# verses

text:
ائسرايئل اؤولادلارينين آزادليق ائلي گلنده، قيزلارين ائرثي اَرلرئنئن قبئله ائرثئنه علاوه اولوناجاق. بلجه، قيزلارين ائرثي آتالاريميزين قبئله‌سئنه دوشَن ائرثدن دوشه‌جک."


text:
صِلوفخادين قيزلاري حاقّيندا ربّئن امر ادئب ددئيي سؤز بودور: «اونلار اؤز ائسته‌دئکلري کئشئيه اَره گده بئلرلر، آنجاق آتالارينين منصوب اولدوغو قبئله‌دن اولان آداما کي، نسئل ائچئنده‌دئر، اَره گتمه‌لي‌دئرلر.


text:
بلجه ائسرايئل اؤولادلارينين ائرثي قبئله‌دن قبئله‌يه کچمز. چونکي ائسرايئل اؤولادلارينين هر بئري آتالاري قبئله‌سئنئن ائرثئنه باغلي قالمالي‌دير.


text:
ائسرايئل قبئله‌لرئندن هر هانسي بئرئنده ائرثه مالئک اولان هر قيز، آتاسينين منصوب اولدوغو قبئله‌دن و نسئلدن اَره گتمه‌لي‌دئر کي، هر بئر ائسرايئل اؤولادي آتالارينين ائرثئنه مالئک اولسون.


text:
بلجه هچ بئر ائرث بئر قبئله‌دن آيري قبئله‌يه کچمز. چونکي هر بئر ائسرايئل قبئله‌سي اؤز ائرثئنه باغلي قالمالي‌دير.»""


text:
اونلار يوسئف اوغلو مِنَسّه اؤولادلارينين نسئللرئنه منصوب کئشئلره اَره گتدئلر. اونا گؤره ده ائرثي آتالارينين منصوب اولدوغو قبئله و نسئل ائچئنده قالدي.


text:
بونلار ربّئن ائسرايئل اؤولادلارينا وردئيي امرلر و حؤکملردئر کي، اونلاري موسا واسئطه‌سئله اوردون چايينين يانيندا، اَرئحانين موقابئلئنده‌کي موآب اووالاريندا وردی.


text:
بونلار موسانين بوتون ائسرايئله ددئيي سؤزلردئلر کي، اونلاري اوردون چايينين شرق طرفئنده، صحرادا پارانلا توفِل، لابان، خَصِروت و دي‌ذاهاب آراسيندا، سوفون موقابئلئنده اولان عَرابا دره‌سئنده ددی.


text:
لاکئن مئصئردن چيخديقلارينين قيرخينجي ائلئنده، اون بئرئنجي آيين بئرئنده، موسا ربّئن ائسرايئل اؤولادلارينا ورمک اوچون اونا امر اتدئيي هر شيي ددی.


text:
بونو او زامان اتدي کي، خِشبوندا ياشايان اِمورلولارين پادشاهي سئخونو، عَشتاروت و اِدرِه‌عي‌ده ده ياشايان باشان پادشاهي عوگو مغلوب اتدي.


text:
بورادان کؤچون و سفره داوام ورئب، اِمورلولارين داغليق بؤلگه‌سئنه گدئن، عَرابا دره‌سئنده، داغلاردا، هامار بؤلگه‌ده، نِگِبده و دهنز کناريندا ياشايان بوتون قونشو خالقلارين آراسينا گدئن، کَنَعان تورپاغينا و لوبنانا گدئن کي، بؤيوک فَرات چايينا قدر اوزانير.


text:
باخين، بو تورپاقلاري سئزه وردئم؛ گدئن و بو تورپاغا کي، رب اونو آتالارينيزا، يعني ائبراهئمه، ائسحاقا، يعقوبا و اونلاردان سونرا گلن اؤولادلارينا ورمه‌سئني آند ائچئب، مالئک اولون.»


text:
قوي آتالارينيزين تاريسي ربّ، وعده وردئيي کئمي، سئزي اولدوغونوزدان مئن قات آرتيق چوخالتسين و سئزه برکت ورسئن.


text:
اؤزونوز اوچون هر قبئله‌دن حئکمتلي، بصئرتلي، و تجروبه‌لي کئشئلر سچئن. من اونلاري سئزه باشچي تعيئن اده‌جيم.


text:
بلجه من قبئله‌لرئنئزئن حئکمتلي و تجروبه‌لي باشچيلاريني گؤتوروب سئزه مئنباشي، يوزباشي، اَلّي‌باشي، اونباشي و قبئله مأمورلاري تعيئن اتدئم.


text:
او واخت حاکئملرئنئزه امر ادئب ددئم: آرالاريندا موناقئشه‌سي اولان هموطنلرئنئزي اشئدئن. موناقئشه ائستر ائسرايئللي هموطنلرئنئز آراسيندا اولسون، ائستر بئر ائسرايئللي ائله ياداِلّي آراسيندا اولسون، حؤکم چيخاردارکَن عدالتلي اولون.


text:
هچ کئمه طرفدارليق اتمه‌يئن؛ کئچئيي ده بؤيوک کئمي اشئدئب حؤکم چيخاردين. ائنساندان قورخمايين، چونکي حؤکم تارينين‌دير. سئزئن اوچون چتئن اولان موناقئشه‌لي مَسَله‌‌ني منئم يانيما گتئرئن. من اونلارا قولاق آسارام.


text:
سونرا بئز خورِبدن کؤچدوک. تاريميز ربّئن بئزه امر اتدئيي کئمي گؤردويونوز بؤيوک و قورخولي صحراني کچئب، اِمورلولارين داغليق بؤلگه‌سئنه طرف کؤچدوک و قِدِش‌بَرنِعه‌يه چاتديق.


text:
گؤرون، تارينيز رب بو تورپاغي سئزه ورئب. قالخين و آتالارينيزين تاريسي ربّئن سئزه ددئيي کئمي اورايا مالئک اولون. هچ نَدن قورخوب چکئنمه‌يئن.


text:
او زامان هامينيز يانيما گلئب دِدئنئز: قوي اؤزوموزدن قاباق آداملار گؤنده‌رک کي، تورپاغي بئزئم اوچون نظردن کچئرتسئنلر. قوي گده‌جيئمئز يول و چاتاجاغيميز شهرلر باره‌ده اونلار بئزه معلومات گتئرسئنلر.


text:
سونرا بو تورپاغين ثمرئندن اَللرئنه گؤتوروب، يانيميزا اِنئب قاييتديلار و بله معلومات وردئلر: تاريميز ربّئن بئزه وره‌جيي تورپاق، ياخشي تورپاقدير


text:
اؤز چاديرلارينيزدا ديئنئب دِدئنئز: رب بئزدن نئفرت اتدئيي اوچون، بئزي مئصئر اؤلکه‌سئندن چيخارتدي کي، اِمورلولارين الئنه تسلئم ادئب بئزي هلاک اتسئن.


text:
آخي بئز هارا گِدئرئک؟ قارداشلاريميز اوره‌يئمئزي اوزدولر. ديئرلر: ‹او خالق ساييجا بئزدن چوخ و اوجابويدور؛ شهرلري بؤيوکدور و گؤيه چاتان دووارلاري وار. بوندان علاوه، عَناقلي‌لاري دا اورادا گؤردوک.›


text:
صحرادا، يِرئدئيئنئز بوتون يولدان بو يره چاتانا قدر، گؤردونوز کي، ائنسان اؤز بالاسيني آپارديغي کئمي، تارينيز رب ده سئزي اِله آپاردي.


text:
اونا کي، قاباغينيزجا يول گِدئر و سئزئن دوشَرگه سالماغينيز اوچون ير آختارير؛ گجه اودلا، گوندوز ده بولودلا گده‌جَيئنئز يولو سئزه گؤرسدئر.


text:
مگر يِفونّه اوغلو کالئب؛ کالئب اوراني گؤره‌جک. آياق باسديغي تورپاغي اونا و اونون اؤولادلارينا وره‌جيم، چونکي کامئل بئر شکئلده ربّئن دالينجا گدئب.


text:
اورايا سنئن کؤمکچئن نون اوغلو يوشَع گئره‌جک. اونو تشوئق ات، چونکي ائسرايئلئن اورايا مالئک اولاجاغينا او باعئث اولاجاق.


text:
بالالارينيز کي، ديئردئنئز ‹اسئر اولاجاقلار›، و اؤولادلارينيز کي، ياخشيني پئسدن حله آييرا بئلمئرلر، اورايا گئره‌جکلر. اؤلکه‌ني اونلارا وره‌جيم و اونلار اورايا مالئک اولاجاقلار.


text:
سونرا سئز منه بله جاواب ورئب دِدئنئز: ربّئن ضئدّئنه گوناه اتمئشئک. دوغرودان دا چيخيب تاريميز ربّئن بئزه امر اتدئيي کئمي دؤيوشه‌جيئک. هامينيز دؤيوش سئلاحلاريني گِيئندئنئز و داغليغا چيخماغين آسان اولدوغونو دوشوندونوز.


text:
رب منه ددي: اونلارا دِه: ‹دؤيوشه چيخمايين، من سئزئن آرانيزدا يوخام. مبادا دوشمنلرئنئزه مغلوب اولاسينيز.›


text:
من ده سئزه بله ددئم، آمّا سئز منئم سؤزومه قولاق آسمادينيز. ربّئن امرئنه عاصي اولوب، اؤزباشليق ادئب داغليق بؤلگه‌يه چيخدينيز.


text:
بو داغليق بؤلگه‌سئنده ياشايان اِمورلولار موقاوئمَت گؤرسدئب، سئزه آري کئمي هوجوم اتدئلر و سئزي سِعئردن خورمايا قدر قيرديلار.


text:
ربّئن منه امر اتدئيي کئمي قاييديب، قيرميزي دهنز يولو ائله صحرايا کؤچدوک. چوخ گونلر سِعئر داغيني گَزئب دولانديق.


text:
خالقا بله امر ات: ‹عئسو اؤولادلارينين تورپاغيندان کی، سِعئرده ياشايان قوحوملارينيزدير، کچه‌جکسئنئز. اونلار سئزدن قورخاجاقلار، بونا گؤره چوخ دئقّتلي اولون.


text:
اونلارلا موناقئشه ياراتمايين، چونکي تورپاقلاريندان بئر قاريش دا سئزه ورمَيه‌جيم. چونکي من سِعئر داغيني عئسونون نسلئنه ورمئشم کي، اونلارا مولک اولسون.


text:
چونکي تارينيز رب اَلئنئزده اولان هر ائشه برکت ورئب. بو گِنئش چؤلده گَزئب-دولانديغينيز ربّئن نظرئنده‌دئر. بو قيرخ ائل عرضئنده سئزئنله اولوب؛ هچ نَيه اِحتئياجينيز اولماييب.


text:
بئز سِعئر داغيندا ياشايان قارداشلاريميز عئسو اؤولادلاريندان، عَرابا يولوندان، اِيلَت و عِصيون‌گِبِردن گتدئک. دؤنوب موآب صحراسي يولوندان کچدئک.


text:
رب منه ددي: موآبلي‌لاري ائنجئتمه و اونلارلا دؤيوشه گئرمه. من اونلارين تورپاغيندان سئزه هچ مولک ورميه‌جيم، چونکي عار شهرئني لوط اؤولادلاري اولان موآبلي‌لارا ورمئشم کي، اونلارا مولک اولسون.


text:
اورادا اَوّل اِملي‌لر ياشاييرديلار؛ اونلار عَناقلي‌لار کئمي گوجلو، چوخ سايلي و اوجابوي بئر خالقديرلار.


text:
سِعئرده ده اوّل‌لر خورلولار ياشاييردي. لاکئن عئسو اؤولادلاري اونلاري قوودولار و اونلاري قيريب، تورپاقلاريندا ساکئن اولدولار، نجه کي، ائسرايئللی‌لر، ربّئن اونلارا مولک وردئيي تورپاغين اهالئسئنه اتدئلر.


text:
قِدِش‌بَرنِعه‌دن کؤچوب زِرِد چاييني کچنه‌جک اوتوز سکّئز ائل چکدي. اله کي، ربّئن آند ائچدئيي کئمي دوشَرگه‌ده اولان او دؤورده‌کي نسلئن دؤيوشچولرئنئن هاميسي اؤلدولر.


text:
عَمّون اؤولادلارينا ياخينلاشاندا، اونلاري ائنجئتمه‌يئن و موناقئشه ياراتمايين، چونکي عَمّون اؤولادلارينين تورپاغيندان سئزه هچ مولک ورميه‌جيم، اونا گؤره کي اوراني دا لوط اؤولادلاري اولان عَمّونلولارا مولک ورمئشم.


text:
(اورا رِفالي‌لارين تورپاغي دا ساييلير، چونکي اَوّللر اورادا رِفالي‌لار ياشاييردي. عَمّونلولار اونلاري زَمزوملولار چاغيريرلار.


text:
اونلار عَناقلي‌لار کئمي گوجلو، چوخ سايلي و اوجابوي بئر خالق ائدي، آمّا رب اونلاري عَمّونلولارين قاباغيندان يوخ اتمئشدي. عَمّونلولار اونلاري قوووب، يرلرئنده ساکئن اولموشدولار.


text:
رب سِعئرده ياشايان عئسو اؤولادلاري اوچون ده همئن ائشي گؤروب، خورلولاري اونلارين قاباغيندان يوخ اتمئشدي. عئسو اؤولادلاري خورلولاري قوووب، يرلرئنده بو گونه قدر ساکئندئرلر.


text:
کَفتوردان چيخان کَفتورلولار دا، کَندلرده ياشايان عَوّئلی‌لري، غَزّه‌يه قدر، قيرديلار و اونلارين يرئنده ساکئن اولدولار.)


text:
رب ددي: قالخين، کؤچون، و اَرنون دره‌سئندن کچئن. باخين! خِشبون پادشاهي اِمورلو سئخونو و اونون اؤلکه‌سئني سئزئن اَلئنئزه ورمئشم. اوراني آلماغا باشلايين و اونلارلا دؤيوشه گئرئن.


text:
بو گوندن من باشلاييرام کي، سئزئن قورخو و دهشتئنئزي گؤي آلتيندا اولان بوتون خالقلارين اوره‌يئنه ساليم. سئزئن سوراغينيزي اشئدنلر قاباغينيزدا تئتره‌يئب بوزوشه‌جکلر.


text:
قِدِموت صحراسيندان خِشبون پادشاهي سئخونون يانينا قاصئدلر گؤندردئم کي، باريش باره‌ده دانيشسينلار. اونا ددئم:


text:
يِمه‌يئمئز اوچون بئزه يمک ساتارسينيز، ائچمه‌يئمئز اوچون بئزه سو ساتارسينيز. بئزه اؤلکه‌ني پئيادا کچمک کئفايتدئر.


text:
سِعئرده ياشايان عئسو اؤولادلاري و عاردا ياشايان موآبلي‌لار اتدئيي کئمي، سن ده ائجازه ور کي، اوردون چاييندان تاريميز ربّئن بئزه وره‌جيي تورپاغا کِچک.


text:
لاکئن خِشبون پادشاهي سئخون بئزي تورپاغيندان کچمه‌يه قويمادي. چونکي تارينيز رب، سئزه تسلئم اتمک اوچون، اونون روحونو عئنادکار و اوره‌يئني داش اتدي، نجه کي، بو گون اِله اولوب.


text:
رب منه ددي: باخ، سئخونو و اونون اؤلکه‌سئني سنه تسلئم اتمه‌يه باشلاميشام. اوراني تصرّوف اتميه باشلا کي، اونون مولکونه مالئک اولاسان.


text:
او واخت اونون بوتون شهرلرئني آلديق. هر بئر شهري کئشي، آرواد و اوشاقلاري ائله بئرلئکده کامئل محو اتدئک. هچ کسي صاغ قويماديق.


text:
اَرنون دره‌سئنئن کَناريندا عَروعِردن و دره‌ده اولان شهردن گئلعاداجاق قاباغيميزا بئزدن گوجلو بئر شهر چيخمادي. تاريميز رب اونلارين هاميسيني بئزه تسلئم اتدي.


text:
آنجاق عَمّون اؤولادلارينين اؤلکه‌سئنه، بوتون يَبّوق چايي کنارينا و داغليق بؤلگه‌سئنده‌کي شهرلره و تاريميز ربّئن قدغن اتدئيي هچ يره ياخينلاشمادينيز.


text:
سونرا دؤنوب باشانا طرف يولا دوشدوک. باشان پادشاهي عوگ بوتون خالقي ائله برابر اِدرِه‌عي‌ده بئزئمله دؤيوشه چيخدي.


text:
آمّا رب منه ددي: اوندان قورخما، چونکي من اونو، بوتون خالقيني و تورپاغيني سنئن الئنه تسلئم اتمئشم. خِشبوندا ياشايان اِمورلولارين پادشاهي سئخونون باشينا نه گتئردئنئز، اونون دا باشينا اله گتئرئن.


text:
بلجه تاريميز رب باشان پادشاهي عوگو و بوتون خالقي بئزئم اَلئمئزه تسلئم اتدي. بئز ده هچ کسي صاغ بوراخمادان اونلاري قيرديق.


text:
او واخت بوتون شهرلرئني آلديق، اونلاردان آلماديغيميز بئر شهر بله قالمادي؛ آلتميش شهر، بوتون اَرگوب دئياريني، يعني عوگون باشاندا اولان مملکتئني.


text:
شهرلرئن هاميسي قالالي و اوجا دووارلي ائدي، دروازالاري و چَفته‌لري وار ائدي. بوندان علاوه چوخلو دووارسيز کَندلر ده وار ائدي.


text:
خِشبون پادشاهي سئخونون باشينا گتئردئيئمئز کئمي، اونلاري دا قيريب، کئشي، آرواد و اوشاقلاري ائله برابر شهرلرئن هاميسيني کامئل محو اتدئک.


text:
بلجه او واختلار اِمورلولارين ائکي پادشاهينين اَلئندن اوردون چايينين شرقئنده‌کي اؤلکه‌ني کي، اَرنون دره‌سئندن خِرمون داغينا قدر اوزانيردي، آلديق.


text:
دره‌ده اولان بوتون شهرلري، بوتون گئلعادي، سَلکا و اِدرِعي‌يه قدر بوتون باشان تورپاغيني، باشان پادشاهي عوگون مملکتئني آلديق.


text:
رِفالي‌لاردان آنجاق باشان پادشاهي عوگ صاغ قالميشدي. اونون ياتاغي دمئر تخت ائدي. عَمّون اؤولادلارينين رَبّا شهرئنده‌دئر. بو ياتاغين اؤلچوسو، او گون ائشله‌دئلَن قول‌آچ اؤلچوسونه گؤره، اوزونلوغوندا دوقّوز ، اِنئنده ده دؤرد قول‌آچ ائدي.


text:
او واخت بو تورپاقلاري اؤز مالئکئيّتئمئزه گؤتوردوک: اَرنون دره‌سئنئن يانيندا اولان عَروعِردن باشلانان اؤلکه‌ني، گئلعادين داغليق بؤلگه‌سئنئن ياريسيني، شهرلري ائله برابر رِعوبئنلی‌لره و جادلي‌لارا وردئم.


text:
گئلعادين قالان حئصّه‌سئني، عوگون اؤلکه‌سي اولان بوتون باشاني مِنَسّه قبئله‌سئنئن ياريسينا وردئم. يعني باشان اولان بوتون اَرگوب دئياريني کي، رِفالي‌لار اؤلکه‌سي چاغيريلير.


text:
مِنَسّه اوغلو ياعئر گِشورلولار و مَعَکاتلي‌لارين سرحدئنه قدر بوتون اَرگوب دئياريني آلدي. اورايا يعني باشانا اؤز آدي اوچون خَوّوت‌ياعئر آديني وردی کي، بو گونه قدر ده بله آدلانير.


text:
رِعوبئنلی‌لرله جادلي‌لارا گئلعاددان اَرنون دره‌سئنه قدر اوزانان تورپاقلاري وردئم. دره‌نئن اورتاسي اونلارين سرحدي يَبّوق چايينا قدر کي، عَمّونلولارين سرحدي ائدي.


text:
عَرابادا سرحد اوردون چايي ائدي: کئنّرِتدن عَرابا دهنزئنه، يعني دوز دهنزئنه، شرق طرفده‌کي پئسگا ياماجلارينين آلتينا قدر اوزانيردي.


text:
او واختلار سئزه امر ادئب ددئم: رب تارينيز بو تورپاغي سئزه مولک اولماق اوچون ورئب؛ سئزئن بوتون جنگ‌آورلرئنئز سئلاحلانيب قارداشلارينيز ائسرايئل اؤولادلارينين موقابئلئنده گدئن.


text:
لاکئن آروادلارينيز، اوشاقلارينيز، و حيوانلارينيز (بئلئرم کي، چوخ حيوانلارينيز وار) سئزه وردئيئم شهرلرده قالمالي‌ديرلار.


text:
او زاماناجاق کي، رب سئزئن کئمي، هموطنلرئزه ده راحاتليق ورسئن، و اونلار دا ربّئن اوردون چايينين او تاييندا، اونلارا وره‌جيي تورپاغي مالئکئيّته کچئرتسئنلر. او واخت سئز هر بئرئنئز سئزه مولک وردئيئم يره قاييدا بئلرسئنئز.


text:
او واختلار يوشَعه امر ادئب ددئم: گؤزلرئن گؤروب کي، تارين رب بو ائکي پادشاهين باشينا نه گتئرئب! رب کچه‌جيئنئز بوتون اؤلکه‌لره ده بله اده‌جک.


text:
ای پروردئگار رَب، سن اؤز بؤيوکلويونو و قودرتلي اَلئني بو قولونا گؤرسدميه باشلايبسان. گؤيده و يرده هانسي تاري وار کي، سنئن اتدئيئن بله ائشلري، قووّتلي عمللري اده بئلسئن؟


text:
خاهئش ادئرم، قوي اوردون چاييني کچئب، اونون قرب طرفئنده اولان گؤزل تورپاغي يعني او ياخشي داغليق بؤلگه‌سئني و لوبناني گؤروم.


text:
لاکئن سئزئن اوزونوزدن منه قضبلي ائدي و منه قولاق آسميردي؛ و رب منه ددي: بَسدئر! بو باره‌ده بئر داها منئمله دانيشما!


text:
پئسگاه تپه‌سئنه چيخيب قربه، شئمالا، جنوبا و شرقه گؤز گَزدئر و اؤز گؤزلرئنله گؤر، چونکي سن اوردون چاييني کچميه‌جکسن.


text:
يوشَعي وظئفه‌يه قوي، اونا اورک ور و اونو قووّتلَندئر، چونکي بو خالقين قاباغيندا او بو چايي کچه‌جک و گؤره‌جيئن تورپاغي اونلارا مئراث وره‌جکدئر.


text:
ائندي، ای ائسرايئل، سئزه اؤيرده‌جيئم قايدالارا و حؤکملره قولاق آسين. اونلارا عمل اده‌سئنئز، ياشاياجاقسينيز، آتالارينيزين تاريسي ربّئن سئزه وره‌جيي تورپاغا گئرئب، اورايا مالئک اولاجاقسينيز.


text:
سئزه وره‌جيئم سؤزه هچ نه آرتيب-اَسکئلتمه‌يئن. فقط سئزه امر اده‌جيم تارينيز ربّئن فرمانلاريني ساخلايين.


text:
ربّئن بَعَل‌پِعور مَسَله‌سئنده نَلر اتدئيئني اؤز گؤزونوزله گؤردونوز. تارينيز رب بَعَل‌پِعورون دالينجا گدنلرئن هاميسيني آرانيزدان محو اتدي.


text:
باخين، تاريم ربّئن منه امر اتدئيي قايدالار و حؤکملري سئزه اؤيرتمئشم کي، مالئک اولماق اوچون گئره‌جيئنئز تورپاقدا بونلارا عمل اده‌سئنئز.


text:
اونلاري ساخلايين و اونلارا عمل ادئن، بو، آيري خالقلارا نه قدر حئکمتلي و عاغيلّي اولدوغونوزو گؤرسدر. اونلار بوتون بو قايدالاري اشئدنده دئيه‌جکلر کي، ‹بو بؤيوک مئلّت، حقئقتن، حئکمَتلي و عاغيلّي بئر خالقدير.›


text:
تاريميز رب، هر دفه دوعا ادنده بئزه ياخينلاشار. هانسي مئلّت بله بؤيوکدور کي، تاريسي اونا بو جور ياخين اولسون؟


text:
هانسي مئلّت بله بؤيوکدور کي، بو گون قاباغينيزا گتئردئيئم بو شرئعت کئمي عدالتلي قايدالارا و حؤکملره مالئک اولسون؟


text:
آنجاق عاغلينيزي باشينيزا ييغين و دئقّتله چاليشين کي، گؤزلرئنئزلهگؤردوکلرئنئزي ياددان چيخارتماياسينيز و اونلار عؤمرونوزون بوتون گونلرئنده اوره‌يئنئزدن آيريلماسين؛ اونلاري اوغوللارينيزا و نوه‌لرئنئزه اؤيره‌دئن.


text:
خورِبده تارينيز ربّئن قاباغيندا دايانديغينيز گونو خاطيرلايين. او زامان رب منه ددي: خالقي منئم حوضوروما بئر يره ييغ. من اؤز سؤزلرئمي اونلارا اشئتدئره‌جيم، بله کي ير اوستونده ياشاديقلاري بوتون زاماندا آنجاق مندن قورخماغي اؤيرنسئنلر و اؤولادلارينا دا اؤيرتسئنلر.


text:
سئز ياخينلاشيب داغين اَته‌يئنده داياندينيز. داغ ياندي، آلووو گؤيون درئنلئکلرئنه چاتدي؛ گؤيون هر ياني قارانليق، بولود، و قالين ظولمت ائچئنده ائدي.


text:
او واخت رب سئزئنله بو آلووون ائچَرئسئندن دانيشدي. سئز اونون دانيشيق سَسئني اشئتدئنئز، لاکئن هچ بئر شي گؤرمه‌دئنئز. فقط بئر سَس وار ائدي.


text:
او سئزه عهدئني، يعني عمل اتمه‌يئنئز اوچون امر اتدئيي اون فرماني اعلان اتدي. بونلاري ائکي داش لؤوحه اوستونه يازدي.


text:
اله او واخت رب منه امر اتدي کي، قايدالار و حؤکملري سئزه اؤيره‌دئم، اله کي، مالئک اولماق اوچون گده‌جيئنئز تورپاقدا اونلارا عمل اده‌سئنئز.


text:
بونا گؤره چوخ دئقّتلي اولون، چونکي رب خورِبده آلووون ائچَرئسئندن سئزئنله دانيشان گون هچ بئر صورت گؤرمه‌دئنئز،


text:
تورپاقدا سورونن هر هانسي بئر مخلوقا بَنزَر، يِرئن درئنلئکلرئنده اولان سودا ياشايان هر هانسي بئر باليغا بَنزَر، اويما بوت دوزلتمَيه‌سئنئز.


text:
مبادا گؤزلرئنئزي گؤيه قالديريب گونو، آيي، اولدوزلاري و بوتون گؤي جئسئملرئني گؤرنده آزاسينيز و اونلاري پرستئش ادئب، اونلارا خئدمت اده‌سئنئز، او شيلره کي، تارينيز رب اونلاري بوتون گؤي آلتينداکي خالقلارا ورئبدئر.


text:
آمّا رب سئزي گؤتوروب دمئر ارئدن کوره‌‌نئن ائچئندن يعني مئصئردن چيخارديب کي، بوگونکي کئمي اونا مخصوص خالق اولاسينيز.


text:
سئزئن اوزوزدن رب منه قضبلَندي و آند ائچدي کي، من اوردون چاييني کچميه‌جيم و ائرث اولاراق سئزه وره‌جيی او ياخشي تورپاغا گئرميه‌جيم.


text:
چونکي من اوردون چاييني کچه بئلمه‌يئب بو تورپاقدا اؤله‌جيم. آمّا سئز او ياخشي تورپاغا کچه‌جکسئنئز و اورايا مالئک اولاجاقسينيز.


text:
احتئياطلي اولون کي، تارينيز ربّئن سئزئنله باغلاديغي عهدي ياددان چيخارتماياسينيز و تارينيز ربّئن قدغن اتدئيي هر هانسي بئر شيه بَنزَر اويما بوت دوزلتمَيه‌سئنئز.


text:
سئز اؤلکه‌ده اوزون زامان ياشاديقدان و اؤولادلارينيز، نوه‌لرئنئز دوغولاندان سونرا، اؤزونوزه هر هانسي بئر شيئن صورتئنده بوت ياراداراق اؤلکه‌ده ياشلانديقدان سونرا يولدان آزاسينيز، تارينيز ربّئن گؤزونده پئس اولاني ادئب اونو آجيقلانديراسينيز،


text:
سئزئن قاباغينيزدا بو گون گؤي و يري شاهئد توتورام کي، مالئک اولماق اوچون اوردون چاييني کچئب گتدئيئنئز تورپاق اوستوندن تِزلئکله يوخ اولاجاقسينيز. او تورپاقدا اوزون عؤمور سورميه‌جکسئنئز، کامئل محو اولاجاقسينيز.


text:
اورادا دا سئز ائنسانين اَل ائشي اولان آللاهلارا يعني گؤرمه‌يَن، اشئتمه‌يَن، يمه‌يَن، ائي بئلمه‌يَن آغاجدان و يا داشدان اولان آللاهلارا قوللوق اده‌جکسئنئز.


text:
آمّا او يرده تارينيز ربّي آختاراجاقسينيز. اگر اونو بوتون قَلبئنئزله، بوتون جانينيزلا آختاراسينيز، تاپاجاقسينيز.


text:
عذابدا اولان واخت، بوتون بو شيلر باشينيزا گلن واخت، آخير گونلرده تارينيز ربّه دؤنوب اونا قولاق آساجاقسينيز.


text:
چونکي تارينيز رب رَحملي تاري‌دير؛ او سئزي آتماز، محو اتمز. آتالارينيزا آندلا تصدئق اتدئيي عهدي ياددان چيخارتماز.


text:
ائندي تارينيزين ير اوستونده ائنسان ياراتديغي گوندن بَري سئزدن اَوّلکي دؤورون گونلري باره‌ده گؤيلرئن بئر باشيندان او بئري باشينا قدر هاميدان سوروشون. بله بؤيوک حادئثه مگر اولوب؟ بله بئر شي مگر اشئدئلئب؟


text:
يا دا هانسي تاري، سئزئن تارينيز رب کئمي، مئصئرده، گؤزلرئنئز قاباغيندا، سئزئن خِيِرئنئزه ائشله‌يئب، ائمتاحانلارلا، علامتلرله، مؤجوزه‌لرله، دؤيوشلرله، قووّتلي اَلي ائله، اوزانان قولو ائله، بؤيوک زَهملري ائله آيري مئلّتدن اؤز مئلّتئني آلماغا چاليشيب؟


text:
سئزي تَربئيه اتمک اوچون گؤيلردن سَسئني سئزه اشئتدئردي. ير اوستونده اؤز بؤيوک آلووونو سئزه گؤرستدي و آلووون ائچَرئسئندن اونون سؤزلرئني اشئتدئنئز.


text:
آتالارينيزي سِودئيئندن، اونلاردان سونرا، اؤولادلاريني سچدي. و اؤزو شخصن سئزي بؤيوک قودرتي ائله مئصئردن چيخارتدي کي،


text:
سئزدن بؤيوک و قووّتلي مئلّتلري قاباغينيزدان قووسون و سئزي اورايا گتئرسئن کي، بو گونکي کئمي، اونلارين تورپاغيني ائرث آلاسينيز.


text:
بونا گؤره، بو گون بئلئن و اوره‌يئنئزده ساخلايين کي، يوخاريدا اولان گؤيده و آشاغيدا اولان يرده رب تاري‌دير. اوندان باشقا يوخدور.


text:
بلجه بو گون سئزه وردئيئم ربّئن قايدالار و امرلرئني ساخلايين کي، سئزه و سئزدن سونرا گلن اؤولادلارينيزا خيئر گتئرسئن و تارينيز ربّئن ابدی اولاراق وردئيي بو تورپاقدا اوزون عؤمور سوره‌سئنئز."


text:
کي، قونشوسو ائله کچمئشدن عداوتي اولمايان و بئلمه‌دن اونو اؤلدورَن آدام اورايا قاچسين و بو شهرلردن بئرئنه قاچماقلا صاغ قالسين.


text:
بونلار رِعوبئن قبئله‌سي اوچون هامار بؤلگه‌ده يِرلَشَن صحراداکي بِصِر شهري، جادلي‌لار اوچون گئلعادداکي راموت شهري، مِنَسّه قبئله‌سي اوچون ده باشانداکي گولان شهري ائدي.


text:
بونلار او شهادتلر، قايدالار و حؤکملردئر کي، موسا مئصئردن چيخان زامان ائسرايئل اؤولادلاري ائله دانيشدي.


text:
بونلاري موسا اوردون چايينين شرقئنده ددی، او زامان کي، مئصئردن چيخيب بِيت‌پِعورون موقابئلئنده‌کي دره‌ده ائدئلر. بِيت‌پعور خِشبوندا ياشايان اِمورلولار پادشاهي سئخونون اؤلکه‌سي ائدي. موسا و ائسرايئل اؤولادلاري سئخونو مئصئردن چيخان زامان شئکست وردئلر.


text:
اونون اؤلکه‌سئني و باشان پادشاهي عوگون اؤلکه‌سئني يعني اوردون چايينين شرق طرفئنده اِمورلولارين ائکي پادشاهينين اؤلکه‌سئني اَله کچئرتدئلر،


text:
اوردون چايينين شرقئنده اولان بوتون عَراباني حتّا عَرابا دهنزئنه قدر اولان پئسگاه ياماجلارينين آلتيناجاق آلديلار.


text:
او واخت موسا بوتون ائسرايئللی‌لري چاغيريب ددي: "اشئت، ای ائسرايئل! بو گون سنه ددئيئم قايدالار و حؤکملري اؤيره‌نئب، اونلارا دئقّتله عمل ات!


text:
او زامان ربّئن سؤزونو اعلان اتمک اوچون، سئزئنله ربّئن آراسيندا من دايانميشديم. چونکي سئز آلوودان قورخدوغونوزا گؤره داغا چيخمادينيز. رب ددی:


text:
اؤزون اوچون هچ بئر اويما بوت، نه يوخاريداکي گؤيده يا دا آشاغيداکي يرده، نه ده يرئن آلتينداکي سولاردا اولان شيلرئن هچ بئرئنئن اوخشاري دوزلتمه.


text:
بله شيلري پرستئش اتمه، اونلارا خئدمت ده اتمه. چونکي من، سنئن تارين رب، قيرتلي تاري‌يام. مندن نئفرت ادن آتالارين جزاسيني اوچ-دؤرد نسله قدر اؤولادلارينا چکدئره‌رم.


text:
لاکئن يدّئنجی گون تارين ربّئن سَبّت گونودور. بو گون سن، اوغلون، قيزين، قولون، کنئزئن، اؤکوزون، اِششه‌يئن، هچ بئر حيوانين، يانيندا قالان ياد اِلّئن ده هچ بئر ائش گؤرمه‌سئن، اِله کي، قول-کنئزئن ده سنئن کئمي ائستئراحت اتسئن.


text:
ياديندا ساخلا کي، مئصئر تورپاغيندا قول ائدئن، و تارين رب سني اورادان قووّتلي اَلي ائله، اوزانان قولو ائلهچيخارتدي؛ بونا گؤره تارين رب سنه امر اتدي کي، سَبّت گونونو ساخلاياسان.


text:
تارين ربّئن امر اتدئيي کئمي آتا-آنانا حؤرمت ات کي، عؤمرون اوزون اولسون و تارين ربّئن سنه وره‌جيي تورپاقدا حياتين خوش کچسئن.


text:
قونشونون آروادينا طاماح سالما. قونشونون اِوئنه، زمئسئنه، قولونا، کنئزئنه، اؤکوزونه، اِششه‌يئنه و يا هچ بئر شيئنه طاماح سالما.»


text:
رب بو سؤزلري بوتون جاماعاتينيزا داغدا آلووون، بولودون و قالين ظولمَتئن ائچَرئسئندن اوجادان ددی و آيري بئر سؤز دِمه‌دي. سونرا بونلاري ائکي داش لؤوحه‌سي اوستونه يازيب منه وردی.


text:
داغ آلوولانيب يانارکَن، ظولمت ائچئندن سئز اونون سَسئني اشئدنده، بوتون قبئله باشچيلارينيز و آغساقّاللارينيز منه ياخينلاشدي.


text:
سئز بله دِدئنئز: «باخ، تاريميز رب بئزه احتئشاميني و عظمتئني گؤرسه‌دئب، بئز ده اونون سَسئني آلووون ائچَرئسئندن اشئتمئشئک. بو گون گؤردوک کي، تاري ائنسانلا دانيشير و ائنسان حله ده صاغ قالير.


text:
ائندي نئيه اؤلَک؟ چونکي بو بؤيوک آلوو بئزي کوله دؤندره‌جک. اگر تاريميز ربّئن سَسئني داها آرتيق اشئدک، اؤله‌جَيئک.


text:
بوتون بشرئيّت آراسيندا کئم وار کي، وار اولان تارينين سَسئني بئزئم کئمي آلوو ائچَرئسئندن اشئتسئن و صاغ قالسين؟


text:
سن اونا ياخينلاش و تاريميز ربّئن دئيه‌جيي هر شيه قولاق آس. سونرا تاريميز ربّئن ددئيي هر شيي بئزه دِه! بئز ده اونا قولاق آسيب عمل اده‌‌رئک.»


text:
سئز منه بونلاري دئيَنده، رب سئزئن بو سؤزلرئنئزي اشئتدي، و رب منه ددي: «بو خالقين سنه ددئکلرئني اشئتدئم. ددئيي هر شيي ياخشي ادئبلر.


text:
کاشکي بله اورَکلري اولسايدي، کاشکي مندن قورخسايديلار و بوتون امرلرئمي هر زامان ساخلاسايديلار. او زامان هم اؤزلرئنئن، هم ده اؤولادلارينين حياتي ابده کئمي خوش کچردي.


text:
آمّا سن بورادا يانيمدا دايان. بوتون امرلري، قايدالار و حؤکملري سنه دئيه‌جيم. سن خالقا اؤيرت کي، مولک اوچون اونلارا وره‌جيئم تورپاقدا بونلاري يرئنه يتئرسئنلر.»


text:
تارينيز ربّئن سئزه امر اتدئيي بوتون يولدا گَزئن کي، صاغ قالاسينيز و حياتينيز خوش کچسئن. و مولک اوچون آلاجاغينيز تورپاقدا اوزون عؤمور سوره‌سئنئز.


text:
بودور او امر، قايدالار، و حؤکملر کي، تارينيز رب سئزه اؤيرَتمَک اوچون منه بويورموشدو. اونا گؤره ده مالئک اولماق اوچون گده‌جيئنئز تورپاقدا بونلارا عمل ادئن.


