał Joaba razem ze swymi sługami i całym ludem izraelskim na wyprawę wojenną przeciwko Ammonitom. Zaczęli oblegać Rabba. Tymczasem Dawid pozostawał w Jerozolimie.


text:
 Pewnego wieczoru Dawid, wstawszy z łóżka i przechadzając się po tarasie królewskiego pałacu, zobaczył z góry pewną kobietę, która się kąpała. Kobieta ta była bardzo piękna.


text:
 Na pytanie Dawida, kim ona jest, odpowiedziano mu: To Batszeba, córka Eliama, żona Uriasza Chetyty.


text:
 Dawid kazał ją sobie sprowadzić. Kiedy przybyła do niego, poszedł z nią spać. Potem obmyła się od swojej nieczystości i wróciła do własnego domu.


text:
 Wtedy Dawid wydał polecenie Joabowi, żeby mu przysłał Uriasza Chetytę. Posłał tedy Joab Uriasza do Dawida.


text:
 Na koniec rzekł Dawid do Uriasza: Idź do swego domu i umyj sobie nogi. Wyszedł Uriasz z pałacu królewskiego, a za nim wyniesiono [przeznaczony dla niego] dar z królewskiego stołu.


text:
 Uriasz jednak nie poszedł do swego domu, lecz położył się przed drzwiami pałacu królewskiego razem z innymi sługami swego pana.


text:
 Natychmiast powiadomiono Dawida, że Uriasz nie poszedł do swego domu. Powiedział Dawid do Uriasza: Przecież ty wracasz z [dalekiej] podróży. Dlaczego nie poszedłeś do własnego domu?


text:
 A Uriasz rzekł na to Dawidowi: Arka, cały Izrael i Juda mieszkają pod namiotami; mój pan, Joab, i słudzy mojego pana obozują w szczerym polu, a ja miałbym wrócić do mego domu, żeby tam jeść i pić, i spać z moją żoną? Na życie Jahwe i na twoje życie, czegoś podobnego nie mogę uczynić!


text:
 Rzekł tedy Dawid do Uriasza: Pozostaniesz tu jeszcze tylko dzisiaj, a jutro cię odeślę. Tak więc pozostał Uriasz w Jerozolimie przez jeden dzień.


text:
 Następnego dnia zaprosił go Dawid i sam dopilnował, by mu dano jeść i pić. I upił go. Wieczorem Uriasz, zamiast udać się do swojego domu, wyszedł i położył się spać między sługami swego pana.


text:
 Napisał w owym liście tak: Każcie Uriaszowi stanąć tam, gdzie walka będzie najbardziej zacięta, a potem sami się cofnijcie, by on został [wprost] zaatakowany i żeby zginął.


text:
 Joab, który właśnie prowadził oblężenie miasta, posłał Uriasza na odcinek, o którym wiedział, że będzie atakowany przez najgroźniejszych wojowników [nieprzyjaciela].


text:
 Mieszkańcy miasta, wydostawszy się na zewnątrz [ murów], żeby zaatakować Joaba, zabili wielu ludzi także spośród sług Dawida. Poległ również Chetyta Uriasz.


text:
 Ponadto goniec ów otrzymał takie polecenie: Gdy skończysz opowiadać królowi o tym, jak przebiegała walka, zobacz, jak król się zachowa: Jeśli się rozgniewa i zacznie cię pytać:


text:
 Dlaczego zbliżyliście się do miasta tak bardzo, że doszło do bitwy? Nie wiedzieliście, że oblegani mogą strzelać z murów?


text:
 Kto zabił Abimeleka, syna Jerubbaala? Czyż nie była to kobieta, która ugodziła go z wysokiego muru kamieniem od żaren, tak że zginął w Tebes? Dlaczego więc podeszliście tak blisko murów? [Otóż gdyby tak mówił], ty mu odpowiesz: Twój sługa, Uriasz Chetyta, poległ także.


text:
 Goniec wyruszył w drogę, a gdy przybył na miejsce, opowiedział Dawidowi wszystko, tak jak mu nakazał Joab.


text:
 Kończąc powiedział wysłannik Dawidowi: Ci ludzie, o wiele silniejsi od nas, zrobili przeciwko nam wypad aż do obozowiska, ale odparliśmy ich ku bramie miasta.


text:
 Wtedy ich łucznicy zaczęli strzelać z murów do twoich sług i wielu spośród sług króla poległo. Zginął także twój sługa Uriasz Chetyta.


text:
 Powiedział Dawid do owego gońca: Oto, co doniesiesz ode mnie Joabowi: Nie martw się tak bardzo tym, co się stało. Miecz ma bowiem to do siebie, że godzi raz w tego, innym razem w drugiego. Nasilcie wasze ataki na miasto i zniszczcie je. Ty sam dodaj mu odwagi!


text:
 A kiedy minął już czas żałoby, posłał Dawid po nią i kazał jej pozostać u niego w domu. Stała się jego żoną, urodziła mu syna. Lecz wszystko to, co Dawid czynił, nie spodobało się Bogu.


text:
 Posłał Jahwe Natana do Dawida. Gdy Natan przybył do Dawida, powiedział mu tak: Było w pewnym mieście dwóch ludzi: jeden bogaty, a drugi ubogi.


text:
 a biedny nie miał nic prócz jednej małej owieczki, którą sobie kupił. Pielęgnował ją, a ona rosła razem z jego dziećmi: jadła jego chleb, piła z jego kubka i spała na jego łonie. Była dla niego niczym jedna z córek.


text:
 Zdarzyło się, że ktoś odwiedził owego bogatego człowieka. Ale bogacz nie poświęcił żadnej ze swych owiec ani wołu, żeby przygotować posiłek dla człowieka, który do niego przyszedł. Zabrał natomiast jedyną owieczkę owemu biedakowi i z niej przygotował posiłek dla człowieka, który do niego przybył.


text:
 Wtedy zapłonął Dawid wielkim gniewem na bogacza i powiedział do Natana: Na życie Jahwe, człowiek, który tak postąpił, zasłużył na śmierć.


text:
 Ponadto powinien zwrócić cztery owce za to, co uczynił, nie okazał bowiem [biedakowi] żadnej litości.


text:
 Wtedy rzekł Natan do Dawida: To ty jesteś tym człowiekiem. Oto, co mówi Jahwe, Bóg Izraela: Namaściłem cię na króla izraelskiego, wyzwoliłem cię z rąk Saula,


text:
 przekazałem ci dom twego pana, a jego żony ułożyłem na twoim łonie. Dałem ci władzę nad całym domem Izraela i Judy, a gdyby ci to nie wystarczyło, dorzuciłbym jeszcze to czy tamto.


text:
 Dlaczego nie uszanowałeś słowa Jahwe, czyniąc to, co złe w Jego oczach? To ty mieczem zadałeś cios Uriaszowi Chetycie. To ty zabrałeś mu jego własną żonę. To ty zabiłeś go mieczem Ammonitów.


text:
 Otóż od tej pory miecz nie będzie opuszczał już nigdy twego domu, dlatego że nie uszanowałeś mojego słowa i zabrałeś Chetycie Uriaszowi jego żonę.


text:
 Oto, co mówi Jahwe: Z twojego własnego domu sprowadzę na ciebie nieszczęścia i na twoich oczach zabiorę ci twoje żony, i oddam je innemu, który będzie spał z nimi w biały dzień.


text:
 Ty działałeś w skrytości, Ja natomiast będę postępował całkiem jawnie wobec całego Izraela i w pełnym świetle słonecznym.


text:
 Wtedy rzekł Dawid do Natana: Zgrzeszyłem przeciwko Jahwe. A Natan odpowiedział Dawidowi: Jahwe przebaczył ci twój grzech, nie umrzesz.


text:
 Ponieważ jednak tak postąpiłeś i twoi wrogowie okazują z tego powodu pogardę samemu Jahwe, syn, który ci się urodzi, umrze.


text:
 I wrócił Natan do swojego domu. Tymczasem Jahwe poraził dziecko, które żona Uriasza urodziła Dawidowi. Dziecko było ciężko chore.


text:
 Modlił się Dawid do Boga za swoje dziecko i pościł, a znalazłszy się we własnej izbie, padł na ziemię i trwał tak przez całą noc.


text:
 Starsi jego domu nalegali, żeby podniósł się z ziemi, ale on nie chciał ani wstać, ani spożyć z nimi posiłku.


text:
 Siódmego dnia dziecko zmarło. Słudzy Dawida nie mieli odwagi donieść o tym swemu panu. Mówili sobie bowiem: Skoro jeszcze za życia dziecka wcale nie słuchał, cośmy do niego mówili, jakże mu teraz powiemy, że jego dziecko zmarło? Może sobie uczynić coś złego.


text:
 Gdy Dawid spostrzegł, że słudzy rozmawiają z sobą szeptem, domyślił się, że dziecko zmarło. I zapytał sług: Tak więc dziecko nie żyje? A oni odpowiedzieli: Nie żyje.


text:
 Wtedy powstał Dawid z ziemi, wykąpał się, namaścił i zmienił szaty; potem poszedł do przybytku Jahwe i rzucił się na ziemię. Gdy wrócił do siebie, poprosił o jedzenie i posilił się.


text:
 A jego słudzy zapytali: Dlaczego zachowujesz się tak dziwnie? Jak długo dziecko żyło, pościłeś i płakałeś, a teraz, kiedy dziecko już nie żyje, wstałeś i jesz chleb. A on rzekł na to:


text:
 Dopóki dziecko żyło, pościłem i płakałem, bo mówiłem sobie: Kto wie, może jednak Jahwe ulituje się nade mną i dziecko będzie żyło?


text:
 Ale teraz, kiedy ono już nie żyje, po co będę jeszcze pościł? Czyż mogę przywrócić je do życia? To raczej ja przyłączę się do niego. Ono nie wróci już do mnie.


text:
 Pocieszał też Dawid [jak mógł] swoją żonę Batszebę. Potem zbliżył się do niej i spał z nią, a ona urodziła mu syna, któremu nadał imię Salomon. Jahwe ukochał go [Salomona]


text:
 Posłał wtedy swoich ludzi do Dawida, żeby mu powiedzieli: Otoczyłem Rabba i zdobyłem już Miasto Wód.


text:
 Zbierz teraz resztę ludu i przybądź tutaj, by osobiście zaatakować miasto i je zdobyć. W przeciwnym razie, jeśli ja bym je wziął, nadano by mu nazwę od mojego imienia.


text:
 Z głowy ich króla zdjął złotą koronę, która ważyła talent i była przyozdobiona drogocennymi kamieniami. Teraz spoczęła na głowie Dawida. Zabrał też Dawid z miasta bardzo wielki łup.


text:
 Mieszkańców miasta kazał uprowadzić i zatrudnić przy obsłudze narzędzi do przecinania, kilofów i siekier i przy wyrobie cegieł. I tak postąpił z wszystkimi miastami ammonickimi. Potem wrócił Dawid z całym ludem do Jerozolimy.


text:
 Absalom, Syn Dawida, miał bardzo piękną siostrę imieniem Tamar, w której zakochał się Amnon, [również] syn Dawida.


text:
 Tą miłością do Tamar, swojej siostry, dręczył się Amnon tak, że aż popadł w chorobę. Ponieważ Tamar była jeszcze dziewicą, Amnon sądził, że nie może się do niej zbliżyć.


text:
 Amnon miał jednak pewnego przyjaciela. Nazywał się Jonadab, był synem Szimei, brata Dawida. Jonadab odznaczał się niezwykłą przebiegłością.


text:
 Otóż pewnego dnia Jonadab zapytał Amnona: A czemuż to tak mizerniejesz, każdego dnia coraz bardziej, synu królewski? Czy nie mógłbyś wyjawić mi przyczyny [twego utrapienia]? Odpowiedział Amnon: Kocham Tamar, siostrę mojego brata Absaloma.


text:
 Rzekł mu na to Jonadab: Połóż się do łóżka i zachowuj się tak, jakbyś był chory. Gdy przyjdzie cię odwiedzić twój ojciec, powiesz mu tak: Pozwól, proszę cię, żeby moja siostra Tamar przyniosła mi coś do zjedzenia, niech przygotuje coś tu przy mnie, tak żebym to widział i mógł potem zjeść prosto z jej ręki.


text:
 Położył się tedy Amnon do łóżka, udając chorego. Kiedy przyszedł król, żeby go odwiedzić, Amnon powiedział do niego: Proszę cię usilnie, niech przyjdzie tu moja siostra Tamar i przygotuje tu przy mnie dwa placki, żebym mógł potem posilić się z jej ręki.


text:
 Posłał więc Dawid kogoś z poleceniem do Tamar, która była w domu, żeby się udała do swego brata, Amnona i przygotowała mu coś do zjedzenia.


text:
 Poszła tedy Tamar do swojego brata Amnona, który leżał na łóżku. Zaczyniła ciasto, wyrobiła je, zrobiła placki w jego obecności i upiekła je.


text:
 Potem wzięła patelnię, wyjęła z niej placki i położyła je przed nim. Ale Amnon nie zabierał się do jedzenia, tylko poprosił ją, żeby kazała wszystkim opuścić pomieszczenie, w którym przebywał. Kiedy zostali sami, rzekł Amnon do Tamar:


text:
 Przynieś placki do sypialni, tam posilę się z twojej ręki. Wzięła więc Tamar przygotowane przez siebie placki i zaniosła je swojemu bratu, Amnonowi, do sypialni.


text:
 Gdy podawała mu placki do jedzenia, on ją pochwycił i powiedział: Połóż się koło mnie, moja siostro.


text:
 Lecz ona odpowiedziała mu: Ależ nie, mój bracie! Nie znieważaj mnie! Tak nie postępuje się w Izraelu. Strzeż się takiego bezeceństwa!


text:
 Gdzież ja miałabym się potem udać z moim pohańbieniem? A ty stałbyś się jednym z największych niegodziwców w całym Izraelu. Raczej porozmawiaj najpierw z królem. On na pewno się zgodzi dać ci mnie za żonę.


text:
 Zaraz potem poczuł Amnon do niej wielką odrazę. I znienawidził ją nienawiścią znacznie większą niż miłość, którą ją przedtem miłował. W końcu powiedział do niej: Wstawaj i odejdź stąd!


text:
 Rzekła wtedy do niego: Ależ nie rób tak! Jeżeli mnie teraz wypędzisz, wyrządzisz mi krzywdę jeszcze większą od tej, której się już dopuściłeś. Lecz on wcale nie zważał na jej słowa,


text:
 Sługa wyrzucił ją więc na zewnątrz i zamknął za nią drzwi. Tamar była odziana w szatę z rękawami, gdyż tak wedle zwyczaju ubierały się córki królewskie, jak długo były dziewicami.


text:
 [Gdy sługa Amnona ją wyrzucił, Tamar posypała sobie głowę popiołem, rozdarła szatę z długimi rękawami, którą miała na sobie, założyła ręce na głowę i szła, krzycząc rozpaczliwie.


text:
 Rzekł [w pewnej chwili] jej brat Absalom: [Wiem], twój brat Amnon był razem z tobą. Ale zapomnij już o tym, moja siostro. Jest on przecież twoim bratem. Nie bierz sobie tego za bardzo do serca! I od tego czasu pozostawała Tamar samotna w domu swojego brata Absaloma.


text:
 Natomiast Absalom nigdy już nie zamienił z Amnonem nawet jednego słowa, ani w dobrej, ani w złej sprawie. Nienawidził Amnona za to, że zhańbił jego siostrę Tamar.


text:
 Dwa lata później Absalom, urządziwszy strzyżenie owiec w Baal-Chasor, niedaleko Efraima, zaprosił do siebie z tej okazji wszystkich synów królewskich.


text:
 Przyszedł do króla i powiedział: U twojego sługi odbywa się właśnie strzyżenie owiec. Niech raczy król przybyć do swego sługi z całym orszakiem.


text:
 Lecz król odpowiedział Absalomowi: Nie, mój synu, nie możemy przyjść wszyscy, żeby ci nie być ciężarem. I chociaż Absalom bardzo nalegał, król nie chciał iść. Chciał go pożegnać, zostawiając mu jedynie swoje błogosławieństwo.


text:
 Wtedy rzekł Absalom: A czy nie mógłby wobec tego pójść ze mną przynajmniej mój brat Amnon? Król zapytał: A dlaczego to akurat on miałby iść z tobą?


text:
 Gdy jednak Absalom nalegał jeszcze usilniej, zgodził się król, żeby Absalom poszedł, [ale] z pozostałymi synami.


text:
 Swoim sługom Absalom rozkazał: Uważajcie! Kiedy Amnon już nieźle sobie podpije wina, a ja wam powiem: Zaatakujcie Amnona! - wtedy macie go zabić. Niczego się nie bójcie. To ja sam wydałem wam taki rozkaz. Bądźcie odważni i mężni!


text:
 I postąpili słudzy Absaloma z Amnonem tak, jak im nakazał Absalom. Wtedy zerwali się wszyscy synowie królewscy, wsiedli na swoje muły i uciekli.


text:
 Byli jeszcze w drodze, gdy do Dawida dotarła wieść, że Absalom pozabijał wszystkich synów królewskich, że ani jeden z nich nie ocalał.


text:
 Powstał więc król, rozdarł swoje szaty i rzucił się na ziemię. Szaty swoje rozdarli także wszyscy jego słudzy, którzy stali dokoła.


text:
 Lecz Jonadab, syn Szimei, brata Dawida, powiedział: Panie mój, nie wierz w to, że wszyscy młodzi ludzie i wszyscy synowie królewscy zostali zabici. Zginął jedynie Amnon. Absalom zaś - jak wiadomo - był bardzo przygnębiony od dnia, w którym Amnon zhańbił jego siostrę [Tamar].


text:
 Panie mój i królu! Nie bierz sobie tak bardzo tej sprawy do serca i nie myśl więcej, że zabici są wszyscy synowie królewscy. Zginął jedynie Amnon.


text:
 Absalon uciekł. Pewien młody sługa, trzymający wartę, rozejrzał się i nagle zobaczył za sobą mnóstwo ludzi, schodzących ze zbocza góry.


text:
 Wtedy powiedział Jonadab do króla: Patrz, nadchodzą synowie królewscy. Jest tak, jak ci powiedział twój sługa.


text:
 Zaledwie wypowiedział te słowa, synowie królewscy nadeszli. Zaczęli głośno płakać. Płakał również król i cały jego orszak.


text:
 Absalom zaś uciekłszy przybył do Talmaja, który był synem Ammichuda, króla Geszur. Dawid zaś długo jeszcze bolał po śmierci swojego syna.


text:
 posłał swego człowieka do Tekoa i kazał mu sprowadzić stamtąd pewną mądrą kobietę, której wydał takie polecenie: Zachowuj się tak, jakbyś była w żałobie: włóż na siebie szaty żałobne i przestań namaszczać się oliwą. Daj wszystkim do zrozumienia, że jesteś kobietą, która od dłuższego czasu opłakuje zmarłego.


text:
 Kobieta z Tekoa przyszła do króla, upadła przed nim na twarz, żeby mu w ten sposób oddać cześć, a potem zawołała: O królu mój, pomóż mi!


text:
 Twoja służebnica pozostała z dwoma synami, lecz oto pewnego dnia doszło między nimi na polu do kłótni, a że nie było nikogo, kto by ich pogodził, jeden uderzył drugiego tak mocno, że tamten skonał.


text:
 Wszyscy krewni zabitego rzucili się wówczas na twoją służebnicę, domagając się, żebym im wydała zabójcę brata. Chcieli go bowiem również zabić, ponieważ winien był śmierci swego brata, a poza tym zabiliby w ten sposób dziedzica. Chcieli zagasić tę iskrę - a tylko ona mi pozostała - i nie dopuścić do tego, żeby zachowane zostało na ziemi imię ani potomek mojego męża.


text:
 A na to kobieta z Tekoa rzekła do króla: Panie mój i królu, ale winę za to będą wszyscy przypisywać mnie i domowi mojego ojca, a króla i jego tron uwolni się od winy.


text:
 Odpowiedział tedy król: Jeżeli ktoś będzie występował przeciwko tobie, sprowadź go tu do mnie. [Ja już sprawię], że więcej nie będzie cię nękał.


text:
 Ona jednak prosiła: Niech król raczy zobowiązać się na swojego Pana i Boga, aby mściciel krwi nie sprowadzał na nas dalszych nieszczęść i nie nastawał na życie mojego syna. Rzekł na to król: Na życie mojego Pana, przyrzekam, że twojemu synowi nawet jeden włos nie spadnie z głowy.


text:
 Kobieta jednak mówiła dalej: Panie mój i królu, twoja służebnica chciałaby ci jeszcze coś powiedzieć. A on na to: Mów, proszę.


