# verses

text:
 Otóż, jeżeli mój ojciec nałożył na was jarzmo dokuczliwe, to ja uczynię je jeszcze bardziej dokuczliwym. Mój ojciec chłostał was zwykłymi biczami, a ja będę was karcił biczami zaopatrzonymi w kolce.


text:
 Trzeciego dnia Jeroboam przyszedł z całym ludem do Roboama, zgodnie z otrzymanym od króla poleceniem, żeby wrócili po trzech dniach.


text:
 powtórzył im to, co mu doradzili owi młodzi ludzie. Mówił tak: Mój ojciec nałożył na was jarzmo dokuczliwe, a ja uczynię je jeszcze bardziej dokuczliwym; mój ojciec chłostał was zwykłymi biczami, a ja będę was karcił biczami zaopatrzonymi w kolce.


text:
 Nie usłuchał tedy król ludu. W ten sposób Jahwe sprawił, że wypełniły się Jego słowa wypowiedziane przez Achiasza z Szilo do Jeroboama, syna Nebata.


text:
 A cały Izrael, widząc, że król go nie słucha, odpowiedział mu tak: Cóż wspólnego mamy z Dawidem? Nie łączy nas dziedzictwo z synem Jessego! Wracaj, Izraelu, do swoich namiotów! Pilnuj swego domu, Dawidzie! I wrócili Izraelici do swoich namiotów.


text:
 Posłał więc król Roboam Adonirama, nadzorcę robót przymusowych, ale Izraelici obrzucili go kamieniami, tak że umarł. Sam zaś król Roboam ledwie zdążył wsiąść na wóz i uciec do Jerozolimy.


text:
 Kiedy Izraelici dowiedzieli się, że wrócił z Egiptu Jeroboam, zaprosili go do siebie na specjalne zgromadzenie i obwołali królem całego Izraela. Prócz jednego pokolenia Judy nikt nie opowiedział się po stronie domu Dawida.


text:
 A Roboam, wróciwszy do Jerozolimy, zgromadził całe pokolenie Judy oraz pokolenie Beniamina - razem sto osiemdziesiąt tysięcy wyborowych wojowników. Mieli oni wyruszyć na wojnę przeciw Izraelowi, aby przywrócić znów Roboamowi, synowi Salomona, władzę nad Izraelem.


text:
 Idź do Roboama, syna Salomona, króla Judy, zwróć się do całego domu Judy i Beniamina oraz do reszty całego ludu i powiedz im tak:


text:
 Oto, co nakazuje Jahwe: Nie ruszajcie się z miejsca i nie wszczynajcie wojny z waszymi braćmi, synami Izraela. Niech każdy wraca do swojego domu, gdyż to Ja jestem sprawcą tego wszystkiego. I usłuchali słowa Jahwe, i wrócili do siebie, zgodnie z tym, co im powiedział Jahwe.


text:
 Jeroboam odbudował miasto Sychem na górze Efraima i tam przebywał. Potem przeniósł się do miasta Penuel, które także odbudował.


text:
 Wtedy powiedział sobie Jeroboam: Nadeszła dobra chwila, żeby władza królewska wróciła znów do domu Dawida.


text:
 Jeżeli bowiem lud ten uda się do Jerozolimy, żeby złożyć ofiary w świątyni Pańskiej, to jego serce może znów zwrócić się do swego [dawnego] pana, czyli do Roboama, króla Judy. Ja zostanę zgładzony, a oni wrócą do Roboama, króla Judy.


text:
 Zasięgnąwszy tedy pewnej rady, król kazał odlać dwa złote cielce i powiedział do ludu: Przez dość długi czas musieliście chodzić do Jerozolimy. Izraelici, popatrzcie teraz: Oto wasz bóg, ten, który was wyprowadził z ziemi egipskiej.


text:
 I to właśnie było powodem upadku, bo lud chodził aż do Dan, aby oddawać cześć jednemu z dwóch cielców.


text:
 Ponadto wzniósł Jeroboam dom na miejscu wysokim i niektórych spośród ludu uczynił kapłanami, mimo że nie pochodzili z pokolenia Lewiego.


text:
 W ósmym miesiącu, piętnastego dnia miesiąca kazał Jeroboam obchodzić święto, na wzór tego, jakie obchodzono w Judzie. Sam też składał krwawe ofiary. Tak postępował w Betel, żądając składania ofiar cielcom, które kazał zrobić. Osadził również w Betel kapłanów na wyżynach, które przygotował.


text:
 Przystąpił sam do ołtarza, który kazał zbudować, dnia piętnastego ósmego miesiąca, czyli w czasie, który sam dowolnie wybrał. Ogłosił synom Izraela święto i sam przystąpił do ołtarza, żeby złożyć ofiary kadzielne.


text:
 Raz przyszedł na polecenie Jahwe pewien mąż Boży z Judy do Betel. Jeroboam znajdował się akurat przy ołtarzu, składając ofiarę kadzenia.


text:
 Wysłannik zaczął wołać, według polecenia Jahwe, w stronę ołtarza: Ołtarzu, ołtarzu! Oto, co mówi Jahwe: Wyjdzie potomek z domu Dawida. Będzie miał na imię Jozjasz. Na tobie złoży on ofiarę z kapłanów, którzy pełnią służbę na wyżynach, składając na tobie ofiary kadzielne. Na tobie też spalać będą ludzkie kości.


text:
 I dał im znak, mówiąc: Oto, jaki znak da wam Jahwe: Ten ołtarz się rozsypie, a popiół, który jest na nim, zostanie rozrzucony.


text:
 Kiedy król Jeroboam usłyszał słowa wypowiedziane przez męża Bożego, zwróconego w stronę ołtarza w Betel, zatrzymał rękę już wyciągniętą nad ołtarzem i rozkazał: Pochwyćcie go! I w tej chwili uschła mu wyciągnięta ręka i nie mógł już jej cofnąć ku sobie.


text:
 Ołtarz rozsypał się, a popiół znad ołtarza rozwiało dokoła, dokładnie tak, jak to słowami Jahwe przepowiedział mąż Boży.


text:
 I król przemówił do męża Bożego: Zechciej przebłagać Jahwe, twojego Boga, i módl się za mnie, abym odzyskał władzę w ręce. I zdołał mąż Boży przebłagać Jahwe; cofnął więc król swoją rękę, która stała się zupełnie pełnosprawna jak przedtem.


text:
 Potem król powiedział do męża Bożego: Wejdź ze mną do domu, posil się trochę, a ja przekażę ci mój podarek.


text:
 Mąż Boży powiedział jednak królowi: Choćbyś chciał mi oddać połowę swojego domu, nie wejdę z tobą do środka i ani nie zjem kawałka chleba, ani nie napiję się wody na tym miejscu.


text:
 Jahwe wydał mi bowiem taki rozkaz: Nie będziesz jadł chleba ani pił wody i nie będziesz wracał tą samą drogą, którą tam przyszedłeś.


text:
 Był pewien sędziwy prorok, który mieszkał w Betel. Jego synowie przyszli i opowiedzieli mu o tym wszystkim, co zrobił niedawno mąż Boży w Betel. Powtórzyli także swemu ojcu wszystko, co zostało powiedziane królowi.


text:
 Wtedy ich ojciec zapytał: A którą drogą poszedł? Jego synowie widzieli bowiem, którą drogą odszedł mąż Boży, przybyły tam z Judy.


text:
 Ponadto wydał swoim synom polecenie: Osiodłajcie mi osła. Osiodłali mu więc osła, a on wsiadł na osła i


text:
 ruszył w ślad za mężem Bożym. Po jakimś czasie napotkał go siedzącego pod terebintem i zapytał: Czy to ty jesteś tym mężem Bożym, który przyszedł z Judy?


text:
 A on odpowiedział: Tak, to ja jestem. Powiedział mu tedy prorok: Chodź, proszę cię, do mojego domu, gdzie będziesz mógł zjeść kawałek chleba.


text:
 Lecz on odpowiedział: Nie mogę ani zawrócić z drogi, ani pójść z tobą do twojego domu. Nie mogę też jeść chleba ani pić wody razem z tobą na tym miejscu,


text:
 gdyż Jahwe mi polecił: Nie wolno ci tam ani jeść chleba, ani pić wody i nie będziesz wracał do siebie tą samą drogą, którą tam się udałeś.


text:
 Na to tamten rzekł: Ja również jestem prorokiem tak jak ty, anioł Jahwe zaś powiedział mi tak: Zabierz go ze sobą do twojego domu, daj mu chleba i wody. I tak zdołał go oszukać.


text:
 Kiedy siedzieli przy stole, dał się słyszeć głos Jahwe, skierowany do proroka, który sprowadził do siebie męża Bożego.


text:
 Natomiast do męża Bożego, który przybył z Judy, Jahwe zwrócił się słowami: Oto, co mówi Jahwe: Ponieważ zbuntowałeś się przeciwko głosowi Jahwe i nie usłuchałeś nakazu wydanego ci przez Jahwe, twojego Boga,


text:
 ponieważ zawróciłeś z drogi, jadłeś chleb i piłeś wodę w miejscu, o którym Jahwe ci powiedział: Nie wolno ci tam ani jeść chleba, ani pić wody - przeto twoje zwłoki nie zostaną złożone w grobie twoich przodków.


text:
 Posiliwszy się nieco chlebem i wodą, sędziwy prorok osiodłał osła dla owego proroka, którego do siebie sprowadził.


text:
 Kiedy ten mąż Boży trochę odjechał, natknął się po drodze na lwa, który go rozszarpał. I tak leżało na drodze jego ciało, a osioł stał obok i lew również warował przy trupie.


text:
 Przechodzący tamtędy ludzie widzieli zwłoki leżące na drodze i warującego przy nich lwa. Po przybyciu do miasta opowiedzieli o wszystkim staremu prorokowi.


text:
 Gdy zaś ów sędziwy prorok, który zawrócił z drogi męża Bożego, usłyszał to, powiedział: Ten mąż Boży sprzeniewierzył się woli Jahwe. Dlatego wydał go Jahwe na pastwę lwa, który go rozszarpał, i tak zginął on zgodnie z tym, co mu powiedział Jahwe.


text:
 ruszył w drogę i wkrótce znalazł zwłoki leżące na drodze oraz zobaczył osła i lwa, który znajdował się obok zwłok. Lew ani nie pożarł zwłok, ani nie rzucił się na osła.


text:
 Podniósł tedy prorok z ziemi ciało męża Bożego, umieścił je na ośle i przywiózł do miasta, żeby opłakiwać zmarłego i go pochować.


text:
 Jego ciało złożono w grobowcu [owego sędziwego] proroka i odprawiono modły żałobne, wołając przy tym: Ach, bracie mój!


text:
 A kiedy go już pochowano, powiedział prorok do swoich synów: Gdy umrę, pochowacie mnie w tym samym grobowcu, w którym spoczął mąż Boży. Złożycie moje kości tuż obok kości jego.


text:
 Z pewnością bowiem wypełni się to, co z polecenia Jahwe przepowiedział, zwracając się ku ołtarzowi w Betel i potępiając wszystkie miejsca kultu na wyżynach w miastach całej Samarii.


text:
 Po tym wszystkim Jeroboam nie zszedł jednak ze swej złej drogi. W dalszym ciągu wybierał niektórych spośród ludu i ustanawiał ich kapłanami na wyżynach. Zresztą każdego, kto tylko chciał, poświęcał i ten stawał się kapłanem na wyżynach.


text:
 Było to duże wykroczenie ze strony domu Jeroboama. Dlatego dom ów został zburzony i zniesiony z powierzchni ziemi.


text:
 Powiedział Jeroboam do swojej żony: Wstań, proszę cię, przebierz się, żeby nie rozpoznano, żeś żoną Jeroboama, i udaj się do Szilo. Znajdziesz tam proroka Achiasza, który mi przepowiedział, że będę królem tego ludu.


text:
 Weź ze sobą dziesięć bochenków chleba, trochę ciastek oraz naczynie miodu i idź do niego. On ci powie, co stanie się z dzieckiem.


text:
 I uczyniła tak żona Jeroboama: wstała, poszła do Szilo i weszła do domu Achiasza. Tymczasem Achiasz nie mógł jej już zobaczyć, gdyż zaniewidział ze starości.


text:
 Ale Jahwe powiedział do Achiasza: Przyszła tu żona Jeroboama, żeby dowiedzieć się od ciebie, co będzie z jej synem, który zachorował. Otóż powiesz jej tak i tak.


text:
 [Pamiętaj tylko, że] kiedy ona przyjdzie, poda się za kogoś innego [nie za żonę Jeroboama]. Gdy Achiasz posłyszał jej kroki, kiedy przekraczała próg jego domu, powiedział: Wchodź śmiało, żono Jeroboama! Po co masz się ukrywać? Mam ci przekazać smutną nowinę.


text:
 Wracaj zaraz i powiedz Jeroboamowi: Oto, co mówi Jahwe, Bóg Izraela: Wziąłem cię spośród mojego ludu i dałem ci władzę nad całym Izraelem.


text:
 Zabrałem królestwo domowi Dawida i tobie je dałem. Ale ty nie byłeś jak mój sługa Dawid, który zachowywał wszystkie moje przykazania i postępował za mną z całego serca swego, czyniąc tylko to, co jest prawe w moich oczach.


text:
 Ty zaś dopuszczałeś się zła większego niż wszyscy twoi poprzednicy. Poszedłeś czynić sobie innych bogów w postaci posągów odlanych z metalu, które Mnie przyprawiały o gniew, a do Mnie odwróciłeś się tyłem!


text:
 Dlatego sprowadzę wszystkich mężczyzn należących do jego rodu, zarówno niewolników, jak i wolnych w całym Izraelu, i wymiotę dom Jeroboama, tak jak wymiata się wszelkie śmieci, do ostatka.


text:
 Kto z domu Jeroboama umrze w mieście, zostanie pożarty przez psy; kto upadnie na polu, będzie rozszarpany przez ptactwo powietrzne. Tak powiedział Jahwe.


text:
 Będzie je opłakiwał cały Izrael, bo jest to jedyne ciało, które będzie złożone w grobowcu. Z całego domu Jeroboama w nim jednym można było znaleźć coś dobrego przed obliczem Jahwe, Boga Izraela.


text:
 A Jahwe ustanowi nad Izraelem króla, który wytraci cały dom Jeroboama. Ale czyżby już miało się to zacząć?


text:
 Jahwe porazi Izraela i zachwieje nim tak, jak trzcina chwieje się nad wodami od wiatru. Wyrwie Izraela z tego pięknego kraju, który dał kiedyś jego ojcom, i rozproszy go po drugiej stronie Rzeki, ponieważ wznieśli sobie aszery, wzbudzające gniew Jahwe.


text:
 I wyda Izraela [w ręce jego wrogów] z powodu grzechów Jeroboama, które on sam popełnił i które za jego sprawą popełniali Izraelici.


text:
 Żona Jeroboama powstawszy ruszyła w drogę. Gdy przyszła do Tirsy i przekraczała próg swego domu, dziecko umarło.


text:
 Przy jego pogrzebie płakał cały Izrael, zgodnie z tym, co powiedział Jahwe przez usta swojego sługi Achiasza, proroka.


text:
 Pozostałe dzieje Jeroboama, to, jak prowadził on wojny, jak sprawował rządy - wszystko to jest opisane w Księdze kronik królów izraelskich.


text:
 Jeroboam był królem przez dwadzieścia dwa lata, a gdy odszedł do swoich przodków, władzę po nim objął jego syn Nadab.


text:
 Roboam, syn Salomona, panował w Judzie. Miał czterdzieści jeden lat, kiedy został królem, a władzę królewską sprawował przez siedemnaście lat, przebywając ciągle w Jeruzalem, czyli w tym mieście, które Jahwe wybrał sobie spośród wszystkich pokoleń Izraela, aby tam właśnie umieścić swoje imię. Jego matka nazywała się Naama i była Ammonitką.


text:
 Juda dopuszczał się wszystkiego, co najgorsze w oczach Jahwe, drażniąc swymi występkami Jahwe bardziej, niż to czynili kiedykolwiek jego przodkowie.


text:
 Synowie Judy również budowali sobie miejsca na wyżynach, stawiając tam stele i aszery. Tak było na wszystkich wzniesieniach, pod każdym zielonym drzewem.


text:
 Było też pełno świętych nierządnic w kraju. W ogóle dopuszczali się wszelkich obrzydliwości, które czyniły narody wypędzone przez Jahwe z ziemi przeznaczonej dla Izraela.


text:
 zabrał wszystkie kosztowności zgromadzone w świątyni Jahwe oraz skarby przechowywane w pałacu królewskim. Zabrał wszystko. Zagrabił też wszystkie tarcze wykonane ze złota na polecenie Salomona.


text:
 Na ich miejsce kazał Roboam wykonać tarcze z brązu i wręczył je dowódcom straży, pilnującej wejścia do pałacu królewskiego.


text:
 Ilekroć król wchodził do świątyni Jahwe, strażnicy wychodzili z tarczami, a potem znów odnosili je do pomieszczeń przeznaczonych dla straży.


text:
 I odszedł Roboam do swoich przodków, i został pochowany obok swoich ojców w Mieście Dawidowym. Jego matka nazywała się Naama i była Ammonitką. Po nim objął władzę jego syn Abijjam.


text:
 i rządził przez trzy lata, przebywając w Jerozolimie. Jego matka nazywała się Maaka i była córką Abiszaloma.


text:
 Popełniał [Abijjam] wszystkie te grzechy, których dopuszczał się przed nim jego ojciec, a sercem wcale nie trwał przy Jahwe, jak ongiś jego praojciec Dawid.


text:
 Lecz właśnie ze względu na Dawida Jahwe, jego Bóg, pozostawił mu promyk [nadziei] w Jerozolimie, wprowadzając po nim na tron jego syna i zezwalając trwać nadal Jerozolimie.


text:
 Dawid czynił bowiem to, co prawe w oczach Jahwe, i przez całe swoje życie zachowywał otrzymane [od Jahwe] nakazy, wyjąwszy sprawę Uriasza Chetyty.


text:
 Pozostałe dzieje Abijjama, wszystko to, co uczynił, jest opisane w Księdze kronik królów judzkich. Abijjam również prowadził ciągłe wojny z Jeroboamem.


text:
 Kiedy odszedł Abijjam do swoich przodków i został pochowany w Mieście Dawidowym, władzę po nim objął jego syn Asa.


text:
 królem judzkim został Asa i sprawował władzę przez lat czterdzieści jeden, przebywając w Jerozolimie. Jego matka nazywała się Maaka i była córką Abiszaloma.


text:
 Usunął z kraju tych, co uprawiali nierząd sakralny, oraz wszystkie [posągi] różnych bożków, które poustawiał jego ojciec.


text:
 Nawet swoją rodzoną matkę, Maakę, pozbawił godności królowej za to, że odważyła się wznieść jedną obrzydliwą aszerę. Asa kazał zburzyć i spalić ten ohydny posąg, który stał nad Cedronem.


text:
 Nie znikły jednak wszystkie miejsca kultu na wyżynach, choć Asa przez całe swoje życie trwał niewzruszenie przy Jahwe.


text:
 W świątyni Jahwe umieścił przedmioty ze srebra i złota oraz różne naczynia ofiarowane dla domu Boga przez jego ojca oraz przez niego samego.


text:
 Basza, król izraelski, uderzył na Judę i umocnił miasto Rama, uniemożliwiając w ten sposób ludziom Asy, króla izraelskiego, zarówno wyjście z kraju, jak i powrót do niego.


text:
 Asa zebrał wszelkie srebro i złoto przechowywane w skarbcach zarówno świątyni Jahwe, jak i pałacu królewskiego i przez ręce swoich sług przekazał przebywającemu w Damaszku królowi Aramu Ben-Hadadowi, synowi Tabrimona, syna Chezjona. Kazał przy tym powiedzieć:


text:
 Niech będzie między nami przyjaźń taka, jak była niegdyś między moim i twoim ojcem. Przesyłam ci podarki w postaci srebra i złota. Proszę cię, zerwij twoje przymierze z Baszą, królem izraelskim, i spraw, żeby mnie zostawił w spokoju.


text:
 Posłuchał Ben-Hadad króla Asy i posłał dowódców swoich oddziałów przeciwko miastom Izraela, a ci zdobyli Ijjon, Dan, Abel koło Bet-Maaka, Kinerot i całą krainę zamieszkaną przez synów Neftalego.


text:
 Tymczasem król Asa kazał zwołać wszystkich mieszkańców Judy, nie pomijając nikogo, i wydał im rozkaz, żeby przynieśli z sobą kamienie oraz drewno używane przez Baszę do umocnień Rama. Wykorzystując ten materiał, rozbudował Asa miasta Geba Beniamininowe oraz Mispa.


text:
 Pozostałe dzieje Asy, wszystkie jego osiągnięcia i cała działalność oraz miasta, które zbudował, są opisane w Księdze kronik królów judzkich. Pod koniec życia zachorował na nogi.


text:
 Kiedy odszedł do swoich przodków, został pogrzebany obok nich w mieście swojego ojca Dawida, a władzę po nim przejął jego syn Jozafat.


text:
 W drugim roku panowania króla judzkiego Asy Nadab, syn Jeroboama, został królem izraelskim i sprawował władzę nad Izraelem przez dwa lata.


text:
 Czynił to, co złe w oczach Jahwe, chodząc drogami swego ojca i dopuszczając się wszystkich zbrodni, do których tamten doprowadził cały Izrael.


text:
 Po pewnym czasie zawiązał przeciwko niemu spisek Basza, syn Achiasza, pochodzącego z pokolenia Issachara. Basza napadł na niego koło Gibbetonu, który należał do Filistynów, a Nadab i cały Izrael przystąpili do jego oblężenia.


text:
 Właśnie wtedy, w trzecim roku panowania króla Judy, Asy, Basza zabił Nadaba i objął po nim władzę królewską.


text:
 Skoro tylko został królem, zaczął mordować wszystkich, którzy należeli do rodu Jeroboama. Nie oszczędził nikogo z domu Jeroboama, nikomu nie darował życia, zgodnie z tym, co przepowiedział Jahwe przez usta swego sługi, Achiasza z Szilo,


text:
 z powodu występków, które Jeroboam popełnił sam i do których doprowadził także cały Izrael, pobudzając do gniewu Jahwe, Boga Izraela.


text:
 W trzecim roku panowania Asy, króla judzkiego, królem nad całym Izraelem został ustanowiony w Tirsie Basza, syn Achiasza. Sprawował on władzę przez dwadzieścia cztery lata.


text:
 Czynił zaś wszystko, co jest złe w oczach Jahwe; chodził drogami Jeroboama i powtarzał te same wykroczenia, których za sprawą Jeroboama dopuszczał się cały Izrael.


text:
 Podniosłem cię z prochu ziemi i ustanowiłem cię głową mojego ludu izraelskiego. Ale ty poszedłeś drogami Jeroboama i cały mój lud izraelski przywiodłeś do grzechu, wzbudzając ich wykroczeniami moje zagniewanie.


text:
 Dlatego zmiotę [z powierzchni ziemi] Baszę i cały jego dom i sprawię, że cały dom twój będzie jak dom Jeroboama, syna Nebata.


text:
 Ci z rodu Baszy, którzy padną w mieście, zostaną pożarci przez psy; ci zaś, których śmierć zastanie na polach, zostaną rozdziobani przez ptaki powietrzne.


text:
 Pozostałe dzieje Baszy, wszystkie jego czyny i dokonania oraz jego waleczność są opisane w Księdze kronik królów izraelskich.


text:
 A kiedy Basza odszedł do swoich przodków i został pogrzebany w Tirsie, władzę po nim objął jego syn Ela.


text:
 Przez usta proroka Jehu, syna Chananiego, kierował Jahwe swoje słowa przeciwko Baszy i całemu jego domowi dlatego, że czynił on to, co złe w oczach Jahwe, i dziełami swoich rąk rozpalał gniew Jahwe, czyniąc cały swój dom podobnym do domu Jeroboama, a także dlatego, że właśnie on wyniszczył cały ród Jeroboama.


text:
 Dwudziestego szóstego roku panowania Asy, króla judzkiego, w Tirsie królem izraelskim został Ela, syn Baszy. Sprawował on władzę królewską przez dwa lata.


text:
 Spiskował przeciwko niemu jego sługa Zimri, przełożony połowy rydwanów. Kiedy pewnego razu Ela, przebywając w Tirsie, ucztował i upił się [do nieprzytomności] w domu Arsy, przełożonego pałaców królewskich w Tirsie,


text:
 wszedł Zimri, zaatakował króla i go zabił. Stało się to dwudziestego siódmego roku panowania Asy, króla judzkiego. Władzę po Eli przejął Zimri.


text:
 Kiedy już został królem i zasiadł na tronie, wymordował cały ród Baszy, nie pozostawiając przy życiu żadnego mężczyzny ani nikogo z jego rodziny czy przyjaciół.


text:
 W ten sposób wyniszczył Zimri cały dom Baszy, tak jak Jahwe zapowiedział to przez usta swego proroka Jehu


text:
 z powodu występków, których dopuścili się Basza i jego syn, Ela, i z tego powodu, że za ich sprawą również cały Izrael popełniał różne występki, przyprawiając swoimi bożkami o gniew Jahwe, Boga Izraela.


text:
 W dwudziestym siódmym roku panowania Asy, króla judzkiego, przez siedem dni był królem w Tirsie Zimri. Cały lud przebywał wówczas w obozie koło Gibbetonu, który należał do Filistynów.


text:
 I oto pewnego razu dotarła do obozujących taka wieść: Zimri uknuł spisek i zabił króla. Jeszcze tego samego dnia cały Izrael obwołał tam w obozie swoim królem Omriego, dotychczasowego dowódcę wojsk izraelskich.


text:
 Kiedy Zimri zobaczył, że miasto padło, wycofał się do twierdzy pałacu królewskiego, sam zaś pałac, znajdujący się ponad nim, kazał podpalić. I tak zginął [pod zgliszczami pałacu].


text:
 [A wszystko] dlatego, ze czynił to, co złe w oczach Jahwe, chodząc drogami Jeroboama i popełniając grzechy, których ten się dopuszczał, wprowadzając tym samym na drogę grzechu cały Izrael.


text:
 Pozostałe dzieje Zimriego, historia spisku, który zawiązał - wszystko to jest opisane w Księdze kronik królów izraelskich.


text:
 Cały lud izraelski podzielił się wtedy na dwie części: jedna chciała uczynić królem Tibniego, syna Ginata, a druga opowiadała się za Omrim.


text:
 Ci, co byli po stronie Omriego, odnieśli zwycięstwo na tymi, którzy opowiadali się za Tibnim, synem Ginata. Tibni zginął, a władzę objął Omri.


text:
 W trzydziestym pierwszym roku panowania Asy, króla judzkiego, Omri został królem izraelskim i sprawował władzę przez dwanaście lat. Po sześciu latach swoich rządów w Tirsie


text:
 kupił od Szemera za dwa talenty srebra górę Samarię. Z czasem zbudował na tej górze miasto, któremu nadał nazwę Samaria - od imienia Szemera, byłego właściciela tej góry.


text:
 Omri czynił wszystko, co złe w oczach Jahwe, i swoimi występkami przewyższył wszystkich, którzy panowali przed nim.


text:
 We wszystkim naśladował Jeroboama, syna Nebata, dopuszczając się wykroczeń, do których popełnienia Jeroboam doprowadził cały Izrael, a Jahwe, Boga Izraela, przyprawił o gniew, oddając cześć bożkom.


text:
 Pozostałe dzieje Omriego, to, co czynił, dzieła, których dokonał - wszystko to jest opisane w Księdze kronik królów izraelskich.


text:
 Kiedy Omri odszedł do swoich przodków i został pochowany w Samarii, władzę po nim objął jego syn, Achab.


text:
 W roku trzydziestym ósmym panowania Asy, króla judzkiego, królem izraelskim został syn Omriego, Achab, który przez dwadzieścia dwa lata sprawował władzę nad Izraelem i Samarią.


text:
 Achab, syn Omriego, czynił to, co złe w oczach Pana, bardziej jeszcze niż wszyscy jego poprzednicy.


text:
 Nie wystarczało mu naśladować we wszystkich występkach Jeroboama, syna Nebata, wziął więc sobie jeszcze za żonę Izebel, córkę Etbaala, króla Sydończyków, i poszedł, by służyć Baalowi, składając mu pokłony.


text:
 stawiał także aszery i tak bardziej niż wszyscy królowie Izraela, którzy panowali przed nim, doprowadzał do gniewu Jahwe, Boga Izraela.


text:
 W jego czasach Chiel z Betel odbudował Jerycho: za cenę Abirama, swego pierworodnego, położył fundamenty, za cenę zaś Segiba, najmłodszego syna, postawił bramy miasta - wszystko dokładnie według tego, co Jahwe przepowiedział przez usta Jozuego, syna Nuna.


text:
 Pewnego razu prorok Eliasz, pochodzący z Tiszbe w Gileadzie, powiedział do Achaba: Na życie Jahwe, Boga Izraela, któremu służę. W ciągu najbliższych lat nie będzie ani rosy, ani deszczu, dopóki nie oznajmię inaczej.


text:
 Odejdź stąd, udaj się na wschód i skryj się gdzieś nad potokiem Kerit, po wschodniej stronie Jordanu.


text:
 Odszedł tedy [prorok] i uczynił wszystko tak, jak mu nakazał Jahwe: osiadł nad potokiem Kerit, po wschodniej stronie Jordanu.


text:
 Każdego dnia kruki przynosiły mu chleb i mięso rano, a także chleb i mięso wieczorem. Wodę zaś do picia czerpał z potoku.


text:
 Przenieś się stąd do Sarepty, w okolicach Sydonu, i tam pozostań. Nakazałem bowiem pewnej wdowie, żeby cię żywiła.


text:
 Wstał tedy [Eliasz] i poszedł do Sarepty. Kiedy zbliżał się już do bramy miasta, zobaczył pewną kobietę, wdowę, zbierającą drwa. Zawołał do niej: Przynieś mi, proszę cię, trochę wody w naczyniu, żebym mógł się napić.


text:
 Lecz ona odpowiedziała: Na życie Jahwe, twojego Boga! Nie mam już nic pieczywa. Mam tylko garść mąki w naczyniu i trochę oliwy w baryłce. Znalazłam tu dwa kawałki drewna. Pójdę teraz do domu, żeby przygotować coś do zjedzenia dla mnie i dla mojego syna. Zjemy to i potem chyba pomrzemy [z głodu].


text:
 Eliasz jej powiedział: Nie bój się, wracaj do siebie i zrób wszystko tak, jak postanowiłaś. Tylko upiecz najpierw dla mnie mały podpłomyk i przynieś mi tu, a potem przygotujesz coś dla siebie i dla twojego syna.


text:
 Oto bowiem, co mówi Jahwe, Bóg Izraela: Mąki w naczyniu nie zabraknie nigdy, nie umniejszy się też ilość oliwy w baryłce, dopóki Jahwe nie ześle deszczu na ziemię.


text:
 Poszła więc kobieta i zrobiła wszystko tak, jak jej polecił Eliasz. I przez długi czas jeszcze miała co jeść ona sama, cała jej rodzina i Eliasz.


text:
 W naczyniu nigdy nie brakowało mąki, a oliwy w baryłce nie ubywało, zgodnie z tym, co Jahwe powiedział przez usta Eliasza.


text:
 Po jakimś czasie syn owej kobiety, gospodyni domu, zachorował. Choroba była tak ciężka, że pozostało w nim już niewiele życia.


text:
 Zaczęła wtedy narzekać owa kobieta na Eliasza, mówiąc: Cóż ja mam z tobą zrobić, mężu Boży? Czy przyszedłeś tu po to, żeby mi przypomnieć wszystkie moje występki i przyprawić [za to] o śmierć mojego syna?


text:
 A on odpowiedział: Pokaż mi twego syna. I wziął chłopca z rąk matki, poszedł z nim do pomieszczenia na górze, gdzie sam mieszkał, i położył go na własnym łóżku.


text:
 Potem zaczął modlić się do Jahwe, mówiąc: O Jahwe, Boże mój, czy sprowadzisz jeszcze i to nieszczęście na wdowę, u której przebywam? Czy musi umrzeć jej syn?


text:
 Potem położył się trzykrotnie na dziecku, za każdym razem tak modląc się do Jahwe: O Jahwe, Boże mój, błagam Cię, niech dusza tego dziecka znów wróci do niego!


text:
 Wziął wtedy Eliasz dziecko, zszedł z pomieszczenia górnego i oddał dziecko jego matce, mówiąc: Oto popatrz, twój syn żyje.


text:
 A kobieta rzekła na to do Eliasza: Teraz widzę, że jesteś mężem Bożym i że słowa Jahwe w twoich ustach są prawdą.


text:
 Po dłuższym czasie, w trzecim roku [suszy] Jahwe tak powiedział do Eliasza: Idź, pokaż się Achabowi, gdyż postanowiłem zesłać deszcz na ziemię.


text:
 Achab kazał wezwać do siebie Obadiasza, zarządcę pałacu królewskiego. Obadiasz zaś był człowiekiem, który żył naprawdę bojaźnią Bożą.


text:
 Kiedy bowiem Izebel urządziła rzeź proroków Jahwe, Obadiasz uratował stu spośród nich, ukrywając ich po pięćdziesięciu w jaskiniach skalnych, dokąd dostarczał im chleb i wodę.


text:
 I powiedział Achab do Obadiasza: Obejdźmy cały kraj, chodźmy zwłaszcza do tych miejsc, gdzie są jakieś źródła wody i potoki. Może znajdziesz tam jakąś roślinność, żebyśmy mieli czym karmić nasze konie i muły i nie musieli wybijać naszego bydła.


text:
 Podzielili cały kraj na regiony i ruszyli w drogę. Achab poszedł sam jedną drogą, a Obadiasz, również sam, inną.


text:
 Kiedy Obadiasz był w drodze, spotkał go prorok Eliasz. Rozpoznawszy [proroka], Obadiasz padł przed nim na twarz i powiedział: Czy to ty, panie mój, Eliaszu?


text:
 Rzekł na to Obadiasz: A cóż ja złego zrobiłem, że wydajesz twego sługę w ręce Achaba, by mnie pozbawił życia?


text:
 Na życie Jahwe, twojego Boga! Przecież nie ma na ziemi narodu ani królestwa, do którego pan mój nie posłał swoich ludzi, żeby ciebie odnaleźli. A kiedy mu zewsząd odpowiadają, że nie ma tu Eliasza, każe przysięgać całym narodom i ich władcom, że naprawdę tam cię nie znaleziono.


text:
 A przecież może się zdarzyć i tak, że gdy ja stąd odejdę, duch Jahwe przeniesie cię nie wiadomo dokąd. I wtedy Achab, powiadomiony przeze mnie o twojej obecności, gdy nie znajdzie ciebie, niechybnie mnie zabije. A sługa twój żyje bojaźnią Jahwe od najwcześniejszej młodości.


text:
 Czyż nie doniesiono mojemu panu o tym, co zrobiłem, kiedy Izebel mordowała proroków Jahwe? Przecież ja uratowałem stu proroków, ukrywając ich po pięćdziesięciu w jaskiniach skalnych, dokąd dostarczałem im chleb i wodę.


text:
 Poszedł tedy Obadiasz, znalazł Achaba i przekazał mu tę wiadomość. Achab sam wyruszył na spotkanie z Eliaszem.


text:
 Eliasz zaś odpowiedział: To nie ja zadręczam Izraela, tylko ty, ty i cały dom twojego ojca, przez to, że odeszliście za Baalami.


text:
 A teraz wydaj rozkaz, żeby cały Izrael zgromadził się wokół mnie na górze Karmel. Niech tam przyjdzie też owych czterystu pięćdziesięciu proroków Baala i czterystu proroków Aszery, jedzących ze stołu Izebel.


text:
 Rozesłał tedy Achab swoich gońców do wszystkich synów Izraela i zgromadził proroków na górze Karmel.


text:
 I podszedł do całego ludu Eliasz, i powiedział: Jak długo jeszcze będziecie się tak słaniać na dwie strony? Jeżeli Bogiem jest Jahwe, to idźcie w końcu za Nim, a jeżeli Baal - to jego się trzymajcie. Cały lud nic na to nie odpowiedział.


text:
 Rzekł wtedy Eliasz do całego ludu: Ocalałem tu jako jedyny spośród proroków Jahwe, mam zaś przed sobą czterystu pięćdziesięciu proroków Baala.


text:
 Sprowadźcie nam tu dwa cielce. Niech oni wezmą jednego cielca, niech porąbią go na części i rozłożą na drwach, ale jeszcze nie palących się. Ja przygotuję [w podobny sposób] drugiego cielca i też położę go na jeszcze nie palących się drwach.


text:
 Potem wy zaczniecie wzywać imienia waszego boga, a ja wezwę imienia Jahwe. Ten, który odpowie na nasze wołanie zesłaniem ognia, okaże się prawdziwym Bogiem. Cały lud odpowiedział: Zgoda, niech tak będzie!


text:
 Potem powiedział Eliasz do proroków Baala: Wybierzcie sobie jednego z cielców i przygotujcie go sobie jako pierwsi, ponieważ wy jesteście liczniejsi. Wzywajcie imienia waszego boga, ale ognia nie podkładajcie.


text:
 Wzięli zatem cielca, którego im przyprowadzono, i przygotowali go, a potem wzywali imienia Baala od rana aż do południa, wołając: Baalu, odpowiedz nam! Nie było jednak słychać żadnego głosu, żadnej odpowiedzi. Potem tańczyli przed ołtarzem, który sobie zbudowali.


text:
 Około południa Eliasz zaczął z nich szydzić, mówiąc: Wołajcie głośniej! Przecież on jest bogiem! Może się zamyślił, a może jest zajęty [czymś innym] albo może gdzieś podróżuje? A może tylko śpi i niebawem się obudzi?


text:
 Wołali więc jeszcze głośniej i nacinali sobie - jako to było u nich w zwyczaju - ciało mieczami i oszczepami, tak że wszyscy byli zbroczeni krwią.


text:
 Gdy minęło południe, prorokowali aż do pory składania ofiary z pokarmów. Nie było jednak słychać żadnego głosu, żadnej odpowiedzi, i nie było też widać żadnych dowodów uwagi boga.


text:
 Powiedział wtedy Eliasz do całego ludu: Podejdźcie tu bliżej! Gdy cały lud przybliżał się do niego, Eliasz postawił przewrócony przedtem ołtarz Jahwe.


text:
 Potem wziął dwanaście kamieni, stosownie do liczby pokoleń synów Jakuba, któremu Jahwe przepowiedział, że otrzyma on imię Izrael -


text:
 i z tych kamieni zbudował ołtarz dla Jahwe. Dokoła ołtarza wykopał rów, który mógłby pomieścić dwa sea zboża.


text:
 Na koniec powiedział: Przynieście cztery naczynia wody i wylejcie ją na ofiarę całopalenia i na drwa. I zaraz dodał: Uczyńcie to samo jeszcze raz. I tak zrobili. Wtedy im powiedział: Zróbcie to samo po raz trzeci. I uczynili to po raz trzeci.


text:
 Kiedy nadeszła pora składania wieczornej ofiary pokarmowej, prorok Eliasz wysunął się nieco do przodu i powiedział: O Jahwe, Boże Abrahama, Izaaka i Izraela! Niech się dziś przekonają wszyscy, że Ty jesteś Bogiem w Izraelu, a ja Twoim sługą, i że ja to wszystko uczyniłem zgodnie z Twoją wolą.


text:
 Wysłuchaj mnie, o Jahwe, wysłuchaj mnie! Niech lud ten uzna, że Ty, Jahwe, jesteś Bogiem i że to Ty właśnie sprawiasz, że nawracają się ludzkie serca.


text:
 I wtedy ogień Jahwe zstąpił [z góry] i strawił ofiarę, drwa, kamienie i ziemię, a nadto wchłonął jakby w siebie wodę, która wypełniała rów.


text:
 Wtedy powiedział im Eliasz: Pochwyćcie proroków Baala, niech żadnemu z nich nie uda się umknąć. Kiedy wszyscy zostali ujęci, kazał ich Eliasz sprowadzić nad potok Kiszon, gdzie wszystkich zabito.


text:
 Poszedł tedy Achab, żeby jeść i pić. Eliasz zaś wszedł na sam szczyt góry Karmel, pochylił się ku ziemi i wtulił twarz pomiędzy kolana.


text:
 Potem powiedział do swego sługi: Podejdź no tu i popatrz w stronę morza. Podszedł sługa, ale po chwili wpatrywania się w niebo nad morzem powiedział: Nie ma tam nic. Na to Eliasz rzekł: Zrób to samo siedem razy.


text:
 Za siódmym razem sługa wróciwszy powiedział: Zobaczyłem obłoczek, nie większy niż dłoń ludzka, unoszący się ponad morzem. Tedy rzekł mu Eliasz: Idź i powiedz Achabowi: Zaprzęgaj [osła] i odjeżdżaj czym prędzej, żeby cię deszcz nie zaskoczył.


text:
 W krótkim czasie niebo pociemniało od chmur, bo zerwał się wiatr i zaczął padać ulewny deszcz. Achab wsiadł na swój wóz i udał do Jizreel.


text:
 Eliasza zaś wspierała ręka Jahwe: Przepasawszy sobie biodra, biegł przed Achabem aż do bram Jizreel.


text:
 Achab doniósł Izebel o wszystkim, czego dokonał Eliasz i jak kazał wyciąć mieczem wszystkich proroków.


text:
 Poleciła tedy Izebel powiedzieć przez kogoś Eliaszowi: Niech bogowie ześlą na mnie wszystko, co najgorsze, jeżeli jutro o tej samej godzinie nie uczynię z tobą tego, co ty uczyniłeś z każdym z nich.


text:
 Dowiedziawszy się o tym, Eliasz wyruszył w drogę, żeby ujść cało. Przybył do Beer-Szeby, która należała wtedy do pokolenia Judy, i tam zostawił swego sługę.


text:
 Sam zaś udał się w stronę pustyni, na odległość jednego dnia drogi. Gdy przybył na miejsce, usiadł pod janowcem i chciał już umrzeć, mówiąc: Dość już tego! O Jahwe, zabierz mnie już spośród żyjących, bo wcale nie jestem lepszy od moich ojców.


text:
 Potem położył się pod janowcem i zasnął. I wtedy to dotknął go anioł i powiedział: Wstań i zjedz coś!


text:
 A on, rozejrzawszy się, zobaczył przy swojej głowie podpłomyk, upieczony na rozpalonych kamieniach, oraz dzban wody. Kiedy już zjadł trochę i napił się, znów położył się spać.


text:
 Anioł Jahwe przyszedł ponownie, dotknął go i powiedział: Wstań i posil się, bo czeka cię długa droga.


text:
 Wstał więc, jadł i pił, a potem, pokrzepiony w ten sposób, wędrował przez czterdzieści dni i czterdzieści nocy aż do góry Bożej Horeb.


text:
 Potem ukrył się w pewnej grocie i tam spędził całą noc. I oto przemówił do niego Jahwe: Co ty tu robisz, Eliaszu?


text:
 A on odpowiedział: Zapałałem gorliwością o [sprawy] Jahwe, Boga Zastępów, gdyż synowie Izraela odstąpili od Twojego przymierza, powywracali Twoje ołtarze, mieczem wycięli Twoich proroków. Ocalałem ja jeden, ale i moje życie jest bardzo zagrożone.


text:
 Powiedział na to Jahwe: Wyjdź stąd i wejdź na górę. Zatrzymaj się na górze, bo tamtędy będzie przechodził Jahwe. Nadejście Jahwe poprzedziła wichura tak gwałtowna i silna, że rozdzierała góry i kruszyła skały. Ale Jahwe nie było w owej wichurze. Potem przyszło trzęsienie ziemi.


text:
 Po trzęsieniu ziemi ukazał się wielki ogień, ale w nim również nie było Jahwe. Dopiero po płomieniach ognia ledwie dał się słyszeć szmer łagodny i lekki.


text:
 Gdy tylko Eliasz go usłyszał, zasłonił swoją twarz płaszczem i wyszedłszy na zewnątrz, stanął przed grotą. I wtedy usłyszał takie oto skierowane do niego słowa: Eliaszu, co ty tu robisz?


text:
 Powiedział mu wtedy Jahwe: Wracaj stąd, tą samą drogą, na pustynię w okolice Damaszku, a gdy przybędziesz na miejsce, namaścisz Chazaela na króla Aramejczyków.


text:
 Namaścisz także Jehu, syna Nimsziego, na króla Izraela, natomiast Elizeusza, syna Szafata z Abel-Mechola, namaścisz na proroka, który przyjdzie po tobie.


text:
 A potem będzie tak, że tego, który zdoła uniknąć miecha Chazaela, zabije Jehu, natomiast ten, który zdoła się uratować przed mieczem Jehu, zginie z ręki Elizeusza.


text:
 Jednakże w całym Izraelu pozostawię przy życiu siedem tysięcy mężów, to znaczy tych wszystkich, którzy nie zgięli nigdy swoich kolan przed Baalem i których usta go nie całowały.


text:
 Wyruszywszy stamtąd, Eliasz spotkał Elizeusza, syna Szafata. Był on akurat na polu i orał. Miał przed sobą dwanaście par wołów, sam zaś szedł za ostatnią parą. Eliasz, podszedłszy do niego, okrył go swoim płaszczem.


text:
 Wtedy Elizeusz zostawił swoje woły i biegnąc za Eliaszem, wołał: Pozwól mi pożegnać się tylko z moim ojcem i moją matką i zaraz pójdę z tobą. Odpowiedział tedy Eliasz: Dobrze, idź i pomyśl o tym, co uczyniłem dla ciebie.


text:
 Odszedł więc Elizeusz i wziąwszy dwa woły, kazał je zabić, a na drwach z jarzma wołów kazał ugotować mięso i dać je ludowi. Potem wstał i poszedł za Eliaszem jako jego sługa.


text:
 Ben-Hadad, król Aramejczyków, zebrał całe swoje wojsko, połączył się z trzydziestoma dwoma królami i z liczną konnicą i rydwanami przystąpił najpierw do oblężenia, a potem do ataku na Samarię.


text:
 Wysłał do Achaba, przebywającego w oblężonym mieście, swoich ludzi, aby powiedzieli królowi izraelskiemu:


text:
 Oto, co mówi Ben-Hadad: Twoje srebro i złoto należą już do mnie, moje są już także twoje żony i najpiękniejsze spośród twoich dzieci.


text:
 A król Izraela odrzekł na to: Zgodnie z tym, co mówisz, królu, mój panie, twój jestem ja sam i twoje jest wszystko, co posiadam.


text:
 Wysłannicy króla przyszli jednak po raz drugi i powiedzieli: Oto, co mówi Ben-Hadad: Powiadomiłem cię już przez moich wysłanników, żebyś mi wydał twoje srebro, złoto, twoje żony i dzieci.


text:
 Kiedy więc jutro rano o tej samej porze poślę do ciebie moje sługi, niech przeszukają twój dom i domy sług twoich. Niech zabiorą twoim sługom wszystko, co w oczach twoich będzie uchodzić za cenne, i niech tu przyniosą.


text:
 Król izraelski zwołał tedy starszyznę całego kraju i powiedział: Zechciejcie zrozumieć - sami to zresztą widzicie - że ten człowiek chce naszego nieszczęścia. Domaga się przez swoich wysłanników srebra i złota, a ja nie odmówiłem mu niczego.


text:
 Wszyscy starsi ludu i zgromadzeni powiedzieli do Achaba: Nie słuchaj go wcale i nie zgadzaj się na jego żądania.


text:
 Rzekł więc Achab do wysłanników Ben-Hadada: Powiedzcie mojemu panu i królowi: Wszystko to, o co prosiłeś przez twoich wysłanników za pierwszym razem, uczynię. Jednakże na te powtórne żądania nie mogę się zgodzić. Odeszli wysłannicy Ben-Hadada i przynieśli mu odpowiedź Achaba.


text:
 Znów więc posłał Ben-Hadad swoich ludzi, żeby powiedzieli Achabowi: Niech bogowie uczynią mi wszystko, co najgorsze, jeśli po Samarii zostanie choćby tyle pyłu, ile mogłoby się pomieścić w garściach tych wszystkich, którzy mi towarzyszą.


text:
 Odpowiedział na to król izraelski: Powiedzcie mu, że ten, który dopiero dobywa swojej broni, nie powinien się przechwalać tak jak ten, który już składa broń po [zwycięskiej] walce.


text:
 Kiedy Ben-Hadad usłyszał tę odpowiedź - akurat był razem z [zaprzyjaźnionymi] królami pod namiotem i pił - powiedział do swoich sług: Zajmujcie wasze stanowiska! Zajęli więc swoje miejsca naprzeciw miasta.


text:
 Ale wtedy stanął przed Achabem, królem izraelskim, pewien prorok i powiedział mu: Oto, co mówi Jahwe: Widzisz to mrowie ludzi? Dziś wszystkich ich wydam w twoje ręce, żebyś poznał, że Ja jestem Jahwe.


text:
 Achab zaś zapytał: Przez kogo? A on odpowiedział: Jahwe mówi tak: Przez oddziały dowódców poszczególnych okręgów. Achab zapytał ponownie: Kto powinien rozpocząć walkę? A on odpowiedział: Ty!


text:
 Dokonał tedy Achab przeglądu oddziałów poszczególnych okręgów i okazało się, że było ich razem dwieście trzydzieści dwa. Potem przeszedł koło wszystkich wojowników, synów Izraela, których było siedem tysięcy.


text:
 Wyruszyli do walki w samo południe, kiedy Ben-Hadad, razem z trzydziestoma dwoma wspierającymi go królami, znajdował się w namiocie, dobrze już podpity.


text:
 Jako pierwsze wyszły oddziały dowódców poszczególnych okręgów. Wysłani przez Ben-Hadada zwiadowcy donieśli królowi, że jacyś ludzie idą od strony Samarii.


text:
 A on na to: Bierzcie ich żywcem, niezależnie od tego, czy idą w zamiarach pokojowych, czy też podchodzą, żeby walczyć.


text:
 Kiedy nadciągnęły już od strony miasta oddziały dowódców poszczególnych okręgów oraz całe wojsko, które szło za nimi,


text:
 każdy zaatakował napotkanego przed sobą przeciwnika. Wkrótce Aramejczycy rzucili się do ucieczki, a Izraelici ruszyli w pościg za nimi. Król Aramejczyków, Ben-Hadad, również ratował się ucieczką na koniu, wmieszany między innych jeźdźców.


text:
 Król izraelski też ruszył do walki, w której zabił wiele koni i zniszczył mnóstwo rydwanów, zadając Aramejczykom bardzo dotkliwą klęskę.


text:
 Wtedy prorok przyszedł do króla izraelskiego i powiedział mu: Wracaj, umocnij się; zastanów się, zobacz, co powinieneś zrobić, gdy pod koniec roku król Aramejczyków znów cię zaatakuje.


text:
 Słudzy króla Aramejczyków powiedzieli [swemu władcy]: Ich bogowie mieszkają na wyżynach górskich i dlatego okazali się mocniejsi od nas. Lecz jeśli ich zaatakujemy na nizinie, my okażemy się silniejsi od nich.


text:
 Poza tym musisz zebrać nowe wojsko, takie samo jak to, które straciłeś, z taką samą liczbą konnych i rydwanów. Zaatakujemy ich na równinie i z całą pewnością zwyciężymy. Posłuchał ich rad i tak uczynił.


text:
 Pod koniec roku Ben-Hadad dokonał przeglądu oddziałów aramejskich i ruszył w stronę Afek na podbój Izraela.


text:
 Izraelici również dokonali przeglądu swoich sił. Zaopatrzyli się także w żywność i ruszyli na spotkanie z Aramejczykami. Rozbili swoje obozowisko naprzeciw nich, tworząc jakby dwa małe stadka kóz, podczas gdy Aramejczycy zapełniali całą okolicę.


text:
 Wtedy pewien mąż Boży przyszedł do króla izraelskiego i powiedział: Oto, co mówi Jahwe: Ponieważ Aramejczycy są przekonani, że Jahwe mieszka na wyżynach górskich, a nie na nizinach, wydam to mrowie ludzkie w twoje ręce i poznacie, ze Ja jestem Jahwe.


text:
 Przez siedem dni pozostawali w obozach, jedni naprzeciw drugich. Siódmego dnia rozgorzała walka, podczas której synowie Izraela w ciągu tylko jednego dnia zabili sto tysięcy pieszych wojowników aramejskich.


text:
 Reszta rzuciła się do ucieczki w stronę Afek, a wtedy mury zwaliły się na dwadzieścia siedem tysięcy ludzi, którzy pozostali wewnątrz. Ben-Hadad również uciekł do miasta i biegał od jednego pomieszczenia do drugiego.


text:
 W pewnym momencie jego słudzy powiedzieli mu: Dowiedzieliśmy się, że królowie izraelscy są ludźmi bardzo miłosiernymi. Pozwól, że założymy sobie wory na biodra, a powrozy na szyje, i pójdziemy tak w stronę króla izraelskiego. Może daruje ci życie?


text:
 I założyli sobie wory na biodra, a powrozy na szyje, i udawszy się do króla izraelskiego, powiedzieli: Twój sługa, Ben-Hadad, błaga cię, abyś raczył darować mu życie. Wtedy Achab zapytał: Więc on jeszcze żyje? Toż to mój brat!


text:
 Ludzie ci poczytali te słowa za dobry znak i nie omieszkali zaraz powtórzyć: Ben-Hadad jest twoim bratem. A on rzekł: Idźcie i przyprowadźcie go! Kiedy Ben-Hadad przyszedł do niego, on kazał mu wsiąść na własny rydwan.


text:
 [Ben-Hadad] powiedział: Oddam ci wszystkie te miasta, które mój ojciec zabrał twojemu ojcu, i porobisz sobie w Damaszku takie same targowiska uliczne, jak mój ojciec uczynił w Samarii. Achab zaś rzekł na to: Dobrze, zgadzam się zawrzeć z tobą przymierze i puszczę cię wolno. I zawarł z nim przymierze, po czym pozwolił mu odejść.


text:
 A jeden z synów prorockich, posłuszny słowom Jahwe, powiedział do swojego towarzysza: Uderz mnie, proszę cię! Ale tamten nie chciał go uderzyć.


text:
 Powiedział wówczas: Ponieważ nie chciałeś posłuchać głosu Jahwe, gdy tylko wyjdziesz, napadnie na ciebie lew. I rzeczywiście, kiedy tylko wyszedł, rozszarpał go pierwszy napotkany lew.


text:
 A tamten, znalazłszy innego człowieka, powiedział: Uderz mnie, proszę cię! Człowiek ten uderzył go i zranił.


text:
 Poszedł tedy prorok, usiadł przy drodze królewskiej i dla niepoznaki zmienił nieco swój wygląd, zakładając na oczy opaskę.


text:
 Kiedy przechodził tamtędy król, zaczął wołać do króla: Sługa twój wraca z pola bitwy. Pewien człowiek wycofał się z walki i przyprowadził mi tu męża, mówiąc, że mam go pilnować. Powiedział mi poza tym: Jeśli on ucieknie, ty własnym życiem zapłacisz za jego życie albo złożysz jeden talent srebra.


text:
 Kiedy twój sługa był zajęty swoimi sprawami, ten człowiek gdzieś znikł. I powiedział mu król izraelski: Oto wyrok, który wydałeś na siebie samego.


text:
 I natychmiast zdjął prorok opaskę ze swych oczu, a król izraelski rozpoznał w nim jednego z proroków.


text:
 Wtedy prorok powiedział: Oto, co mówi Jahwe: Ponieważ pozwoliłeś ujść z życiem człowiekowi, którego obłożyłem klątwą, zapłacisz własnym życiem za jego życie i własnymi ludźmi za jego ludzi.


text:
 Po tym wszystkim doszło do takiego wydarzenia: Nabot z Jizreel miał winnicę tuż koło pałacu Achaba, króla Samarii.


text:
 Pewnego dnia Achab powiedział do Nabota: Odstąp mi tę winnicę. Urządzę sobie tu ogród warzywny, bo winnica znajduje się bardzo blisko mojego domu. Dam ci za to lepszą winnicę albo, jeśli zechcesz, równowartość w pieniądzach.


text:
 Wrócił tedy Achab do swego domu zasępiony i zły z powodu tego, co mu powiedział Nabot z Jizreel, mianowicie że nie odstąpi mu dziedzictwa swoich ojców. Położył się [Achab] na swoim łóżku, odwrócił twarz i nie chciał nic jeść.


text:
 Przyszła do niego jego żona, Izebel, i zapytała go: Dlaczego jesteś taki zasępiony i nie chcesz jeść?


text:
 A on odpowiedział: Rozmawiałem z Nabotem z Jizreel i prosiłem go, żeby mi sprzedał swoją winnicę; powiedziałem też, że jeśli chce, mogę mu dać inną winnicę. Ale on oznajmił, że nie odstąpi mi swojej winnicy.


text:
 Rzekła na to Izebel, jego żona: Czyż nie ty sprawujesz obecnie władzę nad całym Izraelem? Wstań, zjedz coś, żeby się wzmocnić i rozweselić na duchu. Ja sama dam ci tę winnicę Nabota z Jizreel.


text:
 Potem napisała w imieniu króla Achaba listy, wycisnęła na nich pieczęć królewską i posłała starszym miasta oraz urzędnikom, którzy byli w tym mieście i mieszkali koło Nabota.


text:
 Oto, co napisała: Ogłoście post i umieśćcie Nabota na widoku publicznym, tak żeby go widzieli wszyscy ludzie.


text:
 Naprzeciw Nabota niech zasiądzie dwóch ludzi Beliala, którzy niech tak świadczą przeciw niemu: Bluźniłeś Bogu i królowi! Potem niech go wyprowadzą [poza miasto] i kamienują, aż umrze.


text:
 Mieszkańcy miasta Nabota, starsi miasta oraz urzędnicy mieszkający w mieście uczynili wszystko tak, jak poleciła Izebel w liście przez nią wysłanym.


text:
 a dwaj synowie Beliala stanęli przed Nabotem i tak świadczyli przeciwko niemu wobec całego ludu: Nabot bluźnił przeciwko Bogu i królowi. Potem wyprowadzili go poza miasto i kamienowali tak długo, aż wyzionął ducha.


text:
 Kiedy Izebel dowiedziała się, że Nabot został ukamienowany i że już nie żyje, powiedziała do Achaba: Idź i bierz w posiadanie winnicę Nabota z Jizreel, tę, której nie chciał ci odstąpić za pieniądze. Już bowiem nie ma Nabota wśród żywych; już umarł.


text:
 Dowiedziawszy się, że Nabot nie żyje, Achab wstał i udał się do winnicy Nabota z Jizreel, żeby ją wziąć w posiadanie.


text:
 Wstań i idź do Achaba, króla izraelskiego, który przebywa w Samarii. Spotkasz go w winnicy Nabota, do której przyszedł, żeby ją wziąć w posiadanie.


text:
 Przemówisz do niego w te słowa: Oto, co mówi Jahwe: Dopuściłeś się zabójstwa i zagrabiłeś cudze dziedzictwo. I zaraz dodasz: Jahwe ci oznajmia, ze twoją własną krew będą lizały psy dokładnie tam, gdzie zlizywały krew Nabota.


text:
 Rzekł na to Achab do Eliasza: Tak więc znów odnalazłeś mnie, mój wrogu? A on odpowiedział: Znalazłem cię, bo się zaprzedałeś, żeby czynić to, co złe w oczach Jahwe.


text:
 Teraz muszę sprowadzić na ciebie nieszczęście. Zmiotę cię [z powierzchni ziemi]. Wytracę wszystkich męskich potomków rodu Achaba, tak niewolników, jak i wolnych, w całym Izraelu,


text:
 twój dom zaś upodobnię do domu Jeroboama, syna Nebata, oraz do domu Baszy, syna Achiasza, gdyż pobudziłeś Mnie do gniewu, a cały Izrael sprowadziłeś na drogę występków.


text:
 Kto z rodu Achaba umrze w mieście, będzie zjedzony przez psy, kogo zaś śmierć zastanie poza miastem, zostanie rozszarpany przez ptaki powietrzne.


text:
 Nie było zaprawdę nikogo, kto by zaprzedał się tak jak Achab, żeby czynić to, co złe w oczach Jahwe. A przyczyną wszystkiego była jego żona, Izebel.


text:
 Postępował wiec Achab w sposób najbardziej odrażający, służąc różnym bożkom, tak jak to czynili Aramejczycy, których Jahwe usunął z miejsc przeznaczonych dla synów Izraela.


text:
 Kiedy Achab usłyszał słowa Eliasza, rozdarł swoje szaty, wdział na siebie wór pokutny i zaczął pościć. Kładł się spać w tym worze i chodził bardzo przygnębiony.


text:
 Zauważyłeś, jak Achab ukorzył się przede Mną? Ponieważ tak się ukorzył, nie ześlę na niego tego nieszczęścia za dni jego życia. Całe to nieszczęście sprowadzę na jego dom za życia jego syna.


text:
 Przez trzy lata zażywano błogiego spokoju, gdyż nie było żadnej wojny między Aramejczykami a Izraelem.


text:
 Król izraelski powiedział wtedy do swoich sług: Czy wiedzie o tym, że Ramot w Gileadzie również należy do nas? A my nic nie robimy, żeby wyrwać to miasto z rąk króla aramejskiego.