text:
اِله کي، سئز، اؤولادلارينيز، و نوه‌لرئنئز عؤمور بويو تارينيز ربدن قورخاسينيز و اونون سئزه ددئيئم بوتون قايدالار و حؤکملرئني ساخلاياسينيز و عؤمرونوز اوزون اولسون.


text:
اشئت، ای ائسرايئل! بونلارا دئقّتله عمل ات کي، آتالارينين تاريسي ربّئن سنه وعده وردئيي کئمي، سود و بال آخان تورپاقدا حياتين خوش کچسئن و چوخاليب آرتاسان.


text:
بونلاري سعي‌له اؤولادلارينا اؤيرت. اِوئنده اوتوراندا، يول گدنده، ياتاندا، دوراندا بونلار باره‌ده دانيش.


text:
او واخت تارين رب سني آتالارينا، يعني ائبراهئمه، ائسحاقا، و يعقوبا ائچدئيي آندا گؤره، وره‌جيي تورپاغا آپاراجاق؛ اورادا سنه بئنا اتمه‌دئيئن بؤيوک و گؤزل شهرلر وره‌جک،


text:
ييغماديغين گؤزل شيلرله دولو اِولر، زحمتئني چکمه‌دئيئن قازيلميش سو آنبارلاري، سالماديغين اوزوملوکلر و زيتونلوقلار وره‌جک، و سن يِيئب دوياجاقسان.


text:
او زامان دئقّتلي اول کي، سني مئصئر تورپاغيندان، نؤکرچئلئک دئياريندان چيخاردان ربّي ياددان چيخارتماياسان.


text:
چونکي آرانيزدا اولان تارين رب قيرتلي بئر تاري‌دير؛ مبادا تارين ربّئن قضبي سنئن ضئدّئنه آلوولانسين و سني ير اوزوندن محو اتسئن.


text:
ربّئن گؤزونده دوز و ياخشي ساييلانا عمل ادئن کي، حياتينيز خوش کچسئن و گدئب ربّئن آتالارينيزا ورمه‌سئني آند ائچدئيي ياخشي تورپاغا مالئک اولاسينيز.


text:
اگر گله‌جکده اؤولادينيز سئزه گلئب سوروشالار: «تاريميز ربّئن سئزه وردئيي شهادتلردن، قايدالار و حؤکملردن آماج ندئر؟»


text:
بوندان علاوه، رب گؤزلرئمئزئن قاباغيندا، مئصئرئن، فئرعونون و اونون بوتون عايئله‌سئنئن ضئدّئنه بؤيوک و دهشتلي علامتلر و مؤجوزه‌لر گؤرستدي.


text:
او بئزي مئصئردن چيخارتدي کي، آتالاريميزا ورمه‌سئني آند ائچدئيي بو تورپاغا گتئرسئن و اوراني بئزه ورسئن.


text:
بلجه رب بوتون بو قايدالارا عمل اتمه‌يي، اؤز خيئرئمئز و صاغ قالماغيميز اوچون تاريميز ربدن قورخماغي بئزه امر اتدي، نجه کي، بو گون گؤرورسونوز.


text:
اگر تاريميز ربّئن حوضوروندا بئزه بويوردوغو بوتون بو امرلره دئقّتله عمل اِتسَک، بونو بئزه صالحلئک ساياجاق.»


text:
تارينيز رب مالئک اولاجاغينيز اؤلکه‌يه سئزي گتئرنده، قاباغينيزدان بئر چوخ مئلّتي قوواجاق؛ خئتلئلري، گئرگاشلي‌لاري، اِمورلولاري، کَنَعانليلاري، پِرئزلی‌لري، خئولی‌لري، يِبوسلولاري. سئزدن داها چوخ و داها قووّتلي يدّي مئلّتي قوواجاق.


text:
تارينيز رب اونلاري سئزه تسلئم ادنده، سئز ده اونلارا قالئب گلنده، اونلاري کامئل محو ادئن. اونلارلا عهد باغلامايين و اونلارا رحم اتمه‌يئن.


text:
بوندان علاوه، اونلارلا اِولَنمه‌يئن، اوغوللارينا قيزلارينيزي ورمه‌يئن، اوغوللارينيزا اونلارين قيزلاريني آلمايين.


text:
چونکي اونلار اؤولادلارينيزي منئم داليمجا گتمکدن دؤنده‌رئب، آيري آللاهلارا قوللوق اتدئره‌جکلر. او واخت ربّئن قضبي سئزئن ضئدّئنئزه آلوولاناجاق و تِزلئکله سئزي محو اده‌جک.


text:
اونلارلا بله رفتار ادئن: قوربانگاهلاريني داغيديب، موقدّس سوتونلاريني سينديرين، اَشِرا بوتلرئني بالتالاييب، اويما تئمثاللاريني اوددا يانديرين.


text:
چونکي سئز تارينيز ربّئن موقدّس خالقيسينيز؛ تارينيز رب سئزي يِر اوزونده‌کي بوتون خالقلار ائچئندن اؤزونه مخصوص خالق سچدي.


text:
ربّئن سئزي سِومه‌سي، سئزي سچمه‌سي او بئري خالقلاردان داها چوخ اولدوغونوز اوچون ديئلدي. حقئقتن، سئز اونلاردان داها آز ائدئنئز.


text:
رب سئزي سِودئيي اوچون و آتالارينيزا آند ائچه‌رک وردئيي سؤزو يرئنه يتئرمَک اوچون، سئزي قووّتلي اَلي ائله مئصئردن چيخارتدي. او سئزي نؤکرچئلئک دئياريندان، مئصئر پادشاهي فئرعوندان ساتين آلدي.


text:
بئلئن کي، تارينيز رب تاري‌دير. او، وفالي تاري‌دير. عهدئنه صادئق قاليب اونو سِوَنلرئن، امرلرئني يرئنه يتئرنلرئن بئر مئن نسلئنه محبّتئني گؤرسدَر.


text:
آمّا اوندان نئفرت ادنلردن قئصاص آليب اونلاري محو اده‌جک. اوندان نئفرت ادندن قئصاصيني آلماغي يوباتماياجاق، عوضئني وره‌جکدئر.


text:
بو حؤکملره قولاق آسيب دئقّتله عمل اده‌جَيئنئز اوچون، تارينيز رب ده آتالارينيزا ائچدئيي آندا صادئق قاليب، عهدئنه عمل اده‌جک و محبّتئني گؤرسده‌جک.


text:
او سئزي سِوه‌جک، سئزه برکت ورئب سئزي چوخالداجاق. سئزه ورمک اوچون آتالارينيزا آند ائچدئيي تورپاقدا، بَطنئنئزدن دوغولانلارينيزي، تورپاغينيزين بَهره‌سئني، بوغدانيزي، تزه شرابينيزي، زيتون ياغينيزي، مال- حيوانينيزين و قويون-کِچئلرئنئزئن بالالاريني برکتلي اده‌جک.


text:
سئز او بئري خالقلاردان داها چوخ برکت آلاجاقسينيز. آرانيزدا هچ بئر کئشي و آرواد سونسوز، هچ بئر حيوانينيز دا قيصير اولماياجاق.


text:
رب اوستونوزدن بوتون ناخوشلوقلاري گؤتوره‌جک. سئزي مئصئرده گؤردويونوز دهشتلي ناخوشلوقلارين هچ بئرئنه دوچار اتمه‌يه‌جک. بو بلالاري سئزدن نئفرت ادنلرئن باشينا گتئره‌جک.


text:
تارينيز ربّئن سئزه تسلئم اده‌جَيي بوتون خالقلاري محو اده‌جکسئنئز. اونلارا رحم اتمه‌يئن، آللاهلارينا قوللوق اتمه‌يئن. اگر بله اده‌سئنئز، بو سئزه تله اولار.


text:
گؤزونوزله گؤردويونوز بؤيوک ائمتاحانلاري، سئزي مئصئردن چيخاردان زامان تارينيز ربّئن گؤرستدئيي علامتلري، مؤجوزه‌لري، قودرتلي اَلئني، اوزانان قولونو خاطيرلايين. تارينيز رب قورخدوغونوز خالقلارين هاميسيني بو حالا سالاجاق.


text:
تارينيز رب ياواش-ياواش او مئلّتلري قاباغينيزدان قوواجاق. اونلاري تِزلئکله محو اده بئلمَيه‌جکسئنئز، يوخسا وحشي حيوانلار ساييدا حَددن آرتيق چوخاليب اوستونوزه داراشارلار.


text:
اونلارين پادشاهلاريني دا سئزئن اَلئنئزه تسلئم اده‌جک، اِله کي، سئز اونلارين آدلاريني گؤي آلتيندان سئله‌جکسئنئز؛ سئز اونلاري قيرارکَن، هچ کس قاباغينيزدا دورا بئلميه‌جک.


text:
اونلارين تاري سايديقلاري اويما بوتلري اوددا يانديرين. اونلارين اوستونده اولان قيزيل- گوموشه نه طاماح سالين، نه ده اؤزونوز اوچون گؤتورون، يوخسا تَله‌يه دوشَرسئنئز، چونکي اونلار تارينيز ربّئن گؤزونده ائيرنجدئر.


text:
ائيرنج بئر شيي اِوئنئزه گتئرمه‌يئن، يوخسا سئز ده اونون کئمي حارام اولارسينيز. ائيرنج بئر شيدن کامئل ائکراه و نئفرت اتمه‌لي‌سئنئز، چونکي بله شي حارامدير.


text:
بو گون سئزه بويوردوغوم بوتون امرلري يرئنه يتئرمَيه چاليشين کي، ياشاييب چوخالاسينيز و ربّئن آتالارينيزا ورمه‌سئني آند ائچدئيي تورپاغا گئرئب اورايا مالئک اولاسينيز.


text:
تارينيز ربّئن سئزه قيرخ ائل صحرادا يول گؤرستدئيئني يادا سالين. بونو اونا گؤره اتدي کي، کئبئرئنئزي قيرسين و سئزي ائمتاحان ادئب، اوره‌يئنئزده‌ اولاني بئلسئن؛ گؤرسون کي، آيا اونون امرلرئنه عمل اده‌جکسئنئز يا يوخ.


text:
تَکَبّورونوزو سينديردي و سئزي آج قويدو، سونرا دا نه سئزئن، نه ده آتالارينيزين گؤردويو مانّا ائله سئزي يِدئرتدي. بونونلا سئزه آنلاتماق ائسته‌دي کي، ائنسان آنجاق چؤرکله يوخ، ربّئن آغزيندان چيخان هر بئر سؤزله ياشايا بئلر.


text:
چونکي تارينيز رب سئزي ياخشي تورپاغا، چاي و گؤللري اولان، دره و تپه‌لرئنده بولاقلار آخان يرلره آپارير؛


text:
اِله بئر اؤلکه‌يه کي، اورادا قيتليق اولمادان چؤرک يئيه‌‌جکسئنئز، هچ نَيه ده مؤحتاج اولماياجاقسينيز؛ داشلاريندان دمئر، تپه‌لرئندن ده مئس چيخاردا بئله‌جکسئنئز.


text:
احتئياطلي اولون کي، تارينيز ربّئن امرلرئني، حؤکملرئني و قايدالاريني يرئنه يتئرمه‌مکله اونو ياددان چيخارتماياسينيز، اونلاري کي، بو گون سئزه امر ادئرم.


text:
اوره‌يئنئز کئبئرله دولار و سئزي مئصئر تورپاغيندان، نؤکرچئلئک دئياريندان چيخاردان تارينيز ربّي ياددان چيخاردارسينيز.


text:
رب سئزي او بؤيوک و قورخولو صحرادا، زَهَرلي ائلان و عَقرَبلرله دولو اولان او سوسوز شوران تورپاقلاردا گَزدئردي؛ سئزه داش قايادان سو چيخارتدي.


text:
صحرادا سئزي آتالارينيزا معلوم اولمايان مانّا ائله يدئرتدي کي، کئبئرئنئزي سينديرسين و سئزي ائمتاحان ادئب، نهايت سئزه خيئر يتئرسئن.


text:
آمّا سئز تارينيز ربّي خاطيرلايين، چونکي اودور کي، سئزه بو ثروتي قازانماق قابئلئيّتئني ورئر. او بونو ادئر کي، آتالارينيزا آند ائچدئيي عهدئني تصدئق اتسئن. نجه کي، بو گون گؤرورسونوز.


text:
اگر تارينيز ربّی ياددان چيخارديب، آيري آللاهلارين دالينجا گده‌سئنئز، اونلارا قوللوق ادئب اونلاري پرستئش اده‌سئنئز، بو گون ضئدّئنئزه شهادت ورئرم کي، حقئقتن محو اولاجاقسينيز!


text:
رب سئزئن قاباغينيزدان مئلّتلري يوخ اتدئيي کئمي، سئزي ده يوخ اِدَر، چونکي تارينيز ربّئن سؤزونه قولاق آسمادينيز.


text:
ای ائسرايئللی‌لر، قولاق آسين! بو گون اوردون چاييني کچئرسئنئز کي، سئزدن داها بؤيوک، داها قودرتلي مئلّتلرئن تورپاقلارينا مالئک اولاسينيز. اونلارين شهرلري بؤيوک، قالالاري دا گؤيلره چاتير.


text:
بو گوجلو، اوجابوي خالق عَناقلي‌لاردير. اونلاري تاني‌ييرسينيز و حاقلاريندا بله اشئدئبسئنئز: «عَناقلي‌لارين قاباغيندا کئم دايانا بئلر؟»


text:
اونا گؤره بو گون بئلئن کي، سئزئن قاباغينيزدا گدن تارينيز رب، هر شيي يانديريب ياخان آلوودور. رب اونلاري قيراجاق، قاباغينيزدا بويون اَيدئره‌جک، اله کي، ربّئن سئزه ددئيي کئمي اونلاري قوووب تزلئکله محو اده‌سئنئز.


text:
تارينيز رب اونلاري قاباغينيزدان قوواندا اوره‌يئنئزده دمه‌يئن: «رب بئزي بورايا صالحلئيئمئزه گؤره گتئردي کي، بو اؤلکه‌ني آليب اونا صاحئب اولاق.» رب بو مئلّتلري اونلارين شرارتلرئنه گؤره قاباغينيزدان قووور.


text:
تورپاقلارينا گئرئب اورايا مالئک اولماغينيز سئزئن صالحلئيئنئزه گؤره، اوره‌يئنئزئن دوزلويونه گؤره ديئل. آنجاق تارينيز رب بو مئلّتلري پئس عمل‌لرئنه گؤره سئزئن قاباغينيزدان قووور کي، آتالارينيز ائبراهئمه، ائسحاقا، و يعقوبا ائچدئيي آندي تصدئق اتسئن.


text:
بئلئن کي، تارينيز رب صالحلئيئنئزه گؤره بو گؤزل تورپاغي مولک آلماق اوچون سئزه ورمئر، چونکي سئز دئکباش بئر خالقسينيز.


text:
خاطيرلايين و بونو ياددان چيخارتمايين کي، تارينيز ربّي صحرادا نجه قضبلَندئردئنئز؛ مئصئر تورپاغيندان چيخديغينيز گوندن بو يره گلنه‌جک ربّئن ضئدّئنه نه قدر عوصيان اتدئنئز.


text:
او زامان کي، ربّئن سئزئنله اتدئيي عهدئن داش لؤوحه‌لرئني آلماق اوچون داغا چيخديم، اورادا قيرخ گون-قيرخ گجه قالديم: نه چؤرک يدئم، نه ده سو ائچدئم.


text:
رب تاري منه اؤز بارماغي ائله يازديغي ائکي داش لؤوحه وردی. ييغيلديغينيز گون داغدا ربّئن سئزه آلووون ائچئندن بئلدئردئيي بوتون سؤزلر اونلارين اوستونده يازيلميشدي.


text:
سونرا رب منه ددي: «قالخ، بورادان تز آشاغي اِن، چونکي مئصئردن چيخارتديغين خالق عئفّتسئزلئک ادئر. اونلار بويوردوغوم يولدان يامان تز آزيبلار؛ اؤزلرئنه تؤکمه بوت ياراديبلار.»


text:
قوي اونلاري محو ادئم. آدلاريني گؤيلرئن آلتيندان سئلئم. سندن اونلاردان داها گوجلو، داها بؤيوک مئلّت تؤرده‌رم.»


text:
گؤردوم کي، حقئقتن تارينيز ربّئن ضئدّئنه گوناه ادئبسئنئز. اؤزونوز اوچون دانايا بَنزَر بئر تؤکمه بوت دوزَلدئبسئنئز و ربّئن سئزه بويوردوغو يولدان يامان تز آزيبسينيز.


text:
گئنه ربّئن حوضوروندا قيرخ گون-قيرخ گجه يره سَرئلئب قالديم، نه چؤرک يدئم، نه ده سو ائچدئم؛ چونکي گوناه اتمئشدئنئز و ربّئن گؤزونده پئس ساييلان ائشلر گؤروب اونو قضبلَندئرمئشدئنئز.


text:
ربّئن آلوولانان قضبي قاباغيندا قورخدوم. قضبي او قدر آلوولانميشدي کي، سئزي محو اتمک ائسته‌يئردي. آمّا رب گئنه ده يالواريشيمي اشئتدي.


text:
اتدئيئنئز گوناه اسبابيني يعني او دانايا بَنزَر تؤکمه بوتو گؤتوروب اودا آتديم و سينديرديم، اَزئب توزا دؤنده‌ردئم. سونرا توزو داغدان آخان سويا تؤکدوم.


text:
رب سئزي قِدِش‌بَرنِعه‌دن يولا سالارکَن بله بويورموشدو: «گدئن، سئزه وره‌جيئم تورپاغي اؤزونوز اوچون مولک ادئن.» سئز آمّا تارينيز ربّئن امرئنه عاصي چيخدينيز؛ ربّه اعتئماد اتمه‌دئنئز، سؤزونه ده قولاق آسمادينيز.


text:
ربّه يالواريب ددئم: «يا پروردئگار رب، خالقيني، اؤز ائرثئني، عظمتئنله خئلاص اتدئيئن، قودرتلي اَلئنله مئصئردن چيخارتديغيني محو اتمه.


text:
قوللارين ائبراهئمي، ائسحاقي، يعقوبو يادا سال. بو خالقين دئکباشليغينا، پئسلئيئنه، گوناهينا نظر سالما.


text:
يوخسا بئزي چيخارتديغين اؤلکه‌نئن خالقي دئيه‌جک کي، رب اونلاري وعده وردئيي تورپاغا آپارا بئلمه‌دي و بو خالقا نئفرت اتدئيي اوچون اونلاري صحرادا محو اتمک مقصدي ائله مئصئردن چيخارتدي.


text:
حال بوکي، اونلار سنئن خالقين، سنئن ائرثئندئر. سن اونلاري بؤيوک قودرتله، اوزانان قولونلا مئصئردن چيخارديبسان.»


text:
او واخت رب منه ددي: «اَوّلکي کئمي اؤزون اوچون ائکي داش لؤوحه يون و يانيما داغا چيخ. آغاجدان بئر سانديق دا اؤزون اوچون دوزلت.


text:
اَقاقئيا آغاجيندان بئر سانديق دوزه‌لدئب، اوّلکي کئمي ائکي داش لؤوحه‌ني يوندوم. سونرا بو ائکي داش لؤوحه‌ني الئمه گؤتوروب داغا چيخديم.


text:
رب، ييغين اولان گون، داغدا آلووون ائچئندن سئزه دانيشديغي اون فرماني بو لؤوحه‌لرئن اوستونه گئنه ده اوّلکي کئمي يازدي و منه وردی.


text:
من دؤنوب داغدان اِندئم و ربّئن منه امر اتدئيي کئمي بو لؤوحه‌لري دوزلتدئيئم سانديغا قويدوم کي، حله ده اوراداديرلار.


text:
ائسرايئل اؤولادلاري بِعِروت‌بِنِه‌يَعه‌قاندان موسِرا‌يا کؤچدولر. هارون اورادا اؤلوب دَفن اولوندو. اونون يرئنه اوغلو اِلعازار کاهئن اولدو.


text:
او زامان رب لاوي قبئله‌سئني آييردي کي، ربّئن عهد سانديغيني داشيسينلار، ربّه خئدمت ادئب اونون آدي ائله برکت وره‌رک حوضوروندا دايانسينلار. اونلار بو گونه‌جک همن ائشي گؤرورلر.


text:
بونا گؤره ده لاوئلی‌لره قارداشلاري ائله بئرلئکده پاي و تورپاق مئراثي دوشمه‌دي. رب اونلارين مئراثي ائدي، نجه کي، تارينيز رب اونلارا دمئشدي.


text:
اوّلکي کئمي گئنه ده قيرخ گون-قيرخ گجه داغدا قالديم. رب بو دفه ده منی اشئتدي و اونا گؤره ائستمه‌دي کی، سئزي قيرسين.


text:
سونرا رب منه ددي: «قالخ، کؤچَن خالقين قاباغيندا گت کي، آتالارينا ورمه‌سئني آند ائچدئيئم تورپاغا گئرئب اورايا مالئک اولسونلار.»


text:
ائندي، ای ائسرايئل، تارين رب سندن نه ائسته‌يئر؟ مگر بونو ائسته‌مئر کي، تارين ربدن قورخاسان، اونون بوتون يوللاريني توتاسان، اونو سِوه‌سن، و تارين ربّه بوتون اوره‌يئنله و بوتون جانينلا خئدمت اده‌سن،


text:
لاکئن رب آتالارينيزا شفقتلي اولدو. اونلاري سِوئب سونراکي نسئل اولان سئزي، بوگونکي کئمي، بوتون خالقلار آراسيندان سچدي.


text:
چونکي تارينيز رب آللاهلارين تاريسي، حؤکمدارلارين حؤکمراني‌دير. او طرفدارليق اتمه‌يَن، روشوت آلمايان، عظمتلي، قودرتلي، و زَهملي تاري‌دير.


text:
آتالارينيز يتمئش نفر اولاراق مئصئره گتدئلر. آمّا ائندي تارينيز رب سئزي چوخالديب گؤيده‌کي اولدوزلار قدر ادئبدئر.


text:
بو گون بئلئن کي، سئزئن بئلمه‌يَن و تارينيز ربّئن تَنبِهئني گؤرمه‌يَن اؤولادلارينيزلا دانيشميرام، سئزئنله دانيشيرام. اونون عظمتئني، قودرتلي الئني، و اوزانان قولونو گؤروبسونوز.


text:
گؤروبسونوز کي، رب مئصئر قوشونونا، اونلارين آتلارينا، دؤيوش عارابالارينا نه اتدي؛ نجه اونلاري، دالينيزجا دوشَرکَن، قيرميزي دهنزئن سولاريندا قرق اتدي. نجه اونلاري بوسبوتون محو اتدي.


text:
گؤردونوز کي، رِعوبئنلي اِلئيابين اوغوللارينا يعني داتانا و اَبئراما نه اتدي؛ بوتون ائسرايئللی‌لرئن آراسيندا يري ياردي، اونلاري و اِو اهلئني چاديرلار و اونلارا عاييد اولان بوتون جانلي‌لاري ائله برابر اودّو.


text:
بو گون سئزه بويوردوغوم امرلرئن هاميسينا عمل ادئن کي، قووّتلي اولاسينيز و مالئک اولماغينيز اوچون اوردون چاييني کچه‌جيئنئز تورپاغا گئرئب اورايا مالئک اولاسينيز.


text:
ربّئن آتالارينيزا و اونلارين اؤولادلارينا وره‌جه‌يئني آند ائچدئيي تورپاقدا اوزون عؤمور سوره‌سئنئز؛ سود و بال آخان تورپاقدا.


text:
چونکي مالئک اولماق اوچون گئره‌جيئنئز تورپاق، چيخميش اولدوغونوز مئصئر اؤلکه‌سئنه بنزه‌مئر. اورادا توخوموزونو اَکئردئنئز، بوستان کئمي آياغيزلا سولاييردينيز.


text:
آمّا مالئک اولماق اوچون گده‌جيئنئز تورپاق داغلي-دره‌لي بئر دئياردير. بو تورپاق گؤيون ياغيش سويونو ائچئر.


text:
اورا تارينيز ربّئن لوطف گؤرستدئيي اله بئر تورپاقدير کي، ائلئن اوّلئندن آخيرينا قدر تارينيز ربّئن نظري آلتيندادير.


text:
رب ديئر: "اگر بو گون سئزه بويوردوغوم امرلره ياخشي قولاق آساسينيز، تارينيز ربّي سِوئب، بوتون اوره‌يئنئزله و بوتون جانينيزلا اونا خئدمت اده‌سئنئز،


text:
او زامان تورپاغينيزا ياغيشي يعني ياز ياغيشلا پاييز ياغيشي واختلي-واختيندا وره‌جيم. او واخت تاخيلينيزي، تزه شرابينيزي و زيتون ياغينيزي ييغاجاقسينيز.


text:
يوخسا ربّئن قضبي سئزئن ضئدّئنئزه آلوولانار. او، گؤيلري باغلاييب ياغيش ياغديرماز، تورپاق محصولونو ورمز و تِزلئکله ربّئن سئزه وردئيي او ياخشي تورپاقدان محو اولارسينيز.


text:
بونا گؤره ده منئم بو سؤزلرئمي اوره‌يئنئزده و جانينيزدا ساخلايين؛ اَلئنئزه بئر نئشان کئمي، گؤزلرئنئزئن آراسينا آلين باغي کئمي باغلايين.


text:
اونلاري اؤولادلارينيزا اؤيره‌دئن. اِوئنئزده اوتوراندا، يولدا گِدنده، ياتاندا، دوراندا بونلار باره‌ده دانيشين.


text:
بله اده‌سئنئز، ربّئن آتالارينيزا وره‌جه‌يئني آند ائچدئيي تورپاقلاردا سئزئن ده، اؤولادلارينيزين دا عؤمرو اوزون اولار و گؤي يِر اوستونده دوردوقجا اورادا ياشايارسينيز.


text:
اگر عمل اتمه‌يئنئز اوچون سئزه بويوردوغوم بوتون بو امري دئقّتله يرئنه يتئره‌سئنئز، تارينيز ربّي سِوئب اونون بوتون يوللاري ائله گده‌سئنئز و فقط اونا باغلي قالاسينيز،


text:
اوندا رب قاباغينيزدان بوتون بو مئلّتلري قوواجاق و سئزدن داها بؤيوک، داها گوجلو مئلّتلرئن تورپاقلارينا مالئک اولاجاقسينيز.


text:
آياق باساجاغينيز هر ير سئزئن اولاجاق؛ سرحدئنئز صحرادان لوبنانا، فَرات چاييندان قرب دهنزئنه قدر اوزاناجاق.


text:
سئزئن قاباغينيزدا هچ کئم دايانا بئلميه‌جک؛ تارينيز رب، سئزه وعده وردئيي کئمي، آياق باساجاغينيز هر يره واهئمه و قورخونوزو ياياجاق.


text:
اگر تارينيز ربّئن امرلرئني اشئتمَيه‌سئنئز، تانيماديغينيز آيري آللاهلارين دالينجا گده‌رک، بو گون سئزه امر اتدئيئم يولدان آزاسينيز، لعنته دوچار اولاجاقسينيز.


text:
تارينيز رب مالئک اولماق اوچون گئره‌جيئنئز تورپاغا سئزي آپاراندا، گِرئزئم داغيندا برکت، عِيبال داغيندا دا لعنت قوياجاقسينيز.


text:
مگر بو ائکي داغ اوردون چايينين او بئري تاييندا، يولون شرقئنده يعني عَرابادا ياشايان کَنَعانليلار اؤلکه‌سئنده، گئلگال موقابئلئنده، مورِه پاليدلارينين يانيندا ديئل؟


text:
تارينيز ربّئن سئزه وره‌جيي تورپاغا مالئک اولماق اوچون اوردون چاييني عنقرئب کچه‌جکسئنئز. اوراني اَله کچئردئب اورادا يِرلَشَنده


text:
بونلار او قايدالار و حؤکملردئر کي، سئز گرک اونلاري عؤمور بويو او اؤلکه‌ده رئعايت اده‌سئنئز کي، آتالارينيزين تاريسي رب اوراني سئزه مولک وره‌جک.


text:
هانسي مئلّتلرئن تورپاغيني آلاسينيز، آللاهلارينا قوللوق اتدئکلري اوجا داغلاردا، تپه‌لرده، بول يارپاقلي هر آغاجين آلتيندا اولان بوتون يرلري حتمن وئران ادئن.


text:
قوربانگاهلاريني داغيديب، موقدّس سوتونلاري سينديرين، اَشِرا بوتلرئني اوددا يانديريب، تاري سايديقلاري اويما بوتلري بالتالايين و آدلاريني او يردن سئلئن.


text:
ربّی او يرده آختارين کي، تارينيز رب بوتون قبئله‌لرئنئز آراسيندان اوراني سچئر و اورايا آديني قويور اورادا ساکئن اولور. سئز اورايا گلمه‌لي‌سئنئز.


text:
يانديرما قوربانلارينيزي، قوربانلارينيزي، قازانجينيزين اوندا بئر حئصّه‌سئني، اَلئنئزئن ائعانه‌لرئني، نَذر اتدئيئنئز تقدئملري، اؤز ائختئيارينيزلا تقدئم اتدئکلرئنئزي، مال-حيوان و قويون-کچئلرئنئزئن ائلک بالالاريني اورايا گتئرئن.


text:
اورادا تارينيز ربّئن قاباغيندا عايئله‌لرئنئزله بئرلئکده يمک يئيه‌جکسئنئز، و اَل آتديغينيز هر شيده کي، تارينيز رب سئزه برکت ورئب، شادليق اده‌جکسئنئز.


text:
بو گون بورادا اتدئکلرئنئزي اورادا اصلا اتمه‌يئن. بورادا هر کس اؤز نظرئنده نه‌يي دوز ساييرسا، اونو دا ادئر.


text:
اوردون چاييني کچئب تارينيز ربّئن ائرث اولاراق سئزه وره‌جيي تورپاقدا ساکئن اولاندا، رب سئزي اطرافينيزداکي بوتون دوشمنلردن قورتاريب راحاتليق وره‌جک و اَمئن-آمانليقدا ياشاياجاقسينيز.


text:
او زامان سئزه امر اتدئيئم هر شيي تارينيز ربّئن اؤز آدينا مسکن سچه‌جيي يره گتئره‌جکسئنئز؛ يعني ائعانه‌لرئنئزي، قوربانلارينيزي، قازانجينيزين اوندا بئر حئصّه‌سئني، اَلئنئزئن قالديرما تقدئملرئني و ربّه نذر اتدئيئنئز بوتون سچمه تقدئملرئنئزي.


text:
تارينيز ربّئن قاباغيندا شادليق ادئن؛ قوي سئز، اوغوللارينيز، قيزلارينيز، قوللارينيز، کنئزلرئنئز، شهرلرئنئزده ياشايان سئزئنله بئرلئکده پايي و مئراث تورپاغي اولمايان لاوئلی‌لر سِوئنسئن.


text:
يانديرما قوربانلارينيزي او يرده تقدئم ادئن کي، رب سئزئن قبئله‌لرئنئزئن بئرئنده سچئر. سئزه امر اتدئيئم هر شيي اورادا يرئنه يتئرئن.


text:
آنجاق تارينيز ربّئن سئزه وردئيي برکته گؤره، ياشاديغينيز شهرلرده اوره‌يئنئز ائسته‌يَن قدر حيوان کسئب اَتئندن يئيه بئلرسئنئز. پاک و يا نجئس ائنسان بو اَتي جِيران و يا مارال اَتي يِدئيئنئز کئمي يئيه بئلر.


text:
تاخيلينيزين، تزه شرابلارينيزين، زيتون ياغينيزين اوندا بئر حئصّه‌سئني، مال-حيوان و قويون-کِچئلرئنئزئن ائلک بالالاريني، نَذر اتدئکلرئنئزئن هاميسيني، اؤز ائختئيارينيزلا تقدئم اتدئکلرئنئزي، و يا اَلئنئزئن ائعانه‌لرئني ياشاديغينيز شهرلرده يمه‌يئن.


text:
سئز، اوغولونوز، قيزينيز، قوللارينيز و کنئزلرئنئز، شهرلرئنئزده ياشايان لاوئلی‌لر بونلاري تارينيز ربّئن حوضوروندا، اونون سچه‌جيي يرده يئيه‌جکسئنئز. تارينيز ربّئن حوضوروندا اَل آتديغينيز هر ائشده شادليق تاپاجاقسينيز.


text:
تارينيز ربّئن سئزه وعده وردئيي کئمي سرحدئنئزي گِنئشلَندئرَنده اَت يمک ائستيه‌رک "گلئن اَت يئيَک" دئيه‌سئنئز، اوره‌يئنئز ائسته‌يَن قدر اَت يئيه بئلرسئنئز.


text:
اگر تارينيز ربّئن آديني قويماق اوچون سچه‌جيي ير سئزدن اوزاق اولسا، امر اتدئيئم کئمي ربّئن وردئيي مال-حيوانلارينيزدان، سورولرئنئزدن حيوان کسئب اؤز شهرلرئنئزده اوره‌يئنئز ائسته‌يَن قدر اَت يئيه بئلرسئنئز.


text:
لاکئن احتئياطلي اولون کي، اَتي قانلي-قانلي يميه‌سئنئز، چونکي قان، حياتدير. حياتي اَتله بئرلئکده يمه‌يئن.


text:
قان يمه‌يئن. اله کي، سن و سندن سونرا گلن اوغوللارينيز اوچون حيات خوش کچسئن، چونکي ربّئن گؤزلرئنده دوز اولاني اتمئش اولارسينيز.


text:
يانديرما قوربانلارينيزي، اَتي و قاني، تارينيز ربّئن قوربانگاهيندا تقدئم ادئن. قوربانلارينيزين قاني، تارينيز ربّئن قوربانگاهيندا تؤکولسون و اَتئني ييئن.


text:
دئقّتلي اولون کي، سئزه ددئيئم بوتون بو امرلره قولاق آساسينيز، اله کي، تارينيز ربّئن گؤزلرئنده ياخشي و دوز ائشلر گؤردويونوز اوچون سئزئن و سئزدن سونرا گلن اؤولادلارينيزين خوش بئر حياتي اولسون.


text:
تارينيز رب تورپاقلاريني آلماغا گده‌جيئنئز مئلّتلري قاباغينيزدان محو ادنده، اونلاري قوووب تورپاقلاريندا ساکئن اولاندا،


text:
اونلاري محو ادنده احتئياطلي اولون کي، اونلارين تَله‌لرئنه دوشمه‌يئب اونلارين عمل‌لرئني اتميه‌سئنئز. اونلارين آللاهلارينا طالئب اولوب دميه‌سئز کي، «بو مئلّتلر آللاهلارينا نجه قوللوق ادئردئلر، قوي من ده اله ادئم.»


text:
تارينيز رَبله بله رفتار اتمه‌يئن. اونلار اؤز آللاهلاري اوچون ربّئن نئفرت اتدئيي هر ائيرنج ائشي گؤروبلر؛ بله کي حتّا اوغوللاريني، قيزلاريني اوددا يانديراراق آللاهلارينا قوربان ادئرلر.


text:
سئزه بويوردوغوم بوتون امرلره دئقّتله عمل ادئن. اونلارا هچ نه آرتيرماييب، اونلاردان هچ نه ده اَسکئلتمه‌يئن.


text:
سونرا «تانيماديغينيز باشقا آللاهلارين دالينجا گدک و اونلارا سئتايئش ادک» دسه، بحث اتدئيي علامت و يا مؤجوزه حياتا کچسه ده،


text:
بله پيغمبرئن و يا رؤيا گؤره‌نئن سؤزلرئنه قولاق آسمايين. چونکي تارينيز رب سئزي ائمتاحان ادئر کي، سئزئن تارينيز ربّی بوتون قَلبئنئزله و بوتون جانينيزلا سِوئب سِومه‌دئيئنئزي گؤرسون.


text:
سئز تارينيز ربّئن دالينجا گدئن و اوندان قورخون. اونون امرلرئنه عمل ادئب سؤزلرئنه قولاق آسين، اونا خئدمت ادئن و اونا باغلي قالين.


text:
لاکئن او پيغمبر و يا رؤيا گؤرن اؤلدورولسون، چونکي سئزي چکئردي کي، سئزي مئصئر اؤلکه‌سئندن چيخاردان و نؤکرچئلئک اِوئندن قورتاران تارينيز ربّئن ضئدّئنه گده‌سئنئز و سئزي آلداديردي کي، تارينيز ربّئن امر اتدئيي يولدان آزاسينيز. بو جور پئسلئيي آرانيزدان محو ادئن.


text:
اگر قارداشينيز، آنانيزين اوغلو، اؤز اوغلونوز و يا قيزينيز، سِودئيئنئز آروادينيز يا دا جاندان عَزئز دوستونوز سئزي گئزلئجه توولاديب دِسه کي، «گل گدک و سنه و آتالارينيزا نامعلوم اولان باشقا آللاهلارا قوللوق ادک»


text:
اونا تسلئم اولمايين، سؤزونه ده قولاق آسمايين. اونا رحمئنئز گلمه‌سئن، اونو قورومايين، اونا پناه ورمه‌يئن.


text:
بلجه اونو داشا باسمالي‌سان، چونکي چاليشدي کي، سئزي مئصئر اؤلکه‌سئندن، نؤکرچئلئک اِوئندن چيخاردان تارينيز ربدن آزديرسين.


text:
او واخت بونون سوراغيني آلان بوتون ائسرايئللی‌لر قورخاجاقلار و بئر ده آرانيزدا بونا بَنزَر بئر پئس ائش اتميه‌جکلر.


text:
سئزئن آرانيزدان ياراماز آداملار چيخيب شهرلرئنده ياشايان آداملاري آزديريبلار و اونلارا ديئبلر کي، «گلئن تانيماديغينيز باشقا آللاهلارين دالينجا گدک و اونلارا قوللوق ادک.»


text:
بونو آراشديرين و آختاريب کامئل بئر شکئلده تفتئش ادئن. اگر اشئتدئکلرئنئز دوغرودور و آرانيزدان بئرئسئنئن بله ائيرنج ائش گؤردويو ثابئت اولونوب،


text:
او شهرده ياشايانلاري حتمن قيلينجدان کچئردئن. شهري کامئل محو ادئب، اوراداکي بوتون خالقي و حيوانلاري قيلينجدان کچئردئن.


text:
تالان ماللارينين هاميسيني ييغيب، ميدانين اورتاسينا قالايين. شهري و ماللارين هاميسيني تارينيز رب اوچون يانديرما تقدئمي اولاراق کامئل يانديرين. قوي بو شهر ابده کئمي وئرانه قالسين. بو شهر هچ واخت تزه‌دن بئنا اولماسين.


text:
محو ادئلمه‌يه وقف ادئلن ماللاردان هچ نه‌يي اَلئنئزه گؤتورمه‌يئن. او واخت ربّئن آلوولانان قضبي ياتار و آتالارينيزا آند ائچئب سؤز وردئيي کئمي سئزه رحم ادر، و سئزه مرحمت گؤرسدئب سئزي چوخالدار؛


text:
اگر تارينيز ربّئن سؤزونو اشئده‌سئنئز، بو گون سئزه ددئيئم امرلره عمل ادئب، تارينيز ربّئن گؤزونده دوز اولاني اده‌سئنئز.