text:
 Wtedy ona zapytała: Dlaczego tak postępujesz z ludem Bożym? Wydając taki wyrok, król sam na siebie bierze całą winę, ponieważ nie zgadza się na powrót swojego syna skazanego na wygnanie.


text:
 Wszyscy musimy umrzeć. Jesteśmy bowiem jak woda, która, raz wylana na ziemię, nie da się już pozbierać. Ale Bóg nie pozbawia życia tego, który raz skazany na wygnanie, miałby jednak w rzeczywistości nie być wygnańcem.


text:
 Przyszłam zaś teraz, by powiedzieć o tym mojemu królowi i panu, ponieważ ludzie mnie nastraszyli. Powiedziała tedy sobie twoja służebnica: Porozmawiam z królem. Może uczyni to, co mu jego służebnica podszepnie?


text:
 [Tak, mam nadzieję], że król wysłucha swojej służebnicy i wyrwie ją z rąk tego człowieka, który chce mnie, i mojego syna pozbawić prawa do dziedzictwa.


text:
 Twoja służebnica mówiła też sobie tak: Uspokoi mnie zapewne to, co usłyszę od mojego pana. Bo mój pan i król jest jak anioł Boży: wysłuchuje zarówno tego, co dobre, jak i tego, co złe. Pan i Bóg twój niech będzie z tobą.


text:
 Odpowiadając na to rzekł król do kobiety: Odpowiedz mi, proszę, szczerze na pytanie, które ci zadam. Kobieta rzekła natychmiast: Mów, panie mój i królu!


text:
 Zapytał tedy król: Czy Joab nie przyłożył do tego wszystkiego swojej ręki? Odpowiedziała kobieta: Na życie twoje, panie mój i królu! Nie sposób zboczyć na prawo lub na lewo od tego, co mówi mój pan i król. Tak, to prawda, dostałam taki rozkaz od sługi twego Joaba. To on włożył te wszystkie słowa w moje usta.


text:
 Wszystko to sługa twój Joab uczynił w tym celu, by nadać całej sprawie inny wygląd. Mój pan jest mądry jak anioł Boży. Wie wszystko, co dzieje się w kraju.


text:
 Na to rzekł król do Joaba: Dobrze, uczynię zadość twojej prośbie. Idź i sprowadź tu młodego Absaloma.


text:
 A Joab rzucił się na ziemię, żeby oddać cześć królowi. I błogosławił króla, mówiąc: Dziś przekonał się twój sługa, że znalazł łaskę u swego pana i króla, bo wysłuchał król prośby swojego sługi.


text:
 Ale król powiedział wtedy: Niech wraca do swojego domu, lecz mnie niech się nie pokazuje na oczy! Wrócił więc Absalom do swego domu, ale nie wolno mu było pokazywać się na oczy królowi.


text:
 W całym Izraelu nie było mężczyzny urodziwszego od Absaloma, o którym mówiono z podziwem. Od stóp aż do czubka głowy nie było na nim najmniejszej skazy.


text:
 Kiedy kazał strzyc sobie głowę - a musiał to robić od czasu do czasu, gdy bujne włosy zbyt mu już ciążyły - to obcięte włosy miały [zwykle] wagę około dwustu sykli według wagi królewskiej.


text:
 Pewnego dnia zwrócił się przez kogoś do Joaba, prosząc go, żeby zechciał pójść [w jego sprawie] do króla. Ale Joab nie chciał w ogóle przyjść [do Absaloma]. Potem jeszcze raz prosił go, żeby przyszedł, ale i tym razem [Joab] nie chciał przyjść.


text:
 Wtedy powiedział Absalom do swoich sług: Widzicie to pole Joaba, tuż koło mojego. Rośnie tam jego jęczmień. Idźcie tam i podpalcie to zboże. Poszli więc słudzy Absaloma i rzucili ogień na pole.


text:
 Wyruszył tedy Joab w drogę, znalazł Absaloma w jego domu i zapytał go: Dlaczego twoi słudzy spalili zboże na moim polu?


text:
 Odpowiedział na to Absalom: Posłałem kogoś do ciebie z prośbą, żebyś do mnie przyszedł, gdyż chciałem, byś się udał w moim imieniu do króla, aby go zapytać ode mnie: Po cóż ja właściwie przybyłem tu z Geszur? Lepiej byłoby dla mnie, gdybym był tam pozostał. Teraz jednak chciałbym się już pokazać królowi. Jeżeli ciąży na mnie jakaś wina, niech mnie zabije.


text:
 Poszedł Joab do króla i powiedział mu wszystko. Kazał tedy król wezwać Absaloma. Kiedy ten przyszedł do króla, upadł mu do nóg, a król go ucałował.


text:
 Po upływie pewnego czasu nabył sobie Absalom rydwan i konie, a pięćdziesięciu wojowników biegło przed nim.


text:
 Wczesnym rankiem zazwyczaj siadał przy drodze wiodącej do bramy miasta i gdy tylko pojawił się ktoś, kto szedł do króla, by rozsądził jego sprawę, on zatrzymywał go, pytając: Skąd jesteś? Gdy zapytany odpowiadał: Sługa twój należy do jednego z pokoleń izraelskich,


text:
 wtedy Absalom mówił do niego: To, co mówisz [na swoją obronę], jest dobre i sprawiedliwe, ale u króla nie ma nikogo, kto zechciałby cię wysłuchać.


text:
 Ponadto dodawał Absalom: Powinien ktoś w końcu ustanowić mnie w tym kraju sędzią, żeby mogli do mnie przychodzić ludzie ze swoimi sporami i trudnościami. Ja już potrafiłbym wszystko sprawiedliwie rozsądzić.


text:
 Gdy się ktoś zbliżał, by oddać mu pokłon, on pierwszy wyciągał rękę, podtrzymywał takiego człowieka i całował go.


text:
 Tak postępował Absalom z wszystkimi Izraelitami, którzy szli do króla, by rozsądzał ich sprawy, i tak zaskarbiał sobie względy w sercach Izraelitów.


text:
 Po czterech latach powiedział Absalom do króla: Chciałbym udać się do Hebronu, żeby wypełnić ślub, jaki złożyłem Panu.


text:
 Sługa twój w czasie swego pobytu w Geszur u Aramejczyków uczynił bowiem taki oto ślub: Jeżeli Pan pozwoli mi rzeczywiście wrócić do Jerozolimy, wtedy urządzę uroczyste obchody na cześć Pana.


text:
 Przedtem jednak wysłał gońców do wszystkich pokoleń izraelskich z takim oto poleceniem: Gdy tylko usłyszycie głos trąby, natychmiast wszyscy wołajcie: Absalom został królem w Hebronie.


text:
 Już w czasie składania ofiary polecił Absalom sprowadzić doradcę Dawida, Golonitę Achtofela, z jego rodzinnego miasta Gilo. W ten sposób spisek rozrastał się coraz bardziej i powiększała się liczba tych, którzy przystawali do Absaloma.


text:
 Kiedy jednak przybył pewien posłaniec i powiadomił Dawida o tym, że serca wszystkich Izraelitów zwróciły się do Absaloma,


text:
 powiedział Dawid do swoich sług, którzy jeszcze pozostali z nim w Jerozolimie: Musimy uciekać, bo już nikt nas nie uratuje. Szybko uchodźcie z miasta, bo lada chwila może tu nadciągnąć i sprowadzić na nas nieszczęście, i wyniszczyć mieczem wszystkich mieszkańców miasta.


text:
 I tak pieszo opuścił miasto król, a za nim wszyscy jego domownicy. Odesłał król z powrotem tylko dziesięć nałożnic, żeby pilnowały pałacu [królewskiego].


text:
 Wyruszył tedy król pieszo razem z ludźmi, którzy mu towarzyszyli. Zatrzymali się przy ostatnim domu,


text:
 tak że wszyscy, którzy za nim nadciągnęli, musieli koło nich przechodzić. Szli więc wszyscy Keretyci, wszyscy Peletyci i wszyscy Gittyci, sześciuset owych ludzi, którzy przybyli z Gat. Wszyscy przechodzili przed królem.


text:
 Wtedy król powiedział do Ittaja Gittyty: A dlaczego i ty chcesz iść z nami? Wracaj i pozostań przy nowym królu. Jesteś przecież cudzoziemcem, wypędzonym z własnej ojczyzny.


text:
 Dopiero wczoraj tu przyszedłeś i już dzisiaj miałbym cię zmuszać, żebyś szedł z nami? Ja sam idę, dokąd mam iść, ale ty weź swoich braci i wracaj, a miłość [Pana niech będzie z wami].


text:
 Lecz Ittaj odpowiedział królowi: Na życie Pana i na życie mojego pana i króla! Czy sługa twój miałby żyć, czy umrzeć, zawsze będzie tam, gdzie jest mój pan i król.


text:
 Rzekł tedy Dawid do Ittaja: Skoro tak, to przechodź do przodu. I przeszedł ów Ittaj Gittyta razem ze wszystkimi swoimi ludźmi [dorosłymi] i dziećmi, jakie z nim były.


text:
 Wszyscy głośno płakali, gdy ludzie ci przechodzili tak przed Dawidem. Następnie sam król przeprawił się przez potok Cedron, a wszyscy skierowali swe kroki ku drodze wiodącej na pustynię.


text:
 [Wśród uciekających] był również Sadok, a z nim wszyscy lewici, którzy nieśli Bożą Arkę Przymierza. Postawili arkę Bożą na ziemi, Abiatar zaś składał w tym czasie ofiarę [czekając], aż cały lud z miasta przeciągnie przed Dawidem.


text:
 W pewnej chwili powiedział król do Sadoka: Zanieście arkę Bożą z powrotem do miasta! Jeśli znajdę łaskę w oczach Pana, pozwoli mi wrócić do miasta i ponownie zobaczyć arkę z całym przybytkiem.


text:
 Ale jeśli się okaże, że nie znajduje we mnie żadnego upodobania, to trudno, niech uczyni ze mną, co zechce.


text:
 I mówił król dalej do kapłana Sadoka: Widzisz? Wracaj w pokoju do miasta. Zabierz ze sobą twego syna, Achimaasa, oraz Jonatana, syna Abiatara. [Niech wracają z wami] obaj wasi synowie.


text:
 A teraz posłuchajcie: Ja będę czekał na pustynnych równinach tak długo, aż dotrze do mnie jakaś wiadomość od was.


text:
 A Dawid, mając twarz zasłoniętą, szedł na Górę Oliwną i płakał. Szedł boso. Wszyscy ludzie, którzy z nim byli, płakali, wchodząc na górę.


text:
 W pewnej chwili doniesiono Dawidowi, że wśród spiskujących po stronie Absaloma znalazł się także Achitofel. Wtedy zawołał Dawid: [Spraw], o Panie, aby nikt nie słuchał rad Achitofela.


text:
 Gdy Dawid wszedł już na górę i pokłonił się nisko, by oddać chwałę Bogu, stanął nagle przed nim Chuszaj Arkijczyk. Miał podarte odzienie, a we włosach pełno ziemi.


text:
 Jeżeli zaś wrócisz do miasta i powiesz Absalomowi: Królu mój, jestem twoim sługą. Byłem kiedyś sługą twojego ojca, a teraz chciałbym zostać twoim sługą - to będziesz mógł, dla mojego dobra, unicestwić radę Achitofela.


text:
 Będą tam z tobą również kapłani Sadok i Abiatar. Wszystko, co usłyszysz w pałacu królewskim, będziesz mógł powtórzyć kapłanom Sadokowi i Abiatarowi.


text:
 Są tam z nimi także obaj ich synowie: Achimaas, syn Sadoka, i Jonatan, syn Abiatara. Przez nich będziecie mogli przekazywać mi wszystko, co tylko usłyszycie.


text:
 I tak Chuszaj, przyjaciel Dawida, przybył do miasta akurat wtedy, kiedy Absalom wkraczał do Jerozolimy.


text:
 Kiedy Dawid zszedł nieco ze szczytu góry, wyszedł mu na spotkanie Siba, sługa Meribbaala. Przyprowadził parę osłów, które dźwigały dwieście bochenków chleba, sto placków z rodzynkami, sto sztuk świeżych owoców i jeden bukłak pełen wina.


text:
 Zapytał król Sibę: Co to takiego znowu? A Siba odpowiedział: Osły są przeznaczone dla rodziny królewskiej, aby mogła ich dosiadać, chlebem i owocami będzie się mogła pożywić służba, a wino posłuży za napój dla znużonych pobytem na pustyni.


text:
 A król zapytał: Gdzież jest syn twojego pana? Odpowiedział Siba królowi: Pozostał w Jerozolimie, bo mówił, że właśnie cały dom Izraela zwróci mu królestwo jego ojca.


text:
 Wtedy powiedział król do Siby: Wszystko, co dotychczas należało do Meribbaala, od tej chwili staje się twoją własnością. Rzekł na to Siba: Padam ci do nóg [o panie]! Obym zawsze znajdował łaskę w twoich oczach, panie mój i królu.


text:
 Kiedy król Dawid wchodził do miasta Bachurim, nagle wybiegł mu z miasta na spotkanie człowiek imieniem Szimei. Jego ojciec nazywał się Gera i pochodził z rodu Saula. Szedł w stronę Dawida, złorzecząc mu bardzo.


text:
 Ciskał przy tym kamieniami w stronę Dawida i wszystkich sług króla Dawida, nie zważając wcale na to, że po prawej i lewej stronie stał cały lud i wszyscy wojownicy.


text:
 Ciebie Pan obciążył odpowiedzialnością za krew rodziny Saula, w miejsce którego ty zostałeś królem. Ale pan oddał całe królestwo w ręce twojego syna Absaloma. A teraz nieszczęście spadło na ciebie, bo jesteś mordercą.


text:
 Rzekł wtedy do króla Abiszaj, syn Serui: Dlaczego ten zdechły pies ubliża tak mojemu panu i królowi? Pozwól, że pójdę i utnę mu głowę.


text:
 Ale król odpowiedział: Co ja mam z wami zrobić, synowie Serui? Jeżeli on przeklina mnie dlatego, że Pan kazał mu przeklinać Dawida, to któż może nawet pytać, dlaczego to czyni?


text:
 Ponadto powiedział Dawid do Abiszaja i do wszystkich swoich sług: Jeżeli mój syn, ten, któremu dałem moje własne ciało, nastaje na moje życie, to dlaczego nie miałby tak czynić, i to jeszcze usilniej, ten Beniaminita? Niech przeklina dalej, skoro tak mu rozkazał Pan.


text:
 Potem Dawid i jego ludzie ruszyli w dalszą drogę. Tymczasem Szimei szedł obok, po zboczu wzniesienia. Nadal przeklinał, ciskał w niego kamieniami i rzucał ziemią.


text:
 W końcu król całkowicie wyczerpany, dotarł razem z ludźmi, którzy mu towarzyszyli, nad Jordan. Tam mógł trochę odetchnąć.


text:
 Absalom i cały lud, to znaczy wszyscy mężowie Izraela, weszli do Jerozolimy. Z Absalomem był również Achitofel.


text:
 Chuszaj Arkijczyk, przyjaciel Dawida, zbliżając się do Absaloma, zaczął wołać: Niech żyje król, niech żyje król!


text:
 Wtedy Absalom rzekł do Chuszaja: To tak miłujesz twego przyjaciela? Dlaczego nie poszedłeś z twoim przyjacielem? A Chuszaj odpowiedział Absalomowi:


text:
 Nie, chcę należeć do tego, kogo wybrał Jahwe i cały lud, to jest wszyscy mężowie Izraela. Z tym pragnę zostać.


text:
 A zresztą, kimże jest ten, któremu będę służył? Czyż nie jest to jego syn? Jak byłem sługą twego ojca, tak też pragnę być twoim sługą!


text:
 Odpowiedział tedy Achitofel Absalomowi: Idź do nałożnic, które twój ojciec zostawił do pilnowania pałacu [królewskiego]. Wszyscy w Izraelu zaczną wtedy przypuszczać, że znienawidził cię twój ojciec i w ten sposób wzmocnią się siły twoich zwolenników.


text:
 Rozbito więc dla Absaloma namiot na dachu i przyszedł, na oczach całego Izraela, do nałożnic swojego ojca.


text:
 Rady, których wówczas udzielał Achitofel, były dla tego, który je otrzymywał, tak ważne jak słowa samego Boga. Tak ceniono sobie radę Achitofela, zarówno wtedy, gdy dawał ją Dawidowi, jak i wtedy, gdy dawał ją Absalomowi.


text:
 Powiedział Achitofel do Absaloma: Pozwól, żebym sobie wybrał dwanaście tysięcy ludzi, z którymi jeszcze tej nocy mógłbym ruszyć w pościg za Dawidem i zaatakować go.


text:
 Napadnę na niego niespodziewanie, kiedy będzie już zupełnie wyczerpany i opadnie z sił. Zaskoczę go i [wiem, że] wszyscy, którzy są z nim, rzucą się do ucieczki. Zaatakuję wtedy samego króla,


text:
 a całe jego wojsko wezmę do niewoli i przywiodę do ciebie. I będę szedł do ciebie tak, jak nowo poślubiona oblubienica idzie do swego męża. W ten sposób będziesz nastawał na życie tylko jednego człowieka, podczas gdy cały lud będzie zaznawał spokoju.


text:
 Powiedział Absalom: Przywołajcie mi tu jeszcze Chuszaja Arkijczyka. Posłuchamy także, co on ma nam do powiedzenia.


text:
 Kiedy Chuszaj stanął przed Absalomem, ten powiedział do niego: Oto, co nam doradził Achitofel. Czy mamy posłuchać jego rady? Jeżeli nie, to powiedz, co ty radzisz.


text:
 Potem mówił dalej Chuszaj: Ty wiesz przecież, jak dzielny jest twój ojciec i jego ludzie. Teraz są oni doprowadzeni do ostateczności [i są gotowi walczyć] jak dzika niedźwiedzica na polu, której zabrano młode. Twój ojciec jest człowiekiem wojny i na pewno nie spędza nocy razem z ludem.


text:
 Zapewne ukrywa się teraz w jakiejś grocie lub w innym niedostępnym miejscu. A jeśli zaraz na początku polegnie ktoś z waszych ludzi, rozniesie się o tym wieść i wszyscy zaczną powtarzać dokoła: Ludzie, którzy poszli za Absalomem, ponieśli klęskę.


text:
 Wtedy nawet ci najodważniejsi, walczący zazwyczaj jak lwy, upadną na duchu. Wiadomo bowiem w całym Izraelu, że twój ojciec jest wojownikiem, a wszyscy, którzy mu towarzyszą, odznaczają się wielką odwagą.


text:
 Radzę więc, żeby wszyscy Izraelici, od Dan aż do Beer-Szeby, zgromadzili się wokół ciebie w liczbie tak wielkiej, jak wiele jest piasku nad brzegiem morza, a ty żebyś osobiście poprowadził ich do walki.


text:
 Dopędzimy go wcześniej czy później, spadniemy na niego tak, jak rosa spada na ziemię, i nie pozwolimy ujść nikomu, ani jemu samemu, ani żadnemu spośród ludzi, którzy są z nim.


text:
 Jeżeli wycofa się do jakiegoś miasta, wtedy wszyscy Izraelici zjawią się pod tym miastem z powrozami, za pomocą których ściągniemy je aż nad sam potok, tak że nie zostanie z niego nawet jeden kamień.


text:
 Wtedy Absalom i wszyscy zebrani przy nim Izraelici powiedzieli: Rada Chuszaja Arkijczyka lepsza jest od tego, co mówił Achitofel. To Jahwe sam sprawił, że dobra rada Achitofela okazała się nieużyteczna, żeby mógł sprowadzić nieszczęście na Absaloma.


text:
 A Chuszaj powiedział do kapłanów Sadoka i Abiatara: Achitofel dał Absalomowi i starszym Izraela taką to a taką radę, ja zaś radziłem tak a tak.


text:
 Natychmiast powiadomcie Dawida, żeby nie szedł przez pustynię całą noc, lecz żeby się pospieszył i przebył ją szybciej, bo wielkie nieszczęście może spotkać samego króla i wszystkich ludzi, którzy są z nim.


text:
 Jonatan i Achimaas stali wtedy u źródła Rogel. Tam - nie mogli się oni bowiem pokazywać w mieście - przyniosła im wiadomość pewna służąca, a oni mieli ją przekazać królowi Dawidowi.


text:
 Zauważył ich jednak jakiś chłopiec i powiadomił o tym Absaloma. Wtedy oni odeszli stamtąd szybko i udali się do Bachurim, do pewnego człowieka, który miał na swoim podwórku studnię. I schowali się w tej studni.