text:
 I rzekł do Jozafata: Czy pójdziesz ze mną na wojnę przeciwko Ramot w Gileadzie? Rzekł na to Jozafat do króla izraelskiego: Chodzi przecież tak o mnie, jak o ciebie, to sprawa równie mojego, jak twojego ludu, tak moich, jak i twoich koni.


text:
 Zwołał tedy król izraelski wszystkich proroków, których było około czterystu, i zapytał ich: Czy powinienem wyruszyć na Ramot w Gileadzie, czy nie? A oni odpowiedzieli: Ruszaj, a Pan wyda to miasto w ręce króla.


text:
 Lecz Jozafat na to: Czy nie ma tu już żadnego innego proroka Jahwe, żebyśmy i jego mogli zapytać o radę?


text:
 A król izraelski odpowiedział Jozafatowi: Jest tu jeszcze jeden mąż, przez którego można by się zwrócić o radę do Jahwe. Ja go jednak nienawidzę, bo on nigdy jeszcze nie wyprorokował niczego dobrego dla mnie, lecz tylko zło. Jest to Micheasz, syn Jimli. Rzekł na to Jozafat: Nie mów tak, królu!


text:
 Zawołał więc król izraelski jednego z dworzan i powiedział mu: Wezwij mi tu natychmiast Micheasza, syna Jimli.


text:
 Król izraelski oraz Jozafat, król judzki, przyodziani w swoje szaty królewskie, zasiedli na tronach na placu niedaleko bram miasta Samarii. Wszyscy prorocy zaczęli prorokować w ich obecności.


text:
 Sedecjasz, syn Kenaany, sporządził sobie rogi z żelaza i powiedział: Oto, co mówi Jahwe: Tymi rogami będziesz nękał Aramejczyków tak dotkliwie, że wszyscy zginą.


text:
 Wszyscy pozostali prorocy mówili tak samo: Ruszaj na Ramot w Gileadzie i wracaj jako zwycięzca, gdyż Jahwe [z pewnością] wyda to miasto w ręce króla.


text:
 Człowiek, który został posłany, żeby wezwać Micheasza, powiedział [prorokowi] tak: Wszyscy prorocy zgodnie przepowiadają królowi rzeczy pomyślne. Niech tedy twoje słowa będą zgodne z tym, co każdy z nich powiedział: przepowiadaj królowi to, co pomyślne!


text:
 Kiedy zaś znalazł się już przed obliczem króla, ten go zapytał: Micheasz! mamy wyruszyć na Ramot w Gileadzie czy nie? A on odpowiedział: Ruszaj i wracaj jako zwycięzca, gdyż Jahwe [z pewnością] wyda to miasto w ręce króla.


text:
 Odpowiedział Micheasz: Widzę cały Izrael rozproszony po górach jak owce, które nie mają pasterza. A Jahwe powiedział: Ludzie ci nie mają swojego pana; niech każdy z nich wraca spokojnie do swojego domu.


text:
 Powiedział król izraelski do Jozafata: Czyż ci nie mówiłem? On nigdy jeszcze nie wyprorokował niczego dobrego dla mnie, lecz tylko zło.


text:
 A Micheasz powiedział: Posłuchaj więc tego, co mówi Jahwe. Widziałem Jahwe zasiadającego na tronie w otoczeniu zastępów niebieskich, po Jego prawej i lewej stronie.


text:
 I wtedy rzekł Jahwe: Kto ośmieli się zwieść Achaba i namówić go, żeby wyruszył na Ramot w Gileadzie i tam zniknął? Kiedy zaczęli odpowiadać każdy na swój sposób,


text:
 A on odpowiedział: Wyjdę stąd i okażę się duchem kłamstwa w ustach wszystkich jego proroków. Powiedział Jahwe: Tak, ty go wiedziesz. Doprowadzisz twoje dzieło do końca! Wychodź i działaj!


text:
 I włożył Jahwe ducha kłamstwa w usta każdego spośród obecnych tam proroków. I w ten sposób przepowiedział ci Jahwe to, co złe.


text:
 Na to Sedecjasz, syn Kenaany, podszedł do Micheasza, uderzył go w twarz i powiedział: A którędyż to duch Jahwe wyszedł ode mnie, żeby przemawiać przez ciebie?


text:
 A Micheasz na to: Sam to wkrótce już zobaczysz, kiedy będziesz uciekał z jednego miejsca na drugie, żeby się ukryć.


text:
 Król izraelski zaś powiedział: Weź Micheasza, zaprowadź go do Amona, zarządcy miasta, i do Joasza, syna królewskiego.


text:
 Powiedz im tak: Oto, co mówi król: Wtrąćcie tego człowieka do więzienia i do czasu mojego powrotu nie dawajcie mu nic oprócz odrobiny chleba i wody.


text:
 Rzekł na to Micheasz: Jeżeli ty rzeczywiście wrócisz w pokoju, to Jahwe w ogóle nie przemawiał przeze mnie. I dodał: Słuchajcie tego, wszystkie narody.


text:
 W pewnej chwili król izraelski powiedział do Jozafata: Chcę się przebrać, zanim stanę do walki. Ale ty pozostań w swoim ubraniu. Przebrał się więc król izraelski i ruszył do walki.


text:
 Trzydziestu dwu dowódcom swoich rydwanów wydał król Aramejczyków taki rozkaz: Nie atakujcie ani większych, ani mniejszych wojowników, tylko samego króla izraelskiego.


text:
 Gdy dowódcy rydwanów zobaczyli Jozafata, zawołali: To na pewno ten jest królem izraelskim. I wszyscy ruszyli w jego stronę, żeby go zaatakować. Wówczas Jozafat wydał głośny okrzyk bojowy.


text:
 Wtedy właśnie pewien wojownik naciągnął swój łuk i przypadkiem trafił strzałą w szczelinę między łączeniami zbroi [króla]. Powiedział tedy król do tego, który kierował jego rydwanem: Zawróć, wywieź mnie z pola walki, bo zostałem ranny. I rozgorzała tego dnia zażarta walka.


text:
 Król stał na swoim rydwanie, mając przed sobą oddziały Aramejczyków. Zmarł wieczorem. Krew z jego rany spływała do wnętrza rydwanu.


text:
 Gdy zbliżał się zachód słońca, na pobojowisku dało się słyszeć nawoływanie: Wszyscy wracają do swoich miast, do swoich stron ojczystych.


text:
 A kiedy obmywano rydwan [królewski] w jednej z sadzawek Samarii, psy zlizywały krew Achaba, a obok kąpały się nierządnice, tak jak to zapowiedział Jahwe.


text:
 Pozostałe dzieje Achaba, wszystkie jego dzieła, pałac z kości słoniowej, który wzniósł dla siebie, miasta, które zbudował - wszystko to zostało opisane w Księdze kronik królów izraelskich.


text:
 Wstępując na tron miał Jozafat trzydzieści pięć lat. Sprawował władzę przez dwadzieścia pięć lat, przebywając w Jerozolimie. Jego matka nazywała się Azuba i była córką Szilchiego.


text:
 Naśladował on we wszystkim swego ojca, Asę, nie schodził z drogi sprawiedliwości i czynił wszystko, co prawe w oczach Jahwe.


text:
 Jednakże miejsc [kultu] na wyżynach nie pousuwał. Lud nadal składał ofiary i palił kadzidła na wyżynach.


text:
 Pozostałe dzieje Jozafata, wszystkie jego dokonania [pokojowe] oraz wojny, które prowadził - wszystko to jest opisane w Księdze kronik królów judzkich.


text:
 Usunął on z kraju resztki nierządu [sakralnego], który tak jeszcze plenił się za czasów jego ojca, Asy.


text:
 W Tarszisz zbudował Jozafat okręty, które miały udać się do Ofir po złoto. Nie dopłynęły one jednak na miejsce, gdyż rozbiły się pod Esjon-Geber.


text:
 Wtedy to Ochozjasz, syn Achaba, powiedział do Jozafata: Pozwól moim sługom popłynąć okrętami razem z twoimi sługami. Ale Jozafat nie zgodził się na to.


text:
 Kiedy Jozafat odszedł do swoich przodków i został pochowany obok swoich ojców w Mieście Dawida, swojego praojca, władzę po nim objął jego syn Joram.


text:
 Ochozjasz, syn Achaba, został królem izraelskim w Samarii w siedemnastym roku panowania Jozafata, króla judzkiego. Rządził on Izraelem przez dwa lata.


text:
 Czynił to, co złe w oczach Jahwe, naśladując we wszystkim swego ojca i matkę. Kroczył także drogami syna Nebata, Jeroboama, który doprowadził cały Izrael do tylu upadków. [54] Służył Baalowi i oddawał mu pokłony, wzbudzając tym zagniewanie Jahwe, Boga Izraela, podobnie jak to czynił jego ojciec.


text:
Ochozjasz zaś wypadł przez okno, pomiędzy kratami swego górnego pomieszczenia w Samarii, i doznał ciężkich obrażeń. Wysłał więc swoich ludzi z poleceniem, żeby zapytali Beelzebuba, boga Ekronu, czy wyjdzie z tej choroby.


text:
Jednakże w tym samym czasie anioł Pański powiedział do Eliasza z Tiszbe: Wstań, wyjdź na spotkanie wysłannikom króla samarytańskiego i powiedz im tak: Czy już nie ma Boga w Izraelu, że idziecie pytać o radę Beelzebuba, bożka Ekronu?


text:
Dlatego też Jahwe kazał powiedzieć: Nie podniesiesz się już z łoża, na którym cię złożono, na pewno umrzesz. Poszedł tedy Eliasz.


text:
A oni na to: Spotkaliśmy pewnego człowieka, który nam powiedział: Wracajcie do króla, który was wysłał, i powiedzcie mu tak: Oto, co mówi Jahwe: Czy już nie ma Boga w Izraelu, że wysyłasz swoich ludzi, by pytali o radę Beelzebuba, bożka Ekronu? Dlatego nie podniesiesz się już z łoża, na którym cię złożono. Umrzesz z całą pewnością.


text:
A oni odrzekli: Miał na sobie płaszcz z sierści, o dokoła bioder skórzany pas. Rzekł na to Ochozjasz: To Eliasz z Tiszbe.


text:
Natychmiast wysłał do niego dowódcę oddziału złożonego z pięćdziesięciu ludzi, a wraz z nim cały jego oddział. Dowódca ów odnalazł Eliasza, który znajdował się na szczycie góry. Powiedział do niego: Mężu Boży, król rozkazuje ci, żebyś zszedł na dół.


text:
Lecz Eliasz odpowiedział dowódcy oddziału: Jeżeli ja jestem mężem Bożym, to niech ogień zstąpi z nieba i pochłonie ciebie oraz cały twój oddział liczący pięćdziesięciu ludzi. I zstąpił ogień z nieba, i pochłonął owego dowódcę i jego pięćdziesięciu ludzi.


text:
Posłał tedy Ochozjasz innego dowódcę z pięćdziesięcioma ludźmi. Dowódca ten tak powiedział do Eliasza: Mężu Boży, król ci rozkazuje, żebyś co prędzej zszedł na dół.


text:
Odpowiedział im na to Eliasz: Jeżeli ja jestem mężem Bożym, to niech ogień z nieba zstąpi i pochłonie ciebie oraz cały twój oddział liczący pięćdziesięciu ludzi. I zstąpił ogień Boży z nieba i pochłonął owego dowódcę i jego pięćdziesięciu ludzi.


text:
I po raz trzeci wysłał Ochozjasz dowódcę z pięćdziesięcioma ludźmi. Ów trzeci dowódca, przybywszy do Eliasza, rzucił się przed nim na kolana i zaczął go błagać, mówiąc: Mężu Boży, miłosierdzia! Zechciej darować życie mnie i tym pięćdziesięciu moim sługom!


text:
Oto zstąpił ogień z nieba i pochłonął pierwszych dwóch dowódców oraz ich pięćdziesięcioosobowe oddziały. Ale teraz zlituj się nad naszym życiem!


text:
Anioł Jahwe powiedział do Eliasza: Zejdź z nim i nie bój się go. Wstał więc Eliasz i zszedł z nim do króla.


text:
I rzekł Eliasz do króla: Oto, co mówi Jahwe: Wysłałeś swoich ludzi, by pytali o radę Beelzebuba, bożka Ekronu. Czy oznacza to, że nie ma już w Izraelu Boga, u którego moglibyście zasięgnąć rady? Dlatego też nie podniesiesz się już z łoża, na którym cię złożono. Na pewno umrzesz.


text:
I umarł Ochozjasz, tak jak to zapowiedział Jahwe przez Eliasza. Ponieważ nie miał on synów, władzę po nim objął jego brat, Joram. Stało się to w drugim roku panowania Jorama, syna Jozafata, króla judzkiego.


text:
Pozostałe dzieje Ochozjasza, wszystkie jego dokonania, opisane są w Księdze Kronik Królów Izraelskich.


text:
Kiedy Jahwe miał w gwałtownej wichurze zabrać Eliasza do nieba, Eliasz wraz z Elizeuszem wychodził właśnie z Gilgal.


text:
W pewnej chwili Eliasz powiedział do Elizeusza: Zostań, proszę cię, tutaj, bo Jahwe wysyła mnie aż do Betel. Rzekł na to Elizeusz: Na życie Jahwe i na twoje życie, nie opuszczę cię nigdy!


text:
I poszli obaj do Betel. A uczniowie proroków, którzy byli w Betel, wyszli Elizeuszowi na spotkanie i powiedzieli mu: Czy ty wiesz, że Jahwe uniesie dziś twego pana w górę, ponad twoją głowę? A on odpowiedział: Tak, ja również to wiem, ale zachowajcie spokój!


text:
Eliasz zaś powiedział do Elizeusza: Elizeuszu, proszę cię, pozostań tutaj, bo Jahwe wysyła mnie do Jerycha. Odpowiedział Elizeusz: Na życie Jahwe i na twoje życie, nie opuszczę cię nigdy! I przybyli do Jerycha.


text:
Synowie proroków przebywających w Jerychu przyszli do Elizeusza i powiedzieli mu: Czy ty wiesz, że Jahwe uniesie dziś twego pana w górę, ponad twoją głową? A on odpowiedział: Tak, ja również to wiem, ale zachowajcie spokój!


text:
Potem Eliasz powiedział: Zostań tutaj, proszę cię, gdyż Jahwe wysyła mnie nad Jordan. Odpowiedział Elizeusz: Na życie Jahwe i na twoje życie, nie opuszczę cię nigdy! I poszli obaj razem.


text:
Pięćdziesięciu spośród synów prorockich szło za nimi. Zatrzymali się w pewnej odległości naprzeciwko ich, a oni stanęli nad brzegiem Jordanu.


text:
Wtedy Eliasz wziął swój płaszcz, zwinął go i uderzył nim o wodę, tak że wody się rozdzieliły, a oni obaj przeszli suchą nogą na drugą stronę.


text:
Kiedy już przeszli na drugą stronę, Eliasz powiedział: Powiedz, co chcesz, żebym ci uczynił, zanim zostanę zabrany od ciebie. Elizeusz odpowiedział: Niech twój duch zstąpi na mnie w podwójnej mierze!


text:
Eliasz powiedział: Żądasz ode mnie rzeczy bardzo trudnej. Ale stanie ci się to, jeśli będziesz mnie widział w chwili, gdy będę się z tobą rozstawał; natomiast nie spełni się twoje życzenie, jeśli nie będziesz mnie wtedy widział.


text:
Kiedy ruszyli w dalszą drogę, rozmawiając ze sobą, nagle rydwan ognisty, zaprzężony w dwa ogniste rumaki, rozdzielił ich i Eliasz, spowity trąbą powietrza, został zabrany do nieba.


text:
Widząc to Elizeusz zaczął wołać: Ojcze mój, ojcze mój! Rydwanie Izraela i woźnico jego! I po chwili już go nie widział. Wziął wtedy swój płaszcz i rozdarł go na dwie części,


text:
płaszcz Eliasza zaś, który spadł z góry, Elizeusz podniósł i zabrał ze sobą. Potem udał się Elizeusz w stronę Jordanu i stanął nad jego brzegiem.


text:
Wziął następnie płaszcz Eliasza, i uderzył nim o wodę [Jordanu], mówiąc: Gdzie jest Jahwe, Bóg Eliasza? Gdzie on jest? Gdy uderzył płaszczem o wodę, woda rozdzieliła się na dwie strony, a Elizeusz przeszedł suchą nogą.


text:
Uczniowie proroccy z Jerycha, którzy stali po drugiej stronie Jordanu, widząc to, mówili: Duch Eliasza zstąpił teraz na Elizeusza. I wyszli Elizeuszowi na spotkanie. Upadli przed nim na twarz i powiedzieli mu:


text:
Wśród twoich sług jest pięćdziesięciu odważnych wojowników. Niech pójdą i poszukają twojego pana. Może duch Jahwe uniósł go i pozostawił gdzieś na jakimś szczycie górskim albo w dolinie? Lecz on odpowiedział: Nie wysyłajcie nigdzie nikogo!


text:
Ale gdy oni nadal usilnie nalegali, powiedział: Dobrze, poślijcie ich! Wysłano więc owych pięćdziesięciu ludzi, którzy przez trzy dni szukali Eliasza, ale go nie znaleźli.


text:
Kiedy wrócili do Elizeusza, który pozostał w Jerychu, ten im powiedział: Czyż ja wam nie mówiłem, żebyście nigdzie nie chodzili?


text:
Mieszkańcy zaś powiedzieli do Elizeusza: Pobyt w tym mieście - jak sam pan nasz widzi - byłby całkiem miły, gdyby nie to, że woda jest tu niedobra i ziemia nieurodzajna.


text:
Elizeusz powiedział: Przynieście mi tu jakieś nowe naczynie napełnione solą. I przyniesiono mu naczynie z solą.


text:
A on poszedł do źródła wody i wrzuciwszy sól do wody, powiedział: Oto, co mówi Jahwe: Uzdrawiam teraz te wody. Nie będą one już więcej przyczyną ani śmierci, ani bezpłodności.


text:
I stały się zdrowe owe wody, i takie są po dzień dzisiejszy - zgodnie ze słowami wypowiedzianymi przez Elizeusza.


text:
Stamtąd udał się Elizeusz do Betel. Kiedy szedł drogą przez osiedla, biegli za nim mali chłopcy i wyśmiewali się z niego, wołając: Chodź tu, łysku! Łysku, chodź tu!


text:
On zaś obejrzał się w ich stronę i przeklął ich w imię Jahwe. W pewnej chwili wyszły z lasu dwa niedźwiedzie i rozszarpały czterdziestu dwóch chłopców.


text:
W osiemnastym roku rządów Jozafata, króla judzkiego, królem izraelskim w Samarii został Joram, syn Achaba. Sprawował władzę przez lat dwanaście.


text:
Czynił wszystko, co złe w oczach Jahwe, ale nie aż tak jak jego ojciec i matka; doprowadził on nawet do tego, że usunięto stelę, którą ustawił jego ojciec na cześć Baala.


text:
Jednakże naśladował występki syna Nebata, Jeroboama, który cały Izrael doprowadził do grzechów i nie schodził z tej drogi przewrotności.


text:
Król Moabu Mesza miał liczne stada i płacił królowi izraelskiemu daninę w postaci stu tysięcy baranów oraz wełny ze stu tysięcy owiec.


text:
Wyruszywszy w drogę, wysłał swoich ludzi do króla judzkiego, Jozafata, i kazał powiedzieć mu: Król moabicki zbuntował się przeciwko mnie. Czy pójdziesz ze mną na wojnę z Moabem? A Jozafat odpowiedział: Dobrze, pójdę! Chodzi przecież tak o mnie, jak i o ciebie, tak o mój, jak i o twój lud, tak o moje, jak i o twoje konie.


text:
Ruszyli zatem: król Izraela, król Judy i król Edomu. Po siedmiu dniach marszu zabrakło wody dla wojska, a także dla wszystkich zwierząt, które szły za wojskiem.


text:
Powiedział wtedy król izraelski: Biada nam! Jahwe powołał tych trzech królów, żeby ich wydać w ręce Moabitów!


text:
Na to Jozafat rzekł: Czy nie ma tu gdzieś jakiegoś proroka Bożego, żebyśmy mogli zapytać go o radę? Wtedy odezwał się jeden ze sług króla izraelskiego: Jest tu Elizeusz, syn Szafata, który polewał wodą dłonie Eliasza.


text:
Powiedział tedy Jozafat: Słowo Jahwe jest z nim. I przyszli do niego: król izraelski, król judzki oraz król Edomu.


text:
Zapytał Elizeusz króla izraelskiego: Czego chcesz ode mnie? Idź do proroków twego ojca i do proroków twojej matki! Rzekł mu na to król izraelski: Nie! Widzę bowiem, że Jahwe wezwał tych trzech królów, żeby ich wydać w ręce Moabitów.


text:
Powiedział tedy Elizeusz: Na życie Jahwe Zastępów, któremu służę! Gdybym nie miał względu na Jozafata, króla judzkiego, nie zwracałbym żadnej uwagi na ciebie: nawet bym na ciebie nie spojrzał!


text:
Przyprowadźcie mi tu zaraz jakiegoś harfiarza. Kiedy harfiarz zaczął grać, ukazała się prawica Jahwe nad Elizeuszem,


text:
Jahwe mówi bowiem dalej: Nie będziecie czuli ani wichury, ani deszczu, tymczasem ta dolina wypełni się wodą i będziecie pić wy sami, wasze trzody i wszystkie wasze zwierzęta.


text:
Zburzycie wszystkie miasta warowne i co najpiękniejsze osiedla, zniszczycie wszystkie drzewa wydające owoce, zasypiecie wszystkie źródła wód i spustoszycie wszystkie uprawne pola, zarzucając je kamieniami.


text:
I rzeczywiście rano, w czasie przeznaczonym na składanie ofiary pokarmowej, drogą od strony Edomu zaczęła płynąć woda, zalewając powoli cały kraj.


text:
Tymczasem Moabici, dowiedziawszy się, że królowie zmierzają w ich stronę, żeby ich zaatakować, zwołali wszystkich ludzi zdolnych do noszenia broni i ustawili ich wzdłuż granicy.


text:
Wczesnym rankiem, kiedy słońce zaczęło już świecić nad wodą, Moabici zauważyli, że rozlewająca się przed nimi woda jest czerwona jak krew.


text:
Zaczęli więc mówić [jedni do drugich]: To przecież krew! Pewnie królowie powybijali się nawzajem! Moabici, ruszajmy po łupy!


text:
I udali się w stronę obozu Izraelitów. A wtedy Izraelici powstali i uderzyli na Moabitów, którzy rzucili się do ucieczki, i zapuszczając się coraz dalej w głąb kraju, nękali Moabitów.


text:
Burzyli ich miasta, zarzucali kamieniami najżyźniejsze pola, zasypywali wszystkie źródła wody, wycinali drzewa rodzące owoce, tak że na całym obszarze kraju ostał się jedynie Kir-Chareszet. Ci, którzy posługiwali się procami, otoczyli miasto i razili je kamieniami.


text:
Kiedy król Moabu zobaczył, że bitwa jest przegrana, wziął ze sobą siedmiuset wojowników, chwycił obnażony miecz i usiłował przedrzeć się do króla Edomu. Zamiar ten jednak się nie powiódł.


text:
Wziął tedy swego pierworodnego syna, który miał po nim objąć władzę, i złożył go w ofierze całopalenia na murach [miasta]. Wywołało to wielkie oburzenie wśród Izraelitów. Odstąpili więc od [miasta] króla Moabu i wrócili do swego kraju.


text:
Pewna kobieta, żona jednego z uczniów prorockich, zaczęła uskarżać się Elizeuszowi, mówiąc: Mój mąż, a twój sługa, nie żyje, a ty wiesz przecież, że był to człowiek bogobojny. A oto przyszedł teraz wierzyciel, żeby [za dług] zabrać mi dwoje moich dzieci do siebie i uczynić je swoimi niewolnikami.


text:
Powiedział więc Elizeusz: Co mógłbym uczynić dla ciebie? Powiedz mi, co masz w domu. A ona odpowiedziała: Twoja służebnica nie ma nic w domu poza jedną baryłką oliwy.


text:
Wtedy on powiedział: Idź do wszystkich twoich sąsiadów i pożycz od nich wszystkie, jakie tylko mają, puste naczynia. Postaraj się przynieść ich niemało.


text:
Kiedy wrócisz do siebie, zamknij się w domu razem z twymi dziećmi i zacznij napełniać oliwą wszystkie [pożyczone] naczynia. Każde naczynie już pełne odstawisz na bok.


text:
Odeszła tedy kobieta, zamknęła się ze swymi dziećmi w domu, synowie podawali jej naczynia i zaczęła je napełniać [oliwą].


text:
Kiedy wszystkie naczynia już były pełne, powiedziała do swojego syna: Przysuń mi tu jeszcze jakieś naczynie! Ale on odpowiedział: Już nie ma [pustych] naczyń. Wtedy też przestała płynąć oliwa.


text:
Kiedy opowiedziała o tym wszystkim mężowi Bożemu, on rzekł na to: Idź, sprzedaj oliwę i zapłać twoje długi. Z tego, co pozostanie będziesz mogła żyć ty i twoi synowie.


text:
Pewnego dnia Elizeusz przechodził przez Szunem. Spotkał tam pewną zamożną kobietę, która zawsze bardzo nalegała, żeby coś zjadł u niej. Ilekroć więc przechodził koło jej domu, wstępował [do niej], żeby się posilić.


text:
Pewnego dnia powiedziała owa kobieta do swojego męża: Ja wiem, że ten człowiek, który często wstępuje do nas, jest prawdziwie świętym mężem Bożym.


text:
Przygotujmy mu na górze malutki, obmurowany pokoik; postawmy tam coś do spania, jakiś stolik, krzesło, świecznik, żeby mógł sobie tam przebywać, kiedy przyjdzie do nas.


text:
Gdy więc Elizeusz zjawił się przy najbliższej okazji w Szunem, poszedł już do swojego pokoiku i tam udał się na spoczynek.


text:
Do swojego zaś sługi Gechaziego powiedział: Zawołaj tę Szunemitkę. Gechazi ją zawołał, a kiedy już przyszła i stanęła przed Elizeuszem,


text:
ten powiedział do Gechaziego: Powiedz jej tak: Okazałaś tyle troski o nas. Co moglibyśmy uczynić ci za to? Czy mamy powiedzieć coś o tobie królowi albo dowódcy wojska? A ona odpowiedziała Gechaziemu: Mieszkam pośród mojego ludu.


text:
Zapytał tedy Elizeusz: Co moglibyśmy zrobić dla niej? Gechazi odpowiedział: Ona nie ma syna, a jej mąż jest już w podeszłym wieku.


text:
Elizeusz powiedział do niej: W przyszłym roku o tej porze będziesz pieściła własnego syna! A ona na to: O nie, panie mój, mężu Boży! Racz nie oszukiwać twojej służebnicy.


text:
Ale kobieta ta poczęła i w rok później, dokładnie o tej samej porze, porodziła syna, tak jak jej przepowiedział Elizeusz.


text:
Dziecko rosło. Pewnego dnia poszło na pole i znalazłszy swojego ojca między żniwiarzami, zaczęło narzekać:


text:
Potem zawołała swego męża i powiedziała: Przyślij mi, bardzo cię proszę, jednego z twoich sług oraz jedną oślicę, żebym mogła odnaleźć męża Bożego. Wrócę niebawem.


text:
Lecz mąż jej odpowiedział: Dlaczego mamy go szukać właśnie dzisiaj? Przecież to ani nów księżyca, ani szabat. Ale kobieta odpowiedziała: Bądź spokojny!


text:
I osiodławszy oślicę, rzekła do swego sługi: Prowadź mnie, naprzód! Nie zatrzymuj się nigdzie po drodze, dopóki ci nie powiem, gdzie masz stanąć.


text:
I ruszyła w drogę, by odnaleźć męża Bożego na górze Karmel. Mąż Boży, zobaczywszy ją z daleka, powiedział do swego sługi Gechaziego: Oto owa Szunemitka!


text:
Wybiegnij jej na spotkanie i zapytaj, jak się czuje ona sama i jak się mają jej mąż i dziecko. A ona odrzekła: Dobrze!


text:
Kiedy już znalazła się na górze przed mężem Bożym, upadła mu do nóg. Gechazi podszedł, żeby ją odsunąć, ale mąż Boży powiedział: Zostaw ją, jest bardzo przygnębiona, a Jahwe ukrył to przede mną i jeszcze mi tego nie objawił.


text:
Wtedy ona powiedziała: Czy ja sama prosiłam mojego pana o syna? Czyż nie mówiłam, żebyś nie oszukiwał?


text:
Powiedział tedy Elizeusz do Gechaziego: Przepasz swoje biodra, weź do ręki [mój] kij i ruszaj w drogę. Nikogo po drodze nie pozdrawiaj, nie odpowiadaj na żadne pytania. [Gdy przyjdziesz na miejsce], dotknij twarzy dziecka moim kijem.


text:
A matka chłopca powiedziała: Na życie Jahwe i na twoje życie, ja już stąd nie odejdę. Wtedy Elizeusz wstał i poszedł za nią.


text:
Gechazi przybył na miejsce pierwszy i zaraz dotknął laską [Elizeusza] twarzy dziecka. Lecz ani nie dał się słyszeć żaden głos, ani nie było widać żadnego znaku życia. Pobiegł więc z powrotem do Elizeusza i oznajmił mu to, mówiąc: Dziecko się nie obudziło!


text:
Potem poszedł, położył się na chłopcu, przykładając swoje usta do jego ust, swoje oczy do jego oczu, swoje ręce do jego rąk, i tak przez jakiś czas na nim leżał. Kiedy rozgrzało się nieco ciało chłopca,


text:
Elizeusz wstał i zaczął się przechadzać tam i z powrotem po izbie. Potem znów podszedł do łóżka i położył się na chłopcu. W końcu chłopiec ziewnął siedem razy i otworzył oczy.


text:
Zawołał wtedy Elizeusz Gechaziego i rzekł: Przywołaj tu Szunemitkę. Przywołał ją więc Gechazi, a gdy stanęła przed Elizeuszem, ten powiedział jej: Weź sobie swego syna.


text:
Kiedy Elizeusz wrócił do Gilgal, cały kraj ogarniała klęska głodu. Gdy zebrali się wokół niego synowie proroków i zasiedli przed nim, powiedział do swego sługi: Nastaw wielki kocioł i przygotuj jedzenie dla uczniów prorockich.


text:
A jeden z nich wyszedł na pole, żeby zbierać zioła. Znalazł przy tym roślinę w rodzaju dzikiego wina i nazbierał z niej tyle owoców, ile mógł pomieścić w swoim płaszczu. Kiedy wrócił do domu, owoce drobno pokrojono i wrzucono do kotła, w którym gotowało się jedzenie. Owoców tych nikt z obecnych nie znał.


text:
Potem podano ludziom jedzenie. A oni spróbowawszy potrawy, zaczęli wołać: Mężu Boży, toż w tym kotle czyha na nas śmierć! I przestali jeść.


text:
Wtedy powiedział Elizeusz: Przynieście mi tu trochę mąki. Potem, wsypawszy mąkę do kotła, powiedział: teraz dajcie to ludziom, niech jedzą. I nie było już nic szkodliwego w kotle.


text:
Pewien człowiek przybył z Baal-Szalisza, przynosząc mężowi Bożemu chleb - dwadzieścia bochenków chleba - ze świeżo zebranego jęczmienia oraz trochę młodego ziarna w worku. Elizeusz powiedział: Daj to ludziom, niech jedzą.


text:
Lecz jego sługa rzekł na to: Jakże ja tym obdzielę sto osób? Elizeusz powiedział jednak po raz drugi: Daj ludziom, niech jedzą, gdyż Jahwe powiedział tak: Będą jedli i jeszcze pozostawią resztki.


text:
Porozkładał więc przed nimi chleb. Najedli się wszyscy i jeszcze pozostały resztki, zgodnie ze słowami Jahwe.


text:
Naaman, dowódca wojsk króla Aramu, cieszył się wielkim szacunkiem u swego pana i miał niemałą władzę. To właśnie dzięki niemu Jahwe uratował Aramejczyków. Lecz mąż ten, bardzo odważny i dzielny, był trędowaty.


text:
Tymczasem Aramejczycy, utworzywszy groźne oddziały zbrojne, porwali dziewczynę izraelską, którą przeznaczono na służącą dla żony Naamana.


text:
Pewnego razu powiedziała ona do swojej pani: Gdyby mój pan zechciał nawiedzić proroka, który jest w Samarii, na pewno zostałby uwolniony od trądu.


text:
A król Aramejczyków powiedział: Idź tam, ja sam wyślę list do króla izraelskiego. Wyruszył tedy [Naaman] w drogę, zabierając ze sobą dziesięć talentów srebra, sześć tysięcy sykli złota i dziesięć szat na zmianę.


text:
Miał też ze sobą list od króla izraelskiego, a w liście tym było napisane: Kiedy otrzymasz ten list, wiedz, że masz przed sobą sługę mojego, Naamana, którego posyłam do ciebie, abyś go uleczył z trądu.


text:
Przeczytawszy list, król izraelski rozdarł swoje szaty i powiedział: Czyż ja jestem Bogiem, który może pozbawiać ludzi życia i ożywiać ich na nowo, że on przysyła do mnie tego człowieka, bym go uwolnił od trądu? Sami widzicie, że on wyraźnie szuka jakiejś zaczepki.


text:
Gdy mąż Boży, Elizeusz, dowiedział się, że król izraelski rozdarł swoje szaty, posłał kogoś do króla z zapytaniem: Dlaczego ty rozdzierasz swoje szaty? Niech przyjdzie do mnie, to przekona się, że jest w Izraelu prorok.


text:
Elizeusz zaś wydał mu przez kogoś takie polecenie: Idź i obmyj się siedem razy w Jordanie; twoje ciało przybierze dawny wygląd i będziesz zdrów.


text:
Naaman jednak rozgniewał się i odszedł, mówiąc: Myślałem, że on wyjdzie do mnie, że się przedstawi osobiście, że będzie wzywał imienia Jahwe, swojego Boga, że dotknie własnymi rękami moich ran i uwolni mnie od trądu.


text:
Czyż rzeki Damaszku, Abana i Parpar, nie są potężniejsze niż wszystkie wody Izraela? Czyż ja nie mogłem obmyć się w nich i stać się czystym? Potem odwróciwszy się, odszedł bardzo zagniewany.


text:
Lecz wtedy zbliżyli się do niego jego słudzy i zaczęli mówić: nasz ojcze! Czyż nie posłuchałbyś proroka, gdyby kazał ci uczynić coś trudnego? O ileż chętniej powinieneś go posłuchać, kiedy ci mówi: Obmyj się, a będziesz czysty?


text:
Dopiero wtedy poszedł i zanurzył się siedem razy w Jordanie, zgodnie z poleceniem męża Bożego. Jego ciało przybrało wygląd ciała małego dziecka i zostało oczyszczone.


text:
Wrócił zatem Naaman z całym swoim orszakiem do męża Bożego. Przybywszy na miejsce, wszedł [do jego domu], stanął przed nim i powiedział: Teraz wiem, że nie ma na całej ziemi innego Boga oprócz Boga Izraela. Racz tedy przyjąć od sługi swego ten oto podarek.


text:
Elizeusz na to rzekł: Na życie Jahwe, któremu służę, nie mogę przyjąć tego daru. Naaman nalegał dalej, żeby Elizeusz przyjął od niego dar, ale ten odmówił.


text:
Powiedział tedy Naaman: Jeżeli nie, to zechciej dać twojemu słudze tutejszej ziemi tyle, ile zdołają unieść dwa muły. Sługa twój bowiem nie chce już odtąd składać całopaleń ani ofiar krwawych na cześć innych bogów, jak tylko na cześć Jahwe.


text:
Niech Jahwe jednak wybaczy to twojemu słudze: Kiedy mój pan wchodzi do świątyni Rimmona, aby się modlić, i opiera się na moim ramieniu, wtedy i ja jestem zmuszony oddać pokłon; niech więc Jahwe wybaczy twemu słudze, że składa pokłony w świątyni Rimmona!


text:
Nie znajdował się jeszcze zbyt daleko, kiedy Gechazi, sługa Elizeusza, męża Bożego, powiedział sam do siebie: Pan mój oszczędził tego Aramejczyka, nie przyjmując od niego żadnego daru. Na życie Jahwe, pobiegnę za nim i może jeszcze coś dostanę.


text:
I ruszył Gechazi w drogę za Naamanem. Kiedy Naaman zauważył, że za nim biegnie, zszedł ze swego wozu, podszedł do niego i zapytał: Czy wszystko w porządku?


text:
A Gechazi odpowiedział: Tak, wszystko w porządku. Tylko mój pan przysłał mnie, żeby ci powiedzieć, że oto przyszli do niego z gór efraimskich dwaj młodzi ludzie spośród uczniów prorockich. [Mój pan prosi], żebyś dał im jeden talent srebra i dwa ubrania na zmianę.


text:
Naaman odrzekł: Chętnie dam ci dwa talenty [srebra]. I bardzo nalegał, żeby przyjęto to, co dawał. Włożywszy dwa talenty srebra do dwóch worków, dodał do nich dwa ubrania na zmianę i wysłał dwóch swoich służących, żeby zanieśli Gechaziemu [wszystko na miejsce].


text:
Kiedy dotarli na wzgórze [Ofel], Gechazi wziął od nich dary i złożył w domu, a potem odesłał z powrotem tych ludzi.


text:
Sam zaś poszedł pokazać się swemu panu. Elizeusz zapytał go: Skąd przychodzisz, Gechazi? A on powiedział: Twój sługa nie wychodził nigdzie.


text:
Lecz Elizeusz rzekł do niego: Czyż mój duch nie był z tobą, kiedy ów człowiek zszedł z wozu, aby ci wyjść na spotkanie? Czyż jest to odpowiednia chwila, żeby przyjmować od niego srebro, kupować ubrania, drzewa oliwne i winnice, owce i woły, sługi i służebnice?


text:
Trąd z Naamana przejdzie na ciebie i na twoje potomstwo po wszystkie czasy. I trąd jak biały śnieg okrywał ciało Gechaziego, kiedy odchodził od Elizeusza.


text:
Uczniowie proroków powiedzieli do Elizeusza: Okazuje się, że miejsce, na którym zbieramy się wokół ciebie, jest dla nas za małe.


text:
Przenieśmy się nad Jordan. Każdy wytnie tam przynajmniej jedno drzewo i zbudujemy sobie pomieszczenia, w których będziemy mogli mieszkać. Rzekł na to Elizeusz: Dobrze, idźcie!


text:
W pewnej chwili jednemu ze ścinających drzewo siekiera [wymknęła się z ręki i] wpadła do wody. A on zawołał przerażony: Biada mi, panie mój! [Ta siekiera] była pożyczona!


text:
Wtedy mąż Boży zapytał: Gdzie wpadła? A on wskazał miejsce. Odłupał tedy Elizeusz kawałek drzewa, wrzucił w to miejsce i oto siekiera wypłynęła na wierzch.


text:
Król Aramejczyków prowadził wojnę z Izraelem. Pewnego razu, naradziwszy się ze swymi sługami, powiedział: Mój obóz będzie w tym a tym miejscu.


text:
Lecz mąż Boży posłał kogoś do króla izraelskiego z ostrzeżeniem: Nie waż się przechodzić przez tę okolicę, bo tam właśnie udają się Aramejczycy!


text:
Posłał tedy król izraelski swoich ludzi na miejsce wskazane przez męża Bożego, nakazując im, żeby się tam mieli ciągle na baczności.


text:
Bardzo to zaniepokoiło króla Aramu. Zwołał więc ponownie wszystkie swoje sługi i zapytał: Powiedzcie mi, proszę, kto z was jest za królem izraelskim.


text:
Na to jeden ze sług odpowiedział: Nikt, królu mój i panie. To Elizeusz, prorok izraelski, powtórzył królowi izraelskiemu to, co ty powiedziałeś w twojej sypialni.


text:
Powiedział tedy król: Idźcie, dowiedzcie się, gdzie on jest, a ja wydam rozkaz, żeby go schwytano. I doniesiono mu wkrótce, że jest w Dotan.


text:
Wysłał więc natychmiast konie, rydwany i silny oddział wojska, który dotarłszy nocą na miejsce, otoczył całe miasto.


text:
Sługa męża Bożego wstał tego dnia wczesnym rankiem, a gdy wyszedł na zewnątrz, zobaczył całe miasto otoczone wojskiem, końmi i rydwanami. I powiedział sługa do Elizeusza: Ach, panie mój! Co my teraz zrobimy?


text:
I tak Elizeusz zaczął się modlić: Jahwe, otwórz mu oczy, żeby dobrze widział. I otworzył Jahwe oczy owego sługi, który zobaczył nagle, że na górze było pełno koni i rydwanów ognistych, a pośród nich znajdował się Elizeusz.


text:
Kiedy Aramejczycy zbliżali się do męża Bożego, Elizeusz tak modlił się do Jahwe: Racz porazić ślepotą cały ten naród! I zesłał Jahwe na nich ślepotę, zgodnie ze słowami Elizeusza.


text:
Elizeusz zaś im powiedział: To nie ta droga i nie to miasto. Chodźcie za mną, a ja was zaprowadzę do męża Bożego, którego szukacie. I zaprowadził ich do Samarii.


text:
Kiedy zaś przyszli do Samarii, Elizeusz powiedział: Jahwe, otwórz oczy tym ludziom, żeby dobrze widzieli! I otworzył Jahwe ich oczy, i zobaczyli, że oto są w samym środku Samarii.


text:
A król izraelski zobaczywszy ich zapytał Elizeusza: Czy mam ich zaatakować, ojcze mój? Czy mam na nich uderzyć?


text:
Elizeusz zaś odpowiedział: Nie atakuj ich! Nie będziesz zabijał tych, których za pomocą miecza i łuku bierzesz do niewoli. Daj im chleba i wody, niech się najedzą i napiją, a potem niech wracają do swojego pana.


text:
Urządził więc im król izraelski wielką ucztę, a gdy się najedli, pozwolił im odejść w spokoju. I udali się do swojego pana. Żadne zbrojne oddziały Aramejczyków nie zapuszczały się już więcej na ziemię izraelską.


text:
W jakiś czas potem Ben-Hadad, król Aramejczyków, zebrał wszystkie swoje wojska, wyruszył na wojnę i rozpoczął oblężenie Samarii.


text:
W Samarii zapanował wtedy wielki głód. Oblężenie bowiem było tak srogie, że za głowę osła dawano osiemdziesiąt sykli srebra, a za ćwierć kaba dzikiej cebuli - pięć sykli srebra.


text:
Ratuj mnie, królu mój! A on odpowiedział: Jeżeli nawet Jahwe nie przychodzi ci na pomoc, to jakże ja mogę cię uratować? [Zbożem] z klepiska czy [oliwą] z tłoczni?


text:
I zapytał król: Co ci jest? A ona odrzekła: Ta kobieta powiedziała, żebym dała na dziś do zjedzenia mojego syna, a jutro żebyśmy zjadły jej dziecko.


text:
Ugotowałyśmy więc i zjadłyśmy mojego syna. Następnego dnia powiedziałam do niej, żeby dała do zjedzenia swoje dziecko. Ona jednak swojego syna ukryła.


text:
Usłyszawszy to, co powiedziała kobieta, król rozdarł swoje szaty. Gdy król obchodził mury, ludzie widzieli, że miał on na sobie pod wierzchnią szatą wór pokutny.


text:
Król zaś powiedział: Niech Bóg ześle na mnie wszystko, co najgorsze, jeżeli Elizeusz, syn Szafata, nie straci jeszcze dziś swojej głowy.


text:
Tymczasem Elizeusz wraz ze starszymi, którzy siedzieli wokół niego, przebywał we własnym domu. Nagle pojawił się u niego wysłannik królewski. Zanim jednak przybył do niego wysłannik samego króla, Elizeusz powiedział do starszych: Czy wiecie, że ten syn mordercy posłał tu kogoś, żeby mnie pozbawił głowy? Miejcie się na baczności! Kiedy ów wysłannik przyjdzie, zamknijcie drzwi i nie wpuszczajcie go do domu. Ale za nim już można posłyszeć kroki jego pana.


text:
Jeszcze im to mówił, gdy sam król stanął koło niego i powiedział: Patrz, wszystkie nieszczęścia pochodzą od Jahwe. Czyż mogę spodziewać się jeszcze czegoś dobrego od Jahwe?


text:
Elizeusz zaś powiedział: Posłuchajcie, co mówi Jahwe. Oto jego słowa: Jutro o tej samej porze jedną sea najczystszej mąki można będzie znów otrzymać za jednego sykla; za jednego sykla otrzyma się też [jak dawniej] w bramie Samarii dwie sea jęczmienia.


text:
A tarczownik, na którego ramieniu wspierał się król, odpowiedział mężowi Bożemu: Czy byłoby to możliwe, nawet gdyby Jahwe uczynił okna w niebie? Rzekł na to Elizeusz: Zobaczysz to sam na własne oczy, ale jeść z tego nie będziesz.


text:
U bramy miasta siedziało czterech trędowatych, którzy tak do siebie mówili: Dlaczego mamy tu siedzieć aż do śmierci?


text:
Jeżeli wejdziemy do miasta, w którym panuje taki głód, to pomrzemy. Jeżeli zaś zostaniemy tutaj, także pomrzemy. Chodźmy, wtargnijmy do obozu Aramejczyków, jeżeli darują nam życie, będziemy żyli; jeżeli nas pozabijają, nie będziemy żyli.


text:
I wstali o zmierzchu, żeby się udać do obozu Aramejczyków. Ale gdy znaleźli się już koło wejścia do obozu, zobaczyli, że nie było w nim nikogo.


text:
Pan bowiem sprawił, że w obozie Aramejczyków dał się słyszeć turkot rydwanów i tętent koni, i wrzawa zbliżania się wielkiej liczby wojowników. Zaczęli tedy [Aramejczycy] mówić do siebie: Zapewne król izraelski wynajął za własne pieniądze władców chetyckich i egipskich, żeby ruszyli przeciwko nam i zaatakowali nas.


text:
Zerwali się więc i jeszcze o zmierzchu rzucili się do ucieczki, pozostawiając swoje namioty, konie, osły i obóz z całym wyposażeniem. Uciekli, żeby tylko ratować życie.


text:
Kiedy trędowaci przyszli do bramy obozu, [spokojnie] weszli do jednego z namiotów, gdzie najedli się i napili do woli, a wychodząc zabrali ze sobą srebro, złoto oraz szaty, które ukryli. Potem wróciwszy weszli do innego namiotu, zabrali z niego różne przedmioty i też je ukryli.


text:
Lecz w pewnej chwili zaczęli sobie mówić: Źle zrobiliśmy! Dziś wypada dzień dobrej nowiny. Jeżeli będziemy milczeli aż do rana, spotka nas słuszna kara. Chodźmy, powiadomimy o wszystkim pałac królewski.


text:
Poszli więc, a spotkawszy strażników bram miejskich, powiedzieli im tak: Weszliśmy do obozu Aramejczyków i nie spotkaliśmy tam nikogo: nikogo z ludzi, żadnego ludzkiego głosu. Były tam tylko uwiązane konie i osły oraz namioty z pełnym wyposażeniem.


text:
Król wstał w nocy i powiedział do swoich sług: Chcę wam powiedzieć, co uczynili nam Aramejczycy: Wiedząc, że jesteśmy znękani klęską głodu, opuścili podstępnie swój obóz i ukryli się na pobliskich polach, myśląc sobie zapewne tak: Gdy wyjdą z miasta, pochwycimy ich żywcem i wejdziemy do ich miasta.


text:
Zabrał wtedy głos jeden z jego sług i powiedział: Weźmy pięć koni z tych, które jeszcze zostały w mieście - jest z nimi tak jak z całym mnóstwem albo dotąd ocalałych, albo już poległych Izraelitów - i poślijmy tam ludzi na zwiad.


text:
Wzięto tedy dwa rydwany zaprzężone i król wysłał ludzi śladami pozostawionymi przez wojsko Aramejczyków. Nakazał im: Idźcie i zobaczcie!


text:
Szli więc za nimi aż do Jordanu - drogą zasłaną ubraniami i różnymi przedmiotami, które Aramejczycy, uchodząc pośpiesznie, porzucili. Wróciwszy zwiadowcy o wszystkim opowiedzieli królowi.


text:
Tymczasem ludzie wyszli i zaczęli grabić obóz Aramejczyków. Wkrótce można było dostać jedną sea najczystszej mąki za jednego sykla i dwie sea jęczmienia również za jednego sykla, zgodnie z tym, co powiedział Jahwe.


text:
Straż przy bramie miasta powierzył król tarczownikowi, na którego ramieniu się zwykle wspierał. Ale [gdy pełnił on swą służbę], tłum stratował go na śmierć, zgodnie z tym, co powiedział mąż Boży, kiedy przyszedł do niego król.


text:
Kiedy bowiem mąż Boży mówił do króla: Jutro o tej samej porze za jednego sykla otrzyma się w bramie Samarii dwie sea jęczmienia oraz jedną sea najczystszej mąki również za jednego sykla,


text:
to ów tarczownik powiedział: Czy byłoby to możliwe, nawet gdyby Jahwe uczynił okna w niebie? Wtedy to Elizeusz powiedział: Zobaczysz to sam na własne oczy, ale jeść z tego nie będziesz.


text:
Elizeusz powiedział do kobiety, której dziecko kiedyś przywrócił do życia: Wstań, uchodź stąd z całą twoją rodziną i zamieszkaj w innej okolicy, gdzie będziesz mogła, gdyż Jahwe zsyła na cały ten kraj klęskę głodu, która będzie trwała siedem lat.


text:
Wstawszy tedy kobieta uczyniła tak, jak jej nakazał mąż Boży: poszła z całą swoją rodziną i pozostawała przez siedem lat w kraju Filistynów.


text:
Król zaś akurat rozmawiał z Gechazim, sługą męża Bożego, domagając się, żeby mu ów sługa wyliczył wszystkie niezwykłe dzieła, których dokonał Elizeusz.


text:
Sługa opowiadał właśnie o tym, jak jego pan przywrócił do życia pewnego zmarłego, kiedy weszła kobieta, której syna z martwych wskrzesił Elizeusz, i zaczęła przedstawiać królowi sprawę swojego domu i pola. Powiedział wtedy Gechazi: Królu mój i panie, oto kobieta i jej syn, którego Elizeusz przywrócił do życia.


text:
Zapytana o to przez króla, kobieta opowiedziała mu o wszystkim. Król przywołał jednego ze swych urzędników i wydał mu taki rozkaz: Dopilnuj, żeby zwrócono jej wszystko, co do niej należało ze wszystkimi [corocznymi] zbiorami z pól, od czasu wyjścia jej z tego kraju aż do dnia dzisiejszego.


text:
Elizeusz udał się do Damaszku. Gdy królowi Aramu, Ben-Hadadowi, który był wtedy chory, doniesiono, że przybył tam mąż Boży,


text:
król tak powiedział do Chazaela: Weź ze sobą jakiś podarek, udaj się do męża Bożego i za jego pośrednictwem zapytaj Jahwe, czy wyjdę z tej choroby.


text:
Udał się tedy Chazael do Elizeusza, przynosząc ze sobą dary z tego wszystkiego, co było najcenniejsze w Damaszku. Dary dźwigało czterdzieści wielbłądów. Kiedy przybył na miejsce, stanął przed Elizeuszem i powiedział: syn twój, Ben-Hadad, król Aramu, przysłał mnie, żebym cię zapytał, czy wyjdzie on z tej choroby.


text:
Rzekł na to Elizeusz: wracaj i powiedz, że napewno wyjdzie z tej choroby, ale że Jahwe objawił mi również, iż wkrótce potem umrze.


text:
[Powiedziawszy to] mąż Boży zatrzymał swój wzrok na Chazaelu i tak mu się przypatrywał, że tamten aż poczerwieniał.


text:
I zapłakał mąż Boży. Chazael zapytał wtedy: Dlaczego mój pan płacze? A Elizeusz odpowiedział: Bo wiem, ile zła ty właśnie wyrządzisz synom Izraela. To ty puścisz z dymem ich miasta warowne, ty wytracisz mieczem ich młodych wojowników, pozbawisz życia ich niemowlęta i będziesz rozpruwał łona ich brzemiennych kobiet.


text:
Rzekł na to Chazael: A czyż twój sługa jest podłym psem, żeby miał dopuszczać się takich zbrodni? Odpowiedział Elizeusz: Jahwe mi już objawił, że ty będziesz królem Aramejczyków.


text:
Opuściwszy Elizeusza, Chazael powrócił do swojego pana, który go zaraz zapytał: Co powiedział ci Elizeusz? On zaś odrzekł: Zapewnia cię, że wyjdziesz z tej choroby.


text:
Nazajutrz Chazael wziął prześcieradło, zmoczył je w wodzie i owinął nim głowę króla, wskutek czego król zmarł. Władzę po zmarłym królu objął Chazael.


text:
W piątym roku panowania Jorama, syna Achaba, króla izraelskiego, kiedy królem judzkim był jeszcze Jozafat, królem w Judzie został Joram, syn Jozafata.


text:
Gdy wstąpił na tron, miał trzydzieści dwa lata, a sprawował władzę przez lat osiem, przebywając w Jerozolimie.


text:
Naśladował swoim życiem królów izraelskich, a zwłaszcza tych z domu Achaba, gdyż miał za żonę jedną z córek Achaba. Czynił wszystko, co jest złe w oczach Jahwe.


text:
Jahwe nie chciał zniszczyć Judy ze względu na Dawida, swego sługę, zgodnie z obietnicą, którą mu uczynił, że mianowicie światłość będzie zawsze nad jego potomkami.


text:
Zebrał tedy Joram wszystkie swoje rydwany i wyruszył na Sair. Kiedy powstawszy nocą zaatakował Edomitów, ci okrążyli ze wszystkich stron jego samego oraz rydwany, natomiast reszta jego wojowników schroniła się w namiotach.


text:
I tak Edom wyzwolił się spod władzy judzkiej [i jest wolny] aż po dzień dzisiejszy. W tym samym czasie usamodzielniła się także Libna.


text:
Kiedy Joram odszedł do swoich przodków i został pochowany obok praojców w Mieście Dawidowym, władzę po nim objął jego syn Ochozjasz.


text:
W dwunastym roku panowania Jorama, syna Achaba, króla izraelskiego, królem Judy został Ochozjasz, syn Jorama.


text:
Kiedy wstępował na tron, miał dwadzieścia dwa lata, rządził zaś tylko jeden rok, przebywając w Jerozolimie. Jego matka nazywała się Atalia i była krewną Ormiego, króla izraelskiego.


text:
W swoim postępowaniu naśladował on Achaba, gdyż był spowinowacony z jego rodem, i czynił to, co jest złe w oczach Jahwe.


text:
Razem z Joramem, synem Achaba, stanął on w Ramot w Gileadzie do walki z Chzaelem, królem Aramu. Aramejczycy zranili Jorama,


text:
wobec czego wrócił on do Jizreel, żeby się wyleczyć z ran zadanych mu przez Aramejczyków pod Ramot, gdzie walczył przeciwko Chazaelowi, królowi Aramu. Wtedy to Ochozjasz, syn Jorama, króla judzkiego, przyszedł do Jizreel, żeby odwiedzić chorego Jorama.


text:
Prorok Elizeusz wezwał do siebie jednego z uczniów prorockich i powiedział mu tak: Przepasz swoje biodra, weź ze sobą naczynie z oliwą i idź do Ramot w Gileadzie.


text:
Gdy przyjdziesz na miejsce, odszukaj Jehu, syna Jozafata, syna Nimsziego. Kiedy go odnajdziesz, niech pozostawi swoich braci i uda się z tobą do innego pomieszczenia.


text:
Wówczas weźmiesz naczynie z oliwą, wylejesz mu oliwę na głowę i powiesz: Oto, co mówi Jahwe: Namaszczam cię na króla izraelskiego. Potem otworzysz drzwi, oddalisz się z stamtąd jak najprędzej.


text:
Kiedy przybył na miejsce, zastał siedzących wszystkich dowódców wojskowych. Powiedział tedy do nich: Wodzu, mam ci coś do powiedzenia. Rzekł na to Jehu: Do którego spośród nas mówisz? A on odpowiedział: Do ciebie, wodzu.


text:
Wstał więc Jehu i wszedł do wnętrza domu, a sługa proroka [poszedł za nim i] wylał mu na głowę oliwę, mówiąc: Oto, co mówi Jahwe, Bóg Izraela: Namaszczam cię na króla ludu Bożego, izraelskiego.


text:
Uderzysz w dom Achaba, twojego pana, a na Izebel Ja sam pomszczę krew moich sług, proroków, oraz krew wszystkich sług Jahwe.


text:
Ulegnie zagładzie cały ród Achaba. Wytracę wszystkich mężczyzn z rodu Achaba, zarówno niewolników, jak i wolnych w całym Izraelu.


text:
Psy będą rozszarpywały na polach Jizreel ciało Izebel i nie znajdzie się nikt, kto zechciałby ją pochować. Potem sługa proroka otworzył drzwi i szybko się stamtąd oddalił.


text:
Wyszedł wtedy Jehu, aby [ponownie] przyłączyć się do sług swojego pana. A oni go zapytali: Czy wszystko w porządku? Po co ten szaleniec przyszedł do ciebie? On im odpowiedział: Sami znacie przecież tego człowieka i wiecie, co mówi.


text:
Lecz oni odrzekli: To nieprawda! Opowiedz nam wszystko! Wtedy on powiedział: Mówił mi tak a tak, oświadczając, iż Jahwe kazał mi donieść: Namaszczam cię na króla izraelskiego.


text:
Natychmiast wszyscy chwycili swoje płaszcze i rozkładali je przed Jehu, zaczynając od najwyższych stopni. Potem zabrzmiały trąby, a oni wszyscy wołali: Jehu jest królem!


text:
Jehu, syn Jozafata, syna Nimsziego, uknuł spisek przeciw Joramowi, który razem z całym Izraelem bronił się wtedy w Ramot w Gileadzie przed Chazaelem, królem Aramejczyków.


text:
Król Joram musiał jednak wrócić do Jizreel, aby leczyć rany, jakie mu zadali Aramejczycy, gdy walczył przeciwko Chazaelowi, królowi Aramu. Jehu wówczas powiedział: Jeżeli się zgadzacie, to niech nikomu nie uda się uciec z miasta, żeby zanieść jakieś wieści do Jizreel.


text:
Potem, wsiadłszy na swój rydwan, ruszył Jehu do Jizreel, gdzie przebywał już Joram, a Ochozjasz, król judzki, przybył tam, żeby odwiedzić Jorama.


text:
Strażnik na wieży obronnej miasta Jizreel, zobaczywszy orszak Jechu, powiedział: Widzę oddział wojska. A Joram na to: Każ wysłać im na spotkanie jednego jeźdźca. Niech ich zapyta, czy przynoszą nam pokój.


text:
Wkrótce znalazł się ów jeździec przed Jehu i rzekł: Król pyta, czy przychodzisz zwiastować nam pokój. Jehu zaś odpowiedział: A cóż ci tak zależy na pokoju? Jedź za mną! A wtedy strażnik oznajmił, że posłaniec minął ich, pojechał dalej i nie wraca.


text:
Posłał więc król drugiego jeźdźca, który dotarłszy do nich, powiedział: Król pyta, czy przychodzisz zwiastować nam pokój. A Jehu znów odpowiedział: A cóż ci tak zależy na pokoju? Jedź za mną!


text:
I znów strażnik dał znać, że wysłannik minął ich, pojechał dalej i nie wraca. [Ponadto dodał], że ten, który prowadzi cały oddział, sposobem jazdy bardzo przypomina Jehu, wnuka Nimsziego, który zwykle jeździ jak szalony.


text:
Wtedy Joram rozkazał: Zaprzęgać! Kiedy zaprzężono konie do rydwanów, ruszył Joram, król izraelski, a z nim Ochozjasz, król judzki, każdy na swoim rydwanie. Jechali naprzeciw Jehu, którego spotkali na polu Nabota z Jizreel.


text:
Zobaczywszy Jehu, Joram powiedział: Czy przynosisz nam pokój, Jehu? A Jehu mu odpowiedział: O jakimże pokoju może być mowa, skoro dotąd rozpuście oddaje się Izebel, twoja matka, uprawiając przy tym różne czary?


text:
Jehu jednak chwycił łuk, a strzała ugodziła Jorama między łopatki, przeszywając serce. Joram osunął się martwy na swym rydwanie.


text:
Jehu zaś powiedział do swego tarczownika Bidkara: Zabierz go i rzuć na pole Nabota z Jizreel. I przypomnij sobie teraz to, co Jahwe powiedział o nim, gdyśmy się skradali na koniach za jego ojcem, Achabem:


text:
Naprawdę widziałem wczoraj krew Nabota i krew jego synów! - wyrocznia Jahwe. Odpłacę ci się podobnie na tym samym polu - wyrocznia Jahwe. Zabierz go więc i rzuć na to pole, zgodnie z przepowiednią Jahwe.


text:
Widząc to Ochozjasz, król judzki, rzucił się do ucieczki w stronę Bet-Haggan. Jehu zaś ruszył w pościg za nim, wydając jednocześnie rozkaz: Jego również zgładzić na tym rydwanie! Ruszyli więc zanim, dopadli go i zranili u wejścia do Gur, niedaleko Jibleam. Zdołał im jeszcze uciec i dotrzeć do Megiddo, gdzie jednak zmarł.