text:
سئز تارينيز ربّئن اؤولاديسينيز. اؤلَن اوچون بدنئنئزي يارالامايين و ساچينيزين قاباق طرفئني قيرخمايين.


text:
چونکي سئز تارينيز ربّئن موقدّس خالقيسينيز. رب ير اوستونده اولان بوتون خالقلار آراسيندان سئزي سچئب کي، اونا مخصوص خالق اولاسينيز.


text:
لاکئن گؤوشه‌يَن و يا قوشا ديرناقلي اولان بو حيوانلارين اَتئني يِمه‌يئن: دَوه، دووشان، و قايا دووشاني. چونکي اونلار گرچي گؤوشه‌يئرلر، لاکئن قوشا ديرناقلي ديئل‌لر. بونا گؤره سئزئن اوچون حارامديرلار.


text:
لاکئن دونگوز قوشا ديرناقلي اولسا دا، گؤوشه‌مئر، او سئزئن اوچون حارامدير. اونلارين نه اَتئني ييئن، نه ده لِشئنه توخونون.


text:
اؤلو حالدا تاپيلان حيوان اَتئندن يمه‌يئن. شهرئنئزده اولان اَجنَبئيه وره بئلرسئنئز کي، يسئن، يا دا ياد اِللی‌لره ساتا بئلرسئنئز. لاکئن سئز تارين ربّئن موقدّس خالقيسينيز. کچي بالاسيني آناسينين سودونده پئشئرمه‌يئن.


text:
همئشه تارينيز ربدن قورخماغي اؤيرنمَک اوچون تاخيلينيزين، تزه شرابينيزين، زيتون ياغينيزين اوندا بئر حئصّه‌سئني، مال- حيوانينيزين، قويون- کچئلرئنئزئن ائلک بالالاريني تارينيز ربّئن حوضوروندا، اؤز آدينا مسکن سچدئيي يرده ييئن.


text:
اگر تارينيز ربّئن اؤز آدينا مسکن سچه‌جيي ير سئزدن چوخ اوزاقدادير و يولون اوزاقليغيندان سئز تارينيز ربّئن سئزه برکت وردئيي محصوللارين اوندا بئر حئصّه‌سئني اورايا آپارا بئلمئرسئنئز،


text:
بو پوللا اوره‌يئنئز ائسته‌دئيئني آلين: مال-حيوان، سورو، شراب، کفلَندئرئجي ائچکي، و يا اوره‌يئنئزئن ائسته‌دئيئني؛ سئز و اِوئنئزئن اهلي اورادا تارينيز ربّئن قاباغيندا يِيئب شادليق ادئن.


text:
شهرلرئنئزده ياشايان لاوئلی‌لري ياددان چيخارتمايين، چونکي اونلارين سئزئنله بئرلئکده پايي و ائرثي تورپاغي يوخدور.


text:
هر اوچ ائلئن آخيريندا، اوچونجو ائلده بئتَن بوتون محصولونوزون اوندا بئر حئصّه‌سئني چيخارديب شهرلرئنئزده آنبار ادئن.


text:
سئزئنله بئرلئکده پايي و ائرثي تورپاغي اولمايان لاوئلی‌لر، شهرلرئنئزده اولان قرئبلر، يِتئملر و دول‌لار قوي گلئب بوندان دويونجا يسئنلر. بله ادئن کي، تارينيز رب سئزه اَلئنئزئن بوتون زحمتئنده برکت ورسئن.


text:
بورجلارين باغيشلانما ائشئني بله ادئن: طلبکار اولان شخص قونشوسونون بورجونو باغيشلاسين؛ قونشوسونو و يا هموطنئني مجبور اتمه‌سئن کی، بورجونو گری قايتارسين، چونکي رب طرفئندن بورجلارين باغيشلانما ائلي اعلان اولوبدور.


text:
او واخت آرانيزدا کاسيب اولماز، چونکي تارينيز رب سئزه مئراث آلماق اوچون وره‌جيي تورپاقدا سئزه البتّه برکت وره‌جک،


text:
اگر تارين ربّئن سؤزوندن ائطاعت اده‌سئنئز، بو گون سئزه ددئيئم امرلرئن هاميسينا دئقّتله عمل اده‌سئنئز،


text:
تارينيز رب سئزه وعده وردئيي کئمي برکت وره‌جک. سئز بئر چوخ مئلّتلره بورج وره‌جکسئنئز، لاکئن اونلاردان بورج آلماياجاقسينيز. سئز بئر چوخ مئلّتلره حؤکمرانليق اده‌جکسئنئز، لاکئن اونلار سئزه حؤکمرانليق اتميه‌جکلر.


text:
اگر تارينيز ربّئن سئزه وره‌جيي تورپاغين هر هانسي بئر شهرئنده ياشايان هموطنلرئنئزدن بئري کاسيبدير، داش اورکلي اولمايين. کاسيب هموطنلرئنئزئن قاباغيندا اَلئنئز باغلي اولماسين.


text:
مبادا دئيه‌سئنئز: «يدّئنجی ائل يعني بورجلارين باغيشلانما ائلي ياخيندير» و اوره‌يئنئزه پئس فئکئرلر گتئره‌سئنئز. کاسيب هموطنئنئز اوچون خَسئسلئک اتمه‌يئن، اونا کؤمک اتمکدن بويون قاچيرتمايين. يوخسا او سئزدن ربّه شئکايت ادر، و گوناه قازانارسينيز.


text:
کاسيبا سخاوتله، اؤز گؤيلونوزله کؤمک ادئن، چونکي بونا گؤره تارينيز رب بوتون بويونا آلديقلارينيزا، اَل آتديغينيز هر ائشه برکت وره‌جکدئر.


text:
اؤلکه‌ده همئشه کاسيبلار اولاجاقلار، بونا گؤره من سئزه بله امر ادئرم: اؤز اؤلکه‌نئزده‌کي کاسيب و مؤحتاج هموطنلرئنئزه اَلي‌آچيق اولون.


text:
اگر عئبراني هموطنلرئنئزدن بئر کئشي و يا آرواد سئزه قول اولاراق ساتيليبسا، بو قول آلتي ائل سئزه قوللوق ادندن سونرا، يدّئنجی ائل اونو آزاد ادئن.


text:
سخاوت گؤرسدئب سورونوزدن، تاخيلينيزدان، شرابينيزدان اونا ورئن. تارينيز رب سئزه نجه برکت ورئبسه، سئز ده اونلارا اله ورئن.


text:
مئصئرده قول اولدوغونوزو، تارينيز ربّئن سئزي قورتارديغيني يادا سالين. بو گون اونا گؤره بو امري ورئرم.


text:
اگر قولونوز سئزي و سئزئن اِو اهلئنئزي سِوئر و سئزئنله خوش بئر حياتي وار و «سئزدن آيريلماق ائسته‌مئرم» ديئر،


text:
اوندا بئر بئز گؤتورون و قولونوزون قولاق مَمه‌سئني دِشئب قاپييا باغلايين. بوندان سونرا او عؤمرو بويو قولونوز قالاجاق. کنئزئنئزله ده بو جور رفتار ادئن.


text:
قولونوزو آزاد اتمک سئزه چتئن گلمه‌سئن. او، سئزه قوللوق اتدئيي آلتي ائل عرضئنده، موزدلو ائشچئدن ائکي قات آرتيق ائش گؤروبدور. سئزه تارينيز رب هر ائشده برکت وره‌جک.


text:
مال-حيوان و قويون-کچئلرئنئزئن ائلک دوغولان بالالاريندان هر اِرکَک حيواني تارينيز رب اوچون تقدئس ادئن. مال-حيوانينيزين ائلک بالالاريني ائشلَتمه‌يئن، قويون-کچئلرئنئزئن ائلک بالالارينين يونونو قيرخمايين.


text:
سئز عايئله‌لرئنئزله بئرلئکده هر ائل تارينيز ربّئن حوضوروندا، اونون سچه‌جيي يرده بو حيوانلارين اَتئني ييئن.


text:
لاکئن اگر بئر حيوانين عيبي وارسا، آخساق و يا کوردور، يا دا شئکَستي وار، اونو تارينيز ربّه قوربان اتمه‌يئن.


text:
بله حيوانلاري کسئب شهرلرئنئزده يئيه بئلرسئنئز. پاک و يا نجئس ائنسان بو اَتدن جيران و يا مارال اَتي يدئيي کئمي يئيه بئلر.


text:
آبئب آييني رئعايت ادئن و تارينيز ربّئن پاسخا بايراميني توتون. چونکي تارينيز رب سئزي مئصئردن آبئب آييندا گجه ائکن چيخارتدي.


text:
قوربان اَتي ائله بئرلئکده مايالي چؤرک يمه‌يئن؛ اونونلا يدّي گون ماياسيز چؤرک، يعني اذئيّت چؤره‌يي ييئن. چونکي مئصئر اؤلکه‌سئندن تَلَسئک چيخدينيز. اله کي، عؤمور بويو مئصئردن چيخديغينيز گونو ياددا ساخلاياسينيز.


text:
اؤلکه‌نئزئن هچ بئر يرئنده يدّي گون مايا گؤرونمه‌سئن. قوربان کَسدئيئنئز حيوانلارين اَتي بئرئنجي گونون آخشاميندان صاباحا قالماسين.


text:
آنجاق تارينيز ربّئن اؤز آدينا مسکن سچه‌جيي يرده کسئن. پاسخا قوربانيني آخشام، گون باتاندا، مئصئردن چيخديغينيز ساعاتلاردا کسئن.


text:
آلتي گون ماياسيز چؤرک ييئن. يدّئنجی گون تارينيز رب اوچون طَنطَنه‌لي ييغين کچئردئن و هچ بئر ائش گؤرمه‌يئن.


text:
تارينيز ربّئن سئزه وردئيي برکته گؤره، اؤز گؤيلو ائله تقدئم ورمکله تارينيز رب اوچون هفته‌لر بايرامي کچئردئن.


text:
تارينيز ربّئن حوضوروندا يعني اونون اؤز آدينا مسکن سچه‌جيی يرده سئز، اوغولونوز، قيزينيز، قولونوز، کنئزئنئز، شهرلرئنئزده ياشايان لاوئلی‌لر، آرانيزدا ياشايان قرئبلر، يتئملر و دول‌لار بئرلئکده شادليق اده‌جکسئنئز.


text:
خَرمَنئنئزدن، اوزوم سيخانينيزدان محصول گؤتورندن سونرا، اؤزونوز اوچون يدّي گون چارداقلار بايرامي توتون.


text:
بو بايرامدا سئز، اوغولونوز، قيزينيز، قولونوز، کنئزئنئز، شهرلرئنئزده ياشايان لاوئلی‌لر، قرئبلر، يتئملر و دول‌لارلا بئرلئکده شادليق اده‌جکسئنئز.


text:
تارينيز ربّئن سچه‌جيی يرده رب اوچون يدّي گون بو بايرامي توتون، چونکي تارينيز رب بوتون محصول‌لارينيزا، اَللرئنئزئن هر ائشئنه برکت ورئب و سئز هامينيز شادليق ائچئنده ياشاياجاقسينيز.


text:
بوتون کئشئلرئنئز ائلده اوچ دفه ماياسيز چؤرک بايراميندا، هفته‌لر بايراميندا، و چارداقلار بايراميندا تارينيز ربّئن حوضوروندا اولماق اوچون اونون سچه‌جيی يره گتسئنلر. ربّئن حوضورونا هچ کئم اَلي‌بوش گتمه‌سئن.


text:
تارينيز ربّئن سئزه وره‌جيي شهرلرده هر قبئله‌نئز اوچون قاضيلار و مأمورلار تعيئن ادئن. قوي اونلار خالقا عدالتله قضاوت اتسئنلر.


text:
حؤکم اِدَرکَن حاقسيزليق اتمه‌يئن، هچ کئمئن طرفئني ساخلامايين. روشوت آلمايين، چونکي روشوت حئکمتلي ائنسانين گؤزلرئني کور ادئر و صالح آدامين سؤزلرئني اَيری ادئر.


text:
عدالتئن، آنجاق عدالتئن دالينجا گدئن کي، ياشاياجاقسينيز و تارينيز ربّئن سئزه وره‌جيي تورپاغا مالئک اولاسينيز.


text:
هر هانسي بئر عِيب و يا شئکستي اولان اؤکوزو يا دا قويونو تارينيز ربّه قوربان اتمه‌يئن. بله اتمک تارينيز رب اوچون ائيرنجدئر.


text:
تارينيز ربّئن سئزه وره‌جيي شهرلرئن بئرئنده، اگر آرانيزدان هر هانسي بئر کئشي يا دا آرواد چيخسا کي، اونون عهدئني پوزوب و تارينيز ربّئن گؤزونده پئس اولاني ادئب،


text:
و گدئب منئم امرئمئن ضئدّئنه آيري آللاهلارا، گونه، آيا و يا گؤي جئسئملرئندن هر هانسي بئرئنه قوللوق ادئب پرستئش اتسه،


text:
اگر بو حادئثه‌دن خبردار اولاسينيز، اشئتدئکلرئنئزي دئقّتله آراشديرين. اگر بو خبر دوغرودور و بله ائيرنج شيئن ائسرايئلده باش وردئيي ثابئت اولسا،


text:
اؤلومه محکوم اولان آدام ائکي و يا اوچ نفرئن شاهئدلئيي ائله اؤلدورولمه‌لي‌دئر. تک بئر نفرئن شاهئدلئيي ائله اؤلدورولمه‌سئن.


text:
اگر شهرلرئنئزده آدام اؤلدورمک، موناقئشه و يا يوگوروب يارالاماق داعوالاري وار کي، محکمه‌لرئنئزده اونلار باره‌ده قرار چيخارتماقدا چتئنلئکلره راست گلئرسئنئز، اوندا قالخين و تارينيز ربّئن سچه‌جيی يره گدئن.


text:
او دؤورده خئدمت ادن لاوئلي کاهئنلرئن يا دا قاضينين يانينا گدئب اونلاردان بو باره‌ده نظر آلين. داعوانين قراريني اونلار سئزه اعلان اده‌جکلر.


text:
ربّئن سچه‌جيی يردن سئزه ديئلن قرارا عمل ادئن. دئقّت ادئن کي، سئزه اؤيرتدئکلرئنئن هاميسينا عمل اده‌سئنئز.


text:
هر کس کي، اهانت ادئب تارينيز ربّئن حوضوروندا دوران قاضييا و يا کاهئنه قولاق آسماسا، گرک اؤلدورولسون؛ بلجه بو پئسلئيي ائسرايئلدن سئلرسن.


text:
تارينيز ربّئن سئزه وره‌جيي تورپاغا گئرنده، اورايا مالئک اولوب اوراني مسکن ادنده، اگر دئيه‌سئنئز: «بوتون اطراف اؤلکه‌لرده‌کي کئمي بئر پادشاه تعيئن ادک.»


text:
آرخايين اولون کي، تارينيز ربّئن سچه‌جيی آدامي پادشاه قوياسينيز. پادشاه تعيئن اتدئيئنئز آدام اؤز هموطنلرئنئزدن اولمالي‌دير. هموطنئنئز اولمايان ياداِلّي بئر آدامي پادشاه اده بئلمزسئنئز.


text:
قوي پادشاه اؤزو اوچون آت چوخالتماسين. آتلاريني آرتيرماق اوچون خالقي مئصئره دؤنمه‌يه چکمه‌سئن، چونکي رب سئزه بله ديئب: «بئر ده بو يولدان گری قاييتمايين.»


text:
پادشاهليق تختئنه چيخاندا، لاوئلي کاهئنلرئن نظارتي آلتيندا بو قانوندان بئر صورتئني اؤزو اوچون طومارا يازسين.


text:
بو قانونون صورتي اونون يانيندا اولسون و عؤمرونون بوتون گونلرئنده اونو اوخوسون کي، بو قانونون بوتون سؤزلرئنه و بو قايدالارا عمل اتمکله تارينيز ربدن قورخماغي اؤيرنسئن.


text:
اله کي، اؤزونو هموطنلرئندن اوستون توتماسين و امردن نه صاغا، نه ده سولا دؤنسون. او واخت ائسرايئلده اؤزونون و نسلئنئن پادشاهليغي اوزون اولار.


text:
لاوئلي کاهئنلرئن، بوتون لاوي قبئله‌سئنئن او بئري ائسرايئللی‌لرله بئرلئکده پايي و ائرثي اولماياجاق. اونلار ربّه اودلا تقدئم ادئلَنلرله و ربّئن پايي ائله دوياجاقلار.


text:
لاوئلی‌لرئن هموطنلري آراسيندا ائرثي تورپاقلاري اولماياجاق؛ اونلارين ائرثي رب اؤزودور، نجه کي، سؤز ورئب.


text:
خالق آراسيندا اؤکوز و يا قويون قورباني تقدئم ادنلرئن کاهئنلره وره‌جيي پاي بو اولاجاق: قول، چَنه و ائچ‌آلات.


text:
تاخيلينيزين، تزه شرابينيزين، زيتون ياغينيزين نوباريني و قويونلارينيزدان قيرخديغينيز ائلک يونو کاهئنلره ورئن.


text:
چونکي تارينيز رب اونلاري و اؤولادلاريني بوتون قبئله‌لرئنئز آراسيندان سچئب کي، دائم ربّئن آدينا خئدمتده دايانسينلار.


text:
تارينيز ربّئن سئزه وره‌جيي تورپاغا گئردئيئنئز زامان، او مئلّتلرئن ائيرنج رسم-روسوملاريني اؤيره‌نئب تقلئد اتمه‌يئن.


text:
بله ائش گؤرَنلر ربّه ائيرنجدئرلر؛ و اله بو ائيرنج ائشلره گؤره تارينيز رب اونلاري سئزئن قاباغينيزدان قوواجاق.


text:
چونکي تورپاقلاريني آلاجاغينيز بو مئلّتلرئن گله‌جيي دئيَنلرئن و فالچيلارين سؤزلرئنه قولاق آسيرلار. آمّا سنه گلئنجه؛ تارينيز رب سئزئن اوچون بونا ائجازه ورمئر.


text:
تارينيز رب سئزئن اوچون آرانيزدان، اؤز هموطنلرئنئز ائچئندن منئم کئمي بئر پيغمبر يتئره‌جک. اونا قولاق آسين.


text:
چونکي خورِبده ييغيلديغينيز گون، تارينيز ربدن بونو آرزو اتمئشدئنئز: «قوي بئر ده تاريم ربّئن سَسئني اشئتمه‌يئم و بئر داها بو بؤيوک آلووو گؤرمه‌يئم، يوخسا اؤله‌رَم.»


text:
اونلار اوچون هموطنلري آراسيندان سنئن کئمي بئر پيغمبر يتئره‌جيم و سؤزلرئمي اونون آغزينا قوياجاغام. او امر اتدئيئم هر شيي اونلارا دئيه‌جک.


text:
لاکئن هانسي بئر پيغمبر اونا امر اتمه‌دئيئم سؤزو منئم آديمدا دِمَيه جورعت اتسه، و يا آيري آللاهلارين آديندا دانيشسا، او پيغمبر گرک اؤلدورولسون.»


text:
اگر بئر پيغمبر ربّئن آديندا دانيشاندا، ددئيي سؤز باش ورمَزسه، و يا دوز چيخمازسا، اونو رب دمه‌مئشدئر. او پيغمبر گوستاخليقلا دانيشيب. اوندان قورخمايين.


text:
تارينيز رب، تورپاقلاريني سئزه وره‌جيی مئلّتلري محو ادنده، و سئز اونلارين مولکونو آليب شهرلرئنده و اِولرئنده ساکئن اولاندا،


text:
اؤزون اوچون يوللار چکئب، تارينيز ربّئن سئزه مولک وره‌جيی اؤلکه‌ني اوچ بؤلگه‌يه آييرين. بله کي، آدام اؤلدورن بو شهرلردن بئرئنه قاچسين.


text:
صاغ قالماق اوچون اورايا قاچان قاتئل حاقّيندا، يعني قونشوسو ائله اوّلجه‌دن عداوتي اولمادان و بئلمه‌دن اونو اؤلدورن آدام باره‌ده قايدا بودور.


text:
مثلن، اودون کَسمَک اوچون قونشوسو ائله مِشه‌يه گدئب آغاج دوغراماق اوچون بالتا ووراندا، بالتانين دمئري ساپيندان چيخيب قونشوسونا دَيسه و قونشوسو اؤلسه، اؤلومه باعئث آدام بو شهرلردن بئرئنه قاچيب جا‌نيني قورتارسين.


text:
يوخسا قان قئصاصيني آلان قضبئنئن حئدّتئنده قاتئلئن دالينا دوشه بئلر. يول اوزاق اولسا، چاتيب اونو اؤلدوره بئلر، گرچي اونونلا قاباقدان عداوتي اولماديغينا گؤره اؤلوم جزاسينا لايئق ديئل.


text:
اگر تارينيز رب، آتالارينيزا آند ائچدئيي کئمي، سئزئن سرحدئنئزي گِنئشلَندئرسه و آتالارينيزا وعده وردئيي بوتون اؤلکه‌ني سئزه ورسه،


text:
اگر بو گون سئزه ددئيئم بو امري دئقّتله رئعايت اده‌سئنئز، يعني تارينيز ربّی سِوه‌سئز و همئشه اونون يوللاريندا يِرئيه‌سئنئز، او زامان اؤزونوز اوچون بو اوچ شهردن علاوه، اوچ شهر ده سِچئن.


text:
بلجه تارينيز ربّئن ائرث اولاراق سئزه وره‌جيی تورپاقدا گوناهسيز قان تؤکولميه‌جک؛ و هم ده قان تؤکمَکده تقصئرکار اولمازسينيز.


text:
لاکئن اگر بئرئنئن قونشوسو ائله عداوتي وار، و کمئنده دوروب اونو گؤزله‌سه و هوجوم اده‌رک اونو ووروب اؤلدورسه، و بو شهرلردن بئرئنه قاچسا،


text:
بو آدامين شهرئنئن آغساقّاللاري آدام گؤندرئب، اونو اورادان آليب، اؤلمَک اوچون قان قئصاصي آلانا تسلئم اتسئنلر.


text:
تارينيز ربّئن مالئک اولماق اوچون مئراث آلاجاغينيز ائرثئنئزده، قونشونوزون اجدادلار طرفئندن قويولان سرحدئني ديئشدئرمه‌يئن.


text:
هر هانسي بئر تقصئر و يا گوناه باره‌ده تک بئر شاهئدئن شهادتي کئفايت ديئل؛ هر ائدّئعا ائکي و يا اوچ شاهئدئن سؤزو ائله تصدئق ادئلسئن.


text:
آرالاريندا موناقئشه اولان ائکي آدام ربّئن حوضوروندا، او دؤورده خئدمت ادن کاهئنلرئن و قاضي‌لارين قاباغيندا دايانسينلار.


text:
بله آداما رحم اتمه‌يئن: جان عوضئنه جان، گؤز عوضئنه گؤز، دئش عوضئنه دئش، اَل عوضئنه اَل، آياق عوضئنه آياق.


text:
دوشمنلرئنئزئن ضئدّئنه دؤيوشه چيخاندا، آتلاري، دؤيوش عارابالاريني و سئزدن بؤيوک بئر قوشونو گؤرنده قورخمايين، چونکي سئزي مئصئر تورپاغيندان چيخاردان تارينيز رب سئزئنله‌دئر.


text:
اونلارا بله دسئن: «ای ائسرايئللی‌لر، قولاق آسين! بو گون دوشمنلرئنئزله دؤيوشه چيخيرسينيز. اوره‌يئنئز اوزولمه‌سئن. اونلاردان قورخوب اورکمه‌يئن، اونلارين قاباغيندا دا اَسمه‌يئن،


text:
افسرلر ده خالقا بله دسئنلر: «کئم وار کي، تزه اِو تئکئب و ائچئنده حله اوتورماييب؟ قوي اِوئنه قاييتسين. اولماسين کي، دؤيوشده اؤلسون و اِوئنده آيري آدام ياشاسين.


text:
کئم وار کي، اوزوم باغي ساليب، محصولونو حله ييغماييب؟ قوي او دا اِوئنه قاييتسين. اولماسين دؤيوشده اؤلسون و محصولونو آيريسي ييغسين.


text:
کئم وار کي، بئر قيزا نئشانلي اولوب، آمّا حله اِولَنمه‌يئب؟ او دا دؤنوب اِوئنه قاييتسين. اولماسين کي، دؤيوشده اؤلسون و نئشانليسيني آيري بئري آلسين.»


text:
افسرلر خالقلا دانيشماغا داوام ورئب بله دسئنلر: «کئم وار کي، قورخوسوندان اوره‌يئني ييئر؟ او آدام دؤنوب اِوئنه قاييتسين اِله کي، هموطنلرئنئن ده اوره‌يئني اؤز اوره‌يي کئمي اوزمه‌سئن.»


text:
اگر حاضير اولوب سئزئنله صولح اتسه‌لر و دروازالاريني سئزه آچسالار، او واخت اورانين بوتون اهالئسي سئزه ائجباري چاليشيب خئدمت اتسئنلر.


text:
آروادلاريني، اوشاقلاري، حيوانلاري و شهرده اولان بوتون ماللاري دا تالان ادئن. تارينيز ربّئن سئزه وردئيي دوشمن ماليني اؤزونوزه صرف اده بئلرسئنئز.


text:
سئزدن اوزاقلاردا يِرلَشَن شهرلرئن هاميسينا دا کي، ياخينينيزدا اولان مئلّتلرئن ديئللر، بله رفتار ادئن!


text:
آنجاق تارينيز ربّئن ائرث اولاراق سئزه وره‌جيی بو مئلّتلرئن شهرلرئنده نَفَسي اولان هچ بئر جانليني بِله، صاغ بوراخمايين.


text:
خئتلئلري، اِمورلولاري، کَنَعانليلاري، پِرئزلی‌لري، خئولی‌لري، يِبوسلولاري تارينيز ربّئن سئزه امر اتدئيي کئمي کامئل محو ادئن کي،


text:
آللاهلارينا اتدئکلري بوتون ائيرنج شيلرئن اتمه‌يئني سئزه اؤيرتمه‌سئنلر و سئز تارينيز ربّئن ضئدّئنه گوناه اتميه‌سئنئز.


text:
هر هانسي بئر شهرله دؤيوشَنده، اگر اورانين موحاصئره‌‌سي اوزون چکسه، آغاجلاري بالتالاييب محو اتمه‌يئن. بو آغاجلارين محصولوندان يئيه بئلرسئنئز، آمّا اونلاري قيرمايين. مگر چؤلده‌کي آغاجلار ائنساندير کي، اونلاري موحاصئره‌يه آلاسينيز؟


text:
آنجاق او آغاجلاري کَسئب محو اده‌بئلرسئنئز کي، اونلارين بار ورمه‌مکلرئني بئلئرسئنئز. سئزئنله دؤيوشه چيخان شهري آلاناجاق، موحاصئره عملئيّاتيندا بو آغاجلاردان ائستئفاده اده بئلرسئنئز.


text:
تارينيز ربّئن مالئک اولماق اوچون سئزه وره‌جيی تورپاقدا، اگر چؤلده، يره سَرئلمئش اله بئر ميئت تاپاسينيز کي، اونون کئمئن طرفئندن اؤلدورولدويو بئلئنمئر،


text:
مِيئته لاپ ياخين شهر هانسي‌دير، اورانين آغساقّاللاري ائشه قوشولماميش، يوغ تاخيلمايان بئر دئشي بوزوو گؤتورسونلر.


text:
دئشي بوزوو شوخوملانماميش، اَکئلمه‌مئش تورپاقداکي آخار سولو دره‌يه گتئرسئنلر و اورادا بوزووون بوينونو سينديرسينلار.


text:
سونرا لاوئلي کاهئنلر ده اورايا گلسئنلر، چونکي تارينيز رب اونلاري اؤزونه خئدمتچي سچئب کي، ربّئن آديندا برکت ورسئنلر؛ آرانيزداکي هر موناقئشه و دؤيوشمه داعوايا باخسينلار.


text:
ميئته لاپ ياخين شهرئن بوتون آغساقّاللاري دره‌ده بوينو سينديريلميش دئشي بوزووون اوستونده اَللرئني يوسونلار؛


text:
يارب، قورتارديغين خالقين ائسرايئلي باغيشلا. سنئن خالقين ائسرايئلي ناحاق تؤکولَن قان اوچون تقصئرکار توتما.» بلجه، قان تؤکمَک گوناهي باغيشلانار.


text:
دوشمنلرئنئزله دؤيوشه چيخاندا، و تارينيز رب اونلاري سئزئن اَلئنئزه تسلئم ادنده، و سئز اونلاري اسئر گؤتورنده،


text:
اسئر آليناندا گئيَن پالتارلاري چيخارتسين و اِوئنئزده قاليب آتا-آناسي اوچون بئر آي کامئل ياس توتسون؛ بوندان سونرا آروادي اونون يانينا گئرئب، اونون اَري اولا بئلرسئنئز و او سئزئن آروادينيز اولار.


text:
اگر او سونرادان سنئن خوشونا گلمه‌سه، گؤيلو ائسته‌دئيي کئمي اونو آزاد بوراخ. لاکئن آروادي اصلا پولا ساتا بئلمزسن، اونونلا پئس رفتار اده‌ بئلمزسن، چونکي اونو ذلئل ادئبسن.


text:
اگر بئر کئشئنئن ائکي آروادي وارسا، بئرئني سِوئب آيريسيني سِومئرسه، و هر ائکي آرواد دا اونا اوغوللار دوغموشسا، اگر ائلک اوغول سِومه‌دئيي آرواددان‌دير،


text:
بو کئشي اَملاکيني ائرث اولاراق اوغوللاري آراسيندا بؤلَنده، ائلک اوغوللوق حاقّيني سِودئيي آروادينين اوغلونا وره بئلمز.


text:
سِومه‌دئيي آروادينين اوغلونو ائلک اوغول اولاراق تانيسين و بؤلونَن مالين ائکي قات پاييني اونا ورسئن، چونکي گوجونون ائلک يادئگاري‌دير؛ ائلک اوغوللوق حاقّي اونوندور.


text:
اگر بئر آدامين دئکباش، عاصي، والئدِينئنه قولاق آسمايان، آتا-آنا تربئيه‌سئنه محل قويمايان بئر اوغلو وارسا،


text:
شهر آغساقّاللارينا بله دسئنلر: «بئزئم اوغلوموز دئکباش و عاصي‌دئر. سؤزوموزه هچ باخمير، قارينقولو و عيّاشدير.»


text:
او واخت شهرئن اهالئسي اونو داشا باسيب اؤلدورسونلر؛ بلجه بو پئسلئيي آرانيزدان تمئزله‌يئن. بوتون ائسرايئللی‌لر بو خبري اشئدئب قورخاجاقلار.


text:
ميئتي گجه آغاجدا آسيلي قويمايين. گرک اونو همئن گون باسديراسينيز، چونکي آسيلان آدام تارينين لعنتئنه دوچار اولوب. بلجه تارينيز ربّئن ائرث اولاراق سئزه وره‌جيی تورپاغي نجئسلَمَزسئنئز.


text:
اگر هموطنئنئن آزميش اؤکوز و يا قويونونو گؤره‌سن، اؤزونو گؤرمه‌مَزلئيه وورما. اؤکوزو و يا قويونو هموطنئنه گری قايتارماليسان.


text:
اگر هموطنئن سندن اوزاقدادير يا دا حيوانين کئمه عاييد اولدوغونو بئلمئرسن، اوندا اونو اؤز اِوئنه آپار. هموطنئن اونو آختاراناجاق بو حيوان اِوئنده قالسين. سونرا اونو گری قايتار.


text:
هموطنئنئن اِششه‌يئني، پالتاريني و يا ائتئردئيي آيري شيلري تاپاندا دا بو جور اتمه‌لي‌سن. اؤزونو گؤرمه‌مَزلئيه وورما.


text:
گؤرنده کي، هموطنئنئن اِششه‌يي و يا اؤکوزو يولدا ييخيليب، اؤزونو گؤرمه‌مَزلئيه وورما. گرک کؤمک ادئب حيواني آياغا قالديراسان.


text:
آرواد کئشي پالتاري، کئشي ده آرواد پالتاريني گيئنمه‌سئن؛ چونکي بله شيلري ادن هر کس تارينيز ربّه ائيرنج گؤرونور.


text:
اگر تصادوفن يولدا، آغاجدا و يا تورپاق اوستونده بئر قوش يوواسي گؤره‌سن و آنا قوش بالالارينين يا دا يومورتالارينين اوستونده اوتورموشسا، آنا قوشو بالالاري ائله بئرلئکده گؤتورمه.


text:
اؤزون اوچون بالالاريني گؤتوره بئلرسن، آمّا آناسيني گرک بوراخاسان. بله اده‌سن، حياتين خوش، عؤمرون اوزون اولار.


text:
تزه تئکدئيئن اِوئن دامينين کنارينا قيسا دووار چک کي، کئمسه داميندان ييخيليب اؤلسه، قاني اِوئنئن اوستونه دوشمه‌سئن.


text:
و اونا شر آتيب آديني لَکه‌لَسه و دسه: «بو قيزي آلديم، اونونلا ياخينليق ادندن سونرا گؤردوم کي، باکئره ديئل.»


text:
باخين، بو آدام قيزيمين آديني لَکه‌له‌يئب ديئر: «سنئن قيزيني باکئره تاپماديم.» لاکئن بو، قيزيمين اوز آغليق مَلَفه‌سي‌دئر. مَلَفه‌ني شهرئن آغساقّاللارينين قاباغينا سَرسئنلر.


text:
اونو يوز گوموش شِکِل جزاسينا محکوم ادئب، قيزين آتاسينا ورسئنلر، چونکي او آدام ائسرايئلده بئر قيزين آديني لَکه‌له‌يئب. بو آرواد همئن آدامين آروادي اولاجاق و عؤمرو بويو اونو بوشايا بئلمز.


text:
اوندا جاوان آروادي، آتاسينين اِوئنئن قاپيسينا چيخارتسينلار. شهرئن کئشئلري اونو داشا باسيب اؤلدورسونلر، چونکي آتا اِوئنده زئنا اتمکله ائسرايئلده ناموسسوزلوق ادئب. بلجه آرانيزدان بو پئسلئيي تمئزله‌يئن.


text:
کئم آيريسينين آروادي ائله ياتاقدا توتولسا، او زامان هر ائکئسي ده اؤلدورولسون؛ آرواد و آروادلا ياتان کئشي. بلجه ائسرايئلدن بو پئسلئيي تمئزله‌يئن.


text:
او زامان اونلارين ائکئسئني ده او شهرئن دروازاسينا گتئرئن و داشا باسيب اؤلدورون؛ چونکي قيز شهرده اولدوغو حالدا قيشقيرماييب، کئشي ده هموطنئنئن آروادينين ناموسونا توخونوب. بلجه آرانيزدان بو پئسلئيي آتين.


text:
اگر بئر کئشي نئشانلي قيزا چؤلده راست گلسه، اونو زورلاييب اونونلا ياخينليق اتسه، او زامان فقط اونونلا ياخينليق ادن کئشي اؤلدورولسون.


text:
جاوان آروادا هچ نه اتمه‌يئن؛ اوندا اؤلومه لايئق بئر گوناه يوخدور. اونا گؤره کي، بئر آدام قونشوسونا نجه هوجوم ادئب اؤلدورَرسه، بو ائش ده اله‌دئر.


text:
او زامان اونونلا ياخينليق ادن آدام قيزين آتاسينا اَلّي شِکِل گوموش ورسئن و همئن قيز اونون آروادي اولسون، چونکي اونو ذلئل ادئبدئر؛ او، آروادي عؤمرو بويو بوشايا بئلمز.


text:
نامشروع دوغولان ربّئن جاماعاتينا داخئل اولا بئلمز. اونون اؤولادلاري، حتّا اونونجو نسله قدر ربّئن جاماعاتينا داخئل اولا بئلمزلر.


text:
ربّئن جاماعاتينا هچ بئر عَمّونلو و يا موآبلي داخئل اولا بئلمز. اونلارين هچ بئر اؤولادي، حتّا اونونجو نسله قدر ده ربّئن جاماعاتينا اصلا داخئل اولا بئلمز،


text:
چونکي اونلار مئصئردن چيخديغينيز زامان، يولدا سئزي چؤرک و سو ائله پئشواز اتمه‌دئلر. سئزه لعنت اتمک اوچون اَرام‌نَخه‌ره‌يئمده‌کي پِتور شهرئندن بِعور اوغلو بَلعامي اوجرتله توتدولار.


text:
آمّا تارينيز رب بَلعامي اشئتمک ائستمه‌دي. تارينيز رب بو لعنتي سئزئن اوچون برکته چِوئردي، چونکي او سئزي سِوئر.


text:
آمّا اِدوملولاردان ائيرَنمه‌يئن، چونکي اونلار سئزئن قوحوملارينيزدير. مئصئرلی‌لردن ده ائيرَنمه‌يئن، چونکي تورپاقلاريندا قرئب ائدئنئز.


text:
اگر گجه ياتارکن آرانيزدا توخومو تؤکولَن شخص اولسا، او، اوردوگاهدان کنارا چيخسين و اورايا تکرار گئرمه‌سئن.


text:
اسبابلارينيز آراسيندا ير قازماق اوچون بِل ده اولسون کي، آياق يولونا گدنده ائفرازاتين اوستونو باسديرا بئله‌سئنئز.


text:
تارينيز رب سئزي قورتارماق و دوشمنلرئنئزي سئزه تسلئم اتمک اوچون اوردوگاهينيزين ائچئنده گَزئر. اونا گؤره اوردوگاهينيز موقدّس اولسون کي، رب نانَجئب بئر شي گؤروب سئزدن اوز دؤندَرمه‌سئن.


text:
آروادين و يا کئشئنئن فاحئشه‌لئکله قازانديغي قازانجي تارينيز ربّئن معبدئنه تقدئم اتمه‌يئن. هر ائکئسي تارينيز ربّه ائيرنجدئر.


text:
ياد اِللئدن فايض آلا بئلرسئنئز، آمّا هموطنئنئزدن آلمايين کي، تارينيز رب مالئک اولماق اوچون گده‌جيئز تورپاقدا اَل آتديغيز هر ائشه برکت ورسئن.


text:
تارينيز ربّه بئر نذر ادنده، نذئري يوباتمايين، چونکي اونو يرئنه يتئرمه‌مه‌يئنئز گوناه ساييلير و تارينيز رب بونو سئزدن طلب اده‌جک.


text:
دئقّت ادئن کي، آغزينيزدان چيخاني يرئنه يتئره‌سئنئز، چونکي تارينيز ربّه اؤز ائختئيارينيزلا اورَکدن نذر ادئبسئنئز.