text:
 Ludzie Absaloma weszli do domu, w którym była owa kobieta, i zapytali: Gdzie są Achimaas i Jonatan? A kobieta odpowiedziała: Poszli tam, w stronę wody. Udali się więc ludzie Absaloma w tamtym kierunku, lecz nie znalazłszy nikogo, wrócili do Jerozolimy.


text:
 Po ich odejściu Achimaas i Jonatan wyszli ze studni i udali się z wiadomościami do Dawida. Powiedzieli Dawidowi tak: Ruszajcie w drogę, przeprawiajcie się szybko przez wodę, bo Achitofel dał taką to a taką, zgubną dla was radę.


text:
 Wyruszył tedy Dawid z całym ludem w drogę i przeprawili się przez Jordan. Do świtu wszyscy już zdołali się przez Jordan przeprawić.


text:
 Kiedy Achitofel zobaczył, że nie posłuchano jego rady, osiodłał swojego osła i ruszył w drogę powrotną do siebie, do swojego miasta. Potem, wydawszy różne polecenia swoim domownikom, powiesił się, i taki był jego koniec. Pochowano go w grobowcu jego ojca.


text:
 Tymczasem Dawid przybył do Machanaim, Absalom zaś przeprawił się razem ze wszystkimi Izraelitami na drugą stronę Jordanu.


text:
 Absalom zarządził, aby po Joabie dowództwo nad wojskiem objął Amasa. Amasa był synem pewnego Izmaelity o imieniu Jitra, który wziął za żonę Abigail, córkę Nachasza, a siostrę Serui, matki Joaba.


text:
 Kiedy Dawid przybył do Machanaim, Szobi, syn Nachasza z ammonickiego Rabba, Makir, syn Ammiela z Lo-Debar, i Barzillaj z Rogelim gileadzkiego


text:
 przynieśli mu w darze maty do spania, okrycia, naczynia do potraw, pewną ilość pszenicy, jęczmienia, mąki, ziarna prażonego i fasoli, prażonej soczewicy,


text:
 miodu, masła, owiec i sera. Przynieśli to wszystko Dawidowi i ludziom, którzy z nim byli, bo mówili sobie tak: Przecież ci ludzie tyle nacierpieli się wskutek głodu i pragnienia na pustyni!


text:
 Dawid, dokonawszy przeglądu wojska, które z nim było, ustanowił dowódców oddziałów złożonych z tysiąca i ze stu ludzi.


text:
 Dawid rozdzielił całe wojsko tak, że jedną trzecią oddziałów wziął pod swoje dowództwo Joab, jedną trzecią Abiszaj, syn Serui, brata Joaba, jedną trzecią Ittaj z Gat. Oświadczył przy tym ludziom: Ja również postanowiłem pójść z wami.


text:
 Ludzie jednak odpowiedzieli: Ty nie możesz pójść żadną miarą. Bo jeśli trzeba nam będzie ratować się ucieczką, na nas nie zwrócą specjalnej uwagi; nawet gdyby połowa z nas poległa - też nie będą do tego większej wagi przywiązywać. Ty zaś, ty znaczysz tyle co dziesięć tysięcy spośród nas. Lepiej będzie, jeśli nadciągniesz z miasta, żeby nam pomóc, gdyby zaszła taka potrzeba.


text:
 Odpowiedział tedy król: Dobrze, zrobię to, co uznajecie za słuszne! I pozostał król w pobliżu bramy, a ludzie wychodzili oddziałami po stu i po tysiącu wojowników.


text:
 Joabowi, Abiszajowi oraz Ittajowi wydał król takie oto polecenie: Oszczędźcie mi tam [jak będziecie mogli] młodego Absaloma. Wszyscy wojownicy też słyszeli, jak król wydawał swoim dowódcom rozkaz w sprawie Absaloma.


text:
 Tam Izraelici zostali pokonani przez wojsko Dawida, ponieśli bardzo dotkliwą klęskę. Poległo wtedy dwadzieścia tysięcy Izraelitów.


text:
 W pewnej chwili Absalom znalazł się na wprost wojowników Dawida. Jechał Absalom na mule, który zaplątał się w gałęzie wielkiego terebintu. Absalom zaczepił głową o gałęzie terebintu i tak zawisł między niebem a ziemią. Muł tymczasem popędził dalej.


text:
 Zobaczył to pewien wojownik i powiadomił Joaba, mówiąc: Widziałem Absaloma wiszącego na terebincie.


text:
 Rzekł tedy Joab do człowieka, który przyniósł tę wiadomość: Rzeczywiście go widziałeś? To czemu nie zabiłeś go na miejscu? Dałbym ci za to dziesięć sykli srebra i jeden pas.


text:
 Człowiek ten jednak odpowiedział Joabowi: Choćbym dostał do rąk tysiąc sykli srebra, nigdy nie podniósłbym ręki na syna królewskiego. Przecież to w naszej obecności król nakazywał tobie, Abiszajowi oraz Ittajowi, żebyście nie wyrządzali żadnej krzywdy młodemu Absalomowi.


text:
 Gdybym mimo to podstępnie nastawał na jego życie, nie ukryłoby się to przed królem. Zresztą ty sam wystąpiłbyś wtedy przeciwko mnie.


text:
 Powiedział wtedy Joab: Nie będę już dłużej tracił czasu przy tobie. Potem wziął trzy włócznie i wszystkie utopił w sercu Absaloma, który żył jeszcze, zwisając z terebintu.


text:
 A dziesięciu giermków, którzy nosili broń Joaba, otoczyło ze wszystkich stron Absaloma i dobiło go dodatkowymi ciosami.


text:
 Głosem rogu wydał Joab polecenie, żeby wojsko zaniechało dalszego pościgu za Izraelem. W ten sposób zatrzymał Joab wojowników.


text:
 Potem zabrano ciało Absaloma, wrzucono je do wielkiego dołu w samym środku lasu. Pokryli następnie wszystko wielką liczbą kamieni. Natomiast wszyscy Izraelici rozbiegli się, każdy do swego namiotu.


text:
 Jeszcze za swego życia Absalom postawił sobie pomnik w Dolinie Królewskiej. Mówił sobie bowiem: Nie mam syna, który by się zatroszczył o to, aby przetrwała pamięć o mnie. Nadał pomnikowi swoje imię i aż po dzień dzisiejszy nazywa się Prawicą Absaloma.


text:
 Achimaas, syn Sadoka, powiedział: Pozwól mi pójść i przekazać królowi tę radosną nowinę, że oto Jahwe okazał swoją sprawiedliwość, uwalniając go z rąk jego nieprzyjaciół.


text:
 Ale Joab odpowiedział: Dziś nie byłbyś dla niego zwiastunem dobrej nowiny. Dobrą nowinę zaniesiesz mu kiedy indziej, nie dzisiaj, bo dziś poległ syn królewski.


text:
 Joab powiedział do pewnego Kuszyty: Idź i opowiedz królowi o wszystkim, co widziałeś. Kuszyta, złożywszy Joabowi pokłon, ruszył w drogę.


text:
 Wtedy Achimaas, syn Sadoka, jeszcze raz powiedział do Joaba: Cokolwiek miałoby się zdarzyć, pozwól, że ja również udam się w drogę za tym Kuszytą. Joab zapytał: Dlaczego tak koniecznie chcesz tam iść, synu mój? Nie przyniesie ci to przecież żadnej korzyści.


text:
 Lecz Achimaas nastawał dalej: Cokolwiek miałoby się stać, pójdę! Wtedy Joab powiedział: Dobrze, idź! Pobiegł tedy Achimaas drogą wiodącą przez równinę i wkrótce wyprzedził Kuszytę.


text:
 Tymczasem Dawid siedział między dwiema bramami. Strażnik wyszedł na dach jednej z bram, wznoszący się ponad mury, i podniósłszy oczy, zobaczył samotnie biegnącego człowieka.


text:
 Zawołał więc strażnik głośno, żeby ostrzec króla. A król powiedział: Jeśli jest sam, to znaczy, że przynosi dobrą nowinę.


text:
 Gdy ten był coraz bliżej, strażnik zauważył, że biegnie jeszcze jakiś drugi goniec. Zawołał tedy strażnik do odźwiernego: Znów biegnie jakiś człowiek, także sam. Rzekł na to król: On również przynosi dobrą nowinę.


text:
 Strażnik zauważył ponadto: Pierwszy sposobem, w jaki biegnie, bardzo mi przypomina Achimaasa, syna Sadoka. A król na to: To dobry człowiek. On na pewno przynosi dobre nowiny.


text:
 Tymczasem Achimaas z daleka już zaczął wołać do króla: Bądź pozdrowiony! Potem skłonił się przed królem aż do ziemi i powiedział: Niech będzie błogosławiony Jahwe, twój Bóg! To On sprawił, że popadli w niewolę wszyscy, którzy odważyli się podnieść rękę na mojego pana i króla.


text:
 Król wtedy zapytał: A z młodym Absalomem wszystko w porządku? Odpowiedział Achimaas: Kiedy sługa królewski Joab wysyłał mnie, twojego sługę, w drogę, widziałem bardzo wielkie zbiegowisko ludzi, ale nie mogłem się dowiedzieć, o co chodziło.


text:
 Odsunął się tedy i stanął z boku. Zaraz też nadbiegł Kuszyta, który powiedział: Królu, zechciej przyjąć dobrą nowinę! Oto dziś Jahwe wymierzył swoją sprawiedliwość tym wszystkim, którzy odważyli się podnosić rękę na ciebie.


text:
 Król zapytał: A z młodym Absalomem wszystko w porządku? Kuszyta zaś odpowiedział: To samo, co owemu młodemu człowiekowi, niech się przydarzy wszystkim wrogom mojego pana i króla oraz tym wszystkim, którzy ośmielają się występować przeciwko tobie, żeby ci uczynić coś złego.


text:
 [Usłyszawszy to], król, drżąc cały ze wzruszenia, wszedł do komnaty znajdującej się nad bramą i gorzko zapłakał. Chodząc tam i z powrotem powtarzał ciągle: Synu mój, Absalomie! Synu mój, synu mój, Absalomie! Że też ja nie zginąłem zamiast ciebie! Absalomie, synu mój, synu mój!


text:
 I tak zwycięstwo odniesione tego dnia zmieniło się dla całego ludu w żałobę, gdyż słyszało się, jak mówiono dokoła: Król smuci się bardzo z powodu śmierci swego syna.


text:
 Cały lud wchodził wówczas do miasta ukradkiem, tak jak ukradkiem wracają pełni wstydu ci, co uciekli z pola walki.


text:
 Tymczasem król zakrył sobie twarz i lamentował, wołając głośno: Synu mój, Absalomie! Absalomie, synu mój, synu mój!


text:
 Przyszedł do króla, do jego pałacu, Joab i powiedział: Okryłeś dziś wstydem oblicza wszystkich twoich sług, którzy uratowali w tych dniach życie twoje, życie twoich synów i córek, życie twoich żon i nałożnic.


text:
 Okazujesz bowiem miłość tym, którzy cię nienawidzą, a nienawidzisz tych, którzy cię kochają. Dziś pokazałeś, że nie jest ważne dla ciebie, czy ktoś jest przełożonym, czy sługą. Widzę też dziś, że byłbyś bardziej rad, gdyby ocalał Absalom, choćbyśmy polegli my wszyscy.


text:
 Radzę ci, podnieś się, wyjdź na zewnątrz i przemów serdecznie do twoich poddanych. Zaklinam cię na imię Jahwe, bo jeśli nie ukażesz się ludziom, wszyscy, co do jednego, opuszczą cię w ciągu tej nocy. I tak dojdzie do nieszczęścia jeszcze większego niż te, jakie cię spotkały od młodości aż do dnia dzisiejszego.


text:
 Wstał tedy król i usiadł koło bramy. I rozeszła się natychmiast wieść między ludźmi, że oto król zasiadł w bramie. Wszyscy ludzie zgromadzili się niebawem wokół króla. Tymczasem Izraelici uciekli wszyscy i pochowali się w swoich namiotach.


text:
 Ludzie z poszczególnych pokoleń izraelskich oskarżali się nawzajem, mówiąc: To przecież król wyzwolił nas z rąk naszych wrogów; to on ocalił nas przed Filistynami. A w końcu musiał uciekać z własnego kraju przed Absalomem.


text:
 Otóż Absalom, którego namaściliśmy na naszego króla, poległ w bitwie. Dlaczego nie pomyślicie o tym, żeby król mógł powrócić jak najszybciej?


text:
 Tak to rozprawiano w całym Izraelu, a wieści o tym dochodziły aż do króla. Posłał tedy król Dawid gońców do kapłanów Sadoka i Abiatara z następującym poleceniem: Przemówcie do starszych pokoleń Judy, zapytajcie ich: Dlaczego macie być ostatni w dziele sprowadzenia króla do jego domu?


text:
 Jesteście przecież moimi braćmi, kością z moich kości i ciałem z mojego ciała. Dlaczego dopiero jako ostatni mielibyście się opowiedzieć za powrotem króla?


text:
 Powiedzcie też do Amasy: Czy i ty nie jesteś moimi kośćmi i moim ciałem? Niech mnie sam Bóg pokarze, jeśli po odejściu Joaba ty nie zostaniesz u mnie na zawsze przywódcą wszystkich oddziałów wojskowych.


text:
 I tak zjednał sobie Dawid serca całego pokolenia judzkiego. Wszyscy jednomyślnie zwrócili się do króla z prośbą: Wracaj ty sam i niech powrócą wszyscy twoi poddani.


text:
 Ruszył tedy król w drogę powrotną i dotarł aż do Jordanu. Ludzie z pokolenia Judy udali się do Gilgal, by wyjść naprzeciw królowi i pomóc mu przeprawić się przez Jordan.


text:
 Do ludzi z pokolenia Judy przyłączył się także Szimei, syn Gery, Beniaminita, i pospieszył na spotkanie króla Dawida.


text:
 Było z nim około tysiąca Beniaminitów oraz Siba, sługa rodziny Saula, jego piętnastu synów i dwudziestu sług. Wszyscy przeprawili się przez Jordan jeszcze przed królem.


text:
 Podpłynęła już tratwa, która była przeznaczona dla króla, aby mógł przewieźć rodzinę królewską. W chwili gdy król już miał się przeprawić, oto Szimei, syn Gery, upadł mu do nóg


text:
 i zaczął go prosić, mówiąc: Niech pan mój nie posądza mnie o niegodziwość i niech już przebaczy swojemu słudze obrazę, której doznał, kiedy król mój i pan opuszczał Jerozolimę. Niech król mój nie bierze sobie już tego do serca.


text:
 Sługa twój bowiem wie, że zgrzeszył. Dlatego też jako pierwszy z całego rodu Józefa przychodzę dziś, aby spotkać mojego króla i pana.


text:
 Potem zabrał głos Abiszaj, syn Serui, i powiedział: Ależ wręcz przeciwnie! Czyż Szimei nie powinien zostać skazany na śmierć za to, że znieważył pomazańca Bożego?


text:
 Dawid jednak odpowiedział: Co mnie obchodzą wasze sprawy, wy, synowie Serui? Dlaczego okazujecie dziś sobie taką wrogość, i to w mojej obecności? Czy powinien jeszcze ktoś ginąć w Izraelu, skoro już wiadomo, że ja znów staję się królem całego Izraela?


text:
 Na spotkanie z królem przyszedł także Meribbaal, potomek Saula. Od dnia ucieczki króla aż do chwili jego dobrowolnego powrotu nie mył on ani razu nóg, nie strzygł brody i nie prał swoich szat.


text:
 Kiedy, przybywszy z Jerozolimy, stanął przed królem, król go zapytał: Meribbaalu, dlaczego nie poszedłeś wtedy razem ze mną?


text:
 A on odpowiedział: W błąd mnie wprowadził, panie mój i królu, mój sługa. Sam mówiłem sobie: Osiodłam oślicę, dosiądę jej i pojadę z królem. Sługa twój [jak ci wiadomo] utyka na nogi.


text:
 Tymczasem sługa mój oczernił mnie przed moim panem i królem. Ale mój pan i król jest jak anioł Boży, niech czyni, co uzna za słuszne.


text:
 Cały bowiem ród mojego ojca - to ludzie w oczach mojego pana i króla zasługujący jedynie na śmierć. Ty jednak zezwoliłeś twojemu słudze, żeby znalazł się wśród tych, co zasiadają z tobą do wspólnego stołu. Czyż ja mam jeszcze jakiekolwiek prawo uskarżać się na coś przed królem?


text:
 Rzekł mu na to król: Po co tyle słów? Przecież już postanowiłem, że ty i Siba podzielicie między siebie całą ziemię.


text:
 Odpowiedział wtedy Meribbaal: A niech on sobie nawet wszystko zabierze! Najważniejsze, że mój pan i król wrócił cały do swego domu.


text:
 Z Rogelim przybył również Barzillaj Gileadczyk i towarzyszył królowi aż nad Jordan, żeby tam go pożegnać.


text:
 Barzillaj był już stary; miał osiemdziesiąt lat. Jako człowiek bogaty, dostarczał on królowi pożywienia przez czas jego pobytu w Machanaim.


text:
 Lecz Barzillaj odpowiedział królowi: A czyż mnie pozostało jeszcze wiele lat życia, żebym miał iść z królem do Jerozolimy?


text:
 Mam dziś osiemdziesiąt lat. Czyż jestem w stanie odróżniać jeszcze to, co dobre, od tego, co złe? Czy sługa twój będzie mógł jeszcze rozkoszować się tym, co je albo pije? Czyż będę mógł jeszcze znajdować upodobanie w głosie śpiewaków i śpiewaczek? Po co sługa twój miałby być jeszcze ciężarem dla swojego pana i króla?


text:
 Co najwyżej sługa twój przeprawi się na jakiś czas razem z królem za Jordan. Po cóż król miałby mi aż tak hojnie odpłacać?


text:
 Pozwól, proszę cię, twemu słudze wrócić i umrzeć w jego własnym mieście, w pobliżu grobów ojca i matki. Natomiast jest tu oto sługa twój Kimham. On pójdzie chętnie z moim królem i panem. To dla niego uczyń wszystko, co tylko uznasz za słuszne.


text:
 Powiedział tedy król: Dobrze, niech idzie ze mną Kimham, a ja uczynię dla niego wszystko, czego tylko ty zechcesz. Uczynię również dla ciebie wszystko, czego tylko zapragniesz.


text:
 Kiedy już cały lud przeprawił się przez Jordan, wtedy również król przeszedł na drugą stronę. Potem uściskał król Barzillaja i pobłogosławił go, a on ruszył w drogę powrotną do siebie.


text:
 Tymczasem król przybył do Gilgal. Był z nim Kimham; odprowadzał króla także cały lud z pokolenia Judy oraz połowa mieszkańców Izraela.


text:
 Pewnego dnia wszyscy Izraelici przyszli do króla i zapytali: Dlaczego bracia nasi z pokolenia Judy zabrali nam ciebie, przeprawili cię jako króla przez Jordan i odprowadzają razem z wszystkimi ludźmi Dawida do jego domu?


text:
 Ludzie z pokolenia Judy tak odpowiedzieli na to Izraelitom: Dlatego, że król jest nam o wiele bliższy. A czemuż was to gniewa? Czy zjedliśmy wam kawałek króla? Albo czy otrzymaliśmy coś od niego?


text:
 Rzekli na to Izraelici do ludzi z pokolenia Judy: Mamy do króla prawo dziesięć razy większe niż wy. Dawid też należy bardziej do nas niż do was. Dlaczego więc mieliście nas za nic? Czyż to nie my jako pierwsi domagaliśmy się powrotu króla? Ale ludzie z pokolenia Judy odpowiadali słowami jeszcze twardszymi niż słowa Izraelitów.


text:
 Był tam też pewien człowiek, istny potomek Beliala. Nazywał się Szeba, był synem Bikriego i pochodził z pokolenia Beniamina. Zadął on w róg i zawołał: A cóż my mamy wspólnego z Dawidem? Nie mamy też żadnej cząstki w dziedzictwie Jessego! Izraelici, niech każdy z was wraca do swego namiotu!


text:
 I natychmiast wszyscy Izraelici odłączyli się od Dawida i poszli za Szebą, synem Bikriego. Natomiast ludzie z pokolenia Judy wiernie towarzyszyli swemu królowi od brzegów Jordanu aż do Jerozolimy.


text:
 Wrócił więc Dawid do swego pałacu królewskiego w Jerozolimie. Zaraz też zebrał dziesięć owych nałożnic, które zostawił kiedyś do pilnowania pałacu, i umieścił je w oddzielnym domu pod strażą. Zapewnił im utrzymanie, ale sam nie miał już z nimi nic wspólnego. A one, żyjąc jak wdowy, pozostały już tak zamknięte aż do śmierci.


text:
 Pewnego dnia powiedział król do Amasy: Zwołaj mi tu w ciągu trzech dni ludzi z pokolenia Judy; potem zgłoś się do mnie sam.