text:
Jego słudzy przewieźli go na rydwanie do Jerozolimy i pochowali w grobowcu jego przodków w Mieście Dawidowym.


text:
Jehu wkroczył do Jizreel. Kiedy dowiedziała się o tym Izebel, pomalowała sobie powieki, upięła włosy i wyglądała przez okno na górze.


text:
Gdy Jehu wkraczał w bramę miasta, zawołała do niego: Czy wszystko w porządku, Zimri, morderco swego pana?


text:
A on spojrzał w stronę tego okna i zapytał: Kto jest ze mną? Kto? Kiedy zaś w oknie ukazało się dwóch czy trzech eunuchów,


text:
zawołał: Zrzućcie ją na dół! I zrzucili ją, tak iż krew obryzgała mury miejskie i konie, a Jehu stratował ją [kopytami końskimi].


text:
Potem, wszedłszy do środka, jadł i pił, a w końcu powiedział: Idźcie, weźcie tę wiedźmę i pochowajcie ją, bo to jednak córka królewska.


text:
Kiedy wrócili i donieśli o tym Jehu, on rzekł: Oto, co przepowiedział Jahwe przez usta swego sługi Eliasza z Tiszbe: Na polu w Jizreel psy rozszarpią ciało Izebel.


text:
Trup Izebel będzie jak gnój użyźniający pole koło Jizreel. Nikt już nie będzie mógł powiedzieć, że to Izebel.


text:
W Samarii żyło siedemdziesięciu potomków Achaba. Jehu napisał list i wysłał go do Samarii do przełożonych miasta, do starszyzny i do opiekunów dzieci Achaba.


text:
Pisał w tym liście tak: Gdy list ten dotrze do was, będą przy was synowie waszego pana, będziecie posiadać rydwany i konie, miasto dobrze obwarowane i oddziały wojskowe.


text:
Otóż zastanówcie się, który z synów waszego pana jest najlepszy i którego z nich, jako najbardziej odpowiedniego, wypadałoby [wybrać na króla], i tego wprowadźcie na tron jego ojca, i zawsze stawajcie do walki w obronie domu waszego pana.


text:
A oni bardzo się przerazili i zaczęli mówić między sobą: Przecież aż dwaj królowie nie zdołali mu się oprzeć, jakże więc my będziemy mogli sobie z nim poradzić?


text:
[Zebrali się tedy] w pałacu królewskim zarządca miasta, starszyzna oraz wychowawcy [synów królewskich] i przekazali królowi Jehu takie oświadczenie: Jesteśmy twoimi sługami i uczynimy wszystko, co tylko rozkażesz. Nie zamierzamy sobie ustanawiać żadnego króla. Czyń, co uważasz za właściwe.


text:
Wówczas Jehu napisał do nich drugi list, w którym donosił: Jeżeli jesteście ze mną, jeżeli chcecie mnie słuchać, to przyjdźcie do mnie jutro o tej samej porze do Jizreel, przynosząc ze sobą głowy wszystkich męskich potomków waszego pana. A było w tym czasie siedemdziesięciu potomków królewskich, którzy przebywali u najznakomitszych mieszkańców miasta i byli przez nich wychowywani.


text:
Kiedy otrzymali ów list [od Jehu], wymordowali tych siedemdziesięciu potomków królewskich, a potem, włożywszy ich głowy w kosze, posłali je do Jizreel, gdzie przebywał Jehu.


text:
Kiedy posłaniec przyszedł z wiadomością, że przyniesiono głowy potomków królewskich, [Jehu] powiedział: Ułóżcie je w dwóch stosach przed samą bramą miejską i niech tam zostaną aż do rana.


text:
Rano zaś on sam wyszedł, pokazał się całemu ludowi i powiedział: Wy jesteście bez winy. To ja uknułem spisek przeciwko mojemu panu i zabiłem go. Ale kto zabijał tych wszystkich?


text:
Pamiętajcie, że żadne słowo nie spadło niespełnione na ziemię; musi się sprawdzić wszystko, co Jahwe powiedział o rodzie Achaba. Jahwe sprawi, że spełni się każde słowo, które wypowiedział przez usta sługi swego Eliasza.


text:
I pozabijał Jehu w Jizreel wszystkich, którzy jeszcze pozostali z rodu Achaba, i wszystkich możnych tego rodu, krewnych i kapłanów, tak że nikt z nich nie pozostał przy życiu.


text:
Spotkawszy tam braci Ochozjasza, króla judzkiego, zapytał: Kim jesteście? A oni odpowiedzieli: Jesteśmy braćmi Ochozjasza, króla judzkiego. Przyszliśmy tu, aby pokłonić się synom króla i synom królowej-matki.


text:
Wtedy Jehu rozkazał: Bierzcie ich żywcem. Pochwycono ich wtedy, po czym zgładzono koło cysterny Szałasów. Razem zginęło ich tam czterdziestu dwóch. Ani jednemu nie darował Jehu życia.


text:
Odszedłszy stamtąd, spotkał Jehu Jonadaba, syna Rekaba. Gdy był już blisko niego, idąc mu naprzeciw, pozdrowił go i zapytał: Czy jesteś szczery wobec mnie tak jak ja wobec ciebie? Jonadab odpowiedział: Tak, jestem! Powiedział mu wtedy Jehu: Jeżeli tak, to podaj mi rękę. Podał mu rękę, a Jehu wziął go na swój rydwan,


text:
mówiąc: Chodź ze mną, a zobaczysz moją gorliwość o sprawy Jahwe. I jechał [Jonadab] razem z nim na jego rydwanie.


text:
Kiedy przybyli do Samarii, Jehu kazał wytropić tych wszystkich z rodu Achaba, którzy jeszcze pozostali przy życiu w Samarii, i zgładził ich zgodnie z tym, co Jahwe przepowiedział Eliaszowi.


text:
Potem zgromadził Jehu cały lud i przemówił tak: Achab nie okazywał zbyt wielkiej czci Baalowi, Jehu będzie mu służył gorliwiej.


text:
Zwołajcie tu teraz do mnie wszystkich proroków Baala, wszystkie jego sługi, wszystkich kapłanów, tak żeby nie brakowało nikogo. Zamierzam bowiem złożyć wielką ofiarę krwawą na cześć Baala. Kto nie weźmie udziału w tej uroczystości, zginie. Jehu działał podstępnie, chcąc zgładzić wszystkie sługi Baala.


text:
Rozesłał Jehu gońców po całym Izraelu i przyszli wszyscy słudzy Baala; nie zabrakło ani jednego. Kiedy weszli do świątyni Baala, wypełniła się ona od jednego krańca do drugiego.


text:
Do strażnika zaś, który miał pod swoją opieką szatnię, Jehu powiedział tak: Wydobądź szaty dla wszystkich sług Baala. I strażnik wydobył dla nich szaty.


text:
Wtedy Jehu, wszedłszy razem z Jonadabem, synem Rekaba, do świątyni Baala, powiedział: Sprawdźcie dokładnie, czy nie ma tu z nami czcicieli Jahwe. Mogą pozostać tylko słudzy Baala.


text:
Gdy już wszyscy weszli do środka, żeby składać ofiary i całopalenia, Jehu postawił na zewnątrz osiemdziesięciu ludzi, wydając im taki rozkaz: Jeżeli zdoła umknąć choć jeden z ludzi wydanych dziś w wasze ręce, zapłaci za to własnym życiem ten, który pozwoli mu uciec.


text:
Kiedy Jehu skończył składanie ofiary całopalenia, wydał rozkaz swej straży przybocznej i tarczownikom: Wchodźcie do środka i zabijajcie ich, ale tak, żeby ani jeden nie wyszedł żywy. I wszystkich wytracili ostrzem miecza. Straż przyboczna i tarczownicy zasłali ich trupami [całą świątynię] i dotarli aż do najświętszego miejsca świątyni Baala.


text:
Połamali na drobne kawałki stelę Baala, zburzyli świątynię Baala i urządzili w tym samym miejscu kloakę, która istnieje tam aż do dnia dzisiejszego.


text:
Sam Jehu nie odwrócił się jednak od wszystkich występków Jeroboama, syna Nebata, który przywiódł cały Izrael do grzechu. Nie zaniechał też kultu złotego cielca, zarówno w Betel, jak i w Dan.


text:
Powiedział tedy Jahwe do Jehu: Ponieważ czyniłeś to, co prawe w moich oczach, a domowi Achaba zgotowałeś to wszystko, co było pragnieniem mojego serca, twoi synowie aż do czwartego pokolenia będą zasiadać na tronie Izraela.


text:
Lecz Jehu sam wcale nie dokładał z całego serca starań, żeby chodzić drogami prawa Jahwe, Boga Izraela. Nie do końca wyrzekł się występków Jeroboama, który cały Izrael doprowadził do grzechu.


text:
Zaczął tedy Jahwe w dniach owych uszczuplać ziemie Izraela. Chazael zadawał klęski Izraelowi na całej jego ziemi:


text:
na wschód od Jordanu zagarnął krainę Gileadu, posiadłości Gadytów i Rubenitów oraz pokolenia Manassesa, a od Aroeru, położonego nad rzeką Arnon - Gilead i Baszan.


text:
Pozostałe dzieje Jehu, wszystkie jego poczynania i jego męstwo są opisane w Księdze Kronik Królów Izraelskich.


text:
Kiedy Jehu odszedł do swoich przodków i został pochowany w Samarii, władzę po nim przejął jego syn, Joachaz.


text:
Atalia, matka Ochozjasza, widząc, że jej syn nie żyje, powstała i postanowiła zgładzić cały ród królewski.


text:
Lecz Joszeba, córka króla Jorama, a siostra Ochozjasza, wzięła Joasza, syna Ochozjasza, i wyprowadziła go spośród synów królewskich, których właśnie zabijano. Razem z jego mamką ukryła go w sypialni, by usunąć go sprzed oczu Atalii. I tak uniknął śmierci.


text:
Przez sześć lat ukrywał się razem z Joszebą w świątyni Jahwe, podczas gdy Atalia sprawowała władzę nad całym krajem.


text:
W siódmym roku Jojada kazał sprowadzić do świątyni Jahwe setników karyjskich i dowódców straży. Zawarł z nimi układ, a następnie, związawszy ich przysięgą w świątyni Jahwe, pokazał im syna królewskiego.


text:
Potem wydał im takie polecenie: Oto, co będziecie robili: jedna trzecia z was, ci, którzy pełnią służbę w szabat, obejmie także straż nad pałacem królewskim,


text:
jedna trzecia stanie przy bramie Sur i wreszcie jedna trzecia - przy Bramie Straży. W ten sposób, zmieniając się, będziecie kolejno pełnili straż przy świątyni.


text:
Natomiast dwa oddziały spośród tych, co kończą służbę w szabat, będą trzymać straż przy królu, gdy znajdzie się w świątyni.


text:
Otoczycie króla ze wszystkich stron, każdy z bronią w ręku. Każdego, kto chciałby się przedrzeć przez wasze szeregi, macie natychmiast zabić. Będziecie zawsze blisko króla, zarówno wtedy, gdy będzie wychodził, jak i wtedy, gdy będzie wchodził.


text:
Setnicy uczynili wszystko dokładnie tak, jak im polecił kapłan Jojada. Zebrawszy swoich ludzi, zarówno tych, którzy przejmowali swoją służbę w szabat, jak i tych, którzy kończyli ją w szabat, udali się do kapłana Jojady.


text:
Kapłan wręczył setnikom włócznie i tarcze, które stanowiły kiedyś własność króla Dawida, a były przechowywane w świątyni Jahwe.


text:
Strażnicy, każdy z bronią w ręku, stali w świątyni od południowego jej narożnika aż do północnego w pobliżu ołtarza, a także na zewnątrz świątyni, i tak otaczali króla ze wszystkich stron.


text:
Kapłan przyprowadził syna królewskiego, włożył mu na głowę diadem i wręczył prawo królewskie. W ten sposób ustanowił go królem: namaścili go, a potem, klaszcząc w dłonie, wołali: Niech żyje król!


text:
Kiedy Atalia usłyszała okrzyki strażników i zgiełk ludu, przyszła do świątyni Jahwe do zebranych tam ludzi.


text:
Rozejrzała się i zobaczyła króla, który, zgodnie ze zwyczajem, siedział na podwyższeniu. Obok króla stali dowódcy [straży] i trębacze, a cały lud radował się przy dźwiękach trąb. [Widząc to wszystko] Atalia rozdarła swoje szaty i zawołała: Spisek, spisek!


text:
Skinął tedy kapłan Jojada na setników, którzy dowodzili oddziałami wojowników, i powiedział im: Wyprowadźcie ją ze świątyni, poza szeregi [straży], a każdego, kto za nią pójdzie, zabijcie. Kapłan powiedział im bowiem [jeszcze wcześniej], że nie może być zgładzona w świątyni Jahwe.


text:
Zrobiono więc przejście dla niej, a gdy zmierzała ku pałacowi królewskiemu i znalazła się już na drodze przeznaczonej dla koni, zabito ją.


text:
Przymierze, które wówczas zawarł Jojada, było przymierzem Jahwe z królem i ludem. Na mocy tego przymierza król i lud mieli się stać ludem Jahwe. Doprowadził także do zawarcia przymierza między królem a całym ludem.


text:
Potem cały lud wkroczył do świątyni Baala i zniszczył ją: porozwalano doszczętnie wszystkie ołtarze, poniszczono posągi i zabito przed ołtarzem Mattana, kapłana Baala. Rozmieściwszy strażników w świątyni Jahwe,


text:
wziął Jojada setników karyjskich i dowódców strażników i w otoczeniu całego ludu odprowadził króla ze świątyni Jahwe przez Bramę Straży do pałacu królewskiego. I zasiadł Joasz na tronie królewskim.


text:
Radował się lud całego kraju, a miasto zażywało pokoju. Atalia zaś zginęła od miecza na drodze przeznaczonej dla koni.


text:
Został królem w siódmym roku panowania Jehu i piastował władzę w Jerozolimie przez lat czterdzieści. Jego matka nazywała się Sibeja i pochodziła z Beer-Szeby.


text:
Tylko miejsca kultu na wyżynach nie zostały całkowicie zniszczone. Lud w dalszym ciągu składał ofiary krwawe i palił kadzidła na wyżynach.


text:
Pewnego razu powiedział Joasz do kapłanów: Wszystkie kosztowności ze skarbca świątynnego, które wpływają jako podatek świątynny do świątyni Jahwe, czyli pieniądze z opłat osobistych, pieniądze złożone według określonej wartości przez poszczególne osoby za ich wykup i wreszcie pieniądze, które ktoś z własnej woli przynosi do świątyni -


text:
wszystko to niech zbiorą kapłani od ludzi sobie znanych i niech przeznaczą na naprawę różnych uszkodzeń świątyni, gdzie tylko jakie znajdą.


text:
Jednakże jeszcze po dwudziestu trzech latach panowania króla Joasza kapłani nie zdołali naprawić wszystkich uszkodzeń świątyni.


text:
Król Joasz wezwał tedy kapłana Jojadę oraz innych kapłanów i zapytał ich: Dlaczego nie naprawiacie uszkodzeń świątyni? Od tej pory nie będziecie już mogli przyjmować pieniędzy od znanych wam ludzi [na własne potrzeby]. Wszystko będziecie przeznaczać na naprawianie zniszczeń świątyni.


text:
I kapłani musieli się zgodzić na to, że nie będą już więcej zbierać żadnych pieniędzy od ludu, ale też nie będą się już troszczyć o naprawianie świątyni.


text:
Wtedy to kapłan Jojada wziął skrzynię, zrobił w niej u góry otwór i umieścił ją obok ołtarza, z prawej strony wejścia do świątyni Jahwe. Kapłani czuwający przy wejściu wkładali do tej skrzyni wszystkie pieniądze, jakie przynoszono do świątyni Jahwe.


text:
Kiedy widzieli, że skrzynia była już prawie pełna, przychodził sekretarz króla razem z arcykapłanem i wysypywano oraz ważono pieniądze, które zostały przyniesione do świątyni Jahwe.


text:
Pieniądze już zważone przekazywano do rąk tych, którzy byli odpowiedzialni za prace podejmowane w świątyni Jahwe. Oni z tych pieniędzy płacili cieślom oraz innym rzemieślnikom pracującym w świątyni Jahwe,


text:
[takim jak] murarze i kamieniarze. Za te pieniądze kupowano również drewno i kamienie ciosane, niezbędne do naprawy uszkodzeń świątyni Jahwe. Z nich wreszcie pokrywano wszystkie wydatki związane z naprawami uszkodzeń.


text:
Natomiast nie wolno było używać tych pieniędzy na zakup do świątyni Jahwe Morza Srebrnego, noży, naczyń do picia, trąb, żadnych przedmiotów ze złota lub srebra.


text:
Od ludzi, w których ręce były składane pieniądze przeznaczone dla pracujących przy naprawie świątyni, nie żądano żadnych rachunków, gdyż ich postępowanie było znane z uczciwości.


text:
Pieniądze z ofiar za przestępstwa oraz za grzechy nie były przekazywane do [skarbca] świątyni Jahwe. Były one przeznaczane dla kapłanów.


text:
W tym czasie Chazael, król Aramejczyków, wyruszył na wojnę przeciw Gat i zdobył je. Postanowił też zaatakować Jerozolimę.


text:
Joasz, król judzki, zebrał wszystkie dary święte, które złożyli [w świątyni] Jozafat, Joram i Ochozjasz, jego poprzednicy na tronie judzkim; dodał do tego to, co sam dla niej ofiarował, a także wszelkie złoto, jakie znajdowało się w skarbcach świątynnych i w pałacu królewskim - i wszystko to posłał Chazaelowi, królowi aramejskiemu, który dopiero wtedy odstąpił od Jerozolimy.


text:
Jego słudzy zbuntowali się pewnego dnia, uknuli spisek i zabili Joasza w jego pałacu w Millo, położonym koło zejścia do Silla. [22] Jozabad, syn Szimeata, i Jozabad, syn Szomera, jego słudzy, zadali mu takie ciosy, że umarł. Kiedy go pochowano obok jego przodków w Mieście Dawidowym, władzę po nim objął jego syn Amazjasz.


text:
W roku dwudziestym trzecim panowania Joasza, syna Ochozjasza, króla judzkiego, na tron izraelski w Samarii wstąpił Joachaz, syn Jehu, i sprawował władzę przez lat siedemnaście.


text:
Czynił wszystko to, co złe w oczach Jahwe: naśladował Jeroboama, syna Nebata, we wszystkich jego grzechach, którymi doprowadził do występku cały naród izraelski. Nie schodził Joachaz z tej drogi.


text:
I rozgniewał się Jahwe na synów Izraela, i wydał ich na długi czas w ręce Chazaela, króla aramejskiego, oraz w ręce Ben-Hadada, syna Chazaela.


text:
Błagał więc Joachaz o pomoc Jahwe. I wysłuchał go Jahwe, bo widział cierpienia Izraela, uciskanego przez króla Aramejczyków.


text:
I zesłał Jahwe Izraelowi wybawiciela. Wyzwoleni spod przemocy Aramejczyków synowie Izraela znów - jak za dawnych czasów - zamieszkali pod swoimi namiotami.


text:
Nie odwracali się jednak od grzechów popełnionych przez dom Jeroboama, który doprowadził do upadków cały Izrael. Chodzili tymi samymi drogami, aszera zaś stała jak dawniej w Samarii.


text:
Jahwe bowiem nie pozwalał Joachazowi mieć więcej wojska niż tylko pięćdziesięciu jeźdźców, dziesięć rydwanów i dziesięć tysięcy pieszych wojowników. Wszystkie pozostałe oddziały zniszczył król aramejski, obchodząc się z nimi tak jak z prochem ziemi, rozproszonym ludzkimi stopami.


text:
Pozostałe dzieje Joachaza, wszystkie jego dokonania i jego męstwo są opisane w Księdze Kronik Królów Izraelskich.


text:
Kiedy Joachaz odszedł do swoich przodków i został pochowany w Samarii, władzę po nim objął jego syn Joasz.


text:
W roku trzydziestym siódmym panowania Joasza, króla Judy, królem izraelskim w Samarii został syn Joachaza, Joasz, który sprawował władzę przez szesnaście lat.


text:
Czynił to wszystko, co złe w oczach Jahwe, popełniając te same zbrodnie, co kiedyś syn Nebata Jeroboam, który doprowadził do wielu upadków cały Izrael. Tą samą drogą kroczył Joasz.


text:
Pozostałe dzieje Joasza, wszystkie jego poczynania i jego męstwo, a zwłaszcza wojny z Amazjaszem, królem judzkim, są opisane w Księdze Kronik Królów Izraelskich.


text:
Kiedy Joasz odszedł do swoich przodków, władzę po nim objął Jeroboam. Joasz został pochowany w Samarii obok królów izraelskich.


text:
Elizeusz zapadł na ciężką chorobę, wskutek której potem zmarł. Przybył do niego król izraelski Joasz i płacząc nad nim, mówił: Ojcze mój, ojcze mój! Rydwanie Izraela i konnico jego!


text:
Rzekł wówczas Elizeusz do króla izraelskiego: Połóż twoją rękę na łuku! Gdy król położył rękę na łuku, Elizeusz położył swoje ręce na rękach króla i powiedział:


text:
Otwórz okno, od strony wschodniej! Kiedy on otworzył okno, Elizeusz powiedział: Wypuść jedną strzałę! Gdy król wypuścił strzałę, Elizeusz powiedział: Jest to strzała wybawienia, które przyjdzie od Jahwe, strzała wyzwolenia spod jarzma Aramejczyków. To ty pokonasz Aramejczyków pod Afek, zniszczysz ich zupełnie.


text:
Rzekł Elizeusz po chwili: Weź znów strzały! Kiedy on wziął strzały, powiedział Elizeusz do króla izraelskiego: Uderzaj nimi o ziemię! On uderzył trzy razy i na tym poprzestał.


text:
Rozgniewał się tedy na niego mąż Boży i powiedział: Trzeba było uderzyć conajmniej pięć albo sześć razy. Wtedy wyniszczyłbyś Aramejczyków całkowicie, a tak pokonasz ich tylko trzy razy.


text:
Kiedy już Elizeusz zmarł i pogrzebano go, każdego roku zbrojne oddziały Moabitów zapuszczały się w głąb kraju.


text:
Otóż zdarzyło się kiedyś, że ludzie grzebiący zmarłego zobaczyli, jak nadciągała jedna ze zbrojnych band Moabitów. Z pośpiechem wrzucili więc ciało zmarłego do grobu Elizeusza i uciekli. Zmarły, dotknąwszy kości Elizeusza, ożył i stanął o własnych siłach.


text:
Ale Jahwe litował się nad nimi i miał dla nich wiele zmiłowania. Zwrócił się ku nim ze względu na przymierze, jakie zawarł z Abrahamem, Izaakiem i Jakubem. Nie chciał dopuścić, żeby ich zgładzono, i nie odrzucał ich aż po dzień dzisiejszy od swego oblicza.


text:
Joasz, syn Joachaza, odzyskał z rąk Ben-Hadada, syna Chazaela, wszystkie miasta, które Chazael zdobył podczas wojny z jego ojcem Joachazem. Joasz pokonał go trzy razy i odzyskał miasta izraelskie.


text:
W drugim roku panowania Joasza, syna Joachaza, króla izraelskiego, królem judzkim został Amazjasz, syn Joasza.


text:
Miał on dwadzieścia pięć lat, kiedy wstępował na tron, a rządził w Jerozolimie przez lat dwadzieścia dziewięć. Jego matka nazywała się Joaddan i pochodziła z Jerozolimy.


text:
Czynił [Amazjasz] to, co prawe w oczach Jahwe, ale nie tak jak jego praojciec, Dawid. Naśladował we wszystkim swego ojca Joasza.


text:
Miejsca kultu na wyżynach nie zniknęły jednak całkowicie. Lud w dalszym ciągu składał ofiary krwawe i spalał kadzidła na wyżynach.


text:
Kiedy już Amazjasz mocniej uchwycił władzę we własne ręce, zwrócił się przeciw sługom, którzy kiedyś zabili jego ojca, króla.


text:
Ale nie zgładził wszystkich synów morderców, zgodnie z tym, co jest napisane w prawie Mojżeszowym, w którym Jahwe tak nakazuje: Ojcowie nie muszą ponosić śmierci za swoich synów, a dzieci nie muszą umierać za rodziców. Niech każdy umiera za własne grzechy.


text:
W Dolinie Soli wyciął dziesięć tysięcy Edomitów, obległ i zdobył miasto Selę, i nadał mu nową nazwę: Jokteel. Tak też nazywa się ono po dzień dzisiejszy.


text:
Wysłał tedy Amazjasz swoich ludzi do Joasza, syna Joachaza, syna Jehu, króla izraelskiego, i kazał mu powiedzieć: Przyjdź, to zmierzymy się [w walce]!


text:
Na to Joasz, król izraelski, odpowiedział przez swoich wysłanników Amazjaszowi, królowi judzkiemu: Cierń z Libanu przesłał cedrowi na Libanie taką oto prośbę: Daj twą córkę za żonę mojemu synowi! Lecz dzikie zwierzęta, żyjące na Libanie, biegnąc stratowały cierń.


text:
To prawda, że pokonałeś Edomitów, i dlatego pełne pychy jest twoje serce. Upajaj się twoją chwałą, ale pozostań u siebie. Po co masz ściągać nieszczęście na siebie samego i całą Judę?


text:
Ale Amazjasz go nie usłuchał. Tak więc wyruszył Joasz, król izraelski, i zmierzył się z Amazjaszem, królem judzkim, pod Bet-Szemesz w Judzie.


text:
Amazjasza zaś, króla judzkiego, syna Joasza, syna Ochozjasza, pojmał pod Bet-Szemesz Joasz, król izraelski. Potem dotarł do Jerozolimy, zrobił w murze miasta wyłom na czterysta łokci, to znaczy od Bramy Efraima aż do Bramy Węgła,


text:
zabrał wszystko złoto i srebro oraz wszystkie [cenne] przedmioty, które znajdowały się w świątyni Jahwe tudzież w skarbcach pałacu królewskiego. Wziął też zakładników i wrócił do Samarii.


text:
Pozostałe dzieje Joasza, wszystkie jego poczynania, jego męstwo, a zwłaszcza zwycięskie wojny z Amazjaszem, królem judzkim, są opisane w Księdze kronik królów izraelskich.


text:
Kiedy Joasz odszedł do swoich przodków i został pochowany obok królów izraelskich w Samarii, władzę po nim objął jego syn Jeroboam.


text:
Amazjasz, syn Joasza, króla judzkiego, żył jeszcze piętnaście lat po śmierci Joasza, syna Joachaza, króla izraelskiego.


text:
Kiedy uknuto przeciw niemu spisek w Jerozolimie, uciekł do Lakisz. Ścigano go jednak aż do Lakisz i tam zgładzono.


text:
Ciało jego przewieziono końmi do Jerozolimy i tam, w Mieście Dawidowym, pochowano obok jego przodków.


text:
Wtedy cały lud judzki ustanowił królem, na miejsce Amazjasza, jego szesnastoletniego syna Azariasza.


text:
To Azariasz odbudował Elat i przywrócił go Judzie, kiedy król [jego ojciec], odszedł już do swoich przodków.


text:
W piętnastym roku panowania Amazjasza, króla judzkiego, królem izraelskim w Samarii został Jeroboam, syn Joasza. Jego rządy trwały czterdzieści jeden lat.


text:
Czynił on wszystko to, co złe w oczach Jahwe: Naśladował we wszystkich występkach syna Nebata, Jeroboama, który doprowadził do upadku cały Izrael.


text:
On to utrwalił granice Izraela od Wejścia do Chamat aż do Morza Araby, zgodnie z tym, co Jahwe, Bóg Izraela, powiedział przez usta sługi swojego, syna Amittaja, proroka Jonasza, który żył w Gat-ha-Chefer.


text:
Jahwe widział bowiem wielki ucisk Izraelitów, wśród których nie było już ani niewolnika, ani wolnego - nikogo, kto mógłby pospieszyć Izraelowi z pomocą.


text:
Ale Jahwe nie postanowił jeszcze wymazać imienia Izraela spod niebios i zesłał mu wybawienie przez ręce Jeroboama, syna Joasza.


text:
Pozostałe dzieje Jeroboama, wszystkie jego dokonania, jego męstwo, a zwłaszcza to, jak zdobył i ponownie przyłączył do Izraela Damaszek oraz Chamat, należące kiedyś do Judy - wszystko to jest opisane w Księdze Kronik Królów Izraelskich.


text:
Kiedy Jeroboam odszedł do swoich przodków, królów izraelskich, władzę po nim objął jego syn Zachariasz.


text:
W roku dwudziestym siódmym panowania Jeroboama, króla izraelskiego, królem judzkim został Azariasz, syn Amazjasza.


text:
Miał on szesnaście lat, kiedy został królem, a rządy sprawował w Jerozolimie przez pięćdziesiąt dwa lata. Jego matka nazywała się Jekolia i pochodziła z Jerozolimy.


text:
Ale i za jego czasów nie znikły całkowicie miejsca kultu na wyżynach. Lud nadal składał ofiary krwawe i palił kadzidła na wyżynach.


text:
Jahwe ciężko doświadczył króla: dotknął go trądem, tak że był trędowaty aż do śmierci i pozostawał w miejscu odosobnionym. Na czele domu królewskiego stał odtąd syn króla, Jotam. On też sądził ludność całego kraju.


text:
Kiedy Azariasz odszedł do swoich przodków, pochowano go obok jego praojców w Mieście Dawidowym, a władzę po nim przejął jego syn Jotam.


text:
W roku trzydziestym ósmym panowania Azariasza, króla judzkiego, królem izraelskim w Samarii został Zachariasz, syn Jeroboama. Jego panowanie trwało tylko sześć miesięcy.


text:
Czynił on wszystko to, co złe w oczach Jahwe, tak jak to czynili jego ojcowie: nie schodził z drogi występków syna Nebata, Jeroboama, który cały Izrael doprowadził do upadku.


text:
Przeciwko niemu uknuł spisek syn Jabesza, Szallum, który go zgładził na oczach ludu w Jibleam i objął po nim władzę.


text:
Jahwe powiedział kiedyś do Jehu: Synowie twoi aż do czwartego pokolenia będą zasiadać na tronie izraelskim. I tak było.


text:
W roku trzydziestym dziewiątym panowania Ozjasza, króla judzkiego, królem w Samarii został Szallum, syn Jabesza. Rządził tylko jeden miesiąc.


text:
Z Tirsy przyszedł bowiem do Samarii syn Gadiego, Menachem, zabił w Samarii Szalluma, syna Jabesza, i objął po nim władzę.


text:
Pozostałe dzieje Szalluma, a zwłaszcza zawiązany przez niego spisek, - wszystko to jest opisane w Księdze Kronik Królów Izraelskich.


text:
Wtedy to Menachem uderzył na miasto Tappuach i wybił w nim oraz w okolicy, zaczynając od Tirsy, całą ludność, a to dlatego, że nie otworzono przed nim bram miasta; kazał też pootwierać mieczem łona wszystkich brzemiennych kobiet.


text:
W trzydziestym dziewiątym roku panowania Azariasza, króla judzkiego, królem izraelskim został syn Gadiego, Menachem. Rządził on w Samarii przez dziesięć lat.


text:
Czynił wszystko, co złe w oczach Jahwe, i nie schodził, jak długo żył, z drogi występków syna Nebata, Jeroboama, który cały Izrael doprowadził do upadku.


text:
W tym czasie król asyryjski Pul napadł na kraj Menachema. Dał on wtedy Pulowi tysiąc talentów srebra w zamian za pomoc przy umacnianiu swej królewskiej władzy.


text:
Menachem otrzymywał te pieniądze od wszystkich Izraelitów - zwłaszcza od tych, którzy byli bogaci - by je przekazać królowi asyryjskiemu. Od każdego domagał się pięćdziesięciu sykli srebra. Król asyryjski rzeczywiście wycofał się z kraju, nie bawiąc w nim zbyt długo.


text:
Pozostałe dzieje Menachema, wszystkie jego dokonania są opisane w Księdze Kronik Królów Izraelskich.


text:
W pięćdziesiątym roku panowania Azariasza, króla judzkiego, królem izraelskim w Samarii został Pekachiasz, syn Menachema. Jego panowanie trwało dwa lata.


text:
Czynił on wszystko, co złe w oczach Jahwe, nie schodził z drogi występków syna Nebata, Jeroboama, który cały Izrael doprowadził do upadku.


text:
Jego tarczownik Pekach, syn Remaliasza, uknuł przeciwko niemu spisek i zabił go w Samarii w wieży pałacu królewskiego. Zgładził także Argoba i Arieha oraz pięćdziesięciu Gileadytów [ którzy byli z królem]. Zamordowawszy Pekachiasza, sam przejął po nim władzę.


text:
W pięćdziesiątym drugim roku panowania Azariasza, króla judzkiego, królem izraelskim w Samarii został Pekach, syn Remaliasza. Jego panowanie trwało dwadzieścia lat.


text:
Czynił on to, co złe w oczach Jahwe, i nie schodził z drogi występków syna Nebata, Jeroboama, który doprowadził do upadku cały Izrael.


text:
Za czasów Pekacha, króla izraelskiego, Tiglat-Pileser, król asyryjski, wtargnął [do kraju] i zdobył Ijjon, Abel-Bet-Maaka, Janoach, Kedesz, Chasor, Gilead, Galileę, całą krainę Neftalego. Wszystkich mieszkańców tych ziem przesiedlono do Asyrii.


text:
Ozeasz, syn Eli, uknuł spisek przeciwko Pekachowi, synowi Remaliasza, i zabił go, przejmując po nim władzę w dwudziestym roku panowania Jotama, syna Ozjasza.


text:
W drugim roku panowania Pekacha, syna Remaliasza, króla izraelskiego, królem judzkim został Jotam, syn Ozjasza.


text:
Miał on dwadzieścia pięć lat, kiedy został królem, a rządził w Jerozolimie przez szesnaście lat. Jego matka nazywała się Jerusza i była córką Sadoka.


text:
Jednakże i za jego czasów nie znikły całkowicie miejsca kultu na wyżynach. Lud nadal składał ofiary krwawe i palił kadzidła na wyżynach. To Jotam zbudował Bramę Górną w świątyni Jahwe.


text:
Za jego czasów Jahwe sprawił, że przeciw Judzie zaczęli zbrojnie występować Resin, król aramejski, oraz Pekach, syn Remaliasza.


text:
Kiedy Jotam odszedł do swoich przodków i został pochowany obok praojców w Mieście Dawidowym, władzę po nim objął jego syn Achaz.


text:
Wstępując na tron, Achaz miał dwadzieścia lat, sprawował zaś władzę w Jerozolimie przez lat szesnaście. Nie czynił tego, co prawe w oczach Jahwe, jego Boga, tak jak to czynił kiedyś jego praojciec, Dawid.


text:
Chodził drogami królów izraelskich, co więcej, kazał nawet przeprowadzić swego syna przez ogień, tak jak to czyniły w swej obrzydliwości narody, które Jahwe usunął z ziem przeznaczonych dla synów Izraela.


text:
Składał też ofiary krwawe i palił kadzidła na wyżynach, na pagórkach i pod wszystkimi zielonymi drzewami.


text:
Wtedy to Resin, król aramejski, syn Remaliasza, i Pekach, król izraelski, wyruszyli przeciwko Jerozolimie i zaatakowali ją. Zaczęli oblegać Achaza, ale nie mogli go pokonać.


text:
Resin, król aramejski, rozciągnął władzę Aramejczyków na Elat. Usunął z Elat Judejczyków, a osadził tam Edomitów, którzy mieszkają w tym mieście aż po dzień dzisiejszy.


text:
Achaz wysłał swoich ludzi do króla asyryjskiego Tiglat-Pilesera i kazał powiedzieć tak: jestem twoim sługą i synem. Przyjdź i uwolnij mnie z rąk króla aramejskiego i z rąk króla izraelskiego, którzy wystąpili przeciwko mnie.


text:
Zebrał też Achaz wszystko srebro i złoto, znajdujące się w świątyni Jahwe oraz w skarbcach pałacu królewskiego, i posłał w darze królowi asyryjskiemu.


text:
Usłuchał go król asyryjski i wyruszył na Damaszek. Kiedy go zdobył, wszystkich jego mieszkańców uprowadził do niewoli w Kir, a Resina kazał zgładzić.


text:
Wtedy król Achaz udał się do Damaszku, do Tiglat-Pilesera, króla asyryjskiego. Zobaczywszy znajdujący się tam ołtarz, posłał jego model, a także dokładny opis wykonania kapłanowi Uriaszowi.


text:
Kapłan Uriasz kazał zbudować ołtarz. Wykonano go na polecenie Uriasza jeszcze przed powrotem króla z Damaszku, dokładnie według modelu nadesłanego przez króla Achaza.


text:
Potem złożył na nim ofiarę całopalną, ofiarę z pokarmów, ofiarę z płynów, a wreszcie rozlał krew z ofiary pojednania.


text:
Polecił też, żeby ołtarz z brązu, znajdujący się przed obliczem Jahwe, usunąć sprzed świątyni - stał on między nowym ołtarzem a świątynią - i ustawić obok, po północnej stronie nowego [wielkiego] ołtarza.


text:
Kapłanowi Uriaszowi wydał Achaz ponadto taki rozkaz: Na wielkim ołtarzu niech będą składane poranne ofiary całopalenia i wieczorne ofiary pokarmowe, ofiary całopalenia i ofiary pokarmowe króla, ofiary całopalenia oraz ofiary pokarmowe i płynne ludu całego kraju. Na tym ołtarzu będziesz także wylewał ofiary z płynów oraz krew z ofiar całopalenia, a także krew z wszelkich innych ofiar. Sam zaś zastanowię się jeszcze, do czego będzie używany ołtarz brązowy.


text:
Prócz tego król Achaz polecił poprzecinać wsporniki i podstawy [naczyń poruszających się na kółkach] i usunąć znajdujące się na nich kadzie. Wreszcie kazał tak zwane morze zdjąć z brązowych cielców, które je podtrzymywały, i postawić na kamiennej podłodze.


text:
Ze względu na króla asyryjskiego kazał także usunąć ze świątyni Jahwe zarówno portyk szabatowy, zbudowany już wewnątrz świątyni, jak i zewnętrzne wejście przeznaczone [tylko] dla króla.


text:
Kiedy Achaz odszedł do swoich przodków i został pogrzebany obok swoich praojców w Mieście Dawidowym, władzę po nim objął jego syn Ezechiasz.


text:
W dwunastym roku panowania Achaza, króla judzkiego, królem izraelskim w Samarii został Ozeasz, syn Eli. Jego rządy trwały dziewięć lat.


text:
Czynił wszystko, co złe w oczach Jahwe, ale nie aż do tego stopnia jak poprzedzający go królowie izraelscy.


text:
Zaatakował go Salmanassar, król Asyrii, któremu Ozeasz uległ, a cały kraj musiał od tej pory płacić daninę.


text:
Po jakimś czasie król asyryjski odkrył spisek, który uknuł przeciw niemu Ozeasz. Wysłał mianowicie Ozeasz swoich ludzi do króla Egiptu, So, i zaprzestał płacenia królowi Asyrii corocznej daniny. Kazał go tedy król Asyrii pojmać, zakuć w kajdany i wtrącić do więzienia.


text:
W dziewiątym roku panowania Ozeasza król asyryjski zdobył Samarię. Wszystkich jej mieszkańców izraelskich uprowadził do Asyrii i osiedlił w Chalach nad rzeką Chabor, płynącą w ziemi Gozan, oraz w miastach Medów.


text:
Wszystko to stało się dlatego, że synowie Izraela grzeszyli przeciwko Jahwe, swemu Bogu, który ich wyprowadził z ziemi egipskiej, spod władzy faraona, króla egipskiego, a także dlatego, że czcili obcych bogów.


text:
Dokonywali obrzędów takich jak narody, które Jahwe usunął z ziem przeznaczonych dla synów Izraela, i naśladowali złe przykłady królów izraelskich.


text:
Synowie Izraela usiłowali ukrywać zło, którego się dopuszczali wobec Jahwe, swego Boga. Budowali sobie miejsca kultu na wyżynach, na wszystkich wieżach swych miast - poczynając od baszt strażników, a kończąc na umocnieniach miejskich.


text:
Palili także kadzidła na wszystkich wyżynach, tak jak to czyniły narody, które Jahwe usunął przed nimi, i dopuszczali się rzeczy niegodziwych, przyprawiających o gniew Jahwe.


text:
Dawał więc Jahwe świadectwo o złych czynach Izraela i Judy przez wszystkich ich proroków i "widzących", którzy nawoływali: Zawróćcie z waszych dróg złych i zacznijcie przestrzegać moich nakazów oraz pouczeń, i zachowujcie prawo, które przekazałem waszym ojcom, ogłaszając je przez usta moich proroków.


text:
Ale oni wcale nie słuchali: twarde stały się ich karki, tak jak karki ojców, którzy nie chcieli wierzyć w Jahwe, swego Boga.


text:
Odrzucili zarówno jego pouczenia, jak i przymierze, które zawarł kiedyś z ich ojcami, i nie zważali na to, co przeciwko im mówił. Gonili za nikczemnością, oddawali się próżności na wzór narodów, które ich otaczały, choć Jahwe przykazał, by ich nie naśladowali.


text:
Lekceważyli wszystkie nakazy Jahwe, swego Boga, czyniąc sobie dwa cielce odlane [z metalu] oraz aszery. Kłaniali się wszystkim zastępom niebieskim i służyli Baalowi.


text:
Przeprowadzali przez ogień swoich synów i swoje córki, zajmowali się czarami i wróżbiarstwem oraz czynili wszystko, co złe w oczach Jahwe, powodując tym jego zagniewanie.


text:
Pozostało tylko pokolenie Judy, chociaż Juda również nie przestrzegał nakazów Jahwe, swego Boga, i naśladował złe postępowanie synów Izraela.


text:
Odtrącił więc Jahwe od siebie cały dom Izraela, zesłał na niego ucisk, wydał go w ręce ciemiężycieli, tak że znikł on na zawsze sprzed jego oblicza.


text:
I odłączył Jahwe Izrael od domu Dawida, gdy obwołali sobie królem Jeroboama, syna Nebata. To właśnie Jeroboam odwrócił od Jahwe i doprowadził [cały naród] do wielkich występków.


text:
Nie chcieli się opamiętać, tak że Jahwe odrzucił ich daleko sprzed swego oblicza, jak to przepowiedział przez usta wszystkich swoich sług, proroków. I został Izrael wzięty do niewoli i uprowadzony daleko od swojego kraju, do Asyrii, gdzie przebywa do dnia dzisiejszego.


text:
Król Asyrii sprowadził różne ludy z Babilonu, z Kuta, z Awwa, z Chamat i z Sefarwaim i osiedlił je w miastach Samarii na miejscu synów Izraela. Wzięli więc w posiadanie całą Samarię i zamieszkali w jej miastach.


text:
Kiedy już się tam osiedlili na dobre, nie okazywali żadnej bojaźni przed Jahwe. Zesłał przeto Jahwe na nich gromady lwów, które ich nękały.


text:
Przekazano tedy taką wiadomość królowi asyryjskiemu: Ludy, które wysiedliłeś stąd i osiedliłeś w miastach Samarii, nie wiedzą, jak należy służyć Bogu tego kraju. Bóg ten zesłał przeto na nich gromady lwów, które ich teraz rozszarpują, a wszystko dlatego, że oni nie wiedzą, jak należy służyć Bogu tego kraju.


text:
Król asyryjski wydał zatem takie polecenie: Poślijcie tam jednego z tych kapłanów, których uprowadziliście stamtąd do niewoli. Niech uda się tam, niech tam zamieszka i poucza ludzi, jak należy służyć Bogu tamtego kraju.


text:
Wówczas jeden z tych kapłanów, którzy zostali uprowadzeni z Samarii do niewoli, udał się tam, osiadł w Betel i uczył ludzi, jak powinni czcić Jahwe.


text:
Lecz ludzie ci, mieszkańcy poszczególnych miast, czynili sobie własne bożki i umieszczali je w sanktuariach w miastach przez nich zamieszkanych, na wyżynach przygotowanych przez Samarytan.


text:
Ludzie przybyli z Babilonu uczynili sobie Sukkot-Benota, przybysze z Kuta ulepili Nergala, a ci, którzy przyszli z Chamat - Aszima.


text:
Awwici uczynili Nibchaza i Tartaka. Sefarwaici palili swoje dzieci w ogniu na cześć Adrameleka i Anammeleka, bogów Sefarwaim.


text:
Czcili także Jahwe i ustanawiali kapłanów na wyżynach, wybierając ich spośród własnego ludu, i kapłani ci składali za nich ofiary na wyżynach.


text:
W ten sposób czcili oni Jahwe, ale równocześnie służyli własnym bogom, tak jak to czyniły narody, spośród których zostali tu przesiedleni.


text:
Swoich dawnych obyczajów przestrzegają do dnia dzisiejszego. Nie żywią żadnej bojaźni przed Jahwe, nie przestrzegają pouczeń ani nakazów, ani praw, ani przykazań danych przez Jahwe synom Jakuba, któremu sam dał imię Izrael.


text:
Jahwe zawarł z nimi przymierze i wydał im takie polecenie: Nie wolno wam czcić obcych bogów, nie możecie im oddawać pokłonów; nie będziecie im ani służyć, ani składać żadnych ofiar.


text:
Natomiast bójcie się Jahwe, waszego Boga, Tego, który swoją wielką potęgą i wyciągniętym ramieniem wywiódł was z ziemi egipskiej, Jemu się kłaniajcie, na Jego cześć składajcie ofiary.


text:
Będziecie zachowywać przykazania, polecenia, prawa i nakazy, które wam wydał. Będziecie wprowadzać je w życie i nie będziecie czcić obcych bogów.


text:
Nie będziecie też zapominali o przymierzu, które zawarłem z wami, i nie będziecie oddawali czci obcym bogom.


text:
Będziecie zaś czcić Jahwe, waszego Boga, Tego, który was będzie wybawiał z rąk waszych nieprzyjaciół.


text:
Czcząc Jahwe, narody owe równocześnie oddawały cześć swym bożkom, a ich dzieci i wnuki czynią aż po dzień dzisiejszy to, co czynili ich ojcowie.


text:
W trzecim roku panowania Ozeasza, syna Eli, króla izraelskiego, królem judzkim został Ezechiasz, syn Achaza.


text:
Gdy wstępował na tron miał lat dwadzieścia pięć, a rządził w Jerozolimie lat dwadzieścia dziewięć. Jego matka nazywała się Abijja i była córką Zachariasza.


text:
Doprowadził do usunięcia wszystkich miejsc kultu na wyżynach, poniszczył stele, połamał aszery i pokruszył na drobne kawałki węża miedzianego, którego zrobiono kiedyś na rozkaz Mojżesza - [zniszczył go, gdyż] synowie Izraela palili przed nim kadzidło, nazywając go Nechusztan.


text:
Całą swoją ufność pokładał w Jahwe, Bogu Izraela, i nie miał sobie równego wśród królów judzkich, ani między tymi, którzy go poprzedzali, ani między tymi, którzy przyszli po nim.


text:
Był zawsze blisko Jahwe i nie odchodził od Niego, zachowując dokładnie wszystkie przykazania, które Jahwe dał Mojżeszowi.


text:
A Jahwe był zawsze z Ezechjaszem i wspierał go we wszystkich jego dziełach. Ezechjasz wypowiedział też posłuszeństwo królowi Asyrii i nie chciał być więcej jego poddanym.


text:
Pobił Filistynów na całym obszarze aż po samą Gazę, od wieży strażniczej aż po miasta warowne, odzyskując stracone kiedyś ziemie.


text:
W czwartym roku panowania króla Ezechjasza, czyli w siódmym roku panowania Ozeasza, syna Eli, króla izraelskiego, Salmanassar, król Asyrii, wyruszył na wojnę przeciw Samarii i zaczął ją oblegać.


text:
Zdobył ją po trzech latach. W szóstym roku panowania Ezechjasza, czyli dziewiątym roku panowania Ozeasza, króla izraelskiego, Samaria została wzięta.


text:
Król asyryjski uprowadził Izraelitów w niewolę do Asyrii. Osiedlił ich w Chalach, nad rzeką Chabor, która płynie w krainie Gozan, oraz w miastach Medów.


text:
Spotkało ich to dlatego, że nie słuchali głosu Jahwe, swego Boga, łamiąc Jego przymierze, i że nie zważali wcale na to, co Jahwe nakazał przez sługę swojego, Mojżesza, i nie wprowadzali tego w życie.


text:
W czternastym roku panowania króla Ezechjasza król asyryjski, Sennacheryb, zaczął atakować wszystkie warowne miasta Judy i zdobył je.


text:
Ezechjasz, król judzki, posłał swoich ludzi do Lakisz, żeby powiedzieli królowi asyryjskiemu: Popełniłem błąd! Zostaw mnie tylko w spokoju, a ja wypełnię wszystko, cokolwiek na mnie nałożysz. I nałożył król asyryjski na Ezechjasza, króla judzkiego, daninę w wysokości trzystu talentów srebra i trzystu talentów złota.


text:
Oddał tedy Ezechjasz wszystko srebro, jakie znajdowało się w świątyni Jahwe oraz w skarbcach pałacu królewskiego.


text:
Co więcej, kazał również Ezechjasz, król judzki, pozrywać z drzwi świątynnych złoto, którym zostały obłożone za jego czasów, i także to wszystko złoto odesłał królowi Asyrii.


text:
Król asyryjski wysłał z Lakisz do Jerozolimy głównego dowódcę swoich wojsk, przełożonego eunuchów oraz rabsaka z bardzo licznym wojskiem, żeby zaatakowali króla Ezechjasza. Wyruszyli w drogę i wkrótce dotarli do Jerozolimy. Kiedy przybyli na miejsce, zatrzymali się koło wodociągu przy górnym zbiorniku wody, niedaleko drogi prowadzącej przez Pola Folusznika.


text:
Gdy wezwali do siebie króla, udał się do nich zarządca pałacu królewskiego Eliakim, syn Chilkiasza, a z nim pisarz Szebna i pełnomocnik króla Joach, syn Asafa.


text:
A rabsak odezwał się do nich jako pierwszy w te słowa: Powiedzcie Ezechjaszowi: Wielki król Asyrii pyta: Na kogóż ty liczysz, że czujesz się tak bezpiecznie?


text:
Rzucasz słowa na wiatr, tymczasem ja mam za sobą i radę, i wojsko potrzebne do prowadzenia wojny. W kim więc pokładasz takie nadzieje, że zbuntowałeś się przeciwko mnie?


text:
[Ja wiem], że spodziewasz się pomocy Egiptu, który jest jak nadłamana laska trzcinowa, co przebija dłoń, kiedy ktoś wesprze się na niej. Taki bowiem okazał się faraon, król egipski, wobec wszystkich, którzy na niego liczyli.


text:
A może mi powiecie: ufamy Jahwe, naszemu Bogu! A to przecież ku Jego czci przygotowane miejsce na wyżynach oraz Jego ołtarze kazał poniszczyć Ezechiasz, mówiąc do Judy w Jerozolimie: Będziecie oddawali cześć Bogu tylko przed tym ołtarzem w Jerozolimie.


text:
Radzę ci zawrzeć teraz taki układ z panem moim, królem asyryjskim: dam ci dwa tysiące koni, jeżeli będziesz w stanie znaleźć dla nich tylu jeźdźców.


text:
Czy ty potrafisz odeprzeć atak choćby najmniejszego dowódcy spośród sług mojego pana? Liczysz ciągle na rydwany i konnicę egipską.


text:
A czy myślisz, że ja teraz wbrew woli Jahwe przybywam na to miejsce, żeby je zniszczyć? To Jahwe mi powiedział: Udaj się do tego kraju i zniszcz go!


text:
Eliakim, syn Chilkiasza, Szebna oraz Joach powiedzieli do rabsaka: możesz mówić do twoich sług po aramejsku; rozumiemy [ten język]. W obecności ludzi, którzy są na murach, nie mów do nas po hebrajsku.


text:
Rzekł im na to rabsak: Czyż pan mój posłał mnie, żebym miał przemawiać tylko do ciebie i twojego pana? Czyż nie do ludzi raczej, którzy siedząc na tych murach, są skazani razem z wami na pożywianie się własnymi odchodami i gaszenie pragnienia własnym moczem?


text:
Potem rabsak podszedł bliżej i głosem donośnym zawołał po hebrajsku: Posłuchajcie, co mówi wielki władca, król Asyrii!


text:
Niech wam też Ezechjasz nie mówi, że możecie liczyć na Jahwe. Niech was nie oszukuje, mówiąc: Jahwe na pewno przyjdzie wam z pomocą, a to miasto z pewnością nie dostanie się w ręce króla asyryjskiego.


text:
[Mówię wam]: Nie słuchajcie Ezechjasza, posłuchajcie raczej tego, co mówi król Asyrii: Zechciejcie zawrzeć ze mną pokój i mnie się poddajcie. Wtedy każdy z was będzie spokojnie spożywał to, co ma w winnicy i na drzewach figowych; wszyscy będą czerpali wodę z własnych studni.


text:
[A w swoim czasie] ja przyjdę i zaprowadzę was do kraju takiego jak wasz, dam wam ziemię rodzącą zboże i wino, ziemię chleba i winnic, oliwek i miodu. Tam będziecie żyć, a nie umierać [z głodu]. Nie słuchajcie więc Ezechiasza, bo on was oszukuje zapewnieniami, że Jahwe przyjdzie wam z pomocą.


text:
Gdzież są owi bogowie Chamat i Arpad, gdzie bogowie Sefarwaim, Heny oraz Iwwy? Czyż wyzwolili Samarię z rąk moich?


text:
Czy wśród wszystkich bogów tych krain są jakieś bóstwa, które zdołały je wyzwolić z mojej mocy, żeby można było utrzymywać, że to Jahwe będzie w stanie uwolnić z moich rąk Jerozolimę?


text:
A cały lud milczał, nie odpowiadając ani jednym słowem, ponieważ król wydał już wcześniej taki rozkaz: Nie odpowiadajcie mu nic!


text:
Zarządca pałacu królewskiego Eliakim, syn Chilkiasza, pisarz Szebna oraz pełnomocnik króla Joach, syn Asafa, wrócili w porozdzieranych szatach do króla Ezechiasza i powtórzyli to wszystko, co powiedział rabsak.


text:
Na wieść o tym król Ezechjasz rozdarł swoje szaty, włożył na siebie wór pokutny i poszedł do świątyni Jahwe,


text:
a do proroka Izajasza, syna Amosa, wysłał zarządcę swego pałacu, Eliakima, syna Chilkiasza, pisarza Szebnę i najstarszych spośród kapłanów. Wszyscy byli przyodziani w wory pokutne.


text:
Powiedzieli Izajaszowi, synowi Amosa, tak: Oto, co mówi Ezechiasz: Nadszedł na nas czas udręki, kary i pohańbienia! Dzieci w łonach matek są już bliskie wyjścia na świat, a matki nie mają siły, żeby je urodzić.


text:
Może Jahwe, twój Bóg, usłyszy to wszystko, co powiedział rabsak, którego posłał jego pan, król Asyrii, aby znieważał Boga żywego. Może Jahwe zechce zesłać na niego karę za wszystkie te słowa, które słyszał sam Jahwe, twój Bóg. Zechciej tedy zanieść modły [do Jahwe] za tę resztę, która jeszcze pozostała.


text:
a ten powiedział im tak: Powiedzcie swojemu panu: Oto, co mówi Jahwe! Nie lękaj się słów, które usłyszałeś i którymi słudzy króla asyryjskiego usiłowali Mnie znieważyć.


text:
Ja wprowadzę go w taki stan ducha, że po usłyszeniu pewnej nowiny natychmiast wróci do swego kraju i z mojej woli zginie od miecza na własnej ziemi.


text:
Kiedy rabsak wrócił, król asyryjski atakował właśnie miasto Libnę. Rabsak dowiedział się, że jego pan wycofał się spod Lakisz.


text:
Do króla asyryjskiego zaś dotarły wieści, że Tirhak, król Kusz, wyruszył przeciwko niemu na wojnę. Wysłał tedy ponownie swoich ludzi,


text:
żeby powiedzieli Ezechiaszowi, królowi Judy: Nie daj się zwieść Twojemu Bogu, któremu tak zaufałeś, ponieważ zapewnił cię, że Jerozolima nie zostanie wydana w ręce króla asyryjskiego.


text:
Wiadomo ci przecież, jak królowie asyryjscy postąpili z wszystkimi krajami, na które rzucili klątwę. A ty miałbyś ocaleć?


text:
Czy wszystkie owe narody, jak Gozan, Charan, Resef i Edom z Telassar, które ongiś wygubili moi ojcowie, zostały uratowane przez ich bogów?


text:
Ezechiasz wziął list z rąk wysłannika i przeczytał go. Potem udał się do świątyni Jahwe i rozłożył list przed Jahwe.


text:
I tak zaczął Ezechiasz modlić się do Jahwe: O Jahwe, Boże Izraela! Ty, który zasiadasz na cherubach i jesteś jedynym Bogiem wszystkich królestw ziemskich, Ty, który stworzyłeś niebo i ziemię,


text:
nakłoń, o Jahwe, swoich uszu i wysłuchaj mnie, otwórz twoje oczy i wejrzyj na mnie. Nie puszczaj mimo uszu słów Sennacheryba, który wysłał rabsaka, aby znieważać Boga żywego.


text:
że bóstwa tych narodów powrzucali do ognia. Ale to nie byli bogowie, lecz dzieła rąk ludzkich, uczynione z drewna lub kamienia; dlatego mogli je zniszczyć.


text:
A teraz, o Jahwe, Boże mój, wyrwij mnie z rąk Sennacheryba, żeby wszyscy władcy na całej ziemi poznali, że tylko Ty, o Jahwe, jesteś Bogiem.


text:
Izajasz, syn Amosa, tak kazał powiedzieć Ezechjaszowi: Oto, co mówi Jahwe, Bóg Izraela: Modlitwa, którą zanosiłeś do mnie w sprawie Sennacheryba, została wysłuchana.


text:
Przeciwko niemu wypowiedział Jahwe takie słowa: Gardzi tobą, drwi sobie z ciebie dziewica, córka Syjonu. Głową za tobą potrząsa córka Jeruzalem.


text:
Komuś nabluźnił, kogo znieważyłeś? Przeciwko komu głos podniosłeś? Na kogo z góry patrzyłeś? Czy na Świętego Izraelowego?


text:
Znieważyłeś Pana przez twych wysłanników i przechwalałeś się mnóstwem rydwanów, z którymi wdarłeś się na górskie szczyty i dosięgnąłeś krańców Libanu. Wyciąłem - mówisz - cedry najwyższe i najpiękniejsze cyprysy, wszedłem na jego szczyt najwyższy wchodziłem w leśną gęstwinę.


text:
Czyś nie słyszał o tym, że wszystko, com od dawna planował, co układałem od dni pierwszych, teraz w czyn wprowadzam? Przechwalałeś się, że w gruzy obrócisz nawet najbardziej warowne miasta.


text:
Mieszkańcy tych miast bezradni, drżą wszyscy z przerażenia i wstydu. Czują się jak ziele na polu, jak dopiero wschodząca zielona trawa, jak drobne porosty na dachu, jak zboże słońcem spalone przed czasem swego dojrzewania.


text:
Ale ja wiem dobrze, kiedy wstajesz i kiedy kładziesz się na spoczynek, kiedy wychodzisz albo kiedy wchodzisz, wiem dobrze, jak Mnie nienawidzisz.


text:
Ponieważ jesteś bardzo zagniewany na Mnie, a wieść o twojej bezczelności doszła moich uszu, przeto założę moje kółko w twe nozdrza i okiełznam wędzidłem twoje usta, i każę ci wrócić tą samą drogą, którą tu kiedyś przyszedłeś.


text:
A oto znak, że tak się stanie: W tym roku będziecie się żywić tylko tym, co pozostało na ściernisku po żniwach; w roku następnym - tym, co dziko wyrosło na polach i w winnicach. Ale w trzecim roku zasiejecie już pola i przeprowadzicie zbiory, będziecie uprawiać winnice i spożywać z nich owoce.


text:
Ci, co ocaleją z domu Judy, ci, którzy zostaną, zapuszczą znów głęboko korzenie, a na górze wydadzą owoce.


text:
Z Jerozolimy zaś wyjdzie owa Reszta, z gór Syjonu wrócą ci, co ocaleli. Oto, czego dokona żarliwość Jahwe Zastępów.


text:
Dlatego powiedział Jahwe o królu asyryjskim: Nigdy nie wejdzie do tego miasta, nie wypuści żadnej strzały z łuku, nie wystawi przeciw niemu swej tarczy, nie usypie przeciw niemu żadnego wału.


text:
Jeszcze tej samej nocy anioł Jahwe udał się do obozu Asyryjczyków i zgładził sto osiemdziesiąt pięć tysięcy ludzi. Kiedy rano wstali, widzieli dokoła same trupy.


text:
Kazał tedy Sennacheryb, król Asyrii, zwinąć obóz i odszedł; wrócił do siebie i pozostawał już w Niniwie.


text:
Kiedy pewnego dnia modlił się w świątyni swego boga, Nisroka, jego synowie, Adramelek i Sareser, przebili go mieczem i zbiegli do krainy Ararat. Władzę po nim objął jego syn Asarhaddon.