text:
کئمسه بئر آروادي آليب، اِولئلئک زاماني اوندا اوتانديريجي بئر شي تاپديغي اوچون آروادي بَيَنمَسه، بوشانما کاغيذي يازيب اَلئنه ورسئن و اِوئندن گؤندرسئن.


text:
اگر او بئري کئشي ده اونو بَيَنمَسه، اونا بوشانما کاغيذي يازيب اَلئنه ورسئن و اِوئندن گؤندرسئن. و يا اگر اونو آلان کئشي اؤلسه،


text:
اونو اِودن چيخارتميش اوّلکي اَري اونو تکرار اؤزونه آرواد آلا بئلمز، چونکي آروادي لَکه‌له‌مئشدئر؛ بو، ربّئن حوضوروندا ائيرنجدئر. تارينيز ربّئن سئزه ائرث اولاراق وره‌جيی اؤلکه‌ده بله گوناها يول ورمه‌يئن.


text:
تزه اِولَنَن آدام دؤيوشه گتمه‌سئن. هچ وظئفه‌يه قويولماسين. قوي بئر ائل اِوئنده آزاد قاليب، آلديغي آروادي سِوئندئرسئن.


text:
اگر ائسرايئل اؤولادلاري آراسيندا کئمسه هموطنئني اوغورلاييب اونونلا ياوا رفتار ادئب و يا اونو ساتارسا، بو اوغرو اؤلدورولمه‌لي‌دئر. بلجه آرانيزدان بو پئسلئيي تمئزله‌يئن.


text:
جوزام ناخوشلوغو باره‌ده دئقّتلي اولون و لاوئلي کاهئنلرئن امر اتدئيي کئمي سئزه اؤيرده‌جکلري هر شيه دئقّتله عمل ادئن؛ اونلارا امر اتدئيئم کئمي دئقّتله عمل ادئن.


text:
گئروو گؤتوردويونوزون اوست پالتاريني گرک گون باتاندا گری قايتاراسينيز کي، او اؤز اوست پالتاريندا ياتيب سئزه خيئر-دوعا اتسئن؛ و بو، تارينيز ربّئن حوضوروندا سئزئن اوچون صالحلئک ساييلار.


text:
کاسيب و مؤحتاج بئر اوجرتله ائشلَيه‌نه ظولم اتمه‌يئن؛ ائستر بئر هموطنئنئز اولسون، ائستر اؤلکه‌نئزده‌کي شهرلرده ياشايان هر هانسي بئر قرئب.


text:
اوجرتئني هر گون، گون باتمادان قاباق ورئن، چونکي کاسيبدير و اونا اومئد باغلاييب. يوخسا سئزدن ربّه فرياد ادر و سئزه گوناه ساييلار.


text:
خاطيرلايين کي، سئز ده مئصئرده قول ائدئنئز و تارينيز رب سئزي اورادان قورتاردي. بونون اوچون بله رفتار اتمه‌يي سئزه امر ادئرم.


text:
زَمئنئزده اَکئني بئچن زامان، اگر بئر دَرز ياددان چيخارديبسينيز، اونو گؤتورمک اوچون گری قاييتمايين. قوي او، قرئبئن، يِتئمئن و دولون اولسون. او واخت تارينيز رب اَله گؤتوردويونوز هر ائشده سئزه برکت ورر.


text:
زيتون آغاجلارينيزي دؤيوب زيتون ييغان زامان، بوداقلاردا قالاني دنله‌مک اوچون گری قاييتمايين. قوي او، قرئبئن، يِتئمئن و دولون اولسون.


text:
باغينيزين اوزوملرئني ييغان زامان، تَنَکلرده قالاني اوچون گری قاييتمايين. قوي او، قرئبئن، يِتئمئن و دولون اولسون.


text:
ائنسانلار آراسيندا موناقئشه اولسا، قوي اونلار محکمه‌يه گتسئنلر. حاکئملر بو ائشه باخيب حاقلي آداما برائت، آمّا حاقسيزا جزا ورسئنلر.


text:
اگر تقصئرکار آدام کؤتَکلَنمه‌يه لايئقدئر، قوي حاکئم اونو يره اوزانديريب کؤته‌يي گوناهينين آغيرليغينا گؤره ووردورسون.


text:
تقصئرکارا قيرخ ضربدن آرتيق وورولماسين. اگر قيرخدان چوخ ضربه ووراسينيز، هموطنئنئز گؤزونوز قاباغيندا ذلئل اولا بئلر.


text:
قارداشلار بئر يرده ياشايان زامان، اگر اونلاردان بئري اؤلسه و اؤله‌نئن اوغلو اولماسا، دول آرواد آيري عايئله‌دن اولان بئر آداما اَره گتمه‌سئن. اَرئنئن قارداشي گلئب اونو آرواد آلسين و قايين-قَيّوملوق وظئفه‌سئني يرئنه يتئرسئن.


text:
کئم مرحوم قارداشينين دول آرواديني آلماق ائستَمه‌سه، دول آرواد دروازادا يِرلَشَن آغساقّاللارين يانينا گتسئن و بله دسئن: «قاينيم ائمتئناع ادئر کی، ائسرايئلده قارداشينين آديني ياشاتسين. ائسته‌مئر کی، منئم اوچون قايين-قَيّوملوق وظئفه‌سئني ائجرا اتسئن.»


text:
او واخت شهر آغساقّاللاري اونون قاينيني چاغيريب دانيشاجاقلار. اگر او عئناد ادئب گئنه ده «اونو آلميرام» دِسه،


text:
او زامان همئن آرواد آغساقّاللار قاباغيندا گلئب قاينينين چاريغيني آياغيندان چيخارتسين و اوزونه توپوروب دسئن؛ «قارداشينين نسلئني ياشاتمايانا بله ادئلئر.»


text:
اگر ائکي کئشي بئربئري ائله ساواشيرلار و اونلارين بئرئنئن آروادي ياخين گلئر کي، اَرئني دؤيَن کئشئنئن اَلئندن قورتارسين، و اَلئني اوزاديب او بئري کئشئنئن جئنسئيّت عوضووندن ياپيشير،


text:
چکي داشينيز، اؤلچونوز دوز و دقئق اولسون کي، تارينيز ربّئن سئزه وره‌جيی تورپاقدا اوزون عؤمور سوره‌سئنئز.


text:
سئز يورولوب اَلدن دوشَرکَن، اونلار يولدا سئزه هوجوم اتدئلر، آرخادا قالان بوتون گوجسوزلري قيرديلار؛ و تاريدان قورخماديلار.


text:
تارينيز رب مولک اتمک اوچون ائرث اولاراق سئزه وره‌جيی تورپاقدا و اطرافينيزدا اولان دوشمنلرئن هاميسيندان راحاتليق ورنده، گؤيلرئن آلتيندان عَمالِقلي‌لرئن خاطئره‌سئني سئلئن؛ بونو گرک ياددان چيخارتماياسينيز.


text:
تارينيز ربّئن سئزه وره‌جيی اؤلکه‌نئن تورپاقلاريندان ييغديغينيز بوتون محصوللارين نوباريني گؤتوروب، بئر سبده ييغين. سونرا تارينيز ربّئن اؤز آدينا مسکن سچه‌جيی يره گدئن.


text:
او دؤورده خئدمت ادن کاهئنئن يانينا گدئب ديئن: «تاريم ربّه بو گون اعلان ادئرم کي، ربّئن آتالاريميزا ورميه آند ائچدئيي اؤلکه‌يه داخئل اولموشام.»


text:
تارينيز ربّئن قاباغيندا جاواب ورئب ديئن: «آتام کؤچَري اَرَملي ائدي، مئصئره گدئب اورادا ساکئن اولدو، سايدا چوخ آز ائدي؛ لاکئن بؤيوک، گوجلو و چوخ‌سايلي بئر مئلّت اولدو.


text:
او واخت آتالاريميزين تاريسي ربّه فرياد اتدئک و رب سَسئمئزي اشئتدي. عذابيميزي، اَذئيّتئمئزي و ذلالتئمئزي گؤردو.


text:
ائندي، يارب، منه وردئيئن تورپاغين محصول نوباريني سنه گتئرمئشَم.» سونرا سبدي تارينيز ربّئن قاباغينا قويوب اونون حوضوروندا سجده ادئن.


text:
سئز، لاوئلی‌لر، آرانيزدا ياشايان قرئبلر تارينيز ربّئن سئزه و عايئله‌نئزه وردئيي بوتون ياخشي شيلر اوچون شادليق اده‌جکسئنئز.


text:
اوچونجو ائل، اوندا بئر حئصّه‌سئني تقدئم اتمه ائلي، محصولونوزون بوتون اوندا-بئرئني بئر يانا ييغين. آييرما ائشئني قورتاراندان سونرا، اوندا-بئر حئصّه‌سئني لاوئلی‌لره، قرئبلره، يِتئملره و دول آروادلارا ورئن کي، شهرلرئنئزده اونلار دا يِيئب دويسونلار.


text:
تارينيز ربّه ديئن: «منه امر اتدئيئن بوتون امرلره موطابئق، من موقدّس پايي اِودن چيخارديب لاوئلی‌لره، قرئبلره، يِتئملره و دوللارا وردئم. امرلرئندن چيخماديم، هچ بئرئني ياددان چيخارماديم.


text:
بو پايدان ياس توتارکَن يمه‌دئم، اونو اِودن چيخارداندا نجئس ديئلدئم و اونو اؤلولره تقدئم اتمه‌دئم. تاريم ربّئن سؤزونه قولاق آسديم؛ منه امر اتدئکلرئنئن هاميسيني يرئنه يتئردئم.


text:
موقدّس مسکنئندن، گؤيلردن آشاغي‌يا باخ. خالقين ائسرايئله، آتالاريميزا ائچدئيئن آندا گؤره بئزه وردئيئن تورپاغا، سود و بال آخان تورپاغا برکت ور.»


text:
بو گون تارينيز رب سئزه امر ادئر کي، بو قايدالارا، حؤکملره عمل اده‌سئنئز. اونلارا بوتون قلبئنئزله، بوتون جانينيزلا عمل اتمک اوچون دئقّتلي اولون.


text:
بو گون ربّئن تارينيز اولدوغونو، اونون يوللاري ائله گده‌جَيئنئزي، قانونلارينا، امرلرئنه، حؤکملرئنه رئعايت اده‌جَيئنئزي، اونون سؤزونه قولاق آساجاغينيزي بيان اتدئنئز.


text:
بو گون رب سئزه وردئيي سؤزه گؤره بيان اتدي کي، اونا مخصوص خالق اولاسينيز. اونا گؤره ده بوتون امرلرئنه رئعايت اتمه‌لي‌سئنئز.


text:
او زامان ددئيي کئمي رب، ياراتديغي بوتون مئلّتلردن تعرئفده، شؤهرتده و حؤرمتده سئزي اوستون اده‌جک کي، تارينيز رب اوچون تقدئس ادئلمئش خالق اولاسينيز."


text:
موسا ائله ائسرايئلئن آغساقّاللاري خالقا بله امر اتدئلر: "بو گون سئزه بويوردوغوم بوتون امرلري ساخلايين.


text:
اوردون چاييني کچئب، تارينيز ربّئن سئزه وره‌جيی تورپاغا گدن گونده بؤيوک داشلاري دئک قويوب اَهَنگله‌يئن.


text:
آتالارينيزين تاريسي ربّئن وعده وردئيي کئمي اونون سئزه وره‌جيی اؤلکه‌يه، سود و بال آخان تورپاغا گئرنده بو قانونون بوتون سؤزلرئني بو داشلارا يازين.


text:
بو داشلاري بو گون سئزه امر اتدئيئم کئمي اوردون چاييني کچندن سونرا عِيبال داغيندا دئکله‌دئب اَهَنگله‌يئن.


text:
تارينيز ربّئن قوربانگاهيني يونولماميش داشلاردان دوزَلدئب، اوستونده تارينيز ربّه يانديرما قوربانلاري تقدئم ادئن.


text:
سونرا موسا ائله لاوئلي کاهئنلر بوتون ائسرايئللی‌لره بله ددئلر: "ای ائسرايئللی‌لر، ساکئتجه قولاق آسين! بو گون سئز تارينيز ربّئن خالقي اولوبسونوز.


text:
بو گون سئزه بويوردوغوم کئمي تارينيز ربّئن سؤزلرئنه قولاق آسيب اونون امرلرئنه و قايدالارينا عمل ادئن."


text:
"اوردون چاييني کچنده خالقا برکت ورمک اوچون بو قبئله‌لر گِرئزئم داغيندا دورسونلار: شَمعون، لاوي، يهودا، يئسّاکار، يوسئف، بِنيامئن.


text:
"لعنت اولسون او آداما کي، ربّئن ائيرَندئيي، بئر صَنَتکارين اَل ائشي اولان اويما و يا تؤکمه بوت يارادير و گئزلئجه بله شيلر برپا ادئر!"" و بوتون خالق جاواب ورسئن: "آمئن!""


text:
"لعنت اولسون او آداما کي، آتاسينين آروادي ائله ياتير! چونکي او، آتاسينين ناموسونا توخونوب"". بوتون خالق دسئن: "آمئن!""


text:
"لعنت اولسون او آداما کي، آتادان و يا آنادان بئر اولان باجيسي ائله ياتير!"" بوتون خالق دسئن: "آمئن!""


text:
"لعنت اولسون او آداما کي، بو قانونون سؤزلرئنه رئعايت اتمه‌يئر، اونو تصدئق اتمه‌يئر!"" بوتون خالق دسئن: "آمئن!""


text:
اگر تارينيز ربدن دئقّتله ائطاعت ادئب بو گون سئزه بويوردوغوم بوتون امرلرئنه عمل اده‌سئنئز، تارينيز رب سئزي ير اوزونده‌کي بوتون مئلّتلردن اوستون اده‌جک.


text:
دوغولان اؤولادلارينيز، تورپاغينيزين محصولو، حيوانلارينيزين، مال-حيوان و قويون-کچئلرئنئزئن بالالاري برکتلي اولاجاق.


text:
رب سئزه هوجوم ادن دوشمنلرئنئزي قاباغينيزدا مغلوب اده‌جک. اونلار سئزه بئر يولدان هوجوم اِنَنده قاباغينيزدان يدّي يوللا قاچاجاقلار.


text:
رب آنبارلارينيزا، اَل آتديغينيز هر ائشه برکت امر وره‌جک، و تارينيز رب سئزه وره‌جيی تورپاغا برکت ياغديراجاق.


text:
اگر تارينيز ربّئن امرلرئني ساخلاياسينيز و اونون يوللاري ائله گده‌سئنئز، رب، آند ائچدئيي کئمي، سئزي اؤزو اوچون موقدّس بئر خالق کئمي برقرار اده‌جک.


text:
رب سئزه ورميه آتالارينيزا آند ائچدئيي تورپاقدا سئزي بوللوق ائچئنده ياشاداجاق. دوغولان اؤولادلارينيزين نسلئني چوخالداجاق، حيوانلارينيزين بالالاريني، تورپاغينيزين محصولونو آرتيملي اده‌جک.


text:
رب تورپاغينيزا ياغيشي واختلي-واختيندا ياغديراجاق و اَلئنئزئن بوتون زحمتئنه برکت ورمک اوچون گؤيلردن وارلي خزئنه‌سئني آچاجاق. سئز بئر چوخ مئلّتلره بورج وره‌جکسئنئز، لاکئن هچ کئمدن بورج آلماياجاقسينيز.


text:
رب سئزي قويروق يوخ، باش اده‌جک. اگر بو گون سئزه امر اتدئيئم تارينيز ربّئن امرلرئنه قولاق آساسينيز، اونلارا دقئق عمل اده‌سئنئز، آشاغيدا يوخ، آنجاق يوخاريدا اولاجاقسينيز.


text:
بو گون سئزه امر اتدئيئم سؤزلردن کنارا، صاغا-سولا چيخمايين، آيري آللاهلارين دالينجا گتمه‌يئن، اونلارا قوللوق اتمه‌يئن.


text:
آمّا اگر تارينيز ربدن ائطاعت اتميه‌سئنئز، بو گون سئزه امر اتدئيئم امرلرئن و قايدالارين هاميسيني يرئنه يتئرميه‌سئنئز، بوتون بو لعنتلر سئزي ياخالاياجاقدير.


text:
دوغولان اؤولادلارينيز، تورپاقلارينيزين محصولو، مال-حيوان و قويون-کچئلرئنئزئن بالالاري لعنت آلتيندا اولاجاق.


text:
رب اَل آتديغينيز هر ائشده اوستونوزه لعنت گؤندره‌جک، سئزي واهئمه‌يه ساليب چاره‌سئز قوياجاق، اله کي، محو اولوب تزلئکله آرادان گده‌سئنئز، چونکي ربدن اوز دؤنده‌رئب پئس عمللر ادئبسئنئز.


text:
او سئزي وَرَم، قيزديرما، ائلتئهاب، قوووران ائستئلئک، قوراقليق ، سَموم کوله‌يي و کوفله جزالانديراجاق. سئز يوخ اولونجايا قدر بونلار سئزدن اَل چکميه‌جک.


text:
رب تورپاغينيزا ياغيش عوضئنه توز-تورپاق ياغديراجاق. سئز هلاک اولونجايا قدر گؤيدن اوستونوزه بونلار ياغاجاق.


text:
رب سئزي دوشمنلرئنئزئن قاباغيندا مغلوب اده‌جک؛ اونلارا بئر يولدان هوجوم اِنَنده، قاباقلاريندان يدّي يوللا قاچاجاقسينيز. دونيانين بوتون اؤلکه‌لرئنه دهشتلي عئبرت اولاجاقسينيز.


text:
جَسَدلرئنئز گؤيده‌کي بوتون قوشلارا، يرده‌کي حيوانلارا يِم اولاجاق، اونلاري اورکودوب قووان اولماياجاق.


text:
گون اورتا کور بئر آدامين اَل توخوندورا-توخوندورا قارانليقدا گَزدئيي کئمي گَزه‌جکسئز. يوللارينيز اوغورسوز اولاجاق، ائضطئراب چکئب دائم تالان اولاجاقسينيز. سئزي قورتاران دا اولماياجاق.


text:
نئشانلانديغينيز قيزلا آيريسي ياتاجاق. تئکدئيئنئز اِوده ياشاماياجاقسينيز. سالديغينيز باغين محصولونو دَرمَيه‌جکسئنئز.


text:
اؤکوزونوز گؤزونوز قاباغيندا کَسئله‌جک، اَتئندن يِميه‌جکسئنئز. اِششه‌يئنئز سئزدن زورلا آليناجاق و گری قايتاريلماياجاق. قويونونوز دوشمنلرئنئزه ورئله‌جک و سئزي قورتاران اولماياجاق.


text:
اوغوللارينيز و قيزلارينيز گؤزونوز قاباغيندا آيري بئر خالقا تسلئم ادئله‌جک و اونلارين حسرتئندن گون‌به‌گون گؤزلرئنئزئن نورو سؤنه‌جک. اَلئنئزدن ده هچ نه گلميه‌جک.


text:
تورپاغينيزين و بوتون زحمتئنئزئن محصولونو تانيماديغينيز بئر خالق يئيه‌جک، لاکئن سئز همئشه ائضطئراب چکئب اَزئله‌جکسئنئز.


text:
رب سئزي، اؤز اوستونوزه تعيئن اده‌جيئنئز پادشاهلا بئرلئکده اله بئر مئلّته اسئر آپارتديراجاق کي، نه اؤزونوز اونلاري تاني‌ييرسينيز نه ده آتالارينيز. اورادا آغاجدان، داشدان دوزَلدئلمئش باشقا آللاهلارا قوللوق اده‌جکسئنئز.


text:
اوزوم باغلاري ساليب بِجَره‌جکسئنئز، لاکئن اوزوموندن دَرمه‌يئب شرابيندان ائچميه‌جکسئنئز، چونکي اونلاري قورد يئيه‌جک.


text:
تورپاغينيزين هر طرفئنده زيتون آغاجلاري بئتسه ده، اونلاردان ياغ چکه بئلميه‌جکسئنئز، چونکي زيتون آغاجلارينيز اؤز مئيوه‌سئني تؤکه‌جک.


text:
بو لعنتلرئن هاميسي سئزئن اوستونوزه تؤکوله‌جک. سئزي هلاک اولاناجاق قوووب ياخالاياجاقلار، چونکي تارينيز ربدن ائطاعت اتمه‌دئنئز و سئزه بويوردوغو امرلره و قايدالارا عمل اتمه‌دئنئز.


text:
ربّئن سئزه ضئدّ گؤندره‌جيي دوشمنلره آج-سوسوز، چيلپاق و هر جور احتئياج ائچئنده قوللوق اده‌جکسئنئز. رب سئزي هلاک ادنه قدر بوينونوزا دمئر يوغ سالاجاق.


text:
رب اوزاقدان، دونيانين او بئري باشيندان بئر مئلّتي، دئلئني باشا دوشمه‌دئيئنئز بئر مئلّتي چوللانانان قارتال کئمي باشينيزا گتئره‌جک.


text:
بو مئلّت سئزي هلاک ادئنجه‌يه قدر حيوانلارينيزين بالالاريني، تورپاغينيزين محصولونو يِيئب بئتئره‌جک، سئزي محو اده‌نه قدر، سئزئن اوچون نه تاخيل، نه تزه شراب، نه زيتون ياغي، نه مال-حيوانينيزين، نه ده قويون-کچئلرئنئزئن بالالاريني قوياجاق.


text:
بوتون شهرلرئنئزي موحاصئره‌يه آليب اؤلکه‌نئزده‌کي بِل باغلاديغينيز اوجا و مؤحکم دووارلارينيزي کامئل يرله يکسان اده‌جکلر. تارينيز ربّئن سئزه وره‌جيی اؤلکه‌نئن بوتون شهرلرئني موحاصئره‌يه آلاجاقلار.


text:
موحاصئره‌يه دوشنده دوشمنلرئنئزئن سئزه وره‌جيی آجليقدان، دوغولان اؤولادلارينيزين، تارين ربّئن سئزه وردئيي اوغوللارينيزين و قيزلارينيزين اَتئني يئيه‌جکسئنئز.


text:
آرانيزدا اوره‌يي نازئک و لاپ حسّاس آدام بِله، اؤز قارداشينا، سِودئيي آروادينا، صاغ قالان اؤولادلارينا دوشمن اولاجاق.


text:
يئيه‌جيي اوشاقلارين اَتئندن اونلارين هچ بئرئنه ورميه‌جک، چونکي موحاصئره اولوناندا دوشمنلرئنئزئن ياراتديغي دارليغا گؤره بوتون شهرلرئنئزده يميه هچ نه قالماياجاق.


text:
آرانيزدا اوره‌يي نازئک و حسّاس آرواد، ظرئفلئيئندن و نازئکلئيئندن آياغيني يره باسماق ائستَمه‌يَن آرواد بِله، سِودئيي اَرئنه، اؤز اوغلونا و قيزينا رحم اتميه‌جک.


text:
بطنئندن چيخان جوفتو و دوغدوغو اوشاقلاري دوشمن اولاجاق، هچ بئر شي قالماديغي اوچون گئزلي يئيه‌جک، چونکي شهرلرئنئز موحاصئره‌يه دوشَنده دارليق اولاجاق.


text:
اگر بو کئتابا يازيلميش بو قانونون بوتون سؤزلرئنه دئقّتله عمل اتميه‌سئنئز، تارينيز ربّئن عظمتلي و زَهملي آديندان قورخماياسينيز،


text:
رب سئزي و نسلئنئزي دهشتلي بلالارا، بؤيوک و قورتارمايان موصئبتلره، صاغالماز، آغير ناخوشلوقلارا دوچار اده‌جک.


text:
گؤيده‌کي اولدوزلار قدر چوخالماق عوضئنه ساييجا چوخ آز قالاجاقسينيز، چونکي تارينيز ربدن ائطاعت اتمه‌دئنئز.


text:
سئزه ياخشيليق اتمک و آرتيرماقدان رب نجه راضي قاليرديسا، سئزي هلاک اتدئيي و يوخ اتدئيي اوچون ده اله راضي قالاجاق. مولک آلماق اوچون گده‌جيئنئز اؤلکه‌دن قوپاريلاجاقسينيز.


text:
رب سئزي دونيانين بو باشيندان او بئري باشيناجاق بوتون خالقلارين آراسينا داغيداجاق. اورادا سئزئن ده، آتالارينيزين دا تانيماديغي، آغاجدان و يا داشدان دوزَلدئلمئش باشقا آللاهلارا قوللوق اده‌جکسئنئز.


text:
بو مئلّتلر آراسيندا نه راحاتينيز اولاجاق، نه ده آياغينيز اوچون دئنجَلمَک يري. رب سئزه اورادا اورَک تئتره‌مه‌سي، گؤزلَمَکدن يورولان گؤزلر و اومئدسئزلئک وره‌جک.


text:
جانينيزين قيدئني چکه‌جکسئنئز، گجه-گوندوز واهئمه ائچئنده ياشاياجاقسينيز. حياتينيزين آسايئشي اولماياجاق.


text:
اوره‌يئنئزه دولان واهئمه‌دن و گؤزلرئنئزله گؤردويونوز حادئثه‌لر اوزوندن سحر اولاندا «کاشکي آخشام اولايدي»، آخشام اولاندا دا «کاشکي سحر اولايدي» دئيه‌جکسئنئز.


text:
من سئزه دمئشدئم کي، گلدئيئنئز يولو تکرار گؤرميه‌جکسئنئز. رب سئزي گَمئلرله مئصئره گری قايتاراجاق. اورادا قول و کنئز کئمي دوشمنلرئنئزه اؤزونوزو ساتاجاقسينيز، لاکئن سئزي پوللا آلان اولماياجاق."


text:
رب ائسرايئل اؤولادلاري ائله خورِب داغيندا عهد باغلاميشدي. موآبدا دا موسايا امر اتدي کي، تزه‌دن عهد باغلاسين. عهدئن سؤزلري بونلاردير:


text:
موسا بوتون ائسرايئللی‌لري بئر يره ييغيب اونلارا بله ددي: "ربّئن مئصئرده گؤزلرئنئز قاباغيندا فئرعونا، بوتون اعيانلارينا و بوتون اؤلکه‌سئنه نه اتدئيئني گؤردونوز.


text:
لاکئن رب بو گونه‌جک سئزه آنلاماق اوچون اورَک، گؤرمک اوچون ائکي گؤز، اشئتمک اوچون ائکي قولاق ورمه‌يئب.


text:
چؤرک يِمه‌دئنئز، شراب يا دا کِفلَندئرن ائچکي ائچمه‌دئنئز. بونلاري اونا گؤره اتمئشم کي، منئم تارينيز رب اولدوغومو بئله‌سئنئز.»


text:
بورايا چاتاندا خِشبون پادشاهي سئخونلا باشان پادشاهي عوگ بئزئمله دؤيوشه باشلاديلار. آمّا اونلاري مغلوب اتدئک.


text:
تورپاقلاريني اَله کچئردئب ائرث اولاراق رِعوبئنلی‌لره، جادلي‌لارا، مِنَسّه قبئله‌سئنئن ياريسينا وردئک.


text:
اوشاقلارينيز، آروادلارينيز، اوردوگاهينيزدا ياشاييب اودونوزو دوغرايان و سويونوزو داشييان ياد اِللی‌لر تارينيز ربّئن قاباغيندا دايانيبسينيز کي،


text:
اِله کي، بو گون او سئزي اؤز خالقي اولاراق برقرار اتسئن، سئزه سؤز وردئيي کئمي آتالارينيز ائبراهئمه، ائسحاقا، يعقوبا ائچدئيي آندا گؤره سئزئن تارينيز اولسون.


text:
مئصئرده نجه ياشاديغيميز، او بئري مئلّتلرئن آراسيندان کچئب بورايا نجه گلدئيئمئزي اؤزونوز ده بئلئرسئنئز.


text:
مبادا بو گون آرانيزدا بو مئلّتلرئن آللاهلارينا گدئب سئتايئش اتمک اوچون تارينيز ربدن اوره‌يي دؤنَن نه کئشي، نه آرواد، نه نسئل، نه ده قبئله اولسون. مبادا آرانيزدا بله زَهَرلي و آجي کؤک اولسون.


text:
بو آندين سؤزلرئني اشئدن زامان کئمسه اؤز-اؤزونه گؤز آيدينليغي ورئب بله بئر فئکره دوشمه‌سئن: «سالامات قالاجاغام، اوره‌يئمئن عئناديندا يرئدئيئم حالدا ياشاييم.» بو فئکئر سولو تورپاغا قورولوق گتئرَر.


text:
بله آدامي رب باغيشلاماق ائسته‌مز. او آدامين ضئدّئنه ربّئن قضبي قالخار و قيرتي او آدامين ضئدّئنه آلوولانار. بو کئتابدا يازيلان بوتون لعنتلر باشينا تؤکولر و رب اونون آديني گؤيون آلتيندان سئلر.


text:
رب بو شرئعت کئتابيندا يازيلان عهدئن ائچئنده‌کي لعنتلرئن هاميسينا گؤره اونو ائسرايئلئن بوتون قبئله‌لري ائچئندن چيخاردار کي، فلاکته دوشسون.


text:
گله‌جک نسئل، سئزدن سونرا گلن اؤولادلارينيز و اوزاق دئياردان گلن ياد اِللی‌لر بو اؤلکه‌نئن بلالاريني، ربّئن اورايا گؤندردئيي ناخوشلوقلاري گؤروب دئيه‌جکلر.


text:
بوتون اؤلکه ياناجاق، گوگورد و دوزلا اؤرتوله‌جک، توخوم اَکئلميه‌جک، گؤيَرتي گؤرونميه‌جک، اوت بئتميه‌جک. اؤلکه ربّئن آلوولانان قضبي ائله وئران اولاجاق، نجه کي، سودوم، گومورا، اَدما و صِبويئم يِرله بئر اولموشدو.


text:
او زامان جاواب وره‌جکلر: «چونکي اونلاري مئصئر دئياريندان چيخاردارکن آتالارينين تاريسي ربّئن اونلارلا باغلاديغي عهدي آتديلار.


text:
اونا گؤره ربّئن قضبي بو اؤلکه‌نئن ضئدّئنه آلوولاندي، اوراني بو کئتابدا يازيلان بوتون لعنتلره دوچار اتدي.


text:
رب قضب، حئرص و بؤيوک حئدّتله اونلاري اؤلکه‌لرئندن قوپارتدي و بو گون اولدوغو کئمي اونلاري آيري بئر تورپاغا آتدي.»


text:
سئرّلر تاريميز ربّئندئر، لاکئن آشکار ادئلَن شيلر بئزه و اؤولادلاريميزا ابدئلئک عاييددير، اله کي، بو قانونون بوتون سؤزلرئنه عمل ادک.


text:
بوتون بو حادئثه‌لر، قاباغينيزا قويدوغوم برکت و لعنت باشينيزا گلنده، تارينيز ربّئن سئزي داغيتديغي مئلّتلر آراسيندا بونلاري خاطيرلاياجاقسينيز.


text:
سئز و اؤولادلارينيز تارينيز ربّه طرف دؤنوب بو گون سئزه امر اتدئيئم هر ائشده اونون سؤزونو بوتون قلبئنئزله و بوتون جانينيزلا قولاغينيزدا ساخلاياسينيز،


text:
تارينيز رب سئزي اسئرلئکدن گری قايتاراجاق، سئزه رحم ادئب داغيتديغي بوتون خالقلارين آراسيندان ييغاجاق.


text:
داغيليب گؤيون آلتينداکي لاپ اوزاق اؤلکه‌يه دوشه‌سئنئز بِله، تارينيز رب سئزي اورادان ييغيب گری قايتاراجاق.


text:
سئزي آتالارينيزا مولک وردئيي تورپاغا گتئره‌جک. اورايا مالئک اولاجاقسينيز، تارينيز رب حياتينيزي خوش اده‌جک و سئزي آتالارينيزدان دا آرتيق چوخالداجاق.


text:
تارينيز رب سئزئن و اؤولادلارينيزين اوره‌يئني ختنه اده‌جک اِله کي، تارينيز ربّی بوتون قَلبئنئزله، بوتون جانينيزلا سِوه‌سئنئز و ياشاياسينيز.


text:
او واخت تارينيز رب اَلئنئزده اولان هر ائشئنئزي اوغورلو اده‌جک، سئزه چوخلو اؤولاد، حيوانلارينيزا چوخلو بالا، تورپاقلارينيزا بول محصول وره‌جک. رب آتالارينيزا ياخشيليق اتمکدن نجه راضي قاليرديسا، سئزه ده ياخشيليق اتمکدن اله راضي قالاجاق.


text:
اگر تارينيز ربدن ائطاعت ادئب اونون بو شرئعت کئتابيندا يازيلان امرلرئنه و قايدالارينا عمل اده‌سئنئز، اگر بوتون قلبئنئزله، بوتون جانينيزلا تارينيز ربّه طرف دؤنه‌سئنئز.


text:
گؤيلرده ديئل کي، دئيه‌سئنئز: «کئم بئزئم اوچون گؤيلره چيخاجاق و اونو اورادان گؤتوروب بئزه اشئتدئره‌جک کي، بئز بونا عمل ادک؟»


text:
او، دهنزئن او تاييندا ديئل کي، دئيه‌سئنئز: «کئم بئزئم اوچون دهنزئن او تايينا گده‌جک و اونو بئزئم اوچون گؤتوروب بئزه اشئتدئره‌جک کي، اونا عمل ادک؟»


text:
و سئزه بو گون امر ادئرم کي، تارينيز ربّی سِوه‌سئنئز، و يوللارينيزدا اونون امرلرئني، قايدالاريني، و حؤکملرئني رئعايت اده‌سئنئز. بله اده‌سئنئز، ياشاييب آرتاجاقسينيز و مولک آلماق اوچون گده‌جيئنئز تورپاقدا رب سئزه برکت وره‌جک.


text:
اگر اوره‌يئنئز بو يولدان آزا و اوندان ائطاعت اتميه‌سئنئز، لاکئن آزيب، باشقا آللاهلارا پرستئش ادئب اونلارا قوللوق اده‌سئنئز،


text:
بو گون سئزه اعلان ادئرم کي، محو اولاجاقسينيز. اوردون چاييني کچئب مولک آلماق اوچون گده‌جيئنئز اؤلکه‌ده اوزون عؤمور سورميه‌جکسئنئز.


text:
قاباغينيزدا حياتلا اؤلومو، برکتله لعنتي قويدوغوم اوچون بو گون گؤيو و يري سئزه شاهئد توتورام. حياتي سچئن کي، سئز و اؤولادلارينيز ياشايا بئله‌سئنئز.


text:
تارينيز ربّی سِوئن، سؤزوندن ائطاعت ادئن، و اونو مؤحکم توتون؛ چونکي سئزئن حياتينيز و عؤمرونوزون اوزونلوغو اودور. بله اده‌سئنئز، ربّئن آتالارينيز ائبراهئمه، ائسحاقا و يعقوبا ورمه‌يئني آند ائچدئيي تورپاقدا ياشاياسينيز."


text:
و اونلارا بله ددي: "آرتيق من يوز ائيئرمي ياشيندايام، داها سئزه باشچيليق اتمه‌يه طاقَتئم يوخدور. رب منه ديئبدئر کي؛ «بو اوردون چايينين او تايينا کچميه‌جکسن.»


text:
تارينيز ربدئر کي، سئزدن قاباق او تايا کچه‌جک؛ او، بو مئلّتلري قاباغينيزدان محو اده‌جک، سئز ده اوراني آلاجاقسينيز. يوشَعدئر کي، سئزئن قاباغينيزدا گدئب کچه‌جک، نجه کي، رب ديئبدئر.


text:
رب اِمورلو پادشاهلاري سئخونو و عوگو هلاک اده‌رک اؤلکه‌لرئنئن باشينا نه گتئردئيئني، بو مئلّتلرئن ده باشينا گتئره‌جک.


text:
گوجلو و اورَکلي اولون! اونلاردان قورخوب تئتره‌مه‌يئن! چونکي تارينيز رب سئزئنله گدئر. او سئزي آتماز، ترک اتمَز!""


text:
سونرا موسا يوشَعي چاغيريب بوتون ائسرايئللی‌لرئن گؤزلري قاباغيندا اونا بله ددي: "گوجلو و اورَکلي اول، چونکي ربّئن آتالارينا ورمه‌يه ائچدئيي اؤلکه‌يه بو خالقلا بئرلئکده سن گده‌جکسن. اؤلکه‌ني ائرث اولاراق اونلارا سن وره‌جکسن.


text:
موسا بو قانونو يازيب سونرا ربّئن عهد سانديغيني آپاران لاوئلي کاهئنلره و بوتون ائسرايئل آغساقّاللارينا وردی.


text:
سونرا اونلارا بله بويوردو: "هر يدّي ائلئن آخيريندا، بورجلارين باغيشلانما زامانيندا، چارداقلار بايراميندا،


text:
بوتون ائسرايئل تارينيز ربّئن حوضوروندا اولماق اوچون اونون سچه‌جيی يره گلنده، بو قانونو بوتون ائسرايئله اوخويوب اشئتدئرئن.


text:
خالقين کئشي، آرواد و اوشاقلاريني، همچئنئن شهرئنئزده ياشايان ياد اِللی‌لري ييغين. قوي هامي اِشئدئب اؤيرَنسئن و تارينيز ربدن قورخوب بو قانونون بوتون سؤزلرئنه دقئق عمل اتسئن.


text:
قوي قانونو بئلمه‌يَن اوشاقلاري دا اشئتسئنلر و مولک آلماق اوچون اوردون چاييندان کچئب گده‌جيئنئز اؤلکه‌ده عؤمور بويو تارينيز ربدن قورخماغي اؤيرَنسئنلر."


text:
سونرا رب موسايا ددي: "اؤلومونه آز قاليب. يوشَعي چاغير. حوضور چاديريندا حاضير دايانين کي، اونا امرلرئمي بئلدئرئم.» بلجه، موسا ائله يوشَع گدئب حوضور چاديريندا گؤزله‌دئلر.


text:
رب موسايا بله ددي: "عنقرئب اؤلوب آتالارينا قوشولاجاقسان؛ بو خالق دا قالخيب گده‌جيي اؤلکه‌نئن آللاهلارينا باغلانيب، منه خيانت اده‌جک. منی آتيب، اونلارلا باغلاديغيم عهدي پوزاجاقلار.


text:
او واخت اونلارا قضبلَنه‌جيم، اونلاري آتيب اونلاردان اوز دؤندره‌جيم. اونلار آيريلارينا يِم اولاجاقلار، باشلارينا چوخ بلالار و موصئبتلر گله‌جک. اله کي، همئن گون دئيه‌جکلر: «مگر بو پئسلئکلر تاريميزين بئزئمله اولماديغي اوچون باشيميزا گلمئر؟»


text:
آمّا من، اونلارين اده‌جيي پئسلئکلر اوچون، آيري آللاهلارا طرف دؤنمک اوچون، اوزومو اونلاردان گئزلَده‌جيم.


text:
ائندي اؤزونوز اوچون بو نغمه‌ني يازين و اونو ائسرايئل اؤولادلارينا اؤيره‌دئن. اونو دوداقلارينين اوستونه قويون. بله کي بو نغمه ائسرايئل اؤولادلارينين ضئدّئنه منئم شاهئدئم اولسون.