text:
 Poszedł tedy Amasa i zaczął zwoływać ludzi z pokolenia Judy, ale przekroczył czas wyznaczony przez króla.


text:
 Wtedy powiedział Dawid do Abiszaja: Szeba, syn Bikriego, będzie nam teraz przysparzał więcej zła niż kiedyś Absalom. Zbierz więc poddanych twego pana i ruszaj w pościg za Szebą, dopóki nie ukryje się w jakichś miastach warownych i nie zniknie nam w ten sposób z oczu.


text:
 Za Abiszajem poszli ludzie Joaba, a z nimi Keretyci, Peletyci i wszyscy najdzielniejsi wojownicy. Wyruszyli z Jerozolimy, aby ścigać Szebę, syna Bikriego.


text:
 Gdy dotarli do Wielkiego Kamienia w Gibeonie, przybył tam również Amasa. Joab był odziany w tunikę wojskową, u pasa zaś, którym był przepasany, miał zwisający na biodrach miecz w pochwie. W pewnym momencie, gdy Joab się poruszył, miecz wysunął się z pochwy i upadł na ziemię.


text:
 Joab zapytał Amasę: Jak się czujesz, mój bracie? Równocześnie prawą ręką ujął Amasę za brodę, jakby go chciał pocałować.


text:
 Amasa nie zauważył, że Joab miał w ręku miecz. Ten to miecz zatopił Joab we wnętrznościach Amasy, tak że aż wypłynęły na ziemię; już nie trzeba było zadawać drugiego ciosu, bo Amasa padł na miejscu. Tymczasem Joab i jego brat Abiszaj ruszyli w pościg za Szebą, synem Bikriego.


text:
 Ale jeden z młodych ludzi Joaba został przy Amasie. Zawołał on: Kto jest za Joabem i kto pragnie dobra Dawida, niech idzie za Joabem!


text:
 Właśnie wtedy Amasa poruszył się w kałuży krwi na środku drogi. Ów młody człowiek, widząc, że każdy z przechodniów zatrzymuje się [koło Amasy], ściągnął go z drogi na pole i nakrył płaszczem, ponieważ widział, że wszyscy przechodzący tamtędy zatrzymywali się przy nim.


text:
 Joab przemierzył ziemie wszystkich pokoleń izraelskich aż do Abel-Bet-Maaka. Dołączyli do niego wszyscy jego sprzymierzeńcy i szli razem z nim.


text:
 Zatrzymali się pod Abel-Bet-Maaka, by rozpocząć oblężenie, bo tu schronił się Szeba. Zrobili wokół miasta nasyp, sięgający wysokości murów, i próbowali wspólnym wysiłkiem wszystkich ludzi, którzy byli z Joabem, rozwalić mury miasta.


text:
 W pewnej chwili jakaś mądra kobieta zaczęła wołać od strony miasta: Słuchajcie, słuchajcie! Proszę was bardzo, donieście Joabowi, żeby tu podszedł, gdyż chcę mu coś powiedzieć.


text:
 Podszedł tedy Joab w jej stronę, a kobieta zapytała: Czy ty jesteś Joab? A on rzekł: Tak, to ja. Wtedy ona: Posłuchaj, co ci powie twoja służebnica. Rzekł więc: Słucham.


text:
 Ona powiedziała: Kiedyś mówiło się, że o radę należy prosić w Abel, i miało się nadzieję, że wszystko pójdzie dobrze.


text:
 Otóż jestem z miasta najspokojniejszego i najwierniejszego w całym Izraelu. Przystępujesz w tej chwili do burzenia miasta, które jest matką wszystkich osiedli izraelskich. Dlaczego chcesz zniszczyć całe to dziedzictwo Jahwe?


text:
 A Joab odpowiedział: Byłem i jestem daleki od tego. Nie zamierzam ani całkowicie zburzyć, ani zniszczyć tego miasta.


text:
 Chodzi jedynie o tego człowieka z gór efraimskich, imieniem Szeba, o tego syna Bikriego, który ośmielił się podnieść rękę na króla Dawida. Tylko jego mi wydajcie, a odejdę spokojnie od miasta. Wtedy owa kobieta odpowiedziała: Za chwilę rzucimy ci jego głowę przez mury.


text:
 Po czym udała się do zebranych ludzi, przemówiła im do rozsądku, a oni odcięli głowę Szeby, syna Bikriego, i rzucili ją Joabowi. Natychmiast więc kazał Joab dać znak głosem trąby, a wszyscy, którzy z nim byli, odstąpili od miasta i poszli do swoich namiotów. Joab zaś wrócił do króla, który był w Jerozolimie.


text:
 Joab dowodził wszystkimi wojskami izraelskimi; Benajasz zaś, syn Jojady, był wodzem Keretytów i Peletytów.


text:
 Adoram był przełożonym robotników zatrudnionych przy ciężkich pracach; Joszafat, syn Achiluda, był pośrednikiem króla, Serejasz - pisarzem,


text:
 Głód wielki nastał za czasów Dawida i trwał bez przerwy trzy lata. Szukał Dawid rady przed obliczem Jahwe, a Jahwe tak mu odpowiedział: To z powodu Saula i jego rodu, który stał się przyczyną takiego rozlewu krwi i skazał na śmierć tylu Gibeonitów.


text:
 Wezwał tedy król do siebie Gibeonitów i zaczął z nimi rozmawiać. Gibeonici nie należeli do potomków Izraela, lecz wywodzili się od Amorytów. Synowie Izraela związali się przysięgą, że pozostawią ich w spokoju. Jednakże Saul, powodowany troską o Izraela i o Judę, postanowił ich wygubić.


text:
 Dawid zwrócił się do Gibeonitów z pytaniem: Co mam dla was zrobić, jak mam was przebłagać, żebyście zaczęli błogosławić dziedzictwo Jahwe?


text:
 A Gibeonici mu odpowiedzieli: W sprawie z Saulem i jego domem nie chodzi nam o srebro czy złoto; nie zależy nam też na tym, żeby ktoś z Izraelitów musiał ponieść śmierć. Powiedział tedy król: Co więc chcielibyście, żebym wam uczynił?


text:
 A oni odrzekli królowi: Ten człowiek nas już skrzywdził i powziął zamiar unicestwienia nas do ostatniego, tak żeby nie ocalał nikt z nas w całym Izraelu.


text:
 Wydajcie nam, prosimy, siedmiu ludzi z jego rodu, żebyśmy mogli powiesić ich przed Jahwe na Wzgórzu Saula, tego wybrańca Jahwe. Odpowiedział król: Dobrze, wydam ich wam.


text:
 Jednakże oszczędził król Meribbaala, syna Jonatana, potomka Saula, ponieważ był związany przysięgą, którą złożyli wobec Jahwe on, Dawid, i Jonatan, syn Saula.


text:
 Natomiast wziął król Armoniego i Meribaala, czyli dwóch synów zrodzonych Saulowi przez Rispę, córkę Ajji, oraz pięciu synów, których Merab, córka Saula, zrodziła dla Adriela, syna Barzillaja z Mecholi.


text:
 Oddał ich w ręce Gibeonitów, którzy ich powiesili na wzgórzu przed obliczem Jahwe. Wszyscy siedmiu zginęli razem. Zostali skazani na śmierć w pierwszych dniach pory żniw, na samym początku żniw jęczmiennych.


text:
 Rispa, córka Ajji, wzięła worek, rozłożyła go na skale i pilnowała ich [ciał] od początku żniw aż do czasu, gdy zaczął na nich padać deszcz z niebios. Nie pozwalała, żeby w ciągu dnia siadały na nich ptaki, a nocą szarpały ich dzikie zwierzęta.


text:
 Poszedł Dawid, aby zabrać kości Saula i Jonatana, jego syna. Znajdowały się one u mieszkańców Jabesz w Gileadzie, którzy zabrali je potajemnie z placu w Bet-Szean, gdzie ich ciała powiesili Filistyni w dniu zwycięstwa, odniesionego przez nich nad Saulem w Gilboa.


text:
 Zabrał więc Dawid stamtąd kości Saula oraz kości jego syna Jonatana. Wzięto również ciała tych, którzy [dopiero co] zostali powieszeni.


text:
 Szczątki Saula i jego syna Jonatana pogrzebano w krainie Beniamina, w Sela, w grobowcu Kisza, ojca Saula. Poza tym zrobiono wszystko, co nakazał król. Wtedy dopiero Bóg okazał się łaskawszy dla króla.


text:
 Potem znów doszło do wojny pomiędzy Filistynami a Izraelem. Wyruszył wtedy Dawid razem ze swymi poddanymi i walczyli z Filistynami. Dawid był zmęczony [walką].


text:
 Wtedy to jeden z potomków Rafy, niejaki Iszbobe-Nob, który miał włócznię z brązu ważącą trzysta sykli, a u boku całkiem nowy miecz, zaczął wołać, że zabije Dawida.


text:
 Natychmiast pospieszył Dawidowi na pomoc Abiszaj, syn Serui, zaatakował Filistyna i go zabił. Wówczas to ludzie Dawida zaklinali go, mówiąc: Nigdy już nie możesz iść z nami na wojnę i narażać nas na zgaśnięcie jedynego promyka [nadziei] dla całego Izraela.


text:
 Potem znów stoczyli [Izraelici] bitwę z Filistynami w Gob. Sibbekaj Chuszatyta zabił wtedy Safa, który był jednym z potomków Rafy.


text:
 Kolejna bitwa z Filistynami rozegrała się też w Gob. Tam to Elchanam, syn Jaira, rodem z Betlejem, zabił Goliata z Gat, którego drzewce włóczni wyglądało jak wał tkacki.


text:
 Wreszcie doszło do jeszcze jednego starcia w Gat. W bitwie tej brał udział pewien olbrzym, który miał po sześć palców u każdej z rąk i nóg, czyli razem miał dwadzieścia cztery palce. On też był potomkiem rodu Rafy.


text:
 Wszyscy ci czterej pochodzili z rodu Rafy z Gat; wszyscy zginęli z ręki Dawida albo z rąk jego sług.


text:
 Kiedy Jahwe wyzwolił Dawida z rąk wszystkich jego wrogów i z rąk Saula, wyśpiewał on na cześć Jahwe taką oto pieśń:


text:
 Boże, Tyś dla mnie skałą mojego schronienia! Tyś tarczą, ocaleniem i mocą, miejscem schronienia i pomocą moją. Panie mój, Tyś mnie ocalił przed gwałtem.


text:
 W moim utrapieniu wzywałem Jahwe, wołałem o pomoc do mojego Boga i usłyszał mój głos w swoim przybytku, i doszło me wołanie aż do Jego uszu.


text:
 Ziemia zatrzęsła się i zadrżała, poruszyły się podstawy niebios, zatrzęsło się wszystko od Jego gniewu.


text:
 Z Jego nozdrzy wyszły kłęby dymu, ogień wszystko trawiący z ust Jego buchnął, aż zapaliły się od niego węgle.


text:
 I ukazało się samo dno morza, odsłoniły się do głębi fundamenty ziemi, kiedy Jahwe zagroził tchnieniem swoich nozdrzy.


text:
 Boże mój, doskonałe są Twoje drogi, wypróbowane jest Twoje słowo! Tyś tarczą dla wszystkich, którzy Ci ufają.


text:
 Sprawiasz, że moi wrogowie pierzchają przede mną, a tych, co mnie nienawidzą, pozwalasz wyniszczyć.


text:
 Uwalniasz mnie od buntów mojego ludu, zachowujesz mnie na przywódcę narodów, i służą mi ludzie dotychczas nie znani.


text:
 Jahwe niech żyje, błogosławieństwo dla mej Opoki, Bóg, moja Skała schronienia, niech będzie wywyższony!


text:
 Ten, który mnie uwalnia od moich wrogów, który mnie wywyższa ponad nieprzyjaciół i uwalnia z rąk napastników.


text:
 A oto ostatnie słowa Dawida: Proroctwo Dawida, syna Jessego, proroctwo człowieka wyniesionego wysoko, pomazańca Boga Jakuba, śpiewającego chwałę Izraela.


text:
 Przemówił Bóg Izraela, powiedział mi Ten, co jest Skałą Izraela: Sprawiedliwy, który rządzi ludami, który rządzi w Bożej bojaźni.


text:
 Jest jak jutrzenka o wschodzie słońca albo jak poranek bezchmurny, albo jak promienie słońca, sprawiające, że po deszczu wszystko rośnie.


text:
 Czyż nie jest tak z domem Boga, który zawarł ze mną wieczne przymierze, jasne we wszystkim i pewne, przyczyna mego zbawienia, wypełnienie wszystkich moich pragnień?


text:
 A potomkowie Beliala są wszyscy jak wzgardzone ciernie, których nikt nie odważa się nawet wziąć do ręki.


text:
 A oto imiona najdzielniejszych wojowników Dawida: Iszbaal Chakmonita, przywódca trzech [wojowników stojących przy Dawidzie]. To on właśnie ruszył [sam] z włócznią na ośmiuset żołnierzy i pozabijał wszystkich co do jednego.


text:
 Potem Achochita Eleazar, syn Dodo. Był on jednym z tych trzech wojowników, którzy znajdowali się obok Dawida w Pas-Dammim, kiedy to Filistyni stanęli do walki z Izraelitami i zmusili ich do ucieczki.


text:
 Wtedy to właśnie on jeden się nie cofnął, lecz uderzył na Filistynów i tak długo ich ciął, aż ręka mu omdlała i przywarła do miecza. I tak sprawił Jahwe, że Izraelici odnieśli tego dnia wielkie zwycięstwo. Całe wojsko przestało się cofać, ruszyło z powrotem za Eleazarem, ale już po to tylko, żeby zbierać łupy.


text:
 Potem był Szamma, syn Agego z Hararu. Pewnego razu Filistyni zebrali się w Lechi, gdzie znajdowało się poletko zasiane soczewicą. W niej właśnie, w samym jej środku ukrył się Szamma


text:
 i gdy cała ludność uchodziła przed Filistynami, stanął w obronie ludzi i pobił Filistynów. Za sprawą Jahwe [Izraelici] znów odnieśli wielkie zwycięstwo.


text:
 Kiedy Filistyni rozbili obóz w dolinie Refaim - a była to pora rozpoczęcia żniw - wtedy owi trzej zaliczani do trzydziestu [najdzielniejszych wojowników] przyszli do Dawida w okolice jaskini Adullam.


text:
 W pewnej chwili Dawid, odczuwając pragnienie, powiedział: Czy mógłby ktoś przynieść mi wody do picia ze studni, która jest koło wejścia do Betlejem?


text:
 Natychmiast poszli owi trzej odważni, przedarli się przez obóz Filistynów, zaczerpnęli wody ze studni, która jest koło wejścia do Betlejem, i przynieśli Dawidowi. Lecz on nie chciał jej pić. Wylał ją na ofiarę dla Jahwe, mówiąc:


text:
 Nie miałbym odwagi, o Jahwe, napić się tej wody. Czyż nie jest to krew ludzi, którzy [dla zdobycia wody] narażali własne życie? I nie chciał pić. Oto, czego dokonali owi trzej odważni wojownicy.


text:
 Abiszaj, brat Joaba, syn Serui, był dowódcą oddziału złożonego z trzydziestu [najdzielniejszych wojowników]. To on rzucił się ze swoją włócznią na trzystu nieprzyjaciół i wytracił ich co do jednego. Wśród owych trzech cieszył się wielkim uznaniem,


text:
 Następnym był Benajasz, syn Jojady z Kabseel, człowiek odważny, bogaty w doświadczenia. To on zabił dwóch synów Ariela z Moabu. To on również w śnieżny dzień spuścił się do studni i zabił tam lwa.


text:
 Zabił też pewnego Egipcjanina ogromnego wzrostu. Egipcjanin miał w ręku włócznię, a on wyszedł do niego tylko ze zwykłym kijem. Wyrwał Egipcjaninowi z rąk włócznię i zabił go nią.


text:
 Był stawiany ponad trzydziestu, ale nie dorównywał owym trzem. Dawid postawił go na czele swojej straży przybocznej.


text:
 Do grona trzydziestu [najdzielniejszych wojowników] należeli również: Asahel, brat Joaba, Elchanan, syn Dodo z Betlejem,


text:
 I znów Jahwe zapłonął gniewem przeciw Izraelowi. Posłał tedy przeciwko nim Dawida, mówiąc: Idź i policz całego Izraela i Judę.


text:
 Powiedział więc król do Joaba, dowódcy wojsk, który był z nim: Przejdź wszystkie pokolenia izraelskie, od Dan aż do Beer-Szeby, i dokonajcie spisu wszystkich mieszkańców, tak żebym wiedział, ile jest wszystkich ludzi.


text:
 Powiedział Joab do króla: Obyż Jahwe, twój Bóg, do ich liczby dodał jeszcze sto razy tyle ludzi i oby mógł to zobaczyć na własne oczy mój król i pan. Ale dlaczego mój król i pan postanowił to uczynić?


text:
 Lecz król mimo sprzeciwu Joaba i dowódców wojska nie ustąpił. Joab więc i dowódcy wojskowi, oddaliwszy się od króla, poszli, aby przeprowadzić spis wszystkich mieszkańców Izraela.


text:
 Przeprawili się przez Jordan i rozbili obóz najpierw w Aroerze, nieco na prawo od miasta położonego pośrodku doliny, a potem w Gad i Jazer.


text:
 Później przybyli do Gileadu oraz do ziemi Chetytów i do Kadesz. Udali się następnie do Dan, a od Dan powędrowali w stronę Sydonu.


text:
 Stamtąd poszli do twierdzy w Tyrze i obeszli wszystkie miasta Chiwwitów i Kananejczyków, aż dotarli do Negebu judzkiego i do Beer-Szeby.


text:
 Joab podał królowi liczbę spisanych ludzi: w Izraelu było osiemset tysięcy mężczyzn zdolnych do noszenia broni, a w Judzie - pięćset tysięcy.


text:
 Dokonawszy spisu ludności, Dawid poczuł, jak [z przerażenia] zadrżało mu serce. Powiedział tedy Dawid do Jahwe: Przez to, czego dokonałem, dopuściłem się wielkiego grzechu. Błagam Cię teraz, o Jahwe, racz mnie uwolnić od tej winy, gdyż nie zdawałem sobie sprawy z tego, co czynię.


text:
 Nazajutrz, skoro tylko Dawid wstał ze snu, Jahwe przemówił w te słowa do proroka Gada, "widzącego" [w czasach] Dawida:


text:
 Idź i powiedz Dawidowi: Oto, co mówi do ciebie Jahwe: Daję ci do wyboru trzy rzeczy. Dam ci to, co wybierzesz.


text:
 Przyszedł tedy Gad do Dawida i przekazał mu słowa Jahwe, mówiąc: Co chcesz wybrać: albo Jahwe ześle na twój kraj głód, który będzie trwał siedem lat, albo sprawi, że będziesz musiał ukrywać się przez trzy miesiące przed ścigającymi cię wrogami, albo ześle na twój kraj trwającą trzy dni zarazę. Pamiętaj, że ja muszę przekazać twoją odpowiedź Temu, który mnie do ciebie posłał.


text:
 Rzekł na to Dawid: Znalazłem się w bolesnej rozterce. Pozwól mi oddać się w ręce Jahwe, który jest pełen miłosierdzia. Obym tylko nie musiał wpaść w ręce ludzi.


text:
 I zesłał Jahwe zarazę na cały Izrael. Trwała ona od rana tego dnia aż do wyznaczonego czasu. Zmarło wtedy spośród całej ludności, od Dan do Beer-Szeby, siedemdziesiąt tysięcy ludzi.


text:
 Anioł wyciągnął już rękę także nad Jerozolimę, żeby ją zniszczyć, ale Jahwe ulitował się i powiedział do anioła, który siał zniszczenie: Dość, cofnij twoją rękę. Anioł Jahwe zatrzymał się koło klepiska Arauny Jebuzyty.


text:
 Widząc, jak anioł unicestwia cały naród, Dawid powiedział do Jahwe: To przecież ja zgrzeszyłem, to moja wina. Te biedne owieczki nie uczyniły przecież nic złego. Niech tedy ręka Twoja dotknie [tylko] mnie i domu mego ojca!


text:
 Wtedy przyszedł do Dawida Gad i powiedział: Idź i zbuduj ołtarz dla Jahwe na klepisku Arauny Jebuzyty.


text:
 Arauna podszedł bliżej i pokłonił się królowi do samej ziemi, mówiąc: A cóż to mojego pana i króla sprowadza do jego sługi? A Dawid odpowiedział: Przychodzę, żeby kupić od ciebie to klepisko, bo muszę zbudować na nim ołtarz dla Jahwe i uwolnić w ten sposób cały lud od zarazy.