text:
W tym czasie Ezechiasz zapadł na śmiertelną chorobę. Przyszedł do niego prorok Izajasz, syn Amosa, i powiedział mu: Wydaj ostatnie polecenia twemu domowi, bo już umrzesz, nie wyjdziesz z tej choroby.


text:
Wspomnij na mnie, o Jahwe! Przecież byłem ci zawsze wierny i w szczerości serca czyniłem tylko to, co dobre w twoich oczach. I zalewał się Ezechiasz obficie łzami.


text:
Izajasz wyszedł od niego, ale zanim dotarł do środkowego dziedzińca, usłyszał skierowane do niego słowa Jahwe:


text:
Wróć i powiedz Ezechiaszowi, przywódcy mojego ludu: Oto, co mówi Jahwe, Bóg twego praojca, Dawida: Słuchałem twojej modlitwy, widziałem twoje łzy. Przywracam ci zdrowie. Za trzy dni będziesz mógł się udać do świątyni Jahwe.


text:
Do twoich dni dodam jeszcze piętnaście lat. Wyzwolę zarówno ciebie, jak i twoje miasto z rąk króla asyryjskiego. Ze względu na mnie samego oraz mojego sługę, Dawida, będę miał w swej opiece to miasto.


text:
Izajasz powiedział: Weź ten placek figowy. Wzięto więc placek i przyłożono go do wrzodu Ezechiasza. I powrócił Ezechiasz do zdrowia.


text:
Ezechiasz zapytał Izajasza: Po czymże poznam, że Jahwe uwolni mnie od tej choroby i że za trzy dni rzeczywiście będę mógł się udać do świątyni Jahwe?


text:
Rzekł na to Izajasz: Oto, po czym poznasz, że wypełnią się słowa wypowiedziane do ciebie przez Jahwe: Czy cień [na zegarze] ma się posunąć o dziesięć stopni naprzód, czy też cofnąć się o dziesięć stopni?


text:
Ezechiasz odpowiedział: Myślę, że dla cienia najprościej jest przesunąć się do przodu. Niech więc raczej cofnie się o dziesięć stopni!


text:
Pomodlił się tedy prorok Izajasz do Jahwe, który cofnął cień na zegarze Achaza o dziesięć stopni - po których już zstąpił wraz ze schylającym się ku ziemi słońcem.


text:
W owym czasie Merodak-Baladan, syn Baladana, króla Babilonu, wysłał list i podarki dla Ezechiasza, ponieważ dowiedział się, że Ezechiasz był chory i wyzdrowiał.


text:
Ezechiasz bardzo się uradował przybyciem wysłanników i pokazał im pomieszczenia wszystkich swoich skarbów, wszelkie srebro i złoto, wonności i cenne olejki, składy broni i wszystko, co znajdowało się w jego skarbcach. Nie było nic, czego by Ezechiasz im nie pokazał w swoim pałacu i we wszystkich swoich posiadłościach.


text:
Lecz oto przyszedł do Ezechiasza prorok Izajasz i zapytał go: Co ci ludzie mówili i skąd do ciebie przyszli? A Ezechiasz odpowiedział: Przyszli z daleka, aż z Babilonu.


text:
Zapytał tedy Izajasz: Co oni widzieli w twoim pałacu? Rzekł na to Ezechiasz: Widzieli wszystko, co tylko znajduje się w moim pałacu. Nie mam niczego w moich skarbcach, czego bym im nie pokazał.


text:
Oto nadchodzą dni, w których zostanie wywiezione do Babilonu wszystko, cokolwiek znajduje się w twoim pałacu i co twoi ojcowie gromadzili tu aż po dzień dzisiejszy. Nic tu nie zostanie - tak mówi Jahwe.


text:
[Niektórzy] zaś twoi synowie, dzieci, które ty wydałeś na świat, zostaną stąd zabrani, by służyć jako dworzanie w pałacu króla babilońskiego.


text:
Rzekł na to Ezechiasz do Izajasza: Słowa Jahwe, wypowiedziane przez ciebie, są pomyślne. Myślał sobie bowiem tak: Dlaczego by nie? Przynajmniej za mojego życia będzie panował spokój i bezpieczeństwo.


text:
Pozostałe dzieje Ezechiasza, wszystkie jego dokonania i jego męstwo - zwłaszcza zaś to, jak zbudował zbiornik na wodę i doprowadził wodę do miasta - wszystko to jest opisane w Księdze Kronik Królów Judzkich.


text:
Kiedy Manasses wstępował na tron, miał dwanaście lat i rządził w Jerozolimie przez lat pięćdziesiąt pięć. Jego matka nazywała się Chefsiba.


text:
Czynił on to, co złe w oczach Jahwe, naśladując wszystkie obrzydliwości tych narodów, które Jahwe usunął z ziemi przeznaczonej dla synów Izraela.


text:
Odbudował zniszczone przez jego ojca, Ezechiasza, miejsca kultu położone na wyżynach, wznosił ołtarze na cześć Baala i kazał wykonać aszerę - czynił tak jak Achab, król izraelski. Oddawał również cześć wszystkim zastępom niebieskim i służył im.


text:
Nawet w świątyni Jahwe zbudował ołtarze, mimo że Jahwe powiedział [o tym mieście]: W Jerozolimie przebywać będzie moje imię.


text:
Kazał też przeprowadzić swego syna przez ogień, zajmował się wróżbiarstwem i czarami; pozwolił działać różnym zaklinaczom i wieszczkom. I tak czynił coraz większe zło w oczach Jahwe, pobudzając go do wielkiego zagniewania.


text:
Aszerę, wykonaną na jego polecenie, kazał ustawić w świątyni Jahwe, o której Jahwe powiedział do Dawida i do jego syna Salomona: W tej świątyni i w Jerozolimie, wybranej spośród wszystkich pokoleń izraelskich, chcę pozostawić moje imię po wszystkie czasy.


text:
Nie dopuszczę już więcej do tego, by synowie Izraela nadal błąkali się poza krajem, który dałem ich ojcom, jeśli tylko będą się starali wprowadzać w życie moje nakazy i prawa, przekazane im przez sługę mojego, Mojżesza.


text:
Ale oni nie usłuchali głosu Jahwe. Manasses sprowadzał ich coraz bardziej na manowce, tak że popełniali więcej zła niż wszystkie narody, które Jahwe zgładził, by ich ziemie oddać Izraelowi.


text:
Ponieważ Manasses, król judzki, dopuścił się tylu obrzydliwości i zła gorszego niż to, które popełniali przed nim wszyscy Amoryci, ponieważ doprowadził do tego, że wszyscy synowie Judy grzeszą służąc bożkom, przeto Jahwe, Bóg Izraela, oznajmia:


text:
Ześlę na Jeruzalem, na ziemię judzką takie nieszczęścia, że wszystkim, do których dotrze wieść o tym, zadźwięczy w uszach.


text:
Opaszę Jerozolimę sznurem [do mierzenia] od strony Samarii, zaciąży nad nią waga domu Achaba, oczyszczę Jerozolimę tak, jak wyciera się misę, a potem odwraca dnem do góry.


text:
Porzucę resztę mojego dziedzictwa i wydam je w ręce nieprzyjaciół, dla których stanie się łupem i pastwą.


text:
Wszystko dlatego, że czynili to, co złe w moich oczach, i byli dla Mnie powodem zagniewania od czasu wyjścia ich ojców z Egiptu aż do dnia dzisiejszego.


text:
Rozlał też Manasses wiele krwi niewinnej, tak że płynęła po Jerozolimie od jednego do drugiego końca. Swoimi występkami doprowadził do tego, że grzeszyli wszyscy synowie Judy, czyniąc to, co złe w oczach Jahwe.


text:
Pozostałe dzieje Manassesa, wszystkie jego czyny, a zwłaszcza grzechy, których się dopuszczał, są opisane w Księdze Kronik Królów Judzkich.


text:
Kiedy Manasses odszedł do swoich przodków i został pochowany w ogrodzie koło swego pałacu, w ogrodzie Uzzy, władzę po nim objął jego syn Amon.


text:
Wstępując na tron, Amon miał dwadzieścia dwa lata i rządził w Jerozolimie przez dwa lata. Jego matka nazywała się Meszulemet i była córką Charusa z Jotba.


text:
Po jakimś czasie słudzy Amona uknuli przeciwko niemu spisek i zgładzili króla w jego własnym pałacu.


text:
Ale lud zgładził tych wszystkich, którzy spiskowali przeciwko królowi Amonowi. Lud przekazał po nim władzę jego synowi Jozjaszowi.


text:
Wstępując na tron Jozjasz miał osiem lat i rządził w Jerozolimie przez lat trzydzieści jeden. Jego matka nazywała się Jedida i była córką Adajasza z Boskat.


text:
Jozjasz czynił to, co prawe w oczach Jahwe, trzymał się wiernie drogi, którą szedł jego praojciec, Dawid, nie zbaczając ani na prawo, ani na lewo.


text:
W osiemnastym roku panowania króla Jozjasza posłał król pisarza Szafana, syna Asaliasza, syna Meszullama, do świątyni Jahwe z takim poleceniem:


text:
Idź do arcykapłana Chilkiasza i powiedz mu, żeby przygotował wszystkie kosztowności, które on sam zanosił do świątyni, a także te, które zebrali od ludzi strażnicy przy bramie.


text:
Niech przekażą wszystkie pieniądze tym, którzy czuwają nad różnymi robotami w świątyni Jahwe, a oni niech opłacają z tego rzemieślników naprawiających uszkodzenia w świątyni:


text:
stolarzy, cieśli, murarzy. Niech też za te pieniądze kupują drewno i kamienie potrzebne do naprawy świątyni.


text:
Powiedział wtedy arcykapłan Chilkiasz do pisarza Szafana: Znalazłem w świątyni Jahwe Księgę Prawa. I dał Chilkiasz ową księgę Szafanowi, który ją przeczytał.


text:
Potem przyszedł pisarz Szafan do króla i powiedział mu o wszystkim, dodając: Twoi słudzy zebrali wszystkie pieniądze, jakie były w świątyni, i przekazali je tym, którzy nadzorują wszystkie prace prowadzone w świątyni Jahwe.


text:
Wreszcie powiedział Szafan: Arcykapłan Chilkiasz dał mi także tę księgę. I przeczytał Szafan ową księgę w obecności króla.


text:
i takie polecenie wydał kapłanowi Chilkiaszowi, Achikamowi, synowi Szafana, Akborowi, synowi Micheasza, pisarzowi Szafanowi i urzędnikowi królewskiemu Asajaszowi:


text:
Idźcie i zasięgnijcie rady u Jahwe co do mnie samego, a także co do całego ludu i wszystkich synów Judy w związku ze słowami zawartymi w dopiero co znalezionej księdze. Wielki jest bowiem gniew, którym Jahwe zapłonął przeciwko nam, gdyż ojcowie nasi nie byli posłuszni słowom zapisanym w tej księdze i nie czynili tego, co ona nakazuje.


text:
Arcykapłan Chilkiasz, Achikam, Akbor, Szafan i Asajasz udali się do prorokini Chuldy, żony Szalluma, syna Tikwy, syna Charchasa, odpowiedzialnego za szaty [królewskie]. Mieszkała ona w Jerozolimie, w nowej części miasta. Kiedy jej przedstawili swoją prośbę, powiedziała im tak:


text:
Tak mówi Jahwe: Ześlę na to miejsce i na jego mieszkańców nieszczęścia, opisane w księdze, którą czytał król Judy,


text:
ponieważ odeszli ode Mnie i palili kadzidła na cześć innych bogów, doprowadzając Mnie do złości wszystkimi dziełami swoich rąk. Dlatego zapłonąłem przeciwko nim gniewem, który nie wygaśnie nigdy.


text:
Królowi judzkiemu, który was przysłał, by szukać rady u Jahwe, powiedzcie tak: Oto, co mówi Jahwe, Bóg Izraela, w sprawie słów, które słyszałeś:


text:
Ponieważ poruszyło się twoje serce, ponieważ ukorzyłeś się przed Jahwe na wieść o tym, co zamierzam z tym miejscem i z jego mieszkańcami, że mianowicie staną się oni powodem przekleństwa i przerażenia, ponieważ rozdarłeś swoje szaty i tak bardzo płakałeś przede Mną, przeto Ja również cię wysłuchałem - wyrocznia Jahwe!


text:
Oto teraz pozwolę ci odejść do grona twoich przodków i spoczniesz spokojnie w twoim grobie, i w ten sposób twoje oczy nie będą oglądały wszystkich owych nieszczęść, jakie ześlę na to miejsce. I zanieśli tę odpowiedź królowi.


text:
Potem wszedł król do świątyni Jahwe, a za nim wszyscy ludzie z Judy oraz wszyscy mieszkańcy Jerozolimy, kapłani, prorocy i cały lud, od najmłodszych aż do najstarszych, i odczytał im wszystko, co było napisane w Księdze Przymierza, znalezionej w świątyni Jahwe.


text:
Stanąwszy na podwyższeniu, król ogłosił zawarcie przymierza z Jahwe. Zobowiązano się słuchać Jahwe i zachowywać z całego serca i z całej duszy wszystkie Jego przykazania, polecenia i prawa, wypełniając wszystkie słowa tego przymierza zapisane w tej księdze. Cały lud zgodził się na to przymierze.


text:
Wydał tedy król rozkaz arcykapłanowi Chilkiaszowi, kapłanom drugiego stopnia oraz strażnikom bramy, żeby usunęli ze świątyni Jahwe wszystkie przedmioty używane przy sprawowaniu kultu Baala, Asztarte i wszystkich zastępów niebieskich. Spalono je potem poza Jerozolimą, na polach w pobliżu Cedronu, a popiół z nich zaniesiono do Betel.


text:
Usunął także bałwochwalczych kapłanów, ustanowionych przez królów Judy, aby palili na wyżynach, w miastach Judy i w okolicach Jerozolimy kadzidło ku czci Baala, słońca, księżyca, dwunastu gwiazd i wszystkich ciał niebieskich.


text:
Wyrzucił ze świątyni Jahwe aszerę, którą kazał wynieść poza Jerozolimę, w stronę doliny Cedronu, gdzie też została spalona. Popiół, który po niej został, kazał porozrzucać po grobach miejscowego ludu.


text:
Zburzył także domy, w których, jeszcze w obrębie świątyni, uprawiano nierząd [sakralny], a kobiety tam przebywające zajmowały się tkaniem namiotów dla Asztarte.


text:
Wezwał do siebie kapłanów ze wszystkich miast judzkich, od Geba aż do Beer-Szeby, i zrównał z ziemią wszystkie miejsca kultu na wyżynach, gdzie kapłani palili kadzidła. Zniszczył także podwyższenia zbudowane nad Bramą Jozuego, przełożonego miasta, oraz drugie, wzniesione po lewej stronie [wejścia] do miasta.


text:
W każdym razie kapłani służący [Jahwe] na wyżynach nie mogli przystępować do ołtarza Jahwe w Jerozolimie, a swoje chleby przaśne spożywali razem ze zwykłymi braćmi.


text:
Kazał król również zniszczyć Tofet w Dolinie Synów Hinnona, żeby nikt już nie mógł przeprowadzać przez ogień swojego syna lub swojej córki ku czci bożka Molocha.


text:
Polecił także usunąć konie, wystawione przez królów judzkich na cześć słońca zaraz przy wejściu do świątyni Jahwe, koło znajdującego się w pobliżu pomieszczenia eunucha Netanmeleka. Kazał również spalić rydwany słoneczne.


text:
Zburzył też król ołtarze, ustawione na dachu górnej części pałacu Achaza, wzniesione tam przez królów Judzkich, oraz ołtarze, które król Manasses zbudował na dwóch dziedzińcach świątyni. [Spaliwszy je] popiół kazał rozrzucić w dolinie Cedronu.


text:
Kazał król zniszczyć miejsca kultu na wyżynach, położone naprzeciw Jerozolimy, po prawej stronie Góry Stracenia, zbudowane przez króla izraelskiego Salomona na cześć Asztarte, tej obrzydliwości sydończyków, na cześć Kemosza, bożka Moabitów, i na cześć Milkoma - obrzydliwości Ammonitów.


text:
Porozbijał także stele, porąbał aszery, a miejsca, na których stały, zapełnił resztkami ludzkich kości.


text:
Zniszczył również ołtarz znajdujący się w Betel oraz miejsce kultu na wyżynie, przygotowane przez syna Nebata, Jeroboama, tego, który cały Izrael doprowadził do tylu upadków. Zniszczył [Jozjasz] zarówno ołtarz, jak i owo miejsce na wyżynie; spalił, obrócił w popiół wszystkie urządzenia na wyżynie i spalił aszerę.


text:
Zobaczywszy tam w górach groby ludzkie, kazał powydobywać z nich kości, spalić je na ołtarzu, by w ten sposób go zbezcześcić, zgodnie ze słowami Jahwe wypowiedzianymi przez męża Bożego, który przepowiadał to wszystko.


text:
Następnie zapytał: A cóż to za grobowiec, który tu widać? A mieszkańcy miasta odpowiedzieli: Jest to grób męża Bożego, który przybył tu z Judy i przepowiedział to wszystko, co uczyniłeś z ołtarzem w Betel.


text:
Rzekł na to: Nie ruszajcie kości, które się w nim znajdują. I w ten sposób pozostawiono nienaruszone owe kości razem z kośćmi proroka, który przybył z Samarii.


text:
Doprowadził Jozjasz także do tego, że w miastach Samarii znikły wszystkie miejsca kultu na wyżynach, które urządzili tam kiedyś królowie izraelscy, pobudzając w ten sposób zagniewanie Jahwe. Uczynił z tymi miastami to samo co kiedyś z Betel.


text:
Kazał także pozabijać wszystkich kapłanów, obsługujących owe wyżyny, i spalić ciała na ołtarzach. Potem wrócił do Jerozolimy.


text:
Całemu zaś ludowi wydał król takie polecenie: Obchodźcie święto Paschy na cześć Jahwe, waszego Boga, tak jak to jest napisane w Księdze Przymierza.


text:
Takiej Paschy nie obchodzono od czasu sędziów, sprawujących sądy nad całym Izraelem, i przez wszystkie lata panowania królów, zarówno izraelskich, jak i judzkich.


text:
Tak więc dopiero w osiemnastym roku panowania króla Jozjasza obchodzono w Jerozolimie taką Paschę na cześć Jahwe.


text:
Wreszcie usunął Jozjasz wszystkich zaklinaczy i czarowników, kazał poniszczyć owe przeróżne posążki bóstw domowych, wszystkie bożki i obrzydliwości, które można było spotkać zarówno w całej Judzie, jak i w Jerozolimie. W ten sposób wypełniły się słowa Prawa, zapisane w księdze, którą kapłan Chilkiasz znalazł w świątyni Jahwe.


text:
Nie było przed Jozjaszem króla, który by zwrócił się tak jak on do Jahwe z całego serca i ze wszystkich swoich sił, zgodnie z nakazem całego prawa Mojżeszowego. Potem również nie pojawił się władca, który by mu dorównywał.


text:
Lecz żar gniewu Jahwe nie wygasł całkowicie. Zapłonął On gniewem przeciw Judzie, a szczególnie wzburzyły Go występki Manassesa.


text:
I powiedział Jahwe: Usunę sprzed mojego oblicza Judę, tak jak usunąłem Izraela. Wzgardzę też miastem Jerozolimą, w którym sobie upodobałem, oraz świątynią, o której powiedziałem, że będzie służyć za mieszkanie dla mojego imienia.


text:
W tym czasie król egipski, faraon Neko, wyruszył w stronę rzeki Eufrat, żeby zaatakować króla asyryjskiego. Wyszedł mu naprzeciw król Jozjasz, ale w pierwszym starciu poległ z ręki faraona pod Megiddo.


text:
Jego słudzy przywieźli go z Megiddo na rydwanie i pochowali w jego własnym grobowcu w Jerozolimie. Lud zaś całego kraju, wybrawszy jego syna Joachaza na króla, namaścił go i przekazał mu władzę po ojcu.


text:
Wstępując na tron, Joachaz miał dwadzieścia trzy lata, a rządził w Jerozolimie tylko przez trzy miesiące. Jego matka nazywała się Chamutal i była córką Jeremiasza z Libny.


text:
Po jakimś czasie faraon Neko pojmał go i uwięził w Ribla, w kraju Chamat, żeby już nie sprawował władzy w Jerozolimie, a na cały kraj nałożył daninę w wysokości stu talentów srebra i jednego talentu złota.


text:
Faraon Neko ustanowił królem Eliakima, syna Jozjasza, na miejsce jego ojca, Jozjasza. Zmienił też Eliakimowi imię na Jojakim, Joachaza zaś, pojmawszy, skazał na wygnanie do Egiptu, gdzie ten wkrótce zmarł.


text:
Jojakim posyłał faraonowi srebro i złoto, ale musiał na cały kraj nałożyć [dodatkowe] podatki, żeby móc składać faraonowi wyznaczoną przez niego daninę. Tak więc każdy mieszkaniec kraju musiał - według tego, ile mu wyznaczono - dawać srebro i złoto, które potem było przekazywane faraonowi Neko.


text:
Wstępując na tron, Jojakim miał dwadzieścia pięć lat, a rządził w Jerozolimie przez lat jedenaście. Jego matka nazywała się Zebidda i była córką Pedajasza z Rumy.


text:
Za jego czasów król babiloński Nabuchodonozor podjął przeciw niemu wyprawę, po której Jojakim stał się jego poddanym. Po trzech latach wypowiedział mu jednak posłuszeństwo.


text:
Ale wtedy Jahwe wysłał przeciw Jojakimowi zbrojne oddziały Chaldejczyków, Aramejczyków, Moabitów i Ammonitów. Wszyscy oni uderzyli na synów Judy, żeby ich zgładzić - zgodnie z tym, co Jahwe zapowiedział przez usta swoich świętych proroków.


text:
Wszystko to, co spadło na Judę, było zgodne z wolą Jahwe, który postanowił usunąć sprzed swego oblicza Judę z powodu występków popełnionych przez Manassesa


text:
i ze względu na krew niewinną, która - przelana z winy Manassesa - spływała po całej Jerozolimie. To dlatego Jahwe nie dał się przebłagać.


text:
Król egipski nie wyruszał już ze swego kraju na wyprawy wojenne, ponieważ król babiloński zagarnął wszystko, co należało kiedyś do króla Egiptu, poczynając od Potoku Egipskiego aż do rzeki Eufratu.


text:
Wstępując na tron, Jojakin miał osiemnaście lat, a sprawował władzę w Jerozolimie tylko przez trzy miesiące. Jego matka nazywała się Nechuszta i była córką Elnatana z Jerozolimy.


text:
Za jego czasów słudzy Nabuchodonozora, króla babilońskiego, ruszyli na Jerozolimę i zaczęli ją oblegać.


text:
Na jego spotkanie wyszedł król judzki Jojakin razem ze swoją matką, ze swymi sługami, dowódcami wojskowymi i dworzanami. A król Babilonu wziął go do niewoli. Było to w ósmym roku panowania Nabuchodonozora.


text:
Nabuchodonozor zabrał również wszystko, co było w skarbcach świątyni Jahwe oraz w skarbcach pałacu królewskiego; poniszczył wszystkie przedmioty kultu ze złota, wykonane dla świątyni przez Salomona, króla izraelskiego - zgodnie z tym, co przepowiedział Jahwe.


text:
Uprowadził do niewoli wszystkich mieszkańców Jerozolimy: dowódców wojskowych i wojowników - razem dziesięć tysięcy - oraz wszystkich ślusarzy i kowali. Na miejscu została tylko ludność najuboższa.


text:
Uprowadził do Babilonu Jojakina. Wziął także z Jerozolimy do Babilonu matkę króla, wszystkie jego żony i wszystkich dworzan oraz wszystkich możnych kraju.


text:
Prócz tego król babiloński uprowadził do Babilonu wszystkich zdolnych do noszenia broni w liczbie siedmiu tysięcy, wszystkich ślusarzy i kowali w liczbie tysiąca, wszystkich wojowników i mężczyzn przydatnych w czasie działań wojennych.


text:
Królem na miejsce Jojakina uczynił król babiloński krewnego Jojakina, Mattaniasza, któremu zmienił imię na Sedecjasz.


text:
Wstępując na tron, Sedecjasz miał dwadzieścia lat, a sprawował władzę w Jerozolimie przez lat jedenaście. Jego matka nazywała się Chamutal i była córką Jeremiasza z Libny.


text:
Wszystko to przyszło na Jerozolimę i na cały kraj judzki dlatego, że Jahwe był bardzo zagniewany i postanowił usunąć ich sprzed swego oblicza. Sedecjasz wypowiedział także posłuszeństwo królowi Babilonu.


text:
W dziewiątym roku panowania króla Sedecjasza, dziesiątego dnia dziesiątego miesiąca, Nabuchodonozor, król babiloński, wyruszył z całym swoim wojskiem, żeby zaatakować Jerozolimę. Rozbito obozy pod miastem i usypano dokoła murów miasta oblężnicze wały.


text:
Dziewiątego zaś dnia [czwartego] miesiąca, kiedy w mieście panował wielki głód i w całym kraju lud nie miał już co jeść,


text:
zrobiono wyłom w murach miasta i całe wojsko drogą wiodącą od wejścia między dwoma murami zbiegło w ciągu nocy w pobliże ogrodów królewskich. Ponieważ zaś Chaldejczycy otaczali miasto dokoła, król [i wszyscy wojownicy] wyszli drogą prowadzącą w kierunku Araby.


text:
Ale oddziały chaldejskie zaczęły ścigać króla i dopadły go na równinach pod Jerychem, a jego wojsko rozpierzchło się na wszystkie strony.


text:
Pochwycono więc króla i postawiono go przed obliczem króla babilońskiego w Ribla, gdzie też wydano na niego wyrok.


text:
W obecności Sedecjasza wymordowano jego synów, natomiast samemu Sedecjaszowi Nabuchodonozor kazał wyłupić oczy, skuć go dwoma łańcuchami z brązu i wywieźć do Babilonu.


text:
W piątym miesiącu, siódmego dnia tego miesiąca - a był to dziewiętnasty rok panowania Nabuchodonozora, króla babilońskiego - przybył do Jerozolimy Nebuzaradan, dowódca [królewskiej] straży przybocznej, sługa króla babilońskiego.


text:
Puścił on z dymem świątynię Jahwe, pałac królewski i wszystkie budowle Jerozolimy. Spalił wszystkie co większe budynki w mieście.


text:
Wojsko chaldejskie, które było z owym dowódcą straży przybocznej, zburzyło mury okalające Jerozolimę.


text:
Nebuzaradan, dowódca straży przybocznej, zabrał do niewoli resztki ludności, która jeszcze została w mieście, zbiegów, którzy dobrowolnie oddawali się w ręce króla babilońskiego, a także resztę bezdomnego tłumu.


text:
Chaldejczycy poniszczyli kolumny z brązu, znajdujące się w świątyni Jahwe, kadzie i tak zwane morze brązowe, będące w świątyni, a brąz z nich uwieźli do Babilonu.


text:
Zabrali również kotły, łopatki, nożyce, czary do wina i wszystko, co było wykonane z brązu, a służyło do sprawowania służby w świątyni.


text:
Dowódca straży przybocznej zabrał także popielnice i kropielnice oraz to wszystko, co było wykonane ze złota lub srebra.


text:
Z dwóch kolumn, z tak zwanego morza i z podstaw, wykonanych dla świątyni Jahwe dzięki staraniom Salomona, z tych wszystkich przedmiotów uzyskano tyle brązu, że nie sposób było go zważyć.


text:
Każda kolumna była wysoka na osiemnaście łokci. Na szczycie obydwu kolumn znajdowały się głowice również z brązu, wysokie na pięć łokci. Głowice były otoczone girlandami z owoców granatu, wszystko wykonane z brązu. Tak samo wyglądała druga kolumna, z girlandą wokół głowicy.


text:
Dowódca straży przybocznej pochwycił arcykapłana Serajasza, oraz Sefaniasza, kapłana drugiego stopnia i trzech odźwiernych.


text:
W samym mieście pojmano dowódcę wojskowego, pięciu uczestników przybocznej rady króla, znajdujących się jeszcze w mieście; ponadto sekretarza [naczelnego] dowódcy wojskowego, sporządzającego spisy ludności całego kraju; wreszcie sześćdziesięciu zwykłych mieszkańców kraju, znajdujących się wtedy w mieście.


text:
Zebrawszy tych wszystkich ludzi, Nebuzaradan, dowódca straży przybocznej, przekazał ich królowi babilońskiemu w Ribla.


text:
Król zaś kazał ich wszystkich zgładzić. I tak zginęli w Ribla, w kraju Chamat, a synowie Judy zostali uprowadzeni do niewoli, daleko od swojego kraju.


text:
Nad ludźmi zaś, którzy za przyzwoleniem Nabuchodonozora, króla Babilonu, zostali na ziemi judzkiej, ustanowił król zarządcą Godoliasza, syna Achikama, syna Szafana.


text:
Kiedy wszyscy dowódcy wojskowi dowiedzieli się, oni sami oraz ich podwładni, że zarządcą z woli króla babilońskiego został Godoliasz, udali się do niego - a przebywał on wtedy w Mispa-Izmael, syn Netaniasza, Jochanan, syn Kareacha, Serajasz, syn Tanchumeta z Netofy, Jaazaniasz, syn Maakatyty, oraz ich ludzie.


text:
Godoliasz przysięgając oświadczył im samym oraz ich ludziom: Nie bójcie się niczego ze strony sług Chaldejczyków. Żyjcie sobie spokojnie w waszym kraju, służcie królowi Babilonu, a będzie się wam dobrze wiodło.


text:
Lecz oto w siódmym miesiącu [rządów Godoliasza] Izmael, syn Netaniasza, syna Eliszama, z rodu królewskiego, wziąwszy ze sobą dziesięciu ludzi, przybył do Mispa i zabił Godoliasza oraz wszystkich Judejczyków i Chaldejczyków, którzy tam byli.


text:
Wtedy cały lud, od najmłodszych do najstarszych, i dowódcy wojskowi zbiegli do Egiptu, gdyż bali się Chaldejczyków.


text:
W trzydziestym siódmym roku przebywania w więzieniu Jojakina, króla judzkiego, w dwunastym miesiącu, dwudziestego siódmego dnia tego miesiąca, Ewil Merodak, król babiloński, w roku objęcia władzy, przywrócił do łask Jojakina, króla judzkiego, i uwolnił go z więzienia.


text:
Przemawiał do niego słowami pełnymi dobroci, kazał ustawić jego tron wyżej niż inne trony królewskie, które znajdowały się w Babilonie.


text:
Polecił też zmienić jego więzienne ubranie i pozwolił mu do końca jego dni jadać w swojej obecności.


text:
A oto synowie Sema: Elam, Aszszur, Arpachszad, Lud i Aram; [synami zaś Arama byli]: Us, Chul, Geter i Meszek.


text:
Eber zaś miał dwóch synów: jeden nazywał się Peleg [to znaczy: podział], bo za jego czasów została podzielona cała ziemia, a jego brat miał na imię Joktan.


text:
Ketura, nałożnica Abrahama, urodziła Abrahamowi Zimrana, Jokszana, Medana, Midiana, Jiszbaka i Szuacha. Synami zaś Jokszana byli Saba i Dedan,


text:
Zanim Izraelici mieli jakiegokolwiek króla, w Edomie panowali już następujący królowie: Bela, syn Beora, ze stolicą w Dinbaha.


text:
Gdy Chuszam umarł, władzę po nim objął Hadad, syn Bedada, tego, który pokonał Madianitów na równinach Moabu. Siedzibą jego było miasto Awit.


text:
Kiedy umarł Baal-Chanan, władzę po nim objął Hadad. Jego siedzibą było miasto Pai. Miał on żonę Mehetabel, która była córką Matredy, córki Mezahaba.


text:
Po śmierci Hadada rządzili Edomem naczelnicy rodów. Oto oni: naczelnik Timna, naczelnik Alia, naczelnik Jetet,


text:
naczelnik Oholibama, naczelnik Ela, naczelnik Pinon, naczelnik Kenar, naczelnik Teman, naczelnik Mibsar,


text:
Synami Judy byli: Er, Onan i Szela. Matką ich była Kananejka, Bat-Szua. Na Era, pierworodnego Judy, zesłał jednak Jahwe śmierć, ponieważ czynił on to, co złe w oczach Jahwe.


text:
Synem Karmiego był Akar, który sprowadził wiele utrapień na cały Izrael, ponieważ przywłaszczył sobie rzeczy, które były obłożone klątwą.


text:
Jesse miał siedmiu synów. Pierwszym, czyli pierworodnym, był Eliab, drugim Abinadab, trzecim Szimea,


text:
Kaleb, syn Chesrona, pojął za żonę Azubę, która urodziła mu syna Jeriota. A oto pozostali jej synowie: Jeszer, Szobab i Ardon.


text:
Potem zbliżył się Chesron do córki Makira, który był ojcem Gileada, i wziął ją sobie za żonę. Miał już wtedy sześćdziesiąt lat, ale jeszcze urodziła mu syna Seguba.


text:
Aramejczykom i Geszurytom zabrał Osiedla Jaira oraz Kenat, z podlegającymi mu sześćdziesięcioma miejscowościami. Wszystko to należało kiedyś do potomków Machira, ojca Gileada.


text:
Kiedy już Chesron zmarł, do Efrata przybył Kaleb, którego żona Abijja urodziła syna. Miał on na imię Aszchur i był ojcem Tekoa.


text:
A oto synowie pierworodnego Chesrona, Jerachmeela: Ram jako pierworodny, Buna, Oren, Osem i Achiasz.


text:
Synami Kaleba, brata Jerachmeela, byli: Mesza jako pierworodny, późniejszy ojciec Zifa, oraz Maresza, ojciec Chebrona.


text:
Takie było potomstwo Kaleba. Synami zaś Chura, pierworodnego Efraty, byli: Szobal, ojciec Kiriat-Jearim,


text:
Od Szobala wywodziły się także rody Kiriat-Jearim: Jitryci, Putyci, Szumatyci i Miszraici, z których wyłonili się też potem Soreatyci i Esztaulici.


text:
Rody pisarzy mieszkających w Jabbes oraz Tireatyci, Szimeatyci i Sukatyci są Kenitami, którzy pochodzą z Chammat od ojca domu Rekaba.


text:
A oto synowie Dawida, którzy przyszli na świat w Hebronie. Jego synem pierworodnym był Ammon, urodzony z Izraelitki Achinoam; matką drugiego, Daniela, była Abigail z Karmelu;


text:
trzeci, Absalom, był synem Maaki, córki Talmaja, króla Geszuru; czwarty, Adoniasz, był synem Chaggity;


text:
Tych sześciu synów urodziło się Dawidowi w Hebronie, gdzie królował przez siedem lat i sześć miesięcy. Potem przez lat trzydzieści sprawował władzę w Jerozolimie.


text:
A oto synowie Dawida, którzy przyszli na świat w Jerozolimie: Szimea, Szobab, Natan, Salomon - wszystkich czterech urodziła mu Batszeba, córka Ammiela.


text:
Oto synowie Dawida. Poza tym miał Dawid synów, których matkami były jego nałożnice. Miał też Dawid jedną córkę imieniem Tamar.


text:
A oto synowie Jozjasza: Jochanan jako pierworodny, drugi Jojakim, trzeci Sedecjasz, czwarty Szallum.


text:
Synami Pedajasza byli Zorobabel i Szimei, a synami Zorobabela Meszullam i Chananiasz. Siostra ich nazywała się Szelomit.


text:
Synami zaś Szekaniasza byli: Szemajasz, Chattusz, Jigeal, Bariach, Neriasz i Szafat - razem sześciu.


text:
Elioenaj miał siedmiu synów. Oto oni: Hodawiasz, Eliaszib, Pelajasz, Akkub, Jochanan, Delajasz i Anani.


text:
Penuel był ojcem Gedora, Ezer zaś ojcem Chuszy. Byli to potomkowie Chura, pierworodnego Efraty, ojca Betlejem.


text:
Jabes cieszył się większym poważaniem niż jego bracia. Kiedy przychodził na świat, jego matka nadała mu imię Jabes, mówiła bowiem: Rodziłam go w wielkim bólu.


text:
A Jabes modlił się do Boga Izraela, mówiąc: Racz mnie obdarzyć swoim błogosławieństwem i rozszerzyć moje granice! Niech Twoja prawica będzie ze mną, niech mnie strzeże od wszelkiego nieszczęścia i nie sprowadza na mnie żadnego ucisku! I dał mu Bóg wszystko, o co tylko prosił.


text:
Potomkami Esztona byli: Bet-Rafa, Paseach oraz Techinna, ojciec Ir-Nachasza. Ci wywodzili się z Rekab.


text:
Meonotaj był ojcem Ofry, a Serajasz - ojcem Joaba, ojca Ge-Haraszim, to znaczy ludzi z Doliny Rzemieślników, gdyż byli oni rzemieślnikami.


text:
synami Ezry zaś byli: Jeter, Mered, Efer i Jalon. Potem [Bitia, Egipcjanka, żona Mereda] urodziła Miriam, Szammaja oraz Iszbacha, ojca Esztemoi.


text:
Jego żona, Judejka, była matką Jereda, ojca Gedora, Chebera, ojca Soko, oraz Jekutiela, ojca Zanoacha. Byli to synowie Bitii, córki faraona, którą Mered wziął sobie za żonę,


text:
i synowie jego judzkiej żony Hodijji, siostry Nachama, ojca Keili, Garmity, oraz Esztemoi, Maakatyty.


text:
Szela, syn Judy, był ojcem Era, ojca Leki, i Laedy, ojca Mareszy. Od niego też wywodziły się rody wytwarzające bisior w Bet-Aszbea,


text:
a także Jokim i mężowie z Kozeby oraz Joasz i Saraf, którzy panowali w Moabie, zanim powrócili do Betlejem. Są to już bardzo dawne dzieje.


text:
Byli oni garncarzami, a mieszkali w Netaim i w Gederze, pozostając zawsze w pobliżu króla, ponieważ wykonywali dla niego różne prace.


text:
Szimei miał szesnastu synów i sześć córek, ale jego bracia nie mieli zbyt licznego potomstwa i dlatego wszystkie ich rody nie były tak wielkie jak potomków Judy.


text:
Bet-Markabot, Chasar-Susim, Bet-Birei, Szaarim. Miasta te były w ich posiadaniu aż do czasu panowania Dawida.


text:
i zawędrowały aż na wschodnią stronę doliny, w okolice wąwozu Gedor, szukając pastwisk dla swoich trzód.


text:
I znaleźli pastwiska obfite w trawę, i dobre tereny rozległe, spokojne, wolne od wszelkich niebezpieczeństw. Należały one kiedyś do rodu Chamitów.


text:
Otóż ludzie wyliczeni przed chwilą po imieniu przybyli tu za czasów króla judzkiego Ezechiasza. Zniszczyli namioty tubylców, a Meunitów, którzy się tam również znajdowali, obłożyli klątwą na zawsze i sami osiedlili się na ich miejscu, ponieważ znaleźli tam pastwiska dla swoich trzód.


text:
Niektórzy spośród potomków Symeona udali się w góry Seir. Było ich razem około pięciuset, a na ich czele stali: Pelatiasz, Neariasz, Refajasz i Uzzjel, synowie Jisziego.


text:
Rozbili oni resztki ocalałych Amalekitów i osiedlili się na miejscu, które zajmują po dzień dzisiejszy.


text:
Oto synowie Rubena, pierworodnego Izraela: Ruben był pierworodnym Izraela, ponieważ jednak skalał łoże swojego ojca, prawo pierworództwa zostało mu odjęte i przeniesione na synów Józefa, syna Izraela. Ale listy rodowodów nie podaje się według tak rozumianego pierworództwa.


text:
Juda był wprawdzie najpotężniejszy wśród swoich braci i z jego łona miał wyjść późniejszy władca, lecz prawo pierworództwa zostało przyznane Józefowi.


text:
Baal ojcem Beera, którego król Asyrii Tiglat-Pileser uprowadził do niewoli. Beer był naczelnikiem rodu Rubenitów.


text:
Braćmi jego, zgodnie z ich rodowodami, do których weszli przy spisie ich pokoleń, byli Jejel, naczelnik rodu, i Zamariasz.


text:
Bela był synem Azaza, syna Szemy, syna Joela, do którego należało miasto Aroer i okolice aż po Nebo i Baal-Meon.


text:
Od strony wschodniej jego posiadłości ciągnęły się aż do pustyni, zaczynającej się od rzeki Eufrat. Tak pomnożyły się bardzo ich trzody w Gileadzie.


text:
W czasach Saula prowadzili oni wojnę z Hagrytami, którzy dostali się w ich ręce. Zamieszkali więc w ich namiotach we wschodniej części Gileadu.


text:
Ich braćmi według rodowodów byli: Mikael, Meszullam, Szeba, Joraj, Jakan, Zija i Eber - razem siedmiu.


text:
A oto synowie Abichaila: Ben-Churi, Ben-Jaroach, Ben-Gilead, Ben-Mikael, Ben-Jesziszaj, Ben-Jecholo, Ben-Buz.


text:
Mieszkali oni w Gileadzie, w Baszanie oraz w okolicznych miastach. Do nich należały wszystkie pastwiska Sirionu, aż po ich krańce.


text:
Wszyscy ci potomkowie Gada zostali zapisani w swoich rodowodach za czasów Jotama, króla Judy, i Jeroboama, króla Izraela.


text:
Wśród synów Rubena, Gada i połowy pokolenia Manassesa ludzi zdolnych do noszenia tarczy i miecza, umiejących posługiwać się łukiem i wyszkolonych w sztuce wojowania było czterdzieści cztery tysiące siedmiuset sześćdziesięciu.


text:
Zdobyli nad nim przewagę i tak dostali się w ich ręce Hagryci oraz ich sprzymierzeńcy. [Synowie Rubena] bowiem w czasie walki wzywali Boga na pomoc, a Bóg ich wysłuchał, gdyż zaufali Mu całkowicie.


text:
Zagarnęli wtedy wszystkie ich trzody w liczbach następujących: pięćdziesiąt tysięcy wielbłądów, dwieście pięćdziesiąt tysięcy owiec, dwa tysiące osłów. Wzięli też do niewoli sto tysięcy ludzi.


text:
Zabitych pozostało [na polu walki] bardzo wielu, ponieważ sam Bóg prowadził tę wojnę. I osiedlili się na ich ziemiach, pozostając tam aż do czasu niewoli.


text:
Synowie połowy pokolenia Manassesa zajmowali tę część kraju, która się ciągnęła od Baszanu aż do Baal-Hermonu, Seniru i góry Hermon. Było ich dość dużo.


text:
Oto naczelnicy ich rodów: Efer, Jiszi, Eliel, Azriel, Jeremiasz, Hodawiasz i Jachdiel - wszyscy dzielni wojownicy, okryci już sławą, przywódcy rodów.


text:
Jednakże nie okazali się wierni Bogu swych ojców i zaczęli uprawiać nierząd, służąc bogom tych ludów, których ziemie Bóg dał im w posiadanie.


text:
Dlatego Bóg Izraela podsunął królowi asyryjskiemu Pulowi oraz królowi asyryjskiemu Tiglat-Pileserowi wrogie względem nich zamiary. I tak uprowadził on do niewoli wszystkich Rubenitów, Gadytów i połowę pokolenia Manassesa. Osiedlił ich w Chalach, w Chabor, w Hara i na okolicznych ziemiach aż do rzeki Gozan. Tam też przebywają aż do dnia dzisiejszego.  [27] A oto synowie Lewiego: Gerszom, Kehat i Merari.  [28] Synowie Kehata zaś to Amram, Jishar, Chebron, Uzzjel. [29] Dziećmi Amrama byli: Aaron, Mojżesz i Miriam, synowie Aarona zaś to: Nadab, Abihu, Eleazar oraz Itamar. [30] Eleazar był ojcem Pinchasa, Pinchas ojcem Abiszuy, [31] Abiszua ojcem Bukkiego, a Bukki ojcem Uzziego. [32] Uzzi był ojcem Zerachiasza, a Zerachiasz ojcem Merajota, [33] Merajot ojcem Amariasza, Amariasz zaś ojcem Achituba. [34] Achitub był ojcem Sadoka, a Sadok ojcem Achimaasa. [35] Achimaas był ojcem Azariasza, a Azariasz ojcem Jochanana. [36] Jochanan był ojcem Azariasza, tego, który sprawował urząd kapłana w świątyni zbudowanej w Jerozolimie przez Salomona. [37] Azariasz był ojcem Amariasza, Amariasz zaś ojcem Achituba. [38] Achitub był ojcem Sadoka, a Sadok ojcem Szalluma. [39] Szallum był ojcem Chilkiasza, a Chilkiasz ojcem Azariasza. [40] Azariasz był ojcem Serajasza, a Serajasz ojcem Josadaka. [41] Josadak dostał się do niewoli Nabuchodonozora, zesłanej przez Jahwe na całą Judę i Jerozolimę.


text:
A oto ci, których Dawid wyznaczył, aby przewodzili śpiewom w świątyni Jahwe, odkąd złożono w niej arkę.


text:
Swoją służbę kantorów pełnili przed przybytkiem Namiotu Spotkania, dopóki Salomon nie wzniósł świątyni Jahwe w Jerozolimie. Pełnili swoją służbę według ustalonego porządku.


text:
A oto ci, którzy razem ze swymi synami byli odpowiedzialni za służbę w świątyni. Spośród synów Kehata: Heman, śpiewak, syn Joela, syna Samuela,


text:
Po jego prawej stronie stał jego brat Asaf, którego ojcem był Berekiasz, a ojcem Berekiasza był Szimea,


text:
Po lewej stronie stali ich bracia, synowie Merariego: Etan syn Kisziego, syna Abdiego, syna Malluka,


text:
Natomiast Aaron i jego synowie składali ofiary całopalenia na ołtarzu całopaleń, a kadzidła palili na ołtarzu kadzenia. Oni też pełnili wszystkie posługi w Świętym Świętych i dokonywali przebłagania za cały Izrael, zgodnie ze wskazaniami sługi Bożego Mojżesza.


text:
Takie zaś są posiadłości, których granice wyznaczono dla ich obozowisk: Synom Aarona z rodu Kehatytów


text:
przydzielono jako pierwszym na mocy losowania miasto Hebron w ziemi judzkiej, razem z okolicznymi pastwiskami.


text:
Synom Aarona przekazano również miasta ucieczki Hebron i Libnę wraz z okolicznymi pastwiskami, Jattir i Esztemoa z ich pastwiskami,


text:
Z posiadłości pokolenia Beniamina przydzielono [synom Aarona] miasta: Geba z jej pastwiskami, Alemet z jego pastwiskami i Anatot z jego pastwiskami. W sumie przekazano [synom Aarona] trzynaście miast, stosownie do liczby ich rodów.


text:
Pozostałym Kehatytom przyznano losem dziesięć miast z posiadłości rodów tego pokolenia, to jest z połowy pokolenia Manassesa.


text:
Potomkowie Gerszoma otrzymali stosownie do liczby ich rodów, w sumie trzynaście miast, wydzielonych z posiadłości pokoleń Issachara, Asera, Neftalego i Manassesa w ziemi Baszanu.


text:
Synom Merariego wyznaczono losem, stosownie do liczby ich rodów, dwanaście miast, wziętych z posiadłości pokoleń Rubena, Gada i Zabulona.


text:
Drogą losowania wydzielali miasta, wymienione według ich nazw, [i pastwiska] z [posiadłości] pokoleń Judy, Symeona i Beniamina.


text:
Były to - jako miasto ucieczki - Sychem z okolicznymi pastwiskami położonymi w górach Efraima, Gezer z jego pastwiskami,


text:
Z [posiadłości] zaś połowy pokolenia Manassesa wydzielono - dla pewnych rodów kehatyckich - miasto Aner z przylegającymi pastwiskami oraz Bileam z jego pastwiskami.


text:
Synom Gerszoma zaś przydzielono: od połowy pokolenia Manassesa: Golan w Baszanie z okolicznymi pastwiskami i Asztarot z jego pastwiskami;


text:
wreszcie od pokolenia Neftalego: Kadesz w Galilei z okolicznymi pastwiskami, Chammon z jego pastwiskami i Kiriataim z jego pastwiskami.


text:
Pozostałym synom Merariego przyznano z [posiadłości] pokolenia Zabulona: Rimmono z jego pastwiskami i Tabor z jego pastwiskami.


text:
Od pokolenia Rubena, za Jordanem, po wschodniej stronie Jerycha, wydzielono: Beser, położone już na pustyni, razem z najbliższymi pastwiskami, Jahsę z jej pastwiskami,


text:
Synami Toli byli: Uzzi, Refajasz, Jeriel, Jachmaj, Jibsam i Samuel; wszyscy ci byli naczelnikami poszczególnych rodów i zasłynęli jako dzielni wojownicy. W czasach Dawida liczba wszystkich potomków Toli wynosiła, według ich rodowodów, dwadzieścia dwa tysiące sześciuset.


text:
Synem Uzziego był Izrachiasz, a synami Izrachiasza Mikael, Obadiasz, Joel, Jiszszijasz - razem pięciu - wszyscy pełniący urząd naczelników rodów.


text:
Stali oni na czele oddziałów zbrojnych gotowych do walki. Ich liczba, według poszczególnych rodów i rodzin, wynosiła, razem z wszystkimi żonami i synami, trzydzieści sześć tysięcy.


text:
Ich braci, dzielnych wojowników, z wszystkich rodów Issachara było osiemdziesiąt siedem tysięcy. Wszyscy są zapisani w swoich rodowodach.


text:
Synami zaś Beli byli: Ebson, Uzzi, Uzzjel, Jerimot oraz Iri - razem pięciu; wszyscy byli naczelnikami rodów i dzielnymi wojownikami. Wszystkich potomków Beli było, według wykazów rodowych, dwadzieścia dwa tysiące trzydziestu czterech.


text:
Synami Bekera byli: Zemira, Joasz, Eliezer, Elieonaj, Omri, Jeremot, Abiasz, Anatot i Alamet - ci byli synami Bekera.


text:
Według wykazów rodowych ich pokolenia wszystkich, jak obliczali naczelnicy rodów, dzielnych wojowników było dwadzieścia tysięcy dwustu.


text:
Synem Jediaela był Bilhan, a synami Bilhana: Jeusz, Beniamin, Ehud, Kenaana, Zetan, Tarszisz i Achiszachar.


text:
Wszyscy byli potomkami Jediaela, naczelnikami rodów, dzielnymi wojownikami. Gdy wyruszali w szyku bojowym na wojnę, było ich łącznie siedemnaście tysięcy dwustu.


text:
Synem Manassesa był Asriel, którego urodziła nałożnica Manassesa, z pochodzenia Aramejka. Była ona również matką Makira, ojca Gileada.


text:
Makir znalazł z czasem żony dla Chuppima i Szuppima. Jego siostra miała na imię Maaka, a drugi [po Asrielu] syn [Manassesa] nazywał się Selofchad; Selofchad nie miał synów, lecz same córki.


text:
Maaka, żona Makira, urodziła syna, któremu nadała imię Peresz. Jego brat nazywał się Szeresz i miał dwóch synów: Ulama i Rekema.


text:
Synem Efraima był Szutelach, który był ojcem Bereda, Bered zaś był ojcem Tachata, Tachat ojcem Eleada, Elead ojcem Tachata.


text:
Tachat był ojcem Zabada, Zabad ojcem Szutelacha, Ezera i Eleada. Ci ostatni zostali zabici przez mieszkańców Gat, których napadli, chcąc zabrać ich stada.


text:
Efraim, ich ojciec, po ich stracie długo trwał w żałobie, także jego bracia przychodzili żeby go pocieszać.


text:
Po jakimś czasie zbliżył się do swojej żony, która poczęła i urodziła mu syna. Nadał mu imię Beria, bo narodził się w czasie, gdy na jego dom spadły nieszczęścia.


text:
Ich posiadłości z miejscami zamieszkania znajdowały się w Betel i miastach okolicznych, a ciągnęły się na wschód aż do miasta Naaran, na zachodzie zaś sięgały Gezer i miejscowości mu podległych, a ponadto obejmowały Sychem i ziemie okoliczne, aż do Ajji i pobliskich miast.


text:
W rękach synów Manassesa znajdowały się: Bet-Szean i miejscowości pobliskie, Taanak i okolice, Megiddo i miejscowości temu miastu podległe oraz Dor i miejscowości mu przynależne. Na ziemiach tych mieszkali potomkowie Józefa, syna Izraela.


text:
Wszyscy ci potomkowie Asera byli naczelnikami rodów, szanowanymi [przez braci], dzielnymi wojownikami, najznakomitszymi wśród znakomitych [synów Asera]. Wszystkich owych mężów, zdolnych do noszenia broni na wypadek wojny, było, według ich spisów rodowych, dwadzieścia sześć tysięcy.


text:
Beniamin miał pięciu synów. Pierwszy z nich, pierworodny, nazywał się Bela, drugi Aszbel, trzeci Achrach,


text:
Naaman, Achiasz i Gera. To za sprawą Gery dokonało się ich przesiedlenie. Synami Gery byli Uzza, Achichud i


text:
Beria i Szema byli naczelnikami rodów mieszkających w Ajjalonie. Oni to wypędzili mieszkańców Gat z ich własnego miasta.


text:
Miklot był ojcem Szimeiego. Wszyscy oni mieszkali w pobliżu swoich krewnych, razem z braćmi w Jerozolimie.


text:
A oto sześciu synów Asela: Azrikam, Bokru, Izmael, Szeariasz, Obadiasz i Chanan. Tak nazywali się synowie Asela.


text:
Synowie Ulama byli dzielnymi wojownikami, szczególnie sprawnie potrafili posługiwać się łukiem. Mieli oni wielu - bo w sumie stu pięćdziesięciu - synów i wnuków. Wszyscy wywodzili się od Beniamina.


text:
W ten sposób wszyscy Izraelici zostali objęci swoimi rodowodami, a rodowody spisano w Księdze Królów Izraelskich. Natomiast synowie Judy, z powodu występków, których się dopuścili, zostali uprowadzeni do niewoli babilońskiej.


text:
Pierwszymi mieszkańcami, którzy z czasem powrócili do swoich posiadłości, byli Izraelici, [przede wszystkim ich] kapłani, lewici oraz [inni] słudzy świątyni.


text:
Utaj, syn Ammihuda, syna Omriego, syna Imriego, syna Baniego, który był jednym z synów Peresa, syna Judy.


text:
Jibnejasz, syn Jerochama, Ela, syn Uzziego, syna Mikriego, Meszullam, syn Szefatiasza, syna Reuela, syna Jibniasza.


text:
Wszystkich ich braci, spisanych w rodowodach, było dziewięciuset pięćdziesięciu sześciu. Wszyscy byli naczelnikami swoich rodów.


text:
Azariasz, syn Chilkiasza, syna Meszullama, syna Sadoka, syna Merajota, syna Achituba, który był zwierzchnikiem domu Bożego;


text:
Adajasz, syn Jerochama, syna Paszchura, syna Malkiasza; Masaj, syn Adiela, syna Jachzery, syna Meszullama, syna Meszillemita, syna Immera.


text:
Razem ze wszystkimi braćmi było ich tysiąc siedmiuset sześćdziesięciu. Wszyscy ci dzielni wojownicy byli zajęci obsługą domu Bożego.


text:
Spośród lewitów: Szemajasz, syn Chaszszuba, syna Azrikama, syna Chaszabiasza, jednego z synów Merariego;


text:
poza tym: Obadiasz, syn Szemajasza, syna Galala, syna Jedutuna, i Berekiasz, syn Asy, syna Elkany, do którego należały osiedla Netofatytów.


text:
Wreszcie wśród odźwiernych byli tam: Szallum, Akkub, Talmon, Achiman oraz ich bracia. Ich przełożonym był Szallum


text:
i jest nim po dzień dzisiejszy, pełniący służbę przy Bramie Królewskiej, po stronie wschodniej. Ci więc byli odźwiernymi w obozach lewitów.


text:
Szallum, syn Korego, syna Ebiasafa, syna Koracha, i wszyscy jego bracia z domu jego ojca, Korachici, byli powołani do posługi w świątyni i pełnili swoją służbę u progów namiotu, a ich ojcowie strzegli wejścia do obozu Jahwe.


text:
Mężów przeznaczonych do pełnienia straży przy bramach było dwustu dwunastu. Wszyscy byli zapisani w wykazach rodowych swoich miast, a ich urząd został wprowadzony przez Dawida i przez Samuela widzącego.


text:
Oni sami oraz ich synowie pozostawali zawsze przy bramach świątyni Jahwe i przy wejściu do namiotu, pełniąc tam swoja służbę.


text:
Odźwierni byli rozmieszczeni z czterech stron [namiotu]: od wschodu, od zachodu, od północy i od południa.


text:
Ich bracia, pozostający w swoich osiedlach, mieli do nich przychodzić od czasu do czasu i pozostawać z nimi przez tydzień.


text:
Czterej przełożeni odźwiernych - zazwyczaj lewici - musieli bowiem nieustannie pełnić swoją służbę. Oni też mieli w swojej pieczy komnaty oraz skarbce domu Jahwe.


text:
Mieszkali [w namiotach] wokół domu Bożego, którego pilnowali i który mieli otwierać każdego dnia rano.


text:
Niektórzy spośród lewitów mieli pod swoją opieką przedmioty używane przy sprawowaniu kultu: oni wydawali te przedmioty i licząc starannie, przyjmowali z powrotem.


text:
Inni nadzorcy sprzętu świątynnego czuwali nad wszystkimi naczyniami przybytku; troszczyli się o najczystszą mąkę i wino tudzież o oliwę, kadzidło i wszystkie wonności.


text:
Jeden z lewitów, Mattitiasz, pierworodny syn Szalluma Korachity, był odpowiedzialny za wypiek ciasta na różne ofiary.


text:
Niektórzy spośród synów Kehata byli wyznaczeni do przygotowywania chlebów pokładnych na każdy szabat.


text:
Tyle o śpiewakach, naczelnikach poszczególnych rodzin lewickich, którzy, zwolnieni od innych zajęć, pozostawali ciągle w komnatach [przyświątynnych], gdyż pełnili swoją służbę dniem i nocą.


text:
Miklot był ojcem Szimmeama. Oni również, razem ze swymi braćmi, mieszkali w Jerozolimie, w pobliżu swych krewnych.


text:
Asel miał sześciu synów. Oto ich imiona: Azrikam, Bokru, Izmael, Szeariasz, Obadiasz i Chanan. Takie są imiona synów Asela.


text:
Filistyni przystąpili do wojny z Izraelitami. [W jednej z bitew] rzucili się Izraelici do ucieczki przed Filistynami, lecz wielu z nich, otrzymawszy śmiertelne rany, poległo na wzgórzach Gilboa.


text:
Filistyni ze wzmożoną siłą natarli wtedy na Saula i jego synów. Zabili Jonatana, Abinadaba i Malkiszuę, synów Saula, i


text:
w końcu walka wrzała już tylko wokół Saula, którego wytropili łucznicy. Przeraziwszy się bardzo łuczników,


text:
Saul powiedział do swego giermka: Weź swój miecz i przebij mnie. Nie chcę być pohańbiony przez tych nieobrzezańców. Giermek jednak przerażeniem zdjęty nie chciał tego uczynić. Wtedy Saul sam chwycił swój miecz i [ustawiwszy go ostrzem do góry] rzucił się na niego.


text:
A wszyscy Izraelici mieszkający w dolinie, gdy zobaczyli, że [wojownicy izraelscy] uciekli, że Saul poległ wraz ze swymi synami - opuścili swoje osiedla i także uciekli. Filistyni zaś, nadszedłszy, zajęli ich domostwa.


text:
Dnia następnego po zakończeniu bitwy Filistyni przyszli, żeby złupić ciała poległych. Kiedy znaleźli Saula i jego synów na wzgórzu Gilboa,


text:
odarli Saula ze wszystkiego, obcięli mu głowę i zabrali zbroję, a wieść o tym roznieśli swoim bożkom i ludowi po wszystkich krainach przez siebie zamieszkanych.


text:
Potem umieścili zbroję Saula w świątyni swoich bogów, a jego głowę wystawili na widok publiczny w świątyni Dagona.


text:
zebrali wszystkich swoich wojowników, wzięli ciało Saula oraz ciała jego trzech synów i przenieśli je do Jabesz. Potem pochowali je pod pewnym terebintem w Jabesz i przez siedem dni pościli.


text:
Śmierć spotkała Saula dlatego, iż dopuścił się wykroczeń przeciw Jahwe; nie słuchał słów Jahwe. Szukał rady u wróżbitów, którzy wywoływali zmarłych,


text:
a nie zwracał się po rady do Jahwe. Dlatego Jahwe zesłał na niego śmierć, a władzę królewską po nim przekazał Dawidowi, synowi Jessego.


text:
Wszyscy synowie Izraela zgromadzili się wokół Dawida w Hebronie i powiedzieli: Jesteśmy kośćmi z twoich kości i ciałem z twego ciała.


text:
Gdy jeszcze Saul był królem, już wtedy ty właśnie wyprowadzałeś [na wojny] Izraela i przyprowadzałeś go szczęśliwie do domu, gdyż do ciebie to powiedział kiedyś Jahwe, twój Bóg: Ty będziesz pasterzem ludu mojego izraelskiego, ty będziesz wodzem Izraela, mojego ludu.