text:
چونکي اونلاري آتالارينا آند ائچدئيئم سود و بال آخان تورپاغا گتئرنده، يِيئب دويوب کؤکه‌لَنده باشقا آللاهلارا طرف دؤنوب اونلارا قوللوق اده‌جکلر، منی ردّ ادئب عهدئمي پوزاجاقلار.


text:
اونلارا چوخ پئسلئکلر و بلالار يتئشنده، بو نغمه اونلارين ضئدّئنه شاهئد کئمي سَسلَنه‌جک، چونکي بو نغمه نسئللرئن دئلئندن دوشميه‌جک؛ اونا گؤره کي، من اونلارا آند ائچدئيئم تورپاغا گتئرمَزدن اوّل، بو گون بِله، فئکئرلرئندن کچنلري بئلئرم."


text:
رب او گون نون اوغلو يوشَعي ائش باشينا قويوب ددي: "گوجلو و اورَکلي اول، چونکي ائسرايئل اؤولادلاريني اونلارا آند ائچدئيئم اؤلکه‌يه سن آپاراجاقسان و من سنئنله اولاجاغام."


text:
"بو شرئعت کئتابيني گؤتوروب تارينيز ربّئن عهد سانديغينين يانينا قويون. قوي سئزئن ضئدّئنئزه بئر شاهئد کئمي اورادا قالسين.


text:
چونکي سئزئن عاصي و دئکباش اولدوغونوزو بئلئرم. بو گون من صاغ اولاراق آرانيزدا ائکَن بِله، ربّه عاصي اولدونوز، گؤر من اؤلَندن سونرا نجه اولاجاقسينيز؟


text:
قبئله‌لرئنئزئن بوتون آغساقّال‌لاريني و سرکرده‌لرئني يانيما ييغين کي، بو سؤزلري اونلارا اشئتدئرئم، گؤيو و يِري اونلارين ضئدّئنه شاهئد توتوم.


text:
اؤلومومدن سونرا بوسبوتون فاسئد اولدوغونوزو، سئزه امر اتدئيئم يولدان آزاجاغينيزي بئلئرم. آخير گونلرده موصئبتلرله راست گله‌جکسئنئز. چونکي ربّئن گؤزونده پئس اولان ائشلري يرئنه يتئرئب، اَللرئنئزئن عمل‌لري ائله اونو قضبلَندئره‌جکسئنئز."


text:
قوي تعلئمئم باهار ياغيشلاري کئمي تؤکولسون، سؤزوم شح کئمي دوشسون، چمن اوستونه دوشَن نارين ياغيش کئمي اولسون، اوت اوستونه تؤکولَن سولارا اوخشاسين.


text:
او، قايادير، ائشلري کامئلدئر، چونکي بوتون يوللاري حاقدير، وفالي تاريدير، حاقسيزليق اوندا تاپيلماز، صالح و دوز اولان اودور.


text:
اونون ضئدّئنه خيانت اتدئلر، فاسئد اولدوقلارينا گؤره، اونون اؤولادلاري ديئل‌لر اَيري و تَرسه بئر نسئلدئرلر.


text:
ربّه بله عوض ورئرسئنئز، ای آغيلسيز، آخماق خالق؟ مگر سئزي ساتين آلان او آتانيز ديئل؟ سئزي يارادان، سئزي برقرار ادن اودور.


text:
کچن گونلري يادينيزا سالين، کچمئش نسئل‌لرئن ائللرئنه باخين، آتانيزدان سوروشون، او سئزه دئيَر، آغساقّاللارينيزدان سوروشون، اونلار سئزه دانيشارلار.


text:
اوجالاردا اولان مئلّتلره ائرثي تورپاق بؤلرکَن، بشر اؤولادلاريني آييرارکَن، ائسرايئل اؤولادلارينين سايينا گؤره خالقلارا سرحد قويدو.


text:
اونو کؤشَنده، اولويان، بوش بئر صحرادا تاپدي. اونو دؤوره‌لَدي، اونون قيدئنه قالدي، گؤز بَبه‌يي کئمي اونو حئفظ اتدي.


text:
يوواسيندا بالالاريني اوچورماغا قيشقيرتيب، اونلار اوستونده قاناد چالان قارتال کئمي، او قانادلاريني آچدي و اونلاري توتدو، اونلاري پَرلرئنئن اوستونده آپاردي.


text:
اونو ير اوزونون اوجالارينا مئندئردي، زَمئنئن محصولوندان يِدئرتدي. اونو قايادان سوزولَن باللا، چاخماق داشيندان چکئلَن ياغلا اَمئزدئردي.


text:
اونو ائنَکلرئن قاتيغي ائله، سورونون سودي ائله، قوزولارين پئيي ائله، باشانداکي قوچلارلا، تَکه‌لرله، لاپ ياخشي بوغدا ائله کؤکَلتدي. اوزومون قاني ائله شراب ائچدئن،


text:
لاکئن يِشورون کؤکه‌‌لئب تَپئک آتدي، کؤکَه‌لئبسن، يوغونلاشيبسان، پئيله‌شئبسن! سونرا اونو يارادان تاريني ترک اتدي، خئلاصکاري اولان قايايا گوستاخليق اتدي.


text:
تاري اولمايان ائبلئسلره، تانيماديقلاري آللاهلارا، آتالارينين قورخماديقلاري، آخير زامانلار تزه گلن آللاهلارا قوربان کسدئلر.


text:
او واخت رب ددي: «اونلاردان اوزومو گئزلَده‌جيم، اونلارين عاقئبتئنئن نه اولاجاغيني گؤره‌جيم. چونکي اونلار تَرسه بئر نسئل، وَفاسيز اؤولادلارديلار.


text:
منی تاري اولمايانلارلا قيرته گتئرئبلر، بوش بوتلري ائله منی قضبلَندئرئبلر. من ده اونلاري خالق اولمايان بئر خالقلا پاخيل‌ليغا سالاجاغام، آخماق بئر مئلّتله قضبلَندئره‌جيم.


text:
چونکي قضبئمدن بئر اود آلوولانيب، اؤلولر دئيارينين دئبئنه‌جک يانير. دونياني و نعمتلرئني اودوب قورتارير، داغلارين بونؤوره‌لري اودلايير.


text:
قيتليقدان تلف اولاجاقلار، وبادان قيريلاجاقلار، آجي هلاکتدن يوخ اولاجاقلار. وحشي حيوانلارين دئشلرئني، تورپاقدا سورونن ائلانلارين زَهَرئني اونلارا ساري دؤندره‌جيم.


text:
اِشئکده قيلينج اونلاري اؤولادسيز اده‌جک، اِولرئنده دهشت حؤکم سوره‌جک، جاوان اوغلاني، باکئره قيزي، سود اَمن کؤرپه‌ني، آغساچلي کئشئني محو اده‌جک.


text:
مگر دوشمنئن ائستِهزاسيندان قورخماديم کي، مبادا اونلارلا ساواشانلار سَهو آنلاييب دسئنلر: «اؤز اَللرئمئز بئزه ظفر قازانيب، بوتون بو ائشلري گؤرن رب ديئل.»


text:
اگر اونلارين قاياسي اونلاري ساتماسايدي، اگر رب اونلاري تسلئم اتمه‌سَيدي، بئر آدام مئن نفري نجه قووا بئلردي؟ ائکي کئشي اون مئن نفري نجه قاچيردا بئلردي؟


text:
تَنَکلري سودومداکي اوزوم آغاجلاريندان‌دير، گومورا باغلاريندان‌دير. اوزوملري زهرلي‌دئر، سالخيملاري آجي‌دير.


text:
قئصاص منئمدئر، عوضئني من وره‌جيم. واختي چاتارکَن آياقلاري سوروشه‌جک، چونکي اونلارين هلاک گونو ياخيندير، اجل‌لري تز چاتار.»


text:
رب اؤز خالقينين حاقيني آلاجاق. قوللارينين گوجونون قورتارديغيني گؤرنده، نه قولدان، نه آزاددان کئمسه قالماياندا، اونلارا رحم اده‌جک.


text:
قوربانلارينين پئيئني يئيَن کئم ائدي؟ مايع تقدئملرئنئن شرابيني ائچَن کئم ائدي؟ قوي سئزه کؤمک اتمک اوچون قالخسينلار، پناهگاهينيز اولسونلار.


text:
ائندي گؤرون کي، تاري فقط منم. باشقاسي يوخدور. منم اؤلدورَن و حيات ورن، منم يارالايان و شفا ورن، هچ کئم الئمدن قورتارا بئلمز.


text:
اگر شئمشک چيخان قيلينجيمي ائتئلدئب عدالتي الئمه آلسام، دوشمنلرئمدن قئصاص آلاجاغام، مندن نئفرت ادنلردن عوض چيخاجاغام.


text:
اونلارين قاني ائله اوخلاريمي کِفلَندئره‌جيم، قيلينجيم اَتي، قيريلانلارين، اسئر ادنلرئن قانيني، دوشمن رهبرلرئنئن باشيني اوداجاق.›»


text:
ای مئلّتلر، اونون خالقي ائله برابر سِوئنئن! چونکي او، قوللارينين قان قئصاصيني آلاجاق، دوشمنلرئندن عوض چيخاجاق، اؤلکه‌سي و خالقي اوچون کفّاره اده‌جک."


text:
اونلارا بله ددي: "بو گون سئزه بيان اتدئيئم سؤزلرئن هاميسينا اورَکدن باغلانين کي، اؤولادلارينيزا بو قانونون بوتون سؤزلرئنه دئقّتله عمل اتمه‌يي امر اده‌سئنئز.


text:
چونکي بو سئزئن اوچون بوش بئر سؤز ديئل؛ حقئقتن کي، بو سؤزلر حياتينيزدير. بو سؤزلر مولک آلماق اوچون اوردون چاييني کچئب گده‌جيئنئز تورپاقدا سئزه اوزون عؤمور وره‌جکدئر""


text:
"اَرئحانين موقابئلئنده، موآب تورپاغيندا اولان بو عَبارئم داغينا، نِبو داغينا چيخ. ائسرايئل اؤولادلارينا مولک وره‌جيئم کَنَعان تورپاغيني گؤر.


text:
قارداشين هارون حور داغيندا اؤلوب اجدادلارينا قوشولدوغو کئمي، سن ده چيخاجاغين داغدا اؤلوب خالقينا قوشولاجاقسان.


text:
چونکي سئن صحراسيندا، مِرئبا-قِدِش سولاريندا، ائسرايئل اؤولادلارينين قاباغيندا منئمله موقدّس کئمي رفتار اتمه‌دئن.


text:
موسا ددي: «رب سئنا داغيندان گلدي، اونلارا سِعئردن ظوهور اتدي، پاران داغيندان شفق ساچدي، اون مئنلر موقدّسلر آراسيندا گلدي. صاغ الئنده اونلار اوچون آلوو ساچان شئمشک وار ائدي.


text:
دوغوردان دا، او خالقي سِوئر! بوتون موقدّسلرئن سنئن الئنده‌دئر! اونلار سنئن آياغينين ائزلرَئنده گتدئلر؛ سؤزلرئني اشئدئرلر.


text:
موسا يهودا اوچون بله ددي: "يارب، يهودانين سَسئني اشئت، اونو اؤز خالقينا گتئر. او، اونلار اوچون اؤز اللري ائله دؤيوشدو، دوشمنلرئنئن قاباغيندا اونا کؤمک ات!""


text:
لاوي اوچون بله ددي: "تومّئمئن و اورئمئن سنئن صادئق قولون اوچون اولسون. اونو مَسّادا ائمتاحاندان کچئردئن، اونونلا مِرئبا سولاريندا موباحئثه اتدئن.


text:
او، آتا- آناسي اوچون ددي: «اونلارا نظر سالماديم.» قارداشلاريني تانيمادي، اؤولادلاريني ياددان چيخارتدي، چونکي سنئن سؤزونو ساخلاديلار، سنئن عهدئني حئفظ اتدئلر.


text:
حؤکملرئني يعقوب نسلئنه، قانونونو ائسرايئله اؤيرَده‌جکلر. اونلار حوضوروندا بوخورو، قوربانگاهيندا بوتؤو يانديرما قوربانلاريني تقدئم اده‌جکلر.


text:
يارب، اونلارين مالينا برکت ور، اَللرئنئن ائشلرئني قبول ات. اونلارين ضئدّئنه قالخانلارين، اونلاردان نئفرت ادنلرئن بِلئني قير کي، بئر داها قالخماسينلار!""


text:
بِنيامئن اوچون بله ددي: "ربّئن عزئزي اونون يانيندا اَمئن-آمانليقدا ياشاسين! رب گون بويو اونو قورويور، او دا ربّئن قوجاغيندا ساکئندئر."


text:
يوسئف اوچون بله ددي: "اونون تورپاغي ربدن برکت آلسين، گؤيون سچئلمئش شيلري ائله، شِحله، ير آلتيندا ياتان درئنلئکلرله،


text:
يِرئن لاپ قئيمتلي محصولو و بوللوغي ائله، بوتادا مسکن سالانين لوطفو ائله قوي برکت آلسين! يوسئفئن باشي اوستونه، قارداشلاريندان مومتاز اولانين باشي اوستونه قوي برکت ياغسين!


text:
او، ائلک دوغولان اؤکوز قدر هيبتلئ‌دئر، بوينوزلاري چؤل اؤکوزونون بوينوزلاري‌دير. بو بوينوزلارلا خالقلاري، بئردن ير اوزونون او بئري اوجلارينا قدر ووراجاق. باخ، بونلار اِفرايئمئن اون مئنلري، باخ، بونلار مِنَسّه‌نئن مئنلري."


text:
اونلار خالقلاري داغا چاغيراجاقلار؛ اورادا صالح قوربانلاري کَسه‌جکلر. دهنز نعمتلرئنئن بوللوغو ائله، قوملاردا گئزلَنَن خزئنه‌لرله دوياجاقلار."


text:
جاد اوچون بله ددي: "جادين اَراضئسئني آرتيرانا شوکور اولسون! جاد آصلان تَک ياشايير، قولو، باشي قوپاردير.


text:
او اؤزو اوچون ائلک حئصّه‌ني ساخلادي. چونکي اورادا سردارين پايي ساخلانيلدي. خالق رهبرلري ييغيلاندا ربّئن عدالتئني ائسرايئللی‌لره گتئردئيي حؤکملري ائجرا اتدي."


text:
نَفتالي اوچون بله ددي: "ای ربّئن لوطفو و برکتي ائله دولو اولان نَفتالي، قربي و جنوبو مولک اده‌جکسن."


text:
آشِر اوچون بله ددي: "اوغوللار آراسيندا آشِر لاپ چوخ برکت آلسين! قارداشلارينين لاپ چوخ بَيَندئيي او اولسون! آياغيني ياغا باتيرسين.


text:
سيغيناغين ابدی تاري‌دير، سني داشييان اونون ابدی قوللاري‌دير. دوشمنئني سنئن قاباغيندان قوودو، «يوخ ات اونلاري!» ددی.


text:
اونا گؤره ائسرايئل اَمئن-آمانليقدا ياشاياجاق. تاخيل و تزه شراب تورپاغيندا يعقوبون چشمه‌سي اَمئن-آمانليقدا قالاجاق، گؤيلري شِح داميزديرير.


text:
ای ائسرايئل! نجه موبارکسن، سنئن کئمي بئري مگر وار؟ ربّئن قورتارديغي خالقسان! رب قالخاندير، کؤمه‌يئنه چاتاندير، عظمتئنئن قيلينجي‌دير. سنه دوشمنلر يالتاقلاناجاق، سن اونلارين پرستئشگاهلاريني تاپدالاياجاقسان."


text:
موسا موآب اووالاريندان نِبو داغينا گدئب، اَرئحانين موقابئلئنده اولان پئسگا تپه‌سئنه چيخدي. رب اونا بوتون اؤلکه‌ني گؤرستدي. دانا قدر اوزانان گئلعادي،


text:
سونرا رب اونا ددي: "ائبراهئمه، ائسحاقا و يعقوبا ورميه آند ائچدئيئم تورپاق بودور کي، دِمئشدئم: «اوراني سئزئن اؤولادلارينيزا وره‌جيم.» من ائجازه وردئم کي، اوراني اؤز گؤزلرئنله گؤره‌سن. لاکئن اورايا گئرميه‌جکسن‌."


text:
رب اونو موآب تورپاغيندا اولان بِيت‌‌پِعورون موقابئلئنده‌کی دره‌ده دفن اتدي. بو گونه قدر هچ کئم اونون قبرئنئن يرئني بئلمئر.


text:
ائسرايئل اؤولادلاري موسا اوچون موآب اووالاريندا اوتوز گون ياس توتدولار. موسا اوچون اولان ماتم گونلري قورتاردي.


text:
نون اوغلو يوشَع حئکمت روحو ائله دولموشدو، چونکي موسا اونون اوستونه اللرئني قويموشدو؛ ائسرايئل اؤولادلاري دا اونا قولاق آسديلار و ربّئن موسايا امر اتدئيي هر شيه عمل اتدئلر.


text:
رب اونو گؤندرمئشدي کي، مئصئر تورپاغيندا فئرعونا، اونون بوتون اعيانلارينا، و بوتون اؤلکه‌سئنه چوخلو علامتلر و مؤجوزه‌لر گؤرسدسئن.


text:
"قولوم موسا اؤلدو. ائندي قالخ، سن و بوتون بو خالق اوردون چاييني کِچئب ائسرايئل اؤولادلارينا وره‌جيئم تورپاغا گدئن.


text:
صحرا و بو لوبناندان بؤيوک چايا قدر، يعني فَرات چايينا قدر، خئتلی‌لرئن بوتون اؤلکه‌سي بؤيوک دهنزه قدر کي، گونشئن باتديغي طرف اولسون، يِر سئزئن تورپاقلارينيز اولاجاق.


text:
بوتون عؤمرون بويو هچ کس سنه ضئدّ چيخا بئلميه‌جک. موسا ائله اولدوغوم کئمي، سنئنله ده اولاجاغام، سني بوراخماياجاغام، سني ترک اتميه‌جيم.


text:
آنجاق چوخ گوجلو و اورَکلي اول؛ دئقّت ات کي، قولوم موسانين سنه تاپشيرديغي بوتون قانونا عمل اده‌سن؛ اوندان نه صاغا، نه ده سولا دؤن کي، گده‌جيئن هر ياندا اوغور قازاناسان.


text:
بو شرئعت کئتابينين سؤزلري دئلئندن دوشمه‌سئن، گجه-گوندوز اونون اوستونده دوشون کي، اورادا يازيلان هر شيه دقئق عمل اده‌سن. چونکي او واخت يولون اوغورلو اولاجاق و آماجينا چاتاجاقسان.


text:
مگر سنه امر اتمه‌مئشم؟ گوجلو و اورَکلي اول! قورخما، اوره‌يئن ده اوزولمه‌سئن. چونکي تارين رب گده‌جيئن هر يرده سنئنله‌دئر."


text:
"اوردوگاهي گَزئن و خالقا امر ادئب ديئن: «اؤزونوزه آذوقه حاضيرلايين، چونکي گلن اوچ گونده اوردون چاييني کچه‌جيئک و تارينيز ربّئن سئزه مولک اولاراق وردئيي تورپاغا گئرئب اورايا مالئک اولاجاقسينيز.»""


text:
"يادينيزا سالين کي، ربّئن قولو موسا سئزه بله امراتمئشدي: «تارينيز رب سئزه راحاتليق ورئر و بو تورپاغي سئزه وره‌جک.»


text:
آروادلارينيز، اوشاقلارينيز، و مال-حيوانلارينيز اوردون چايينين بو تاييندا، موسانين سئزه وردئيي تورپاقدا قالسين. لاکئن سئز يعني سئزئن بوتون ائگئد آداملارينيز گرک سئلاحلانيب، قارداشلارينيزين قاباغيندا او تايا کچه‌سئنئز. سئز گرک اونلارا کؤمک اده‌سئنئز.


text:
او زاماناجاق کي، رب، سئزه وردئيي کئمي، سئزئن قارداشلارينيزا دا راحاتليق ورسئن و اونلار دا تارينيز ربّئن اونلارا وره‌جيی تورپاغا مالئک اولسونلار. سونرا اؤز مولکونوزه قاييديب اونا مالئک اولارسينيز، او مولک کي، ربّئن قولو موسا اوردون چايينين شرقئنده سئزه مولک وردی."


text:
نجه هر ائشده موسادان ائطاعت ادئردئک، سندن ده اِله ائطاعت اده‌جيئک. آنجاق تارين رب قوي موسا ائله اولدوغو کئمي، سنئنله ده اولسون.


text:
سنئن امرلرئنه ضئدّ چيخان و بويوردوغون سؤزه قولاق آسمايان هر کس اؤلدوروله‌جک. آنجاق سن گوجلو و اورَکلي اول."


text:
نون اوغلو يوشَع شئطّئمدن ائکي کئشئني جاسوسلوق اتمه‌يه گئزلي گؤندرئب ددي: "گدئن اورانين تورپاغيني خوصوصن ده اَرئحاني گؤزدن کچئردئن."" اونلار گتدئلر و راخاب آدلي بئر فاحئشه‌نئن اِوئنه گئرئب اورادا قالديلار.


text:
اَرئحا پادشاهينا خبر آپاريلدي: "باخ، بو گجه ائسرايئل اؤولادلاريندان بورايا آداملار گلئب کي، تورپاغيميزي گؤزدن کچئرتسئنلر."


text:
اَرئحا پادشاهي راخابا خبر گؤندرئب ددي: "سنئن يانينا گلن و سنئن اِوئنه گئرن آداملاري چيخارت، چونکي اونلار بوتون تورپاغيميزين جاسوسلوغونا گلئبلر."


text:
لاکئن راخاب او ائکي کئشئني گؤتوروب گئزلَتمئشدي. راخاب ددي: "بلی، آداملار يانيما گلمئشدي، آمّا هارادان اولدوقلاريني بئلمئردئم.


text:
آخشام واختي دروازا باغلاناندا او آداملار چيخديلار؛ بئلمئرم هارايا گتدئلر. تِز داللارينجا گدئن کي، اونلاري توتا بئله‌سئنئز."


text:
پادشاهين گؤندردئيي آداملار جاسوسلاري يول بويو اوردون چايينين کچئدئنه قدر تعقئب اتدئلر. تعقئبچئلر باييرا چيخان واخت دروازا باغلاندي.


text:
و بو آداملارا ددي: "بئلئرم کي، رب بو تورپاغي سئزه ورئب. سئز بئزي دهشته ساليبسينيز و بو تورپاغين بوتون ساکئنلري سئزئن قاباغينيزدا اَرئيئبلر.


text:
چونکي اشئتمئشئک کي، مئصئردن چيخديغينيز زامان، رب قيرميزي دهنزئن سولاريني نجه قاباغينيزدا قوروتدو و اوردون چايينين او تاييندا محو اتدئيئنئز ائکي اِمور پادشاهي سئخون و عوگا نه اتدئنئز.


text:
بونلاري اشئدنده اوره‌يئمئز اوزولدو و سئزئن قورخونوزدان، هچ کئمئن طاقتي قالمادي، چونکي تارينيز رب يوخاريدا گؤيون و آشاغيدا يِرئن تاريسي‌دير.


text:
ائندي خاهئش ادئرم، منه ربّئن آديندا آند ائچئن کي، سئزه مهرئبانليقلا رفتار اتدئيئم اوچون، سئز ده منه و آتامين عايئله‌سئنه مهرئبان اولاجاقسينيز. منه اعتئبارلي بئر نئشانه ورئن کي،


text:
آتامي، آنامي، قارداشلاريمي، باجيلاريمي، اونلارين يانيندا اولان هر کسي صاغ قوياجاقسينيز و جانيميزي اؤلومدن قورتاراجاقسينيز."


text:
آداملار اونا ددئلر: "اگر بو ائشئمئزئن اوستونو آچماياسينيز، جا‌نيميز سئزه فدا اولسون. رب بو تورپاغي بئزه ورن واخت، سؤزوموزه وفا ادئب سئزه مهرئبان اولاجاغيق."


text:
او واخت آرواد اونلاري ائپل پنجره‌دن آشاغي اِندئردي، چونکي اونون اِوي شهرئن قالا دوواريندا ائدي و او، دووارين ائچئنده ياشاييردي.


text:
آرواد اونلارا ددي: "داغليغا گدئن کي، تعقئبچئلر سئزه چاتماسينلار، اونلار قاييدانا قدر، اوچ گون اورادا گئزله‌نئن. سونرا يولونوزا داوام ورَرسئنئز."


text:
مگر بو تورپاغا گلدئيئمئز واخت، بئزي دوشوردويون پنجره‌يه بو قيرميزي ائپي باغلاياسان. آتاني، آناني، قارداشلاريني و آتانين بوتون قوحوملاريني يانينا، اؤز اِوئنه ييغ.


text:
سنئن اِوئنئن قاپيسيندان کئم باييرا چيخسا، قاني اؤز باشينا اولاجاق و بئز بونا گوناهکار اولماياجاغيق. لاکئن سنئنله بئرلئکده اِوئنده اولان هر کسه توخونولسا، قوي اونون قاني بئزئم باشيميزا اولسون.


text:
راخاب ددي: "نجه ديئرسئنئز، اله ده اولسون.» سونرا اونلاري يولا سالدي و اونلار گتدئلر. راخاب قيرميزي ائپي پنجره‌يه باغلادي.


text:
بو آداملار گتدئلر و داغليغا چيغيب، تعقئبچئلر قاييدانا قدر، اوچ گون اورادا قالديلار. تعقئبچئلر بوتون يول بويو اونلاري آختارميشديلار، لاکئن تاپماميشديلار.


text:
سونرا او ائکي کئشي گری دؤنوب داغليق بؤلگه‌دن اِندئلر، و چايي کچئب نون اوغلو يوشَعئن يانينا گلدئلر و باشلارينا گلن هر شيي اونا نقل اتدئلر.


text:
اونلار يوشَعه ددئلر: "حقئقتن، رب بوتون او تورپاغي بئزئم اَلئمئزه ورئب؛ او تورپاغين بوتون ساکئنلري ده قاباغيميزدا قورخودان اَرئيئبلر."


text:
يوشَع سحر اِرکَن قالخدي؛ اونونلا بئرلئکده بوتون ائسرايئل اؤولادلاري شئطّئمدن چيخيب اوردون چايينا گلدئلر. اونلار چايي کِچمَزدن اوّل اورادا قالديلار.


text:
و خالقا امر ادئب ددئلر: "تارينيز ربّئن عهد سانديغيني لاوئلی‌لردن اولان کاهئنلرئن داشيديغيني گؤرنده، سئز ده يرئنئزدن قالخيب اونون دالينجا گدئن.


text:
آنجاق سئزئنله اونون آراسيندا ائکي مئن قول‌آچا قدر مسافه اولمالي‌دير. اونا ياخينلاشمايين کي، هانسي يوللا گده‌جيئنئزي بئله‌سئنئز، چونکي سئز قاباق هچ واخت بو يولدان کچمه‌يئبسئنئز."


text:
کاهئنلره ده بله ددي: "عهد سانديغيني گؤتورون و خالقين قاباغيندا گدئن."" اونلار دا عهد سانديغيني گؤتوروب، خالقين قاباغيندا گتدئلر.


text:
رب يوشَعه ددي: "بو گون من سني بوتون ائسرايئللی‌لرئن گؤزونده اوجالتماغا باشلاياجاغام کي، اونلار موسا ائله اولدوغوم کئمي سنئنله ده اولدوغومو بئلسئنلر.


text:
بوندان علاوه، عهد سانديغيني داشييان کاهئنلره امر ادئب دِه: «سئز اوردون چايينين کنارينا چاتاندا اورادا دايانين.»""


text:
يوشَع ددي: "وار اولان تارينين آرانيزدا اولماسيني بوندان بئله‌جکسئنئز کي، او سئزئن قاباغينيزدان کَنَعانليلاري، خئتلئلري، خئولی‌لري، پِرئزلی‌لري، گئرگاشلي‌لاري، اِمورلولاري و يِبوسلولاري حتمن قوواجاق.


text:
بوتون يِر اوزونون صاحئبي ربّئن سانديغيني داشييان کاهئنلرئن آياقلاري اوردون چايينين سولارينا دَيَن واخت، چايين سولاري کسئله‌جک. يوخاريدان آخان سولار، ييغين حاليندا داياناجاق."


text:
بلجه خالق اوردون چاييني کچمک اوچون چاديرلاريندان چيخاندا، عهد سانديغيني داشييان کاهئنلر خالقين قاباغيندا گدئردئلر.


text:
محصول واختي عرضئنده، اوردون چايينين سولاري داشيب بوتون ساحئل‌لرئني باسيردي. سانديغي داشييان کاهئنلر اوردونا گئرنده و اونلارين آياقلاري چايين سولارينا دَيَنده،


text:
يوخاريدان آخان سولار چوخ اوزاقدا، صارِتان يانيندا اولان آدام شهرئنده، ييغين حاليندا دايانيب قالخدي؛ عَرابا گؤلونه، يعني دوز گؤلونه آخان سولار کامئل کسئلدي. بلجه خالق چايي اَرئحانين موقابئلئنده کچدي.


text:
ربّئن عهد سانديغيني داشييان کاهئنلر ده اوردون چايينين اورتاسيندا قورولوق يرده مؤحکم دوردولار. بوتون ائسرايئللی‌لر اوردون چاييني کامئل کچنه قدر قورولوق يرده گدئردئلر.


text:
اونلارا امر ادئب ده: «بورادان، اوردون چايينين اورتاسيندان، کاهئنلرئن آياقلارينين مؤحکم دوردوغو يردن اون ائکي داش گؤتورون. بو داشلاري آپاريب بو گجه قالديغينيز يرده قويون.»""


text:
يوشَع اونلارا ددي: "تارينيز ربّئن سانديغي قاباغيندان، اوردون چايينين اورتاسينا کچئب، ائسرايئل قبئله‌لرئنئن سايينا گؤره هر بئرئنئز چئينئنئزه بئر داش گؤتورون.


text:
اونلارا بله دئيَرسئنئز: «اونا گؤره دئر کي، اوردون چايينين سولاري ربّئن عهد سانديغينين قاباغيندا کسئلدي؛ عهد سانديغيني اوردون چاييندان کچئردنده، اوردون چايينين سولاري کسئلمئشدي.» بلجه بو داشلار ائسرايئل اؤولادلارينا ابدی بئر يادئگار اولاجاق."


text:
ائسرايئللی‌لر يوشَعئن امر اتدئيي کئمي اتدئلر و ربّئن يوشَعه ددئيي کئمي، ائسرايئل قبئله‌لرئنئن سايينا گؤره اوردون چايينين اورتاسيندان اون‌ائکي داش گؤتوردولر. داشلاري اؤزلري ائله گجه قالاجاقلاري يِره آپاريب، اونلاري اورادا يِره قويدولار.


text:
سونرا يوشَع اوردون چايينين اورتاسيندا، عهد سانديغيني داشييان کاهئنلرئن آياقلارينين مؤحکم دوردوغو يِره، اون ائکي داش قويدو. اونلار بو گونه قدر اوراداديرلار.


text:
سانديغي داشييان کاهئنلر اوردون چايينين اورتاسيندا دايانميشديلار، اِله کي، خالقا دمک اوچون ربّئن يوشَعه امر اتدئيي شيلر قورتاردي. نجه کي، موسا يوشَعه امراتمئشدي. خالق تَله‌سئک چايي کچدئلر.


text:
رِعوبئنلی‌لر، جادلي‌لار و مِنَسّه قبئله‌سئنئن ياريسي موسانين اونلارا ددئيي کئمي سئلاحلانيب، ائسرايئل اؤولادلارينين قاباغيندا چايي کچدئلر.


text:
او گون رب يوشَعي بوتون ائسرايئل خالقينين گؤزونده اوجالتدي. اونلار دا يوشعه چوخ حؤرمت گؤرستدئلر، نجه کي، موسايا اونون بوتون عؤمرو بويو گؤرستمئشدئلر.


text:
ربّئن عهد سانديغيني داشييان کاهئنلر اوردون چايينين اورتاسيندان چيخاندا، کاهئنلرئن آياقلاري قورولوق تورپاغا دَيَن واخت، اوردون چايينين سولاري اؤز يرئنه قاييتدي. گئنه اوّلکي کئمي سولار داشيب بوتون ساحئل‌لري باسدي.


text:
بئرئنجي آيين اونونجو گونونده، خالق اوردون چاييندان چيخيب، اَرئحانين شرق سرحدئنده اولان گئلگالدا اوردوگاه قوردولار.


text:
او، ائسرايئل اؤولادلارينا ددي: "سونرا اؤولادلارينيز آتالاريندان «بو داشلار نَيه گؤره‌دئر؟» سوروشاندا،


text:
چونکي تارينيز رب اوردون چايينين سولاريني سئز کچنه قدر قوروتدو، نجه کي، تارينيز رب قيرميزي دهنزه اتمئشدي و بئز کچنه قدر اونون سويونو قاباغيميزدا قوروتدو.


text:
اله کي، ير اوزونون بوتون خالقلاري ربّئن اَلئنئن قودرتلي اولدوغونو بئلسئن و سئز ده تارينيز ربدن ابده کئمي قورخاسينيز."


text:
اوردون چايينين قرب طرفئنده اولان بوتون اِمورلولارين پادشاهلاري، و دهنز کناريندا ياشايان بوتون کَنَعان پادشاهلاري اشئتدئلر کي، رب ائسرايئل اؤولادلارينين قاباغيندا نجه اوردون سولاريني قوروتدو، اله کي، اونلار کچسئنلر. و اورَکلري قورخويا دوشدو. ائسرايئل اؤولادلارينين واهئمه‌سئندن اونلاردا طاقت قالمادي.


text:
او زامان رب يوشَعه ددي: "اؤزون اوچون چاخماق داشيندان بيچاقلار دوزلت و ائسرايئل اؤولادلاريني قاباقکي دفه کئمي ختنه ات."


text:
يوشَع اؤزو اوچون چاخماق داشيندان بيچاقلار دوزَلدئب، گئبعَت‌‌حاعَرالوتدا ائسرايئل اؤولادلاريني ختنه اتدي.


text:
يوشَعئن ختنه اتمه‌سئنئن سببي بودور: بوتون دؤيوش قابئلئيّتي اولان اِرکَکلر، مئصئردن چيخاندان سونرا يول بويو صحرادا اؤلدولر.


text:
اورادان چيخان خالقين هاميسي ختنه‌لي ائدي، آمّا مئصئردن چيخاندان سونرا يول بويو صحرادا دوغولانلارين هچ بئري ختنه اولونماميشدي.


text:
ائسرايئل اؤولادلاري قيرخ ائل صحرادا گَزدئلر، اله کي، مئصئردن چيخان دؤيوش قابئلئيّتي اولان آداملارين هاميسي اؤلدولر. چونکي اونلار ربّئن سؤزونه قولاق آسماديلار. رب آند ائچمئشدي کي، بئزه ورمک اوچون آتالاريميزا آند ائچدئيي سود و بال آخان تورپاغي ائطاعت اتمه‌يَنلره گؤرسدميه‌جک.


text:
بونون عوضئنه رب اونلارين اؤولادلاريني يتئشدئردي و يوشَع اونلاري ختنه اتدي. چونکي اونلار ختنه‌سئز ائدئلر و يولدا اونلاري هچ کئم ختنه اتمه‌مئشدي.


text:
بوتون ائسرايئللی‌لرئن ختنه اولونماسي قورتارديقدان سونرا، اونلار صاغالانا قدر اوردوگاهدا اؤز يرلرئنده قالديلار.


text:
سونرا رب يوشَعه ددي: "مئصئر روسوايچيليغيني بو گون اوستوزدن هِل‌له‌دئب آتديم."" اونا گؤره ده بو گونه قدر او يرئن آدينا گئلگال ديئلئر.


text:
ائسرايئل اؤولادلاري گئلگالدا اوردوگاه قوردولار. آيين اون دؤردونجو گونو، آخشام واختي اَرئحا اوواسيندا پاسخا بايراميني توتدولار.


text:
پاسخانين صاباحيسي، اِله همئن گون بو تورپاغين بَهره‌سئندن اولان ماياسيز چؤرک و قووورولموش باشاق يدئلر.


text:
اونلار او تورپاغين بَهره‌سئندن يِدئکلري گونون سحري مانّانين تؤکولمه‌سي کسئلدي. آرتيق ائسرايئل اؤولادلارينين مانّاسي يوخ ائدي و او ائل کَنَعان تورپاغينين محصوللاري ائله دولانديلار.


text:
يوشَع اَرئحانين ياخينليغيندا اولاندا، باشيني قالديريب باخدي و اَلئنده سئيرئلمئش قيلينج اولان بئر شخص گؤردو کي، قاباغيندا دايانيب. يوشَع اونون يانينا گلئب اوندان سوروشدو: "سن بئزئم طرفئمئزدنسن، يوخسا دوشمنلرئمئز طرفئندن؟""


text:
او ددي: "خير، من کي، ائندي گلمئشم، ربّئن قوشونونون باشچيسي‌يام."" يوشَع اوزو اوسته يره ييخيلدي و اونا سجده ادئب ددي: "آغامين بو قولونا نه سؤزو وار؟""


text:
ربّئن قوشونونون باشچيسي يوشَعه ددي: "چاريغيني آياغيندان چيخارت، چونکي اوستونده دوردوغون ير موقدّسدئر."" و يوشَع بله اتدي.


text:
عهد سانديغينين قاباغيندا، يدّي کاهئن، قوچ بوينوزوندان اولان يدّي کَره‌ناي داشيسين. يدّئنجی گون شهري يدّي دفه دولانين و کاهئنلر کَره‌نايلاري چالسينلار.


text:
او زامان کي، اونلار قوچ بوينوزوندان اولان کَره‌نايي اوزون بئر شکئلده چاليرلار و سئز اونو اشئدئرسئنئز، بوتون خالق گور سَسله باغيرسين. او واخت شهرئن قالا دووارلاري يره ييخلار و خالقين هر بئري دايانديغي يردن شهره قالخار."


text:
نون اوغلو يوشَع کاهئنلري چاغيريب اونلارا ددي: "عهد سانديغيني گؤتورون. ربّئن سانديغي قاباغيندا يدّي کاهئن قوچ بوينوزوندان اولان يدّي کَره‌ناي داشيسين."


text:
يوشَع بونو خالقا ددئيئنده، يدّي کاهئن قوچ بوينوزوندان اولان يدّي کَره‌نايي گؤتوردولر و ربّئن قاباغيندا کچئب کَره‌نايلاري چالديلار؛ ربّئن عهد سانديغي دا اونلارين دالينجا آپاريلدي.


text:
سئلاحلي آداملار کَره‌نايلاري چالان کاهئنلرئن قاباغيندا گدئردئلر. کاهئنلر کَره‌نايلاري چالا-چالا گِدَرکن، آرخادا اولان دسته سانديغين دالينجا گدئردي.