text:
 Rzekł tedy Arauna do Dawida: Niech mój pan i król raczy wziąć klepisko i złożyć na ofiarę wszystko, co uzna na słuszne. Oto tu są woły na ofiarę całopalenia, sanie do młócenia zboża oraz jarzmo wołów, które może posłużyć za drwa do spalenia ofiar.


text:
 Wszystko to, królu mój, Arauna przekazuje królowi. Ponadto rzekł Arauna do króla: Jahwe, twój Bóg, niech ci okaże swoją łaskawość!


text:
 Lecz król powiedział do Arauny: Ależ nie! Ja chcę kupić od ciebie [klepisko] za pieniądze. Nie mogę przecież złożyć Jahwe, mojemu Bogu, ofiary, która by mnie nic nie kosztowała. I kupił Dawid klepisko razem z wołami za pięćdziesiąt sykli srebra.


text:
 Potem zbudował ołtarz dla Jahwe i złożył ofiary całopalenia oraz ofiary biesiadne. W ten sposób Jahwe został przebłagany w swoim zagniewaniu na kraj i plaga zarazy przestała nękać Izraelitów.


text:
 Jego słudzy mówili: Trzeba będzie poszukać dla króla jakiejś młodej dziewczyny, niech będzie zawsze przy królu, niech dba o niego, niech w razie potrzeby śpi na jego łonie, rozgrzewając w ten sposób naszego pana i króla.


text:
 I szukano po całym Izraelu dziewczyny, która byłaby dostatecznie piękna. Znaleziono w końcu pewną Szunemitkę, imieniem Abiszag, i przyprowadzono ją do króla.


text:
 Dziewczyna ta była rzeczywiście bardzo piękna. Troszczyła się o wszystko dla króla i obsługiwała go. Król jednak nie zbliżał się do niej.


text:
 Od pewnego czasu Adoniasz, syn Chaggity, powodowany jakimiś mrzonkami, zaczął rozpowiadać, że on będzie królem. Zakupił sobie rydwany i konie i polecił, żeby pięćdziesięciu ludzi biegło zawsze przed nim.


text:
 Jego ojciec nie skarcił go nigdy ani nawet nie zapytał, po co uczynił to czy tamto. [Adoniasz] był to mężczyzna bardzo piękny, a jego matka wydała go na świat po Absalomie.


text:
 Rozmawiał [w sprawie swoich zamierzeń] z Joabem, synem Serui, oraz z kapłanem Abiatarem i obydwu przeciągnął na swoją stronę.


text:
 Natomiast nie poszli za Adoniaszem: kapłan Sadok, Benajasz, syn Jojady, prorok Natan, Szimei i Rei oraz co dzielniejsi wojownicy Dawida.


text:
 Adoniasz złożył ofiarę z owiec, wołów i tłustych cielców przy kamieniu Zochelet koło źródła Rogel, zapraszając tam wszystkich swoich braci, synów królewskich, oraz wszystkich ludzi z pokolenia Judy, sługi króla.


text:
 Nie zaprosił jednak ani proroka Natana, ani Benajasza, ani najdzielniejszych wojowników, ani swego brata Salomona.


text:
 Zapytał wtedy Natan Batszebę, matkę Salomona: Czy słyszałaś o tym, że Adoniasz, syn Chaggity, został królem bez wiedzy pana naszego, Dawida?


text:
 Przyjdź zatem do mnie, chcę ci poradzić, co powinnaś uczynić, abyś mogła ocalić siebie samą i twojego syna, Salomona.


text:
 Idź do króla Dawida i powiedz mu tak: O królu i panie mój, czy nie poprzysiągłeś, że królem będzie po tobie Salomon i że to on właśnie zasiądzie na twoim tronie? Dlaczegóż więc teraz Adoniasz został królem?


text:
 Gdy ty będziesz jeszcze rozmawiała z królem, zaraz po tobie ja wejdę [do króla] i potwierdzę twoje słowa.


text:
 Udała się tedy Batszeba do króla, który - w bardzo już podeszłym wieku - znajdował się w swej komnacie. Była tam również Szunemitka Abiszag, która obsługiwała króla.


text:
 Ona zaś odpowiedziała: Panie mój, na imię Jahwe, twojego Boga, złożyłeś twojej służebnicy przysięgę, że mój syn, Salomon, zostanie po tobie królem, że to on właśnie zasiądzie na twoim tronie.


text:
 Złożył on już w ofierze wiele wołów, tłustych cielców i owiec, zapraszając na tę uroczystość wszystkich synów królewskich, kapłana Abiatara, Joaba, dowódcę oddziałów wojskowych. Nie poprosił tylko sługi twojego Salomona.


text:
 A teraz oczy całego Izraela, królu mój i panie, zwrócone są na ciebie w oczekiwaniu, że ty sam powiesz, kto powinien zasiąść po tobie na twoim tronie, królu mój i panie.


text:
 W przeciwnym bowiem razie, kiedy mój król i pan odejdzie do swoich ojców, ja i mój syn, Salomon, będziemy musieli znosić [jakby zasłużone] udręki.


text:
 Kiedy ona jeszcze rozmawiała z królem, przyszedł prorok Natan. Jego przybycie tak zapowiedziano królowi:


text:
 Potem powiedział: O królu i panie mój. Czy ogłosiłeś, że Adoniasz będzie po tobie królował i zasiądzie na twoim tronie?


text:
 Bo on dziś przyszedł, złożył ofiarę z wielu wołów, tłustych cielców i owiec, zapraszając na tę uroczystość wszystkich synów królewskich, dowódców wojskowych i kapłana Abiatara. Jedzą teraz z nim i piją, wołając przy tym: Niech żyje król Adoniasz!


text:
 Nie zaprosił jednak ani mnie, twojego sługi, ani kapłana Sadoka, ani Benajasza, syna Jojady, ani twojego sługi Salomona.


text:
 Czy wszystko to stało się zgodnie z wolą mojego pana i króla? Czy rzeczywiście nie chciałeś ujawnić twoim sługom, kto ma zasiąść po naszym panu na jego królewskim tronie?


text:
 Przyrzekam, że dziś wypełnię to, co poprzysiągłem na imię Jahwe, Boga Izraela, mówiąc, iż Salomon, twój syn, będzie po mnie królował i że to on zajmie moje miejsce na tronie.


text:
 Batszeba skłoniła się nisko i upadła na twarz przed królem. Potem zawołała: Mój pan i król Dawid niech żyje na wieki!


text:
 Wtedy powiedział król: Przywołajcie mi tu kapłana Sadoka, proroka Natana i Benajasza, syna Jojady. Gdy wszyscy stanęli przed królem,


text:
 ten zwrócił się do nich ze słowami: Weźcie ze sobą sługi waszego pana, posadźcie Salomona, syna mojego, na mojej mulicy i zaprowadźcie go do Gichonu.


text:
 Tam kapłan Sadok i prorok Natan namaszczą go na króla izraelskiego. A wy zaczniecie dąć w rogi, wołając: Niech żyje król Salomon!


text:
 Potem pójdziecie za nim, on zaś zasiądzie na moim tronie i po mnie będzie sprawował władzę królewską. To jego bowiem ustanowiłem głową Izraela i Judy.


text:
 Benajasz zaś, syn Jojady, powiedział do króla: Amen! Obyż taka była wola Jahwe, Boga mojego pana i króla!


text:
 Jak był Jahwe z moim panem i królem, tak niech też będzie z Salomonem i niech jego tron wywyższy ponad tron Dawida, mojego pana i króla.


text:
 Poszli tedy: kapłan Sadok i prorok Natan, Benajasz, syn Jojady, oraz Keretyci i Peletyci, pomogli Salomonowi wsiąść na mulicę króla Dawida i zaprowadzili go do Gichonu.


text:
 Kapłan Sadok wziął z przybytku róg napełniony oliwą i namaścił Salomona. Kiedy zabrzmiały trąby, cały lud zawołał: Niech żyje król Salomon!


text:
 Potem wszyscy ludzie udali się za Salomonem. Grano na fletach i radowano się tak bardzo, że aż ziemia drżała.


text:
 Do Adoniasza i do tych, którzy z nim biesiadowali, odgłosy te doszły, kiedy kończyli swoją ucztę. Usłyszawszy głos trąby, odezwał się [jako pierwszy] Joab: Co to za krzyki słychać z miasta?


text:
 Kiedy on jeszcze mówił, nadbiegł Jonatan, syn kapłana Abiatara. Powiedział do niego Adoniasz: Chodź no tu! Jesteś dzielny i zawsze przynosisz dobre wieści. Jonatan odpowiedział Adoniaszowi:


text:
 Wysłał król z nim kapłana Sadoka, proroka Natana, Benajasza, syna Jojady, Keretytów oraz Peletytów. Oni to posadzili Salomona na mulicy królewskiej,


text:
 a kapłan Sadok i prorok Natan namaścili go na króla w Gichonie. Odeszli stamtąd radując się, tak że całe miasto zostało poruszone. Stąd te odgłosy dochodzące aż do was.


text:
 Przybyli także słudzy królewscy, którzy wychwalali naszego pana i króla, Dawida, mówiąc: Niech Bóg twój uczyni imię Salomona sławniejszym od twojego imienia, a tron jego niech będzie wyższy od twojego tronu! A król skłonił się głęboko na swoim [królewskim] łożu.


text:
 I przemówił w te słowa: Niech będzie błogosławiony Jahwe, Bóg Izraela, za to, że mi dziś ustanowił następcę na moim tronie, abym go mógł oglądać własnymi oczyma.


text:
 Wszystkich biesiadujących z Adoniaszem ogarnęło przerażenie; powstali [od stołu] i rozeszli się każdy w swoją stronę.


text:
 Sam Adoniasz zaś, bojąc się Salomona, też wstał, wyszedł, [dobiegł do ołtarza] i uchwycił się jego rogów.


text:
 Salomonowi doniesiono o tym w takich słowach: Adoniasz, drżąc ze strachu przed Salomonem, trzyma się rogów ołtarza i mówi: Oby zechciał mi dziś przyrzec król Salomon, że nie zgładzi mieczem swego sługi!


text:
 Powiedział tedy Salomon: Jeżeli się okaże, że jest to uczciwy człowiek, nawet jeden włos nie spadnie mu z głowy; lecz jeśli udowodnią mu winę, będzie musiał umrzeć.


text:
 I posłał król Salomon swoich ludzi, którzy sprowadzili go od ołtarza. Upadł Adoniasz na twarz przed Salomonem, a Salomon rzekł mu: Wracaj do swego domu!


text:
 Pamiętaj, służ Jahwe, twojemu Bogu, chodząc Jego drogami, przestrzegając Jego praw, przykazań i zarządzeń, poleceń, tak jak to jest napisane w prawie Mojżesza, aby ci się wiodło we wszystkim, co będziesz czynił, i dokąd tylko się udasz.


text:
 W ten sposób wypełnią się na tobie słowa wypowiedziane do mnie przez Jahwe: Jeżeli twoi synowie będą Mi wierni z całego swojego serca i z całej swojej duszy, nigdy nie zabraknie ci potomka, zasiadającego na tronie izraelskim.


text:
 Sam wiesz, co uczynił mi Joab, syn Serui; co uczynił dwom dowódcom oddziałów wojskowych Izraela, Abnerowi, synowi Nera, i Amasie, synowi Jetera: jak ich pozabijał, przelewając krew w czasie pokoju, jak gdyby to było w czasie wojny; jak splamił krwią pas, którym był przepasany, i sandały, które miał na nogach.


text:
 Będziesz się kierował w działaniu własną roztropnością i nie dopuścisz, żeby [nie pomszczony] dożył starości i z siwą głową odszedł w zaświaty, do ojców.


text:
 Natomiast synom Barzillaja Gileadczyka okażesz wiele łaskawości i zaliczysz ich do tych, którzy będą zasiadać z tobą do wspólnego stołu. Oni bowiem w ten właśnie sposób też okazali mi życzliwość, gdy uciekałem przed twoim bratem Absalomem.


text:
 Jest tu blisko ciebie Szimei, syn Gery, Beniaminita z Bachurim. Obrzucał on mnie ohydnymi wyzwiskami, kiedy byłem w drodze do Machanaim. Ponieważ jednak wyszedł mi potem na spotkanie aż do Jordanu, przysiągłem mu na Jahwe, że nie zginie od miecza.


text:
 Ale ty nie musisz go oszczędzać. Jesteś rozsądny i będziesz wiedział, jak należy z nim postąpić. Niech jego bielejąca głowa zaczerwieni się krwią w dniu jego śmierci.


text:
 Czterdzieści lat rządził Dawid Izraelem: przez siedem lat przebywał w Hebronie i przez trzydzieści trzy lata w Jerozolimie.


text:
 Po pewnym czasie Adoniasz, syn Chaggity, odwiedził Batszebę, matkę Salomona. A ona zapytała go natychmiast: Czy w dobrych zamiarach tu przychodzisz? On zaś odpowiedział: Tak, w dobrych.


text:
 Wtedy on powiedział: Ty wiesz, że całe królestwo należało do mnie, że oczy całego Izraela były skierowane w moją stronę w nadziei, iż ja będę królem. Ale została mi odebrana władza królewska i przekazana mojemu bratu, bo jemu przeznaczył ją Jahwe.


text:
 Mów więc! - powiedziała. Na to on rzekł: Tak bardzo cię proszę, powiedz królowi Salomonowi - na pewno cię wysłucha - żeby mi dał za żonę Szumenitkę Abiszag.


text:
 I poszła Batszeba do króla Salomona, żeby mu przedstawić prośbę Adoniasza. Król wstał, by wyjść jej naprzeciw, i skłonił się jej nisko. Potem usiadł na tronie, kazał postawić drugi tron dla matki króla. Usiadła po prawej stronie


text:
 i tak zaczęła mówić: Mam do ciebie małą prośbę, tylko proszę, żebyś mi nie odmawiał. Rzekł na to król: Mów, proszę, moja matko! Wysłucham cię na pewno.


text:
 Król Salomon odpowiadając swojej matce, zapytał ją: Dlaczego ty prosisz dla Adoniasza o Szunemitkę Abiszag? Raczej proś o władzę królewską dla niego! Przecież on jest moim starszym bratem i ma za sobą kapłana Abiatara oraz Joaba, syna Serui.


text:
 I zaklinając się na imię Jahwe, król Salomon powiedział: Niech Bóg ześle na mnie wszystko, co najgorsze, jeśli tą prośbą Adoniasz już nie ściągnął na siebie zguby.


text:
 A teraz, na życie Jahwe, który obdarzył mnie mocą, posadził na tronie ojca mego, Dawida, i zbudował mi dom zgodnie ze swoją obietnicą - przysięgam, że dziś jeszcze Adoniasz wyzionie ducha.


text:
 I wydał król Salomon rozkaz Benajaszowi, synowi Jojady. Ten zaś zadał Adoniaszowi cios śmiertelny. I tak zginął [Adoniasz].


text:
 Potem powiedział król do kapłana Abiatara: Wracaj do swoich posiadłości w Anatot, bo ty też zasłużyłeś sobie na śmierć. Nie zgładzę cię jednak jeszcze dzisiaj, ponieważ to ty nosiłeś arkę Bożą przed ojcem moim, Dawidem, i uczestniczyłeś we wszystkich cierpieniach mojego ojca.


text:
 I usunął Salomon Abiatara, nie pozwalając mu dłużej pozostawać kapłanem Jahwe. W ten sposób wypełniły się słowa wypowiedziane przez Jahwe w Szilo o całym domu Helego.


text:
 Wieści o tym wszystkim dotarły z czasem do Joaba. Joab stał, jak wiadomo, po stronie Adoniasza i nie popierał Salomona. Joab również schronił się w przybytku Jahwe i chwycił się rogów ołtarza.


text:
 Kiedy doniesiono królowi Salomonowi, że Joab schronił się w przybytku Jahwe i trzyma się ołtarza, posłał Salomon Benajasza, syna Jojady, [do przybytku], aby go zgładził.


text:
 Wszedłszy do przybytku Jahwe, Benajasz powiedział do Joaba: Król rozkazuje ci, żebyś wyszedł [z przybytku]. Lecz on rzekł: Nie, nie wyjdę. Wolę tu umrzeć! Natychmiast powiadomił o tym Benajasz Salomona, powtarzając to, co mu oświadczył Joab i co odpowiedział.


text:
 Rzekł wtedy król do Benajasza: Niech będzie tak, jak chciał. Zadaj mu cios [śmiertelny] i pochowaj go. W ten sposób uwolnisz i mnie samego, i cały dom mojego ojca od krwi, którą bez powodu przelał Joab.


text:
 Jahwe sprawi, że jego krew spadnie na niego samego, czyli na tego, który zamordował dwóch ludzi sprawiedliwych i lepszych od niego. Bez wiedzy ojca mojego zgładził mieczem dowódcę wojsk izraelskich, Abnera, syna Nera, i Amasę, syna Jetera, dowódcę wojsk judzkich.


text:
 Ich krew spadnie na głowę Joaba i na głowy wszystkich jego potomków na wieki. Natomiast na Dawida, na jego potomków, na jego ród i tron niech zawsze już spływa pokój od Jahwe.


text:
 Poszedł tedy Benajasz i ugodził śmiertelnie Joaba. Został on pochowany koło własnego domu, na pustyni.


text:
 Na jego miejsce na dowódcę oddziałów wojskowych wyznaczył król Benajasza, syna Jojady, na miejsce Abiatara zaś mianował król kapłana Sadoka.


text:
 Potem kazał król przywołać do siebie Szimeiego i wydał mu taki rozkaz: Masz sobie zbudować dom w Jerozolimie. Tam osiądziesz na stałe i nie będziesz już wędrował ani w jedną stronę, ani w drugą.


text:
 Gdybyś zaś któregoś dnia wyszedł i przeprawił się na drugą stronę Cedronu, wiedz, że czeka cię za to śmierć. Na siebie samego bierzesz odpowiedzialność za twoją krew.


text:
 Rzekł na to królowi Szimei: To dobre słowa. Sługa twój uczyni wszystko, co mu rozkaże jego pan. I pozostawał Szimei przez wiele dni w Jerozolimie.


text:
 Lecz oto zdarzyło się, że po trzech latach dwaj jego słudzy zbiegli do Akisza, syna Maaki, króla Gat. Zaraz też doniesiono Szimejemu, że jego dwaj słudzy są w Gat.


text:
 Wstał tedy Szimei i osiodławszy swego osła, udał się do Gat, do Akisza, poszukując swoich sług. Potem ruszył w drogę powrotną, prowadząc swoje sługi.


text:
 Wkrótce też Salomon się dowiedział, że Szimei opuścił Jerozolimę, udał się do Gat i że już stamtąd powrócił.


text:
 Kazał tedy król wezwać do siebie Szimejego i powiedział do niego tak: Czyż nie zaklinałem cię na imię Jahwe, czyż nie ostrzegałem cię, że będziesz musiał umrzeć, jeśli któregoś dnia opuścisz miasto, by udać się w którąkolwiek stronę? Czyż mi nie odpowiedziałeś wtedy, że wydaje ci się słuszne to, co usłyszałeś?


text:
 Dlaczegóż więc nie dotrzymałeś przysięgi złożonej Jahwe, dlaczego nie byłeś posłuszny mojemu rozkazowi?


text:
 Ponadto rzekł król do Szimejego: Ty znasz przecież dobrze i nosisz w sercu swoim krzywdy, jakie wyrządziłeś mojemu ojcu, Dawidowi. Jahwe to sprawia, że całą twoją przewrotność ściągasz na własną głowę.


text:
 Natomiast błogosławiony będzie król Salomon, a tron Dawida będzie się utwierdzał przed obliczem Jahwe.


text:
 Potem wydał król rozkaz Benajaszowi, synowi Jojady, który poszedł i jednym ciosem zgładził Szimejego. A władza królewska w rękach Salomona umacniała się coraz bardziej.


text:
 Salomon stał się powinowatym z faraonem, królem Egiptu, gdyż wziął sobie za żonę jego córkę. Sprowadził ją do Miasta Dawidowego, zanim jeszcze ukończono budowę pałacu królewskiego, świątyni Jahwe oraz murów okalających całą Jerozolimę.


text:
 Ofiary składali ludzie na wyżynach, bo ciągle jeszcze nie był gotowy przybytek ku czci imienia Jahwe.


text:
 Salomon kochał Boga, postępował według wskazań swego ojca, Dawida. Ale i on składał ofiary na wyżynach i palił tam kadzidła.


text:
 Pewnego razu król udał się do Gibeonu, aby złożyć ofiarę. Tam bowiem było wysoko położone miejsce. Na ołtarzu, który się tam znajdował, złożył Salomon tysiąc ofiar całopalnych.