text:
Kiedy więc wszyscy starsi Izraela przyszli do króla przebywającego w Hebronie, zawarł Dawid w Hebronie wobec Jahwe przymierze z nimi, oni zaś namaścili Dawida na króla izraelskiego, zgodnie z tym, co przepowiedział Jahwe przez usta Samuela.


text:
Po jakimś czasie wyruszył Dawid z całym Izraelem na Jerozolimę, noszącą wówczas nazwę Jebuz, gdyż mieszkańcami tamtej krainy byli wtedy Jebuzyci.


text:
Mieszkańcy Jebuz powiedzieli do Dawida: Nie wejdziesz do tego miasta. Ale Dawid zaatakował twierdzę Syjon i zdobył całe Miasto Dawidowe.


text:
Wtedy też powiedział Dawid: Kto jako pierwszy uderzy na Jebuzytów, zostanie mianowany wodzem i otrzyma tytuł księcia. Jako pierwszy wyruszył syn Serui Joab i on został dowódcą.


text:
Wokół [twierdzy] rozbudował miasto, zarówno Millo, jak i jego otoczenie. Joab zaś odbudował resztę miasta.


text:
A oto spis najwaleczniejszych wojowników Dawida, którzy razem z cały Izraelem wspierali króla przez cały czas jego rządów, umożliwiwszy mu przedtem wejście na tron, zgodnie z tym, co Jahwe przepowiedział całemu Izraelowi.


text:
Oto ci, którzy wyróżnili się szczególnie w służbie Dawida: Jaszobeam, syn Chakmoniego, dowódca oddziału złożonego z trzydziestu wojowników. To on rzucił się ze swoją włócznią na trzystu wrogów i wszystkich położył trupem.


text:
Był on z Dawidem pod Pas-Damim, gdzie Filistyni gotowali się do walki [z Izraelitami]. W pobliżu znajdował się kawałek pola z dojrzewającym już jęczmieniem. Kiedy cały lud ratował się ucieczką przed Filistynami,


text:
on ukrył się w jęczmieniu, stanął w obronie ludu i pokonał Filistynów. Za sprawą Jahwe odniesiono wtedy wielkie zwycięstwo [nad Filistynami].


text:
Trzej wojownicy - spośród trzydziestu, którzy tam byli - zeszli kiedyś po skale i dostali się do jaskini w Adullam, gdzie ongiś ukrywał się Dawid. Wojska filistyńskie miały wówczas swoje obozowisko w dolinie Refaim.


text:
W pewnej chwili Dawid, odczuwając pragnienie, powiedział: Kto mógłby przynieść mi wody do picia ze studni, która jest koło bramy miasta Betlejem?


text:
I natychmiast zgłosiło się trzech ludzi, którzy przedarłszy się przez obóz Filistynów, zaczerpnęli wody ze studni znajdującej się przy bramie do Betlejem. Przynieśli wodę i podali Dawidowi do picia. Dawid jednak nie chciał pić, lecz wylał wodę w ofierze dla Jahwe, mówiąc:


text:
Niech mój Bóg mnie strzeże, żebym miał czynić coś takiego! Miałżebym pić krew tych ludzi razem z ich życiem? Bo przecież narażając własne życie przynieśli mi tę wodę. I nie chciał się napić. Oto czyn tych trzech dzielnych wojowników.


text:
Abiszaj, brat Joaba, był również dowódcą [oddziału złożonego z] trzydziestu ludzi. On także rzucił się ze swoją włócznią na trzystu wrogów i wszystkich położył trupem, zdobywając sobie sławę u wszystkich trzydziestu.


text:
Cieszył się on wśród trzydziestu wielką powagą i był ich dowódcą, lecz nie dorównywał trzem pierwszym.


text:
Benajasz, syn Jojady, był dzielnym i doświadczonym wojownikiem. Pochodził z Kabseel. To on pobił dwóch synów Ariela z Moabu. Innym zaś razem w śnieżny dzień zstąpił na dno cysterny, gdzie rozdarł na części lwa.


text:
On też zabił pewnego Egipcjanina, wysokiego na pięć łokci. Ów Egipcjanin miał w ręku włócznię potężną jak gruby wał tkacki, a on szedł do walki ze zwykłym kijem. Wyrwał Egipcjaninowi z rąk jego włócznię i nią go zabił.


text:
Cieszył się sławą większą niż owych trzydziestu, ale nie dorównywał trzem pierwszym. Dawid uczynił go dowódcą swojej straży przybocznej.


text:
Adina, syn Szizy, Rubenita, naczelnik rodu Rubenitów, dowódca oddziału złożonego z trzydziestu ludzi.


text:
A oto ci, którzy przyszli do Dawida, kiedy przebywał jeszcze w Siklag, ukrywając się przed Saulem, synem Kisza. Należeli oni do wojowników, którzy go osłaniali podczas walki.


text:
Byli uzbrojeni w łuki, a ponadto potrafili rzucać celnie kamieniami tak z prawej, jak i z lewej ręki. Łukami też posługiwali się wspaniale. Z rodowych braci Saula z pokolenia Beniamina pochodzili:


text:
Achiezer, przywódca wszystkich, Joasz, obaj synowie Szemajasza z Gibea, dalej Jezjel i Pelet, synowie Azmaweta, Berekiasz i Jehu z Anatot;


text:
Jiszmajasz z Gibeonu, najdzielniejszy z trzydziestu i dowódca oddziału złożonego z trzydziestu ludzi;


text:
Przyłączyli się również do Dawida, gdy przebywał w umocnionych kryjówkach na pustyni, niektórzy wojownicy spośród Gadytów. Byli to mężowie bardzo doświadczeni w boju, umiejący posługiwać się wprawnie tarczą i włócznią. Wyglądali [groźnie] niczym lwy, a w górach byli zwinni jak kozice.


text:
Wszyscy ci byli Gadytami i byli dowódcami wojskowymi. Niżsi stopniem stali na czele oddziałów stu osobowych, wyżsi przewodzili oddziałom liczącym po tysiąc ludzi.


text:
To oni przeprawili się przez Jordan pierwszego miesiąca, kiedy wody wzbierają i cała rzeka występuje z brzegów, zalewając doliny po wschodniej i zachodniej stronie, i zmusili do ucieczki wszystkich mieszkańców dolin.


text:
Do Dawida przebywającego w miejscach obwarowanych przybyli też niektórzy spośród synów Beniamina i Judy.


text:
Dawid wyszedł im na spotkanie i powiedział: Jeżeli przyszliście w zamiarach pokojowych, po to, żeby mi okazać pomoc, otworzy się moje serce dla was, abyśmy mogli się zjednoczyć. Jeśli jednak przybywacie tu, żeby wydać mnie podstępnie w ręce moich wrogów, chociaż moje ręce nie splamiły się żadną zbrodnią - to niech sam Bóg ojców naszych wejrzy na to wszystko i niech nam wymierzy sprawiedliwość.


text:
Wtedy Amasaj, dowódca trzydziestu, napełniony duchem [Jahwe], odezwał się w te słowa: Pokój tobie, Dawidzie, pokój tobie, synu Jessego, pokój tobie, pokój każdemu, kto cię wspiera, gdyż twój Bóg jest z tobą. Wprowadził ich Dawid do siebie i uczynił dowódcami poszczególnych oddziałów.


text:
Przeszli na stronę Dawida również niektórzy spośród synów Manassesa. Stało się to wtedy, kiedy Dawid połączył się z Filistynami, aby wspólnie z nimi walczyć przeciw Saulowi. Ostatecznie Filistyni nie skorzystali z jego pomocy. Naradzili się między sobą i odesłali go, mówiąc: Za cenę naszych głów przyłączy się potem do swego pana Saula.


text:
Kiedy wracał [od Filistynów] do Siklag, przyłączyli się do niego następujący mężowie z pokolenia Manassesa: Adnach, Jozabad, Jediael, Mikael, Jozabad, Elihu i Silletaj. Wszyscy byli z pokolenia Manassesa i dowodzili oddziałami złożonymi z tysiąca ludzi.


text:
Oni to wspomagali Dawida w jego walce, wszyscy bowiem byli bardzo dzielnymi wojownikami i przywódcami oddziałów wojskowych.


text:
W ten sposób gromadziło się z dnia na dzień wokół Dawida coraz więcej ludzi, pragnących mu przyjść z pomocą. Powstał z czasem obóz tak wielki jak prawdziwy obóz Boży.


text:
A oto wykaz wojowników gotowych do walki, którzy przybyli do Hebronu, by zgodnie z poleceniem Jahwe obwołać Dawida królem.


text:
Przybył również Jojada, przywódca potomków Aarona, przyprowadzając ze sobą trzy tysiące siedmiuset ludzi.


text:
Spośród synów Beniamina, braci Saula, przybyło trzy tysiące wojowników, z których większość pozostawała przedtem na służbie w domu Saula.


text:
Z pokolenia Efraima dwadzieścia tysięcy ośmiuset wojowników, dzielnych, cieszących się dobrym imieniem w domach swych ojców.


text:
Z połowy pokolenia Manassesa osiemnaście tysięcy, wyznaczonych imiennie, aby wprowadzili Dawida na tron królewski.


text:
Spośród synów Issachara, odznaczających się szczególną mądrością i umiejętnością przewidywania, jak powinien postępować Izrael, dwustu dowódców razem z braćmi, którzy pozostawali pod ich rozkazami.


text:
Z pokolenia Zabulona pięćdziesiąt tysięcy zdolnych do noszenia broni, gotowych do boju, doskonale uzbrojonych, zdecydowanych walczyć do ostatka.


text:
Z pokolenia Neftalego tysiąc dowódców, a z nimi trzydzieści siedem tysięcy uzbrojonych w tarcze i włócznie.


text:
a z pokolenia Asera zdolnych do noszenia broni i znających rzemiosło wojenne czterdzieści tysięcy ludzi.


text:
Spośród zaś tych, którzy mieszkali po drugiej stronie Jordanu, to znaczy spośród Rubenitów, Gadytów i z połowy pokolenia Manassesa, sto dwadzieścia tysięcy ludzi doskonale wyposażonych w oręż wojenny.


text:
Wszyscy ci wojownicy, doświadczeni w zmaganiach wojennych, przybyli z całą gotowością serca do Hebronu, aby obwołać Dawida królem całego Izraela. Pragnieniem całego Izraela było wprowadzenie Dawida na tron królewski.


text:
Pozostali oni z Dawidem przez trzy dni, jedząc i pijąc z tego, co przygotowali dla nich ich bracia. [41] Nawet ci, co mieszkali na ziemiach sąsiednich, aż po pokolenie Issachara, Zabulona i Neftalego - również dostarczyli żywności na swoich osłach, wielbłądach, mułach, wołach; przywieźli zapasy mąki, suszone figi i rodzynki, wino, oliwę oraz mnóstwo wołów i owiec. Radość ogarnęła bowiem cały Izrael.


text:
Odbywał Dawid narady wspólnie z dowódcami oddziałów złożonych z tysiąca i stu ludzi oraz ze wszystkimi zwierzchnikami ludu.


text:
I tak przemówił Dawid do całego zgromadzenia Izraelitów: Jeżeli uznacie to za słuszne, jeśli wyda się wam, że taka myśl pochodzi od Jahwe, naszego Boga, to jak najprędzej poślijmy wieść do reszty spośród naszych braci na całej ziemi izraelskiej i zechciejmy powiadomić kapłanów i lewitów po wszystkich owych osiedlach, gdzie znajdują się ich pastwiska, żeby się zebrali z nami


text:
i żebyśmy razem postanowili sprowadzić tu arkę naszego Boga, gdyż zapomnieliśmy o niej całkowicie za dni Saula.


text:
Zwołał zatem Dawid cały Izrael, od Szichoru egipskiego aż do Wejścia do Chamat, i przystąpiono do sprowadzenia arki Bożej z Kiriat-Jearim.


text:
Wyruszył wtedy Dawid z całym ludem do Baali, a potem w stronę Kiriat-Jearim, położonego w ziemi judzkiej, aby sprowadzić stamtąd arkę Bożą, przy której wzywa się imienia Jahwe, zasiadającego na cherubach.


text:
Umieścili arkę Bożą na całkiem nowym wozie i wywieźli z domu Abinadaba. Wóz prowadzili Uzza i Achio.


text:
Dawid i wszyscy Izraelici tańczyli, ile tylko mieli sił, przed Bogiem, śpiewając i grając na harfach, lutniach, bębnach, cymbałach i trąbach.


text:
Kiedy przybyli na klepisko Kidona, Uzza wyciągnął rękę, żeby podtrzymać arkę, ponieważ zachwiała się na wozie, gdy woły szarpnęły.


text:
Natychmiast zapłonął Jahwe gniewem przeciwko Uzzie za to, że dotknął arki. Poraził go Jahwe i Uzza skonał tam, przed Bogiem.


text:
A Dawida ogarnęło przygnębienie, że Jahwe tak surowo ukarał Uzzę. Od tego czasu aż po dzień dzisiejszy miejsce to nazywa się Peres-Uzza.


text:
Dawid przeraził się Boga w owym dniu i zaczął pełen trwogi pytać: Jakże ja doprowadzę na miejsce arkę Bożą?


text:
I nie sprowadził Dawid arki do siebie, do Miasta Dawidowego, lecz kazał ją umieścić w domu Obed-Edoma z Gat.


text:
W domu Obed-Edoma - razem z całą jego rodziną - pozostawała arka przez trzy miesiące. A Jahwe darzył swym błogosławieństwem dom Obed-Edoma i wszystko, co do niego należało.


text:
Hiram, król Tyru, posłał swoich ludzi do Dawida. Wieźli oni drewno cedrowe, a byli wśród nich murarze i cieśle, którzy mieli zbudować dom.


text:
Dawid już widział, że Jahwe umacnia coraz bardziej jego władzę królewską nad całym Izraelem, że wyniósł wysoko jego królestwo ze względu na swój lud izraelski.


text:
Filistyni, dowiedziawszy się po jakimś czasie, że Dawid został namaszczony na króla całego Izraela, wszyscy jak jeden mąż ruszyli na jego poszukiwanie. Na wieść o tym Dawid sam wyszedł im na spotkanie.


text:
Wtedy Dawid zaczął radzić się Boga, pytając: Czy mam stanąć do walki z Filistynami? Czy wydasz ich w moje ręce? Odpowiedział mu Jahwe: Idź, wydam ich w twoje ręce.


text:
I przybyli [Filistyni] do Baal-Perasim, i tam ich Dawid rozgromił. Powiedział wówczas: Posługując się moimi rękami tak przerwał Bóg szeregi nieprzyjaciół, jak wezbrane wody przerywają tamy. Dlatego miejscowości tej nadano nazwę: Baal-Perasim [to znaczy: Pan przełomów].


text:
Znów tedy pytał Dawid o radę Boga, lecz Bóg powiedział mu tym razem: Nie nacieraj na nich z przodu. Obejdź ich i uderz na nich z tyłu, od strony gaju balsamowego.


text:
Kiedy wśród wierzchołków drzew balsamowych posłyszysz odgłos ich kroków, wtedy ich zaatakuj, a Bóg pójdzie przed tobą i rozgromi wojska Filistynów.


text:
Uczynił Dawid wszystko tak, jak mu nakazał Bóg. I rozgromił oddziały filistyńskie od Gibeonu aż po Gezer.


text:
Sława Dawida rozchodziła się szeroko po całym kraju. Jahwe też sprawił, że obawiały się go wszystkie narody.


text:
Pobudował [Dawid] sobie domy w Mieście Dawidowym, przygotował specjalne pomieszczenie dla arki Bożej i wzniósł na tym miejscu namiot.


text:
Wydał też zarządzenie: Arkę Bożą mogą nosić tylko lewici, ponieważ to ich przeznaczył Bóg do noszenia arki i obsługiwania jej po wszystkie czasy.


text:
Zwołał tedy Dawid cały Izrael do Jerozolimy, żeby przenieść arkę Jahwe na miejsce, które dla niej przygotował.


text:
Potem wezwał Dawid kapłanów: Sadoka i Abitara oraz lewitów: Uriela, Asajasza, Joela, Szemajasza, Eliela i Amminadaba,


text:
i powiedział im tak: Wy jesteście naczelnikami rodów lewickich. Oczyśćcie się, wy sami i wasi bracia, i przenieście arkę Jahwe, Boga Izraela, na miejsce, które dla niej przygotowałem.


text:
Ponieważ za pierwszym razem nie wyście to czynili, ukarał nas Jahwe, nasz Bóg, bo nie postępowaliśmy tak, jak On nam nakazał.


text:
I nieśli synowie Lewiego arkę Bożą, opierając jej drążki na ramionach, dokładnie tak, jak nakazał Jahwe przez Mojżesza.


text:
Następnie polecił Dawid przełożonym lewitów, żeby niektórych spośród braci ustanowili śpiewakami. Powinni oni także grać na instrumentach muzycznych, takich jak cytra, harfa i cymbały, by rozchodziły się szeroko odgłosy radości.


text:
A oto lewici wyznaczeni na śpiewaków: Heman, syn Joela, a z jego braci Asaf, syn Berekiasza; z potomków Merariego oraz ich braci, Etan, syn Kuszaja,


text:
a z nim jego dalsi krewni: Zachariasz, Uzzjel, Szemiramot, Jechiel, Unni, Eliab, Benajasz, Maasejasz, Mattitiasz, Elifel, Miknejasz, Obed-Edom, Jejel - odźwierni.


text:
natomiast Zachariasz, Uzzjel, Szemiramot, Jechiel, Unni, Eliab, Maasejasz i Benajasz grali na cytrach o wysokich tonach.


text:
Mattitiasz, Elifel, Miknejasz, Obed-Edom, Jejel i Azazjasz grali na harfach o niskich tonach, podtrzymując w ten sposób cały śpiew.


text:
Kenaniasz, przełożony grupy lewitów wyznaczonych do noszenia [Arki], nadzorował samo jej przenoszenie, ponieważ był w tym biegły.


text:
Kapłani: Szebaniasz, Jozafat, Netaneel, Amasaj, Zachariasz, Benajasz i Elizer grali przed arką Bożą na trąbach. Obed-Edom i Jechiasz byli również odźwiernymi przy arce.


text:
Dawid, starsi Izraela oraz dowódcy oddziałów, liczących po tysiąc ludzi, ruszyli więc z wielką radością w drogę, żeby sprowadzić Arkę Przymierza Jahwe z domu Obed-Edoma.


text:
Kiedy się okazało, że Bóg zezwala lewitom nieść Arkę Przymierza Jahwe, złożono ofiary z siedmiu cielców i z siedmiu baranów.


text:
Dawid był przyodziany w płaszcz z bisioru. Tak też byli ubrani wszyscy lewici niosący arkę, śpiewacy oraz idący wśród śpiewaków Kenaniasz, który kierował całym przenoszeniem [arki]. Dawid oprócz płaszcza z bisioru miał na sobie jeszcze lniany efod.


text:
I tak prowadzili synowie Izraela Arkę Przymierza wśród radosnych okrzyków i dźwięku trąb, cymbałów, cytr i harf.


text:
Gdy Arka Przymierza Jahwe znalazła się w Mieście Dawidowym, Mikal, córka Saula, wyglądając przez okno, zobaczyła Dawida tańczącego i grającego. I odczuła w swym sercu pogardę dla niego.


text:
Kiedy już sprowadzono arkę Bożą i umieszczono ją pod namiotem, który zbudował dla niej Dawid, złożono przed Bogiem ofiary całopalenia oraz pojednania.


text:
Potem kazał dać Izraelitom, każdemu mężczyźnie i każdej kobiecie, po jednym bochenku chleba, po placku daktylowym i po placku z rodzynkami.


text:
Ustanowił też przed arką Jahwe lewitów, by pełnili swoją służbę. Do nich należało wzywanie imienia Jahwe, żeby Mu składać dziękczynienia, wielbić Go jako Jahwe, Boga Izraela.


text:
Oto imiona owych lewitów: Asaf jako przełożony, Zachariasz, jego zastępca, potem Uzzjel, Szemiramot, Jechiel, Mattitiasz, Eliab, Benajasz, Obed-Edom i Jejel. Wszyscy ci mieli grać na harfach i cytrach, Asaf zaś miał grać na cymbałach.


text:
I po raz pierwszy zarządził Dawid, żeby tak oto - śpiewając wraz z Asafatem i jego braćmi - wielbiono Jahwe:


text:
Wychwalajcie Jahwe za święte imię Jego! Przynoście Mu dary, przychodźcie do Niego, odziani w święte szaty cześć Mu oddawajcie


text:
Wołajcie: Ratuj nas, Boże Zbawicielu, zbierz nas ponownie i wyprowadź spośród narodów, byśmy czcili zawsze Twoje święte imię i chlubili się tym, że Ci cześć składamy.


text:
Błogosławiony niech będzie Jahwe, Bóg Izraela, po wszystkie czasy, na wieki! A cały lud odpowiedział: Amen! oraz: Niech będzie Jahwe uwielbiony!


text:
Pozostawił Dawid przed Arką Przymierza Jahwe Asafa i jego braci, żeby pełnili przy niej nieustanną służbę, według zadań wyznaczonych na każdy dzień.


text:
Na odźwiernych [wyznaczył Dawid] Obed-Edoma z jego sześćdziesięcioma ośmioma krewnymi, Obed-Edoma, syna Jedutuna, i Chosę.


text:
Kapłan Sadok i jego bracia, także kapłani, mieli być zawsze przed przybytkiem znajdującym się na wyżynie Gibeonu,


text:
aby składać tam rano i wieczorem ofiary całopalenia na ołtarzu całopaleń i aby się w ten sposób dopełniało wszystko, co zostało napisane w prawie Jahwe i dane Izraelowi, by tego pilnie przestrzegał.


text:
Tuż obok nich znajdowali się Heman, Jedutun i reszta wybranych i przeznaczonych po imieniu do wychwalania Jahwe, bo na wieki miłosierdzie Jego.


text:
Pod opieką Hemana oraz Jedutuna znajdowały się trąby i cymbały dla tych, którzy mieli na nich grać, a także inne instrumenty używane przy śpiewach na cześć Boga. Synowie Jedutuna mieli swoje miejsce przy bramie.


text:
I wrócił cały lud - każdy do swego domu. Powrócił też Dawid, aby wnieść błogosławieństwo do swego domu.


text:
Osiadłszy już w swoim pałacu, Dawid powiedział do proroka Natana: Ja sam mieszkam w pałacu z drewna cedrowego, podczas gdy Arka Przymierza pozostaje ciągle pod namiotem!


text:
Idź i powiedz mojemu słudze Dawidowi: Oto, co mówi Jahwe: To nie ty zbudujesz Mi przybytek, w którym będę mógł zamieszkać.


text:
Nie mieszkałem w żadnym domu od czasu wyprowadzenia Izraelitów z Egiptu aż po dzień dzisiejszy, lecz przechodziłem spod jednego namiotu pod drugi, z jednego przybytku do drugiego.


text:
Kiedy wędrowałem wspólnie z całym Izraelem, czy któremukolwiek z sędziów wyznaczonych przeze Mnie do pilnowania mojego ludu zadałem takie oto pytanie: Dlaczego nie budujecie Mi przybytku z drewna cedrowego?


text:
Powiesz więc dziś tak mojemu słudze Dawidowi: Oto, co mówi Jahwe Zastępów: Zabrałem cię z pastwiska spośród trzody owiec, abyś był władcą ludu mojego izraelskiego.


text:
Byłem z tobą wszędzie, dokądkolwiek się udawałeś; usuwałem z twojej drogi wszystkich twoich wrogów i sprawiłem, że imię twoje stało się wielkie jak imię możnych tego świata.


text:
Wyznaczyłem miejsce na zamieszkanie dla mojego ludu izraelskiego, osiedliłem go tam i mieszka u siebie. Nie będą go już nękać, ani uciskać synowie nieprawości, jak to czynili kiedyś,


text:
jak za dni sędziów, których ustanowiłem nad ludem moim izraelskim. Pognębiłem wszystkich twoich wrogów, a teraz ci oznajmiam, że sam Jahwe zbuduje dom dla ciebie.


text:
A kiedy już dobiegną kresu dni twoje i odejdziesz do twoich przodków, wywyższę twoje potomstwo, a we władaniu jednego z twoich synów uczynię potężnym całe królestwo.


text:
Ja będę dla niego ojcem, a on będzie Mi synem. Łaskawości mojej nie odmówię mu, tak jak jej odmówiłem temu, który był przed tobą.


text:
Przyszedł tedy król Dawid, usiadł przed Jahwe i zapytał: Kimże ja jestem, Jahwe, Boże mój, i jaki jest ród mój, że wyniosłeś mnie aż tak wysoko?


text:
I to ma być jeszcze nie wszystko, o Boże mój! Mówiłeś przecież o domu dla sługi twego na daleką przyszłość, ze mną zaś obchodzisz się, o Jahwe, Boże mój, jak z człowiekiem postawionym wysoko.


text:
Cóż jeszcze może powiedzieć Dawid o zaszczytach, jakie przygotowałeś dla swojego sługi? Znasz przecież Twego sługę.


text:
O Jahwe, to przecież ze względu na Twego sługę i tylko miłością powodowany uczyniłeś te wszystkie rzeczy wielkie i objawiłeś wszystkie owe wielkie dzieła.


text:
O Jahwe, Ty nie masz sobie równego i oprócz Ciebie nie ma innych bogów, zgodnie z tym wszystkim, cośmy usłyszeli na własne uszy.


text:
Gdzież jest bowiem na ziemi jakiś inny naród taki jak Twój lud izraelski? Ty sam, Boże, przyszedłeś, aby go uwolnić, uczynić sobie zeń lud własny i wsławić swoje imię dziełami wielkimi i niezwykłymi, gdy usuwałeś inne narody z drogi, którą miał kroczyć Twój lud - lud, który Ty sam wyprowadziłeś z Egiptu.


text:
Z Twojego ludu izraelskiego uczyniłeś dla siebie lud na zawsze, a Ty sam, o Jahwe, stałeś się jego Bogiem.


text:
Niech więc teraz, o Jahwe, nigdy nie przeminie to, co powiedziałeś o swoim słudze i o całym jego domu. Zechciej tedy uczynić wszystko tak, jak powiedziałeś.


text:
Niech słowo Twoje nie przeminie, niech imię Twoje będzie uwielbione na wieki! Niech wszyscy dokoła wołają: O Jahwe Zastępów, Tyś Bogiem Izraela, Tyś Bogiem dla Izraela. Niech też umacnia się przed Twoim obliczem dom sługi Twojego, Dawida.


text:
Sam przecież, o Boże mój, powiedziałeś słudze Twojemu, że zamierzasz mu dom zbudować. Dlatego też sługa Twój odważył się zanosić te modły do Ciebie.


text:
A teraz, o Jahwe, który jesteś Bogiem i powiedziałeś już to wszystko, co jest tak miłe dla Twojego sługi,


text:
racz zesłać swoje błogosławieństwo na dom Twego sługi, aby trwał na wieki przed Twoim obliczem. Wszystko bowiem, co Ty pobłogosławisz, o Jahwe, pozostaje błogosławione na wieki.


text:
Potem odniósł Dawid zwycięstwo nad Filistynami. Rozgromił ich, wydzierając z ich rąk Gat i okoliczne miasta.


text:
Pobił Dawid również Hadadezera, króla Soby i Chamat, kiedy wyruszył na wyprawę wojenną, by umocnić się nad rzeką Eufratem.


text:
Zdobył na nim Dawid tysiąc rydwanów i wziął do niewoli siedem tysięcy jeźdźców oraz dwadzieścia tysięcy pieszych wojowników. Poprzecinał Dawid ścięgna wszystkim koniom zaprzęgowym, zostawiając konie tylko do stu zaprzęgów.


text:
Kiedy Hadadezerowi, królowi Soby, przybyli z pomocą Aramejczycy z Damaszku, zgładził Dawid dwadzieścia dwa tysiące wojowników aramejskich.


text:
Potem osadził swoje oddziały na ziemi Aramejczyków w Damaszku i uczynił Aramejczyków swoimi niewolnikami, zmuszając ich do płacenia daniny. Jahwe sprawiał, że Dawid odnosił zwycięstwa, dokądkolwiek się udawał.


text:
W miastach Hadadezera, Tibchat i Kun, znaleziono wielką ilość brązu, który [po dostarczeniu go do Jerozolimy] został zużyty przez Salomona na wykonanie tak zwanego morza brązowego, kolumn i różnych naczyń brązowych.


text:
Kiedy Tou, król Chamat, dowiedział się, że Dawid rozgromił wszystkie oddziały Hadadezera, króla Soby,


text:
wysłał swego syna Hadorama do króla Dawida, aby przekazał mu pozdrowienia i wyrazy radości z powodu tego zwycięstwa. Tou prowadził bowiem nieustanne wojny z Hadadezerem. Posłał również [Dawidowi] w darze różne naczynia ze złota, srebra i brązu.


text:
Król Dawid ofiarował to wszystko dla Jahwe, razem ze srebrem i złotem, które zdobył na wojnach z Edomitami, Moabitami, Ammonitami, Filistynami i Amalekitami.


text:
Osadził też swoje oddziały w Edomie i cały Edom poddał władzy Dawida. Jahwe sprawiał, że Dawid odnosił zwycięstwa, dokądkolwiek się udawał.


text:
Joab, syn Serui, był naczelnym dowódcą całego wojska; Joszafat, syn Achiluda, był pełnomocnikiem króla.


text:
Benajasz, syn Jojady, sprawował władzę nad Keretytami i Peletytami, a synowie samego Dawida byli pierwszymi przy jego boku.


text:
Wtedy Dawid powiedział: Chcę być przyjacielem Chanuna, syna Nachasza, ponieważ jego ojciec był mi przyjazny. I posłał Dawid swoich ludzi z wyrazami współczucia dla Chanuna z powodu śmierci jego ojca. Kiedy słudzy Dawida przybyli do kraju Ammonitów i dotarli do Chanuna, aby mu wyrazić współczucie [Dawida],


text:
przełożeni synów Ammona powiedzieli do Chanuna: Czy ty myślisz, że Dawid przysyła tych pocieszycieli ze względu na szacunek dla twojego ojca? Czy jego słudzy nie przychodzą tu raczej po to, żeby się dokładnie wszystkiemu przypatrzyć, a potem zniszczyć cały kraj?


text:
Kazał Chanun pochwycić wysłanników Dawida, ogolić ich i poobcinać im szaty do połowy długości, aż do pośladków, a potem odesłać ich do domu.


text:
Kiedy powiadomiono Dawida o wszystkim, co spotkało tych ludzi, wysłał inne sługi na ich spotkanie - bo ludzie ci [nie mieli odwagi wrócić], tak się wstydzili - i kazał im powiedzieć: Pozostańcie w Jerychu, dopóki nie odrosną wam brody, a potem wrócicie.


text:
Kiedy Ammonici spostrzegli, że Dawid zapłonął do nich nienawiścią, Chanun i synowie Ammona posłali tysiąc talentów srebra, by zakupić za nie rydwany i nająć jeźdźców u Aramejczyków z Mezopotamii i u Aramejczyków z Maaki i z Soby.


text:
Nabyli za nie trzydzieści dwa tysiące rydwanów i zjednali sobie króla Maaki z całym jego ludem, który przyszedł i rozbił swoje namioty koło Medeby. Wyszli też gromadnie ze swoich miast Ammonici i stanęli gotowi do walki.


text:
Dowiedziawszy się o tym, Dawid wysłał przeciwko nim Joaba na czele oddziałów wojskowych, złożonych z dzielnych wojowników.


text:
Ammonici wyszli i ustawili się w szyku bojowym koło bramy miasta, królowie sprzymierzeni zaś zajęli pozycje w polu.


text:
Kiedy Joab spostrzegł, że i przed sobą, i za sobą ma wrogów, uformował z najdzielniejszych Izraelitów oddział, który ustawił naprzeciw Aramejczyków,


text:
natomiast całą resztę wojska oddał pod dowództwo swego brata Abiszaja i kazał im zająć pozycję naprzeciw Ammonitów.


text:
I powiedział tak: Jeżeli się okaże, że Aramejczycy będą silniejsi ode mnie, ty przyjdziesz mi z pomocą; jeżeli zaś Ammonici zaczną brać górę nad tobą, ja pośpieszę z pomocą tobie.


text:
Bądź mężny! Walczmy do końca za nasz lud i za miasta naszego Boga! A Jahwe niech czyni, co będzie słuszne i dobre w Jego oczach!


text:
Joab ruszył na czele swego oddziału, kierując się w stronę Aramejczyków, aby ich zaatakować. Aramejczycy jednak rzucili się do ucieczki.


text:
Ammonici, widząc, że Aramejczycy uciekają, również zaczęli uciekać przed Abiszajem, bratem Joaba, wycofując się do miasta. Joab wrócił więc do Jerozolimy.


text:
Aramejczycy, widząc, że zostali pokonani przez Izraelitów, wysłali gońców do Aramejczyków znajdujących się po drugiej stronie Rzeki, żeby im pospieszyli z pomocą. Na czele znajdujących się tam oddziałów Hadadezera stał Szofak.


text:
Dowiedziawszy się o tym, Dawid zebrał wszystkich Izraelitów, przeprawił się przez Jordan, wyszedł im naprzeciw i kazał swemu wojsku ruszyć do ataku. Tak rozgorzała walka Izraelitów z Aramejczykami.


text:
Po pierwszym ataku Aramejczycy zaczęli uciekać przed Izraelitami. Dawid zabił wtedy siedem tysięcy wojowników walczących na rydwanach oraz czterdzieści tysięcy pieszych wojowników. Zabił również Szofaka, dowódcę wojsk Aramejskich.


text:
Poddani Hadadezera, widząc, że zostali pokonani przez Izraelitów, zawarli pokój z Dawidem i poddali się pod jego władzę. Natomiast Aramejczycy nigdy więcej już nie chcieli przyjść z pomocą synom Ammona.


text:
Z początkiem nowego roku, kiedy to królowie zazwyczaj wyruszali na wojny, Joab stanął na czele bardzo licznych wojowników, złupił kraj Ammonitów i przystąpił do oblężenia miasta Rabba i całkowicie je zburzył.


text:
Zabrał Dawid z głowy ich króla koronę, która była wykonana z czystego złota, ważyła jeden talent i był w niej osadzony niezwykle drogi kamień. Koronę włożono na głowę Dawida. Zdobył też [Joab] w owym mieście bardzo wielki łup.


text:
Całą ludność miasta kazał uprowadzić i zatrudnić przy ciężkich robotach, gdzie posługiwano się piłami, żelaznymi kilofami i siekierami. Tak samo postępował Dawid ze wszystkimi miastami Ammonitów. Potem wrócił Dawid z całym wojskiem do Jerozolimy.


text:
Po pewnym czasie doszło do bitwy z Filistynami pod Gezer. Sibbekaj Chuszyta zabił wtedy Sippaja, potomka Refaitów. I tak [Filistyni] zostali rozgromieni.


text:
Potem stoczono jeszcze jedną bitwę z Filistynami. Elchanan, syn Jaira, zabił wtedy Lachmiego, brata Goliata z Gat. Drzewce włóczni zabitego [Lachmiego] było potężne jak wał tkacki.


text:
I znów doszło do walki, tym razem pod miastem Gat. A był tam pewien wojownik olbrzymiego wzrostu, o sześciu palcach u każdej ręki i nogi, czyli miał dwadzieścia cztery palce. Pochodził on również z rodu Refaitów.


text:
Tak więc mężowie ci pochodzili z rodu Refaitów z Gat i zginęli z ręki Dawida albo zostali zgładzeni przez jego sługi.


text:
Lecz oto szatan zaczął nastawać na Izrael i podsunął Dawidowi myśl, żeby przeprowadził spis całej ludności.


text:
Powiedział tedy Dawid do Joaba i do przywódców ludu: Pójdźcie i spiszcie wszystkich Izraelitów, od Beer-Szeby aż do Dan, a potem złóżcie mi sprawozdanie, żebym wiedział, ile jest wszystkich ludzi.


text:
Rzekł na to Joab: Obyż do liczby policzonych Jahwe zechciał dodać jeszcze sto razy tyle. Ale, panie mój i królu, czy wszyscy ci ludzie nie są niewolnikami mojego pana? Dlaczego mój pan domaga się spisu? Po co obciążać tym wykroczeniem całego Izraela?


text:
Rozkaz króla przeważył jednak nad słowami Joaba. Poszedł tedy Joab i przemierzywszy cały kraj, wrócił do Jerozolimy.


text:
Złożył też Joab sprawozdanie z przeprowadzonego spisu. Okazało się, że w całym Izraelu było milion sto tysięcy mężów zdolnych do noszenia broni, w Judzie zaś - czterysta siedemdziesiąt tysięcy zdolnych do noszenia broni.


text:
Powiedział więc Dawid do Boga: Czyniąc to dopuściłem się wielkiej zbrodni. Uwolnij mnie teraz, proszę, od wszelkiej winy, bo nie wiedziałem, co czynię.


text:
Idź i przemów do Dawida w te słowa: Oto, co mówi Jahwe: Daję ci do wyboru trzy możliwości. Wybierz jedną z nich, a Ja postąpię zgodnie z twoim wyborem.


text:
Wybierz sobie jedną z trzech następujących możliwości: trzy lata klęski głodowej albo trzy miesiące, w których będziesz ponosił same klęski od twoich nieprzyjaciół i w końcu ciebie samego dosięgnie miecz twoich wrogów, albo trzy dni, w których cały kraj będzie nękany mieczem Jahwe i zarazą, anioł Jahwe zaś będzie dokonywał spustoszenia w całym Izraelu. Powiedz mi więc teraz, jaką odpowiedź mam zanieść Temu, który mnie posłał.


text:
Rzekł na to Dawid do Gada: Znalazłem się w strasznej rozterce! Niechbym już raczej wpadł w ręce Jahwe, bo wielkie jest Jego miłosierdzie, a nie w ręce ludzi!


text:
Zesłał tedy Jahwe na Izraela zarazę tak wielką, że umarło w całym kraju siedemdziesiąt tysięcy ludzi.


text:
Posłał też Bóg swego anioła, żeby zrównał z ziemią Jerozolimę. A kiedy ów anioł dokonywał dzieła zniszczenia na oczach Jahwe, wzruszył się Jahwe na widok tego nieszczęścia. Powiedział tedy do anioła-niszczyciela: Dosyć, cofnij już twoją wyciągniętą rękę! Anioł Jahwe znajdował się wtedy w pobliżu klepiska Ornana Jebuzyty.


text:
Podniósłszy oczy Dawid zobaczył anioła Jahwe, unoszącego się między ziemią a niebem, z obnażonym mieczem w ręku, wyciągniętym w stronę Jerozolimy. Na ten widok Dawid i wszyscy starsi ludu, przyodziani w wory pokutne, upadli na twarz.


text:
I powiedział Dawid do Boga: Czyż to nie ja poleciłem przeprowadzić spis całego ludu? To ja zgrzeszyłem, ja dopuściłem się zła, a te biedne owieczki nic przecież nie uczyniły. O Jahwe, Boże mój, niech więc Twoja ręka zaciąży nade mną i nad całym moim domem, a ten lud niech ominą nieszczęścia.


text:
Wtedy anioł Jahwe powiedział przez Gada Dawidowi, żeby się udał do Ornana Jebuzyty i na jego klepisku wzniósł ołtarz dla Jahwe.


text:
Kiedy Ornan, obejrzawszy się w pewnej chwili, zobaczył anioła, ukrył się; to samo uczynili jego czterej synowie. Ornan młócił akurat wtedy swoje zboże.


text:
Gdy Dawid przyszedł do Ornana, ten znów się obejrzał i zobaczył Dawida. Zszedł tedy natychmiast z klepiska i upadł na twarz przed Dawidem.


text:
Dawid zaś powiedział do Ornana: Zrób mi miejsce na tym klepisku, bo mam tu zbudować ołtarz dla Jahwe. Odstąp mi klepisko za jego pełną cenę, jaką byś wziął w pieniądzach. Inaczej plaga [zarazy] nie opuści ludu.


text:
Powiedział Ornan Dawidowi: Ależ bierz je i niech pan mój i król uczyni, co uzna za słuszne. Oto ja sam daję chętnie woły na ofiarę całopalenia, sanie młockarskie poświęcam na ognisko i zboże na ofiarę z pokarmów. Wszystko to daję od siebie.


text:
Jednakże król Dawid powiedział na to Ornanowi: Nie! Chcę zapłacić za klepisko tyle, ile jest warte. Nie mogę bowiem brać dla Jahwe tego, co stanowi twoją własność. Nie mogę też składać ofiary całopalenia, która by mnie nic nie kosztowała.


text:
Potem zbudował Dawid ołtarz dla Jahwe i złożył ofiarę całopalenia oraz ofiary pojednania. Zanosił przy tym modły do Jahwe, a Jahwe odpowiedział mu ogniem, który zstąpił z nieba na ołtarz całopalenia.


text:
Przybytek Jahwe, wzniesiony przez Mojżesza na pustyni, oraz ołtarz całopalenia znajdowały się wówczas na wyżynie w Gibeonie.


text:
Dawid nie miał jednak odwagi udać się przed ten ołtarz, by prosić tam o radę Jahwe, bał się bowiem miecza anioła Jahwe.


text:
I powiedział Dawid: Oto świątynia Jahwe, Boga, i ołtarz, na którym Izrael będzie składał swoje ofiary całopalenia.


text:
Polecił też Dawid zgromadzić wszystkich żyjących w Izraelu cudzoziemców i wyznaczył spośród nich kamieniarzy do obróbki kamienia ciosanego, potrzebnego do budowy świątyni Bożej.


text:
Przygotował Dawid również żelazo na gwoździe, potrzebne do wykonania drzwi oraz spoin, ponadto wielką ilość brązu


text:
i bardzo wiele drewna cedrowego, gdyż Sydończycy i mieszkańcy Tyru dostarczyli drewna cedrowego aż w nadmiarze.


text:
A Dawid powiedział: Mój syn Salomon jest jeszcze młody i słaby, świątynia zaś, którą ma zbudować dla Jahwe, powinna być wspaniała, aby jej piękno i sława były znane we wszystkich krainach. Pragnę mu więc dopomóc w przygotowaniach do tak wielkiego dzieła. I rzeczywiście Dawid, zanim zmarł, poczynił bardzo znaczne przygotowania [do budowy świątyni].


text:
Potem przywołał Dawid swojego syna Salomona i polecił mu zbudować świątynię dla Jahwe, Boga Izraela.


text:
Dawid powiedział do Salomona: Synu mój, ja sam zamierzałem zbudować świątynię dla imienia Jahwe, mojego Boga.


text:
Lecz Jahwe przemówił do mnie w te słowa: Przelałeś bardzo dużo krwi, masz za sobą tak wiele wojen. Nie ty będziesz budował dom dla mojego imienia, gdyż ty na moich oczach przelałeś zbyt dużo krwi na tej ziemi.


text:
Urodzi ci się syn, który będzie człowiekiem spokojnym, a Ja sprawię, że będzie żył w pokoju ze wszystkimi swoimi wrogami. Będzie miał na imię Salomon. Ja będę się troszczył przez wszystkie dni jego życia o pokój i bezpieczeństwo w całym Izraelu.


text:
To on zbuduje dom dla mojego imienia. On będzie dla Mnie synem, a Ja będę jego ojcem. Ja też utwierdzę jego panowanie w Izraelu na wieki.


text:
Niech więc teraz, synu mój, Jahwe będzie z tobą, żeby ci się dobrze wiodło i żebyś mógł zbudować świątynię dla Jahwe, twojego Boga, zgodnie z tym, co powiedział On o tobie.


text:
Oby tylko Jahwe udzielił ci roztropności i bystrości umysłu, kiedy będzie ci przekazywał władzę nad całym Izraelem, abyś umiał zachowywać prawo Jahwe, twojego Boga.


text:
Będzie ci się wiodło dobrze, jeśli tylko będziesz się starał wprowadzać w życie prawa i nakazy, które Jahwe dał przez Mojżesza dla całego Izraela. Bądź dzielny i odważny! Nie bój się, nie lękaj się niczego!


text:
Własnym staraniem zebrałem na przyszłą świątynię Jahwe sto tysięcy talentów złota i milion talentów srebra. Brązu zaś i żelaza jest tak dużo, że nikt nie byłby w stanie tego zważyć. Przygotowałem już także wiele drewna i kamienia, resztę zgromadzisz sam.


text:
Rozporządzasz mnóstwem robotników, kamieniarzy, rzemieślników umiejących rzeźbić w kamieniu i w drewnie i zdolnych do wykonywania wszelkich prac.


text:
Złota, srebra, brązu i żelaza jest aż w nadmiarze! Powstań więc i weź się do dzieła, a Jahwe niech będzie z tobą.


text:
Wydał też Dawid rozkaz wszystkim starszym Izraela, żeby pośpieszyli jego synowi Salomonowi z pomocą. Mówił tak:


text:
Czyż Jahwe, wasz Bóg, nie jest z wami? Czyż nie sprawił, że zażywacie pokoju ze wszystkich stron? Wydał On przecież w moje ręce mieszkańców całego kraju a ja poddałem cały kraj władzy Jahwe i Jego ludu.


text:
Teraz więc całym sercem i całą duszą szukajcie Jahwe, waszego Boga. Wstańcie i budujcie świątynię dla Jahwe, Boga, byście mogli sprowadzić Arkę Przymierza Jahwe oraz święte przedmioty Boże do świątyni, która zostanie wzniesiona dla Jego imienia.


text:
Dawid, osiągnąwszy pełnię swoich dni, będąc już starym, ustanowił Salomona, swojego syna, królem izraelskim.


text:
a kiedy policzono wszystkich lewitów, zaczynając od tych, co mieli trzydzieści lat i więcej, okazało się, że było ich, licząc głowa po głowie, trzydzieści osiem tysięcy.


text:
[Powiedział wtedy Dawid]: Dwadzieścia cztery tysiące spośród nich będzie zatrudnionych przy różnych posługach w świątyni Jahwe. Pisarzy i sędziów niech będzie sześć tysięcy,


text:
odźwiernych niech będą cztery tysiące i cztery tysiące niech śpiewa na cześć Jahwe, grając na instrumentach, które po to nabyłem.


text:
Szime i miał również trzech synów. Oto oni: Szelomit, Chazjel i Haran. Byli oni naczelnikami rodów Ladana.


text:
Jachat był pierworodnym, drugim - Ziza. Jeusz i Beria, ponieważ nie mieli wielu synów, zostali policzeni za jeden ród.


text:
Synami Amrama byli: Aaron i Mojżesz. Aaron został odłączony i przeznaczony na zawsze, razem ze swymi synami, do palenia wonności przed obliczem Jahwe, do posługiwania Mu i do uwielbiania Jego imienia na wieki.


text:
Synem Eliezera był Rechabiasz, przywódca rodu. Eliezer nie miał innych synów, lecz Rechabiasz miał synów bardzo wielu.


text:
Eleazar nie pozostawił po sobie żadnego syna, a tylko same córki, które pobrali sobie za żony ich krewni, synowie Kisza.


text:
Byli to potomkowie Lewiego, według ich poszczególnych rodów, przywódcy owych rodów, zliczonych głowa po głowie według ich wykazów imiennych. Pełnili swoją służbę w świątyni Jahwe, poczynając od dwudziestego roku życia i wzwyż.


text:
Dawid bowiem powiedział: Jahwe, Bóg Izraela, pozwolił odpocząć swojemu ludowi, który odtąd już na zawsze będzie mieszkał w Jerozolimie.


text:
Lewici nie będą już więcej przenosić [z miejsca na miejsce] całego przybytku oraz przedmiotów potrzebnych do jego obsługi.


text:
Według ostatnich zarządzeń Dawida sporządzono listy tych synów Lewiego, którzy mieli lat dwadzieścia i więcej.


text:
Mieli oni pomagać synom Aarona, wyznaczani do posługi w świątyni Jahwe, na dziedzińcach świątyni i w komnatach [świątynnych], przy oczyszczaniu wszystkich rzeczy poświęconych Jahwe i przy wszelkiej obsłudze domu Bożego.


text:
Do nich miała należeć troska o chleby pokładne, o mąkę najczystszą na ofiary z pokarmów, o przaśne podpłomyki, o to, co powinno być pieczone i smażone, oraz o to, jak wszystko powinno być odważane odmierzane.


text:
Mieli przychodzić do świątyni każdego poranka i wieczora, aby składać dziękczynienie i uwielbienie Bogu


text:
i ofiarować całopalenia na cześć Jahwe w każdy szabat, we wszystkie nowie księżyca i w święta, według częstotliwości wskazanej przez prawo, które nakazuje składanie po wszystkie czasy ofiar przed obliczem Jahwe.


text:
Oni też opiekowali się Namiotem Spotkania, wszystkimi świętymi przedmiotami, a także swymi braćmi, synami Aarona, w tym wszystkim, co dotyczyło świątyni Jahwe.


text:
Nadab i Abihu zmarli jeszcze przed śmiercią swego ojca, nie zostawiając żadnego potomstwa, wiec funkcje kapłańskie pełnili Eleazar oraz Itamar.


text:
Dawid skierował Sadoka, jednego z synów Eleazara, i Achimeleka, jednego z synów Itamara, do różnych klas, w zależności od sprawowanego przez nich posługiwania.


text:
Okazało się przy tym, że wśród potomków Eleazara było znacznie więcej mężczyzn niż wśród potomków Itamara. Dlatego spośród potomków Eleazara wybrano szesnastu naczelników rodów, a spośród potomków Itamara tylko ośmiu naczelników rodów.


text:
Ponieważ zarówno spośród potomków Eleazara, jak i spośród potomków Itamara mieli być wybrani tak zwani książęta świątyni i książęta Boga, rzucono losy, żeby ich [sprawiedliwie] podzielić.


text:
Szemejasz, syn Netaneela, pisarz wywodzący się również spośród lewitów, dokonywał zapisu w obecności króla, książąt, kapłana Sadoka, Achimeleka, syna Abiatara, naczelników rodzin kapłańskich i lewickich. Losowano zaś po kolei, na zmianę: raz jedną rodzinę z potomków Eleazara, drugi raz jedną rodzinę z potomków Itamara.


text:
Takie oto były klasy kapłańskie, ułożone według rodzajów posług, które mieli wypełniać w świątyni Jahwe stosownie do wskazań udzielonych im przez ich ojca, Aarona, który otrzymał je od samego Jahwe, Boga Izraela.


text:
A oto wykaz naczelników pozostałych rodów lewickich: Z potomków Amrama był Szubael, z potomków Szubaela - Jechdejasz.


text:
Oni również ciągnęli losy, tak jak ich bracia, synowie Aarona, w obecności króla Dawida, Sadoka i Achimeleka, wobec naczelników rodów kapłańskich i lewickich, przy czym takie samo prawo mieli najstarsi, jak i najmłodsi.


text:
Dawid, wspomagany przez dowódców wojska, wydzielił również do służby specjalnej tych spośród synów Asafa, Hemana i Jedutuna, którzy prorokowali przy dźwiękach harf, cytr i cymbałów. Oto wykaz przeznaczonych do tej służby.


text:
Potomkowie Asafa: Zakkur, Józef, Netaniasz i Asareela. Wszyscy oni pozostawali pod kierownictwem Asafa, który prorokował według wskazań króla.


text:
Sześciu było potomków Jedutuna: Gedaliasz, Seri, Izajasz, Chaszabiasz, Mattitiasz i Szimei. Pełnili oni służbę pod kierunkiem swego ojca, Jedutuna, który prorokował przy dźwiękach cytry na cześć i chwałę Jahwe.


text:
Oto potomkowie Hemana: Bukkijasz, Mattaniasz, Uzzjel, Szebuel, Jerimot, Chananiasz, Chanani, Eliata, Giddalti, Romamti-Ezer, Joszbekasza, Malloti, Hotir, Machazjot.


text:
Wszyscy ci byli synami Hemana, widzącego królewskiego. Bóg zgodnie z daną Hemanowi obietnicą, że go wywyższy, obdarzył go czternastoma synami i trzema córkami.


text:
Wszyscy owi lewici pozostawali pod kierownictwem swych ojców, wykonując przy świątyni Jahwe śpiewy przy dźwiękach cymbałów, cytr i harf. Pod kierownictwem króla zaś pełnili swoją służbę Asaf, Jedutun i Heman.


text:
Wszystkich ich, łącznie z braćmi wykonującymi śpiewy na cześć Jahwe i wyćwiczonymi w tej sztuce, było dwustu osiemdziesięciu ośmiu.


text:
Oni również przez ciągnienie losów byli wyznaczani do swych posług, przy czym wszyscy mieli jednakowe prawa: mali i wielcy, nauczyciele i uczniowie.


text:
Pierwszy los padł na Józefa, wywodzącego się spośród potomków Asafa. Drugi - na Gedaliasza, który z synami i braćmi tworzył grupę dwunastu.


text:
A oto odźwierni, podzieleni na klasy. Z Korachitów wywodził się Meszelemiasz, syn Koracha, należący do potomków Ebiasafa.


text:
Potomkami Meszelemiasza byli: Zachariasz jako pierworodny, drugi Jediael, trzeci Zebadiasz, czwarty Jatniel,


text:
Synami Obed-Edoma byli: Szemajasz jako pierworodny, drugi Jozabad, trzeci Joach, czwarty Sakar, piąty Netaneel,


text:
Także jego syn Szemajasz miał synów, którzy byli naczelnikami rodów w domu swego ojca, gdyż byli bardzo dzielnymi wojownikami.


text:
Oto synowie Szemajasza: Otni, Rafael, Obed, Elzabad i jego bracia Elihu oraz Semakiasz, dzielni mężowie.


text:
Wszyscy oni wywodzili się od Obed-Edoma. Oni sami, ich synowie i bracia byli ludźmi odważnymi, gotowymi do wszelkich posług. Wszystkich potomków Obed-Edoma było sześćdziesięciu dwóch.


text:
Synami Chosy, należącego do potomków Merariego, byli: Szimr, który został naczelnikiem rodu, a chociaż nie był pierworodnym, ojciec ustanowił go naczelnikiem;


text:
drugi Chilkiasz, trzeci Tebaliasz, czwarty Zachariasz. Razem wszystkich synów i braci Chosy było trzynastu.


text:
W poszczególnych klasach odźwiernych ich przełożeni odpowiadali za służbę przy bramach, podobnie jak ich bracia wewnątrz domu Bożego.


text:
Wszyscy oni, zarówno wielki, jak i mały, ciągnęli kolejno, według rodzin, losy przy obsadzaniu każdej bramy.


text:
Obsługę strony wschodniej los przydzielił Szelemiaszowi. Następnie ciągnął los jego syn Zachariasz, roztropny doradca. Przypadła mu do obsługi strona północna.


text:
Szuppimowi i Chosie przypadła strona zachodnia, w pobliżu bramy Szalleketa, przy drodze wiodącej w górę. Straże stały jedna naprzeciw drugiej.


text:
Było wiec od strony wschodniej sześciu lewitów, od strony północnej - czterech każdego dnia i czterech przy składach, po dwóch przy każdym z nich.


text:
Wśród potomków Ladana, którzy byli Gerszonitami wywodzącymi się od Ladana i naczelników rodów Ladana Gerszonity, znajdował się także Jechiel.


text:
Do braci pochodzących od Eliezera - którego synem był Rechabiasz, ojciec Izajasza, którego synem był Joram, ojciec Zikriego - należał także syn Zikriego, Szelomit,


text:
który razem ze swymi braćmi był odpowiedzialny za wszystkie składnice świętych przedmiotów, ofiarowanych przez Dawida, naczelników poszczególnych rodów, przez dowódców oddziałów wojskowych złożonych z tysiąca albo stu ludzi, lub przez innych przywódców wojskowych.


text:
Składali je w świątyni jako łupy zdobyte na wojnie, a miały one służyć do utrzymywania świątyni Jahwe.


text:
Wszystko, co złożyli: Samuel, ów widzący, Saul, syn Kisza, Abner, syn Nera, Joab, syn Serui, lub ktokolwiek inny, znajdowało się tam pod opieką Szelomita i jego braci.


text:
Kenaniasz i jego synowie wywodzili się z Jisharytów i byli wyznaczeni, jako urzędnicy i sędziowie, do załatwiania spraw na zewnątrz Izraela.


text:
Spośród Chebronitów pochodził Chaszabiasz i jego bracia. Było ich razem tysiąc siedmiuset dzielnych ludzi, którzy czuwali nad całym Izraelem po zachodniej stronie Jordanu. Do nich należały wszystkie sprawy związane z kultem Jahwe i z obsługą dworu króla.


text:
Naczelnikiem rodu Chebronitów był Jeriasz. W czterdziestym roku panowania Dawida przebadano listy rodowodowe Chebronitów i znaleziono wśród ich potomków wielu dzielnych mężów w Jazer i Gileadzie.


text:
Król Dawid zlecił Jeriaszowi i jego krewnym - było ich dwa tysiące siedmiuset dzielnych wojowników, naczelników rodów - aby wśród Rubenitów, Gadytów i połowy pokolenia Manassesa czuwali nad wszystkim, co dotyczyło kultu Jahwe i spraw królewskich.


text:
Wszyscy Izraelici, według ich liczby, naczelnicy rodów, dowódcy oddziałów złożonych z tysiąca albo ze stu ludzi, służyli królowi w poszczególnych oddziałach, które przez cały rok, miesiąc po miesiącu, stawały do służby i z niej schodziły. Każdy oddział liczył dwadzieścia cztery tysiące ludzi.


text:
Na czele pierwszego oddziału, przeznaczonego do służby podczas pierwszego miesiąca, stał Jaszobeam, syn Zabdiela. Jego oddział liczył dwadzieścia cztery tysiące ludzi.


text:
[Sam Jaszobeam] pochodził z rodu Peresa i dowodził naczelnikami wszystkich oddziałów wojskowych, pełniących służbę podczas pierwszego miesiąca.


text:
Na czele oddziału, który służył w drugim miesiącu, stał Dodaj Achochita. Oddział jego liczył też dwadzieścia cztery tysiące ludzi. [Był w tym oddziale także dowódca Miklot].


text:
Dowódcą oddziału trzeciego, czyli tego, który pełnił swoją służbę w trzecim miesiącu, był syn arcykapłana Jojady, Benajasz. Jego oddział liczył również dwadzieścia cztery tysiące ludzi.


text:
To Benajasz był bohaterem w oddziale trzydziestu i on dowodził tym oddziałem, do którego należał także jego syn Ammizabad.


text:
Na czele oddziału czwartego, pełniącego swoją służbę w czwartym miesiącu, stał Asahel, brat Joaba, a po nim jego syn Zebadiasz. Cały oddział liczył dwadzieścia cztery tysiące ludzi.


text:
Oddziałem piątym, pełniącym swoją służbę w piątym miesiącu, był książę Szamhut Jizrachita. Jego oddział liczył dwadzieścia cztery tysiące ludzi.


text:
Na czele oddziału szóstego, który pełnił służbę w szóstym miesiącu, stał Ira, syn Ikkesza z Tekoa, cały zaś jego oddział liczył dwadzieścia cztery tysiące ludzi.


text:
Oddziałem siódmym, pełniącym służbę w siódmym miesiącu, dowodził jeden z potomków Efraima, Cheles Pelonita. Jego oddział liczył dwadzieścia cztery tysiące ludzi.


text:
Na czele oddziału ósmego, mającego pełnić służbę w ósmym miesiącu, stał Sibekaj z Chuszy, Zerachita. Jego oddział liczył dwadzieścia cztery tysiące ludzi.


text:
Oddziałem dziewiątym, przeznaczonym do posług w dziewiątym miesiącu, dowodził Abiezer, Beniaminita z Anatot. Jego oddział liczył dwadzieścia cztery tysiące ludzi.


text:
Na czele oddziału dziesiątego, mającego pełnić swoją służbę w dziesiątym miesiącu, stał Maheraj z Netofy, Zerachita. Jego oddział liczył dwadzieścia cztery tysiące ludzi.


text:
Oddziałem jedenastym, przeznaczonym do służby w jedenastym miesiącu, dowodził Benajasz Eframita z Pireatonu. Jego oddział liczył dwadzieścia cztery tysiące ludzi.


text:
Na czele oddziału dwunastego, mającego pełnić służbę w dwunastym miesiącu, stał Cheldaj z Netofy, jeden z potomków Otniela. Jego oddział liczył dwadzieścia cztery tysiące ludzi.


text:
A oto przywódcy pokoleń Izraela: Nad Rubenitami stał Eliezer, syn Zikriego; nad Symeonitami Szefatiasz, syn Maaki;


text:
nad połową pokolenia Manassesa w Gileadzie Jiddo, syn Zachariasza; nad Beniaminitami Jaasjel, syn Abnera;


text:
Spisem swoim nie objął Dawid tych wszystkich, którzy mieli dwadzieścia lat i mniej. Jahwe powiedział bowiem, że rozmnoży synów Izraela jak gwiazdy na niebie.


text:
Spis rozpoczął syn Serui Joab, ale go nie dokończył, gdyż Jahwe rozgniewał się z tego powodu na cały Izrael. To, co Joab już policzył, nie zostało też uwzględnione w spisach podanych przez Kroniki króla Dawida.


text:
Nad skarbcami królewskimi czuwał Azmawet, syn Adiela, syn Ozjasza zaś Jonatan miał pod swoją opieką wszystkie skarbce całego kraju rozrzucone po miastach, wioskach i zamkach.