text:
لاکئن يوشَع خالقا امر ادئب ددي: "سئزه «چيغيرين» دئيه‌جيئم گونه قدر چيغيرمايين، سَسئزي اشئتدئرمه‌يئن، آغزينيزدان هچ بئر سؤز چيخماسين. آنجاق من دئيَن واخت چيغيرين."


text:
بلجه ربّئن عهد سانديغيني شهرئن اطرافينا بئر دفه دولانديردي؛ سونرا اوردوگاها گلدئلر و اورادا گِجَله‌دئلر.


text:
يدّي کاهئن کي، قوچ بوينوزوندان اولان يدّي کَره‌نايي داشي‌ييرديلار، ربّئن سانديغي قاباغيندا گدئردئلر و کَره‌نايلاري چاليرديلار؛ سئلاحلي آداملار اونلارين قاباغيندا گدئردي. آرخا دسته ده، کاهئنلر شيپورلاري چالارکَن اونلارين دالينجا گدئردي.


text:
يدّئنجی گون تزدن سحر آچيلاندا قالخديلار و شهري يدّي دفه بو قايدا ائله دولانديلار؛ آنجاق او يدّئنجی گون، شهري يدّي دفه دولانديلار.


text:
يدّئنجی دفه دولانان زامان، کاهئنلر کَره‌نايلاري چالاندا، يوشَع خالقا ددي: "چيغيرين! چونکي رب شهري سئزه ورئب.


text:
شهر بئزه حارامدير، شهر و اوندا اولان هر شي ربّه عاييددير؛ آنجاق فاحئشه راخاب و اونونلا بئرلئکده اِوده اولانلارين هاميسي گرک صاغ قالسين. چونکي او، گؤندردئيئمئز اِلچئلري گئزلَتدي.


text:
لاکئن سئز، حارام اولموش شيلردن اوزاق دورون، اله کي، طاماحلانماييب حارام اولان شيلردن هچ نه گؤتورمَيه‌سئنئز. و ائسرايئل اوردوگاهيني لعنت آلتينا سالماييب باشينا بلا گتئرمَيه‌سئنئز.


text:
آنجاق بوتون قيزيل و گوموش، بورونج و دمئر اشيالار ربّه مخصوصدور؛ اونلار گرک ربّئن خزئنه‌سئنه ورئلسئن."


text:
خالق چيغيردي و کاهئنلر کَره‌نايلاري چالديلار. خالق کَره‌ناي سَسئني اشئدنده اوجادان چيغيردي. او واخت قالا دووارلاري ييخيليب يرله بئر اولدو و خالقين هر بئري ائره‌لي گدئب شهري آلديلار.


text:
اونلار شهرده اولانلارين هاميسيني حارام اولاراق قيلينجدان کچئردئب کامئل محو اتدئلر؛ کئشئني، آروادي، جاواني، قوجاني، اؤکوزو، قويونو، اِششه‌يي.


text:
يوشَع اؤلکه‌ني گؤزدن کچئردن او ائکي نفر جاسوسا ددي: "فاحئشه آروادين اِوئنه گدئن، اونا آند ائچدئيئنئز کئمي آروادي و اونون يانينداکيلارين هاميسيني اِودن چيخاردين."


text:
بلجه بو جاوان جاسوسلار گدئب راخابي، آتاسيني، آناسيني، قارداشلاريني، و بوتون وار-يوخونو گتئردئلر؛ اونلار حتّا اونون بوتون قوحوملاريني دا گتئردئلر و اونلاري ائسرايئل اوردوگاهينين کناريندا قويدولار.


text:
شهره و اورادا اولان هر شيه اود ووروب يانديرديلار. آنجاق قيزيل و گوموشو، بورونج و دمئر اشيالاري ربّئن خَزئنه‌سئنه قويدولار.


text:
لاکئن يوشَع فاحئشه راخابي، اونون آتاسينين عايئله‌سئني و اونون بوتون وار-يوخونو حئفظ اتدي؛ آرواد بو گونه قدر ائسرايئللی‌لرئن آراسيندا ياشاييب، چونکي اَرئحاني گؤزدن کچئرتمَک اوچون يوشَعئن گؤندردئيي اِلچئلري يانيندا گئزلَتدي.


text:
يوشَع او واخت خالقا آند ائچدئرئب اونلارا ددي: "ربّئن حوضوروندا ملعون اولسون او آدام کي، بو اَرئحا شهرئني برپا ادئر؛ بونو ادن آدام اونون بونؤوره‌سئني ائلک اوغلونون حياتي باهاسينا قوياجاق، اونون دروازالاريني دا کئچئک اوغلونون حياتي باهاسينا برپا اده‌جک."


text:
آمّا ائسرايئل اؤولادلاري حارام شيلر باره‌ده خيانت اتدئلر. چونکي يهودا قبئله‌سئندن زِراخ اوغلو زَبدي اوغلو کَرمي اوغلو آکان حارام اولونموش شيلردن گؤتوردو. اونا گؤره ده ربّئن قضبي ائسرايئل اؤولادلارينين ضئدّئنه آلوولاندي.


text:
يوشَع اَرئحادان بِيت‌آوِنئن يانيندا اولان عاي شهرئنه کي، بِيت ائلئن شرقئنده ائدي، آداملار گؤندرئب اونلارا ددي: "گدئن، اؤلکه‌ني گؤزدن کچئردئن."" آداملار چيخيب عاي شهرئني گؤزدن کچئرتدئلر.


text:
اونلار يوشَعئن يانينا قاييديب ددئلر: "بوتون خالق گتمه‌سئن، عايي وورماق اوچون آنجاق ائکي يا اوچ مئن نفر آداما احتياج وار؛ بوتون خالقي اورايا گؤندرئب يورما، چونکي اونلار آزديرلار."


text:
عايلي‌لار اونلاردان اوتوز آلتي نفر اؤلدوردولر و ائسرايئللی‌لري شهرئن دروازاسي قاباغيندان شِبارئمه قدر قوودولار و باييردان آشاغي قاچانلاري قيرديلار. اونا گؤره خالقين اوره‌يي قورخودان اَرئيئب سو کئمي اولدو.


text:
يوشَع پالتاريني جيردي، اؤزو و ائسرايئلئن آغساقّاللاري ربّئن سانديغي قاباغيندا اوزو اوسته آخشاما کئمي يره سَرئردئلر؛ و باشلارينا تورپاق تؤکدولر.


text:
يوشَع ددي: "آه، ای پروردئگار رب، آيا بئزي اِمورلولارا تسلئم اتمک اوچون، بئزي محو اتمک اوچوندور کي، بو خالقي اوردون چاييندان کچئرتدئن؟ کاشکي اوردون چايينين او تاييندا ياشاماغا راضي اولايديق.


text:
کَنَعانليلار و بو اؤلکه‌ده ياشايان بوتون خالقلار بونو اشئده‌جکلر، بئزي موحاصئره‌يه آليب، آديميزي ير اوزوندن سئله‌جکلر. بس سن اؤز بؤيوک آدين اوچون نه اده‌جکسن؟""


text:
ائسرايئللی‌لر گوناه ادئبلر و اونلارا امر اتدئيئم عهدئمي پوزوبلار. حتّا حارام اولونموش شيلردن گؤتوروبلر، اونلاردان هم اوغورلاييب هم ده مَکر ادئبلر. بوندان علاوه اونلاري اؤز اشيالاري آراسيندا گئزلَدئبلر.


text:
بونا گؤره ده ائسرايئل اؤولادلاري دوشمن قاباغيندا دورا بئلمئرلر؛ دوشمنه آرخا چِوئرئرلر. چونکي اونلار لعنته دوچار اولوبلار. اگر حارام شيلري آرانيزدان يوخ اتميه‌سئنئز، بئر داها سئزئنله اولماياجاغام.


text:
قالخ! خالقي تقدئس ات و دِه: «صاباحکي گون اوچون اؤزونوزو تقدئس ادئن، چونکي ائسرايئلئن تاريسي رب بله ديئر: ای ائسرايئللی‌لر، آرانيزدا حارام شي وار. اونو آرانيزدان گؤتورميه‌سئنئز، دوشمنلرئنئز قاباغيندا دورا بئلمزسئنئز.


text:
صاباح سحر قبئله‌به‌قبئله ربّئن حوضورونا چيخارسينيز و اونون پوشکله سچدئيي قبئله نسئل‌به‌نسئل ائره‌لي گلر. ربّئن سچدئيي نسئل، عايئله‌به‌عايئله ائره‌لي چيخار. و ربّئن گؤرستدئيي عايئله کئشي‌به‌کئشي قاباغا گلر.


text:
حارام اولونموش شيلردن گؤتورن آدام و اونا عاييد اولانلارين هاميسي اوددا يانديريلاجاق، چونکي او، ربّئن عهدئني پوزوب و ائسرايئلده روسوايچيليق ادئبدئر.»""


text:
يوشَع سحر تزدن قالخدي و ائسرايئللی‌لري، قبئله‌‌به‌قبئله ربّئن حوضورونا گتئردي و يهودا قبئله‌سي گؤتورولدو.


text:
يهودا قبئله‌سئنئن نسئل‌لرئني ائره‌لي چيخارتدي و زِراخ نسلئني گؤتوردو؛ زِراخ نسلئني عايئله‌به‌عايئله گؤره ائره‌لي چيخارتدي و زَبدي عايئله‌سي گؤتورولدو.


text:
زَبدي عايئله‌سئني کئشي‌به‌کئشي ائره‌لي چيخارتدي؛ زِراخ اوغلو، زَبدي اوغلو، کَرمي اوغلو آکان کي، يهودا قبئله‌سئندن ائدي، گؤتورولدو.


text:
يوشَع آکانا ددي: "اوغلوم، سنه يالواريرام، ائسرايئلئن تاريسي ربّی عئزّتلَندئر ، و اونو حمد ات؛ ائندي منه دِه گؤروم نه ادئبسن؟ مندن گئزلَتمه."


text:
او زامان کي، تالان مالي آراسيندا شئنعار مالي اولان گؤزل بئر پالتار، ائکي يوز شِکِل گوموش، و آغيرليغي اَلي شِکِل اولان بئر قيزيل تئکه‌سي گؤردوم، اونلارا طاماح ساليب گؤتوردوم. باخ، هاميسي چاديريمين اورتاسيندا تورپاغا باسديريليب، گوموش ده اونلارين آلتيندادير."


text:
يوشَع آداملار گؤندردي و اونلار چاديرا قاچديلار. باخ، شيلر اونون چاديريندا گئزلَدئلمئشدي، گوموش ده آلتيندا ائدي.


text:
اونلاري چاديرين ائچئندن گؤتوروب يوشَعئن و بوتون ائسرايئل اؤولادلارينين يانينا گتئردئلر و ربّئن قاباغيندا يره قويدولار.


text:
يوشَع و اونونلا بئرلئکده بوتون ائسرايئللی‌لر، زِراخ اوغلو آکاني، گوموشو، پالتاري، قيزيل تئکه‌ني، اوغوللاريني، قيزلاريني، اؤکوزلرئني، اِششَکلرئني، قويونلاريني، چاديريني و بوتون ماليني گؤتوروب، آکور دره‌سئنه چيخارتديلار.


text:
يوشَع ددي: "نه اوچون بئزي بلايا سالدين؟ رب بو گون سني بلايا سالاجاق."" بوتون ائسرايئللی‌لر اونلاري داشا باسديلار؛ سونرا دا اوددا يانديرديلار.


text:
اونلارين اوستونه بؤيوک داش قالاغي ييغديلار کي، بو گونه قدر دورور. بوندان سونرا ربّئن قضب آلووو سؤندو. بونون اوچون بو گونه قدر او يرئن آدينا آکور دره‌سي ديئلئر.


text:
رب يوشَعه ددي: "قورخما، اوره‌يئن ده اوزولمه‌سئن. بوتون دؤيوشچولرئني اؤزونله گؤتور و عاي شهرئنه هوجوم ات. باخ، من عاي شهرئنئن پادشاهيني، خالقيني، شهرئني و تورپاغيني سنه تسلئم اتمئشم.


text:
اَرئحانين و اورانين پادشاهينين باشينا نه گتئردئن، عاي شهرئنئن و اونون پادشاهينين باشينا دا اِله گتئر؛ آنجاق ماللاريني و حيوانلاريني اؤزونوز اوچون قارت ادئن. شهرئن ضئدّئنه آرخا طرفدن کمئن قورون."


text:
يوشَعله بوتون دؤيوشچولر عاي شهرئنه گتمک اوچون قالخديلار؛ يوشَع اوتوز مئن ائگئد آدام سچئب، اونلاري گجه ائکن اورايا گؤندردي.


text:
و اونلارا بله امر اتدي: "قولاق آسين، شهرئن ضئدّئنه آرخا طرفدن کمئن قوراجاقسينيز، شهردن چوخ اوزاغا گتمه‌يئن، لاکئن هامينيز حاضير دورون.


text:
من و يانيمدا اولان بوتون خالق شهره ياخينلاشاجاغيق. اوّلکي کئمي شهرئنئن ساکئنلري بئزئم ضئدّئمئزه چيخاندا، بئز ده اونلارين قاباغيندان قاچاجاغيق.


text:
آرخاميزجا او قدر آپاراجاغيق کي، شهردن اوزاق دوشسونلر. چونکي «اوّلکي کئمي قاباغيميزدان قاچيرلار» دئيه‌جکلر. بلجه اونلارين قاباغيندان قاچاجاغيق.


text:
شهري اَله کچئرتدئيئنئز زامان، شهره اود وورون. بونو ربّئن سؤزونه گؤره ادئن. گؤرون، سئزه بله امر اتدئم."


text:
بلجه، يوشَع اونلاري گؤندردي. اونلار کمئن يرئنه گتدئلر و بِيت ائلله عاي شهري آراسيندا کمئنده، عاي شهرئنئن قرب طرفئنده گؤزله‌دئلر. آمّا يوشَع گجه‌ني جاماعاتين آراسيندا کچئرتدي.


text:
يوشَع سحر تزدن دوردو، خالقا نئظام وردی، اؤزو و خالقين آغساقّاللاري خالقين قاباغيندا عاي شهرئنئن طرفئنه گتدئلر.


text:
بوتون دؤيوشچولر ده اونونلا بئرلئکده گتدئلر و ياخينلاشيب شهرئن قاباغينا گلدئلر و عاي شهرئنئن شئمال طرفئنده ييغيلديلار. ائندي يوشَعله عاي شهري آراسيندا آنجاق بئر دره وار ائدي.


text:
يوشَع بش مئنه قدر آدام گؤتوردو، اونلاري بِيت‌ ائلله عاي شهري آراسيندا، شهرئن قرب طرفئنده کمئنه قويدو.


text:
شهرئن شئماليندا اولان بوتون قوشون و شهرئن قربئنده کمئنده دورانلار دؤيوش اوچون يِرلَشدئرئلدي. يوشَع او گجه‌ني دره‌نين اورتاسينا کچئرتدي.


text:
عاي شهرئنئن پادشاهي بونو گؤردوکده، سحر تزدن شهرئن آداملاري ائله بئرلئکده تَله‌سئک قالخدي و بوتون جاماعات موعيّن يرده ائسرايئللی‌لرئن ضئدّئنه عَرابا دره‌سئنئن قاباغيندا دؤيوشه چيخديلار. لاکئن پادشاه بئلمئردي کي، شهر آرخاسيندا اونون ضئدّئنه کمئن قورولوب.


text:
يوشَعله بوتون ائسرايئللی‌لر اؤزلرئني اونلارين قاباغيندا مغلوب اولموش کئمي گؤرسدئب چؤله طرف قاچديلار.


text:
شهرده اولان بوتون جاماعات چاغيريلدي کي، اونلاري تعقئب اتسئنلر. اونلار يوشَعي تعقئب ادئب شهردن اوزاقلاشديلار.


text:
عاي و بِيت ائل شهرلرئنده بئر نفر ده قالمادي کي، ائسرايئللی‌لرئن دالينجا گتمه‌سئن. اونلار شهري آچيق قويوب ائسرايئللی‌لري تعقئب اتدئلر.


text:
او واخت رب يوشَعه ددي: "اَلئنده‌کي نئزه‌ني عاي شهرئنه طرف اوزات، چونکي اوراني سنه تسلئم اده‌جيم."" يوشَع اَلئنده‌کي نئزه‌ني عاي شهرئنه طرف اوزاتدي.


text:
يوشَع اَلئني شهره طرف اوزاتديقدا، کمئنده دورانلار جَلد يرلرئندن قالخديلار. قاچيب شهره گئردئلر و اوراني آلديلار. و تزلئکله شهره اود ووردولار.


text:
عاي شهرئنئن اهالئسي آرخايا دؤنوب باخاندا، گؤردولر کي، شهردن گؤيه توستو قالخير و اونلارين او يان بو يانا قاچماغا دا يرلري يوخ ائدي. چونکي چؤله طرف قاچان ائسرايئللی‌لر ده اونلاري تعقئب ادنلره طرف دؤندولر.


text:
يوشَع و بوتون ائسرايئللي‌لر او واخت کي، گؤردولر کمئنده اولان آداملار شهري آليبلار و شهردن توستو گؤيه قالخير، دؤنوب عاي شهرئنئن آداملارينا هوجوم اتدئلر.


text:
او بئري ائسرايئللی‌لر ده شهردن اونلارا طرف چيخديلار. او واخت اونلار ائکي طرفدن گلن ائسرايئللی‌لرئن آراسيندا تله‌يه دوشدولر. اونلاري او قدر قيرديلار کي، اونلاردان هچ کس دئري و يا قاچميش اولمادي.


text:
ائسرايئللی‌لر عاي شهرئنئن اهالئسئنئن هاميسيني اؤلدوروب قورتارانا قدر، اونلاري زَمئده و تعقئب اتدئکلري چؤلده قيلينجدان کچئرتدئلر. سونرا بوتون ائسرايئللی‌لر عاي شهرئنه قاييديب، اورادا قالانلاري دا قيلينجدان کچئرتدئلر.


text:
آنجاق ربّئن يوشَعه بويوردوغو سؤزه گؤره، ائسرايئللی‌لر او شهرئن حيوانلاريني و اشيالاريني تالان ادئب اؤزلرئنه گؤتوردولر.


text:
بلجه يوشَع عاي شهرئني يانديردي. اوراني ابدی بئر داش قالاغينا دؤندَردي، يعني بئر وئرانه‌يه کي، بو گونه قدر قالير.


text:
او، عاي شهرئنئن پادشاهيني آغاجدان آسيب آخشاما قدر ساخلادي. گون باتاندا يوشَع امر وردی و اونون جسدئني آغاجدان دوشورتدولر. اونو شهر دروازاسينين گئره‌جيئنه آتديلار. اوستونه اِله بؤيوک داش قالاغي ييغديلار کي، بو گونه کئمي قالير.


text:
او، اوستونه هچ کئمئن دمئر وورماديغي، يونولماميش داشلاردان بئر قوربانگاه دوزلتدي، نجه کي، ربّئن قولو موسا ائسرايئل اؤولادلارينا امراتمئشدي و موسانين شرئعت کئتابيندا يازيلميشدي؛ اونون اوستونده ربّه يانديرما قوربانلاري و باريش قوربانلاري تقدئم اتدئلر.


text:
يوشَع اورادا، موسانين ائسرايئل اؤولادلاري حوضوروندا يازديغي شرئعتئن بئر نوسخه‌سئني داشلار اوستونه يازدي.


text:
بوتون ائسرايئللی‌لر، آغساقّاللار، سرکرده‌لر، حاکئملر، و حتّا قرئبلر ربّئن عهد سانديغينين ائکي طرفئنده، سانديغي داشييان لاوئلي کاهئنلرئن قاباغيندا دايانديلار. خالقين ياريسي گِرِزئم داغينين، او بئري ياريسي دا عِيبال داغينين قاباغيندا دوردو. نجه کي، ربّئن قولو موسا ائسرايئل خالقينا برکت ورمک اوچون اوّللر بو جور دايانماغي بويورموشدو.


text:
اوندان سونرا يوشَع شرئعتئن بوتون سؤزلرئني، برکت و لعنتي، يعني شرئعت کئتابيندا يازيلانلارين هاميسيني اوخودو.


text:
بوتون ائسرايئل جاماعاتينين، آروادلارين، اوشاقلارين و آرالاريندا اولان قرئبلرئن حوضوروندا موسانين بوتون بويوردوقلاريندان هچ بئر سؤز قالمادي کي يوشَع اونو اوخوماميش اولسون.


text:
اوردون چايينين قرب طرفئنده، داغليقدا، هامار بؤلگه‌ده، لوبنانا قدر اوزانان بؤيوک دهنزئن ساحئلئنده ياشايان خئتلئلر، اِمورلولار، کَنَعانليلار، پِرئزلئلر، خئولئلر و يِبوسلولارين بوتون پادشاهلاري بونو اشئتدئلر


text:
حئيله ائله رفتار اتدئلر؛ گدئب اؤزلرئني اِلچي کئمي گؤرستدئلر و کؤهنه‌لنمئش توربالار، کؤهنه، ييرتيق و باغلانميش شراب تولوقلاريني اِششَکلرئنه يوکله‌دئلر.


text:
آياقلاريندا جيريق و ياماقلي چاريقلاري، اَيئنلرئنده کؤهنه پالتارلاري وار ائدي. يمکلري اولان بوتون چؤرکلر قوروموش و کوفسه‌مئشدي.


text:
اونلار گئلگالدا اولان اوردوگاها، يوشَعئن يانينا گتدئلر، اونا و ائسرايئللی‌لره ددئلر: "بئز اوزاق بئر اؤلکه‌دن گلمئشئک، ائندي بئزئمله عهد باغلايين."


text:
ائسرايئللی‌لر خئولئلره ددئلر: "بلکه سئز بئزئم آراميزدا ياشايارسينيز. بئز سئزئنله نجه عهد باغلاياق؟""


text:
اونلار يوشَعه ددئلر: "بئز سنئن قوللارينيق."" آمّا يوشَع اونلارا ددي: "سئز کئمسئنئز و هارادان گلئرسئنئز؟""


text:
اونا ددئلر: "بئز قوللارين، سنئن تارين ربّئن شؤهرتلي آدينا گؤره چوخ اوزاق اؤلکه‌دن گلمئشئک. چونکي ربّئن خبرئني، و اونون مئصئرده اتدئيي بوتون شيلري اشئتمئشئک.


text:
اشئتمئشئک کي، اوردون چايينين او طرفئنده اولان اِمورلولارين ائکي پادشاهي يعني خِشبون پادشاهي سئخونون و عَشتاروتداکي باشان پادشاهي عوگون باشينا نه گتئردي.


text:
اونا گؤره آغساقّاللاريميز و اؤلکه‌مئزئن بوتون اهالئسي بئزه بله ددئلر: «يول اوچون ارزاق گؤتوروب اونلارين گؤروشويونه گدئن و ديئن: ‹بئز سئزئن قوللاريزيق، ائندي بئزئمله عهد باغلايين.›»


text:
يانينيزا گلمک اوچون چيخديغيميز گون بو چؤره‌يئمئزي ارزاق اولاراق اِولرئمئزدن ائستي-ائستي گؤتورموشدوک، باخ، آمّا ائندي قورويوب و کوفسه‌يئب.


text:
دولدوردوغوموز بو شراب تولوقلاري تزه ائدي، باخ، آمّا ائندي ييرتيليب. يولون چوخ اوزونلوغوندان پالتارلاريميز و چاريقلاريميز دا کؤهنه‌لَنئب."


text:
يوشَع اونلارلا صولح ادئب، عهد باغلادي کي، اونلاري صاغ بوراخسين؛ جاماعاتين رهبرلري ده بونون اوچون آند ائچدئلر.


text:
اونلارلا عهد باغلاديقدان اوچ گون سونرا اشئتدئلر کي، بو آداملار ائسرايئللی‌لرله قونشولوقدا، اِله اؤز آرالاريندا ياشاييرلار.


text:
ائسرايئللی‌لر چيخيب اوچونجو گون اونلارين شهرلرئنه گلدئلر. اونلارين شهرلري گئبعون، کِفئرا، بِعِروت و قئريَت‌يِعه‌رئم ائدي.


text:
ائسرايئللی‌لر اونلارا هوجوم اتمه‌دئلر، چونکي جاماعات رهبرلري اونلار اوچون ائسرايئلئن تاريسي ربّه آند ائچمئشدئلر. بوتون جاماعات رهبرلرئن ضئدّئنه ديئندئلر.


text:
آمّا رهبرلرئن هاميسي جاماعاتا ددئلر: "بئز اونلار اوچون ائسرايئلئن تاريسي ربّه آند ائچمئشئک و اونلارا توخونا بئلمه‌رئک.


text:
رهبرلر خالقا ددئلر: "قوي اونلار صاغ قالسينلار."" بلجه اونلار رهبرلرئن سؤزلري کئمي بوتون جاماعات اوچون اودون کَسن و سو داشييان اولدولار.


text:
سونرا يوشَع اونلاري چاغيريب بله ددي: "آراميزدا ياشاديغينيز حالدا، نه اوچون بئزي آلداديب دِدئنئز: «بئز سئزدن چوخ اوزاغيق؟»


text:
اونلار يوشَعه جاواب ورئب ددئلر: "بئز سنئن نؤکرلرئن اشئتمئشدئک کي، سنئن تارين رب اؤز قولو موسايا امر ادئب کي، بوتون اؤلکه‌ني سئزه ورسئن و اؤلکه‌نئن بوتون ساکئنلرئني سئزئن قاباغينيزدان محو اتسئن. بونا گؤره ده سئزئن اوزونوزدن جا‌نيميز اوچون چوخ قورخوب بله اتدئک.


text:
يوشَع اونلارلا بله رفتار اتدي و اونلاري ائسرايئل اؤولادلارينين اَلئندن قورتاردي و اونلاري اؤلدورمه‌دئلر.


text:
او گون يوشَع جاماعات اوچون و ربّئن سچه‌جيی يرده‌کي اؤز قوربانگاهي اوچون، اونلاري اودون کَسن و سو داشيماق ائشئنه تعيئن اتدي و بو گونه قدر ده بله‌دئر.


text:
او زامان کي، اورشلئم پادشاهي اَدوني‌صِدِق اشئتدي کي، يوشَع عاي شهرئني آليب و اونو کامئل محو ادئب (نجه کي، هم اَرئحا ائله پادشاهينين، هم ده عاي شهري ائله پادشاهينين باشينا گتئرمئشدي)، گئبعون اهالئسي ده ائسرايئللی‌لرله صولح باغلاييب اونلارين آراسينداديرلار،


text:
چوخ قورخويا دوشدو، چونکي گئبعون شهري شاه‌نئشئن شهرلردن بئري کئمي بؤيوک بئر شهر ائدي. گئبعون عاي شهرئندن ده بؤيوک ائدي و اورانين بوتون آداملاري ائگئد ائدئلر.


text:
بونون اوچون اورشلئم پادشاهي اَدوني‌صِدِق، خِبرون پادشاهي هوهاما، يَرموت پادشاهي پئراما، لاکئش پادشاهي يافئعه، عِگلون پادشاهي دِبئره خبر گؤندرئب ددي:


text:
"يانيما گلئب گئبعونلولاري قيرماقدا منه کؤمک ادئن، چونکي اونلار يوشَع و ائسرايئل اؤولادلاري ائله صولح ادئبلر."


text:
بلجه بش اِمور پادشاهي يعني اورشلئم پادشاهي، خِبرون پادشاهي، يَرموت پادشاهي، لاکئش پادشاهي، عِگلون پادشاهي، بوتون قوشونلاري بئرلَشدئرئب چيخديلار و گئبعون قاباغيندا اوردوگاه قوروب اونونلا ووروشدولار.


text:
گئبعون آداملاري گئلگالداکي اوردوگاها، يوشَعه خبر گؤندرئب ددئلر: "اَلئني قوللارينين اوستوندن چکمه، تز يانيميزا گل، بئزي قورتار و بئزه کؤمک ات. چونکي داغليقدا ياشايان بوتون اِمور پادشاهلاري بئزئم ضئدّئمئزه بئرلَشئبلر."


text:
رب يوشَعه ددي: "اونلاردان قورخما، چونکي اونلاري سنه تسلئم اتمئشم؛ اونلاردان هچ کئم سنئن قاباغيندا دورا بئلميه‌جک."


text:
رب اونلاري ائسرايئللی‌لرئن قاباغيندا گئجَلتدي، و ائسرايئللی‌لر اونلاري گئبعوندا بؤيوک بئر شکئلده قيرديلار و اونلاري بِيت ‌خورونا چيخان يول بويونجا تعقئب ادئب عَزِقا و مَقّدايا قدر قيرديلار.


text:
اِمورلولار ائسرايئللی‌لرئن قاباغيندان قاچديقلاري زامان، بِيت‌ خورون اِنئشئنده ائکن، رب اونلارين اوستونه عَزِقايا قدر گؤيدن بؤيوک داشلار آتدي و اونلار اؤلدولر؛ داش دولوسو ائله اؤلَنلر ائسرايئل اؤولادلارينين قيلينجلا اؤلدوردوکلرئندن داها چوخ ائدي.


text:
رب اِمورلولاري ائسرايئل اؤولادلارينا تسلئم اتدئيي گون يوشَع ربّه يالواردي و ائسرايئللی‌لرئن گؤزو قاباغيندا ددي: "ای گونش، گئبعون اوستونده دايان، ای آي، سن ده اَيّالون دره‌سئنده."


text:
ائسرايئل خالقي دوشمنلرئندن قئصاص آلانا قدر گونش اورادا داياندي و آي يرئنده قالدي. مگر بو، ياشار کئتابيندا يازيلماييبدير؟ گونش گؤيون اورتاسيندا دوردو و گِجئدئب تخمئنن بوتون گون باتمادي.


text:
ربّئن ائنسان سَسئني اشئتدئيي او گون کئمي بئر گون، نه اوندان اوّل، نه ده اوندان سونرا اولدو؛ چونکي رب ائسرايئل اوچون ووروشدو.


text:
يوشَع ددي: "ماغارانين آغزينا بؤيوک داشلار يووارلادين و يانينا آداملار قويون کي، اونو گؤز آلتيندا ساخلاسينلار.


text:
لاکئن سئز اؤزونوز دايانمايين؛ دوشمنلرئنئزي تعقئب ادئن و اونلارا آرخادان هوجوم گتئرئن. اونلاري قويمايين کي، شهرلرئنه گئرسئن. چونکي تارينيز رب اونلاري سئزه تسلئم ادئب."


text:
يوشَع و ائسرايئل اؤولادلاري دوشمنی، محو اولاناجاق، چوخ آغير بئر شکئلده قيرديلار. صاغ قالانلار قالالي شهرلرده پناه توتدولار.


text:
بوتون خالق مَقّدادا‌کي اوردوگاها، يوشَعئن يانينا سالامات قاييتدي و بوندان سونرا ائسرايئل اؤولادلارينين ضئدّئنه هچ کئم بئر سؤز دئيه بئلمه‌دي.


text:
اِله ده اتدئلر، ماغارادان بو بش پادشاهي يعني اورشلئم پادشاهيني، خِبرون پادشاهيني، يَرموت پادشاهيني، لاکئش پادشاهيني و عِگلون پادشاهيني اونون يانينا گتئردئلر.


text:
بو پادشاهلاري يوشَعئن يانينا گتئرن زامان، او بوتون ائسرايئل آداملاريني چاغيردي. اونونلا گدن دؤيوشچولرئن باشچيلارينا ددي: "ياخينلاشين، آياقلارينيزي بو پادشاهلارين بوينونا قويون."" اونلار ياخينلاشيب آياقلاريني اونلارين بوينونا قويدولار.


text:
يوشَع اونلارا ددي: "قورخمايين، اوره‌يئنئز اوزولمه‌سئن. گوجلو و جسارتلي اولون. چونکي رب ووروشاجاغينيز بوتون دوشمنلرئنئزئن باشينا بله اده‌جک."


text:
اوندان سونرا يوشَع اونلاري ووروب اؤلدوردو. اونلاري بش آغاجدان آسدي و آخشاما کئمي آغاجدان آسيلي قالديلار.


text:
گون باتاندا يوشَع امر اتدي کي، اونلاري آغاجدان اِندئرسئنلر و اونلاري گئزلَندئکلري ماغارايا آتديلار. ماغارانين آغزينا دا بؤيوک داشلار قويدولار و بو داشلار بو گونه قدر ده اورادادير.


text:
يوشَع او گون مَقّداني آلدي، اونو و اونون پادشاهيني قيلينج آغزينا وردي؛ اونو و اوندا اولان هر کسي کامئل محو اتدي. بئر آدامي بِله، صاغ بوراخمادي. اَرئحا پادشاهينين باشينا گتئردئيئني، مَقّدا پادشاهينين دا باشينا گتئردي.


text:
يوشَع و اونونلا بئرلئکده بوتون ائسرايئللی‌لر، مَقّدادان لئبنايا کچدئلر و لئبنانين ضئدّئنه ووروشدولار.


text:
رب هم شهري، هم ده اونون پادشاهيني ائسرايئللی‌لره تسلئم اتدي. يوشَع پادشاهي و اورادا اولان بوتون آداملاري قيلينجدان کچئردئب بئر آدامي بِله، صاغ بوراخمادي. اَرئحا پادشاهينين باشينا گتئردئيئني، اورانين پادشاهينين دا باشينا گتئردي.


text:
يوشَع و اونونلا بئرلئکده بوتون ائسرايئللی‌لر لئبنادان لاکئشه کچدئلر و اونلارين قاباغيندا اوردوگاه قوروب لاکئشلئلرله ووروشدولار.


text:
رب لاکئشي ائسرايئللی‌لره تسلئم اتدي؛ يوشَع اوراني ائکئنجي گون آلدي. لئبنادا اتدئکلري کئمي، لاکئش و اوراداکي بوتون آداملاري دا قيلينجدان کچئرتدئلر.


text:
او زامان گِزِر پادشاهي خورام، لاکئشه کؤمک اتمک اوچون گلدي. يوشَع او و اونون خالقيني دا قيردي و هچ کسي صاغ بوراخمادي.


text:
يوشَع و اونونلا بئرلئکده بوتون ائسرايئللی‌لر لاکئشدن عِگلونا کِچدئلر، و اوردوگاه قوروب عِگلونلولارلا ووروشدولار.


text:
اِله همئن گون اوراني آلديلار و قيلينجدان کچئرتدئلر؛ لاکئشده اتدئکلري کئمي، عِگلونداکي بوتون آداملاري او گون کامئل محو اتدئلر.


text:
سونرا يوشَع و اونونلا بئرلئکده بوتون ائسرايئللی‌لر، عِگلوندان خِبرونا کِچدئلر و اوراداکيلارلا ووروشدولار.


text:
اوراني دا آليب پادشاهيني، بوتون کَندلري و بوتون اهالئسئني قيلينجدان کچئرتدئلر. يوشَع عِگلوندا اتدئکلري کئمي، خِبروندا دا دئري بئر آدام قويمادي؛ اوراني و اوراداکي بوتون آداملاري کامئل محو اتدي.


text:
يوشَع دِبئري، پادشاهيني و بوتون کَندلرئني آليب اهالئسئني قيلينجدان کچئرتدي. اورادا اولان بوتون آداملاري کامئل محو اتدي. بئر آدام بِله، صاغ قويمادي. يوشَع خِبرونون، لئبنانين و اونون پادشاهينين باشينا گتئردئيئني، دِبئرئن و اونون پادشاهينين دا باشينا گتئردي.


text:
بلجه يوشَع بوتون اؤلکه‌ني يعني داغليق يرلري، نِگِبي، هامار بؤلگه‌ني و داغ ياماجلاريني توتدو و بوتون او يرلرئن پادشاهلاريني قيردي. ائسرايئلئن تاريسي ربّئن امر اتدئيي کئمي، بئر آدامي بِله، صاغ بوراخمادي، نَفَس آلان هر آدامي کامئل محو اتدي.


text:
يوشَع بوتون بو پادشاهلاري و اونلارين اؤلکه‌لرئني بئر موحارئبه‌ده آلدي، چونکي ائسرايئلئن تاريسي رب، ائسرايئل اوچون ووروشدو.


text:
شئمالدا، داغليق يرلرده‌کي کئنّروت دهنزئنئن جنوبوندا اولان عَراباداکي هامار بؤلگه‌ده‌کي و قربده يِرلَشن نافوت دورداکي پادشاهلارا،


text:
شرقده و قربده ياشايان کَنَعانليلارا و اِمورلولارا، خئتلئلره، پِرِزلی‌لره، داغليقدا ياشايان يِبوسلولارا، خِرمون داغينين آشاغيسينداکي مئصپا دئياريندا ياشايان خئولی‌لره خبر گؤندردي.


text:
بونلار بوتون قوشونلاري ائله دهنز ساحئلئنده‌کي قوم قدر بؤيوک بئر قوشون و چوخلو آت و دؤيوش عارابالاري ائله گلدئلر.


text:
بوتون بو پادشاهلار بئرلَشدئلر و ائسرايئللی‌لرله ووروشماق اوچون گلئب مِروم سولاري يانيندا بئرلئکده اوردوگاه قوردولار.


text:
رب يوشَعه ددي: "اونلاردان قورخما، چونکي صاباح بو واخت هاميسيني ائسرايئللی‌لره اؤلو تسلئم اده‌جيم؛ اونلارين آتلارينين آياق وَتَرئني کسه‌جکسن، دؤيوش عارابالارينا اود ووروب يانديراجاقسان."


text:
يوشَع و اونونلا بئرلئکده بوتون دؤيوشچولر، مِروم سولاري يانيندا قَفلَتَن دوشمنلرئن اوستونه گلدئلر و اونلارا هوجوم اتدئلر.


text:
رب اونلاري ائسرايئللی‌لره تسلئم اتدي. بلجه اونلارا قالئب گلئب بؤيوک صئدونا و مئسرِفوت‌مه‌يئمه قدر، شرق طرفده‌کي مئصپا دره‌سئنه قدر دوشمنلري قوودولار و بئر نفر صاغ قالمايانا قدر هاميسيني قيرديلار.


text:
يوشَع ربّئن اونا ددئيي کئمي اونلارلا رفتار اتدي؛ آتلارينين آياق وَتَرئني کسدي و دؤيوش عارابالارينا اود ووروب يانديردي.


text:
او واخت يوشَع گری قاييديب، خاصورو آلدي و اونون پادشاهيني قيلينجلا اؤلدوردو. خاصور اوّلجه بوتون بو اؤلکه‌لرئن باشي ائدي.


text:
اورادا اولان بوتون آداملاري قيلينجدان کچئردئب، کامئل محو اتدئلر. نفس چکن بئر نفر ده بله قالمادي. سونرا خاصورا اود ووردو.


text:
يوشَع بو سلطنتلرئن بوتون شهرلرئني و بوتون پادشاهلاريني توتدو و هاميسيني قيلينجدان کچئردئب کامئل محو اتدي، نجه کي، رب قولو موسايا امر اتمئشدي.