text:
 W Gibeonie ukazał się Salomonowi nocą we śnie Jahwe. Wówczas to Bóg tak odezwał się do Salomona: Powiedz, co chcesz, żebym ci dał.


text:
 A Salomon odpowiedział: Raczyłeś okazać wielką życzliwość słudze Twojemu, ojcu mojemu, Dawidowi, za to, że był Ci wierny i sprawiedliwy w prostocie swego serca. Ponadto wyświadczyłeś mu także tę wielką łaskę, że obdarzyłeś go synem, który obecnie zasiada na jego tronie.


text:
 To Ty również, Jahwe, Boże mój, władzę po ojcu moim, Dawidzie, przekazałeś mnie, Twojemu słudze. A ja jestem jeszcze całkiem młody i nie bardzo wiem, jak postępować.


text:
 Żyje Twój sługa wśród ludu, w którym Ty sobie upodobałeś. Jest to naród wielki; nie sposób go ani zliczyć, ani ocenić, tak jest wielki.


text:
 Zechciej tedy dać słudze Twemu serce pełne mądrości, aby mógł rozsądzać sprawy Twojego ludu, starannie odróżniając dobro od zła. Jakże tu bowiem rozsądzać sprawy Twojego ludu tak licznego?


text:
 Powiedział mu tedy Bóg: Ponieważ taką przedstawiłeś Mi prośbę, a nie pragnąłeś ani długiego życia dla siebie, ani żadnych bogactw; nie domagałeś się również zguby twoich nieprzyjaciół, a prosiłeś jedynie o mądrość potrzebną do sprawiedliwego rządzenia,


text:
 oto czynię zadość twojej prośbie: daję ci serce mądre i przenikliwe, takie, jakiego nie miał jeszcze nikt przed tobą i nikt w przyszłości mieć nie będzie.


text:
 Co więcej, dam ci także i to, o co Mnie wcale nie prosiłeś: bogactwo i sławę, tak iż wśród obecnie sprawujących władzę nie będziesz miał sobie równego przez cały czas twojego panowania.


text:
 A jeśli będziesz się trzymał moich dróg, jeśli będziesz przestrzegał moich praw i nakazów, tak jak to czynił ojciec twój, Dawid, to przedłużę również dni twojego życia.


text:
 Obudziwszy się, Salomon zrozumiał, że to był sen. Wrócił do Jerozolimy i zaraz udał się przed arkę Bożą, gdzie złożył ofiary całopalne tudzież ofiary pojednania. Wszystkim zaś swoim sługom wyprawił wielką ucztę.


text:
 i jedna z nich powiedziała: Litości, panie mój! Ta oto kobieta i ja mieszkamy pod jednym dachem. Ja, przebywając w pobliżu niej, urodziłam dziecko.


text:
 W trzy dni po urodzeniu dziecka przeze mnie ta kobieta również wydała na świat dziecko. Byłyśmy razem tylko we dwie, nikogo oprócz nas nie było w domu. W całym domu byłyśmy tylko my dwie.


text:
 Wtedy wstała w środku nocy, wzięła moje dziecko ode mnie, gdy służebnica twoja spała, i położyła je na własnym łonie, natomiast swoje nieżywe dziecko położyła przy mnie.


text:
 Kiedy wstałam rano i chciałam nakarmić moje dziecko, zobaczyłam, że było martwe. Ale potem, przyglądając mu się dokładniej, spostrzegłam, że to nie było dziecko, które ja urodziłam.


text:
 Wtedy druga kobieta zawołała: Nie, to moje dziecko żyje, a nieżywe jest twoje. Lecz pierwsza na to: Ależ nigdy, to twoje nie żyje, moje zaś żyje. I tak spierały się w obecności króla.


text:
 Powiedział tedy król: Jedna z was twierdzi: Dziecko, które żyje jest moje, natomiast to, które nie żyje, jest twoje. Druga zaś mówi: Żadną miarą! To, które nie żyje, jest twoje; moje dziecko jest to, które żyje.


text:
 Przetnijcie mieczem to żywe dziecko na połowy i dajcie jedną połowę jednej kobiecie, a drugą - drugiej.


text:
 Wtedy jednak kobieta, której dziecko żyło, wzruszyła się do głębi nad własnym dzieckiem i powiedziała do króla: Ach, panie mój! Niech już ona weźmie to żywe dziecko, byleby go nie zabijano. Tymczasem ta druga się na to nie zgadzała, tylko mówiła: Niech nie mam ani ja, ani ona! Przecinajcie je!


text:
 Rozkazał tedy król: Żyjące dziecko oddajcie tej pierwszej kobiecie. Nie zabijajcie dziecka! Ona jest jego matką.


text:
 Gdy dowiedziano się w Izraelu o wyroku wydanym przez króla, zaczęto się go bać, bo wiedziano, że rozstrzyga sprawy według mądrości Bożej.


text:
 Elichoref i Achiasz, synowie Sziszy, byli pisarzami; Joszafat, syn Achiluda, był pełnomocnikiem [króla].


text:
 Achiszar zarządzał całym pałacem, natomiast Adoniram, syn Abdy, nadzorował wszystkich, którzy byli zatrudnieni przy ciężkich robotach.


text:
 W całym Izraelu miał Salomon dwunastu nadzorców, którzy zaopatrywali w żywność króla i cały jego dom, każdy z nich przez jeden miesiąc w roku.


text:
 Ben-Abinadab nadzorował wszystkie wzgórza koło Dor. Jego żona miała na imię Tafat i była córką Salomona.


text:
 Baana, syn Achiluda, działał w Tanak i w Megiddo, w całym Bet-Szean za Jizreel, powyżej Sartany, aż do Abel-Mechola i do Jokmeam.


text:
 Ben-Geber przebywał w Ramot, w Gileadzie. Miał pod swoją władzą Osiedla Jaira, syna Manassesa. Jemu podlegała również kraina Argob w Baszanie, obejmująca sześćdziesiąt dużych osiedli, otoczonych murami, zaryglowanymi za pomocą zamków z brązu.


text:
 Achimaas zaś cały kraj zamieszkany przez pokolenie Neftalego. On to wziął za żonę córkę Salomona, Basmat.


text:
 Wreszcie Geber, syn Uriego, nadzorował położoną w Gileadzie ziemię Sichona, króla amoryckiego, i Oga, króla Baszanu. Do tego dochodzi jeden nadzorca na ziemiach Judy.


text:
 Mieszkańcy Judy oraz Izraela byli liczni jak piasek nad brzegiem morza. Wszyscy mieli co jeść i pić i byli szczęśliwi.


text:
 Salomon zaś miał władzę nad wszystkimi królestwami, od Rzeki aż do kraju Filistynów i po granice z Egiptem. [Wszyscy władcy tych królestw] przynosili Salomonowi różne dary i byli mu poddani przez wszystkie dni jego życia.


text:
 Na utrzymanie Salomona zużywano każdego dnia trzydzieści kor najczystszej mąki i sześćdziesiąt kor mąki zwykłej,


text:
 dziesięć wołów tuczonych, dwadzieścia wołów branych prosto z pastwiska, sto baranów, nie licząc jeleni, kozic, danieli i specjalnie tuczonego ptactwa.


text:
 Władza Salomona rozciągała się na całą krainę poza Rzeką, od Tifsach aż do Gazy; podlegali mu wszyscy władcy z obszarów po drugiej stronie Rzeki, a on ze wszystkimi swoimi poddanymi dokoła żył w pokoju.


text:
 Mieszkańcy Judy oraz Izraela żyli bezpiecznie, każdy w cieniu własnych winorośli i drzew figowych, od Dan aż do Beer-Szeby. I tak było aż do ostatnich dni Salomona.


text:
 Salomon miał cztery tysiące stajni dla koni, które zaprzęgano do rydwanów, oraz dwanaście tysięcy koni wierzchowych.


text:
 Nadzorcy królewscy troszczyli się, każdy przez jeden miesiąc, o pożywienie dla króla Salomona oraz dla wszystkich, którzy byli dopuszczani do jego stołu. Pilnowali, żeby niczego nie brakowało.


text:
 Sprowadzali także jęczmień i słomę dla koni, zarówno tych pociągowych, jak i wierzchowców, i dostarczali tam, gdzie znajdowały się konie, według ilości, którą każdemu z nich wcześnie wyznaczano.


text:
 Bóg dał Salomonowi mądrość, bystrość umysłu i wiedzę tak rozległą jak zasoby piasku nad brzegiem morza.


text:
 Nikt z ludzi nie dorównywał mu mądrością: ani Etan Ezrachita, ani Heman, ani Kalkol i Darda, synowie Machola. Rosła też jego sława wśród wszystkich narodów dokoła.


text:
 Pisał rozprawy o roślinach, zaczynając od cedrów libańskich, a kończąc na hizopie, który pnie się po murach. Wypowiadał się też na temat czworonogów i ptaków, na temat płazów i ryb.


text:
 Wszystkie ludy przychodziły, by podziwiać mądrość Salomona. Wszyscy królowie świata słyszeli, jak mówiono o jego mądrości.


text:
 Hiram, król Tyru, wysłał swoje sługi do Salomona, gdyż dowiedział się, że został on namaszczony na króla po śmierci swego ojca. Hiram był bowiem zawsze przyjacielem Dawida.


text:
 Wiesz zapewne, że mój ojciec, Dawid, nie mógł zbudować świątyni dla imienia Jahwe, swojego Boga, gdyż był przez nieprzyjaciół nękany ciągłymi wojnami, które się zakończyły, kiedy Jahwe rzucił pod jego nogi wszystkich wrogów.


text:
 Teraz Jahwe, mój Bóg, darzy mnie ze wszystkich stron pokojem; nie mam żadnych przeciwników, żadnych spraw spornych.


text:
 Dlatego chciałbym teraz zacząć budować przybytek dla imienia Jahwe, mojego Boga, zgodnie z tym, co Jahwe, Bóg mój, powiedział do mojego ojca, Dawida: Przybytek dla mojego imienia zbuduje Mi twój syn, którego wprowadzę na twój tron po tobie.


text:
 Wydaj zatem teraz polecenie, żeby naścinano dla mnie cedrów na Libanie. Moi słudzy będą pracować z twoimi sługami, a ja tym ostatnim zapłacę za ich pracę, ile tylko zażądasz. Wiesz bowiem sam, że wśród nas nie ma nikogo, kto by się znał na ścinaniu drzew tak dobrze jak Sydończycy.


text:
 Hiram, usłyszawszy to, co powiedział Salomon, bardzo się ucieszył i rzekł: Niech będzie błogosławiony Jahwe, który dał Dawidowi tak mądrego syna, żeby panował nad tym wielkim narodem.


text:
 Ponadto kazał Hiram donieść Salomonowi: Czynię zadość twojej prośbie. Przyślę ci drewna, ile sobie życzysz, zarówno cedrowego, jak i cyprysowego.


text:
 Moi słudzy dostarczą je z Libanu nad brzeg morza, skąd każę ci je przesłać okrętami na miejsce, które wskażesz. Stamtąd po rozładunku będziesz mógł je zabrać, dokąd zechcesz. Za to ty zechciej spełnić moją prośbę i zaopatrzyć mój dom w żywność.


text:
 W zamian za to Salomon dawał Hiramowi co roku dwadzieścia tysięcy kor pszenicy oraz dwadzieścia kor tłoczonej oliwy.


text:
 A Jahwe darzył Salomona mądrością, tak jak mu to przyrzekł. Pokój panował też między Hiramem a Salomonem, gdyż zawarli oni ze sobą przymierze.


text:
 Zebrał też Salomon z całego Izraela wszystkich mężczyzn, zatrudnionych przy ciężkich robotach. Było takich robotników razem około trzydziestu tysięcy.


text:
 Wysyłał ich do Libanu, po dziesięć tysięcy co miesiąc, na zmianę: przebywali jeden miesiąc w Libanie i dwa miesiące u siebie w domu. Pieczę nad tymi robotnikami miał Adoniram.


text:
 Ponadto miał Salomon siedemdziesiąt tysięcy tragarzy do przenoszenia materiałów, a także osiemdziesiąt tysięcy kamieniarzy, którzy wydobywali w górach kamień [do budowy].


text:
 Prócz tego było trzy tysiące trzystu nadzorców, którzy z polecenia Salomona pilnowali przebiegu robót. Kierowali oni również ludźmi zatrudnionymi przy różnych pracach.


text:
 Polecił król wydobywać wielkie, najbardziej odpowiednie bloki kamienne i z kamieni specjalnie ociosanych układać fundamenty świątyni.


text:
 Budowniczowie Salomona i Hirama, wspomagani przez Giblitów, ciosali i przygotowywali drewno i kamienie potrzebne do budowy świątyni.


text:
 W roku czterysta osiemdziesiątym po wyjściu synów Izraela z Egiptu, w czwartym roku panowania Salomona nad całym Izraelem, w miesiącu Ziw, czyli w drugim miesiącu roku, rozpoczął Salomon budowę świątyni dla Jahwe.


text:
 Świątynia, którą król Salomon budował dla Jahwe, miała sześćdziesiąt łokci długości, dwadzieścia szerokości i trzydzieści wysokości.


text:
 Przedsionek przed świątynią liczył dwadzieścia łokci długości, tyle ile frontowa ściana świątyni, do której przylegał, i dziesięć łokci szerokości, wystając przed świątynię.


text:
 Wzdłuż murów świątyni, a także wokół Miejsca Świętego i Świętego Świętych wzniesiono piętrową budowlę. Wykonano również boczne pomieszczenia dokoła [całej świątyni].


text:
 Piętro dolne miało pięć łokci, a trzecie [górne] - siedem łokci. Dokoła całej świątyni, na zewnątrz jej murów, usypano bowiem skarpy, żeby mury nie uległy uszkodzeniu [gdyby miały podtrzymywać pomieszczenia boczne].


text:
 Kiedy zaczęto budowę, mury wznoszono z bloków kamiennych przygotowanych w kamieniołomach. W ten sposób przy budowie świątyni nie było słychać uderzeń ani młotów, ani siekier, ani żadnych innych narzędzi żelaznych.


text:
 Wejście na piętro środkowe znajdowało się z prawej strony świątyni. Stamtąd kręconymi schodami wchodziło się na piętro środkowe, a z niego - na piętro trzecie [czyli górne].


text:
 Kiedy zakończono budowę [murów] świątyni, nakryto całą budowlę stropem wykonanym z belek i desek cedrowych.


text:
 Nad całą świątynią wzniesiono nadbudowę wysoką na pięć łokci i połączoną za pomocą desek cedrowych z samą świątynią.


text:
 Tak więc budujesz świątynię! Jeżeli będziesz przestrzegał moich praw, jeżeli będziesz wprowadzał w życie moje zarządzenia, jeżeli będziesz posłuszny wszystkim moim wskazaniom i według nich postępował, to sprawdzą się na tobie słowa, które wypowiedziałem o tobie do twego ojca Dawida.


text:
 Od strony wewnętrznej obito ściany świątyni deskami cedrowymi, od samego dołu aż po belki sufitowe. Podłogę świątyni zaś pokryto deskami cyprysowymi.


text:
 W głębi świątyni zbudowano z desek cedrowych ścianę wysoką na dwadzieścia łokci. Ściana, postawiona na podłodze, sięgała aż do belek sufitowych, oddzielając w ten sposób Święte Świętych [od reszty świątyni].


text:
 Na deskach cedrowych, pokrywających ściany świątyni od wewnątrz, znajdowały się rzeźbione kwiaty i girlandy, wszystko wykonane z drewna cedrowego. Kamienia wcale nie było widać.


text:
 W tylnej części świątyni przygotował Salomon miejsce na Święte Świętych i tam miała stanąć arka Boża.


text:
 Długość Świętego Świętych po stronie wewnętrznej wynosiła dwadzieścia łokci, dwadzieścia łokci szerokość i dwadzieścia łokci wysokość. Całość była wyłożona szczerym złotem. Złotem obity był również cedrowy ołtarz.


text:
 Tak więc cała świątynia od strony wewnętrznej była wyłożona złotem. Złotem był również pokryty ołtarz, który znajdował się przed Świętym Świętych.


text:
 W Świętym Świętych ustawiono dwa cheruby wykonane z drewna oliwkowego, każdy wysoki na dziesięć łokci.


text:
 Skrzydła cherubów miały po pięć łokci długości, a od końca jednego skrzydła do końca drugiego było dziesięć łokci.


text:
 Obydwa cheruby z rozpostartymi skrzydłami kazał Salomon umieścić wewnątrz świątyni, w samym jej środku. Jedno skrzydło jednego cheruba dotykało jednej ściany, a jedno skrzydło drugiego dochodziło do drugiej ściany. Drugimi skrzydłami obydwa cheruby dotykały się nawzajem pośrodku świątyni.


text:
 Wszystkie ściany świątyni polecił ozdobić tak wewnątrz, jak i na zewnątrz płaskorzeźbami przedstawiającymi cherubów, palmy oraz girlandy kwiatów.


text:
 U wejścia do Świętego Świętych znajdowały się dwuskrzydłowe drzwi z drewna oliwkowego. Podtrzymujące je węgary miały kształt pięciokątny.


text:
 Obydwa skrzydła drzwi z drewna oliwkowego były pokryte płaskorzeźbami przedstawiającymi cherubów, palmy i girlandy kwiatów. Wszystko było również pokryte złotem, także cheruby i palmy.


text:
 Obydwa skrzydła drzwi były wykonane z drewna cyprysowego. Dwie ruchome deski tworzyły jedno skrzydło drzwi, dwie ruchome deski - drugie.


text:
 Na obydwu skrzydłach drzwi znajdowały się płaskorzeźby przedstawiające cheruby, palmy i girlandy kwiatów. Wszystko zostało pokryte cienką warstwą złota.


text:
 Wykonano również dziedziniec wewnętrzny, [otoczony murem] z trzema rzędami ciosanych kamieni i jednym rzędem belek cedrowych.


text:
 Natomiast w roku jedenastym, w miesiącu Bul, czyli ósmego miesiąca roku, zakończono budowę i wyposażanie wszystkich części świątyni. Tak więc cała budowa trwała siedem lat.


text:
 Zbudował także Dom Lasu Libańskiego. Długość tego domu wynosiła sto łokci, szerokość pięćdziesiąt, a wysokość trzydzieści łokci. Wspierał się on na trzech rzędach słupów cedrowych, podtrzymujących cedrowe belki.


text:
 Dach, wykonany także z drewna cedrowego, pokrywał pomieszczenia, które były zbudowane - w liczbie czterdziestu pięciu - na słupach, po piętnaście w każdym rzędzie słupów.


text:
 W trzech rzędach również były rozmieszczone okna, i to w ten sposób, że każde trzy okna wychodziły naprzeciw innym trzem.


text:
 Wszystkie drzwi i okna były w czworokątnych obramowaniach. Każdy szereg trzech okien znajdował się naprzeciw innego podobnego szeregu.


text:
 Zrobił także portyk wsparty na słupach. Portyk miał pięćdziesiąt łokci długości, trzydzieści łokci szerokości. Przed portykiem znajdowało się jeszcze jedno pomieszczenie wsparte na słupach i pokryte dachem.


text:
 Znajdowała się tam również sala tronowa, gdzie król rozsądzał sprawy sporne. Była ona wyłożona drewnem cedrowym od podłogi aż do sufitu.


text:
 Za portykiem, na drugim dziedzińcu, znajdował się dom mieszkalny Salomona, zbudowany w taki sam sposób. Podobny dom kazał [król] zbudować dla córki faraona, którą wziął sobie za żonę.


text:
 Wszystkie te budowle - zarówno wewnątrz, jak i na zewnątrz, od fundamentów aż do stropu, łącznie z wielkim dziedzińcem - były wzniesione z najlepszego kamienia ciosanego i przycinanego piłami na miarę.


text:
 W fundamentach też znajdował się kamień przedniej jakości - były to duże bloki kamienne, długie na dziesięć albo osiem łokci.


text:
 Potem układano znów kamień dobrej jakości, przycinany według określonych rozmiarów, a na to szło drewno cedrowe.


text:
 Wielki dziedziniec był otoczony murem z trzech warstw kamienia ciosanego i jednego szeregu belek cedrowych, podobnie jak dziedziniec wewnętrzny świątyni Jahwe i jej portyk.


text:
 [Hiram] był synem pewnej wdowy z pokolenia Neftalego. Jego ojciec pochodził z Tyru i był z zawodu brązownikiem. Był to człowiek mądry, bystry i umiejący robić najrozmaitsze przedmioty z brązu. Przybył on do Salomona i wykonał wszystkie zlecone mu prace.


text:
 To on właśnie sporządził dwie kolumny z brązu. Wysokość jednej kolumny wynosiła osiemnaście łokci. Były opasane drutem [który miał je wzmacniać] długości dwunastu łokci. Druga kolumna była taka sama.