text:
Szimei z Ramy opiekował się winnicami, a nad dostawcami wina do składnic miał władzę Zabdi z Szefam.


text:
Nad uprawą oliwek i sykomor w całej Szefeli czuwał Baal-Chanan z Geder, a składami oliwy zarządzał Joasz.


text:
Hodowla bydła w Szaronie podlegała Szitrajowi z Szaronu, bydłem zaś wypasanym w dolinach opiekował się Szafat, syn Adlaja.


text:
Nad stadami owiec czuwał Jaziz Hagryta. Wszyscy oni sprawowali swoja władzę w imieniu króla Dawida, który uznawany był za właściciela całego kraju.


text:
Jonatan, krewny Dawida, był doradcą królewskim. Słynął z roztropności i rozległej wiedzy. Jechiel, syn Chakmoniego, był wychowawcą synów królewskich.


text:
Po Achitofelu [doradcami króla] byli: Jojada, syn Benajasza, oraz Abiatar. Dowódcą wojsk królewskich był Joab.


text:
Zgromadził Dawid w Jerozolimie całą starszyznę izraelską: naczelników pokoleń, dowódców oddziałów liczących po tysiąc i po stu ludzi, nadzorców wszystkich dóbr i trzód króla, swoich synów oraz wszystkich innych nadzorców i wojowników, wszystkich dzielnych ludzi.


text:
Król Dawid stanął wobec nich wszystkich i powiedział tak: Posłuchajcie mnie, moi bracia, posłuchaj mnie, mój ludu. Miałem zamiar zbudować dom, w którym mogłaby pozostawać Arka Przymierza Jahwe, służąc za podnóżek dla naszego Boga. Poczyniłem już pewne przygotowania do budowy.


text:
Lecz Bóg mi powiedział: Nie ty zbudujesz dom dla mojego imienia. Ty bowiem jesteś mężem wojny i przelałeś wiele krwi.


text:
Jednakże ten sam Jahwe mnie właśnie wybrał z całego domu mojego ojca, żebym był królem izraelskim po wszystkie czasy. Judę wybrał bowiem na wodza, a spośród potomków Judy wskazał na dom mojego ojca i między synami mojego ojca podobało Mu się mnie ustanowić królem nad całym Izraelem.


text:
Spośród zaś wszystkich moich synów - bo Jahwe obdarzył mnie wieloma synami - wybrał mojego syna Salomona, aby posadzić go na królewskim tronie Jahwe nad całym Izraelem.


text:
I powiedział mi także: To syn twój Salomon zbuduje Mi dom z dziedzińcami, bo wybrałem go sobie na syna i pragnę być dla niego ojcem.


text:
Jego królestwo będę utwierdzał po wszystkie czasy, jeśli zawsze tak jak dziś będzie się starał zachowywać moje przykazania i moje pouczenia.


text:
A teraz, wobec całego Izraela oraz zgromadzenia Jahwe, wobec naszego Boga, który nas słyszy, postanówcie przestrzegać i zachowywać z całych sił wszystkie przykazania i pouczenia Jahwe, waszego Boga, abyście mogli zawsze radować się posiadaniem tej pięknej ziemi i przekazać ją kiedyś jako wieczne dziedzictwo waszym synom, którzy przyjdą po was.


text:
Ty zaś, Salomonie, synu mój, znaj Boga twojego ojca i służ Mu sercem ochoczym i duszą całkowicie oddaną, bo Jahwe zgłębia każde serce i przenika najskrytsze myśli. Jeżeli będziesz Go szukał, On pozwoli, że Go znajdziesz. Lecz jeżeli od Niego odejdziesz, On również odrzuci cię na zawsze.


text:
Popatrz więc teraz: Oto Jahwe ciebie wybrał na budowniczego domu, który będzie Jego świątynią. Bądź silny i stawaj do dzieła!


text:
I przekazał Dawid Salomonowi, swojemu synowi, model portyku i wszystkich budynków, pomieszczeń na skarbiec, górnych pokoi, pomieszczeń wewnętrznych, które do nich przylegają, oraz miejsca dla przebłagalni.


text:
Dał mu również plan wszystkiego, co już sam obmyślił, a więc dziedzińców świątyni Jahwe, pomieszczeń ją otaczających, skarbców samej świątyni i składów przedmiotów ofiarowanych na świątynię.


text:
Powiedział mu o tym, co planował dla wszystkich klas kapłanów i lewitów, dla wszystkich posług świątynnych oraz w związku ze wszystkimi przedmiotami używanymi przy pełnieniu posług w świątyni Jahwe.


text:
Wręczył mu także wzory wszystkich przedmiotów ze złota, podając przy tym wagę złota potrzebnego do wykonania każdego przedmiotu używanego przy poszczególnych posługach, a także wzory wszystkich przedmiotów ze srebra, podając przy tym wagę srebra potrzebnego do wykonania każdego przedmiotu używanego przy poszczególnych posługach.


text:
Powiedział mu też, ile złota potrzeba łącznie na złote świeczniki oraz na ich lampy, jak i na poszczególne świeczniki i lampy. Określił ilość srebra według wagi poszczególnych świeczników.


text:
Podał ilość złota potrzebnego na wykonanie stołów na chleby pokładne - po ile na każdy stół, a także ilość srebra na stoły srebrne.


text:
Pokazał mu wreszcie wzorce widełek, kropielnic, dzbanów ze szczerego złota i podał wagę poszczególnych dzbanów ze złota oraz ilość złota na każdy puchar i wagę pucharów srebrnych, z ilością srebra na każdy puchar.


text:
[Przekazał mu] model ołtarza wonności, wykonanego z najczystszego złota, podając ilość potrzebnego złota; wreszcie model wozu Bożego i cherubów złotych, które swymi rozpostartymi skrzydłami okrywały Arkę Przymierza Jahwe.


text:
Wszystko to pochodziło z pisma, które Jahwe trzymał w ręku spoczywającym na nim. W piśmie tym były przewidziane wszystkie prace według przedstawionych wzorców.


text:
Ponadto rzekł Dawid do Salomona: Bądź mężny i odważny! Do dzieła! Nie bój się niczego, niczym się nie zrażaj, bo Jahwe, Bóg, mój Bóg, będzie z tobą. On nie odejdzie od ciebie i nie opuści cię, dopóki nie ukończysz całego dzieła posługi w świątyni Jahwe.


text:
Będą ci przy tym pomagać wszystkie klasy kapłanów i lewitów wyznaczonych do wszelkiej służby w domu Bożym. Do różnych rodzajów prac będziesz miał ludzi oddanych ci i zdolnych wykonać wszystko. Starszyzna i cały lud mają wykonywać wszystkie twoje polecenia.


text:
I powiedział Dawid do całego zgromadzenia: Mój syn Salomon, ten jedyny, w którym Bóg sobie upodobał, jest jeszcze młody i słaby, a dzieło, którego ma dokonać, jest ogromne. Ma to być przecież dom nie dla jakiegoś człowieka, lecz dla samego Boga.


text:
Dołożyłem więc wszelkich starań, żeby zgromadzić złoto potrzebne do wykonania wszystkich przedmiotów złotych do świątyni, srebro na przedmioty srebrne, brąz na przedmioty z brązu, żelazo na przedmioty z żelaza, drewno na przedmioty z drewna, onyks, inne kamienie do osadzania, kamienie w różnych kolorach do ozdób, wszystkie rodzaje drogich kamieni oraz marmury w ogromnej ilości.


text:
Co więcej, powodowany troską o dom Boży, oddaję na świątynię wszelkie moje własne złoto i srebro, a poza tym to wszystko, co już przygotowałem do skarbca rzeczy ofiarowanych:


text:
trzy tysiące talentów złota, i to złota z Ofiru, siedem tysięcy talentów najczystszego srebra na wyłożenie ścian wszystkich pomieszczeń;


text:
złoto na przedmioty ze złota, srebro na przedmioty ze srebra i na wszelkie przedmioty wykonane rękami artystów. A z was tu obecnych kto chciałby własnymi rękami złożyć dary dla Jahwe?


text:
Naczelnicy rodów, książęta pokoleń izraelskich, dowódcy oddziałów liczących po tysiąc albo po stu ludzi, wszyscy nadzorcy królewscy dobrowolnie złożyli swoje ofiary.


text:
Dali w sumie na budowę świątyni pięć tysięcy talentów złota, dziesięć tysięcy złotych darejków, dziesięć tysięcy talentów srebra, osiemnaście tysięcy talentów srebra, osiemnaście tysięcy talentów brązu i sto tysięcy talentów żelaza.


text:
Ci, którzy posiadali drogie kamienie, także je oddali do skarbca świątyni, na ręce Jechiela Gerszonity.


text:
Ludzi radowały te dobrowolne dary, bo wszyscy z czystego serca składali owe ofiary dla Jahwe. Król Dawid również bardzo się cieszył.


text:
I wielbił Dawid Jahwe na oczach całego zgromadzenia, mówiąc: Niech będzie błogosławiony na wiek wieków Jahwe, Bóg ojca naszego, Izraela!


text:
Do Ciebie, o Jahwe, należy wielkość, potęga, wspaniałość, blask i chwała, bo wszystko, co znajduje się na niebie i na ziemi, jest Twoje, o Jahwe. Do Ciebie należy wszelka władza królewska, Ty jeden wznosisz się ponad wszystko.


text:
Od Ciebie pochodzi wszelkie bogactwo i chwała; Ty panujesz nad wszystkim, w Twoim ręku jest moc i potęga. Ty każdej rzeczy możesz nadać jej wielkość i blask.


text:
Bo kimże jestem ja, kim jest cały mój lud, iż dałeś nam potrzebne siły i zezwoliłeś złożyć Ci takie dary? Przecież wszystko pochodzi od Ciebie i oddajemy Ci tylko to, cośmy otrzymali z rąk Twoich.


text:
Przed Twoim obliczem jesteśmy bowiem tylko pielgrzymami i przychodniami, tak jak byli nimi wszyscy nasi przodkowie. Nasze dni tu na ziemi są jak cień, który mija bez żadnej nadziei powrotu.


text:
O Jahwe, Boże nasz! Wszystkie te bogactwa, któreśmy przygotowali, aby zbudować przybytek dla Twojego świętego imienia, wszystkie pochodzą z rąk Twoich, bo wszystko należy do Ciebie.


text:
Ja wiem, o Boże mój, że przenikasz ludzkie serca i znajdujesz upodobanie w ich prawości. W szczerości mojego serca sam dobrowolnie złożyłem moje dary, a teraz raduję się patrząc, jak Twój lud, obecny tutaj, również dobrowolnie przynosi Ci swoje dary.


text:
O Jahwe, Boże ojców naszych, Abrahama, Izaaka i Izraela! Spraw, żeby ten ich zapał trwał zawsze jak dowód gorącego serca Twego ludu i żeby to serce zawsze było zwrócone ku Tobie!


text:
Mojemu zaś synowi Salomonowi daj serce gotowe wypełniać wszystkie Twoje polecenia, przykazania i prawa. Niech wprowadza je w życie, aby mógł zbudować dom, do którego budowy poczyniłem już tyle przygotowań.


text:
Do całego zaś zgromadzenia Dawid powiedział: Błogosławcie Jahwe, waszego Boga. I wszyscy błogosławili Jahwe, Boga ich ojców. Skłonili się i padli na oblicza przed Jahwe i przed królem.


text:
Następnego dnia złożono ofiary dla Jahwe. W ofierze całopalenia złożono na cześć Jahwe tysiąc młodych cielców, tysiąc baranów i tysiąc jagniąt. Nadto złożono ofiarę z płynów i mnóstwa innych żertw, pochodzących od całego Izraela.


text:
Jedli wszyscy i pili tego dnia przed obliczem Jahwe, wielce się przy tym radując. Po raz drugi już obwołali królem Salomona, syna Dawida. Namaścili go wobec Jahwe jako głowę całego ludu, Sadoka zaś namaścili na arcykapłana.


text:
Salomon zasiadł jako król na tronie Jahwe, zajmując miejsce po swoim ojcu, Dawidzie. Wiodło mu się dobrze, a cały lud był mu posłuszny.


text:
Na oczach całego Izraela wyniósł Jahwe najwyżej, jak było można, wielkość Salomona, a jego królestwo otoczył chwałą tak wielką, jakiej nie doznawał przed nim żaden władca w Izraelu.


text:
Jego rządy trwały czterdzieści lat. Przez siedem lat swoich rządów przebywał w Hebronie, a przez trzydzieści trzy w Jerozolimie.


text:
Umarł, doczekawszy się szczęśliwej starości, pełni lat, bogactwa i sławy. Władzę po nim przejął jego syn Salomon.


text:
Dzieje króla Dawida - zarówno te najwcześniejsze, jak i późniejsze - są zapisane w Dziejach Samuela widzącego, w Dziejach Natana proroka i w Dziejach Gada widzącego.


text:
Tam jest opisane całe jego królowanie, wszystkie osiągnięcia i niepowodzenia, jakie spotkały zarówno jego, jak i cały Izrael oraz wszystkie ówczesne królestwa.


text:
I umacniał się Salomon, syn Dawida, w swojej królewskiej władzy, a Jahwe, jego Bóg, był z nim i wynosił go coraz wyżej.


text:
Rozkazywał Salomon całemu Izraelowi, wszystkim dowódcom oddziałów liczących po tysiąc albo po stu ludzi, sędziom, książętom całego Izraela i naczelnikom rodów.


text:
Chodził też Salomon z całym zgromadzeniem na wyżynę gibeońską, gdzie znajdował się Namiot Spotkania z Bogiem, zbudowany przez sługę Bożego Mojżesza, kiedy jeszcze przebywał on na pustyni.


text:
Natomiast arkę Bożą Dawid przeprowadził z Kiriat-Jearim na miejsce, które sam dla niej przygotował. Dawid zbudował bowiem dla arki specjalny namiot w Jerozolimie.


text:
Znajdował się tam również (na wzgórzu) przed przybytkiem Jahwe ołtarz brązowy, zbudowany przez Besaleela, syna Uriego, syn Chura. Przychodził tam Salomon z całym zgromadzeniem, aby wspólnie szukać Jahwe.


text:
Tam też, na ołtarzu brązowym, który wznosił się przed Jahwe w pobliżu Namiotu Spotkania, złożył Salomon pewnego razu tysiąc ofiar całopalnych.


text:
A Salomon odpowiedział Bogu: Tyle dobroci okazałeś już ojcu mojemu, Dawidowi, i zechciałeś, żebym ja objął po nim władzę.


text:
Spraw zatem, Panie, Boże mój, aby się wypełniły słowa Twoje, wypowiedziane do ojca mojego, Dawida, skoro już zechciałeś, abym sprawował władzę nad ludem, który jest tak liczny jak proch ziemi.


text:
Racz mi tedy udzielić daru mądrości i rozumienia, abym umiał kierować Twoim ludem. Bo któż potrafi (sam z siebie) rządzić Twoim ludem, tak wielkim?


text:
Powiedział tedy Bóg do Salomona: Ponieważ takie jest pragnienie twojego serca, ponieważ nie prosisz o bogactwa ani o skarby, ani o sławę, ani o zgubę dla swoich wrogów, co więcej, nie prosisz nawet o długie życie, ale o dar mądrości i rozumienia, żebyś umiał postępować z ludem, nad którym dałem ci władzę -


text:
daję ci i mądrość, i dar rozumienia. Prócz tego dam ci bogactwa i skarby, i sławę tak wielką, jakiej nikt nie miał przed tobą i po tobie mieć nie będzie.


text:
Potem wrócił Salomon z wyżyny gibeońskiej, sprzed Namiotu Spotkania, do Jerozolimy i sprawował władzę nad Izraelem.


text:
Nagromadził też Salomon wiele rydwanów i zebrał licznych jeźdźców. W sumie miał Salomon tysiąc czterysta rydwanów i dwanaście tysięcy jeźdźców; rozmieścił ich w miastach, w których przechowywano rydwany, niedaleko od siedziby króla w Jerozolimie.


text:
Doprowadził król również do tego, że srebra i złota było w Jerozolimie tak dużo jak zwykłych kamieni, a cedrów tyle co sykomor rosnących na równinie.


text:
Konie kupował Salomon w Egipcie i w Koa. Kupcy Salomona sprowadzali je stamtąd całymi stadami po dogodnych cenach.


text:
Przybywali do Egiptu i kupowali tam rydwany, płacąc po sześćset sykli srebra za sztukę, a po pięćdziesiąt sykli za konia. W ten sam sposób, przez tych samych ludzi, nabywali (konie i rydwany) wszyscy królowie chetyccy i aramejscy. [18] Salomon postanowił zbudować świątynię dla Imienia Jahwe i pałac królewski dla samego siebie.


text:
Wyznaczył Salomon siedemdziesiąt tysięcy robotników, którzy mieli być zatrudnieni przy noszeniu materiałów, osiemdziesiąt tysięcy kamieniarzy miało pracować w górach, a trzy tysiące sześciuset zostało wyznaczonych do czuwania nad przebiegiem robót.


text:
Posłał Salomon swoich ludzi z następującą prośbą do króla Tyru Hurama: Zechciej i mnie wyświadczyć dobrodziejstwo jakie kiedyś wyświadczyłeś mojemu ojcu, Dawidowi, wysyłając mu drewno cedrowe na dom, który sobie zamierzał zbudować.


text:
Przystępuję bowiem do budowy świątyni dla imienia Jahwe, mojego Boga. Jemu pragnę ją poświęcić, by były tam palone przed Jego obliczem wonne kadzidła i składane chleby pokładne, ofiary całopalenia każdego dnia rano i wieczorem, we wszystkie szabaty i nowie księżyca oraz w święta Jahwe, naszego Boga - wszystko zgodnie z tym, co nakazał On Izraelowi czynić po wszystkie czasy.


text:
Któż jednak jest w stanie zbudować dom dla Tego, którego nie mogą objąć niebiosa i niebiosa niebios? Kimże ja jestem, że mam zbudować dla Niego świątynię albo palić przed Nim wonne kadzidła?


text:
Przyślij mi tedy, proszę, zdolnego rzemieślnika, który potrafi wyrabiać różne przedmioty ze złota i ze srebra, z brązu i żelaza, z purpury czerwonej, z karmazynu oraz z purpury fioletowej; takiego, który by się znał na sztuce rzeźbienia i potrafił współpracować z rzemieślnikami, jacy są u mnie, w Judei i w Jerozolimie, i zostali już do tych prac przygotowani przez mojego ojca, Dawida.


text:
Przyślij mi także z Libanu drewna cedrowego, cyprysowego i sandałowego, wiem bowiem, że twoi słudzy potrafią ścinać drzewa w Libanie. Moi słudzy będą pracować razem z twoimi sługami.


text:
W ten sposób przygotują mi dostatecznie dużo drewna, gdyż świątynia, którą zamierzam zbudować, musi być wielka i wspaniała.


text:
Dla twoich sług, drwali, zatrudnionych przy ścinaniu drzew, przeznaczam na pożywienie dwadzieścia tysięcy kor pszenicy, dwadzieścia tysięcy kor jęczmienia, dwadzieścia tysięcy bat wina i dwadzieścia tysięcy bat oliwy.


text:
Huram, król Tyru, przekazał Salomonowi listem taką oto odpowiedź: Ponieważ Jahwe miłuje swój lud, ustanowił cię królem nad nim.


text:
I dalej pisał Huram: Błogosławiony niech będzie Jahwe, Bóg Izraela, który stworzył niebo i ziemię, że dał królowi Dawidowi syna mądrego, roztropnego i bardzo pojętnego i zlecił mu budowę świątyni Jahwe oraz pałacu królewskiego.


text:
Jego matka pochodził z córek Dana, ojciec zaś był Tyryjczykiem. Umie on sporządzać różne przedmioty ze złota i srebra, z brązu i z żelaza, z kamieni i z drewna, z purpury czerwonej i fioletowej, z karmazynu i z bisioru. potrafi także wykonywać rzeźby i rysować wszelkie plany, o jakie tylko się go poprosi. (Będzie mógł) współdziałać z twoimi rzemieślnikami oraz z ludźmi doświadczonymi mojego pana, a twojego ojca, Dawida.


text:
Racz tedy tylko, panie mój, wysłać swoim sługom pszenicę, jęczmień, oliwę i wino w obiecanych ilościach.


text:
My zaś zabierzemy się do ścinania drzew na Libanie. Ścięte drzewa prześlemy na tratwach drogą morską aż do Jafy, skąd ty już dostarczysz je do Jerozolimy.


text:
W tym czasie Salomon przeprowadził spis wszystkich żyjących w Izraelu cudzoziemców według wykazu, który kiedyś sporządził jego ojciec, Dawid. Okazało się, że wszystkich było sto pięćdziesiąt trzy tysiące sześciuset.


text:
Spośród nich siedemdziesiąt tysięcy przeznaczył do noszenia materiałów (budowlanych), osiemdziesiąt tysięcy - do wydobywania kamieni w górach oraz trzy tysiące sześciuset do nadzorowania wszelkich robót.


text:
I zaczął Salomon budowę świątyni Jahwe w Jerozolimie, na górze Moria, wskazanej Dawidowi, jego ojcu, na tym miejscu, które Dawid już pod budowę przygotował, tam gdzie znajdowało się kiedyś klepisko Jebusyty Ornana.


text:
A oto wymiary fundamentów, które położył Salomon pod budowę świątyni Bożej. Długość - licząc według starych łokci - wynosiła sześćdziesiąt łokci, szerokość zaś dwadzieścia łokci.


text:
Przedsionek, znajdujący się przed świątynią na całej jej szerokości, był długi na dwadzieścia łokci, a jego wysokość wynosiła sto dwadzieścia łokci. Od strony wewnętrznej cały przedsionek został przez Salomona wyłożony czystym złotem.


text:
Główne pomieszczenie wyłożył on drewnem cyprysowym i szczerym złotem oraz pokrył płaskorzeźbami, przedstawiającymi palmy i łańcuchy.


text:
Wyłożył złotem świątynię, to znaczy belki, progi, ściany i odrzwia, a na ścianach kazał wyrzeźbić cheruby.


text:
Zbudowano także Święte Świętych, którego długość, odpowiadająca szerokości świątyni, wynosiła dwadzieścia łokci, a szerokość też dwadzieścia łokci. Pokrył je całe czystym złotem, którego zużyto na ten cel sześćset talentów,


text:
Rozpostarte skrzydła cherubów były długie na dwadzieścia łokci. Jedno skrzydło (pierwszego) cheruba, długie na pięć łokci, dotykało ściany świątyni, a drugie, o długości również pięciu łokci, stykało się ze skrzydłem drugiego cheruba.


text:
Jedno skrzydło drugiego cheruba, długie na pięć łokci, dotykało ściany świątyni, drugie zaś, długości również pięciu łokci, stykało się ze skrzydłem pierwszego cheruba.


text:
Rozpostarte obydwa skrzydła miały dwadzieścia łokci długości. Cheruby były przedstawione w postaci stojącej, twarzami zaś były zwrócone w stronę świątyni.


text:
Kazał też Salomon wykonać zasłonę z purpury fioletowej, z purpury szkarłatnej, z karmazynu i z bisioru. Na zasłonie polecił wyszyć cheruby.


text:
Przed świątynią ustawił dwie kolumny wysokie na trzydzieści pięć łokci, głowice zaś znajdujące się na szczytach kolumn, miały po pięć łokci wysokości.


text:
Wyrzeźbiono również jakby wieńce na kształt łańcuchów, które oplatały głowice kolumn, a w poszczególnych ogniwach łańcuchów umieszczono sto wyrzeźbionych owoców granatu.


text:
Kolumny ustawiono przed świątynią, jedną z prawej, a drugą z lewej strony. Ta z lewej otrzymała imię Jakin, ta z prawej - Boaz


text:
Z brązu również odlał tak zwane morze o średnicy dziesięciu łokci, dokładnie okrągłe. Jego wysokość wynosiła pięć łokci, a obwód trzydzieści łokci.


text:
Rzeźby w kształcie wołów znajdowały się pod spodem morza, dokoła niego, po dziesięć na każdym łokciu, w dwóch szeregach. Woły tworzyły razem z morzem jeden odlew.


text:
Całe morze spoczywało na dwunastu wołach, z których trzy skierowane były na północ, trzy na zachód, trzy na południe i trzy na wschód. Morze umieszczone było nad nimi tak, że ich grzbiety były pod nim ukryte.


text:
Ściany morza były grube na szerokość dłoni, a obrzeże przypominało wyglądem kielich kwiatu lilii. Morze mogło pomieścić trzy tysiące batów.


text:
Poza tym kazał Salomon wykonać dziesięć kadzi, z których pięć ustawiono po prawej i pięć po lewej stronie (morza), a wszystkie miały służyć do obmyć. Tam oczyszczano to wszystko, co było przeznaczone na ofiary całopalenia, Kapłani zaś dokonywali swoich obmyć w morzu miedzianym.


text:
Wykonano także, według otrzymanych wskazań, dziesięć świeczników ze złota. Świeczniki umieszczono przed wejściem do Świętego Świętych, pięć po prawej i pięć po lewej stronie.


text:
Ponadto zrobiono dziesięć stołów i postawiono w świątyni pięć z nich po prawej i pięć po lewej stronie. Wykonano też sto czar ze złota.


text:
Urządzono dziedziniec dla kapłanów oraz wielki dziedziniec i wiodące do niego bramy, których podwoje pokryto brązem.


text:
W końcu zrobił Huram kotły, łopatki i kropielnice. I tak doprowadził Huram do końca prace, które wykonywał dla Salomona wewnątrz świątyni Bożej.


text:
Oto, co zrobił: dwie kolumny z owalnymi głowicami na szczytach; dwie jakby siatki pokrywające głowice, znajdujące się na szczytach kolumn;


text:
czterysta owoców granatu do obydwu siatek, po dwa rzędy granatów na każdej siatce, okrywającej głowice, które znajdowały się na szczytach kolumn;


text:
kotły, łopatki i widełki do mięsa i wszystkie pozostałe sprzęty. Wszystko to wykonał mistrz Huram-Abi na polecenie króla Salomona dla świątyni Jahwe. Przedmioty były wykonane z polerowanego brązu.


text:
Przedmiotów tych kazał Salomon uczynić tak dużo, że brązu na nie zużytego nikt nie był w stanie zważyć.


text:
Salomon kazał również wykonać wszystkie inne przedmioty dla świątyni Jahwe, a więc ołtarz ze złota, stoły, na których miały się znajdować chleby podkładne;


text:
świeczniki, razem z lampami, ze szczerego złota, do zapalania według przepisów prawa przed Świętym Świętych;


text:
nożyce do obcinania knotów, kropielnice, czary i popielnice - też ze szczerego złota. Nadto wszystkie zawiasy u bram wewnętrznych do Świętego Świętych oraz u bramy prowadzącej do samej świątyni były wykonane ze złota.


text:
I tak zostały zakończone wszystkie prace, które Salomon podjął w świątyni Jahwe. Przyniósł też Salomon to wszystko. co ofiarował na świątynię jego ojciec, Dawid, a także wszelkie srebro, złoto oraz wszystkie naczynia. Wszystko to umieszczono w skarbcach świątynnych.


text:
Zwołał wtedy Salomon do Jerozolimy starszych Izraela i wszystkich przywódców pokoleń oraz naczelników rodów izraelskich, żeby przenieść arkę Jahwe z Miasta Dawidowego, to jest z Syjonu (do świątyni).


text:
Zgromadzili się więc wszyscy synowie Izraela u króla, żeby wziąć udział w uroczystościach, które zostały wyznaczone na miesiąc siódmy.


text:
Niesiono samą arkę, a prócz tego Namiot Spotkania i wszystkie święte sprzęty znajdujące się w namiocie. Nieśli to wszystko kapłani i lewici.


text:
Na samym przedzie, przed arką, szedł król Salomon oraz wszyscy synowie Izraela zebrani wokół niego. Składali oni tak wiele ofiar z owiec i cielców, że nikt nie był w stanie ich policzyć.


text:
Kapłani przynieśli Arkę Przymierza Jahwe do świątyni, wprowadzili do Świętego Świętych i umieścili pod skrzydłami cherubów.


text:
Cheruby miały skrzydła rozpostarte nad miejscem przeznaczonym dla arki i okrywały nimi zarówno arkę, jak i drążki do jej przenoszenia.


text:
Drążki były tak długie, że ich końce wystawały poza Święte Świętych; z zewnątrz jednak nie było ich widać. Pozostają tam aż do dnia dzisiejszego.


text:
W arce nie było nic oprócz dwóch tablic, które złożył w niej Mojżesz, gdy na górze Horeb Jahwe zawarł przymierze z synami Izraela po ich wyjściu z Egiptu.


text:
Potem kapłani wyszli ze Świętego Świętych (wszyscy tam weszli), bo wszyscy, nie przestrzegając podziału na klasy poddali się oczyszczeniu.


text:
Wszyscy zaś lewici-śpiewacy: Asaf, Heman, Jedutun, ich synowie i bracia, ubrani w bisior, stali z cymbałami, cytrami i harfami po wschodniej stronie ołtarza. Obok nich znajdowało się stu dwudziestu kapłanów, którzy grali na trąbach.


text:
Kiedy tylko zabrzmiały ich trąby i dał się słyszeć śpiew zestrojony w jeden głos wdzięczności i chwały na cześć Jahwe, dołączyły do tego inne trąby, cymbały i pozostałe instrumenty muzyczne. Wszyscy uwielbiali Jahwe, wołając: Dobry jest, a miłosierdzie Jego na wieki. I w jednej chwili świątynię Jahwe wypełnił obłok chwały Pańskiej.


text:
Kapłani nie mogli już dłużej pozostać wewnątrz, żeby sprawować swoją służbę, bo wszystko przenikał obłok. Chwała Jahwe wypełniła bowiem całą świątynię Bożą.


text:
A ja zbudowałem Ci dom na zamieszkanie, przygotowałem Ci miejsce, w którym mógłbyś pozostawać na wieki.


text:
Potem odwrócił się król i pobłogosławił zgromadzenie synów Izraela. Wszyscy zaś zgromadzeni Izraelici stali.


text:
A Salomon mówił: Niech będzie błogosławiony Jahwe, Bóg Izraela, który własnymi przemówił ustami do ojca mojego, Dawida, a potem własnymi rękami wypełnił to, co tak przepowiedział:


text:
Od czasu wyprowadzenia mojego ludu z Egiptu nie wyznaczyłem wśród wszystkich pokoleń izraelskich żadnego miasta i nie domagałem się, żeby tam budowano dom dla mojego imienia, ani też nie wybrałem sobie człowieka, który miałby być przywódcą mojego narodu izraelskiego.


text:
Tylko Jerozolimę wybrałem na miejsce zamieszkania dla mojego imienia, a Dawida ustanowiłem królem nad całym moim ludem izraelskim.


text:
Ale to nie ty zbudujesz mi dom. To twój syn, ten, którego ty zrodzisz, zbuduje dom dla mojego imienia.


text:
I tak wypełniły się słowa wypowiedziane kiedyś przez Jahwe: ja nastałem po moim ojcu, Dawidzie, ja zasiadłem na tronie Izraela, zgodnie z tym, co powiedział Jahwe; ja również zbudowałem świątynię dla imienia Jahwe, Boga Izraela.


text:
Wcześniej jeszcze kazał sporządzić podwyższenie z brązu i ustawić je pośrodku dziedzińca. Długość podwyższenia wynosiła pięć łokci, szerokość również pięć łokci, a wysokość trzy łokcie. na to właśnie podwyższenie wstąpił Salomon i upadł na kolana i obecności całego zgromadzenia izraelskiego. Podniósłszy ręce, zaczął się modlić, mówiąc;


text:
O Jahwe, Boże Izraela, boga Tobie równego nie ma ani na niebiosach, ani na ziemi. Nikt tak jak Ty nie zachowuje przymierza i nie okazuje miłosierdzia swoim sługom, jeśli tylko z całego serca starają się być blisko Ciebie.


text:
Wypełniłeś wszystko, co obiecałeś twojemu słudze, Dawidowi, mojemu ojcu. To, co zapowiedziałeś własnymi ustami, własnymi rękami wypełniłeś, a wszyscy jesteśmy dziś tego świadkami.


text:
Racz tedy, o Jahwe, Boże Izraela, uczynić ze względu na ojca mojego, a Twojego sługę, Dawida, wszystko, co mu kiedyś obiecałeś mówiąc: Nigdy nie zabraknie ci wobec Mnie potomka, który będzie zasiadał na tronie izraelskim, jeśli tylko synowie twoi będą chodzili moimi drogami, tak jak Ty kroczyłeś zawsze moja drogą.


text:
Ale czy rzeczywiście Bóg zamieszka z ludźmi na ziemi? Przecież nawet niebiosa i niebiosa niebios nie są w stanie objąć Ciebie, Boże! Czyż więc potrafi Cię pomieścić dom przeze mnie zbudowany?


text:
Ale racz, o Jahwe, Boże mój, wysłuchać próśb i błagań Swojego sługi. Niech dotrą do Ciebie słowa błagania, które sługa Twój zanosi do Ciebie.


text:
Zechciej mieć we dnie i w nocy oczy zwrócone na ten przybytek oraz na to miejsce, o którym powiedziałeś, że zamieszka tam Twoje imię. Racz też wysłuchać modlitwy, którą Twój sługa będzie do Ciebie zanosił z tego miejsca.


text:
Niech dociera do Ciebie głos Twojego sługi oraz całego ludu izraelskiego, gdy będzie zanosić błagania, modląc się na tym miejscu. Wysłuchaj ich z miejsca Swego przebywania w niebie, wysłuchaj i udziel przebaczenia!


text:
Kiedy się zdarzy, że ktoś zgrzeszy przeciwko swemu bliźniemu, a ten, który doznał krzywdy, zezna to pod przysięgą tu, w Twoim domu, przed tym ołtarzem,


text:
wtedy racz go wysłuchać z niebios i spraw, żeby były wydane słuszne wyroki na Twoje sługi: niech winny zostanie potępiony, niech jego grzech spadnie na jego głowę, a niewinny niech będzie uznany z niewinnego i niech mu się stanie według jego niewinności.


text:
Kiedy się zdarzy, że Twój lud izraelski zostanie pokonany przez swoich wrogów, ponieważ sprzeniewierzył się Tobie, wtedy jeśli się tylko opamięta i złoży chwałę Twojemu imieniu, jeśli zacznie zanosić do Ciebie prośby i błagania w tym domu -


text:
wysłuchaj go z nieba; przebacz Swojemu ludowi izraelskiemu jego grzechy i sprowadź go znów do kraju, który dałeś w posiadanie jemu oraz jego ojcom.


text:
Kiedy się zdarzy, że niebiosa zostaną zamknięte i nie spadnie na nich żadna kropla deszczu, ponieważ sprzeniewierzyli się Tobie, wtedy jeśli zaczną zanosić do Ciebie modły i składać na tym miejscu chwałę Twojemu imieniu, jeśli się odwrócą od swoich występków dlatego, że zsyłałeś na nich dotkliwe kary -


text:
racz ich wysłuchać z nieba, przebacz grzechy Swoim sługom i Swojemu ludowi izraelskiemu, wskaż im drogę prawości, którą winni kroczyć, i spraw, żeby deszcz znów spadł na ziemię, którą dałeś w dziedzictwo swojemu ludowi.


text:
Kiedy głód nawiedzi kraj, kiedy przyjdzie zaraza, susza, śnieć zbożowa, szarańcza lub chasil, kiedy wróg zacznie oblegać Twój lud, podchodząc pod same bramy jego siedzib, kiedy spadnie nań jakaś inna klęska lub zaraza,


text:
wtedy jeśli usłyszysz prośby i błagania pojedynczych ludzi albo całego narodu izraelskiego, jeśli znękany nieszczęściami i bólem zacnie on wyciągać ręce w stronę tego przybytku -


text:
racz wysłuchać go z niebios, z miejsca Swojego przebywania, i udziel mu przebaczenia. Oddaj każdemu według dróg jego, Ty, który znasz serce każdego - bo tylko Ty przenikasz tajniki serc ludzkich.


text:
Niech zaczną żyć w bojaźni przed Tobą i niech chodzą drogami Twoimi, jak długo żyć będą na tej ziemi, którą niegdyś dałeś ich ojcom.


text:
Kiedy się zdarzy, że jakiś cudzoziemiec, czyli człowiek nie należący do Twego ludu izraelskiego, przybędzie z daleka, usłyszawszy o Twoim wielkim imieniu, o Twojej ręce silnej i wyciągniętym ramieniu, kiedy taki przybędzie i zacznie zanosić modły w tym przybytku,


text:
wtedy racz go wysłuchać z niebios, z miejsca Swojego przebywania, i uczyń wszystko, o co będzie prosił. W ten sposób wszystkie narody ziemi poznają Twoje imię i zaczną żyć w bojaźni przed Tobą, tak jak Twój naród izraelski; niech się dowiedzą wszyscy, że Twoje imię jest wzywanie w tym świętym domu, który ja zbudowałem dla Ciebie.


text:
Kiedy Twój naród wyruszy na wojnę przeciwko swoim wrogom, trzymając się drogi, którą mu wskażesz, i zacznie się modlić do Ciebie, zwracając swoją twarz w stronę miasta, w którym sobie upodobałeś, i ku przybytkowi, zbudowanemu przeze mnie dla Twojego imienia,


text:
Kiedy będą grzeszyć przeciw Tobie - bo przecież nie ma człowieka, który by nie grzeszył - Ty zaś, rozgniewawszy się na nich, wydasz ich w ręce wroga, a wróg ów, zadawszy im klęskę, uprowadzi ich do niewoli, do kraju odległego lub bliskiego,


text:
to jeśli oni, zastanowiwszy się nad sobą na miejscu swego uwięzienia, zwrócą się do Ciebie i zaczną Cię błagać ze swego wygnania, mówiąc: Zgrzeszyliśmy, dopuściliśmy się nieprawości, sprzeniewierzyliśmy się Tobie;


text:
jeśli nawrócą się ku tobie z całego swojego serca na miejscu swojej niewoli, do której zostali uprowadzeni; jeśli zaczną Cię błagać o pomoc, zwracając swoje oblicze ku krainie, którą dałeś w dziedzictwo ich ojcom, ku temu miastu, w którym sobie upodobałeś, i ku przybytkowi, który zbudowałem dla Twojego imienia -


text:
racz wysłuchać z niebios, z miejsca Swojego przebywania, ich prośby i błagania, okaż im swoją sprawiedliwość i przebacz Swojemu ludowi jego wykroczenia przeciw tobie.


text:
Niech więc teraz, o Boże, będą otwarte Twoje oczy, a Twoje uszy nadstawione ku błaganiom, które będą zanosić z tego miejsca!


text:
Powstań więc, o Jahwe, Boże mój, przybądź na miejsce Swego odpocznienia, Ty sam oraz arka Twojej potęgi. Niech Twoi kapłani, o Jahwe, Boże mój, przyodzieją się w zbawienie, niech Twoi święci radują się szczęściem.


text:
O Jahwe, Boże mój, nie odwracaj swojego oblicza od Twego pomazańca. Wspomnij na dobrodziejstwa, którymi obsypałeś sługę Swojego, Dawida.


text:
Gdy Salomon skończył się modlić, zstąpił z nieba ogień i pochłonął ofiarę całopalenia oraz inne żertwy, a chwała Jahwe napełniła całą świątynię.


text:
Wszyscy synowie Izraela widząc, jak ogień i chwała Boża zstępują na świątynię, skłonili się twarzą aż do ziemi i zaczęli wielbić Jahwe, mówiąc: Dobry jest, a miłosierdzie Jego trwa na wieki.


text:
Złożył wtedy król Salomon na ofiarę dwadzieścia dwa tysiące wołów i sto dwadzieścia tysięcy owiec. W ten sposób król i cały lud dokonali poświęcenia domu Bożego.


text:
Kapłani zajęli swoje miejsca, byli obecni także lewici z instrumentami do wykonywania muzyki na cześć Jahwe. Instrumenty te kazał dla nich kiedyś sporządzić Dawid, żeby przy ich wtórze - gdy będą pełnić swoją służbę dla chwały Bożej - wysławiali Jahwe, bo miłosierdzie Jego trwa na wieki. To oni śpiewali pieśni ułożone przez Dawida. Po obydwu ich stronach kapłani grali na trąbach, a wszyscy Izraelici stali.


text:
Potem poświęcił Salomon środek dziedzińca znajdującego się przed świątynią. Tam bowiem spalono ofiary całopalne oraz wszystek tłuszcz z ofiar pojednania, gdyż zbudowany przez niego ołtarz brązowy był za mały na składanie całopaleń, a także ofiar z pokarmów i tłuszczów.


text:
Świętował Salomon wtedy razem z całym Izraelem przez siedem dni. Na uroczystości przybyło bardzo wielu mieszkańców Izraela, od Wejścia do Chamat aż do Potoku Egipskiego.


text:
Ósmego dnia zwołano zgromadzenie, aby zakończyć uroczystości. Poświęcano ołtarz świątynny przez siedem dni i wszystkie uroczystości trwały siedem dni.


text:
Dwudziestego trzeciego dnia siódmego miesiąca Salomon rozesłał do namiotów ludzi rozradowanych i uszczęśliwionych dobrem, które Jahwe wyświadczył Dawidowi, Salomonowi oraz swojemu ludowi izraelskiemu.


text:
I tak ukończył Salomon budowę świątyni Jahwe i pałacu królewskiego oraz wyposażył świątynię Jahwe i pałac królewski w to wszystko, co uważał za potrzebne.


text:
Wtedy objawił mu się nocą Jahwe i powiedział: Wysłuchałem twojej prośby i upatrzyłem sobie to miejsce na przybytek, w którym będą składane ofiary.


text:
A kiedy zamknę niebiosa i nie będzie deszczu, kiedy sprowadzę na kraj żarłoczną szarańczę albo ześlę na mój lud zarazę,


text:
wtedy jeśli mój lud, nad którym jest wzywanie moje imię, ukorzy się, zacznie się modlić i szukać mojego oblicza, jeśli zejdzie ze swojej złej drogi - wysłucham go z niebios, przebaczę mu jego grzechy i uratuję ( od zagłady) jego kraj.


text:
Upodobałem sobie ten dom i poświęciłem go, aby moje imię mogło w nim zamieszkać na wieki. Na niego będą zawsze skierowane moje oczy i ku niemu będzie się zwracało moje serce.


text:
Jeśli zaś ty, jak twój ojciec, Dawid, będziesz chodził zawsze w mojej obecności, wprowadzając w życie wszystko, co tylko ci nakażę, jeśli będziesz przestrzegał wszystkich moich praw i pouczeń,


text:
to Ja będę umacniał twoją królewską władzę zgodnie z przymierzem, jakie zawarłem z twoim ojcem, Dawidem, któremu przyrzekłem, że nie zabraknie mu nigdy potomka panującego nad całym Izraelem.


text:
Lecz jeśli się odwrócisz ode Mnie, jeśli zlekceważysz sobie moje prawa i przykazania, które wam dałem, jeśli pójdziesz służyć innym bogom, oddając im pokłony,


text:
to usunę was z ziemi, którą wam dałem, i odwrócę swoje oblicze od domu, który poświęciłem dla swego imienia, i uczynię to miejsce powodem wzgardy i pośmiewiska dla wszystkich narodów.


text:
Ta zaś świątynia, budząca teraz taki podziw, będzie wprawiać w osłupienie wszystkich obok niej przechodzących, którzy też zaczną pytać: Dlaczego Jahwe postąpił tak z tym krajem i z tą świątynią?


text:
I znajdą na to tylko jedną odpowiedź: Dlatego że odeszli od Jahwe, Boga ich ojców, których On wyprowadził z Egiptu; dlatego że poszli za innymi bogami, służąc im i bijąc przed nimi pokłony. Oto, dlaczego zesłał na nich te wszystkie nieszczęścia.


text:
Po upływie dwudziestu lat, w ciągu których została ukończona budowa świątyni oraz pałacu królewskiego,


text:
Odbudował także Tadmor na pustyni i wszystkie miasta, które służyły mu za składy zboża, a które (już wcześniej) zbudował w kraju Chamat.


text:
Odbudował również Bet-Choron górne i Bet-Choron dolne, miasta warowne, otoczone murami obronnymi, zaopatrzone w specjalne bramy i zawory.


text:
Ponadto odbudował Salomon Baalat i wszystkie okoliczne miasta, służące za składnice: miasta, w których były zgromadzone rydwany; miasta przeznaczone dla konnicy. Budował Salomon wszystko, co uznał za wskazane, w Jerozolimie, w Libanie i na wszystkich ziemiach, które podlegały jego władzy.


text:
Wszystkie zaś narody nie należące do Izraela, a więc ci, co pozostali z Chetytów, Amorytów, Peryzzytów, Chiwwitów, Jebusytów, dokładniej mówiąc:


text:
ich potomkowie, którzy ocaleli na ziemi izraelskiej i nie zostali wyniszczeni przez synów Izraela - wszyscy zostali zatrudnieni przez Salomona przy robotach przymusowych, które wykonują po dzień dzisiejszy.


text:
Natomiast nikogo spośród synów Izraela nie zmuszał Salomon do tych prac. Wszyscy oni bowiem byli wojownikami, dowódcami jego oddziałów przybocznych, dowódcami rydwanów i oddziałów konnych.


text:
Samych wyższych urzędników miał król Salomon dwustu pięćdziesięciu. Oni to przekazywali ludowi królewskie rozkazy.


text:
Córkę faraona sprowadził Salomon z Miasta Dawidowego do pałacu, który specjalnie dla niej zbudował. Powiedział bowiem tak: Moja żona nie będzie mieszkać w pałacu Dawida, króla izraelskiego, bo święte są miejsca, na których była arka Jahwe.


text:
Salomon złożył na cześć Jahwe ofiary całopalenia na ołtarzu Jahwe, zbudowanym przez niego przed przedsionkiem świątyni.


text:
Zgodnie z tym, co nakazał Mojżesz, ofiary składano każdego dnia, we wszystkie szabaty, we wszystkie nowie księżyca i w trzy doroczne święta: w Święto Przaśników, w Święto Tygodni oraz w Święto Namiotów.


text:
Wprowadził również, co było postanowione już przez jego ojca, Dawida, różne klasy kapłanów, spełniających posługi świątynne: lewitów, którzy mieli śpiewać pieśni pochwalne na cześć Jahwe i wspierać kapłanów w ich codziennej posłudze; odźwiernych, podzielonych na specjalne grupy stosownie do liczby bram. Tak bowiem zarządził mąż Boży Dawid.


text:
Nie zaniedbywano żadnych nakazów królewskich co do kapłanów, lewitów oraz innych spraw, a zwłaszcza troski o skarbce.


text:
W ten sposób całe dzieło Salomona było starannie dokonywane od dnia rozpoczęcia aż do zakończenia budowy świątyni Jahwe. I tak budowa świątyni Jahwe została ukończona.


text:
Huram przez swoje sługi przysłał mu tam okręty i doświadczonych żeglarzy, którzy razem ze sługami Salomona poprowadzili okręty do Ofiru, gdzie załadowali czterysta pięćdziesiąt talentów złota, a następnie dostarczyli je Salomonowi.


text:
Królowa Saby dowiedziawszy się o sławie, jaka otaczała Salomona, przybyła do niego do Jerozolimy, pragnąc za pomocą różnych zagadek przekonać się o jego mądrości. Towarzyszył jej wspaniały orszak, a liczne wielbłądy dźwigały ogromne ilości wonności, złota i drogich kamieni. Stanęła przed Salomonem i zaczęła z nim rozmawiać o wszystkim, co leżało jej na sercu.


text:
Salomon odpowiadał wyczerpująco na wszystkie jej pytania i nie było sprawy, której nie potrafiłby jej wyjaśnić.


text:
Kiedy królowa Saby przekonała się już sama, że Salomon jest rzeczywiście bardzo mądry; kiedy obejrzała zbudowany przez niego pałac;


text:
kiedy zobaczyła, co jada i jak mieszkają jego urzędnicy; jakie mają pomieszczenia i szaty jego słudzy; kiedy przyjrzała się ofiarom, jakie składano w świątyni Jahwe, wprost nie posiadała się ze zdumienia.


text:
Wreszcie powiedziała do króla: Tak więc prawdą jest to wszystko, co słyszałam w swoim kraju o twoich dziełach i o twojej mądrości!


text:
Nie wierzyłam w to, co mówiono, dopóki nie przyszłam tu i nie zobaczyłam wszystkiego na własne oczy. Otóż widzę teraz, że nawet połowy nie opowiedziano mi o twojej mądrości. Przewyższasz po wielekroć to wszystko, co o tobie się opowiada.


text:
Szczęśliwe twoje żony, szczęśliwi twoi słudzy, którym dane jest być zawsze przy tobie i podziwiać twoją mądrość!


text:
Niech będzie błogosławiony Jahwe, twój Bóg, za to, że znalazł upodobanie w tobie i posadził cię na tronie jako króla (służącego) Jahwe, twojemu Bogu. Twój Bóg ustanowił cię królem nad całym Izraelem, abyś przestrzegał prawa i sprawiedliwości, dlatego że miłuje On ten naród i pragnie, żeby trwał na wieki.


text:
Potem wręczyła królowi sto dwadzieścia talentów złota oraz bardzo wielką ilość wonności i drogich kamieni. Nigdy nie zgromadzono naraz tyle wonności, ile królowa Saby przekazała królowi Salomonowi.


text:
Słudzy Hurama oraz słudzy Salomona, którzy dostarczyli z Ofiru złoto, przywieźli także drewno sandałowe i drogie kamienie.


text:
Z drewna sandałowego kazał król wykonać poręcze przy schodach do świątyni jahwe i do pałacu królewskiego, a nadto harfy i lutnie dla śpiewaków. W krainie judzkiej nigdy przedtem nie oglądano podobnego drewna.


text:
Król Salomon zaś dał królowej Saby wszystko, czego tylko zapragnęła lub o co wyraźnie go poprosiła - wszystkiego znacznie więcej niż to, co ona przekazała w darze królowi. Potem ruszył w drogę i udała się, razem ze swymi sługami, do własnej krainy.


text:
W sumie złota, które corocznie wpływało do (skarbca) Salomona, było sześćset sześćdziesiąt sześć talentów,


text:
nie licząc tego, co wpływało z opłat od wędrownych handlarzy i kupców. Wszyscy królowie Arabii i zarządcy całego kraju dostarczali Salomonowi złota i srebra.


text:
Kazał Salomon sporządzić dwieście wielkich tarcz, zużywając na każdą z nich sześćset sykli kutego złota.


text:
Ponadto trzysta małych tarcz, z których każda ważyła trzysta sykli kutego złota. Wszystkie tarcze polecił król złożyć w Domu Lasu Libańskiego.


text:
Przed tronem znajdowały się schody (mające) sześć stopni oraz podnóżek, przymocowany do tronu. Po obydwu stronach tronu były oparcia dla rąk, przy czym dwa lwy podtrzymywały owe poręcze,


text:
dwanaście zaś lwów było umieszczonych wzdłuż schodów, po sześć z każdej strony. Żaden władca nie miał u siebie czegoś podobnego.


text:
Wszystkie naczynia, używane do picia (w pałacu) Salomona, były wykonane ze złota, wszystkie przedmioty w Domu Lasu Libańskiego były także z najczystszego złota. Niczego nie robiono ze srebra, którego nie ceniono sobie tak bardzo w czasach Salomona.


text:
Król posiadał okręty, które - ze sługami Hurama na pokładach - udawały się do Tarszisz. Co trzy lata przypływały z Tarszisz okręty, przywożąc złoto, srebro, kość słoniową, małpy i pawie.


text:
Wszyscy królowie ziemi odwiedzali Salomona, aby móc podziwiać mądrość, którą Bóg włożył w jego serce.


text:
Każdy przekazywał mu wtedy podarki ze srebra i złota, cenne szaty, broń, wonności, konie i muły. I tak bywało każdego roku.


text:
Miał Salomon stajnie na cztery tysiące koni, przeznaczonych do ciągnienia rydwanów, dwanaście tysięcy jeźdźców, którzy byli rozmieszczeni zarówno po miastach, gdzie znajdowały się rydwany, jak i w pobliżu króla, w Jerozolimie.


text:
Doprowadził król do tego, że w Jerozolimie złota było tyle co zwykłych kamieni, a cedrów tyle co sykomor rosnących na Szefeli.


text:
Pozostałe dzieje Salomona, zarówno te wcześniejsze, jak i późniejsze, są opisane w Kronikach proroka Natana, w Proroctwie Achiasza z Szilo oraz w Widzeniach "widzącego" Jeddo w sprawie Jeroboama, syna Nebata.


text:
Kiedy odszedł Salomon do swoich przodków, pochowano go w mieście jego ojca, Dawida. Władzę po nim objął jego syn Roboam.


text:
Jeroboam, syn Nebata, dowiedziawszy się o tym, co zaszło, wrócił z Egiptu, dokąd zbiegł, ukrywając się przed Salomonem.


text:
Twój ojciec nałożył na nas jarzmo trudne do udźwignięcia. Zechciej tedy nieco złagodzić poddaństwo, narzucone nam przez twego ojca i uczyń nieco lżejszym jarzmo, które na nas nałożył, a my również tobie będziemy służyli.


text:
Zwrócił się król Roboam po radę do starszych, którzy byli przy boku jego ojca, Salomona, przez wszystkie dni jego życia. Zapytał ich: Co, według was, powinienem odpowiedzieć temu ludowi


text:
A oni tak mu doradzili: Jeżeli okażesz się łaskawy dla tego ludu, jeśli przyjmiesz ich życzliwie, jeżeli przemówisz do nich z dobrocią, pozostaną na zawsze twoimi sługami.


text:
Ale Roboam zlekceważył radę udzieloną mu przez starszych i zaczął wypytywać o zdanie ludzi młodych, którzy wzrastali razem z nim i towarzyszyli mu zawsze.


text:
Zapytał ich: Co, według was, powinienem odpowiedzieć temu ludowi, który się domaga złagodzenia jarzma, nałożonego im przez mojego ojca?


text:
A młodzi ludzie, którzy wzrastali razem z nim, tak mu odpowiedzieli: Ludziom, którzy ci mówią: Twój ojciec nałożył na nas jarzmo nie do zniesienia; zechciej ulżyć nam nieco - ty odpowiedz w ten sposób: Mój najmniejszy palec znaczy więcej niż całe biodra mojego ojca.


text:
Mój ojciec nałożył na was ciężkie brzemię, a ja uczynię je jeszcze cięższym. Mój ojciec chłostał was biczami, a ja ześlę na was skorpiony.


text:
Jeroboam i cały lud przybyli do Roboama trzeciego dnia, zgodnie z poleceniem króla, żeby zjawili się ponownie po trzech dniach.


text:
król Roboam powtórzył to, co mu doradzili młodzi. Powiedział tak: Mój ojciec nałożył na was ciężkie brzemię, a ja uczynię je jeszcze cięższym. Mój ojciec chłostał was biczami, a ja ześlę na was skorpiony.


text:
Tak więc nie posłuchał król ludu. I w ten sposób wypełniły się plany Boże, zgodnie ze słowami, które Jahwe wypowiedział przez usta Achiasza z Szilo do Jeroboama, syna Nebata.


text:
Kiedy cały Izrael dowiedział się, że król nie usłuchał ludu, zaczęto wołać do króla tak: A cóż my mamy wspólnego z Dawidem? Nie mamy cząstki w dziedzictwie syna Jessego. Wracaj do swych namiotów, Izraelu. Ty sam, Dawidzie, pilnuj swego domu. I tak wrócili Izraelici, każdy do swego namiotu.


text:
W ten sposób Roboam sprawował władzę tylko nad tymi synami Izraela, którzy mieszkali w miastach judzkich.


text:
Posłał więc król Roboam (do pozostałych Izraelitów) nadzorcę robót przymusowych, Hadorama, ale Izraelici obrzucili go kamieniami, tak że umarł. Wtedy Roboam, wsiadłszy pośpiesznie na rydwan, uciekł do Jerozolimy.


text:
Po powrocie do Jerozolimy Roboam zgromadził całe pokolenie Judy i Beniamina - w sumie sto osiemdziesiąt tysięcy doborowych wojowników. Mieli oni wyruszyć na wojnę przeciwko Izraelowi, aby go poddać znów pod panowanie Roboama.


text:
Zwróć się do Roboama, syna Salomona, króla judzkiego, oraz do wszystkich synów Izraela z pokolenia Judy i Beniamina i powiedz im tak:


text:
Oto, co mówi Jahwe: Nie wyruszajcie na wojnę przeciwko własnym braciom! Niech każdy z was wróci do swego domu, bo wszystko to, co się stało, było z mojej woli. I usłuchali słów Jahwe, i wrócili do siebie, nie rozpoczynając żadnej wojny z Jeroboamem.


text:
Przygotował te miasta do obrony, postawił na ich czele dowódców, zaopatrzył je w żywność, w oliwę i wino.


text:
Do każdego z tych miast sprowadził tarcze i włócznie i bardzo te miasta umocnił. Swoją władzę sprawował jednakże tylko nad Judą i Beniaminem.


text:
Kapłani i lewici, którzy żyli gdziekolwiek w Izraelu, coraz liczniej zaczęli ściągać do Roboama zewsząd, gdzie dotychczas mieszkali.


text:
Synowie Lewiego opuszczali swoje pastwiska i osiedla i przenosili się do Judy i do Jerozolimy, gdyż Jeroboam i jego synowie odsunęli ich od spełniania służby na cześć Jahwe.


text:
(Jeroboam) poustanawiał na wyżynach własnych kapłanów i kazał im czcić kozły i cielce, które polecił sporządzić.


text:
Wskutek tego właśnie ci wszyscy, którzy całym sercem szukali Jahwe, Boga Izraela, przybywali za lewitami ze wszystkich pokoleń izraelskich do Jerozolimy, aby składać ofiary na cześć Jahwe, Boga ich ojców.


text:
Oni to również przyczyniali się przez trzy lata do umacniania królestwa judzkiego, dodając ducha Roboamowi, synowi Salomona. Przez owe trzy lat bowiem trzymali się wiernie dróg Dawida i Salomona.


text:
Roboam wziął sobie za żonę Machalat, córkę Jerimota, syna Dawida, oraz Abihail, córkę Eliaba, syna Jessego.


text:
Potem wziął jeszcze za żonę Maakę, córkę Absaloma, i ta urodziła mu Abiasza, Attaja, Zizę i Szelomita.


text:
Spośród wszystkich swoich żon i nałożnic najbardziej kochał Roboam Maakę, córkę Absaloma. Razem miał on osiemnaście żon i sześćdziesiąt nałożnic, z których urodziło mu się w sumie dwudziestu ośmiu synów i sześćdziesiąt córek.


text:
Zrodzonego z Maaki syna swego, Abiasza, postawił na czele wszystkich jego braci, jemu też zamierzał w przyszłości przekazać władzę królewską.


text:
Kierując się rozsądkiem, rozesłał wszystkich swoich synów do poszczególnych miast warownych należących do Judy i do Beniamina. Zaopatrzył ich w odzież, zapasy żywności i postarał się dla nich o wiele żon.


text:
Kiedy Roboam umocnił już dostatecznie swoje królestwo i poczuł się silnym, zaczął lekceważyć - on sam, a z nim cały Izrael - prawo ustanowione przez Jahwe.


text:
W piątym roku panowania Roboama Sziszak, król egipski, zaatakował Jerozolimę, ponieważ jej mieszkańcy zgrzeszyli przeciwko Jahwe.


text:
(Przywiódł on) ze sobą tysiąc dwieście rydwanów i sześćdziesiąt tysięcy jeźdźców oraz wojowników przybyłych z Egiptu, tak licznych, że nie można było ich porachować. Byli tam - wśród innych - Libijczycy, Sukkijczycy i Kuszyci.


text:
Do Roboama, który razem z przywódcami judzkimi schronił się przed nadciągającym Sziszakiem w Jerozolimie, przyszedł prorok Szemajasz i powiedział tak: Oto, co mówi Jahwe: Ponieważ odeszliście ode Mnie, ja wydaję was w ręce Sziszaka.


text:
A Jahwe zobaczywszy, że się ukorzyli, tak przemówił do Szemajasza: Ponieważ się ukorzyli, nie zgładzę ich. Wkrótce ich wybawię, a mojego gniewu nie wyleję na Jerozolimę, posługując się ręką Sziszaka.


text:
Ale na razie muszą się znaleźć pod jego władzą, żeby się przekonali, co to znaczy służyć Mnie i co to znaczy służyć władcom ziemskim.


text:
I wkroczył Sziszak, król egipski, do Jerozolimy. Zrabował wszystko, co było w skarbcach świątyni i w skarbcach pałacu królewskiego. Zabrał wszystko. Wywiózł także złote tarcze, które kazał wykonać Salomon.


text:
Na ich miejsce polecił król Roboam zrobić tarcze z brązu i te przekazał dowódcom straży, pilnujących wejścia do pałacu królewskiego.


text:
Ilekroć król szedł do świątyni Jahwe, strażnicy szli przed nim z owymi tarczami. Potem odnosili je znów do pomieszczeń przeznaczonych dla straży.


text:
Ponieważ Roboam się ukorzył, odwrócił Jahwe od niego swoje zagniewanie i nie dopuścił do jego całkowitej zagłady. Było bowiem w całej Judzie jeszcze wiele dobra.