text:
ائسرايئللی‌لر يوشَع يانديرديغي خاصوردان باشقا، تپه‌جئکلر اوستونده اولان شهرلردن هچ بئرئني يانديرماديلار.


text:
ائسرايئل اؤولادلاري بو شهرلرئن بوتون شيلرئني و حيوانلاريني تالان اتدئلر. هاميسيني هلاک ادنه‌جک قيلينجدان کچئردئب محو اتدئلر. نفس چکن بئر آدام بِله، قالمادي.


text:
رب هر نه کي، قولو موسايا امر اتمئشدي، موسا دا يوشَعه امر اتدي و يوشَع ده اله اتدي. رب موسايا نه امراتمئشدي، هاميسيني يرئنه يتئردي.


text:
بلجه يوشَع بوتون اؤلکه‌ني آلدي؛ داغليق بؤلگه‌ني، بوتون نِگِبي، بوتون گوشِن بؤلگه‌سئني، هامار بؤلگه‌ني، عَراباني، داغليق بؤلگه‌سئنده اولان ائسرايئلي و اونون هامار بؤلگه‌سئني،


text:
خالاق داغيندان کي، سِعئره طرف اوزانير، حتّا خِرمون داغينين اَته‌يئنده لوبنان دره‌سئنده اولان بَعَل‌گادا قدر. يوشَع اونلارين بوتون پادشاهلاريني توتدو و ووروب اؤلدوردو.


text:
گئبعونون اهالئسي اولان خئولئلردن باشقا، ائسرايئل اؤولادلاري ائله صولح باغلايان آيري بئر شهر يوخ ائدي؛ بوتون يرلري دؤيوشله آلديلار.


text:
چونکي رب اونلارين اورَکلرئني بَرک اتمئشدي، اله کي، دؤيوش اوچون ائسرايئللی‌لرئن قاباغينا چيخسينلار و يوشَع اونلاري کامئل محو اتسئن. اونلارا هچ رحم اولونماسين و يوشَع اونلاري آرادان آپارسين؛ نجه کي، رب موسايا امراتمئشدي.


text:
او واخت يوشَع گدئب داغليق خِبروندا، دِبئرده، عَنابدا، بوتون يهودانين داغليق بؤلگه‌سئنده و بوتون ائسرايئلئن داغليق بؤلگه‌سئنده اولان عَناقلي‌لاري قيريب محو اتدي. يوشَع اونلاري شهرلري ائله بئرلئکده کامئل يرله يکسان اتدي.


text:
ائسرايئل اؤولادلارينين تورپاغيندا عَناقلي‌لاردان قالمادي، لاکئن اونلاردان بعضئلري غَزّه‌ده، گَتده و اَشدوددا قالديلار.


text:
ربّئن موسايا ددئيي کئمي يوشَع بوتون اؤلکه‌ني آلدي. يوشَع اوراني ائسرايئللی‌لره، هر قبئله‌يه ائرث اولاراق اؤز پاييني وردی. اؤلکه موحارئبه‌دن اَمئن-آمانليغا چيخدي.


text:
ائسرايئل اؤولادلاري بو پادشاهلارا قالئب گلدئلر و اونلارين تورپاقلاريني–اوردون چايينين شرقئنده‌کي بوتون عَرابا ائله اَرنون دره‌سئندن خِرمون داغينا قدر اولان يري ضبط ادئب اؤزلرئنه مولک اتدئلر.


text:
خِشبوندا ياشايان اِمورلولارين پادشاهي سئخون بو تورپاقلاردا حؤکمرانليق اتمئشدي: اَرنون دره‌سي ساحئلئنده‌کي عَروعِردن- دره‌نئن اورتاسيندان باشلاييب عَمّونلولارين سرحدي اولان يَبّوق چايينا قدر اوزانيردي و گئلعادين ياريسينا شامئل اولوردو،


text:
عَرابا بؤلگه‌سئنئن شرقي ده اونا عاييد ائدي. بوراسي کئنّروت دهنزئندن عَرابا دهنزئنه، يعني دوز دهنزئنه قدر اوزانيردي. شرقده بِيت‌يِشئموتا، جنوبدا دا پئسگاه داغينين ياماجلارينا ياپيشيردي.


text:
او، خِرمون داغيندا، سالکادا، گِشورلولار و مَعَکاتليلار سرحدئنه قدر بوتون باشاندا، خِشبون پادشاهي سئخونون سرحدئنه قدر گئلعادين ياريسيندا حؤکمرانليق ادئردي.


text:
ربّئن قولو موسا و ائسرايئل اؤولادلاري اونلارا قالئب گلدئلر. سونرا ربّئن قولو موسا اونلارين تورپاقلاريني ائرث اولاراق رِعوبئنلی‌لره، جادلي‌لارا، مِنَسّه قبئله‌سئنئن ياريسينا وردی.


text:
لوبنان دره‌سئنده اولان بَعَل‌گاددان سِعئره چيخان خالاق داغينا قدر، اوردون چايينين قرب طرفئنده اولان تورپاقلاردا يوشَعله ائسرايئل اؤولادلارينين قالئب گلدئکلري پادشاهلار بونلاردير:


text:
يوشَع داغليق بؤلگه‌ده، هامار بؤلگه‌ده، عَرابادا، ياماجلاردا، چؤللوکده، نِگِبده يِرلَشن بو تورپاقلاري، يعني خئتلئلر، اِمورلولار، کَنَعانليلار، پِرئزلئلر، خئولئلر و يِبوسلولار اؤلکه‌سئني، ائسرايئل قبئله‌لرئنه اونلارين بؤلوملرئنه موطابئق ائرث پايي کئمي مولک وردي؛


text:
يوشَع ياشلانيب قوجالميشدي. رب اونا ددي: "سن قوجاليب ياشلي اولوبسان، و چوخ ير حله قاليب کي، گرک آلينسين.


text:
مئصئر قاباغيندا اولان شئخور چاييندان شئمالا طرف کَنَعانليلارين تورپاغي ساييلان عِقرون سرحدئنه قدر تورپاقلار؛ فئلئسطلی‌لرئن بش آغاسينا عاييد، غَزّه‌لئلرئن، اَشدودلولارين، اِشقِلونلولارين، گَتلی‌لرئن تورپاقلاري و عِقرونلولارين آغالارينا عاييد، تورپاقلار؛ عَوّئلرئن تورپاغي؛


text:
جنوبدا بوتون کَنَعان تورپاغي، صئدونلولارا مخصوص، ماغارادان اَفِقه يعني اِمورلولارين سرحدلرئنه قدر اولان تورپاقلار؛


text:
گِباللي‌لارين تورپاغي، خِرمون داغي اَته‌يئنده اولان بَعَل‌گاددان خَمات کِچئدئنه قدر شرقه طرف بوتون لوبنان؛


text:
لوبناندان مِسرِفوت‌مه‌يئمه قدر بوتون داغليق اهالئسي و بوتون صئدونلولاري دا ائسرايئل اؤولادلارينين قاباغيندان من اؤزوم قوواجاغام. لاکئن بو تورپاقلاري سنه امر اتدئيئم کئمي ائسرايئللی‌لره ائرث اولاراق بؤل.


text:
مِنَسّه قبئله‌سئنئن ياريسي ائله بئرلئکده رِعوبئنلئلر و جادليلار موسانين اوردون چايينين شرق طرفئنده اونلارا وردئيي ائرث تورپاقلاري آلميشديلار، نجه کي، ربّئن قولو موسا اونلارا ورمئشدي؛


text:
اَرنون دره‌سئنئن کناريندا اولان عَروعِردن دره‌نئن اورتاسيندا اولان شهر، دئبونا قدر بوتون مِدِبا يايلاسي؛


text:
عوگون بوتون تورپاقلاري کي، عَشتاروت و اِدرِ‌عي‌ده حؤکمرانليق ادئردي. رِفالي‌لاردان آنجاق تَک او اورادا قالميشدي، چونکي موسا اونلاري ووروب قووموشدو.


text:
لاکئن ائسرايئللی‌لر گِشورلولاري و مَعَکاتلي‌لاري قووماديلار. گِشورلولارلا مَعَکاتليلار بو گونه قدر ائسرايئللی‌لر آراسيندا ياشاييرلار.


text:
آمّا لاوي قبئله‌سئنه ائرث اولاراق تورپاق ورئلمه‌دي، چونکي ربّئن موسايا ددئيي کئمي، اونلارين ائرثي ائسرايئلئن تاريسي ربّه گتئرئلَن اود تقدئملردئر.


text:
اونلارين سرحدي بله ائدي: اَرنون دره‌سي کنارينداکي عَروعِردن، بو دره‌نئن اورتاسينداکي شهر و مِدِبا يانيندا اولان بوتون يايلا؛


text:
حتّا بو يايلانين بوتون شهرلري و خِشبوندا حؤکمرانليق ادن اِمورلولار پادشاهي سئخونون بوتون اؤلکه‌سي کي، موسا سئخونو و مئديان باشچيلاري اولان اِوي، رِقِمي، صورو، خورو، و رِبه‌عي ووردو. بو آغالار سئخونون اؤلکه‌سئنده ياشاييرديلار.


text:
ائسرايئل اؤولادلاري اؤلدوردوکلري آداملارلا بئرلئکده بِعور اوغلو فالچي بَلعامي دا قيلينجدان کچئرتدئلر.


text:
رِعوبئن اؤولادلارينين سرحدي اوردون چايي ائدي. بو رِعوبئن اؤولادلارينين نسئللرئنه گؤره ائرثي اولان شهرلر و کَندلري ائدي.


text:
اونلارين سرحدي بله ائدي: يَعزِر، گئلعادين بوتون شهرلري و عَمّون اؤولادلاري اؤلکه‌سئنئن ياريسي کي، رَبّا موقابئلئنده اولان عَروعِره قدر اوزانميشدي.


text:
دره‌ده بِيت‌هارام، بِيت‌نئمرا، سوکّوت، صافون، خِشبون پادشاهي سئخونون اؤلکه‌سئنئن قالان حئصّه‌سي، اوردون چايي ائله اونون ساحئل تورپاقلاري، اوردون چايينين شرق طرفئندن کئنّروت گؤلونون جنوب ساحئلئنه قدر ائدي.


text:
موسا مِنَسّه قبئله‌سئنئن ياريسينا دا تورپاق وردی کي، بو دا مِنَسّه اؤولادلاري قبئله‌سئنئن ياريسي اوچون نسئللرئنه گؤره ائدي.


text:
اونلارين تورپاغي مَحنايِمدن، بوتون باشان دئياري، باشان پادشاهي عوگون بوتون اؤلکه‌سي و باشاندا اولان ياعئرئن بوتون قصبه‌لر ائدي کي، آلتميش شهر اولسون.


text:
گئلعادين ياريسي باشان پادشاهي عوگون اؤلکه‌سئنده‌کي عَشتاروت و اِدرَعي شهرلرئني ده اَحاطه ادئردي. بونلار مِنَسّه اوغلو ماکئر اؤولادلارينا نسئللرئنه گؤره، ماکئر اؤولادلارينين ياريسينا ورئلمَک اوچون ائدي.


text:
بونلار او تورپاقلار ائدي کي، اَرئحا شهرئنئن موقابئلئنده، اوردون چايينين شرق طرفئنده‌کي موآب اووالاريندا موسا ائرث اولاراق بؤلموشدو.


text:
آنجاق موسا لاوي قبئله‌سئنه ائرث اولاراق تورپاق ورمه‌دي؛ اونلارين ائرثي ائسرايئلئن تاريسي ربدئر. نجه کي، اونلارا وعده ورمئشدي.


text:
بونلاردير او تورپاقلار کي، ائسرايئل اؤولادلاري کَنَعان تورپاغيندان ائرث آلديلار؛ بو تورپاقلاري کاهئن اِلعازار، نون اوغلو يوشَع و ائسرايئل اؤولادلاري قبئله‌لرئنئن نسئل باشچيلاري،


text:
ربّئن موسا واسئطه‌سئله بويوردوغو کئمي دوقّوز قبئله و بئر قبئله‌نئن ياريسي اوچون ائرث اولاراق پوشکله بؤلدولر.


text:
چونکي موسا ائکي قبئله ائله ياريم قبئله‌نئن ائرث اولان تورپاغيني اوردونون شرق طرفئنده اونلارا ورمئشدي، لاکئن اونلارين آراسيندا لاوئلی‌لره ائرث اولاراق تورپاق ورمه‌مئشدي.


text:
چونکي يوسئف اؤولادلاري مِنَسّه و اِفرايئم ائکي قبئله ائدئلر. بوندان سونرا لاوئلی‌لره ياشاماقدان اؤتري شهرلردن، سورولري و ناخيرلاري اوچون اوتلاقلاردان آيري هچ بئر تورپاق حئصّه‌سي ورئلمه‌دي.


text:
بله بئر زاماندا يهودا اؤولادلاري گئلگالا، يوشَعئن يانينا گلدئلر. قِنئزلي يِفونّه اوغلو کالئب يوشَعه ددي: "سن اؤزون بئلئرسن کي، قِدِش‌بَرنِعه‌ده رب سنئنله منئم حاقّيمدا تاري آدامي موسايا نه ددی.


text:
قيرخ ياشيندا ائدئم کي، ربّئن قولو موسا منی اؤلکه‌ني گؤزدن کچئرتمک اوچون قِدِش‌بَرنِعه‌دن گؤندردي و من گؤردوکلرئمي اوره‌يئمده حئسّ اتدئيئم کئمي اونا خبر وردئم.


text:
لاکئن منئمله بئرلئکده گدن هموطنلرئم، خالقين اوره‌يئني اوزدولر. آمّا بوتون اورَکله تاريم ربّئن دالينجا گتدئم.


text:
او گون موسا آند ائچئب ددي: «قدم باسديغين تورپاق حتمن سنه و سنئن اؤولادلارينا ابدئلئک ائرث ورئله‌جک، چونکي سن تاريم ربّئن دالينجا بوتون اورَکله گدئبسن.»


text:
ائندي باخ، رب وردئيي سؤزه عمل اتدي و منی داها قيرخ بش ائل ياشاتدي. رب بو سؤزو موسايا ائسرايئللی‌لرئن صحرادا گَزدئکلري واخت ِمئشدي. من بو گون هشتاد بش ياشيندايام.


text:
موسانين منی گؤندردئيي واختدا اولدوغوم کئمي، بو گون ده قووّتلئيَم. او زامان قووّتئم نجه ائدي، ائندي ده گئرئب-چيخماق و دؤيوشمک اوچون اله قووّتئم وار.


text:
بونا گؤره ده ربّئن او زامان ددئيي بو داغليق يري سن ائندي منه ور. او گون سن ده اشئتدئن کي، بو داغليق يرده عَناقلي‌لار و بؤيوک و قالا دووارلي شهرلرئن وار. بلکه رب منئمله اولار و من ده ربّئن ددئيي کئمي اونلاري قووارام."


text:
بونون اوچون خِبرون بو گونه قدر قِنئزلي يِفونّه اوغلو کالئبئن ائرث تورپاغي‌دير. چونکي او بوتون اورَکله ائسرايئلئن تاريسي ربّئن دالينجا گتمئشدي.


text:
خِبرونون آدي اوّلجه قئريَت‌اَربَع ائدي. عَناقلي‌لار آراسيندا اَربَع لاپ بؤيوک آدام اولموشدو. اؤلکه موحارئبه‌دن اَمئن-آمانليغا چيخدي.


text:
يهودا اؤولادلاري قبئله‌سئنه دوشَن تورپاق، نسئل‌لرئنه گؤره، اِدوم سرحدئنه، جنوبا طرف و اورانين لاپ جنوبوندا يِرلَشَن سئن صحراسينا قدر چاتيردي.


text:
سونرا عَقرَبّئم کچئدئنئن جنوبوندان کچئب، سئنه يتئشئردي و اورادان قِدِش‌بَرنِعه‌نئن جنوبوندان قالخيب خِصرونا چاتيردي. بورادان اَدّارا قالخيب قَرقاعا دؤنوردو.


text:
سونرا دا عَصموندن کچئب، مئصئر دره‌سئنه چيخيردي و بو سرحدئن آخيري دهنزده قورتاريردي. جنوب سرحدلري بو ائدي.


text:
شرق سرحدي دوز دهنزئندن اوردون چايينين آغزينا قدر ائدي. شئمال طرفدن ده بو سرحد اوردون چاييندا يِرلَشن دهنز خلئجئندن باشلاييردي.


text:
سونرا بو سرحد بِيت‌حوگلايا قالخيب، بِيت‌عَرابانين شئماليندان کچئردي و رِعوبئن اوغلو بوهه‌نئن قاياسينا چاتيردي.


text:
سونرا دا آکور دره‌سئندن دِبئره چيخيب، شئمالا، گئلگالا طرف دونوردو کي، اَدومّئمئن يوخاري بؤلگه‌سئنئن موقابئلئنده ائدي؛ سرحد بورادان عِين‌شِمِش سولارينا کچئردي و اونون آخيري عِين‌روگِلئن يانيندا ائدي.


text:
سونرا سرحد بِن‌هئنّوم دره‌سئندن کچه‌رک، يِبوسلولارين شهرئنئن، يعني اورشلئمئن جنوب سمتئندن کچئردي. بورادان داغين تپه‌سئنه قالخيردي کي، قربده هئنّوم دره‌سئنئن موقابئلئنده‌دئر، يعني رِفاعئم دره‌سئنئن شئمال سمتئنده.


text:
بو داغين تپه‌سئندن ده نِفتواَخ سولارينين منبعئنه طرف اوزانيب، عِفرون داغينداکي شهرلره چيخيردي و اورادان بَعَله، يعني قئريَت‌يِعه‌رئمه طرف اوزانيردي.


text:
بَعَله‌دن قربه طرف، سِعئر داغينا قدر دؤنَندن سونرا، يِعه‌رئم داغينين، يعني کِسالونون شئمال طرفئندن کِچئب، بِيت‌شِمِش اِنئردي و تئمنايا چاتيردي.


text:
سونرا دا عِقرونون يانيندان شئمالا طرف چيخيردي. سونرا سرحد شئکّرونا اوزانيب، بَعَله داغينا کچئردي و يَبنِعِله قالخيردي. بورادا سرحدئن آخيري دهنزده قورتاريردي.


text:
قرب سرحدي بؤيوک دهنزئن ساحئلي ائدي. يهودا اؤولادلارينين نسئل‌لرئنه گؤره ورئلَن تورپاغين اطراف سرحدي بله ائدي.


text:
يوشَع يهودالي‌لارين تورپاغيندا اولان قئريَت‌اَربَعه‌ني، يعني خِبرونو، ربّئن امرئنه گؤره ائرث اولاراق يِفونّه اوغلو کالئبه وردی. اَربَع عَناقين آتاسي ائدي.


text:
عَکسا عوتني‌اِلئن يانينا گلدئکده اونو راضي اتدي کي، کالئبدن بئر زَمي ائسته‌سئن. قيز اِششه‌يئندن دوشَنده کالئب اونا ددي: "نه ائسته‌يئرسن؟""


text:
عَکسا ددي: "منه بئر برکت ور. ائندي کي نِگِب تورپاغيني منه ورئبسن، اوندا سو قايناقلاريني دا منه ور."" کالئب اونا يوخاريداکي و آشاغيداکي سو قايناقلاريني وردی.


text:
يهودا اؤولادلاري قبئله‌سئنئن اِدوم سرحدئنه طرف لاپ جنوبدا يِرلَشن شهرلري بونلاردير: قَبصِه‌اِل، عِدِر، ياگور،


text:
اَشدود و اونون قصبه‌لري ائله کَندلري، مئصئر دره‌سئنه و بؤيوک دهنزئن ساحئلئنه قدر اولان غَزّا و اونون قصبه‌لري ائله کَندلري.


text:
لاکئن يهودا اؤولادلاري اورشلئمده ياشايان يِبوسلولاري قووا بئلمه‌دئلر و يِبوسلولار بو گونه قدر يهودا اؤولادلاري ائله بئرلئکده اورشلئمده ياشاييرلار.


text:
يوسئف اؤولادلارينا پوشکله دوشَن تورپاقلارين سرحدي اَرئحانين اوردونوندان، اَرئحا سولارينين شرقئندن باشلاييب چؤللويه، اَرئحادان داغليق بؤلگه‌سئنده اولان بِيت ائله قالخيردي.


text:
سونرا قربه طرف يَفلِطلی‌لر بؤلگه‌سئنه، آشاغي بِيت‌خورونا قدر اِنئردي، حتّا گِزِره قدر چاتيردي. بو سرحدئن آخيري دهنزده قورتاريردي.


text:
اِفرايئم اؤولادلارينين نسئللرئنه گؤره ائرث تورپاغينين سرحدي بله ائدي: شرقه طرف عَطِروت‌اَدّار، يوخاري بِيت‌خورونا قدر.


text:
سونرا سرحد قربه طرف دؤنوردو و شئمالدا اولان مئکمِتادا شرقه طرف دؤنوب، تَعَنَت‌شئلو شهرئندن دؤنه‌رک يانوخانين شرقئنه چيخيردي.


text:
بو سرحد تَپّواَخدن قربه طرف قانا دره‌سئنه گدئب، آخيري دهنزده قورتاريردي. اِفرايئم اؤولادلاري قبئله‌سئنئن نسئل‌لرئنه گؤره ائرث تورپاغي بونلاردير.


text:
بوندان علاوه مِنَسّه اؤولادلارينا دوشَن تورپاقلاردا دا اِفرايئم اؤولادلاري اوچون آيريلان شهر و کَندلر وار ائدي.


text:
آمّا اِفرايئم اؤولادلاري گِزِرده ياشايان کَنَعانليلاري قووماديلار. اونلار بو گونه قدر اِفرايئم اؤولادلاري آراسيندا ياشاييرلار و زور آلتيندا اونلارين خئدمتچئلري اولوبلار.


text:
مِنَسّه قبئله‌سئنئن پوشکونه بو تورپاقلار دوشدو، چونکي مِنَسّه يوسئفئن ائلک اوغلو ائدي. گئلعادين آتاسي ماکئر مِنَسّه‌نئن ائلک اوغلو ائدي. ماکئره گئلعاد و باشان تورپاغي ورئلدي، چونکي دؤيوشچو ائدي.


text:
مِنَسّه‌نئن او بئري اوغوللاري اوچون يعني اَبئعِزِرئن، خِلِقئن، اَسري‌الئن، شِکِمئن، خِفِرئن و شِمئداعين اوغوللاري اوچون ده نسئللرئنه گؤره پوشک دوشدو. بونلار نسئللرئنه گؤره يوسئف اوغلو مِنَسّه‌نئن کئشي نسلی ائدي.


text:
لاکئن مِنَسّه اوغلو ماکئر اوغلو گئلعاد اوغلو خِفِر اوغلو صِلوفخادين اوغلانلاري يوخ ائدي. آمّا قيزلاري وار ائدي. قيزلارينين آدلاري بله ائدي: مَخلا، نوعا، حوگلا، مئلکا، تئرصا.


text:
اونلار کاهئن اِلعازارين، نون اوغلو يوشَعئن و رهبرلرئن قاباغينا گلئب ددئلر: "رب موسايا امر اتدي کي، هموطنلرئمئزئن يانيندا بئزه ائرث تورپاق ورسئن."" بلجه يوشَع ربّئن امرئنه گؤره آتالارينين کئشي قوحوملاري آراسيندا اونلارا ائرث تورپاغي وردی.


text:
مِنَسّه‌يه اوردون چايينين او تاييندا اولان گئلعاد و باشان تورپاغيندان آيري، اون حئصّه تورپاق دا دوشدو.


text:
چونکي مِنَسّه قيزلاري دا اونون اوغوللاري آراسيندان ائرث تورپاغي آلديلار. گئلعاد دئياري مِنَسّه‌نئن قالان اوغوللارينا عاييد ائدي.


text:
مِنَسّه‌نئن سرحدي آشِردن شِکِمئن شرقئنده اولان مئکمِته اوزانيب، جنوبا طرف عِين‌تَپّواَخ اَهالئسئنئن يرلرئنه گلئب چاتيردي.


text:
تَپّواَخ تورپاغي مِنَسّه‌نئن ائدي، آمّا مِنَسّه سرحدئنده اولان تَپّواَخ شهري اِفرايئم اوغوللارينا عاييد ائدي.


text:
سرحد قانا دره‌سئنه اِنئردي. بو دره‌نئن جنوبوندا اولان شهرلر مِنَسّه‌نئن شهرلري آراسيندا اولسا دا، اِفرايئمئن ائدي. مِنَسّه‌نئن سرحدي دره‌نئن شئمال طرفئنده ائدي، آخيري دا دهنزده قورتاريردي.


text:
جنوب سمتي اِفرايئمئن، شئمال سمتي ده مِنَسّه‌نئن ائدي. دهنز اونلارين سرحدي ائدي؛ سرحد شئمالدان آشِره، شرقدن يئسّاکارا گدئب چاتيردي.


text:
يئسّاکار و آشِر تورپاقلارينين داخئلئنده اولان بو شهرلر مِنَسّه‌نئن ائدي: بِيت‌شِه‌آن و اونون قصبه‌لري، يئبلِعام و اونون قصبه‌لري، دور اهالئسي ائله قصبه‌لرئنئن اهالئسي، عِين‌دور اهالئسي ائله قصبه‌لرئنئن اهالئسي، تَعنَک اهالئسي ائله قصبه‌لرئنئن اهالئسي، مِگئدّو اهالئسي ائله قصبه‌لرئنئن اهالئسي. بونلار بئرلئکده اوچ بؤلگه‌دن عئبارت ائدي.


text:
لاکئن مِنَسّه اؤولادلاري بو شهرلرده ياشايانلاري قووا بئلمه‌دئلر چونکي کَنَعانليلار دا بو تورپاقدا قالماغا قَرارلي ائدئلر.


text:
ائسرايئللی‌لر قووّتلَنَنده کَنَعانليلاري اؤزلرئنه زورلا خئدمتچي اتدئلر، آمّا اونلاري کامئل قووماديلار.


text:
سونرا يوسئف اؤولادلاري يوشَعه بله ددئلر: "ائرث تورپاق آلماق اوچون نئيه بئزه تک پوشکله بئر پاي وردئن؟ بئز بؤيوک خالقيق و ائندئيه قدر رب بئزه برکت ورئب."


text:
يوشَع اونلارا ددي: "اگر سئز بؤيوک خالقسينيز و اِفرايئمئن داغليق بؤلگه‌سي سئزه دارليق ادئر، مِشه‌لئيه چيخين، اورادا پِرئزلئلر و رِفالي‌لار تورپاغيندا اؤزونوزه ير آچين."


text:
يوسئف اؤولادلاري ددئلر: "داغليق بؤلگه‌سي بئزه بس ديئل. لاکئن دره‌ده اولان تورپاقدا ياشايان بوتون کَنَعانليلارين، هم بِيت‌شِه‌آن و اونون قصبه‌لرئنده، هم ده يئزرِعِل دره‌سئنده ياشايانلارين دمئر دؤيوش عارابالاري وار."


text:
او واخت يوشَع يوسئف نسلئنه يعني اِفرايئملی‌لره و مِنَسّه‌لئلره بله ددي: "سئز بؤيوک سايلي خالقسينيز، قووّتئنئز ده بؤيوکدور، اونا گؤره سئزه بئر پوشک کئفايت ديئل.


text:
داغليق بؤلگه ده سئزئن اولاجاق. او ير مِشه‌لئکدئر، آمّا سئز اوراني تمئزلَيه‌جکسئنئز و لاپ اوزاق يرلرئنه‌جک سئزئن اولاجاق. کَنَعانليلار قووّتلي اولسا دا، اونلارين دمئر دؤيوش عارابالاري اولسا دا، سئز اونلاري قوواجاقسينيز."


text:
بوتون ائسرايئل اؤولادلارينين جاماعاتي شئلويا ييغيشيب، اورادا حوضور چاديريني قوردولار؛ بو تورپاق اونلارين حؤکمرانليغي آلتيندا ائدي.


text:
ائسرايئل اؤولادلارينين آراسيندا يدّي قبئله‌ قالميشدي کي، اونلارين آراسيندا ائرث اولان تورپاقلاري حله بؤلونمه‌مئشدي.


text:
يوشَع ائسرايئل اؤولادلارينا ددي: "نه قدر يوباداجاقسينيز و آتالارينيزين تاريسي ربّئن سئزه وردئيي بو تورپاغا گئرمه‌يئب اونا مالئک اولماياجاقسينيز؟


text:
هر قبئله‌دن اؤزونوزه اوچ آدام سچئن. اونلاري گؤندره‌جيم کي، چيخيب اؤلکه‌ني دولانسينلار و آلاجاقلاري ائرث تورپاقلارا گؤره اوراني توصيف ادئب منئم يانيما گلسئنلر.


text:
اونلار اوراني يدّي حئصّه‌يه بؤلسونلر؛ يهودا جنوبدا اولان اؤز تورپاغيندا قالسين، يوسئفئن نسلی ده شئمالدا اولان تورپاغيندا قالسين.


text:
سئز اؤلکه‌ني يدّي حئصّه‌ده توصيف ادئن و اونو بورايا منه گتئرئن. بورادا تاريميز ربّئن حوضوروندا سئزئن اوچون پوشک آتاجاغام.


text:
آمّا آرانيزدا لاوئلی‌لرئن پايي يوخدور، چونکي اونلارين ائرثي ربّئن کاهئنلئيي‌دئر. جاد و رِعوبئن قبئله‌لري و مِنَسّه قبئله‌سئنئن ياريسي اوردون چايينين شرق طرفئنده ربّئن قولو موسانين اونلارا وردئيي ائرث تورپاقلاريني آليبلار."


text:
آداملار قالخيب گتدئلر و يوشَع اؤلکه‌ني توصيف اتمه‌يه گدنلره امر ادئب ددي: "گدئن، اؤلکه‌ني گَزئب اوراني توصيف ادئن و يانيما قاييدين. من ده بورادا، شئلودا، ربّئن حوضوروندا سئزئن اوچون پوشک آتاجاغام."


text:
آداملار گدئب اؤلکه‌ني دولانديلار. اوراني شهرلرئنه گؤره يدّي حئصّه‌يه آييريب کئتابا يازديلار؛ و شئلوداکي اوردوگاها، يوشَعئن يانينا قاييتديلار.


text:
يوشَع شئلودا ربّئن حوضوروندا اونلار اوچون پوشک آتدي و اورادا ائسرايئل اؤولادلارينين بؤلوکلرئنه گؤره تورپاغي پايلادي.


text:
ائلک پوشک نسئللرئنه گؤره بِنيامئن اؤولادلاري قبئله‌سئنه دوشدو. اونلارا دوشَن حئصّه يهودا اؤولادلاري ائله يوسئف اؤولادلارينين تورپاغي آراسيندا ائدي.


text:
شئمال طرفدن اونلارين سرحدي اوردون چاييندان باشلاييردي. سرحد اَرئحانين شئمال طرفئنده‌کي ياماجينا قالخيب، سونرا قربه طرف داغليغا چاتيردي، آخيري دا بِيت آوِن چؤلونده قورتاريردي.


text:
سرحد اورادان لوزا، يعني بِيت ‌ائله، لوزون جنوب ياماجلارينا چاتيردي. سونرا سرحد آشاغي بِيت‌خورونون جنوبوندا اولان داغليقدان عَطِروت‌اَدّارا اِنئردي.


text:
سرحد اورادان اوزانيب قرب طرفدن جنوبا طرف، بِيت‌خورونون موقابئلئنده اولان داغدان جنوبا طرف دؤنوردو. اونون آخيري يهودا اؤولادلارينين شهري اولان قئريَت‌بَعَلده، يعني قئريَت‌يِعه‌رئمده قورتاريردي؛ قرب سرحدي بو ائدي.


text:
جنوب طرفي قئريَت‌يِعه‌رئمئن کَناريندان باشلاييردي و قربه چاتيب نِفتواَخ سولارينين چِشمه‌سئنه اوزانيردي.


text:
اوندان سونرا سرحد رِفاعئم دره‌سئنئن شئماليندا بِن‌هئنّوم دره‌سئنئن موقابئلئنده‌کي داغين لاپ آخير حئصّه‌سئنه اِنئردي؛ بورادان دا هئنّوم دره‌سئنه، يِبوسون جنوب ياماجينا اِنئب عِين‌روگِله چاتيردي.


text:
سونرا سرحد شئمالا طرف اوزانيب عِين‌شِمِشه چيخيردي، اَدومّئمه قالخان يولون موقابئلئنده اولان گِلئلوتا چاتيردي؛ اورادان دا رِعوبئن اوغلو بوهه‌نئن قاياسينا اِنئردي.


text:
سرحد شئمالا طرف بِيت‌حوگلايا کچئب، سرحدئن آخيري دوز گؤلونون شئمال خلئجئنده، اوردون چايينين جنوبوندا قورتاريردي. بو، جنوب سرحدي ائدي.


text:
اونون شرق طرفدن سرحدي اوردون چايي ائدي. بو بِنيامئن اوغوللارينين نسئل‌لرئنه گؤره ائرث تورپاقلارينين اراضئسي ائدي.


text:
بِنيامئن اؤولادلاري قبئله‌سئنئن نسئل‌لرئنه گؤره شهرلري بونلار ائدي: اَرئحا، بِيت‌حوگله، عِمِق‌قِصئص،


text:
صِله، هااِلِف، يِبوس يعني اورشلئم، گئبعَت، قئريَت، يعني کَندلري ائله بئرلئکده اون دؤرد شهر. نسئل‌لرئنه گؤره بِنيامئن اؤولادلارينين ائرث تورپاقلاري بونلاردير.


text:
ائکئنجي پوشک، نسئللرئنه گؤره، شَمعونا، شَمعون اؤولادلارينين قبئله‌سئنه دوشدو. اونلارين ائرث تورپاغي يهودا اؤولادلارينين ائرث تورپاغي آراسيندا ائدي.


text:
بو شهرلرئن اطرافينداکي بوتون کَندلر بَعَلَت‌بِعِره قدر، يعني جنوبدا رامايا قدر اونلارين ائرث اولان تورپاغي ائدي. بونلار نسئللرئنه گؤره شَمعون اؤولادلاري قبئله‌سئنئن ائرث اولان تورپاقلاري‌دير.


text:
شَمعون اؤولادلارينين ائرث اولان تورپاغي يهودا اؤولادلارينين پاييندان آليندي، چونکي يهودا اؤولادلارينين پايي اونلار اوچون چوخ ائدي؛ بونا گؤره ده شَمعون اؤولادلاري اونلارين تورپاقلاري آراسيندا تورپاق ائرث آلديلار.


text:
اوچونجو پوشک، نسئللرئنه گؤره، زِبولون اؤولادلارينا دوشدو. اونلارين ائرث اولان تورپاغينين سرحدي سارئده قدر ائدي.


text:
سونرا سرحدي مَرعه‌لايا قدر، قربه طرف قالخيردي و دَبّشِتدن کِچئب يوقنِعام موقابئلئنده اولان دره‌يه چاتيردي.


text:
سرحد تابورا، شَخه‌سئمايا، بيت‌شِمِشه چاتيردي. سرحدلرئنئن آخيري اوردون چاييندا ائدي. بونلار کَندلري ائله بئرلئکده اون آلتي شهر ائدي.


text:
گون دوغانا طرف بِيت‌داگونا دؤنوردو. سونرا شئمالا طرف زِبولونا، يئفته‌خِل دره‌سئنه، اورادان بِيت‌عِمِقه، نِعي‌اِله چاتيردي، سونرا شئمالا طرف کابولا،


text:
عوما، عَفِق، رِخوب تورپاغيندا دهنزده قورتاريردي. بونلار کَندلري ائله بئرلئکده ائيئرمي ائکي شهر ائدي.


text:
نسئل‌لرئنه گؤره آشِر اؤولادلاري قبئله‌سئنئن ائرث اولان تورپاقلاري کَندلري ائله بئرلئکده بو شهرلر ائدي.


text:
اونلارين سرحدي خِلِفدن شَعَنَن‌نئمده‌کي پاليد آغاجيندان باشلاييب اَدامي نِگِب و يَبنِه‌اِلي کِچئب، لَقّوما چاتيردي، آخيري دا اوردون چاييندا بئتئردي.


text:
سرحد قربه طرف اَزنوت تابورا دؤنوب، اورادان خوقوقا قالخيردي؛ جنوبدا زِبولونا، قربده آشِره، گون دوغان طرفده اوردون چاييندان يهودايا چاتيردي.


text:
يئرون، مَجدَل‌اِل، خورِم، بِيت‌عَنات، بِيت‌شِمِش. بونلار کَندلري ائله بئرلئکده اون دوقّوز شهر ائدئلر.


text:
نسئل‌لرئنه گؤره نَفتالي اؤولادلاري قبئله‌سئنئن ائرث اولان تورپاقلاري کَندلري ائله بئرلئکده بو شهرلر ائدي.


text:
آمّا دان اؤولادلارينين تورپاغي اونلارين اَلئندن چيخدي. اونا گؤره ده دان اؤولادلاري لِشِم اوستونه دؤيوشه گتدئلر. اوراني آليب اهالئسئني قيلينجدان کچئرتدئلر و اورايا صاحئب اولوب مسکن سالديلار. اونلار آتالاري دانين شَرَفئنه گؤره لِشِمه دان آدي وردئلر.


text:
اؤلکه‌ني تورپاق پايلارينا گؤره ائرث اولاراق بؤلوشدوروب قورتاراندان سونرا، ائسرايئل اؤولادلاري نون اوغلو يوشَعه آرالاريندا ائرث تورپاق وردئلر.


text:
ربّئن امرئنه گؤره ائسته‌دئيي شهري يعني اِفرايئمئن داغليق بؤلگه‌سئنده تئمنَت‌سَره‌خي اونا وردئلر. او دا بو شهري تئکئب اورادا ياشادي.


text:
بونلار او ائرث تورپاقلارديرلار کی، کاهئن اِلعازار. نون اوغلو يوشَع، ائسرايئل قبئله‌لرئنئن نسئل باشچيلاري شئلوداکي حوضور چاديرينين گئرئشئنده، ربّئن حوضوروندا پوشکله بؤلدولر. بلجه، اونلار اؤلکه‌نئن بؤلوشدورمه‌سئني باشا چاتديرديلار.


text:
بئلمه‌دن، سهون بئر آدامي اؤلدورن قاتئل اورايا قاچسين. اورا سئزئن اوچون قان قئصاصيني آلان آدامدان سيغيناجاق يري اولسون.


text:
قوي قاتئل بو شهرلردن بئرئنه قاچسين، شهر قاپيسينين گئره‌جيئنده دورسون. اورادا او شهرئن آغساقّاللارينا اؤز عملئني دانيشسين. اونلار دا اونو شهره، يانلارينا آپارسينلار و اونا ير ورسئنلر کي، اونلارلا ياشاسين.


text:
اگر قان قئصاصي آلان اونو تعقئب اتسه، او زامان قاتئلي اونا تسلئم اتمه‌سئنلر، چونکي قونشوسونو بئلمه‌دن اؤلدوروب، اوّلدن اونونلا عداوتي يوخ ائدي.