text:
 Odlał także z brązu dwie głowice, mające wieńczyć kolumny. Wysokość jednej głowicy wynosiła pięć łokci, wysokość drugiej również pięć łokci.


text:
 Na obu głowicach, stanowiących zakończenie kolumn, były jakby sploty przypominające sieć lub ogniwa tworzące łańcuchy.


text:
 Dwa rzędy owoców granatu otaczały sploty na głowicach - na jednej głowicy i na drugiej - i pokrywały głowice znajdujące się na szczytach kolumn.


text:
 Głowica umieszczona na szczycie kolumny była otoczona dwustoma owocami granatu powyżej spojeń splotów. Dwieście owoców granatu znajdowało się także wokół głowicy drugiej kolumny.


text:
 Tak wyglądały kolumny przedsionka świątyni. Na kolumnie z prawej strony widniało imię Jakin, na kolumnie z lewej zaś - Boaz.


text:
 Odlał także z brązu tak zwane morze. Miało ono średnicy dziesięć łokci i było dokładnie okrągłe. Jego wysokość wynosiła pięć łokci, a sznur, którym zmierzono obwód, był długi na trzydzieści łokci.


text:
 Pod obrzeżem morza były umieszczone dwa rzędy rozchylonych kielichów kwiatowych, po dziesięć na każdy łokieć. Kwiaty były wykonane z jednego odlewu.


text:
 Morze było podtrzymywane przez dwanaście wołów, z których trzy zwracały się na północ, trzy na zachód, trzy na południe i trzy na wschód. Na nich spoczywało morze, pokrywając cały grzbiet każdego wołu.


text:
 Grubość [ściany morza] była równa szerokości dłoni, a samo obrzeże przypominało wyglądem rozwinięty kwiat lilii. Pojemność morza wynosiła dwa tysiące batów.


text:
 Wykonał też dziesięć naczyń brązowych poruszających się na kółkach. Każde z nich miało cztery łokcie wysokości.


text:
 Na prętach, pod ramami, były poumieszczane rzeźby lwów, wołów i cherubów. Nad ramami, tak nad, jak i pod lwami i wołami, zwisały girlandy.


text:
 Każde naczynie miało cztery brązowe kółka na osiach, wykonanych również z brązu. Cztery nogi były wzmocnione specjalnymi wspornikami. Wsporniki owe, odlane z brązu, były zamocowane pod spodem naczynia, ponad girlandą.


text:
 Na wysokości łokcia w środku girlandy znajdował się w naczyniach otwór. Był on okrągły i przypominał nieco podstawę kolumny, a jego średnica wynosiła półtora łokcia. Poniżej otworu widniały rzeźby. Pręty wzmacniające były o przekroju nie okrągłym, lecz czworokątnym.


text:
 Cztery kółka były zamocowane poniżej prętów, natomiast osie, na których obracały się kółka, wystawały z samego naczynia. Średnica każdego kółka wynosiła półtora łokcia.


text:
 Kółka wyglądały tak jak koła zwykłego wozu. Osie, na których się obracały, obręcze, szprychy i piasty były odlewane.


text:
 Na czterech rogach każdego naczynia znajdowały się wsporniki, które były wykonane z tego samego kawałka materiału co całe naczynie.


text:
 Górna część naczynia miała kształt okrągły na wysokość pół łokcia. Czopy i pręty górnej części były wykonane z jednego kawałka materiału.


text:
 Wszystkie blachy wzmacniające i pręty były pokryte płaskorzeźbami, które przedstawiały cheruby, lwy i palmy i pokrywały całą wolną przestrzeń. Dokoła zwisały girlandy kwiatów.


text:
 W taki to sposób były wykonane naczynia [poruszające się na kółkach]. Wszystkie były zrobione z takiego samego materiału, miały takie same rozmiary i taki sam kształt.


text:
 [Ten sam brązownik] wykonał też dziesięć kadzi z brązu. Każda mogła pomieścić czterdzieści batów. Średnica każdej kadzi wynosiła cztery łokcie. Jedna kadź znajdowała się na jednym z dziesięciu naczyń [opisanych wyżej].


text:
 Naczynia zostały rozstawione w ten sposób, że pięć z nich stanęło po prawej i pięć po lewej stronie świątyni. Tak zwane morze znalazło się po prawej stronie świątyni, w kierunku południowo-wschodnim.


text:
 Hiram sporządził ponadto zbiorniki, łopatki i kropielnice. W ten sposób doprowadził do końca wszystkie roboty, które Salomon zlecił mu w świątyni Jahwe.


text:
 Wykonał więc dwie kolumny, dwie owalne głowice, znajdujące się na szczytach tych kolumn, i dwa jakby z siatki pokrycia dwóch owalnych głowic na szczytach kolumn;


text:
 czterysta owoców granatu do obydwu pokryć, po dwa rzędy owoców granatu na każde pokrycie owalnych głowic, znajdujących się na szczytach kolumn;


text:
 dziesięć naczyń [poruszających się na kółkach] i dziesięć zbiorników umieszczonych na tych naczyniach;


text:
 poza tym zbiorniki, łopatki i kropielnice. Wszystkie te przedmioty, które Hiram wykonał na polecenie Salomona dla świątyni Jahwe, były z polerowanego brązu.


text:
 Salomon nie kazał już nawet ważyć razem tych wszystkich przedmiotów, bo było ich bardzo dużo. Nie można było sprawdzić wagi brązu.


text:
 Na polecenie Salomona wykonano też wszystkie inne przedmioty znajdujące się w świątyni Jahwe. Oto one: ołtarz ze złota, stół złocony, służący do składania na nim chlebów pokładnych,


text:
 świeczniki ze szczerego złota, pięć z prawej i pięć z lewej strony, przed wejściem do Świętego Świętych, kwiaty, lampy, szczypce ze złota;


text:
 ponadto czary, nożyce, kubki, wazy, kadzielnice ze szczerego złota, złote zawiasy przy drzwiach prowadzących do wnętrza świątyni, czyli do Świętego Świętych, oraz do drzwi prowadzących do samej świątyni, czyli do Miejsca Świętego.


text:
 Takie to prace wykonał król Salomon w świątyni Jahwe. Ponadto kazał Salomon dostarczyć to wszystko, co ofiarował na świątynię jego ojciec, Dawid, a więc srebro, złoto i różne naczynia - wszystko to złożył w skarbcu świątyni Jahwe.


text:
 Potem zwołał Salomon do siebie, do Jerozolimy, starszych Izraela, przywódców wszystkich rodów izraelskich, żeby przenieść Arkę Przymierza Bożego z Miasta Dawidowego, to jest z Syjonu, [do świątyni Jahwe].


text:
 Zgromadzili się tedy wszyscy Izraelici wokół Salomona w miesiącu Etanim, który jest siódmym miesiącem roku, na obchody święta.


text:
 Wzięto samą arkę Bożą, Namiot Spotkania oraz wszystkie święte przedmioty, które znajdowały się w namiocie. Nieśli to wszystko kapłani oraz lewici.


text:
 Król Salomon i wszyscy zgromadzeni przy nim Izraelici stanęli przed arką. Złożono ofiarę z tak wielu owiec i wołów, że nie sposób byłoby ich ani zliczyć, ani ocenić pod względem wartości.


text:
 Kapłani zanieśli arkę Bożą do świątyni Jahwe, do Świętego Świętych, i ustawili ją pod skrzydłami cherubów.


text:
 Cheruby miały bowiem rozpostarte skrzydła nad miejscem przeznaczonym dla arki. Swoimi skrzydłami okrywały cheruby całą arkę i drążki do jej przenoszenia.


text:
 Drążki owe były tak długie, że ich końce widziało się z Miejsca Świętego, stojąc naprzeciw Świętego Świętych, ale nie widziało się ich z zewnątrz. Są one tam do dnia dzisiejszego.


text:
 W arce nie było nic poza dwiema tablicami kamiennymi, które Mojżesz w niej złożył na górze Horeb, kiedy to Jahwe zawarł przymierze z synami Izraela podczas ich wyjścia z Egiptu.


text:
 Z powodu tego obłoku kapłani nie mogli zostać wewnątrz, żeby pełnić swoją służbę. Chwała Boża wypełniała bowiem całą świątynię Jahwe.


text:
 A król mówił: Niech będzie błogosławiony Jahwe, Bóg Izraela, który przemówił do ojca mojego, Dawida, i swą ręką sprawił, że wypełniły się te oto słowa:


text:
 Od czasu wyprowadzenia z Egiptu mojego ludu izraelskiego nie wybrałem sobie w żadnym pokoleniu izraelskim żadnego miasta i nie żądałem, by Mi tam zbudowano dom, w którym mógłbym zamieszkać, ale powołałem Dawida na króla mojego ludu izraelskiego.


text:
 Lecz Jahwe powiedział do mojego ojca, Dawida: To bardzo dobrze, żeś postanowił zbudować dom dla mojego imienia.


text:
 Ale to nie tobie dane będzie zbudować ów dom. To twój syn, ten, który wyjdzie z twego łona, zbuduje dom dla mojego imienia.


text:
 Jahwe dotrzymał słowa, które wypowiedział. To rzeczywiście ja przyszedłem na miejsce ojca mojego, Dawida, to ja zasiadłem na tronie Izraela, jak przepowiedział Jahwe, ja wreszcie zbudowałem świątynię dla imienia Jahwe, Boga Izraela.


text:
 Wydzieliłem w niej specjalne miejsce dla arki, znaku przymierza Jahwe, przymierza, które On zawarł z naszymi praojcami, kiedy ich wyprowadzał z ziemi egipskiej.


text:
 Potem, zająwszy miejsce przed ołtarzem Jahwe, Salomon zwrócił się twarzą do całego zgromadzenia Izraela, wzniósł ręce ku górze i powiedział:


text:
 O Jahwe, Boże Izraela, Tobie równego nie ma ani na wysokościach niebieskich, ani tu na ziemi. Nikt tak jak Ty nie przestrzega miłosiernego przymierza, które zawarłeś z Twoimi sługami, jeśli tylko z całego serca trwają przy Tobie.


text:
 Jakże okazałeś się wierny wobec tego wszystkiego, co powiedziałeś słudze Twojemu, a mojemu ojcu, Dawidowi! Własnymi rękami, jak to można było zobaczyć za dni naszych, uczyniłeś to wszystko, co zapowiedziałeś swymi ustami.


text:
 Teraz, o Jahwe, Boże Izraela, racz wypełnić, ze względu na sługę Twojego, a mojego ojca, Dawida, to, co zechciałeś mu przyrzec, mówiąc: Nie zabraknie ci nigdy potomka, który będzie zasiadał na tronie Izraela, byleby tylko synowie twoi chodzili prostymi drogami i trzymali się blisko Mnie.


text:
 Niech więc wypełnią się teraz słowa, wypowiedziane przez Ciebie do sługi Twojego, a mojego Ojca, Dawida!


text:
 Ale czy to prawda, że Bóg mieszka na ziemi? Przecież Ciebie nie są w stanie objąć niebiosa i niebiosa niebios, a cóż dopiero ta świątynia, którą ja zbudowałem?


text:
 A Ty, Jahwe, Boże mój, racz wysłuchać modłów i próśb, jakie Twój sługa zanosi do ciebie. Usłysz ten krzyk, pełen radości, i nie odrzucaj prośby, którą sługa Twój zanosi dziś do Ciebie [Boga].


text:
 We dnie i w nocy patrzysz na tę świątynię, na to miejsce, o którym sam przecież powiedziałeś, że tam będzie przebywać Twoje imię i że tam będziesz wysłuchiwał próśb zanoszonych do Ciebie przez Twojego sługę.


text:
 Nie odrzucaj tedy modłów Twojego sługi i próśb całego ludu izraelskiego, kiedy będzie zwracał się do Ciebie na tym miejscu. Racz ich wysłuchiwać z miejsca Twego przebywania, z wyżyn niebieskich; wysłuchaj ich i przebacz im ich winy.


text:
 Jeżeli ktoś zgrzeszy przeciw swemu bratu, a potem zostanie nakłoniony do złożenia przysięgi, i jeżeli się zjawi przed Twoim ołtarzem w tej świątyni,


text:
 to racz go wysłuchać z niebios i nie ociągaj się z działaniem: rozsądzaj sprawy Twoich sług i zsyłaj zasłużone kary na winnych; niech owoce ich działania spadają na ich głowy; uniewinniaj zaś niewinnych i postępuj z nimi zgodnie z ich niewinnością.


text:
 Kiedy zdarzy się, że synowie Twojego ludu izraelskiego poniosą klęskę, którą zadadzą im ich wrogowie, dlatego że sprzeniewierzali się Tobie, to jeśli nawrócą się ku Tobie, oddadzą chwałę Twojemu imieniu, jeśli zaczną zanosić do Ciebie w tej świątyni prośby i błagania -


text:
 racz ich wysłuchać z wysokości niebieskich, przebacz winy Twojemu ludowi izraelskiemu i pozwól mu wrócić do kraju, który raczyłeś kiedyś przekazać jego ojcom.


text:
 Kiedy niebo się zamknie i nie będzie deszczu, dlatego że dopuścili się wykroczeń przeciw Tobie, to jeśli zwrócą się znów ku Tobie, jeśli zaczną się modlić na tym miejscu i oddawać chwałę Twojemu imieniu, jeśli porzucą swoje grzechy wskutek Twojego karania -


text:
 racz ich wysłuchać z wyżyn niebieskich, przebacz im, Twoim sługom i Twojemu ludowi izraelskiemu, grzechy i zechciej im wskazywać drogę, którą powinni kroczyć. Niech też w końcu spadnie deszcz na ziemię, którą raczyłeś dać Twojemu ludowi jako dziedzictwo.


text:
 Kiedy kraj nawiedzi klęska głodu, gdy spadnie nań jakaś zaraza, gdy jego zbiory będzie niszczył ogień, śnieć, szarańcza lub chasil; gdy wróg nagle zacznie nękać mieszkańców całego kraju, od bram jego poczynając, gdy zdarzy się jakaś jeszcze inna klęska lub choroba -


text:
 [racz wysłuchać] modlitw i błagań, jakie poszczególni ludzie albo cały lud izraelski zaczną zanosić do Ciebie; gdy wszyscy, z potrzeby serca, zaczną wyciągać ręce w stronę tej świątyni,


text:
 wtedy racz ich wysłuchać z wyżyn niebieskich, z miejsca Twojego zamieszkania, i przebacz im ich winy; zechciej - Ty, który znasz serce każdego, Ty, który jedyny znasz tajniki wszystkich serc ludzkich - odpłacić każdemu według dróg, którymi kroczył,


text:
 tak iżby trwali w bojaźni Twojej do końca swojego życia na tej ziemi, którą raczyłeś dać naszym ojcom.


text:
 Kiedy jakiś cudzoziemiec, czyli człowiek, który nie należy do ludu Twojego izraelskiego, pociągnięty Twoim imieniem, przyjdzie tu z dalekiego kraju -


text:
 bo będą się rozchodzić dokoła wieści o Twoim wielkim imieniu, o Twojej silnej ręce i wyciągniętym ramieniu - kiedy więc ów cudzoziemiec przyjdzie, aby modlić się w tej świątyni -


text:
 racz go wysłuchać z wysokości niebieskich, z miejsca Twojego zamieszkania, zechciej uczynić to, o co będzie Cię prosił cudzoziemiec, żeby wszystkie narody ziemi poznały Twoje imię i żyły w Twojej bojaźni, tak jak Twój lud izraelski; niech wiedzą, że Twoje imię zostało wezwane nad tą świątynią, którą zbudowałem.


text:
 Kiedy lud Twój wyruszy na wojnę ze swymi wrogami, chodząc przy tym wskazanymi przez Ciebie drogami, gdy zacznie się modlić do Jahwe, kierując swój wzrok w stronę miasta, w którym sobie upodobałeś, i ku świątyni, którą zbudowałem dla Twojego imienia -


text:
 Kiedy zgrzeszą przeciwko Tobie - a przecież wiadomo, że nie ma człowieka, który by nie grzeszył - Ty zaś, rozgniewawszy się na nich, wydasz ich w ręce ich wroga, który jako zwycięzca pojmie ich w niewolę i uprowadzi do kraju bądź bardzo odległego, bądź nieco bliższego,


text:
 i tak znajdą się na ziemi swojego zwycięzcy, to jeśli się nawrócą i zaczną do Ciebie zanosić błagania, pozostając na ziemi swych wrogów; jeśli będą wyznawać swoje grzechy i niegodziwości oraz zbrodnie, których się dopuścili;


text:
 jeśli nawrócą się do Ciebie z całego serca i z całej swojej duszy, pozostając na ziemi wrogów, którzy ich tam przywiedli jako wziętych do niewoli; jeśli zaczną się do Ciebie modlić, zwracając swoje oczy w stronę tej ziemi, którą raczyłeś dać ich ojcom, i w stronę miasta, w którym sobie upodobałeś, oraz w stronę świątyni, którą ja zbudowałem dla Twojego imienia -


text:
 racz wysłuchać z wyżyn niebieskich, z miejsca Twojego zamieszkania, ich modlitw i błagań i postąp z nimi sprawiedliwie;


text:
 przebacz Twojemu ludowi przewinienia i grzechy, których się dopuścił przeciwko Tobie; spraw, żeby ich wrogowie okazali im współczucie i litość.


text:
 Są oni przecież ludźmi Twojego dziedzictwa, potomkami tych, których kiedyś wyprowadziłeś z Egiptu, z samego środka owego pieca do topienia żelaza.


text:
 Niech się otworzą Twoje oczy na błagania Twojego sługi i modły całego ludu izraelskiego, racz im uczynić wszystko, o co Cię będą prosić.


text:
 Przecież Ty sam oddzieliłeś ich od innych ludów ziemi i wybrałeś dla siebie, aby byli Twoim dziedzictwem, tak jak to ogłosiłeś przez Mojżesza, kiedy wyprowadzałeś ojców naszych z Egiptu, o Panie nasz, Jahwe.


text:
 Salomon skończył prosić i błagać w ten sposób Jahwe, a potem podniósł się sprzed ołtarza Jahwe, z miejsca, na którym klęczał z rękami wyciągniętymi ku niebu.


text:
 Niech będzie błogosławiony Jahwe za to, że dał odpocznienie swojemu ludowi izraelskiemu, dokładnie tak, jak to zapowiedział. Z tego, co przekazał przez usta sługi swego Mojżesza, ani jedno słowo nie pozostało nie spełnione.


text:
 Jahwe, nasz Bóg, niech będzie z nami, tak jak był z praojcami naszymi. Niech nas nie opuszcza i nigdy nie odrzuca,


text:
 lecz niech sprawia, żeby nasze serca lgnęły do Niego, byśmy zawsze chodzili Jego drogami i przestrzegali Jego przykazań, praw i pouczeń, które pozostawił ojcom naszym.


text:
 Niech wypowiedziane przeze mnie tu, przed obliczem Jahwe, modlitwy błagalne będą blisko Jahwe, Boga naszego, w nocy i za dnia, tak by mógł On, według potrzeby dnia każdego, czynić dobro tak swemu słudze, jak i całemu ludowi izraelskiemu.


text:
 Całym waszym sercem przylgnijcie do Jahwe, Boga naszego, by postępować według Jego praw i zachowywać Jego nakazy, tak jak to dziś wszyscy czynimy.


text:
 Na ofiarę pojednania dla Jahwe zabił Salomon dwadzieścia dwa tysiące wołów i sto dwadzieścia tysięcy owiec. W ten sposób król i wszyscy synowie Izraela dokonali poświęcenia świątyni Jahwe.


text:
 Tego samego dnia poświęcił król również środkową część dziedzińca znajdującego się przed świątynią Jahwe. Złożył tam bowiem ofiary całopalenia, ofiary z pokarmów i tłuszczu ofiar pojednania, gdyż ołtarz brązowy, który był przed Jahwe [wewnątrz świątyni], okazał się za mały, by móc pomieścić wszystkie całopalenia, ofiary pojednania tudzież ofiary z pokarmów i tłuszczu ofiar pojednania.


text:
 Przez siedem dni i przez następne siedem dni, czyli w sumie przez czternaście dni, obchodził Salomon wobec Jahwe, naszego Boga, uroczystość [poświęcenia świątyni]. Uczestniczył w tym cały Izrael, mnóstwo ludzi, którzy przybyli z całego kraju - od Wejścia do Chamat aż do Potoku Egipskiego.


text:
 Ósmego dnia [Salomon] rozesłał lud. Wracając z sercem przepełnionym radością do swoich domów, wszyscy błogosławili króla za to, że Jahwe był taki dobry dla swego sługi Dawida i dla Izraela, swojego ludu.