text:
I znów umocnił się Roboam w Jerozolimie i dalej sprawował swoją władzę. Miał on czterdzieści jeden lat, kiedy wstąpił na tron, a rządził przez siedemnaście lat w Jerozolimie, w tym mieście, które Jahwe wybrał sobie spośród wszystkich pokoleń izraelskich na miejsce zamieszkania dla swojego imienia. Jego matka nazywała się Naama i była Ammonitką.


text:
Dzieje Roboama, zarówno te najwcześniejsze, jak i późniejsze, są opisane w Dziejach proroka Szemajasza oraz w Widzeniach "widzącego" Jeddo w sprawie rodowodów. Między Roboamem a Jeroboamem trwały nieustanne wojny.


text:
Kiedy Roboam odszedł do swoich przodków, został pochowany w Mieście Dawidowym. Władzę po nim objął jego syn Abiasz.


text:
W osiemnastym roku panowania króla Jeroboama królem judzkim został Abiasz, który rządził w Jerozolimie przez trzy lata.


text:
Jego matka nazywał się Maaka i była córką Uriela z Gibea. Między Abiaszem a Jeroboamem trwały ciągłe walki.


text:
Abiasz przystąpił do wojny z czterystoma tysiącami najbardziej doborowych wojowników, natomiast Jeroboam wystawił przeciwko niemu równie dzielnych wojowników w liczbie ośmiuset tysięcy.


text:
Abiasz wszedłszy na szczyt góry Semaraim, znajdującej się w łańcuchu gór efraimskich, tak przemówił: Posłuchajcie mnie, Jeroboamie i cały Izraelu!


text:
Czyż nie wiecie, że Jahwe, Bóg Izraela, na mocy wiecznego przymierza przekazał na zawsze władzę królewską nad całym Izraelem Dawidowi i jego synom?


text:
Tymczasem Jeroboam, syn Nebata, sługa Salomona, syna Dawida, powstał i zbuntował się przeciwko swemu panu.


text:
Potem zgromadzili się wokół niego różni bardzo podejrzani ludzie i pokonali syna Salomona, Roboama, który był jeszcze młody, bojaźliwy i dlatego nie potrafił stawić im czoła.


text:
A teraz wydaje się wam, że będziecie w stanie odnieść zwycięstwo nad królestwem samego Jahwe, rządzonym przez syna Dawida? (Szczycicie się tym, że) jest was bardzo dużo i że są z wami złote cielce, które Jeroboam kazał wam czcić jako swoich bogów.


text:
Pousuwaliście kapłanów Jahwe, synów Aarona oraz Lewiego, a ustanowiliście sobie kapłanów takich samych, jakich maja ludy (pogańskie) tej ziemi. Każdy, kto tylko przychodzi, prowadząc z sobą młodego cielca i siedem baranów, i prosi, by go wyświęcić na kapłana, natychmiast zostaje kapłanem tego, który jednak nie jest Bogiem.


text:
Ale naszym Bogiem jest Jahwe i myśmy nigdy nie odstępowali od Niego. Kapłanami pełniącymi służbę Bożą są jedynie synowie Aarona, których wspomagają w tej posłudze synowie Lewiego.


text:
Każdego poranka i wieczora składają oni na cześć Jahwe ofiary całopalenia i palą wonne kadzidła; rozkładają także na czystych stołach chleby pokładne; zapalają każdego wieczoru lampy na złotych świecznikach. My bowiem przestrzegamy wszystkich poleceń Jahwe, swojego Boga, od którego wyście odeszli.


text:
I dlatego Bóg i Jego kapłani są z nami, idąc na czele, a głosy trąb mają rozbrzmiewać ku waszemu przerażeniu. Synowie Izraela, nie wszczynajcie tedy wojny przeciw Jahwe, Bogu swoich ojców, bo na pewno nie odniesiecie zwycięstwa.


text:
Jeroboam wydał rozkaz żeby ukryci w zasadzce wojownicy cofnęli się z zaszli wroga od tyłu. W ten sposób jego główne oddziały znalazły się z przodu wojsk judzkich, a wojownicy ukryci w zasadzce - na ich tyłach.


text:
Kiedy wojownicy judzcy zawrócili (chcąc się wycofać), zostali zaatakowania zarówno z przodu, jak i od tyłu. Zaczęli wtedy wołać (o pomoc) do Jahwe, a kapłani zagrali na trąbach.


text:
Wszyscy wojownicy judzcy wznosili okrzyki bojowe. Gdy oni tak wołali, Bóg gromił Jeroboama i cały Izrael na oczach Abiasza i Judy.


text:
Abiasz i jego wojownicy odnieśli wtedy wielkie zwycięstwo, kładąc trupem pięćset tysięcy wyborowych wojowników izraelskich.


text:
Tak więc synowie Izraela zostali poniżeni za dni owych, a synowie Judy podniesienia na duchu, gdyż zaufali Jahwe, Bogu swych ojców.


text:
Abiasz ruszył w pościg za Jeroboamem i zabrał mu następujące miasta: Betel z okolicznymi miejscowościami, Jeszanę i podlegające jej miejscowości, Efron i okolice.


text:
Za czasów panowania Abiasza Jeroboam nigdy już nie doszedł do dawnego znaczenia. Poraził go Jahwe i tak (Jeroboam) zakończył życie.


text:
Natomiast Abiasz wzrastał coraz bardziej w potęgę. Miał czternaście żon, które mu urodziły dwudziestu dwóch synów i szesnaście córek.


text:
Pozostałe dzieje Abiasza, zarówno to, co czynił, jak i to, co mówił, są zapisane w Widzeniach "widzącego" Jeddo. [23] Kiedy Abiasz odszedł do swoich przodków i został pochowany w Mieście Dawidowym, władzę po nim objął jego syn, Asa. Za jego panowania cały kraj przez dziesięć lat zażywał pokoju.


text:
Pousuwał on wszystkie ołtarze cudzych bogów i poniszczył miejsca kultu na wyżynach. Połamał także stele i porąbał aszery.


text:
Nakazał wszystkim synom Judy, żeby szukali Jahwe, Boga swych ojców, i starali się o wypełnianie Jego praw i nakazów.


text:
Doprowadził do tego, że ze wszystkich miast judzkich poznikały miejsca kultu na wyżynach oraz posągi (bogów). Całe jego królestwo zażywało spokoju pod jego panowaniem.


text:
Odbudował on też niektóre miasta warowne w Judzie. W całym kraju panował bowiem spokój. Przez cały czas jego rządów nikt go nie atakował, bo Jahwe czuwał nad jego bezpieczeństwem.


text:
Powiedział tedy (Asa) do synów Judy: Odbudujmy te miasta, otoczmy je murami, zaopatrzmy w wieże obronne, bramy i zawory, dopóki władza nasza rozciąga się nad całym tym krajem. Ponieważ szukaliśmy Jahwe, swego Boga. On to zapewnił nam pokój ze wszystkich stron. Rozpoczęli więc prace budowlane i szczęśliwie doprowadzili je do końca.


text:
Asa miał wojsko, które liczyło trzysta tysięcy wojowników judzkich, uzbrojonych w tarcze i włócznie. Ponadto miał z pokolenia Beniamina dwieście osiemdziesiąt tysięcy wojowników, uzbrojonych w tarcze i w łuki. Wszyscy byli dzielni w walce.


text:
I oto zaatakował ich Zerach Kuszyta. Idąc na czele wojska liczącego milion ludzi i trzysta rydwanów, dotarł aż do Mareszy.


text:
Asa zaczął wzywać pomocy Jahwe, swojego Boga, mówiąc: O Jahwe, Ty możesz przyjść z pomocą zarówno temu, kto jest słaby, jak i temu, kto jest mocny! Pomóż nam, Jahwe, Boże nasz! Tobie zaufaliśmy i w imię Twoje odważyliśmy się wyjść przeciwko tak licznemu wojsku. O Jahwe, ty jesteś przecież naszym Bogiem! Nie możesz pozwolić, żeby człowiek górował nad Tobą.


text:
Asa z całym swoim wojskiem ruszył za nimi w pościg i gonił ich aż do Gerary. Poległo wówczas tak dużo Kuszytów, iż nie było nadziei, żeby jeszcze kiedykolwiek się podźwignęli. Zostali zmiażdżeni na oczach Jahwe i Jego wojska. Asa i jego wojownicy wzięli ogromne łupy.


text:
Zdobyli również wszystkie miasta położone wokół Gerary. Ich mieszkańcy byli tak przerażeni potęgą Jahwe, że (wojownicy Asy) spokojnie łupili wszystkie miasta, w których znajdowały się wielkie bogactwa.


text:
Weszli również do zagród z bydłem i uprowadzili ogromną liczbę owiec oraz wielbłądów. Potem wrócili do Jerozolimy.


text:
który przyszedł do Asy i powiedział mu: Posłuchaj mnie ty, Asa, oraz wszyscy wy, synowie Judy i Beniamina. (Posłuchajcie mnie): Jahwe jest tak długo z wami, jak długo wy jesteście z Nim. Jeżeli go szukacie, On pozwala wam się znaleźć. Lecz jeśli wy odejdziecie od Niego, On również was opuści.


text:
Ale w całym tym nieszczęściu zwracał się on ciągle do Jahwe, swojego Boga, szukał Go i Bóg pozwolił, że Go w końcu znalazł.


text:
Za dni owych nie czuł się bezpieczny ani ten, który wychodził, ani ten, który wracał, gdyż w wielkiej niepewności pozostawali wszyscy mieszkańcy kraju.


text:
Jeden naród występował przeciw drugiemu, miasto przeciw miastu, gdyż Bóg nękał ich najrozmaitszymi uciskami.


text:
Słysząc tę zapowiedź proroka Odeda, Asa podniósł się na duchu. Kazał pousuwać wszystkie obrzydliwości z kraju Judy i Beniamina oraz z wszystkich miast, jakie zdobył kiedyś w górach Efraima. Polecił także odnowić ołtarz Jahwe, znajdujący się przed przedsionkiem Jahwe.


text:
Potem zgromadził wszystkich mieszkańców Judy oraz Beniamina, a spośród synów Efraima, Manassesa i Symeona tych, którzy się tam osiedlili. Wielu bowiem Izraelitów przeszło na jego stronę, widząc, że Jahwe, jego Bóg, jest z nim.


text:
Gdyby zaś ktoś nie chciał szukać Jahwe, Boga Izraela, miał być skazany na śmierć, bez względu na to, czy byłby jeszcze mały, czy już dorosły, czy byłby mężczyzną, czy kobietą.


text:
Całe pokolenie Judy radowało się z powodu złożenia owej przysięgi, bo przysięgali wszyscy całym sercem. Ze wszystkich bowiem sił swojej woli szukali Jahwe, a On pozwolił, że go znajdowali. I darzył ich Jahwe ze wszech stron pokojem.


text:
Król Asa nawet swoją matkę, Maakę, pozbawił tytułu królowej-matki, ponieważ kazała zrobić posąg - obrzydliwość - na cześć Asztarte. Asa zniszczył ten obrzydliwy posąg, starł go na proch i spalił nad potokiem Cedron.


text:
Ale miejsca kultu na wyżynach nie znikły całkowicie w Izraelu, chociaż sercu Asy nie można było nic zarzucić przez całe jego życie.


text:
W świątyni Bożej złożył on wszystkie przedmioty ofiarowane zarówno przez jego ojca, jak i przez niego samego: złoto, srebro i różne naczynia.


text:
W trzydziestym szóstym roku panowania Asy król izraelski Basza wyruszył przeciwko Judzie. Umocnił się on w Rama i wskutek tego poddani Asy, króla judzkiego, nie mogli wyruszać na wojnę i z niej wracać.


text:
Asa wydobył wszystko srebro i złoto ze skarbców świątyni Jahwe oraz z pałacu królewskiego i wysłał swoich ludzi do przebywającego w Damaszku Ben-Hadada, króla Aramu, z takimi słowami:


text:
Zawrzyjmy między sobą przymierze, takie jak to, które ongiś zawarli między sobą mój ojciec i twój. Posyłam ci srebro i złoto, a ty idź i zerwij swoje przymierze z Baszą, królem izraelskim, żeby mnie zostawił w spokoju.


text:
Ben-Hadad posłuchał króla Asy i dowódcom swoich oddziałów kazał zaatakować miasta izraelskie. Zdobyli oni Ijjon, Dan i Abel-Maim oraz wszystkie miasta, służące za składnice zboża w pokoleniu Neftalego.


text:
Wówczas król Asa zgromadził wszystkich mieszkańców Judy, kazał im zabrać wszystkie kamienie i drewno, zgromadzone przez Baszę na umacnianie Rama, i użył ich do wzmocnienia miast Geba i Mispa.


text:
Za dni owych przyszedł do Asy, króla judzkiego, "widzący" Chanani i powiedział: Ponieważ zaufałeś królowi aramejskiemu, a nie Jahwe, swojemu Bogu, wojska króla aramejskiego wymkną się z twoich rąk.


text:
Kuszyci i Libijczycy mieli wiele wojska króla , bardzo dużo rydwanów i liczną konnicę, ale wszystko to dostało się w twoje ręce, ponieważ polegałeś tylko na Jahwe.


text:
Jahwe bowiem ogarnia swoim wzrokiem cała ziemię, aby śpieszyć z pomocą tym, którzy ze wszystkich sił przy Nim trwają. Postąpiłeś więc nierozsądnie w tym wypadku i teraz czekają cię nieustanne wojny.


text:
Asa rozgniewał się na "widzącego" i kazał go wtrącić do więzienia. Był bowiem bardzo niezadowolony z tego, co mu (Chanani) powiedział. I zaczął też Asa uciskać niektórych spośród swojego ludu.


text:
Dzieje Asy, zarówno te wcześniejsze, jak i późniejsze, są opisane w Księgach królów judzkich i izraelskich.


text:
W trzydziestym dziewiątym roku swego panowania Asa zachorował na nogi i bardzo cierpiał. Ale nawet w czasie tej choroby nie szukał (pomocy u) Jahwe, lecz u lekarzy.


text:
pochowano go w grobowcu, który sam kazał sobie przygotować w Mieście Dawidowym. Ułożono go na łożu pełnym różnych wonności i pachnideł, przygotowanych według wskazań najlepszego spośród tych, którzy przygotowują wonności. Rozpalono też przy nim bardzo wielki stos.


text:
Po wszystkich miastach warownych w całej Judzie porozmieszczał oddziały wojskowe, a nadto obsadził wojskiem nie tylko Judę, lecz także miasta efraimickie, zdobyte przez jego ojca, Asę.


text:
A Jahwe był z Jozafatem, ponieważ chodził on, tak jak początkowo jego przodek Dawid, drogami prawości i wcale nie zwracał się ku Baalom.


text:
Starał się szukać jedynie Boga swojego ojca i zachowywać Jego przykazania, nie naśladując w niczym postępowania Izraela.


text:
Jahwe umacniał za to władzę królewską w jego rękach. Wszyscy synowie Judy przynosili Jozafatowi różne podarki, tak że opływał on we wszelkie bogactwa i sławę.


text:
Poczynał sobie coraz odważniej, chodząc drogami Jahwe, i pousuwał z Judy pozostałe jeszcze miejsca kultu na wyżynach oraz aszery.


text:
W trzecim roku swego panowania posłał on swoich dowódców: Ben-Chaila, Obadiasza, Zachariasza, Netaneela i Mikajasza, żeby nauczali po miastach Judy.


text:
Poszli z nimi także lewici: Szemajasz, Netaniasz, Zebadiasz, Asahel, Szemiramot, Jonatan, Adoniasz, Tobiasz i Tob-Adoniasz, a nadto kapłani; Eliszama i Joram.


text:
Nauczali oni w całej Judzie, korzystając przy tym z księgi Prawa Jahwe. I obchodzili wszystkie miasta Judy, nauczając lud.


text:
Lęk przed Jahwe ogarniał wszystkich władców sąsiadujących z Judą, tak iż nikt nie odważał się wszczynać wojny z Jozafatem.


text:
Filistyni przynosili Jozafatowi podarki i daninę w srebrze. Także Arabowie przyprowadzali mu swe trzody, w sumie siedem tysięcy siedemset baranów i siedem tysięcy siedemset kozłów.


text:
W ten sposób dochodził Jozafat do szczytów potęgi. Zbudował na ziemi judzkiej wiele twierdz oraz miast służących za składnice.


text:
Oto ich wykaz według poszczególnych rodów. Dowódcami oddziałów liczących po tysiąc ludzi byli na ziemi judzkiej: Dowódca Adna, który stał na czele trzystu tysięcy doborowych wojowników.


text:
Przy jego boku znajdował się Jochanan na czele oddziału, który liczył dwieście osiemdziesiąt tysięcy ludzi.


text:
Z kolei przy jego boku stał Amazjasz, syn Zikriego. Zgłosił się on dobrowolnie do służby Pańskiej, przyprowadzając z sobą dwieście tysięcy dzielnych wojowników.


text:
Z pokolenia Beniamina był doświadczony wojownik Eliada, który stał na czele dwustu tysięcy ludzi uzbrojonych w łuki i tarcze.


text:
Wszyscy oni pozostawali na usługach króla. Nadto pod rozkazami króla byli ci wszyscy, których porozmieszczał on w miastach warownych na obszarze całej ziemi judzkiej.


text:
I cieszył się Jozafat wielkimi bogactwami i sławą, a przez małżeństwo (syna) został powinowatym Achaba.


text:
Po kilku latach udał się Jozafat do Achaba, który mieszkał w Samarii. Na cześć jego i jego ludzi kazał Achab zabić wiele owiec i wołów i tak nakłonił go do wyprawy wojennej przeciw Ramot w Gileadzie.


text:
Achab, król izraelski, przemawiał w ten sposób do Jozafata , króla judzkiego: Czy zechcesz pójść ze mną przeciw Ramot w Gileadzie? Odpowiedział na to Jozafat: Co ma spotkać ciebie, niech spotka i mnie; co ma spotkać mój lud, niech spotka i twój. Idziemy z tobą na wojnę.


text:
Zwołał tedy król izraelski proroków w liczbie czterystu i zapytał ich: Czy mamy iść na wojnę przeciwko Ramot w Gileadzie, czy nie? A oni odpowiedzieli: Idź, a Jahwe wyda to miasto w ręce króla.


text:
A król izraelski odpowiedział Jozafatowi: Jest tu jeszcze jeden mąż, przez którego można zasięgnąć rady u Jahwe. Lecz ja go nienawidzę, bo on nigdy jeszcze nie wyprorokował niczego dobrego o mnie, a zawsze tylko zło. Jest to Micheasz, syn Jimli. Jednakże Jozafat powiedział: Niech król nie mówi już tak więcej.


text:
Król izraelski oraz Jozafat, król judzki, zasiedli, przybrani w szaty królewskie, na swoich tronach, które były ustawione na placu przy wejściu do Bramy Samarytańskiej. Wszyscy prorocy zaczęli wypowiadać w ich obecności swoje proroctwa.


text:
Sedecjasz, syn Kenaany, zrobił sobie rogi z żelaza i powiedział; Oto, co mówi Jahwe: Tymi rogami zmiażdżysz całkowicie Aramejczyków.


text:
Wszyscy prorocy zresztą tak samo prorokowali, mówiąc: Ruszaj na Ramot w Gileadzie. Z pewnością odniesiesz tam zwycięstwo, gdyż Jahwe wyda to miasto w ręce króla!


text:
Człowiek, który został posłany, żeby wezwać Micheasza, przemówił w te słowa: Wyrocznie proroków jednomyślnie mówią o powodzeniu króla. Niech więc i twoja przepowiednia będzie zgodna z tym, co powiedział każdy z nich. Micheasz jednak odpowiedział:


text:
Kiedy zaś stanął już przed królem, król go zapytał: Micheaszu, czy mam pójść na wojne przeciw Ramot w Gileadzie, czy nie? A on odpowiedział: Idźcie i zwyciężajcie. Oni bowiem już zostali wydani w wasze ręce.


text:
Lecz król zapytał: Ileż razy mam cię zaklinać na imię Jahwe, żebyś mi mówił tylko prawdę? A Micheasz na to:


text:
Widzę synów całego Izraela rozproszonych po górach jak owce, które nie mają pasterza. Jahwe mówi do mnie: Ci ludzie nie mają swego pana. Niech wracają w pokoju, każdy do swego domu.


text:
Wtedy król izraelski powiedział do Jozafata: Czy ci nie mówiłem? On nigdy jeszcze nie mówił o mnie dobrze, tylko zawsze źle.


text:
Micheasz zaś powiedział: Posłuchajcie tedy, co mówi Jahwe: Widziałem Jahwe siedzącego na swoim tronie w otoczeniu zastępów niebieskich, z prawej i z lewej Jego strony.


text:
I powiedział Jahwe: Kto zdoła namówić Achaba, króla izraelskiego, żeby sam poszedł na Ramot w Gileadzie i poległ tam w czasie walki? A oni zaczęli odpowiadać, jeden tak, a drugi inaczej.


text:
Pojawił się tedy przed Jahwe pewien duch i powiedział: Ja go namówię! A Jahwe zapytał: W jaki sposób? On zaś odrzekł:


text:
Wyjdę i sprawię, że wszyscy owi prorocy zaczną mówić nieprawdę. Rzekł na to Jahwe: Dobrze! Ty go nakłonisz i doprowadzisz sprawę do końca. Idź i uczyń tak!


text:
I tak włożył Jahwe ducha kłamstwa w usta wszystkich proroków, którzy tam byli. To sam Jahwe zapowiedział zło, które cię spotka.


text:
Ale Sedecjasz, syn Kenaany, zbliżył się do Micheasza, uderzył go w twarz i zapytał: Jakąż to drogą duch Jahwe wyszedł ze mnie, żeby przemawiać przez ciebie?


text:
A Micheasz odpowiedział: Dowiesz się wkrótce, kiedy będziesz biegał z komnaty do komnaty, żeby się ukryć.


text:
A król izraelski powiedział: Pochwyćcie Micheasza i zaprowadźcie go do Amona, zarządcy miasta, oraz do Joasza, syna królewskiego,


text:
i powiedzcie im tak: Oto, co mówi król: Wtrąćcie tego człowieka do więzienia i trzymajcie go tam tylko o chlebie i wodzie, dopóki ja nie wrócę zdrów i cały.


text:
Rzekł na to Micheasz: Jeżeli ty wrócisz zdrów i cały, to rzeczywiście nie Jahwe przemawiał przeze mnie. I dodał: Słuchajcie dobrze, wszystkie ludy!


text:
Król izraelski powiedział do Jozafata: Muszę się przebrać, zanim stanę do walki. Ty też przywdziej swoje szaty. Przebrał się więc król izraelski i poszli do walki.


text:
Król aramejski wydał tedy taki rozkaz dowódcom swoich rydwanów: Nie atakujcie nikogo ani spośród małych, ani wielkich, tylko króla izraelskiego.


text:
Dowódcy rydwanów ujrzawszy Jozafata, powiedzieli: To jest król izraelski! Potem otoczyli go, żeby ruszyć na niego. Lecz Jozafat wezwał na pomoc Jahwe i Bóg odciągnął od niego wszystkich Aramejczyków.


text:
Kiedy dowódcy rydwanów zobaczyli, że nie był to król izraelski, zawrócili swe rydwany i oddalili się od niego.


text:
Ale oto pewien wojownik wypuścił przypadkiem ze swego łuku strzałę, która dosięgła króla, trafiając w szczelinę między spojeniami zbroi. Wtedy król powiedział do tego, który kierował rydwanem: Zawracaj i wywieź mnie z pola walki, bo jestem ranny.


text:
Tymczasem walka stawała się coraz bardziej zażarta, a król izraelski stał na swym rydwanie podtrzymywany przez wojowników naprzeciw Aramejczykom. Dotrwał tak do wieczora, a o zachodzie słońca zmarł.


text:
Wyszedł mu na spotkanie syn Chananiego, "widzący" Jehu, i tak powiedział do Jozafata: Czy ty kochasz tych, którzy nienawidzą Boga? Właśnie z tego powodu zasłużyłeś sobie na gniew Jahwe.


text:
Jednakże i w tobie jest trochę dobra, bo to ty przecież usunąłeś z kraju aszery i dokładałeś wszelkich starań, żeby szukano Boga.


text:
Jozafat mieszkał w Jerozolimie. Znów zaczął on odwiedzać mieszkańców Judy, od Beer-Szeby aż do gór Efraima, sprowadzając wszystkich z powrotem do Jahwe, Boga ich ojców.


text:
I tak powiedział do sędziów: Baczcie na to, co będziecie czynić, gdyż nie ze względu na ludzi będziecie wymierzali sprawiedliwość, ale ze względu na Jahwe. On będzie z wami przy wymierzaniu sprawiedliwości.


text:
Niech was nigdy nie opuszcza bojaźń Jahwe. Czuwajcie nad tym, co będziecie czynić, bo Jahwe, Bóg nasz, nie znowu żadnej nieprawości i nie ma On względu ani na osoby, ani na składane dary.


text:
Osiedliwszy się w Jerozolimie, Jozafat ustanowił tam lewitów, kapłanów i naczelników poszczególnych domów izraelskich, aby sądzili w imię Jahwe i rozstrzygali ludzkie spory.


text:
Wydał im też takie oto polecenia: Postępujcie zawsze z bojaźnią Jahwe, bądźcie wierni i miejcie czyste serce!


text:
W każdej sprawie, która dotrze do was od braci mieszkających w swych miastach, gdy będzie chodziło czy to o zabójstwo, czy o rozróżnienie między prawem, przykazaniem, zaleceniem i wskazaniem, udzielajcie dokładnych wyjaśnień, żeby ludzie nie musieli czuć się winni wobec Jahwe i żeby Jego gniew nie spadł na was i na waszych braci. Tak postępując, będziecie wolni od wszelkiej winy.


text:
Waszym przełożonym będzie kapłan Amariasz. On to będzie czuwał nad wszystkimi sprawami Jahwe. Wszystkie zaś sprawy dotyczące króla będziecie ostatecznie rozstrzygał Zebadiasz, książę z pokolenia Judy, syn Izmaela. Lewici będą wam służyć za pisarzy. Odwagi więc i do dzieła, a Jahwe niech będzie z wami.


text:
Specjalni wysłannicy przybyli do Jozafata, aby go o tym powiadomić. Mówili oni: Ogromnie wielkie wojsko zbliża się ku tobie od drugiej strony morza, z kraju Aramejczyków. Są już w Chaseson-Tamar, to jest w Engaddi.


text:
Przerażony tym Jozafat postanowił zwrócić się o pomoc do Jahwe, ale przedtem zarządził w całej Judzie post.


text:
Zebrali się tedy synowie Judy, by zanosić modły do Jahwe. Z każdego miasta judzkiego przybył ktoś na zgromadzenie, żeby błagać Jahwe o pomoc.


text:
Jozafat stanął pośrodku całego zgromadzenia mieszkańców Judy i Jerozolimy w świątyni Jahwe, przed nowym dziedzińcem,


text:
i tak zaczął się modlić: O Jahwe, Boże ojców naszych, Ty, który masz w swoich rękach wszelką moc i potęgę, tak że nikt nie może Ci się oprzeć!


text:
Ty, o Boże nasz, usunąłeś z tego kraju jego mieszkańców, aby zrobić miejsce dla Swojego ludu izraelskiego. Ty, który dałeś tę ziemię na zawsze potomstwu Abrahama, Swego przyjaciela.


text:
Kiedy spadnie na nas jakieś nieszczęście, gdy zawiśnie nad nami miecz sądu, zaraza albo głód, staniemy przed tym przybytkiem i przed Tobą, gdyż imię Twoje znajduje się w tej świątyni. I będziemy zanosić do Ciebie błagania w utrapieniu swoim, a Ty nas wysłuchasz i ześlesz nam wybawienie.


text:
Oto teraz (zbliżają się ku nam) Ammonici, Moabici i mieszkańcy góry Seir, na których ziemie nie pozwoliłeś wejść synom Izraela, kiedy wracali z Egiptu. Ominęli wówczas ten kraj, nie wyrządzając mu żadnej szkody.


text:
Otóż teraz się nam za to odpłacają: przychodzą, żeby nas usunąć z dziedzictwa, które dałeś nam w posiadanie!


text:
Czy nie wymierzysz im za to, o Boże nasz, sprawiedliwości? Bo wobec tej nawałnicy, która się ku nam zbliża, my sami jesteśmy bezsilni. Wcale nie wiemy, co mamy czynić, a nasze oczy zwracają się z ufnością ku Tobie.


text:
I oto duch Jahwe zstąpił na zgromadzonych i napełnił Jachazjela, syna Zachariasza, syna Benajasza, syna Jejela, syna Mattaniasza. Był on lewitą i wywodził się z rodu Asafa.


text:
Jachazjel przemówił w te słowa: Posłuchajcie mnie uważnie, synowie Judy, mieszkańcy Jerozolimy i ty, królu Jozafacie. Oto, co mówi Jahwe: Nie lękajcie się, nie bójcie się tego mnóstwa wojska, bo jest to wojna nie przeciwko wam, lecz przeciw samemu Bogu.


text:
Jutro wyjdziecie im na spotkanie. Oni będą się do was zbliżali przez wzgórze Sis, a wy spotkacie ich na samym skraju doliny, tuż koło pustyni Jeruel.


text:
Nie będziecie potrzebowali z nimi walczyć. Macie się tylko tam znaleźć i stać na miejscu. Zobaczycie, Judo i Jerozolimo, jak sam Jahwe przyniesie wam wybawienie. Nie lękajcie się więc, nie bójcie się niczego. Wychodźcie jutro na spotkanie z nimi, a Jahwe będzie z wami.


text:
Jozafat skłonił się aż do ziemi, a wszyscy synowie Judy oraz mieszkańcy Jerozolimy upadli na twarz, oddając cześć Jahwe.


text:
Lewici - ci spośród synów Kehata i Koracha - powstali, żeby wielbić donośnym głosem Jahwe, Boga Izraela.


text:
Dnia zaś następnego wstawszy bardzo wcześnie, wyruszyli w drogę ku pustyni Tekoa. Kiedy wychodzili, Jozafat wstał i powiedział: Posłuchajcie mnie, synowie Judy i wy, mieszkańcy Jerozolimy! Zaufajcie tylko Jahwe, swojemu Bogu, a nic wam się nie stanie. Pójdźcie za radą Jego proroka, a odniesiecie zwycięstwo.


text:
Potem naradziwszy się z całym ludem, wyznaczył śpiewaków, którzy przyodziani w święte szaty mieli iść przed wojskiem i wielbić Jahwe, mówiąc: Wychwalajcie Jahwe, bo na wieki miłosierdzie Jego.


text:
Kiedy zaczęto śpiewać pieśni wielbiąc Jahwe, On wprowadził w zasadzkę Ammonitów, Moabitów i tych, co wyruszyli na Judę z góry Seir, i tak wyginęli.


text:
Ammonici i Moabici zaczęli gwałtownie atakować tych, co przybyli z góry Seir, usiłując ich pokonać i wyciąć co do jednego. A kiedy rozgromili mieszkańców Seir, rzucili się nawzajem na siebie, zabijając jedni drugich.


text:
Kiedy synowie Judy przybyli na miejsce, z którego już było widać pustynię, skierowali się w stronę owego mnóstwa wojska. I oto zobaczyli już tylko same trupy leżące na polach. Nikt nie uszedł z życiem.


text:
Poszedł tedy Jozafat ze swoim wojskiem, aby zebrać łupy. Znaleźli tam ogromne bogactwa, różnorodny dobytek, szaty i drogie naczynia. Było tego tyle, że nie mieli sił wszystkiego unieść. Przez trzy dni gromadzili owe łupy, gdyż było ich bardzo dużo.


text:
Czwartego dnia zebrali się razem w Dolinie Beraka. Tam bowiem uwielbili Jahwe i dlatego miejsce to nazwano Doliną Beraka (to znaczy: dolina uwielbienia,), i tak się ono nazywa do dnia dzisiejszego.


text:
Wszyscy wojownicy Judy i Jerozolimy z Jozafatem na czele wracali do Jerozolimy pełni radości, gdyż Jahwe rozweselił ich serca i uwolnił ich od wrogów.


text:
A wszystkie kraje sąsiednie ogarnął lęk przed Jahwe, gdy dotarła do nich wieść, że to sam Jahwe stanął do walki z wrogami Izraela.


text:
Tymczasem królestwo Jozafata zaczęło zażywać pokoju, a jego Bóg zapewniał mu pokój ze wszystkich stron.


text:
Tak więc Jozafat panował w królestwie judzkim. Kiedy wstępował na tron, miał trzydzieści pięć lat, a władzę sprawował o Jerozolimie przez lat dwadzieścia pięć. Jego matka nazywała się Azuba i była córką Szilchiego.


text:
Kroczył on wiernie drogą swego ojca, Asy, nie schodząc z niej ani na chwilę i czyniąc to, co prawe i oczach Jahwe.


text:
Tylko miejsca kultu na wyżynach nie zniknęły całkowicie, a i lud nie trwał jeszcze całym sercem przy Bogu swych ojców.


text:
Pozostałe dzieje Jozafata, zarówno te najwcześniejsze, jak i późniejsze, są opisane w Dziejach Jehu, syna Chananiego, i włączone do Księgi królów izraelskich.


text:
Po pewnym czasie Jozafat, król judzki, związał się z królem izraelskim Ochozjaszem, którego postępowanie było godne potępienia.


text:
Zawarł z nim umowę o budowie okrętów, które miały popłynąć do Tarszisz: okręty budowano wówczas w Esjon-Geber.


text:
A Eliezer, syn Dodawiasza, zaczął prorokować przeciwko Jozafatowi, mówiąc: Ponieważ związałeś się z Ochozjaszem, Jahwe zniszczy całe twoje dzieło. I rzeczywiście okręty uległy rozbiciu i nie mogły popłynąć do Tarszisz.


text:
Kiedy Jozafat odszedł do swoich przodków, został pogrzebany obok swoich ojców w Mieście Dawidowym. Władzę po nim objął jego syn Joram.


text:
Braćmi Jorama, a synami Jozafata byli: Azariasz, Jechiel, Zachariasz, Azariasz, Mikael, i Szefatiasz. Wszyscy oni byli synami Jozafata, króla judzkiego.


text:
Ich ojciec zostawił im niemały majątek w złocie i w srebrze oraz w różnych cennych przedmiotach. Ponadto przekazał im miasta warowne w Judzie, lecz władzę nad całym królestwem zachował dla Jorama, ponieważ był on jego synem pierworodnym.


text:
Tak więc Joram objął władzę królewską po swoim ojcu, a kiedy się trochę umocnił, wytracił mieczem wszystkich swoich braci, a także niektórych spośród przywódców Izraela.


text:
Chodził on drogami, którymi kroczyli niegdyś królowie izraelscy, a zwłaszcza cały ród Achaba, bo miał zresztą za żonę jedną z córek Achaba. Czynił on wszystko, co złe w oczach Jahwe.


text:
Ale Jahwe nie chciał zniszczyć domu Dawida pomny na przymierze, jakie zawarł z Dawidem, ponieważ mu przyrzekł, że nigdy nie pozwoli zgasnąć lampie jego i jego synów.


text:
Wyruszył tedy [na nich] Joram razem ze swymi dowódcami i rydwanami. Zaskoczywszy Edomitów nocą, pobił wszystkich dokoła, w tym i dowódców ich rydwanów.


text:
[Ale] Edom uwolnił się spod panowania judzkiego i tak jest po dziń dzisiejszy. Spod władzy Judy wydostał się też wtedy Libna, a to dlatego, że Juda oddalił się od Jahwe, Boga swych ojców.


text:
Joram sam nawet budował miejsca kultu na wyżynach. Skłaniał też do nierządu mieszkańców Jerozolimy i całą Judę sprowadził za złą drogę.


text:
Aż kiedyś tak napisał do niego prorok Eliasz: Oto, co mówi Jahwe, Bóg ojca twojego, Dawida. Ponieważ nie trzymałeś się dróg ojca swojego, Jozafata, ani Asy, króla judzkiego,


text:
a wszedłeś na drogę królów izraelskich; ponieważ dopuściłeś do nierządu w Judzie i w Jerozolimie, tak jak cały ród Achaba nakłonił do nierządu Izrael; ponieważ pomordowałeś własnych braci, którzy byli lepsi od ciebie, i całą rodzinę swego ojca.


text:
Ty zaś sam zapadniesz na różne choroby wnętrzności. Po wielu dniach dokuczliwych cierpień wypłyną z ciebie wnętrzności wśród wielkiego bólu.


text:
Wkroczywszy na ziemię judzką, rozeszli się po całym kraju. Zabrali wszystkie kosztowności, jakie znaleźli w pałacu królewskim. Uprowadzili też z sobą wszystkich synów króla oraz jego żony. Został mu tylko Joachaz, najmłodszy z jego synów.


text:
Z czasem, pod koniec drugiego roku, wnętrzności Jorama wypłynęły. Umarł w strasznych cierpieniach, a jego poddani nie palili na jego cześć żadnych wonności, jak to ongiś czynili na cześć jego przodków.


text:
Wstępując na tron, Joram miał trzydzieści dwa lata, a rządził w Jerozolimie przez lat osiem. Odszedł przez nikogo nie opłakiwany. Pochowano go w Mieście Dawidowym, ale nie w grobach królewskich.


text:
Po Joramie mieszkańcy Jerozolimy obwołali królem jego najmłodszego syna, Ochozjasza. Wojska bowiem, które wkroczyły (na ziemię judzką) razem z Arabami, pozabijały wszystkich starszych synów (Jorama). W ten sposób władzę objął Ochozjasz, syn Jorama, króla judzkiego.


text:
Wstępując na tron, miał Ochozjasz czterdzieści dwa lata, a rządził tylko jeden rok. Jego matka nazywała się Atalia i była córką Omriego.


text:
On również chodził drogami całego rodu Achaba, gdyż matka jego swoimi radami nakłaniała go do grzechów.


text:
Czynił on wszystko, co złe w oczach Jahwe, podobnie jak wszyscy z domu Achaba. Po śmierci bowiem jego ojca wszyscy służyli mu radami, które były zgubne.


text:
To oni również doradzili mu, żeby wyruszył razem z synem Achaba, Joramem, królem izraelskim, na Ramot w Gileadzie, na wojnę przeciwko Chazaelowi, królowi aramejskiemu. Aramejczycy właśnie zranili ciężko Jorama.


text:
Udał się tedy Joram z powrotem do siebie, żeby się leczyć w Jizreel z ran, które zadali mu Aramejczycy w Ramot podczas wojny przeciwko Chazaelowi, królowi aramejskiemu. Król judzki Ochozjasz, syn Jorama, przybył do Jizreel, aby odwiedzić chorego Jorama, syna Achaba.


text:
Lecz z woli Bożej te odwiedziny u Jorama miały sprowadzić zgubę dla Ochozjasza. Przybywszy bowiem na miejsce, zaraz wyruszył razem z Joramem na spotkanie z synem Nimsziego, Jehu, którego Jahwe namaścił, żeby wyniszczył cały ród Achaba.


text:
Kiedy więc Jehu wymierzał sprawiedliwość domowi Achaba, natknął się na dowódców judzkich oraz synów braci Ochozjasza, którzy pozostawali na służbie u Ochozjasza. I pozabijał ich.


text:
Potem zaczął szukać Ochozjasza i dopadł go w Samarii, ponieważ tam właśnie się ukrywał. Sprowadzono go do Jehu i zgładzono. Pochowano go jednak, bo mówili sobie: Jest on jednak synem Jozafata, który całym sercem szukał Jahwe. Z rodu Ochozjasza nie było już wtedy nikogo, kto mógłby po nim sprawować władzę.


text:
Kiedy Atalia, matka Ochozjasza, dowiedziała się o śmierci swego syna, wpadła w szał i kazała wymordować wszystkich potomków królewskich w całej Judzie.


text:
I wtedy to Joszeba, córka króla, wzięła Joasza, syna Ochozjasza, zabrała go potajemnie spośród synów królewskich, których mordowano, i ukryła razem z jego karmicielką w sypialni. I tak oto Joszeba, córka króla Jorama, a żona kapłana Jojady i siostra Ochozjasza, ukryła Joasza przed Atalią, tak że ta nie mogła go zabić.


text:
W ten sposób pozostawał z nimi, ukryty w świątyni, przez sześć lat. Władzę w kraju sprawowała wtedy Atalia.


text:
W siódmym roku (ukrywania się Joasza) Jojada wszedł w zmowę z setnikami: Azariaszem, synem Jerochama, Izmaelem, synem Jochanana, Azariaszem, synem Obeda, Maasejaszem, synem Adajasza, i Elisafatem, synem Zikriego.


text:
Przemierzyli oni całą ziemię judzką zgromadzili lewitów ze wszystkich miast Judy oraz przywódców wszystkich rodów izraelskich i przybyli do Jerozolimy.


text:
Całe to zgromadzenie zawarło umowę z królem w świątyni Bożej. Jojada powiedział tak: Oto na tron powinien wstąpić syn królewski, zgodnie z tym, co sam Jahwe powiedział o synach Dawida.


text:
Tak więc trzeba zrobić: Niech trzecia część tych spośród was, zarówno kapłanów, jak i lewitów, którym służba świątynna przypadła na szabat, przejmie obowiązki odźwiernych.


text:
Jedna trzecia niech pójdzie pełnić służbę w pałacu królewskim i jedna trzecia - przy wejściu do Jerozolimy. Cały lud niech pozostaje na dziedzińcach świątyni Jahwe.


text:
Do świątyni Jahwe niech nie wchodzi nikt oprócz kapłanów i lewitów pełniących służbę. Oni mogą tam wchodzić, bo są poświęceni. Cały lud niech przestrzega Bożych pouczeń.


text:
Lewici niech otoczą króla ze wszystkich stron i niech mają broń w rękach. Gdyby ktoś usiłował wejść do świątyni, niech go zabiją. Będziecie się trzymać blisko króla, zarówno gdy będzie wchodził do świątyni, jak i gdy będzie z niej wychodził.


text:
Lewici i wszyscy synowie Judy postępowali dokładnie tak, jak im nakazał kapłan Jojada. Każdy z nich wziął swoich ludzi, zarówno tych, którzy w dzień szabatu obejmowali służbę, jak i tych, którzy z niej schodzili. Żadnego oddziału nie zwolnił kapłan Jojada od służby.


text:
Setnikom wręczył włócznie i tarcze, zarówno duże, jak i małe, z tych, które należały kiedyś do króla Dawida i były przechowywane w świątyni.


text:
Wszystkich mężów uzbrojonych ustawił - od prawej do lewej strony świątyni - w pobliżu ołtarza i świątyni, tak że ze wszystkich stron otaczali króla.


text:
Teraz wprowadzono syna królewskiego. Potem włożono na niego diadem oraz wręczono mu świadectwo i ogłoszono go królem. Jojada i jego synowie namaścili go, a potem zawołali: Niech żyje król!


text:
Kiedy Atalia posłyszała wrzawę ludu biegającego i wykrzykującego na cześć króla, przyszła do ludzi zebranych koło świątyni Jahwe.


text:
Popatrzyła i oto zobaczył króla stojącego na podwyższeniu przy wejściu. Koło króla znajdowali się dowódcy i trębacze oraz cały lud kraju, bardzo rozradowany. Dęto też w trąby, a śpiewacy przy wtórze instrumentów muzycznych kierowali śpiewem na cześć Jahwe. Atalia rozdarła swoje szaty i zawołała: Spisek, spisek!


text:
Wtedy kapłan Jojada wyprowadził na zewnątrz setników, którzy stali na przodzie, i powiedział im tak: Niech wyjdzie między szeregami, a gdyby ktoś chciał pójść za nią, niech zginie od miecza. Kapłan powiedział także: Nie zabijajcie jej w świątyni.


text:
Zrobiono jej tedy miejsce, rozstępując się na obie strony, i udała się ku wyjściu, do bramy przeznaczonej dla koni, w stronę pałacu królewskiego. Dopiero tam ją zgładzono.


text:
I zawarł Jojada między Jahwe a całym ludem i królem układ, na mocy którego mieli oni stać się ludem Jahwe.


text:
Następnie cały lud wtargnął do świątyni Baala i zniszczył ją. Zburzyli tam ołtarze oraz wizerunki, a Mattana, kapłana Baala, zabili przed ołtarzami.


text:
Potem Jojada postawił w świątyni straż złożoną z kapłanów i lewitów, których jeszcze Dawid podzielił na poszczególne klasy świątynne. Do nich należało składanie ofiar całopalenia na cześć Jahwe zgodnie z tym, co zostało napisane w prawie Mojżeszowym. Wszystko miało się odbywać w radosnym nastroju i przy śpiewach, zgodnie z zaleceniami Dawida.


text:
Przy drzwiach do świątyni Jahwe Jojada kazał ustawić odźwiernych, żeby nie dostał się do niej nikt, kto byłby czymkolwiek skalany.


text:
Potem wybrał setników, ludzi szczególnie poważanych, takich, którzy cieszyli się powszechnym szacunkiem, oraz zgromadził cały lud kraju i wyprowadzono króla ze świątyni Jahwe. Przez górną bramę weszli do pałacu królewskiego posadzili króla na tronie królewskim.


text:
Wstępując na tron, Joasz miał siedem lat, rządził zaś w Jerozolimie przez lat czterdzieści. Jego matka nazywała się Sibia i pochodziła z Beer-Szeby.


text:
Zgromadził wszystkich kapłanów i lewitów i powiedział im tak: Rozejdźcie się po miastach Judy i zbierajcie wśród synów Izraela pieniądze, żebyśmy mogli co roku odnawiać świątynię swojego Boga. Starajcie się przeprowadzić tę zbiórkę jak najrychlej. Ale lewici wcale się nie spieszyli.


text:
Król wezwał tedy do siebie arcykapłana Jojadę i powiedział mu: Dlaczego nie dopilnowałeś, żeby lewici dostarczyli z Judy i z Jerozolimy podatek na utrzymanie Namiotu Świadectwa, nałożony na wszystkich przez sługę Jahwe Mojżesza i przez całe zgromadzenie?


text:
Wiesz przecież, że bezbożna Atalia - razem ze swymi synami - złupiła dom Boży, wszystkie przedmioty przeznaczone dla świątyni Jahwe poleciła przekazać do użytku w świątyni Baala.


text:
Rozkazał tedy król, żeby sporządzono wielką skarbonę, która następnie została umieszczona na zewnątrz świątyni, przed bramą do świątyni Jahwe.


text:
Ogłoszono też w całej Judzie i w Jerozolimie, żeby każdy uiszczał na rzecz służby Bożej podatek, nałożony na synów Izraela jeszcze przez sługę Jahwe Mojżesza, kiedy przebywali na pustyni.


text:
I oto wszyscy przywódcy ludu i cały lud z radością przychodzili i składali do skarbony to, co każdy był zobowiązany zapłacić.


text:
Kiedy nadchodził czas przekazania skarbony przez lewitów nadzorcom królewskim, ponieważ stwierdzono, że w skarbonie jest już dużo pieniędzy, zjawił się sekretarz króla oraz pełnomocnik arcykapłana i opróżnili skarbonę. Potem znów ustawiano ją na dawnym miejscu. Czyniono tak codziennie, gromadząc bardzo dużo pieniędzy,


text:
które król oraz Jojada przekazywali nadzorcom robót w świątyni Jahwe. Oni z kolei wynajmowali kamieniarzy i cieśli, mających pracować przy naprawie świątyni Jahwe. Byli tam również zatrudniani rzemieślnicy pracujący w żelazie i w brązie przy umacnianiu całej świątyni Jahwe.


text:
Robotnicy pracowali i coraz bardziej widoczne stawały się wyniki ich pracy. Odnowili dom Boży, przywracając jego stan pierwotny i umacniając go.


text:
Kiedy prace zostały zakończone, przyniesiono królowi i (kapłanowi) Jojadzie pieniądze, które jeszcze zostały. Sporządzono za nie (nowy) sprzęt dla świątyni Jahwe, święte naczynia do służby świątynnej i do składania ofiar całopalenia, kielichy oraz różne przedmioty ze złota i srebra. Jak długo żył Jojada, bez przerwy były składane w świątyni Jahwe ofiary całopalenia.


text:
Pochowano go w Mieście Dawidowym, w grobach królewskich, bo uczynił on wiele dobrego dla Izraela, dla Jahwe i Jego świątyni.


text:
I opuścili świątynię Jahwe, Boga swych ojców, i zaczęli oddawać cześć aszerom oraz bożkom. Z powodu tego sprzeniewierzenia się wylał Jahwe swój gniew na Judę i na Jerozolimę.


text:
Pragnąc sprowadzić ich znów ku sobie, Jahwe posłał do nich proroków, którzy mówili im o ich grzechach, ale oni wcale ich nie słuchali.


text:
Wtedy duch Boży wstąpił w syna kapłana Jojady, Zachariasza, który stanął przed całym ludem i powiedział tak: Oto, co mówi Jahwe: Dlaczegóż wy sami siebie skazujecie na zagładę, łamiąc przykazania Jahwe. Ponieważ wyście odeszli od Jahwe, On także oddali się od was.


text:
Joasz niepomny miłości, jaką darzył go ojciec Zachariasza, Jojada, kazał zgładzić jego syna. Zachariasz zaś umierając, powiedział: Oby Jahwe widział to i raczył okazać swoja sprawiedliwość!


text:
Pod koniec jeszcze tego samego roku wojska aramejskie wyruszyły przeciwko Joaszowi. Wkroczyły do Judy, dotarły do Jerozolimy, zabijając po drodze wszystkich przywódców ludu, łupy zaś, bardzo obfite, odsyłały do króla w Damaszku.


text:
I choć oddziały aramejskie liczyły bardzo niewielu ludzi, Jahwe w ich ręce wydał ogromne wojsko, a to dlatego, że (synowie Judy) oddalili się od Jahwe, Boga ich ojców. I tak oto, za sprawą Aramejczyków sprawiedliwość dosięgła Joasza.


text:
A kiedy opuszczali oni kraj, Joasz był bardzo chory. Wówczas to jego słudzy zawiązali spisek, pomni na krew syna kapłana Jojady. I zabili go na jego własnym łóżku. Pochowano go w Mieście Dawidowym, ale nie w grobach królewskich.


text:
A oto ci, którzy spiskowali przeciw niemu: Zabad, syn Szimeat Ammonitki, oraz Jozabad, syn Szimrit Moabitki.


text:
Wszystko zaś, co dotyczy jego synów, bardzo wielu proroków, występujących przeciwko niemu, i dzieła odbudowy świątyni Jahwe - wszystko to jest opisane w tak zwanym Komentarzu do księgi królów. Władzę po nim objął jego syn Amazjasz.


text:
Wstępując na tron Amazjasz miał dwadzieścia pięć lat, a rządził w Jerozolimie przez lat dwadzieścia dziewięć. Jego matka nazywała się Joaddan i pochodziła z Jerozolimy.


text:
Kiedy umocnił się już nieco w swojej władzy, zgładził tych wszystkich, którzy zabili króla, jego ojca.


text:
Synów ich jednak nie zabijał, zgodnie z tym, co jest napisane w Prawie, w księdze Mojżesza, gdzie Jahwe daje takie oto przykazanie: Rodzice nie powinni być skazywani na śmierć za (winy) dzieci ani dzieci nie będą karane śmiercią za (winy) rodziców. Niech każdy ponosi śmierć za własne winy.


text:
Po jakimś czasie zebrał Amazjasz wszystkich mieszkańców Judy i podzielił ich według rodów, przydzielając dowódców oddziałów, liczących po tysiąc i po stu ludzi, pokoleniom Judy i Beniamina. Przeprowadził też spis, obejmując nim wszystkich od dwudziestego roku życia wzwyż. Było trzysta tysięcy doborowych mężczyzn, zdolnych do noszenia broni, a zwłaszcza do posługiwania się włócznią i tarczą.


text:
Prócz tego sprowadził na koszt własny, za sto talentów srebra, wojowników izraelskich w liczbie stu tysięcy mężów doświadczonych w boju.


text:
Pewnego razu przyszedł do niego mąż Boży i powiedział mu: O królu, niech nie będzie u ciebie wojska izraelskiego, bo Jahwe nie jest z Izraelem ani z synami Efraima.


text:
Raczej sam wyruszaj na wojnę i bądź mężny w walce, a Bóg nie dopuści, żebyś zginął z ręki nieprzyjaciela. Jest On bowiem w stanie zarówno dać zwycięstwo, jak i sprowadzić klęskę.


text:
Zapytał tedy Amazjasz męża Bożego: Ale co się stanie ze stu talentami, które wydałem na zaciąg wojowników izraelskich? A mąż Boży odpowiedział: Jahwe może ci dać o wiele więcej niż to.


text:
Oddzielił tedy Amazjasz wojowników, którzy przyszli z pokolenia Efraima, i kazał im wracać do kraju. Oni zaś bardzo się rozgniewali z tego powodu na mieszkańców Judy i nie powrócili do swego kraju, lecz trwali w złości.


text:
Amazjasz, podniesiony na duchu, stanął na czele swoich wojsk i ruszył w kierunku Doliny Soli, gdzie zostało zabitych dziesięć tysięcy synów Seiru, a również dziesięć tysięcy synowie Judy wzięli do niewoli.


text:
Tymczasem wojownicy, którym Amazjasz nie pozwolił iść z sobą na wojnę, rozeszli się po miastach Judy, od Samarii aż do Bet-Choron, zabijając trzy tysiące ludzi i zabierając obfite łupy.


text:
Kiedy Amazjasz wrócił z wojny z Edomitami, przyniósł z soba posążki bogów Seiru. Uznał ich za swoich bogów, zaczął im oddawać pokłony i palić na ich cześć wonności.


text:
I rozgniewał się Jahwe na Amazjasza, i posłał do niego proroka, który mu powiedział: Dlaczego oddajesz cześć tym bóstwom, które nie były w stanie uwolnić swego ludu z twoich rąk?


text:
Kiedy on mu jeszcze to mówił, Amazjasz go zapytał: Czy wybraliśmy cię na doradcę króla? Wyjdź stąd! Czyż mamy użyć siły wobec ciebie? Wyszedł tedy prorok mówiąc: Wiem, że Bóg już postanowił cię zgładzić za wszystko, coś uczynił, i za to, że nie posłuchałeś mojej rady.


text:
Wtedy Amazjasz, król Judy, zastanowiwszy się nieco, posłał swoich ludzi do Joasza, syna Joachaza, syna Jehu, króla izraelskiego, prosząc go, żeby wyszedł mu na spotkanie i stoczył z nim bitwę.


text:
Ale Joasz, król izraelski, tak kazał odpowiedzieć Amazjaszowi, królowi judzkiemu: Cierń rosnący na Libanie - do cedru libańskiego: Daj mi swoją córkę za żonę dla mojego syna. Ale dzikie zwierzęta, których pełno na Libanie, nadciągnęły i zdeptały ciernie.


text:
Przechwalasz się, że pokonałeś Edomitów, wynosisz się ponad miarę w swoim sercu. Ale teraz pozostań u siebie. Po co masz ściągać na siebie nowe nieszczęścia, żebyś zginął ty sam, a z tobą wszyscy synowie Judy?


text:
Amazjasz jednak go nie posłuchał, gdyż sam Bóg dopuścił do tej wojny, by wydać synów Judy w ręce wrogów dlatego, że zaczęli oni czcić bożków edomickich.


text:
Joasz, król izraelski, wyruszył tedy w drogę i spotkał się twarzą w twarz z Amazjaszem, królem judzkim, w Bet-Szemesz na ziemi judzkiej.


text:
Joasz, król izraelski, wziął w Bet-Szemesz do niewoli Amazjasza, króla judzkiego, syna Joasza, syna Joachaza, i przywiódł go do Jerozolimy. Dokonał w murach miasta wyłomu na czterysta łokci, od Bramy Efraima aż do Bramy Węgła.


text:
Zabrał wszystko złoto i srebro oraz wszystkie naczynia, które znajdowały się w świątyni Jahwe u Obed-Edoma. Zabrał także wszystko ze skarbców królewskich, nadto uprowadził z sobą zakładników i wrócił do Samarii.


text:
Amazjasz, syn Joasza, król judzki, żył jeszcze piętnaście lat po śmierci Joasza syna Joachaza, króla izraelskiego.


text:
Pozostałe dzieje Amazjasza - zarówno wcześniejsze, jak i późniejsze - są opisane w Księgach królów judzkich i izraelskich.


text:
Kiedy Amazjasz oddalił się od Jahwe, uknuto przeciwko niemu spisek w Jerozolimie. Schronił się wtedy w Lakisz, ale ścigano go aż do Lakisz i tam go zgładzono.


text:
Cały naród judzki wybrał tedy Ozjasza, mającego wtedy szesnaście lat, i przekazano mu władzę królewską po jego ojcu, Amazjaszu.


text:
Ozjasz odbudował miasto Elat i przywrócił je Judzie wtedy, kiedy król (Amazjasz) odszedł do swoich przodków.


text:
Wstępując na tron, Ozjasz miał szesnaście lat, a rządził w Jerozolimie przez pięćdziesiąt dwa lata. Matką jego był Jekolia z Jerozolimy.


text:
Jak długo żył Zachariasz, który uczył go bojaźni Bożej, dokładał on starań, żeby szukać Boga. Jak długo oddawał cześć Jahwe, tak długo Jahwe sprawiał, że wiodło mu się dobrze.


text:
Po jakimś czasie wyruszył na wojnę przeciw Filistynom. Zburzył mury obronne miasta Gat, Jabne, i Aszdod. Odbudował też miasta obronne w okolicach Aszdod na ziemi filistyńskiej.


text:
Bóg wspierał go w jego wojnach z Filistynami, z Arabami, mieszkającymi w Gur-Baal, oraz z Meunitami.


text:
Ammonici przynosili nawet dary Ozjaszowi, a jego sława sięgała aż do bram Egiptu. Wzrastał on bowiem coraz bardziej w potęgę.


text:
Potem zbudował Ozjasz w Jerozolimie wieże obronne: nad Bramą Węgła, nad Bramą Doliny oraz nad samym narożnikiem i wszystkie odpowiednio umocnił.


text:
Pobudował wieże obronne także na pustyni i kazał wykopać wiele zbiorników na wodę, bo były tam liczne stada. Podobnie było w całej Szefeli i na płaskowyżach. Zatroszczył się także o pola uprawne i o winnice w górach i na Karmelu, ponieważ był rozmiłowany w uprawie ziemi.


text:
Miał Ozjasz wojsko złożone z wojowników podzielonych na oddziały, które były zawsze gotowe do walki. Wykazy wojowników sporządzał sekretarz Jejel oraz nadzorca Maasejasz według wskazań Chananiasza, jednego z dowódców królewskich.


text:
Pod ich rozkazami pozostało wojsko liczące trzysta siedem tysięcy pięciuset ludzi, przygotowanych do najcięższych walk z wrogami w obronie króla.


text:
Wszystkich zaopatrzył Ozjasz w tarcze, we włócznie, hełmy, zbroje, łuki i proce do rzucania kamieniami.


text:
W samej Jerozolimie kazał ustawić machiny wojenne, wynalezione przez pewnego rzemieślnika. Zostały one rozmieszczone na wieżach obronnych i na narożnikach murów, a miały służyć do miotania strzał i ciężkich kamieni. Sława króla rozchodziła się daleko, a on doznawał wprost cudownej pomocy, tak że stawał się coraz potężniejszy.


text:
Ale kiedy doszedł do szczytu potęgi, uniosła go tak wielka pycha, że doprowadziło go to do zguby. Grzesząc przeciwko Jahwe, swojemu Bogu, wszedł do świątyni Jahwe, aby spalić wonności na ołtarzu kadzenia.


text:
Zaraz za nim wszedł kapłan Azariasz z osiemdziesięciu innymi kapłanami Jahwe, ludźmi bardzo odważnymi.


text:
Sprzeciwili się oni królowi Ozjaszowi, mówiąc: Palenie wonności na cześć Jahwe należy nie do ciebie, Ozjaszu, lecz do kapłanów, synów Aarona, którzy po to zostali wyświęceni, żeby palić na cześć Jahwe kadzidła. Wyjdź ze świątyni, bo dopuściłeś się grzechu, i nie przysporzy ci to chluby w oczach Jahwe.


text:
Ozjasza, który stał z kadzielnicą w ręku, gotowy do złożenia ofiary wonności, ogarnęła złość. I zanim jeszcze ochłonął z tego zagniewania, trąd ukazał się na jego czole, gdy znajdował się przed ołtarzem kadzenia w świątyni Jahwe, na oczach kapłanów.


text:
Wtedy arcykapłan Azariasz i wszyscy kapłani zwrócili się w jego stronę i zobaczyli na jego czole plamy trądu. Szybko tedy wybiegli na zewnątrz, a i on sam również chciał czym prędzej wyjść, ponieważ przekonał się, że poraził go Jahwe.


text:
Król Ozjasz został już trędowatym aż do śmierci. Mieszkał w oddzielnym pomieszczeniu, jak wszyscy trędowaci, gdyż usunięto go ze świątyni Jahwe. Na czele pałacu królewskiego stanął jego syn Jotam, sądząc lud całego kraju.


text:
Pozostałe dzieje Ozjasza. zarówno te najwcześniejsze, jak i ostatnie, opisał prorok Izajasz, syn Amosa.


text:
Kiedy Ozjasz odszedł do swoich przodków, pochowano go na polu niedaleko jego ojców, przy grobach królewskich. Mówiono bowiem: Był trędowaty. Władzę po nim objął jego syn Jotam.


text:
Wstępując na tron Jotam miał dwadzieścia pięć lat i rządził w Jerozolimie przez lat szesnaście. Jego matka nazywała się Jerusza i była córką Sadoka.