text:
 Kiedy Salomon ukończył budowę świątyni dla Jahwe, pałacu królewskiego oraz tego wszystkiego, co budował z własnego upodobania, o czym od dawna marzył,


text:
 i powiedział do niego: Wysłuchałem próśb i błagań, jakie zanosiłeś do Mnie. Uświęciłem tę świątynię, którą zbudowałeś po to, by było tam zawsze moje imię. Na nią też będą skierowane po wszystkie czasy moje oczy i moje serce.


text:
 A ciebie, jeśli będziesz chodził moimi drogami - tak jak to czynił twój ojciec, Dawid - w prostocie twojego serca, jeśli będziesz wprowadzał w życiu wszystko, co ci nakazałem, jeśli będziesz przestrzegał moich praw i nakazów -


text:
 Ja umocnię na wieki na tronie w Izraelu, tak jak to przyobiecałem twojemu ojcu, Dawidowi, mówiąc: Nie zabraknie ci nigdy potomka, który będzie zasiadał na tronie izraelskim.


text:
 Lecz jeśli odwrócicie się ode Mnie wy i wasi synowie i przestaniecie zachowywać moje nakazy i prawa, które wam dałem, jeśli pójdziecie służyć i kłaniać się innym bogom -


text:
 to Ja usunę Izraela z ziemi, którą mu dałem, a dom, który poświęciłem dla mojego imienia, zniknie sprzed mojego oblicza, Izrael zaś stanie się przedmiotem wzgardy i pośmiewiskiem dla wszystkich narodów.


text:
 Ta świątynia legnie w gruzach i każdy, kto będzie koło niej przechodził, zgrozą przejęty zapyta złośliwie: Dlaczego Jahwe postąpił w taki sposób z tym krajem i z tą świątynią?


text:
 Odpowiedź będzie tylko jedna: Dlatego że odeszli od Jahwe, swojego Boga, który wyprowadził ich ojców z ziemi egipskiej; [dlatego że] kłaniali się i służyli innym bogom. Oto, dlaczego zesłał Jahwe na nich te wszystkie nieszczęścia.


text:
 Pod koniec dwudziestoletniego okresu, w którym Salomon wzniósł dwie budowle: świątynię dla Jahwe i pałac królewski,


text:
 Hiram zaś dostarczył Salomonowi potrzebne do budowy drewno cedrowe i cyprysowe oraz tyle, ile [Salomon] chciał, złota, król Salomon w zamian za to wszystko dał Hiramowi dwadzieścia miast galilejskich.


text:
 Wyruszył tedy Hiram z Tyru, żeby obejrzeć miasta przekazane mu przez Salomona. Ale nie był z nich zadowolony.


text:
 Powiedział więc: A cóż to są za miasta, które mi dałeś, bracie mój? I nazywają się one aż po dzień dzisiejszy Ziemią Kabul.


text:
 A z robotnikami zatrudnionymi przy pracach przymusowych było tak: Zgromadził ich Salomon, żeby budowali świątynię dla Jahwe i pałac królewski dla niego samego. Oni też mieli zbudować Millo, mury jerozolimskie, Chasor, Megiddo i Gezer.


text:
 Kiedyś jeden z królów egipskich, faraon, wyruszył ze swym wojskiem na Gezer. Spalił miasto, wybił wszystkich Kananejczyków, którzy tam mieszkali, po czym dał to miasto w posagu swojej córce, którą Salomon wziął sobie za żonę.


text:
 ponadto wszystkie miasta, które służyły Salomonowi za miasta-magazyny: w jednych z nich były przechowywane wszystkie rydwany, w innych była zgromadzona konnica. Wreszcie zbudował Salomon to, co uważał za słuszne, w Jerozolimie, w Libanie i w całym kraju, który pozostawał pod jego władzą.


text:
 Wszystkich ocalałych Amorytów, Chetytów, Peryzzytów, Chiwwitów oraz Jebuzytów, czyli tych, którzy nie należeli do synów Izraela


text:
 i byli potomkami tych, co zostali na ziemi Izraela, a synowie Izraela nie zdołali ich wyniszczyć przez rzucanie na nich klątwy, zatrudnił Salomon przy robotach przymusowych, które wykonują po dzień dzisiejszy.


text:
 Natomiast nie pozwalał Salomon zatrudniać przy robotach przymusowych żadnego z synów Izraela; oni byli wojownikami, jego podwładnymi, przywódcami, urzędnikami, powożącymi jego rydwanami, dowódcami konnicy.


text:
 Miał Salomon pięciuset pięćdziesięciu nadzorców robót [budowlanych], którzy kierowali ludźmi wykonującymi różne prace.


text:
 Córka faraona przeprowadziła się z Miasta Dawidowego do pałacu, który specjalnie dla niej zbudował Salomon. Było to w czasie, kiedy Salomon Budował Millo.


text:
 Każdego roku Salomon składał trzy razy ofiary całopalenia tudzież ofiary pojednania na ołtarzu, który zbudował dla Jahwe; tam spalał również wonności przed Jahwe. Tak dokończył Salomon wznoszenia swoich budowli.


text:
 Zbudował też Salomon własną flotę w Esjon-Geber, koło Elat, nad brzegiem Morza Czerwonego, w krainie Edom.


text:
 [Razem] udali się oni do Ofir, skąd wzięli czterysta dwadzieścia talentów złota i przywieźli je Salomonowi.


text:
 Gdy sława Salomona dotarła do królowej Saby, wybrała się ona w drogę aby przedłożyć Salomonowi do wyjaśnienia pewne zagadki.


text:
 Przybyła więc do Jerozolimy, a z nią wielki orszak służby, wielbłądy niosące różne wonności, ogromne ilości złota i drogich kamieni. Znalazłszy się przed Salomonem, opowiedziała wszystko, co leżało jej na sercu.


text:
 Na każde jej pytanie Salomon udzielił odpowiedzi. Nie było ani jednej sprawy, której król nie byłby w stanie wyjaśnić.


text:
 Kiedy królowa Saby sama przekonała się o mądrości Salomona, kiedy obejrzała zbudowany przez niego pałac królewski,


text:
 to, co król jada, jak mieszka jego służba, jak żyją i ubierają się wszyscy jego domownicy, co on sam pija i jakie ofiary składa w świątyni Jahwe, wtedy tchu jej zabrakło


text:
 i powiedziała do króla: Tak więc prawdą jest to wszystko, co słyszałam w moim kraju o tobie samym i o twojej mądrości.


text:
 Nie wierzyłam tym wieściom, dopóki nie przybyłam tu sama i nie zobaczyłam wszystkiego na własne oczy. Widzę teraz, że nawet połowy mi nie opowiedziano o tym, co jest naprawdę. Twoja mądrość i wielkość w rzeczywistości przewyższają po wielokroć to, co mi o tobie mówiono.


text:
 Szczęśliwi twoi ludzie, szczęśliwi twoi słudzy, którzy ciągle mogą być przy tobie i podziwiać twoją mądrość.


text:
 Niech będzie błogosławiony Jahwe, Bóg twój, który znalazł w tobie upodobanie i posadził cię na tronie całego Izraela. Ponieważ Jahwe umiłował Izrael na wieki, ciebie ustanowił królem, żebyś rządził według prawa i sprawiedliwości.


text:
 Dała ona królowi sto dwadzieścia talentów złota, wielką ilość wonności i drogich kamieni. Nigdy już nie przyniesiono więcej wonności niż te, które królowa Saby dała królowi Salomonowi.


text:
 Okręty Hirama, które przywiozły złoto z Ofir, dostarczyły też stamtąd dużo drewna sandałowego oraz drogich kamieni.


text:
 Z drewna sandałowego kazał król wykonać balustrady do świątyni Jahwe oraz harfy i cytry dla śpiewaków pałacu królewskiego. Już nigdy później aż po dzień dzisiejszy nie sprowadzono tyle drewna sandałowego.


text:
 Ze swej strony król Salomon dał królowej Saby wszystko, czego tylko zapragnęła, nie mówiąc już o podarkach, które były stosowne do [jego] wielkości [i znaczenia]. Potem wróciła królowa razem ze swymi sługami do własnego kraju.


text:
 W ciągu jednego tylko roku wpływało do [skarbca] Salomona sześćset sześćdziesiąt sześć talentów złota,


text:
 prócz tego, co otrzymał król od wędrownych kupców i różnych handlarzy, a także od wszystkich władców arabskich i zarządców całego kraju.


text:
 Kazał król Salomon sporządzić dwieście tarcz ze złota kutego, zużywając na każdą tarczę po sześćset sykli złota.


text:
 Ponadto polecił wykonać trzysta tarcz mniejszych, również z kutego złota, zużywając przy tym po trzy miny złota na każdą tarczę. Tarcze te kazał król złożyć w Domu Lasu Libańskiego.


text:
 Do tronu prowadziło sześć stopni, a górna część tronu, od strony tylnej, była zaokrąglona. Po obydwu bokach tronu znajdowały się oparcia na ręce. Oparcia owe były podtrzymywane przez dwa [posągi] lwów.


text:
 Na sześciu stopniach znajdowało się dwanaście lwów, po sześć z każdej strony. W żadnym królestwie nigdzie nie było czegoś podobnego.


text:
 Wszystkie kielichy, których Salomon używał do picia, były zrobione ze złota. Ze szczerego złota były wykonane również wszystkie naczynia znajdujące się w Domu Lasu Libańskiego. Nic nie było ze srebra, którego nie ceniono sobie zbytnio w czasach Salomona.


text:
 Morskie statki królewskie oraz okręty Hirama udawały się co trzy lata do Tarszisz, skąd przywoziły złoto, srebro, kość słoniową, małpy i pawie.


text:
 Zewsząd przynoszono mu co roku różne dary: przedmioty ze srebra i ze złota, szaty, broń, wonności, konie i muły.


text:
 Zgromadził Salomon wielką liczbę rydwanów i konnicy, tak że miał tysiąc czterysta rydwanów i dwanaście tysięcy wojowników konnych, których porozmieszczał zarówno po miastach, gdzie znajdowały się rydwany, jak i u siebie w Jerozolimie.


text:
 Doprowadził król do tego, że w Jerozolimie srebra było tyle co zwykłych kamieni, a cedrów tak dużo jak sykomor rosnących na równinach.


text:
 Konie sprowadzał Salomon z Egiptu i z Kue. Kupcy królewscy nabywali je po przystępnych cenach w Kue.


text:
 Rydwan sprowadzano z Egiptu za sześćset sykli srebra, konia za sto pięćdziesiąt sykli. Za pośrednictwem owych kupców [kupowano też rydwany i konie] dla wszystkich władców chetyckich i aramejskich.


text:
 Król Salomon oprócz córki faraona kochał wiele innych jeszcze cudzoziemek, a mianowicie Moabitki, Ammonitki, Edonitki, Sydonitki i Chetytki.


text:
 Wszystkie pochodziły z narodów, o których Pan tak powiedział synom Izraela: Nie miejcie nic wspólnego z nimi ani one niech nie mają nic wspólnego z wami, gdyż w przeciwnym razie przyciągną wasze serca na stronę swych bogów. Tymczasem Salomon właśnie miłością związał się z tymi narodami.


text:
 Kiedy Salomon już się zestarzał, jego żony sprawiły, że przylgnął sercem do obcych bogów i nie było już ono całkowicie w rękach Jahwe, jego Boga, jak kiedyś serce ojca jego, Dawida.


text:
 I czynił Salomon wszystko to, co złe w oczach Jahwe, i nie był do końca posłuszny Jahwe, tak jak był kiedyś jego ojciec, Dawid.


text:
 Na wzgórzu znajdującym się blisko Jerozolimy zbudował Salomon miejsce wysokie, żeby oddawać tam cześć Kemoszowi, bożkowi moabickiemu, oraz Milkomowi, owej obrzydliwości Ammonitów.


text:
 To samo uczynił wszystkim swoim żonom-cudzoziemkom, które na cześć swoich bożków paliły kadzidła i składały ofiary.


text:
 I rozgniewał się Jahwe na Salomona, dlatego że odwrócił swoje serce od Niego, Boga Izraela, który przecież dwukrotnie mu się objawił.


text:
 Zabronił więc Jahwe Salomonowi chodzić za innymi bogami, ale Salomon nie przestrzegał tego, co mu Jahwe nakazał.


text:
 Powiedział tedy Jahwe do niego: Ponieważ postępujesz w taki sposób i nie przestrzegasz ani mojego przymierza, ani praw, które ci przekazałem, zabiorę z rąk twoich władzę królewską i oddam ją twojemu słudze.


text:
 Jednakże ze względu na ojca twojego, Dawida, nie uczynię tego za dni twego życia. Władzę zabiorę z rąk twojego syna.


text:
 Co więcej, ze względu na sługę mojego, a twego ojca, Dawida, oraz ze względu na Jeruzalem, w którym sobie upodobałem, nie zabiorę ci całego królestwa. Jedno pokolenie pozostawię pod władzą twojego syna.


text:
 I sprawił Jahwe, ze wystąpił przeciwko Salomonowi niejaki Hadad, Edomita, pochodzący z królewskiej rodziny edomiskiej.


text:
 Kiedy jeszcze Dawid prowadził wojnę z Edomitami, a Joab, dowódca oddziałów wojskowych, poszedłszy pogrzebać zabitych, wyniszczył wszystkich Edomitów płci męskiej -


text:
 przez sześć miesięcy pozostawał Joab z całym Izraelem w Edomie, to jest tak długo, aż wyciął wszystkich Edomitów płci męskiej -


text:
 wtedy to ów Hadad, z niektórymi edomickimi sługami swego ojca, uciekł do Egiptu. Był Hadad wówczas jeszcze młodym chłopcem.


text:
 Przemierzywszy cały Midian, przyszli do Paran, zabrali ze sobą trochę ludzi z Paran i dotarli do Egiptu. Kiedy przybyli do króla egipskiego, faraona, ten dał Hadadowi dom, zapewnił utrzymanie, a nadto przekazał mu nieco ziemi.


text:
 Z czasem Hadad zdobył sobie tak wielkie względy u faraona, że ten dał mu za żonę siostrę swojej żony, królowej Tachpnes.


text:
 Siostra Tachpnes urodziła mu syna imieniem Genubat, którego Tachpnes zabrała do pałacu faraona. Tak więc zamieszkał Genubat w pałacu faraona razem z jego dziećmi.


text:
 Kiedy Hadad dowiedział się w Egipcie, ze Dawid odszedł do swoich przodków, że nie żyje już także dowódca oddziałów wojskowych, Joab, powiedział do faraona: Pozwól mi udać się do mojego kraju.


text:
 A faraon zapytał: Czyż brak ci tu u mnie czegokolwiek, ze chcesz wracać do swojego kraju? On odpowiedział: Nie, mam wszystko, ale pozwól mi odejść.


text:
 W tym czasie Bóg sprawił, że zaczął działać inny wróg Salomona, niejaki Rezon, syn Eliady. Rezon zbiegł kiedyś od swego pana Hadadezera, króla Soby.


text:
 Zebrał on wokół siebie gromadę różnych ludzi i stał się przywódcą groźnej bandy. Kiedy Dawid rozgromił oddziały jego pana, udał się [Rezon] ze swymi ludami do Damaszku, gdzie osiadł, mając pod swoją władzą [przez jakiś czas] cały Damaszek.


text:
 Był on śmiertelnym wrogiem Izraelitów, podobnie jak Hadad, przez całe życie Salomona. Czuł nienawiść do całego Izraela. Potem sprawował rządy nad Aramejczykami.


text:
 Do walki z królem wystąpił także sługa Salomona, Jeroboam, syn Nebata Efratejczyka z Seredy. Matką Jeroboama była niejaka Serua, wdowa.


text:
 A oto przyczyna jego buntu przeciw królowi: Kiedy Salomon budował Millo, zamykając tym samym wyrwę w murze miasta swego ojca, Dawida,


text:
 Jeroboam dał się poznać jako człowiek bardzo odważny i dzielny. Salomon, widząc zapał tego człowieka przy pracy, uczynił go nadzorcą nad wszystkimi, którzy pochodzili z pokolenia Józefa i byli zatrudnieni przy ciężkich robotach.


text:
 Pewnego razu Jeroboam, wyszedłszy z Jerozolimy, spotkał na drodze proroka Achiasza z Szilo, odzianego w piękny, nowy płaszcz. Byli tylko we dwóch, z dala od ludzi, między polami.


text:
 i powiedział do Jeroboama: Weź dla siebie dziesięć części. Jahwe, Bóg Izraela, mówi bowiem tak: Zabiorę władzę królewską z rak Salomona i tobie dam we władanie dziesięć pokoleń.


text:
 Zostanie mu tylko jedno pokolenie ze względu na mojego sługę Dawida i ze względu na Jerozolimę, to miasto, które sobie upodobałem najbardziej ze wszystkich pokoleń izraelskich.


text:
 Jego zaś [Salomona] spotka to wszystko dlatego, że Mnie opuścił, a zaczął czcić Asztarte, boginię Sydończyków, Kemosza, bożka Moabitów, oraz Milkoma, bożka Ammonitów. Zszedł on z dróg moich, przestał czynić to, co prawe w moich oczach i zlekceważył moje prawa i nakazy i nie był już jak Dawid, ojciec Salomona.


text:
 Z jego ręki nie zabiorę, co prawda, najmniejszej części jego królestwa; pozostanie przy władzy do końca swego życia ze względu na Dawida, mojego sługę, w którym sobie upodobałem, ponieważ przestrzegał moich praw i nakazów.


text:
 Jedno pokolenie przekażę jego synowi, żeby światło Dawida, mojego sługi, płonęło zawsze przede Mną w Jerozolimie, w tym mieście, które sobie wybrałem na miejsce zamieszkania dla mojego imienia.


text:
 Ciebie przeto biorę, żebyś sprawował władzę, nad kim tylko zapragniesz. Będziesz królem całego Izraela.


text:
 Jeżeli będziesz posłuszny wszystkim moim słowom, jeżeli będziesz chodził moimi drogami, jeżeli będziesz czynił tylko to, co prawe w moich oczach, przestrzegając moich praw i nakazów, tak jak to czynił sługa mój, Dawid, to Ja będę zawsze z tobą, zbuduję ci dom trwały, taki jaki zbudowałem dla Dawida. I tobie oddam [we władanie] cały naród izraelski.


text:
 Salomon usiłował zgładzić Jeroboama, ale ten zbiegł do Egiptu, gdzie znalazł schronienie u króla egipskiego Szeszonka. I został w Egipcie aż do śmierci Salomona.


text:
 Reszta poczynań Salomona, wszystkie jego dzieła, cała jego mądrość - wszystko to zostało opisane w Księdze dziejów Salomona.


text:
 I odszedł Salomon do swoich przodków. Został pochowany w mieście ojca swego, Dawida. Po nim władzę objął jego syn Roboam.


text:
 Dowiedział się o wszystkim Jeroboam, syn Nebata. Przebywał on początkowo w Egipcie, dokąd zbiegł, chcąc być jak najdalej od Salomona, ale po jakimś czasie wrócił.


text:
 Posłano więc po niego, żeby przyszedł. Kiedy już znalazł się Jeroboam [w Sychem] razem z całym zgromadzeniem Izraela, wtedy przemówili do Roboama w te słowa:


text:
 Twój ojciec nałożył na nas jarzmo bardzo ciężkie. Ty więc ulżyj nam teraz trochę w pełnieniu tej przykrej służby, do której zmusił nas twój ojciec, i uwolnij nas choć częściowo od jarzma, które na nas nałożył, a my będziemy za to tobie służyli.


text:
 A on odpowiedział: Rozejdźcie się teraz. Wróćcie do mnie po trzech dniach. I rozszedł się cały lud.


text:
 Tymczasem Roboam radził się starszych, którzy przez całe życie Salomona byli u jego boku. Pytał ich: Co mam powiedzieć tym ludziom?


text:
 A oni tak mu poradzili: Jeżeli jesteś dziś gotów służyć temu ludowi, jeżeli chcesz przyjść im z pomocą, jeżeli dasz im odpowiedź pełną życzliwości, będą ci wiernie służyć po wszystkie czasy.


text:
 Ale Roboam zlekceważył radę daną mu przez starszych i zaczął radzić się młodzieńców, swoich rówieśników, tych, którzy zawsze razem z nim przebywali.


text:
 Zapytał ich więc: Co, według was powinienem powiedzieć tym ludziom, którzy się domagają, bym nieco złagodził ciężar jarzma, nałożonego im przez mojego ojca?


text:
 A owi młodzi ludzie, jego rówieśnicy, odpowiedzieli: Ludziom, którzy będą się domagać, żebyś złagodził jarzmo nałożone na nich przez twojego ojca, powiedz tak: Mój najmniejszy palec znaczy więcej niż całe biodra mojego ojca.