text:
Czynił on wszystko, co prawe w oczach Jahwe, podobnie jak jego ojciec Ozjasz. Sam nie wchodził jednak nigdy do świątyni Jahwe. Ale lud cały ulegał dalszemu zepsuciu.


text:
Walczył też z królem Ammonitów i odniósł nad nim zwycięstwo. Ammonici przekazali mu tego roku sto talentów srebra, dziesięć tysięcy kor pszenicy i dziesięć tysięcy kor jęczmienia. W drugim i trzecim roku uiścili taką samą daninę.


text:
Pozostałe dzieje Jotama, wszystkie wojny, jakie prowadził, i wszystko, czego dokonał, jest opisane w Księdze królów izraelskich i judzkich.


text:
Kiedy odszedł Jotam do swoich przodków, pochowano go w Mieście Dawidowym. Władzę po nim objął jego syn Achaz.


text:
Wstępując na tron Achaz miał dwadzieścia lat, a rządził w Jerozolimie przez lat szesnaście. Nie czynił tego, co prawie w oczach Jahwe, i nie postępował tak jak jego praojciec Dawid.


text:
Palił kadzidła w Dolinie Synów Hinnoma, kazał przeprowadzić swoich synów przez ogień, tak jak dopuszczały się tych obrzydliwości narody, które Jahwe usunął z ziemi przeznaczonej dla synów Izraela.


text:
Jahwe, jego Bóg, wydał go w ręce króla Aramejczyków. Aramejczycy pokonawszy go, bardzo wielu jego wojowników wzięli do niewoli i uprowadzili do Damaszku. On zaś został wydany w ręce króla izraelskiego, który zadał mu wielką klęskę.


text:
Pekach, syn Ramaliasza, zabił wtedy w Judzie tylko jednego dnia sto dwadzieścia tysięcy ludzi, doborowych wojowników, a to dlatego, że oddalili się od Jahwe, Boga ich ojców.


text:
Wojownik efraimicki Zikri zabił wówczas syna królewskiego Maasejasza i zarządcę pałacu królewskiego Azrikama, i namiestnika królewskiego Elkanę, osobę drugą po królu.


text:
Uprowadzili wówczas Izraelici spośród swych braci [synów Judy] dwieście tysięcy jeńców, kobiet, synów i córek, oraz ogromne łupy, i wszystko to zabrali z sobą do Samarii.


text:
Był tam pewien prorok Boży imieniem Oded. Wyszedłszy naprzeciw oddziałom wojskowym, wracającym do Samarii, powiedział on tak: Jahwe, Bóg waszych ojców, w swoim zagniewaniu na synów Judy wydał ich w wasze ręce, a wyście ich pozabijali w sposób tak okrutny, że wieść o tym doszła aż do nieba.


text:
A teraz marzycie o tym, aby wszystkim mieszkańców Judy oraz Jerozolimy uczynić niewolnikami i niewolnicami. A czy wy sami nie dopuściliście się niczego przeciw Jahwe, waszemu Bogu?


text:
Posłuchajcie mnie zatem teraz i odeślijcie tych jeńców, wziętych spośród waszych braci, bo inaczej was dosięgnie wielkie zagniewanie Jahwe.


text:
Niektórzy spośród przywódców oddziałów efraimickich, jak Azariasz, syn Jochanana, Berekiasz, syn Meszillemota, Ezechiasz, syn Szalluma, i Amasa, syn Chadlaja, wystąpili i stanęli przed tymi, którzy szli razem z wojskiem,


text:
i powiedzieli: Nie możecie tu wprowadzać jeńców. W ten spośob bowiem dopuścilibyście się zbrodni przeciw Jahwe, dodając do naszych grzechów i wykroczeń jeszcze jedno przestępstwo. Nasze winy są i tak dostatecznie wielkie, a wielkie zagniewanie Boże ciąży już nad całym Izaelem.


text:
Wojsko zwolniło tedy jeńców, pozostawiając przed przywódcami i przed całym zgromadzeniem wszystkie łupy.


text:
Wówczas wywoływani po imieniu ludzie podchodzili do jeńców i korzystając ze złożonych łupów, przyodziewali tych wszystkich, którzy byli [prawie] nadzy. Dostarczyli im ubranie i obuwie, dali im potem jeść i pić; następnie namaścili ich, pomogli wsiąść na osły tym, którzy byli słabi, i wszystkich odprowadzili do Jerycha, miasta palm, gdzie przebywali ich bracia. Potem wrócili do Samarii.


text:
Do licznych miast judzkich Szefeli Negebu przeniknęli też Filistyni. Zdobyli Bet-Szemesz, Ajjalon, Gederot, Soko wraz z okolicami, Timmę z pobliskimi osiedlami, Gizmo z przyległymi miejscowościami, i tam się osiedlili.


text:
Jahwe upokorzył w ten sposób Judę z powodu Achaza, króla izraelskiego, który stał się powodem takiego rozprzężenia w całej Judzie, dopuszczając się wielu wykroczeń przeciw Jahwe.


text:
Później przybył do niego król asyryjski Tiglat-Pilser, który go jednak jeszcze pognębił, a nie umocnił.


text:
Achaz musiał bowiem wtedy ograbić świątynię, zabrać wszystko, co było w pałacu królewskim oraz w domach przywódców ludu, żeby złożyć dary królowi asyryjskiemu, a i tak nic mu to nie pomogło.


text:
Składał ofiary na cześć bogów Damaszku, którzy go pokonali, gdyż mówił sobie tak: Ponieważ bogowie aramajscy przyszli z pomocą królom Aramu, złożę im ofiary, a wówczas i mnie przyjdą z pomocą. Lecz ofiary te stały się przyczyną zguby dla niego i dla całego Izraela.


text:
Pozabierał Achaz wszystkie naczynia ze świątyni Pańskiej, pociął na części wszystkie przedmioty kultu ze świątyni i zaryglowawszy wejścia do świątyni Jahwe, kazał pobudować ołtarze we wszystkich zakątkach Jerozolimy.


text:
Pourządzał miejsca kultu na wyżynach wszystkich miast Judy i przeznaczył je na palenie wonności na cześć obcych bogów. W ten sposób wzbudzał coraz większe zagniewanie Jahwe, Boga swoich ojców.


text:
Pozostałe dzieje [króla], drogi, którymi kroczył na początku i pod koniec swoich dni - wszystko to jest opisane w Księdze królów judzkich i izraelskich.


text:
Kiedy Achaz odszedł do swoich ojców, pochowano go do grobów królów izraelskich. Władzę po nim objął jego syn Ezechiasz.


text:
Wstępując na tron Ezechiasz miał dwadzieścia pięć lat, a rządził w Jerozolimie przez lat dwadzieścia dziewięć. Jego matka nazywała się Abbijja i była córką Zachariasza.


text:
W pierwszym roku swego panowania, już pierwszym miesiącu, otworzył bramy świątyni Jahwe i je naprawił.


text:
Następnie kazał stawić się wszystkim kapłanom i lewitom, a gdy zgromadzili się na dziedzińcu wschodnim,


text:
tak przemówił do nich: Posłuchajcie mnie, lewici! Oczyśćcie się teraz sami, oczyśćcie także świątynię Jahwe, Boga waszych ojców, usuwając z niej wszystko, co jest nieczyste.


text:
Ojcowie nasi dopuścili się wielu grzechów, czyniąc to, co złe w oczach Jahwe, naszego Boga. Oddalili się od Niego, odwrócili się do Niego plecami.


text:
Zaryglowali nawet drzwi do przedsionka [świątyni], wygasili lampy i przestali palić kadzidła oraz składać ofiary całopalenia w przybytku Boga Izraela.


text:
I dlatego rozgniewał się Jahwe na Judę i na Jerozolimę, czyniąc z nich przedmiot zgrozy, zdziwienia i pogardy, co widzicie sami na własne oczy.


text:
I dlatego to właśnie nasi ojcowie wyginęli od miecza, a nasi synowie oraz nasze córki i żony znajują się w niewoli.


text:
Postanowiłem więc teraz zawrzeć przymierze z Jahwe, Bogiem Izraela, aby w swoim gniewie nie srożył się już na nas.


text:
Nie ociągajcie się przeto, moje dzieci, bo wybrał was Jahwe, abyście stali przed Jahwe i Jemu służyli; abyście, pełniąc służbę u Niego, palili na Jego cześć kadzidło.


text:
Powstali wtedy lewici: Machat, syn Amasaja, i Joel, syn Azariasza, z rodu Keheta: Kisz, syn Abdiego, i Azariasz, syn Jalleleela, z rodu Morariego; Joach, syn Zimmy, i Eden, syn Joacha, z rodu Gerszona;


text:
Zebrali się oni razem ze swymi braćmi i oczyściwszy się przyszli, zgodnie z rozkazem króla, który wypełniał słowa Jahwe, ażeby dokonać oczyszczenia świątyni Jahwe.


text:
Weszli tedy kapłani do wnętrza świątyni Jahwe, żeby rozpocząć obrzęd oczyszczenia. Wszystkie nieczystości znalezione w świątyni Jahwe wynoszono na dziedziniec świątyni, a stamtąd lewici usuwali je na zewnątrz, do Doliny Cedronu.


text:
Oczyszczanie świątyni rozpoczęto pierwszego dnia pierwszego miesiąca. Ósmego dnia tego miesiąca weszli do przedsionka świątyni. Przez osiem dni trwało oczyszczanie świątyni Jahwe. Obrzęd zakończył się szesnastego dnia pierwszego miesiąca.


text:
Udali się wtedy do króla Ezechiasza i powiedzieli mu: Oczyściliśmy całą świątynię Jahwe, ołtarz całopaleń i wszystkie naczynia potrzebne mu do służby Bożej oraz stół na chleby pokładne z wszystkimi jego przyborami.


text:
Oczyściliśmy także i złożyliśmy przed ołtarzem Jahwe wszystkie te przedmioty, które zbezcześcił król Achaz za swoich rządów, dopuszczając się różnych wykroczeń.


text:
Wstał tedy król Ezechiasz wczesnym rankiem, zebrał starszych miasta i udali się razem do świątyni Jahwe.


text:
Przygotowali na ofiarę siedem cielców, siedem baranów, siedmioro jagniąt i siedem kozłów. Wszystko było przeznaczone na ofiarę przebłagalną za królestwo, za świątynię i za całe pokolenie Judy. Polecił więc król kapłanom, synom Aarona, żeby przystąpili do składania ofiar na ołtarzu Jahwe.


text:
Najpierw zabito cielce, których krew, zebraną przez kapłanów, rozlano na ołtarzu. Potem zabito barany i krew ich również rozlano na ołtarzu. Następnie pozabijano jagnięta i krew ich także rozlano na ołtarzu.


text:
Wreszcie przyprowadzili przed króla i całe zgromadzenie kozły przeznaczone na ofiarę za grzechy i wszyscy włożyli na nie swoje ręce.


text:
Następnie polecił wejść do świątyni Jahwe lewitom z cymbałami, cytrami i harfami, zgodnie z zarządzeniem wydanym kiedyś przez Dawida i Gaa "widzącego" królewskiego, oraz proroka Natana. Zarządzenie to, przekazywane przez proroków, pochodziło od samego Jahwe.


text:
I rozkazał Ezechiasz składać na ołtarzu ofiarę całopalenia. Gdy tylko rozpoczął się obrzęd składania ofiary całopalenia, zabrzmiał śpiew na cześć Jahwe. Dały się również słyszeć głosy trąb oraz instrumentów Dawida, króla Izraela.


text:
Całe zgromadzenie upadło na ziemię, a śpiew pieśni i granie na trąbach rozbrzmiewały tak długo, jak długo płonęła ofiara całopalenia.


text:
Kiedy złożono ofiarę całopalenia, król oraz wszyscy, którzy z nim byli, upadli na kolana i oddali cześć Bogu.


text:
Król Ezechiasz i przywódcy ludu kazali lewitom uwielbiać Jahwe słowami Dawida i "widzącego" Asafa. Z radością śpiewano więc na chwałę Jahwe, składano Mu pokłony i oddawano cześć.


text:
W końcu przemówił Ezechiasz takimi słowami: Zostaliście więc na nowo poświęceni Jahwe. Zbliżcie się tu i złóżcie w świątyni Jahwe ofiary krwawe oraz ofiary dziękczynienia. I całe zgromadzenie złożyło ofiary i dziękczynienia, a wszyscy co hojniejszego serca składali ofiary całopalenia.


text:
Całe zgromadzenie złożyło wtedy na wszystkie ofiary całopalenia siedemdziesiąt cielców, sto baranów, dwieście jagniąt. Wszystko to zostało złożone jako ofiara całopalenia na cześć Jahwe.


text:
Ale kapłanów było za mało i nie byli w stanie ściągnąć skóry ze wszystkich zabitych ofiar. Pomagali im tedy bracia lewici, dopóki nie ukończono składania ofiary i nie zostali poświęceni Jahwe inni kapłani. Lewici bowim bardziej ochoczo niż kapłani oddawali się służbie Jahwe.


text:
Zresztą było bardzo wiele ofiar całopalenia, nie licząc spalanego tłuszczu z ofiar pojednania oraz ofiar z płynów. I tak oto została ustanowiona na nowo służba Boża w świątyni Jahwe.


text:
Ezechiasz radował się z całym ludem z tego, co Jahwe zgotował całemu ludowi. A wszystko stało się tak niespodziewanie.


text:
Po jakimś czasie rozesłał Ezechiasz swoich ludzi po całej Judzie oraz po całym Izraelu. Napisał także listy do synów Efraim ai Mananesa, zapraszając ich do Jerozolimy, do świątyni Jahwe, na obchody Paschy ku czci Jahwe, Boga Izraela.


text:
Król, jego przywódcy oraz całe zgromadzenie jerozolimskie powzięli uchwałę, żeby obchodzić święto Paschy w drugim miesiącu.


text:
Nie można było bowiem obchodzić go we właściwym czasie, bo nie było jeszcze dostatecznej liczby kapłanów poświęconych na służbę Bożą i nie zebrał się jeszcze cały lud w Jerozolimie.


text:
Postanowiono tedy rozesłać wieści po całym Izraelu, od Beer-Szeby aż do Dan, żeby wszyscy przybyli do Jerozolimy na obchody święta Paschy ku czci Jahwe, Boga Izraela. Od dawna bowiem nie obchodzono święta Paschy tak, jak to było przepisan.


text:
Wysłannicy rozbiegli się z listami króla i przywódców ludu po całym Izraelu i po całej ziemi judzkiej, żeby donieść o tym, co nakazał król: Synowie Izraela, wróćcie do Jahwe, Boga Abrahama, Izaaka oraz Izraela, a On znów przyjdzie do tych, którzy zostali Mu wierni, do tych spośród was, którym udało się ujść z rąk królów asyryjskich.


text:
Nie bądźcie jak wasi ojcowie i bracia, którzy dopuszczali się różnych wykroczeń przeciwko Jahwe, waszemu Bogu - w przeciwnym bowiem razie nie ominie was płomień Jego gniewu, który spowodował, jak sami wiecie, tyle zniszczenia.


text:
Nie bądźcie więc ludźmi twardego karku, tak jak byli wasi ojcowie; wyciągnijcie wasze ręce ku Jahwe, waszemu Bogu, przybywajcie do Jego przybytku, który został oczyszczony już na wieki, i służcie Jahwe, waszemu Bogu, aby odwrócił się od was płomień Jego gniewu.


text:
Jeśli bowiem wrócicie do Jahwe jak wy sami, to wasi bracia i wasi synowie znajdą miłosierdzie u tych, którzy ich uprowadzili w niewolę, i powrócą do swego kraju. Bo Jahwe, Bóg wasz, jest łaskawy i pełen miłosierdzia i jeśli tylko wrócicie do Niego, On nigdy już nie odwróci od was swojego oblicza.


text:
I tak przemierzali wysłannicy [króla] wszystkie miasta w krainie Efraima i Manassesa, aż po ziemię Zabulona. Wszędzie jednak szydzono z nich, za nic ich mając.


text:
Tylko bardzo nieliczni spośród synów Asera, Manassesa i Zabulona ukorzyli się i przyszli do Jerozolimy.


text:
Natomiast nad całą Judą była wyciągnięta prawica Pańska, sprawiając, że wszyscy byli coraz bardziej jednego serca i dokładali starać, żeby wykonać nakazy króla i przywódców narodu, zgodnie z poleceniem Jahwe.


text:
Zebrało się tedy bardzo wielu ludzi w Jerozolimie, żeby obchodzić, w drugim miesiącu, święto Przaśników Zgromadzenie było rzeczywiście bardzo wielkie.


text:
Powstawszy więc, usunęli najpierw wszystkie ołtarze, które były pobudowane w całej Jerozolimie. Zniszczyli także wszystkie ołtarze kadzenia i wrzucili je do Doliny Cedronu.


text:
Potem, dnia czternastego drugiego miesiąca, przystąpili do ofiarowania baranka paschalnego. Kapłani i lewici, korzywszy się, poddali samych siebie oczyszczeniu, a potem złożyli w świątyni Jahwe ofiary całopalenia,


text:
zajmując miejsca stosowne do sprawowanego przez nich urzędu, zgodnie z prawem wydanym przez męża Bożego Mojżesza. Kapłani rozlewali na [ołtarzu] krew, którą przyjmowali z rąk lewitów.


text:
Ponieważ wśród zgromadzonych było bardzo wielu ludzi, którzy nie poddali się jeszcze oczyszczeniu, lewitom polecono złożyć ofiary paschalne za tych, którzy nie byli jeszcze oczyszczeni, by w ten sposób [ofiary] mogły być poświęcone dla Jahwe.


text:
Bardzo wielu bowiem ludzi z pokolenia Efraima, Manassesa, Issachara i Zabulona nie poddało się jeszcze oczyszczeniu, a mimo to przystąpiło do spożywania paschy, nie zachowując tego, co zostało nakazane przepisami. Ale Ezechiasz modlił się za nich, mówiąc: Obyż Jahwe w swej doroci raczył udzielić przebaczenia tym,


text:
którzy całym sercem szukają Boga Jahwe, Boga ich ojców, choć nie są tak czyści, jak się tego wymaga od wszystkich biorących udział w obrzędach.


text:
Zgromadzeni w Jerozolimie synowie Izraela przez siedem dni z wielką radością obchodzili święto Przaśników. Każdego dnia lewici i kapłani wychwalali Jahwe ze wszystkich swych sił przy dźwiękach instrumentów muzycznych.


text:
Przemówił też Ezechiasz serdecznie do wszystkich lewitów, którzy okazali się bardzo pojętni w posługiwaniu Jahwe. Żywili się przez siedem dni tym, co było składane w ofierze, i sami składali ofiary pojednania, uwielbiając Jahwe, Boga ich ojców.


text:
Wszyscy zgromadzeni domagali się, żeby obchodzić Paschę przez siedem kolejnych dni. I świętowali radując się przez następnych siedem dni.


text:
Ezechiasz, król judzki, przekazał bowiem zgromadzonym tysiąe cielców i siedem tysięcy owiec, przywódcy ludu zaś dali im również tysiąc cielców i dziesięć tysięcy owiec. Oczyściło się już także bardzo wielu kapłanów.


text:
Radość wielka ogarnęła całe zgomadzenie w Judzie: kapłanów i lewitów, wszystkich Izraelitów oraz cudzoziemców przybyłych z Izraela i osiadłych w Judzie.


text:
Radość w całej Jerozolimie była tak powszechna i wielka, że od czasów Salomona, syna Dawida, króla izraelskiego, nie widziano czegoś podobnego w Jerozolimie.


text:
Na koniec kapłani oraz lewici powstali i donośnym głosem pobłogosławili cały lud. Ich modlitwa docierała aż do nieba, świętego miejsca przebywania Jahwe.


text:
Kiedy to wszystko już dobiegło końca, wszyscy Izraelici, którzy się tam znajdowali, ruszyli w drogę powrotną do miast Judy, gdzie połamali stele, porąbali aszery, poniszczyli miejsca kultu na wyżynach, pousuwali ołtarze znajdujące się na ziemiach Judy, Beniamina, Efraima i Manassesa, nie zostawiając po nich śladu. Potem synowie Izraela wrócili do siebie, każdy do swojej posiadłości.


text:
Dokonał Ezechiasz podziału kapłanów i lewitów na różne klasy, według funkcji pełnionych przez poszczególnych kapłanów i lewitów, i przeznaczył ich do składania ofiar całopalenia, ofiar pojednania, ofiar uwielbiania, śpiewania pieśni i hymnów pochwalnych, a wreszcie do pełnienia służby przy wejściu do obozu Pańskiego.


text:
Ze swoich królewskich dochodów przekazywał również część na ofiary całopalenia - na całopalenia poranne i wieczorne - oraz na ofiary z okazji szabatów, świąt Nowiu Księżyca, a także innych świąt, jak to jest napisane w prawie Pańskim.


text:
Ludziom mieszkającym w Jerozolimie polecił, żeby uiszczali cząstkę należną kapłanom i lewitom, co by im pozwoliło oddać się wyłącznie prawu Jahwe.


text:
Kiedy z czasem polecenie to stało się wszędzie znane, synowie Izraela zaczęli składać w wielkiej obfitości pierwociny ze zboża, młodego wina, oliwy, miodu i wszystkich innych plonów ziemi. Ze wszystkiego też składali hojną dziesięcinę.


text:
Synowie Izraela oraz mieszkańcy Judy przebywający w miastach judzkich składali rownież dziesięcinę z wołów i owiec oraz dziesięcinę z rzeczy świętych, które zostały poświęcone dla Jahwe, ich Boga.


text:
Kiedy Ezechiasz oraz przywódcy ludu przyszli i zobaczyli stosy złożonych rzeczy, błogosławili Jahwe i cały Jego lud izraelski.


text:
Odpowiedział mu arcykapłan Azariasz z rodu Sadoka: Od czasu jak zaczęto gromadzić tu rzeczy przeznaczone dla świątyni Jahwe, jedliśmy do syta i zostało jeszcze bardzo wiele, gdyż Jahwe darzył błogosławieństwem swój lud. Na stosach znajduje się właśnie to, co nam zostało.


text:
Pownoszono do nich starannie dary przeznaczone dla świątyni, dzięsięciny i wszystkie inne ofiary. Wszystko oddano pod opiekę lewity Konaniasza i jego brata Szimejego jako drugiego.


text:
Zgodnie z poleceniem króla Ezechiasza i Azariasza, przełożonego świątyni, nadzorcami świątyni pod kierunkiem Kononiasza i jego brata Szimejego byli: Jechiel, Azazjasz, Nachat, Asahel, Jerimot, Jozabad, Eliel, Jismakiasz, Machat i Benajasz.


text:
Lewita Kore, syn Jimny, pełniący swoją służbę przy bramie wschodniej, miał pod swoją opieką wszystkie dary składane dobrowolnie Bogu. On to czuwał nad właściwym rozdziałem zarówno tego, co było składane dla Jahwe, jak i wszystkich przedmiotów ofiarowanych dla świątyni.


text:
Zawsze byli gotowi służyć mu pomocą przebywający w miatach kapłańskich: Eden, Miniamin, Jeszua, Szemajasz, Amariasz, Szekaniasz. Oni to dokonywali rozdziału należności pomiędzy swoich braci zarówno wielkich, jak i małych, według poszczególnych klas.


text:
Otrzymywali swoją część - wyjąwszy potomków płci męskiej od trzech lat wzwyż wpisanych do rodowodów - wszyscy, którzy zgodnie ze swoimi obowiązkami przychodzili każdego dnia do świątyni, żeby tam pełnić służbę, według podziału na funkcje i klasy.


text:
Spisy kapłanów były sporządzone według ich rodów, natomiast wykazy lewitów - od dwudziestego roku życia wzwyż - według ich funkcji i klas.


text:
Spisy obejmowały wszystkie ich dzieci, żony, synów i córki, całe zgromadzenie. Z całą wiernością i z najwyższym szacunkiem mieli się oni opiekować przedmiotami świętymi.


text:
Natomiast dla synów Aarona, kapłanów mieszkających w pobliżu ich miast, byli w każdym mieście imiennie wyznaczeni mężowie, którzy mieli przydzielać części należne wszystkim mężczyznom z rodów kapłańskich oraz wszystkim zapisanym lewitom.


text:
Oto, czego dokonał Ezechiasz w całym królestwie judzkim. Czynił wszystko, co dobre, prawe i słuszne w oczach Jahwe, jego Boga.


text:
Wkładał całe serce we wszystko, co czynił dla służby Bożej dla świątyni Pańskiej, w trosce o prawo i przykazania, poszukując ustawicznie swego Boga. I dlatego mu się szczęściło.


text:
Po tych wydarzeniach, po tylu dowodach wierności [Ezechiasza wobec Jahwe] Sennacheryb, król asyryjski, wyruszył [na wojnę]. Wkroczył na ziemię Judy i rozbuł obóz w pobliżu miast warownych, myśląc o ich zdobyciu.


text:
Kiedy Ezechiasz zobaczył, że Sennacheryb wkroczył [do jego kraju] i skierował swe kroki w stronę Jerozolimy, zamierzając ją zaatakować,


text:
zaczął się naradzać ze swoimi przywódcami i wojownikami, czy nie należało odciąć źródeł wody, które znajdowały się poza miastem. I postanowiono urzeczywistnić zamiar.


text:
Zebrało się tedy bardzo wielu ludzi i odcięto wszystkie źródła wody oraz potok płynący przez środek kraju. Mówiono sobie przy tym: Dlaczego to królowie asyryjscy, przychodząc tu, mają mieć pod dostatkiem wody?


text:
Wtedy też i Ezechiasz nabrał nieco więcej odwagi. Naprawił zniszczone mury miasta, odnowił wieże obronne. Zbudował także drugi mur na zewnątrz miasta i umocnił Millo w Mieście Dawidowym. Wreszcie kazał wykonać wielką liczbę oszczepów i tarcz.


text:
Lud otrzymał przywódców wojskowych, których zebrał król koło siebie na placu przed bramą miejską i przemówił do nich serdecznie w te słowa:


text:
Bądźcie mężni i odważni; nie dajcie się zastraszyć i nie bójcie się ani króla asyryjskiego, ani owego mnóstwa ludzi, którzy z nim idą. Z nami jest bowiem znacznie większa siła niż z nimi.


text:
On ma za sobą tylko ludzkie ramię, z nami zaś jest sam Jahwe, nasz Bóg, który będzie nas wspierał i za nas prowadził walkę. Lud zaufał słowom Ezechiasza, króla judzkiego.


text:
Sennacheryb, król asyryjski, stanąwszy razem ze swymi wojskami koło Lakisz, wysłał swoich ludzi do Jerozolimy, do króla Ezechiasza i do tych spośród synów Judy, którzy znajdowali się wtedy w Jerozolimie.


text:
Słudzy Sennacheryba oświadczyli: Oto, co mówi Sennacheryb, król Asyrii. Na kogóż wy liczyie, że decydujecie się znosić ucisk oblężenia Jerozolimy?


text:
Czy Ezechiasz nie oszukuje was i nie skazuje na niechybną śmierć z głodu i pragnienia, kiedy wam mówi: Jahwe, nasz Bóg, wybawi nas z rąk króla Asyrii?


text:
Czy to nie Ezechiasz poniszczył miejsca kultu na wyżynach oraz ołtarze Jahwe, mówiąc do synów Judy w Jerozolimie: Będziecie się kłaniać tylko przed jednym ołtarzem i tylko tam będziecie palić kadzidła?


text:
Czy nie wiecie, cośmy uczynili, ojcowie moi i ja, wszystkim ludom tej ziemi? Czy bogowie mieszkańców tej ziemi mogli rzeczywiście wyrwać ten kraj z rąk moich?


text:
A spośród bóstw narodów skazanych na zagładę przez ojców moich? Jakże więc możecie liczyć na to, że wasz Bóg uwolni was z rąk moich?


text:
Niech więc was teraz nie zwodzi i nie oszukuje Ezechiasz! Nie wierzcie mu! Dotychczas żadne bóstwo żadnego narodu nie zdołało wybawić nikogo z rąk moich ani z rąk moich ojców. Jakże więc można liczyć na to, że wasz Bóg wyzwoli was z rąk moich?


text:
Napisał [Sennacheryb] także list, w którym drwił z Jahwe, Boga Izraela. Pisał w tym liście przciwko Jahwe między innymi tak: Podobnie jak bogowie innych ludów tego kraju nie byli w stanie wyrwać swoich podopiecznych z moich rąk, tak też i Bóg Ezechiasza nie zdoła uwolnić z moich rąk swojego ludu.


text:
A jego słudzy krzyczeli głośno w języku synów Judy do mieszkańców Jerozolimy znajdujących się na murach miasta. Chcieli w ten sposób przerazić i obezwładnić, aby potem tym łatwiej zdobyć miasto.


text:
O Bogu Jerozolimy mówili tak, jak zwykło się mówić o bożkach wykonanych przez ludzi i czczonych przez ludy ziemi.


text:
Mając to wszystko na uwadze, król Ezechiasz oraz prorok Izajasz, syn Amosa, zaczęli się modlić i wołać do niebios o pomoc.


text:
I posłał Jahwe anioła, który zgładził całe wojsko, książąt i dowódców w obozie króla asyryjskiego. Okryty hańbą wrócił król [Sennacheryb] do swojego kraju. Kiedy wszedł do świątyni swego boga, jego rodzeni synowie zgładzili go mieczem.


text:
W ten sposób uwolnił Jahwe Ezechiasza i mieszkańców Jerozolimy z rąk Sennacheryba, króla asyryjskiego, a także z rąk wszystkich ich wrogów. I żyli ludzie w całkowitym spokoju.


text:
Wielu przyniosło do Jerozolimy ofiary dla Jahwe, a co bogatsi - dary dla Ezechiasza, króla Judy, który od tej chwili zaczął górować nad władcami innych narodów.


text:
W tym czasie Ezechiasz zapadł na śmiertelną chorobę. Modlił się tedy do Jahwe. I przemówił Jahwe, i dokonał cudu.


text:
Ale Ezechiasz nie odpowiedział jak należy na dobrodziejstwo, które otrzymał, lecz nawet uniósł się pychą. Rozgniewał się tedy Jahwe na niego, a także na całe królestwo judzkie i na Jerozolimę.


text:
Dopiero wtedy ukorzył się Ezechiasz, on sam i mieszkańcy Jerozolimy, z powodu pychy jego serca. Do końca życia Ezechiasz nie okazywał im Jahwe więcej swojego zagniewania.


text:
Z czasem Ezechiasz zaczął opływać w bogactwa i zyskał wielką sławę. Skarbce swoje wypełnił srebrem, złotem, drogimi kamieniami, wonnościami, tarczami i różnymi kosztownymi przedmiotami.


text:
To również on, Ezechiasz, zamknął główne ujście wód Gichonu i skierował je na dół, ku zachodniej stronie Miasta Dawidowego. Wszystkie swoje poczynania szczęśliwie doprowadzał do końca.


text:
Kiedy zaś przyszli wysłannicy przywódców babilońskich, którzy chcieli zasięgnąć wieści na temat cudu, jaki wydarzył się w jego kraju, Jahwe go opuścił, ale tylko po to, żeby go wypróbować i poznać, jakie są najskrytsze tajniki jego serca.


text:
Pozostałe dzieje Ezechiasza, zwłaszcza jego pobożne dzieła, są opisane w Widzeniu proroka Izajasza, syna Amosa, oraz w Księdzie królów judzkich i izraelskich.


text:
Kiedy Ezechiasz odszedł do swoich przodków, pochowano go na miejscu najbardziej zaszczytnym wśród grobów synów Dawida. Wszyscy mieszkańcy Judy i Jerozolimy z wielką czcią odprawili uroczystości pogrzebowe. Władzę z nim objął jego syn Manasses.


text:
Czynił on to, co złe w oczach Jahwe, naśladując obrzydliwość postępowania tych wszystkich narodów, które Jahwe usunął sprzed oczu Izraela.


text:
Odbudował z powrotem miejsca kultu na wyżynach, zniszczone już kiedyś przez jego ojca, Ezechiasza; poustawiał ołtarze ku czci Baalów, zbudował aszery i oddawał pokłony zastępom niebieskim, i służył im.


text:
Budował [pogańskie] ołtarze nawet w świątyni Pańskiej, o której Jahwe powiedział: W Jerozolimie imię moje pozostanie na wieki.


text:
Swoich syów kazał przeprowadzić przez ogień w Dolinie Synów Hinnoma. Uprawiał również czary, wróżbiarstwo i magię oraz powołał różnych zaklinaczy i wieszczków. Czynił on wiele rzeczy, które nie mogły podobać się Jahwe i które przyprawiały Go o gniew.


text:
Wykonany na jego rozkaz posąg bożka kazał umieścić w świątyni Bożej, o której Bóg powiedział do Dawida i do jego syna Salomona: W tej świątyni i w tym mieście Jeruzalem, które sobie wybrałem ze wszystkich pokoleń izraelskich, pragnę pozostawić moje imię na wieki.


text:
Nie dopuszczę już do tego, żeby stopy Izraelitów opuściły tę ziemię, którą przeznaczyłem dla waszych ojców, jeśli tylko będą się troszczyć o zachowanie tego wszystkiego, co im nakazałem, według wszystkich praw, nakazów i zaleceń głoszonych im przez Mojżesza.


text:
I sprowadził Manasses na manowce wszystkich mieszkańców Judy i Jerozolimy, tak że czynili więcej zła niż wszystkie narody, które wyniszczył Jahwe, aby zrobić miejsce dla synów Izraela.


text:
Sprowadził tedy Jahwe na nich dowódców wojsk króla asyryjskiego; ci chwycili Manassesa hakami, zakuli w podwóje łańcuchy z brązu i uprowadzili go do Babilonu.


text:
I tak, znalazłszy się na samym dnie pohańbienia, zaczął wzywać na pomoc Jahwe, swojego Boga, i ukorzył się przed Jahwe, Bogiem swoich ojców.


text:
Błagał Go o ratunek i Jahwe dał się uprosić; wysłuchał jego błagań, sprowadził go znów do Jerozolimy i przywrócił mu władzę królewską. I uznał Manasses, że Jahwe jest Bogiem.


text:
Po jakimś czasie [Manasses] zbudował mur zewnętrzny po zachodniej stronie Miasta Dawidowego, wzdłuż potoku Gichon, doliną aż do wejścia do Bramy Rybnej, tak że Ofel został otoczony ze wszystkich stron, a cały mur bardzo podwyższył. We wszyskich warownych miastach Judy osadził dowódców wojskowych.


text:
Kazał usunąć ze świątyni Jahwe posągi wszystkich obcych bożków i posąg owego bożka, a także wszystkie ołtarze, które kiedyś zbudował na wzgórzu świątyni Pańskiej oraz w Jerozolimie. Rozkazał je zniszczyć i wyrzucić poza miasto.


text:
Potem odbudował ołtarz Jahwe i złożył na nim ofiarę pojednania i dziękczynienia. Nakazał też wszystkim mieszkańcom Judy, żeby służyli Jahwe, Bogu Izraela.


text:
Pozostałe dzieje Manassesa - jego modły zanoszone do Boga, napomnienia kierowane do niego w imieniu Jahwe, Boga Izraela, przez "widzących" - wszystko to jest opisane w Księdzie dziejów królów izraelskich.


text:
Jego modlitwa i sposób, w jaki została wysłuchana, jego wykroczenia i niewierności, wszystkie miejsca kultu na wyżynach, aszery i posągi, które zbudował, nim się ukorzył - wszystko to jest opisane w Dziejach Chozaja.


text:
Kiedy Manasses odszedł do swoich przodków, pochowano go w jego własnym domu. Władzę po nim objął jego syn Amon.


text:
Czynił wszystko to, co złe w oczach Jahwe, postępując tak jak jego ojciec, Manasses. Przed wszystkimi posągami, które kazał wykonać jego ojciec, Manasses, składał Amon ofiary i służył im.


text:
Nie ukorzył się, jak jego ojciec, Manasses, przed Jahwe. Amon pomnażał coraz bardziej swoje grzechy.


text:
Po jakimś czasie jego słudzy zaczęli spiskować przeciw niemu i w końcu go zgładzili w jego własnym domu.


text:
Ale lud kraju pozbawił życia tych, którzy zamordowali króla Amona. Z woli ludu władzę nad krajem po śmierci Amona objął Jozjasz.


text:
Czynił on to, co prawe w oczach Jahwe, i kroczył drogami swego ojca Dawida, nie zbaczając ani w prawo, ani w lewo.


text:
W ósmym roku swego panowania, będąc jeszcze młodzieńcem, zaczął Jozjasz usilnie szukać Boga Dawida, swojego ojca, a w roku dwunastym przystąpił do oczyszczania Judy i Jeruzalem z miejsc kultu na wyżynach, z aszer i posągów, zarówno rzeźbionych, jak i odlewanych.


text:
Na jego oczach burzono ołtarze Baalów; wywracano stele, wznoszone na cześć słońca ponad ołtarzami; rąbano aszery; kruszono posągi, zarówno rzeźbione, jak i odlewane z metalu. Obracano je w drobny pył, który następnie rozsypywano na grobach tych, co składali im kiedyś ofiary.


text:
powywracał ołtarze, pokruszył i zamienił w proch aszery oraz posągi rzeźbione, a nadto zniszczył wszystkie stele słoneczne na całej ziemi izraelskiej. Potem wrócił do Jerozolimy.


text:
W osiemnastym roku swego panowania, kiedy już zostało ukończone dzieło oczyszczania całego kraju i świątyni Pańskiej, wezwał do siebie Szafana, syna Asaliasza, Maasejasza, zarządcę miasta, oraz Joacha, syna Joachaza, sekretarza, i polecił im odnowić świątynię Jahwe, ich Boga.


text:
Udali się oni tedy do arcykapłana Chilkiasza i przekazali mu przeniądze, które przynieśli do świątyni Pańskiej. Lewici pełniący obowiązki odźwiernych zebrali je od ludzi z pokolenia Manassesa i Efraima, od reszty Izraela, od wszystkich mieszkańców Judy, od Beniaminitów i od mieszkańców Jerozolimy.


text:
Pieniądze wręczono tym, którzy mieli nadzorować prace i byli odpowiedzialni za całą świątynię Jahwe. Ci z otrzymanych pieniędzy opłacali robotników pracujących w świątyni Jahwe przy jej umacnianiu i odnawianiu.


text:
Pieniądze otrzymali cieśle i murarze i nabywali za nie kamień ciosany i drewno potrzebne do wykonania wiązarów i stropów budynku, które zniszczały wskutek zaniedbania przez królów judzkich.


text:
Ludzie ci wykonywali swoją pracę bardzo uczciwie. Czuwali nad nimi Jachat i Obadiasz, lewici z rodu Merariego, oraz Zachariasz i Meszullam z rodu Kehata. Ci kierowali wszystkim, a wspierali ich lewici, którzy potrafili również grać na istrumentach muzycznych.


text:
Oni nadzorowali też tych, którzy nosili materiały budowlane, i kierowali wszelkimi pracami robotników. Spośród lewitów byli również wybrani sekretarze, inni urzędnicy i odźwierni.


text:
Pewnego razu, gdy podejmowano kolejną sumę pieniędzy złożonych uprzednio w świątyni Jahwe, kapłan Chikiasz natkął się na księgę Prawa Bożego, które kiedyś głosił Mojżesz.


text:
I oddał Chilkiasz tę księgę Szaanowi, który zaniósł ją królowi, opowiadając przy okazji, jak przebiegają prace: Wszystko, co poleciłeś wykonać swoim sługom, zostało wykonane.


text:
Wszystkie też pieniądze ze świątyni Jahwe przekazali nadzorcom robót oraz tym, którzy wykonywali prace.


text:
Na koniec powiedział sekretarz Szafan królowi: Kapłan Chikiasz dał mi tę księgę. I zaczął Szafan czytać księgę w obecności króla.


text:
Potem wydał taki oto rozkaz Chikiaszowi i Achikamowi, synowi Szafana, Abdonowi, synowi Miki, sekretarzowi Szafanowi i urzędnikowi królewskiemu Asajaszowi:


text:
Idźcie i zapytajcie Jahwe, co powinienem uczynić ja sam oraz wszyscy, którzy są w Izraelu i Judzie, w związku z tym, co zawiera świeżo znaleziona księga. Jahwe jest bowiem bardzo na nas zagniewany, gdyż ojcowie nasi nie przestrzegali słów Jahwe i nie postępowali zgodnie z nakazami zawartymi w tej księdze.


text:
Poszedł tedy Chilkiasz i ci, których wyznaczył król, do prorokini Chuldy, żony Szalluma, syna Tokehata, syna Chasry, mającego pod swoją opieką szaty świątynne. Mieszkała ona w Jerozolimie, w nowej dzielnicy. I opowiedzieli jej o wszystkim, co zaszło.


text:
A ona rzekła na to: Oto co mówi Jahwe, Bóg Izraela: Człowiekowi, który was przysłał do mnie, powiedzcie: Tak mówi Jahwe:


text:
Sprowadzę na tę ziemię i jej mieszkańców wszystkie nieszczęścia i klęski, które są opisane w księdze, przedstawionej królowi judzkiemu.


text:
Ponieważ oddalili się ode Mnie i palili kadzidła na cześć innych bogów, drażniąc Mnie wszystkimi dziełami rąk swoich, zaciąży nad tą ziemią mój gniew i nigdy nie przestanie jej nękać.


text:
Powiedzci królowi judzkiemu, który was posłał, żeby zasięgnąć rady u Jahwe: Oto, co mówi Jahwe, Bóg Izraela:


text:
Ponieważ skruszyło się twoje serce, ponieważ ukorzyłeś się przed Jahwe, usłyszawszy te słowa wypowiedziane przeciwko tej ziemi i jej mieszkańcom, ponieważ ukorzyłeś się przede Mną, ponieważ rozdarłeś swoje szaty i płakałeś, przeto Ja również cię wysłuchałem. Taka jest wyrocznia Jahwe.


text:
Przyłączę cię tedy do twoich przodków; będziesz złożony spokojnie do twego grobu i oczy twoje nie będą patrzeć na wszystkie owe nieszczęścia, które sprowadzę na tę ziemię i na jej mieszkańców. I zanieśli królowi tę odpowiedź.


text:
Udał się do świątyni Pańskiej, a z nim szli wszyscy mieszkańcy Judy i Jerozolimy, kapłani i lewici oraz cały lud, od największych do najmniejszych. I przeczytał król w ich obecności wszystko, co znajdowało się w księdze przymierza, znalezionej w świątyni Jahwe.


text:
Król, staąwszy na podwyższeniu, zawarł przymierze z Jahwe, przyrzekając trzymać się Jego dróg, przestrzegać całą duszą i sercem Jego pouczeń, nakazów i wszystkich praw, wprowadzać w życie słowa przymierza, zapisane w tej księdze.


text:
Do przymierza pozwolił przystąpić wszystkim przebywającym wówczas w Jerozolimie oraz na ziemi Beniamina. Od tej pory mieszkańcy Jerozolimy postępowali zgodnie z przymierzem zawartym z Bogiem, Bogiem ich ojców


text:
Jozjasz kazał pousuwać wszelkie obrzydliwości z ziemi należącej do synów Izaela, a wszystkich mieszkających w Izraelu zobowiązał, żeby służyli Jahwe, swemu Bogu. I jak długo on żył, rzeczywiście nie oddalali się od Jahwe, Boga swych ojców.


text:
Obchodził Jozjasz w Jerozolimie święto Paschy na cześć Jahwe. Baranka paschalnego złożono w ofierze czternastego dnia pierwszego miesiąca.


text:
Kapłanom przekazał ich obowiązki i zachęcał ich, żeby z całą gorliwością pełnili służbę w świątyni Jahwe.


text:
Lewitom zaś, którzy nauczali cały Izrael i byli poświęceni dla Jahwe, wydał takie polecenie: Umieśćcie świętą arkę w przybytku zudowanym przez króla izraelskiego Salomona, syna Dawida. Nie musicie już dźwigać jej na waszych ramionach. Będziecie teraz służyć Jahwe, waszemu Bogu, i Jego ludowi izraelskiemu.


text:
Bądźcie zawsze gotowi do pełnienia służy według kolejności waszych rodów, zgodnie z podziałem na poszczególne klasy, tak jak zarządził Dawid, król izraelski, i jak nauczal jego syn Salomon.


text:
Powinniście pozostawać zawsze w świątyni, podzieleni według rodów waszych braci, synów tego ludu tak, żeby z każdego rodu była utworzona oddzielna klasa lewitów.


text:
Składajcie w ofierze baranka paschalnego, oczyśćcie się i przygotowujcie paschę dla waszych braci, wypełniając w ten sposób słowa Jahwe, wypowiedziane kiedyś przez Mojżesza.


text:
Przekazał Jozjasz prostemu ludowi dużo drobnych zwierząt, baranków i koźląt, w sumie trzydzieści tysięcy sztuk - wszystko na obchody święta Paschy dla tych, którzy się tam znajdowali. Ponadto dano im trzydzieści tysięcy cielców, wszystkie wzięte z dóbr królewskich.


text:
Przywódcy ludu ze swej strony również przekazywali różne dary ludowi, kapłanom i lewitom. Chilkiasz, Zachariasz i Jechiel, przełożeni świątyni Jahwe, ofiarowali kapłanom na święto Paschy dwa tysiące sześćset baranków paschalnych i trzysta wołów.


text:
Natomiast Konaniasz razem ze swymi braćmi Szemajaszem i Netaneelem oraz Chaszabiasz, Jejel i Jozabad, przełożeni lewitów, przekazali lewitom na ofiarę paschalną pięć tysięcy baranków i pięćset cielców.


text:
W ten sposób została przygotowana cała służba Boża: kapłani zajmowali swoje miejsca, podobnie też i lewici, zgodnie z ich podziałem, według polecenia króla.


text:
I składano ofiary paschalne. Kapłani rozlewali krew otrzymaną od lewitów, a w tym czasie lewici zdejmowali skórę z baranków.


text:
Następnie oddzielali to, co było przeznaczone na ofiarę całopalenia, i przekazywali rodzinom ze zwykłego ludu, żeby miały z czego złożyć ofiarę na cześć Jahwe, zgodzie z tym, co jest napisane w księdze Mojżesza. Tak samo postępowali z cielami.


text:
Potem upiekli, według przepisu, baranka paschalnego na ogniu, a inne dary ugotowali w garnkach, kotłach i rondlach. I pośpiesznie rozdzielili wszystko między ludzi.


text:
Potem przygotowali baranka paschalnego dla samych siebie i dla kapłanów. Kapłani bowiem, synowie Aarona, byli zajęci aż do późej nocy składaniem ofiar całopalenia i paleniem tłuszczu. Dlaczego lewici przygotowali paschę nie tylko dla siebie, lecz także dla kapłanów, synów Aarona.


text:
Na swoih miejscach znajdowali się również śpiewacy, synowie Asafa, Hemana i Jedutuna, "widzącego" królewskiego. Przy każdym wejściu pełnili służbę odźwierni. Nie musieli oni schodzić ze służby, gdyż ich bracia lewici również dla nich przygotowali paschę.


text:
W ten sposób przeto była sprawowana cała służba Pańska w owym czasie, żeby można było obchodzić święto Paschy i składać ofiary całopalenia na ołtarzu Jahwe, zgodnie z zarządzeniem króla Jozjasza.


text:
Synowie Izraela, znajdujący się tam wówczas, obchodzili święto Paschy oraz święto Prześników przez siedem dni.


text:
Od czasów Samuela proroka żaden z królów nie obchodził Paschy, która byłaby podobna do tej, jaką ochodził Jozjasz, kapłani i lewici, wszyscy synowie Judy oraz Izraela, znajdujący się tam wówczas oraz mieszkańcy Jerozolimy.


text:
Po tym wszystkim, kiedy Jozjasz skończył już dzieło odnowy świątyni Jahwe, król egipski Neko wyruszył z wojskiem na Karkemisz nad Eufratem. Jozjasz pośpieszył na spotkanie z nim.


text:
Neko wysłał do niego ludzi z zapytaniem: Czego sobie życzysz, królu judzki? Idę walczyć przecież nie z tobą, ale z tymi, którzy walczą ze mną, i sam bóg nakazał mi pośpiech. Przestań więc przeciwstawiać się bogu, który jest ze mną, żeby cię ów bóg nie pokarał śmiercią!


text:
Ale Jozjasz nie odstępował od niego, lecz przeciwnie szukał sposobności, żeby go zaatakować. Nie słuchał słów Neko, przez którego przemawiał sam Bóg. Ruszył na niego i stanął do walki na równinie pod Megiddo.


text:
Kiedy łucznicy wypuścili strzały i ugodzili Jozjasza, król powiedział: Zabierzcie mnie stąd, bo jestem ciężko ranny.


text:
Jego słudzy zdjęli go więc z jego rydwanu, ułożyli go na innym, też należącym do niego wozie i odwieźli do Jerozolimy, gdzie wkrótce zmarł. Został pochowany w grobach swoich przodków. Opłakiwali go wszyscy mieszkańcy Judy i Jerozolimy.


text:
Jeremiasz ułożył nawet o nim lamentacje. Wszyscy śpiewacy i wszystkie śpiewaczki w swoich żałobnych pieśniach opłakują Jozjasza po dzień dzisiejszy. Stało się to już nawet zwyczajem w Izraelu. Pieśni te zapisane są w Lamentacjach.


text:
Pozostałe zaś dzieje Jozjasza, zwłaszcza świadectwo jego pobożności zgodnie z tym, co wyczytał w prawie Pańskim,


text:
jego zarówno wcześniejsze, jak i późniejsze dzieła, są opisane w Księdze królów izraelskich i judzkich.


text:
Wszyscy mieszkańcy kraju zwrócili się do Joachaza, syna Jozjasza, i jemu przekazali władzę królewską po jego ojcu w Jerozolimie.


text:
Tronu w Jerozolimie pozbawił go król egipski. On też nałożył na cały kraj daninę w wysokości stu talentów srebra i jednego talentu złota.


text:
Królem nad Judą i Jerozolimą ustanowił Neko brata Joachaza, Eliakima, któremu też zmienił imię na Jojakim, a jego brata Joachaza pojmał i uprowadził do Egiptu.


text:
Wstępując na tron Jojakim miał dwadzieścia pięć lat, a rządził w Jerozolimie przez lat jedenaście. Czynił on wszystko, co złe w oczach Jahwe, jego Boga.


text:
Po jakimś czasie zaatakował go Nabuchodonozor, król babiloński, [pochwycił go], skuł podwójnym łańcuchem z brązu, a następnie uprowadził do Babilonu.


text:
Nabuchodonozor zabrał również ze świątyni Jahwe część świętych naczyń i złożył je w swojej świątyni w Babilonie.


text:
Pozostałe dzieje Jojakima, wszystkie obrzydliwości, których się dopuszczał, a które były głęboko zakorzenione w jego sercu - wszystko to jest opisane w Księdze królów izraelskich i judzkich. Władzę królewską po Jojakimie objął jego syn Jojakin.


text:
Wstępując na tron Jojakin miał osiem lat, a rządził w Jerozolimie przez trzy miesiące i dziesięć dni, czyniąc wszystko, co złe w oczach Jahwe.


text:
Pod koniec roku Nabuchodonozor kazał go uprowadzić do Babilonu. Zabrał też wszystkie cene przedmioty ze świątyni Jahwe. Królem nad Judą i Jerozolimą ustanowił Sedejasza, brata Jojakina.


text:
Wstępując na tron Sedecjasz miał dwadzieścia jeden lat, a rządził w Jerozolimie przez lat jedenaście.


text:
Czynił wszystko, co złe w oczach Jahwe, jego Boga. Nie ugiął się wcale przed prorokiem Jeremiaszem, który go upominał w imieniu Jahwe.


text:
Wystąpił nawet przeciwko królowi Nabuchodonozorowi, któremu nieco wcześniej poprzysiągł wierność na samego Boga. Twardy stał się jego kark i nieczułe stało się jego serce, tak iż nie mógł już wrócić do Jahwe, Boga Izraela.


text:
Wszyscy przywódcy ludu, kapłani i lud mnożyli swoje przestępstwa, czyniąc takie obrzydliwości, jakich dopuszczają się narody pogańskie, bezczeszcząc świątynię Jahwe, uświęconą przez Niego samego w Jerozolimie.


text:
A Jahwe, Bóg ich ojców, upominał ich przez swoich wysłanników, ustawicznie i na różne sposoby. Żal Mu bowiem było tego ludu i miesca swego zamieszkania.


text:
Ale oni naigrywali się z wysłanników Boga, za nic mieli ich słowa, szydząc z samych proroków. I zapłonął Bóg w końcu gniewem przeciwko swojemu ludowi, i nie było już żadnego ratunku.


text:
Wysłał wtedy Jahwe przeciwko nim króla chaldejskiego, który wyciął mieczem ich młodych ludzi, gdy byli zebrani w świątyni, nie oszczędzając zresztą nikogo: ani młodzieńców, ani dziewic, ani starców, ani ludzi okrytych siwizną; wszystkich wydał Jahwe w jego ręce.


text:
Wszystkie sprzęty świątyni, wielkie i małe, zabrano ze świątyni Pańskiej i wywieziono do Babilonu, razem ze skarbcami świątyni Jahwe, a także kosztownościami króla i jego przywódców.


text:
Spalili świątynię Pańską, zburzyli mury otaczające Jerozolimę i z ogniem puścili pałace miasta, i poniszczyli kosztowne sprzęty.


text:
Wszystkich, którzy zdołali uniknąć miecza, poprowadzono do Babilonu, gdzie byli niewolnikami [Nabuchodonozora i] jego synów aż do czasu powstania tam królestwa perskiego.


text:
I tak wypełniły się słowa Jahwe, wypowiedziane przez usta proroka Jeremiasza: Dopóki kraj ten nie dopełni swoich szabatów, będzie leżał odłogiem przez cały czas swego uciśnienia, aż upłynie czas siedemdziesięciu lat.


text:
W pierwszym roku panowania Cyrusa, króla Persji - aby się wypełniły słowa Jahwe wypowiedziane przez usta Jeremiasza - natchnął Jahwe swoim duchem Cyrusa, króla perskiego, który ustnie i na piśmie, rozesłanym po całym jego królestwie, wydał takie zarządzenie:


text:
Oto, co mówi Cyrus, król perski: Jahwe, Bóg Zastępów niebieskich, przekazał mi wszystkie królestwa ziemi i polecił, abym Mu zbudował dom w Jerozolimie na ziemi judzkiej. Kto z was należy do tego ludu, niech będzie z nim jego Bóg. Niech wraca [spokojnie] do siebie!


text:
Oto, co mówi Cyrus, król perski: Jahwe, Bóg Zastępów niebieskich, przekazał mi wszystkie królestwa ziemi i polecił, abym Mu zbudował dom w Jerozolimie na ziemi judzkiej.


text:
Kto z was należy do tego ludu, niech będzie z nim jego Bóg, Jahwe, i niech się udaje do Jerozolimy na ziemi judzkiej, aby wziąć udział w budowaniu domu dla Jahwe, Boga Izraela! Bo prawdziwie Bogiem jest Ten, który przebywa w Jeruzalem.


text:
Tym zaś, którzy ocaleli na ziemi judzkiej albo na jakimkolwiek innym miejscu, niech wszyscy inni pospieszą z pomocą w postaci obdarowujących ich srebrem, złotem, wszelkim sprzętem i bydłem. Poza tym dobrowolnymi ofiarami niech wspierają świątynię Pańską, znajdującą się w Jerozolimie.


text:
Przywódcy rodów Judy i Beniamina, kapłani oraz lewici i wszyscy, którzy poddali się Bożemu natchnieniu, wyruszyli tedy, aby zbudować świątynię Jahwe w Jerozolimie.


text:
Wszyscy najbliżsi sąsiedzi pośpieszyli im z pomocą, obdarowując ich srebrem, złotem, różnorakim sprzętem, bydłem i cennymi przedmiotami, nie licząc wszelkiej innej dobrowolnej pomocy.


text:
Król Cyrus zwrócił wszystkie naczynia świątynne, wywiezione kiedyś przez Nabuchodonozora z Jerozolimy i złożone w świątyni jego boga.


text:
Cyrus, król perski, przekazał te kosztowności na ręce Mitredata, skarbnika, od którego po przeliczeniu przejął wszystko Szeszbassar, książę judzki.


text:
A oto wykaz odzyskanych rzeczy: trzydzieści czasz złotych, tysiąc czasz srebrnych, dwadzieścia dziewięć kadzielnic,


text:
Wszystkich razem przedmiotów ze złota i srebra było pięć tysięcy czterysta. Wszystko to zabrał ze sobą Szeszbassar, gdy wygnańcy wracali z Babilonu do Jerozolimy.


text:
A oto wykaz ludzi, mieszkańców ziemi judzkiej, wracających z niewoli babilońskiej, do której zostali uprowadzeni kiedyś przez Nabuchodonozora, króla Babilonu. Wrócili teraz do Jerozolimy i do ziemi judzkiej, każdy do swego miasta,


text:
a na ich czele stali: Zorobabel, Jozue, Nehemiasz, Serajasz, Reelajasz, Nachamani, Mardocheusz, Bilszan, Mispar, Bigwaj, Rechum i Baana. Łącznie wracających synów ludu izraelskiego było:


text:
dziewięćdziesięciu ośmiu synów Atera w linii Ezechiasza; czterystu trzydziestu dwóch synów Azzura; stu jeden synów Hodiasza;


text:
Odźwiernych, synów Szalluma, Atera, Talmona, Akkuba, Chatity, Szobaja, było razem stu trzydziestu dziewięciu.


text:
Wśród tych, którzy wyruszyli z Tel-Melach, Tel-Charsza, Kerub, Addan i Immer, znajdowali się i tacy, którzy nie byli w stanie udowodnić, że przez swoje pochodzenie i rody należą do narodu izraelskiego.


text:
a spośród kapłanów - synowie Chobajasza, synowie Hakkosa, synowie Barzillaja, który wziął za żonę jedną z córek Barzillaja Gileadyty i przybrał sobie jego imię.


text:
Wszyscy oni szukali początków swego rodowodu, ale bez skutku. Uznano ich tedy za nieczystych i usunięto z szeregów kapłańskich.


text:
Zarządca [świątyni] zakazał im spożywania pokarmów składanych na ofiary. Tak miało być do czasu pojawienia się kapłana, który będzie mógł zasięgnąć rady u urim i tummim.


text:
Prócz tego wracało siedem tysięcy trzysta trzydzieści siedem osób spośród sług i służebnic; wreszcie dwieście osób liczyła grupa śpiewaków i śpiewaczek.


text:
Przybywając do znajdującej się w Jerozolimie świątyni Jahwe, wielu przywódców rodów składało dobrowolne ofiary na dom Boży, aby mógł być wzniesiony co rychlej na dawnym miejscu.


text:
Złożyli na to dzieło, każdy według własnych możliwości, sześćdziesiąt jeden tysięcy drachm złota, pięć tysięcy min srebra oraz sto szat kapłańskich.


text:
W ten sposób osiedlili się ponownie w swoich miastach kapłani, lewici, lud prosty, śpiewacy i odźwierni oraz [inni] słudzy świątyni. I cały Izrael zamieszkał znów w swoich miastach.


text:
Gdy nadszedł siódmy miesiąc i synowie Izraela osiedli na nowo w swoich miastach, cały lud, jak jeden mąż, zebrał się w Jerozolimie.


text:
Jozue, syn Josadaka, razem ze swymi braćmi, kapłanami, i Zorobabel, syn Szealtiela, i jego bracia zabrali się do pracy i zbudowali ołtarz dla Boga Izraela, by móc składać ofiary całopalenia, zgodnie z tym, co jest napisane w prawie męża Bożego Mojżesza.


text:
Ustawili ołtarz na jego dawnym fundamencie, chociaż bali się jeszcze mieszkańców sąsiednich krain, i złożyli tam ofiary całopalne na cześć Jahwe, całopalenia poranne i wieczorne.


text:
Obchodzili też zgodnie z przepisami święto Namiotów i składali codziennie ofiary całopalenia w liczbie wyznaczonej na każdy dzień przez prawo.


text:
Potem zaczęli składać całopalenie nieustanne, ofiary całopalenia z okazji nowiu księżycowego oraz we wszystkie święta Pańskie, a także wszystkie te ofiary dobrowolne, o których złożenie na cześć Jahwe ktokolwiek prosił.


text:
Od pierwszego dnia siódmego miesiąca składali już ofiary całopalenia na cześć Jahwe, ale nowe fundamenty świątyni ciągle jeszcze nie były położone.


text:
Przekazano zatem pieniądze kamieniarzom i cieślom, przesłano także odpowiednią ilość żywności, napojów i oliwy mieszkańcom Sydonu i Tyru, żeby za to drogą morską przysłali do Jafy drewno cedrowe z Libanu, zgodnie z pozwoleniem uzyskanym od Cyrusa, króla Persów.


text:
W drugim roku od swego przybycia do świątyni Bożej w Jerozolimie, w drugim miesiącu Zorobabel, syn Szealtiela, i Jozue, syn Josadaka, oraz wielu spośród ich braci, kapłanów i lewitów, i wszyscy ci, którzy wrócili z wygnania i osiedli w Jerozolimie, przystąpili do pracy. Najpierw wybrali spośród lewitów tych, którzy już mieli co najmniej dwadzieścia lat, i starszych, powierzając im pieczę nad budową świątyni Jahwe.