text:
بو آدام جاماعات موقابئلئنده موحاکئمه اولانا قدر و او دؤورده اولان باش کاهئنئن اؤلومونه قدر بو شهرده ياشاسين. بوندان سونرا قاتئل اؤز شهرئنه، اؤز اِوئنه، اوندان قاچديغي شهره قاييدا بئلر.»""


text:
سيغيناجاق شهر اوچون جَلئلدن، نَفتالئنئن داغليق بؤلگه‌سئنده قِدِشي، اِفرايئمئن داغليق بؤلگه‌سئنده شِکِمي و يهودانين داغليق بؤلگه‌سئنده قئريَت‌اَربَعي، يعني خِبرونو آييرديلار.


text:
اوردون چايينين او بئري طرفي اَرئحانين شرقئنده ده رِعوبئن قبئله‌سئنئن تورپاغيندان يايلادا يِرلَشن صحراداکي بِصِري، جاد قبئله‌سئنئن تورپاغيندان اولان گئلعادداکي راموتو، مِنَسّه قبئله‌سئندن اولان باشاندا گولاني آييرديلار.


text:
بونلار بوتون ائسرايئللی‌لر اوچون و آرالاريندا ياشايان ياد اِللی‌لر اوچون تعيئن اولونان شهرلر ائدي کي، سهون قتل ادن هر بئر کس اورايا قاچا بئلردي و جاماعات قاباغيندا موحاکئمه اولوناجاق قان قئصاصيني آلانين اَلي ائله اؤلدورولمَزدي.


text:
او زامان لاوئلی‌لرئن نسئل باشچيلاري کاهئن اِلعازارا، نون اوغلو يوشَعه و ائسرايئل اؤولادلاري قبئله‌لرئنئن نسئل باشچيلارينا ياخينلاشديلار.


text:
کَنَعان تورپاغيندا يِرلَشن شئلودا اونلارلا دانيشيب بله ددئلر: "رب موسا واسئطه‌سئله امر اتدي کي، بئزه ياشاماق اوچون شهرلر، حيوانلاريميز اوچون ده اونلارين اوتلاقلاري ورئلسئن."


text:
بلجه ائسرايئل اؤولادلاري ربّئن امرئنه گؤره اؤز ائرث تورپاقلاريندان بو شهرلري و اورانين اوتلاقلاريني لاوئلی‌لره وردئلر.


text:
پوشک قوحاتدان اولان نسئل‌لره دوشدو. لاوئلی‌لردن اولان کاهئن هارون اؤولادلارينا يهودا، شَمعون و بِنيامئن قبئله‌لرئندن پوشکله اون اوچ شهر ورئلدي.


text:
آيري قوحات اؤولادلارينا دا اِفرايئم قبئله‌سئنئن نسئل‌لرئندن، دان قبئله‌سئندن و مِنَسّه قبئله‌سئنئن ياريسيندان پوشکله اون شهر ورئلدي.


text:
گِرشون اؤولادلارينا يئسّاکار قبئله‌سي نسئل‌لرئندن، آشِر و نَفتالي قبئله‌لرئندن، باشاندا مِنَسّه قبئله‌سئنئن ياريسيندان پوشکله اون اوچ شهر ورئلدي.


text:
ائسرايئل اؤولادلاري، ربّئن موسا واسئطه‌سئله اتدئيي امره گؤره، بو شهرلري و اونلارين اوتلاقلاريني پوشکله لاوئلی‌لره وردئلر.


text:
بونلار هارون اؤولادلاري اوچون ائدي کي، لاوئلی‌لردن اولان قوحات اؤولادلارينين نسئلئندن ائدئلر. چونکي ائلک پوشک اونلارين ائدي.


text:
بونا گؤره يهودانين داغليق بؤلگه‌سئنده‌کي قئريَت‌اَربَع شهرئني يعني خِبرونو و اطرافيندا اولان اوتلاقلاري اونلارا وردئلر. اَربَع عَناق آتاسي ائدي.


text:
لاوئلی‌لردن اولان دئگر قوحات اؤولادلارينا نسئللرئنه گؤره او شهرلري وردئلر کي، پوشکله اِفرايئم قبئله‌سئنه عاييد ائدي.


text:
اونلارا شِکِمله يعني اِفرايئمئن داغليق بؤلگه‌سئنده سهون آدام اؤلدورنلر اوچون سيغيناجاق شهري ائله اوتلاقلاريني، گِزِرله اوتلاقلاريني،


text:
مِنَسّه قبئله‌سئنئن ياريسيندان دا بو شهرلري وردئلر: تَعَنَکله اوتلاقلاريني، گَت‌رئمّونلا اوتلاقلاريني؛ ائکي شهر.


text:
لاوئلی‌لر نسئل‌لرئندن گِرشون اؤولادلارينا مِنَسّه قبئله‌سئنئن ياريسيندان باشاندا اولان گولانلا يعني سهون آدام اؤلدورن اوچون سيغيناجاق بو شهرله اوتلاقلاريني، بَعَشتِرا ائله اوتلاقلاريني وردئلر؛ ائکي شهر.


text:
نَفتالي قبئله‌سئندن جَلئلده‌کي قِدِشله يعني سهون آدام اؤلدورنلر اوچون سيغيناجاق بو شهرله اوتلاقلاريني، خَمّوت‌دورلا اوتلاقلاريني و قَرتانلا اوتلاقلاريني وردئلر؛ اوچ شهر.


text:
لاوئلی‌لردن اولان مِراري اؤولادلارينين نسئللرئنه بو شهرلري وردئلر: زِبولون قبئله‌سئندن يوقنِعاملا اوتلاقلاريني، قَرتا ائله اوتلاقلاريني،


text:
جاد قبئله‌سئندن گئلعادداکي راموتلا، يعني سهون آدام اؤلدورنلر اوچون سيغيناجاق بو شهرله اوتلاقلاريني، مَخَنه‌يئمله اوتلاقلاريني،


text:
بونلارين هاميسي مِراري اؤولادلارينين، يعني لاوئلی‌لردن قالان نسئللرئن شهرلري ائدي؛ اونلارين پوشکو اون ائکي شهره دوشموشدو.


text:
ائسرايئل اؤولادلارينين مولکو آراسيندا، لاوئلی‌لرئن بوتون شهرلري، اوتلاقلاري ائله بئرلئکده، قيرخ سکّئز شهر ائدي.


text:
بلجه رب آتالارينا ائچدئيي آندا گؤره، وعده وردئيي بوتون تورپاغي ائسرايئللی‌لره وردی. اونلار بو تورپاغا مالئک اولدولار و اورادا مسکن سالديلار.


text:
رب آتالارينا ائچدئيي آندا گؤره، هر شيده اونلارا هر طرفدن دئنجلئک وردی و بوتون دوشمنلرئندن هچ بئري اونلارين موقابئلئنده دورا بئلمه‌دي؛ رب بوتون دوشمنلرئني اونلارا تسلئم اتدي.


text:
اونلارا ددي: "سئز ربّئن قولو موسانين امر اتدئيي هر شيه عمل اتدئنئز و منئم سئزه امر اتدئيئم هر شيده سؤزومه قولاق آسدينيز.


text:
بو گونه قدر کچن اوزون مودّتده هموطنلرئنئزي ترک اتمه‌دئنئز و تارينيز ربّئن سئزه بويوردوغو ائشلره عمل اتدئنئز.


text:
اونا گؤره ده تارينيز رب هموطنلرئنئزه وعده وردئيي کئمي دئنجلئک ورئب. ائندي دؤنون و چاديرلارينيزا، ربّئن قولو موسانين اوردون چايينين او طرفئنده سئزه مولک وردئيي تورپاغا قاييدين.


text:
آنجاق دئقّت ادئن کي، ربّئن قولو موسانين سئزه بويوردوغو امره و قانونا عمل اده‌سئنئز. تارينيز ربّی سِوه‌سئنئز، تارينين بوتون يوللاري ائله گده‌سئنئز و امرلرئني يرئنه يتئره‌سئنئز، اونا باغلي قالاسينيز و بوتون قَلبئنئزله، بوتون جانينيزلا اونا قوللوق اده‌سئنئز."


text:
موسا باشاندا مِنَسّه قبئله‌سئنئن ياريسينا ائرث تورپاغي ورمئشدي. لاکئن يوشَع بو قبئله‌نئن او بئري ياريسينا، اوردون چايينين قرب طرفئنده، هموطنلري آراسيندا ائرث تورپاغي وردی. يوشَع اونلاري چاديرلارينا گؤندرن زامان اونلارا برکت وردی.


text:
اونلارا بله ددي: "ائندي اؤز چاديرلارينيزا چوخلو وار دؤولتله و چوخلو حيوان، قيزيل-گوموش، بورونج، دمئر و چوخلو پالتارلا قاييدين. دوشمنلرئنئزدن تالان اتدئيئنئز بو مالي هموطنلرئنئزله پايلاشين."


text:
رِعوبئن اؤولادلاري، جاد اؤولادلاري، مِنَسّه قبئله‌سئنئن ياريسي کَنَعان تورپاغينداکي شئلودان، ائسرايئل اؤولادلارينين يانيندان قاييتديلار. اونلار ربّئن امرئنه گؤره موسا واسئطه‌سئله صاحئب اولدوقلاري گئلعاد تورپاغينا يعني اونلارا مولک ورئلن تورپاغا يولا دوشدولر.


text:
اونلار کَنَعان تورپاغيندا اولان گِلئلوتا چاتديلار کي، اوردون چايينين يانيندا ائدي. اورادا، اوردون چايينين يانيندا، رِعوبئن اؤولادلاري، جاد اؤولادلاري و مِنَسّه قبئله‌سئنئن ياريسي مؤحتشم گؤرونوشلو بئر قوربانگاه دوزلتدئلر.


text:
ائسرايئل اؤولادلاري بونون خبرئني اشئتدئلر: "باخ، رِعوبئن اؤولادلاري، جاد اؤولادلاري و مِنَسّه قبئله‌سئنئن ياريسي کَنَعان تورپاغينين سرحدئنده، اوردون چايينين يانينداکي گِلئلوتدا، ائسرايئل اؤولادلارينا عاييد اولان طرفده بئر قوربانگاه قوروبلار."


text:
ائسرايئل اؤولادلاري بونو اشئدن واخت، بوتون ائسرايئل اؤولادلارينين ائجماعسيني شئلويا چاغيرديلار کي، اونلارين ضئدّئنه دؤيوشه چيخسينلار.


text:
ائسرايئل اؤولادلاري گئلعاد تورپاغينا، رِعوبئن اؤولادلارينين، جاد اؤولادلارينين و مِنَسّه قبئله‌سئنئن ياريسينين يانينا کاهئن اِلعازار اوغلو پئنِخاسي،


text:
اونونلا بئرلئکده اون رهبر ده گؤندردئلر کي، هر بئري بئر قبئله‌نئن باشچيسي ائدي. اونلارين هر بئري ائسرايئل طايفالاري آراسيندا نسئل باشچيلاري ائدئلر.


text:
اونلار گئلعاد تورپاغينا، رِعوبئن اؤولادلارينين، جاد اؤولادلارينين و مِنَسّه قبئله‌سئنئن ياريسينين يانينا گلئب اونلارا بله ددئلر:


text:
"ربّئن جاماعاتي هاميليقلا بله ديئر: "بو خيانت عملي ندئر کي، سئز ائسرايئلئن تاريسينين ضئدّئنه ادئبسئنئز؟ نئيه بو گون اونون يولوندان اوز دؤندَرئبسئنئز و اؤزونوز اوچون باشقا قوربانگاه دوزلتمکله ربّئن ضئدّئنه عوصيان ادئبسئنئز؟


text:
مگر پِعور تقصئري بئزه بس ديئل کي، اوندان حله بو گونه کئمي تمئزلَنمه‌مئشئک، گرچي اونون اوزوندن ربّئن جاماعاتي اوستونه بلا دا گلدي؟


text:
بو گون ربّئن يولوندان دؤنورسونوز؟ اگر سئز بو گون ربّئن ضئدّئنه قالخاسينيز، او دا صاباح بوتون ائسرايئل جاماعاتينا قضبلَنه‌جک.


text:
اگر صاحئب اولدوغونوز تورپاق نجئسدئر، ربّئن خيمه‌سئنئن يِرلَشدئيي يره، ربّئن مولکو اولان تورپاغا کچئن. قوي تورپاق پايينيز بئزئم آراميزدا اولسون. تاريميز ربّئن قوربانگاهيندان باشقا اؤزونوزه قوربانگاه قورماقلا ربّئن و بئزئم ضئدّئمئزه چيخمايين.


text:
مگر زِرَخ اوغلو آکان حارام اولان شيلردن گؤتورمکله خيانت اتمه‌دي؟ مگر اونا گؤره بوتون ائسرايئل جاماعاتي اوستونه قضب گلمه‌دي؟ بو گوناهدان اؤتري او آدام تک اؤزو محو اولمادي.»""


text:
رِعوبئن اؤولادلاري، جاد اؤولادلاري، مِنَسّه قبئله‌سئنئن ياريسي ائسرايئل طايفالارينين باشچيلارينا جاواب وردئلر:


text:
"قادئر تاري رب! قادئر تاري رب! او بئلئر، قوي ائسرايئل اؤزو ده بئلسئن. اگر بو ائشئمئز عوصيان اوزوندندئر، و يا اگر ربّئن ضئدّئنه خيانت عملي ادئرئک، قوي بو گونوموز آخيرا گلمه‌سئن!


text:
اگر بو قوربانگاهي قورموشوق کي، ربّئن يولوندان دؤنک و اوستونده يانديرما قوربانلاري، تاخيل تقدئملري، باريش قوربانلاري تقدئم ادک، قوي رب اؤزو بونون جاوابيني بئزدن ائسته‌سئن.


text:
حقئقتن ده بونو بو مقصدله اتدئک کي، صاباح سئزئن اؤولادلارينيز اؤولادلاريميزا دِمه‌سئنلر: «ائسرايئلئن تاريسي ربدن سئزه نه؟


text:
ای رِعوبئن اؤولادلاري، ای جاد اؤولادلاري! رب سئزئنله بئزئم آراميزدا اوردون چاييني سرحد قويوب. ربده سئزئن پايينيز يوخدور.» و بلجه سئزئن اؤولادلارينيز بئزئم اؤولادلاريميزي رب قورخوسوندان دؤندره بئلرلر.


text:
اونا گؤره بله ددئک: «گلئن اؤزوموزه بئر قوربانگاه دوزَلدَک. بو قوربانگاه يانديرما قورباني و آيري قوربانلار اوچون ديئل،


text:
بئزئمله سئزئن آرانيزدا و سونراکي نسئل‌لرئمئز آراسيندا شاهئد اولماق اوچوندور. تا کي بئز ده يانديرما قوربانلاريميزلا، آيري قوربانلاريميزلا و باريش قوربانلاريميزلا ربّئن حوضوروندا اونا خئدمت ادک. صاباح سئزئن اؤولادلارينيز دا بئزئم اؤولادلاريميزا دمه‌سئنلر کي، «ربده سئزئن پايينيز يوخدور.»


text:
بئز ددئک: «صاباح بئزه و يا نسئل‌لرئمئزه بله دسه‌لر، بئز ده بله جاواب وره‌رئک کي، آتالاريميزين قوردوغو ربّئن قوربانگاهينين صورتئنه باخين. بو يانديرما قوربانلاري و آيري قوربانلار اوچون ديئل، فقط سئزئنله بئزئم آراميزدا شاهئد اولماق اوچوندور.»


text:
قوي بئزدن ايراق اولسون کي، ربّئن ضئدّئنه چيخاق، بو گون ربّئن يولوندان دؤنک، يانديرما قورباني، تاخيل تقدئملري، آيري قوربانلار اوچون تاريميز ربّئن خيمه‌سي قاباغيندا اولان اؤز قوربانگاهيندان آيري قوربانگاه دوزَلدَک."


text:
کاهئن پئنِخاس، اونونلا بئرلئکده اولان جاماعات رهبرلري، يعني ائسرايئل طايفالارينين باشچيلاري رِعوبئن اؤولادلارينين، جاد اؤولادلارينين و مِنَسّه اؤولادلارينين ددئکلرئني اشئدنده بو سؤزلري بَيَندئلر.


text:
کاهئن اِلعازار اوغلو پئنِخاس رِعوبئن اؤولادلارينا، جاد اؤولادلارينا و مِنَسّه اؤولادلارينا ددي: "بو گون بئلدئک کي، رب آراميزدادير، چونکي اونون ضئدّئنه بو خيانتي اتمه‌دئنئز؛ ائندي ائسرايئل اؤولادلاريني ربّئن اَلئندن قورتاردينيز."


text:
کاهئن اِلعازار اوغلو پئنِخاس و رهبرلر رِعوبئن اؤولادلاري و جاد اؤولادلارينين يانيندان، گئلعاد تورپاغيندان کَنَعان تورپاغينا ائسرايئل اؤولادلارينين يانينا قاييديب اونلارا خبر گتئردئلر.


text:
بو ائشي ائسرايئل اؤولادلاري دا بَيَندئلر. اونلار تارييا شوکور اتدئلر و رِعوبئن اؤولادلارينين، جاد اؤولادلارينين ضئدّئنه موحارئبه اتمک و اونلارين ياشاديقلاري اؤلکه‌ني وئران اتمک فئکرئندن دؤندولر.


text:
رِعوبئن اؤولادلاري و جاد اؤولادلاري قوربانگاهين آديني "شاهئد" قويدولار. چونکي اونلار ددئلر: "بو قوربانگاه بئزئم آراميزدا شاهئددئر کي، رب تاريدير."


text:
رب ائسرايئللی‌لره هر طرفدن دوشمنلرئندن دئنجلئک ورندن سونرا، اوزون مودّت کچدي. آرتيق يوشَع قوجاليب ياشي چوخالميشدي.


text:
او بوتون ائسرايئلي، آغساقّاللاري، باشچيلاري، حاکئملري و سرکرده‌لري چاغيردي و اونلارا ددي: "من قوجالميشام، ياشيم چوخدور.


text:
تارينيز ربّئن سئزئن حاقّينيزدا بوتون بو مئلّتلره نه اتدئيئني گؤردونوز، چونکي تارينيز رب اؤزو سئزئن اوچون دؤيوشدو.


text:
باخ، اوردون چاييندان گونشئن باتديغي طرفه، بؤيوک دهنزه قدر قيرديغيم بوتون مئلّتلرئن تورپاقلاري ائله برابر قالان بو مئلّتلرئن ده تورپاقلاريني قبئله‌لرئنئز اوچون ائرث پايلاديم.


text:
تارينيز رب اؤزو اونلاري قاباغينيزدان سئلئب آتاجاق و اونلاري گؤزونوزون قاباغيندان قوواجاق. و سئز اونلارين تورپاغينا مالئک اولاجاقسينيز، نجه کي، تارينيز رب سئزه وعده ورئب.


text:
اونا گؤره ده چوخ دئقّتلي اولون کي، موسانين شرئعت کئتابيندا يازيلان هر شيي ساخلاياسينيز. اله کي، اوندان نه صاغا، نه ده سولا دؤنه‌سئنئز.


text:
سئزئنله قالان بو مئلّتلره قاريشمايين، آللاهلارينين آديني چکمه‌يئن، اونلارا آند ائچمه‌يئن، اونلارا قوللوق اتمه‌يئن، اونلارا سجده قيلمايين.


text:
چونکي رب قاباغينيزدان بؤيوک و قووّتلي مئلّتلري قوووب؛ بو گونه قدر سئزئن قاباغينيزدا هچ کئم دورا بئلمه‌يئب.


text:
اگر گری دؤنه‌سئنئز، سئزئن آرانيزدا ياشايان بو مئلّتلردن قالانلارا باغلاناسينيز، اونلارلا قوحوم اولاسينيز، اونلارلا اوتوروب دوراسينيز،


text:
يَقئن بئلئن کي، تارينيز رب بو مئلّتلري گؤزونوز قاباغيندان بئر داها قووماياجاق. تارينيز ربّئن وردئيي بو نعمتلي تورپاق اوستوندن يوخ اولانا قدر، اونلار سئزئن اوچون کمند، تله، بؤيورلرئنئزه قامچي و گؤزلرئنئزه تئکان اولاجاقلار.


text:
باخ، بو گون من ده هامي کئمي دونيادان کؤچه‌جيم. بوتون قلبئنئزله، بوتون جانينيزلا بئلئرسئنئز کي، تارينيز ربّئن حاقّينيزدا ددئيي بوتون ياخشي شيلردن هچ بئري بوشا چيخمادي. هاميسي سئزئن اوچون يرئنه يتئشدي. اونون سؤزلرئندن هچ بئري بوشا چيخمادي.


text:
تارينيز ربّئن سئزه وعده وردئيي بوتون نعمتلي شيلر نجه يرئنه يتئشدي، بوتون پئس شيلري ده رب بلجه سئزئن باشينيزا گتئره‌جک، او زاماناجاق کي، وردئيي بو ياخشي تورپاق اوستوندن سئزي هلاک اتسئن.


text:
اگر تارينيز ربّئن سئزه بويوردوغو عهدي پوزاسينيز، گدئب آيري آللاهلارا قوللوق اده‌سئنئز، اونلارا سجده اده‌سئنئز، ربّئن قضبي سئزئن ضئدّئنئزه آلوولاناجاق و سئزه وردئيي نعمتلي تورپاق اوستوندن تزلئکله يوخ اولاجاقسينيز."


text:
يوشَع ائسرايئلئن بوتون قبئله‌لرئني شِکِمه ييغدي و ائسرايئلئن آغساقّال‌لاريني، باشچيلاريني، حاکئملرئني و سرکرده‌لرئني چاغيردي. اونلار تارينين حوضوروندا دوردولار.


text:
يوشَع بوتون خالقا ددي: "ائسرايئلئن تاريسي رب بله ديئر: "آتالارينيز يعني ائبراهئم و ناخورون آتاسي تِرَخ، کِچمئشَدن چايين او بئري تاييندا ياشاييرديلار و باشقا آللاهلارا قوللوق ادئردئلر.


text:
آتانيز ائبراهئمي چايينين او بئري تاييندان گؤتوروب، بوتون کَنَعان تورپاغيندا گَزدئردئم و نسلئني چوخالديب اونا ائسحاقي وردئم.


text:
ائسحاقا يعقوب و عئسونو وردئم. عئسويا سِعئر داغيني وردئم کي، اونا مالئک اولسون؛ لاکئن يعقوبلا اؤولادلاري مئصئره گتدئلر.


text:
سونرا موسا و هارونو گؤندرئب، اورادا اتدئکلرئمله مئصئري بلالارا دوچار اتدئم و سونراسي سئزي اورادان چيخارتديم.


text:
آتالارينيزي مئصئردن چيخارتديم و سئز دهنزه طرف گلدئنئز. مئصئرلی‌لر دؤيوش عارابالار و آتلي‌لارلا، آتالارينيزي قيرميزي دهنزه قدر تعقئب اتدئلر.


text:
لاکئن آتالارينيز ربّه فرياد ادنده او، مئصئرلی‌لرله سئزئن آرانيزدا قارانليق ياراتدي، اونلارين اوستونه دهنزي گتئردي و اونلار سولارين آلتيندا قالديلار؛ مئصئرده اتدئيئم شيلري گؤزونوزله گؤردونوز و اوزون مودّت صحرادا ياشادينيز.


text:
سونرا سئزي اوردون چايينين شرق طرفئنده ياشايان اِمورلولار تورپاغينا گتئردئم، اونلار سئزئنله ووروشدولار؛ اونلاري سئزه تسلئم اتدئم، اونلاري قاباغينيزدان يوخ اتدئيئم زامان، سئز اونلارين تورپاقلارينا مالئک اولدونوز.


text:
موآب پادشاهي صئپّور اوغلو بالاق قالخيب، ائسرايئللی‌لرله ووروشدو و خبر گؤندرئب بِعور اوغلو بَلعامي چاغيردي کي، سئزه لعنت اتسئن.


text:
لاکئن بَلعامي اشئتمک ائستمه‌دئم. بلجه مجبور قالدي کي، سئزه برکت ورسئن و سئزي اونون الئندن قورتارديم.


text:
اوردون چاييندان کچئب اَرئحايا گلدئنئز. اَرئحا اهالئسي، اِمورلولار، پِرئزلئلر، کَنَعانليلار، خئتلئلر، گئرگاشلي‌لار، خئولئلر، يِبوسلولار سئزئن ضئدّئنئزه ووروشدولار، لاکئن اونلاري سئزه تسلئم اتدئم.


text:
سئزئن قاباغينيزجا اِششَک‌چئبئني چيخارديب اونونلا اِمورلولارين ائکي پادشاهيني قاباغينيزدان قوودوم. بو ائش سئزئن قيلينجينيزلا و اوخ-کامانينيزلا اولمادي.


text:
اوستونده ائشلَمه‌دئيئنئز بئر تورپاغي، تئکمه‌دئيئنئز شهرلري سئزه وردئم کي، اورادا ياشاياسينيز؛ سالماديغينيز باغلاردان و زيتونلوقلاردان يِيئرسئنئز.»


text:
اونا گؤره ده ائندي رَبدن قورخون، صداقت و حقئقتله اونا قوللوق ادئن؛ چايين او بئري تاييندا و مئصئرده آتالارينيزين قوللوق اتدئيي آللاهلاري آتين و فقط ربّه قوللوق ادئن.


text:
اگر ربّه قوللوق اتمه‌يي بَيَنمئرسئنئز، بو گون کئمه قوللوق اده‌جيئنئزي اؤزونوز سچئن: مگر آتالارينيزين چايين او تاييندا قوللوق اتدئکلري آللاهلارا يا دا تورپاقلاريندا ياشاديغينيز اِمورلولارين آللاهلارينا قوللوق اده‌جکسئنئز؟ آمّا من و منئم اِوئمده‌کئلر ربّه قوللوق اده‌جک."


text:
چونکي بئزي و آتالاريميزي مئصئر تورپاغيندان يعني نؤکرچئلئک دئياريندان چيخاردان تاريميز ربدئر کي، گؤزوموزون قاباغيندا بو بؤيوک علامتلري گؤرستدي و گتدئيئمئز هر يولدا، آراسيندان کِچدئيئمئز بوتون خالقلار آراسيندا بئزي حئفظ اتدي.


text:
رب بوتون خالقلاري، يعني بو تورپاقدا ياشايان اِمورلولاري قاباغيميزدان قوودو. بئز ده ربّه قوللوق اده‌جيئک، چونکي تاريميز اودور."


text:
يوشَع خالقا ددي: "ربّه قوللوق اده بئلمزسئنئز، چونکي او، موقدّس تاري‌دير. او، قيرتلي تاري‌دير؛ تقصئرلرئنئزي و گوناهلارينيزي باغيشلاماياجاق.


text:
اگر ربّی ترک ادئب اؤزگه بوت آللاهلارينا قوللوق اده‌سئنئز، سئزه ياخشيليق ادن رب ضئدّئنئزه دؤنوب، سئزي ووراجاق و سئزي محو اده‌جک."


text:
يوشَع خالقا ددي: "سئز اؤزونوز، اؤزونوزون ضئدّئنه شاهئدسئنئز کي، قوللوق اتمک اوچون اؤزونوزه ربّی سِچدئنئز."" و اونلار ددئلر: "بئز شاهئدئک."


text:
يوشَع ددي: "اِله ده ائندي آرانيزدا اولان ياد آللاهلاري آتين، اوره‌يئنئزي ائسرايئلئن تاريسي ربّه دؤندرئن."


text:
يوشَع بو سؤزلري تارينين شرئعت کئتابينا يازدي؛ سونرا بؤيوک بئر داش گؤتوروب ربّئن موقدّس مکانينين يانيندا اولان چؤل بوتا‌سي آلتيندا يِرلَشدئردي.


text:
يوشَع بوتون خالقا ددي: "باخين، بو داش بئزئم ضئدّئمئزه شاهئددئر، چونکي ربّئن بئزه ددئيي بوتون سؤزلري او اشئتدي؛ قوي بو داش سئزئن ضئدّئنئزه شاهئد اولسون کي، تارينيزي ائنکار اتميه‌سئنئز."


text:
اونو گاعَش داغينين شئماليندا، اِفرايئمئن داغليق بؤلگه‌سئنده‌کي تئمنَت‌سِرَخده ائرث اولان تورپاغينين ساحه‌سئنده دفن اتدئلر.


text:
يوشَع ياشاديقجا و يوشَعدن سونرا ياشايان و ربّئن ائسرايئل اوچون اتدئيي هر شيي بئلَن آغساقّاللار ياشاديقجا، ائسرايئل خالقي ربّه قوللوق اتدي.


text:
ائسرايئللی‌لر مئصئردن چيخاندا يوسئفئن سوموکلرئني اؤزلري ائله گؤتورموشدولر. بونلاري يعقوبون شِکِمده‌کي زَمئسئنده باسديرديلار. يعقوب بو زَمئني شِکِمئن آتاسي خَمورون اؤولادلاريندان يوز پارچا گوموشه ساتين آلميشدي؛ و بو تورپاق يوسئف اؤولادلارينين ائرثي اولدو.


text:
بوندان سونرا هارون اوغلو اِلعازار اؤلدو. اونو اِفرايئمئن داغليق بؤلگه‌سئنده اولان گئبعَتده کي، اوغلو پئنِخاسا ورئلمئشدي، دفن اتدئلر.


text:
يوشَعئن اؤلوموندن سونرا، ائسرايئل اؤولادلاري ربدن سوروشدولار: "بئزئم اوچون کَنَعانليلارين ضئدّئنه دؤيوشه بئرئنجي کئملر چيخاجاق؟""


text:
يهودالي‌لار هموطنلري شَمعونلولارا ددئلر: "تورپاغين بئزه دوشَن حئصّه‌سئنه گلئن، کَنَعانلي‌لارين ضئدّئنه ووروشماق اوچون بئزئمله دؤيوشه چيخين؛ بئز ده تورپاغين سئزه دوشَن حئصّه‌سئنه گله‌رئک."" بلجه شمعونلولار اونلارلا گتدئلر.


text:
يهودالي‌لار دؤيوشه چيخديلار. رب کَنَعانلي‌لارلا پِرئزلی‌لري اونلارا تسلئم اتدي و يهودالي‌لار بازِقده اونلاردان اون مئن نفر آدامي قيرديلار.


text:
لاکئن اَدوني بازِق قاچدي. يهودالي‌لار اونون دالينجا گدئب اونو توتدولار و اَللرئنئن و آياقلارينين باش بارماقلاريني کسدئلر.


text:
اَدوني بازِق ددي: "منئم مئزئمئن آلتيندا، يتمئش پادشاه اَل و آياقلارينين باش بارماقلاري کَسئلمئش حالدا چؤرک قيرينتي‌لاري ييغارديلار. من نجه اتمئشدئم، تاري دا منه عوضئني اِله ورئب."" يهودالي‌لار اَدوني بازِقي اورشلئمه گتئردئلر و او اورادا اؤلدو.


text:
يهودا اؤولادلاري اورشلئمه هوجوم ادئب ووروشدولار و اوراني آليب اهالئسئني قيلينجدان کچئرتدئلر. شهره ده اود ووروب يانديرديلار.


text:
بوندان سونرا يهودا اؤولادلاري آشاغي اِندئلر کي، داغليق بؤلگه‌ده، نِگِبده و هامار بؤلگه‌ده ياشايان کَنَعانليلارلا ووروشسونلار.


text:
بلجه يهودالي‌لار خِبروندا (اوّلکي آدي قئريات اَربَع ائدي) ياشايان کَنَعانليلارين ضئدّئنه يوروش ادئب، شئشا‌يي، اَخئماني و تَلمايي مغلوب اتدئلر.


text:
اوراني عوتنئ‌يِل آلدي کي، کالئبئن کئچئک قارداشي قِنازين اوغلو ائدي. کالئب قيزي عَکسه‌ني اونا اَره وردی.


text:
قيز عوتنئ‌يِله اَره گدنده اَرئني قانديردي کي، اونون آتاسيندان بئر زمي ده ائسته‌سئن. قيز اِششَکدن دوشنده کالئب اونا ددي: "نه ائسته‌يئرسن؟""


text:
عَکسه کالئبه ددي: "منه بئر ارمغان دا ور. ائندي کي، منه نِگِب تورپاغيني وردئن، سو قايناقلاريني دا ور."" بلجه کالئب اونا يوخاريداکي و آشاغيداکي سو قايناقلاريني وردی.


text:
موسانين قِنلي قايين‌آتاسينين نسلئندن اولانلار، يهودالي‌لارلا بئرلئکده خورما شهرئندن چيخيب عَرادين جنوبوندا اولان يهودا صحراسينا گتدئلر و او خالقين آراسيندا ساکئن اولدولار.


text:
سونرا يهودالي‌لار هموطنلري شَمعونلولارلا بئرلئکده گدئب صِفَتده قالان کَنَعانليلاري قيرديلار و اوراني کامئل محو اتدئلر. اونا گؤره ده او شهرئن آدي حورما آدلانديريلدي.


text:
يهودالي‌لار غَزّه‌ني و بوتون اراضئسئني، اَشقِلونو و بوتون اراضئسئني، عِقرونو و بوتون اراضئسئني آلديلار.


text:
رب يهودالي‌لارلا ائدي. يهوداليلار داغليق بؤلگه‌سئني اَله کچئرتدئلر؛ لاکئن دره ساکئنلرئني قووا بئلمه‌دئلر، چونکي اونلارين دمئر دؤيوش عارابالاري وار ائدي.


text:
لاکئن بِنيامئن اؤولادلاري اورشلئمده قالان يِبوسلولاري قووماديلار؛ بونا گؤره ده يبوسلولار بو گونه قدر بِنيامئن اؤولادلاري ائله بئرلئکده اورشلئمده ياشاييرلار.


text:
جاسوسلار شهردن چيخان بئر آدامي گؤروب ددئلر: "شهرئن گئرئش يولونو بئزه گؤرسد، بئز ده سنئنله مهرئبان رفتار اده‌رئک."


text:
بو آدام اونلارا شهره گئرمک اوچون يول گؤرستدي. اونلار دا شهر اهالئسئني قيلينجدان کچئرتدئلر، لاکئن بو آدامي قوحوملاري ائله آزاد بوراخديلار.


text:
بو آدام خئتلی‌لرئن تورپاغينا گتدي و اورادا بئر شهر تئکئب آديني لوز قويدو کي، بو گونه قدر آدي بله‌دئر.


text:
آمّا مِنَسّه قبئله‌سي بيِت شانلا قصبه‌لرئنئن اهالئسئني، تَعَنَکله قصبه‌لرئنئن اهالئسئني، دورلا قصبه‌لرئنئن اهالئسئني، يِبلِعاملا قصبه‌لرئنئن اهالئسئني و مِگئدّو ائله قصبه‌لرئنئن اهالئسئني قووماديلار. بلجه کَنَعانليلار بو اؤلکه‌ده ياشاماقدا داها قرارلي اولدولار.


text:
ائسرايئللی‌لر بو تورپاقلاردا قودرتلَنَنده، کَنَعانليلاري زورلا ائش آلتينا باسديلار، آمّا کامئل قووماديلار.


text:
اِفرايئم قبئله‌سي جازِرده اولان کَنَعانليلاري قوومادي. اونا گؤره ده کَنَعانليلار جازِرده، اونلارين آراسيندا ياشاديلار.


text:
زِبولون قبئله‌سي قِطرون اهالئسئني و نَهلول اهالئسئني قوومادي. کَنَعانليلار دا اونلارين آراسيندا قاليب زور آلتيندا اونلارا نؤکرچئلئک اتدئلر.


text:
بلجه آشِرلئلر بو اؤلکه‌نئن ساکئنلري اولان کَنَعانليلار آراسيندا ياشاديلار؛ چونکي اونلاري قووماديلار.


text:
نَفتالي قبئله‌سي بِيت شِمِش و بِيت عَنات اهالئسئني قووماييب بو اؤلکه‌نئن ساکئنلري اولان کَنَعانليلار آراسيندا ياشادي. بِيت شِمِش و بِيت عَنات اهالئسي اونلار اوچون زور آلتيندا نؤکرچئلئک اتدئلر.


text:
اِمورلولار دان اؤولادلاريني وادار اتدئلر کي، داغليق بؤلگه‌سئنه کؤچسونلر و اونلاري دره‌يه دوشمه‌يه قويماديلار.


text:
اِمورلولار حارِس داغيندا، اَيَلون و شَعلَبئمده قاليب اورادا ياشاماقدا قرارلي ائدئلر. آنجاق يوسئف نسلی قووّتلَنَنده، اِمورلولار اونلار اوچون زور آلتيندا نؤکرچئلئک اتدئلر.


text:
ربّئن مَله‌يي گئلگالدان بوکئمه گلئب ددي: "سئزي مئصئردن من چيخارديب آتالارينيزا آند ائچدئيئم تورپاغا گتئردئم؛ و ددئم: «سئزئنله اولان عهدئمي هچ واخت پوزماياجاغام.


text:
آمّا سئز ده گرک بو تورپاغين اهالئسي ائله عهد باغلاماياسينيز و اونلارين قوربانگاهلاريني داغيداسينيز.» لاکئن سئز منئم سؤزومه قولاق آسمادينيز. بو اتدئيئنئز نه‌دئر؟


text:
بونا گؤره ده ددئم: «اونلاري قاباغينيزدان قووماياجاغام و اونلار بؤيرونوزه تئکان، آللاهلاري دا سئزه تله اولاجاقلار.»""


text:
يوشَع خالقي يولا سالاندان سونرا، ائسرايئل اؤولادلاريندان هر بئري گتدي کي، اؤز تورپاق پايلارينا صاحئب اولسون.


text:
خالق يوشَعئن بوتون عؤمرو بويو و يوشَعدن سونرا صاغ قالان آغساقّاللارين بوتون عؤمرو بويو کي، ربّئن ائسرايئل اوچون اتدئيي بوتون بؤيوک ائشلري گؤرموشدولر، ربّه قوللوق اتدئلر.


text:
اونو گاعَش داغينين شئماليندا، اِفرايئمئن داغليق بؤلگه‌سئنده اولان تئمنَت‌خِرِسده‌ کي، اونون ائرث تورپاغي ائدي، دفن اتدئلر.


text:
يوشَعله بئر دؤورده ياشايان بوتون نسئل ده اؤلوب آتالارينا قوشولدو. بوندان سونرا آيري بئر نسئل ووجودا گلدي کي، نه ربّی تاني‌ييردي، نه ده اونون ائسرايئل اوچون اتدئيي ائشلري بئلئردي.


text:
و رَبّي، آتالارينين تاريسيني، اونلاري مئصئر اؤلکه‌سئندن چيخارداني آتديلار و آيري آللاهلارا يعني اطرافلاريندا ياشايان مئلّتلرئن آللاهلارينا سئتايئش ادئب اونلارا سجده اتدئلر. بلجه ربّئن قضبئني آلوولانديرديلار.


text:
ربّئن قضبي ائسرايئلئن ضئدّئنه آلوولاندي و اونلاري تالانچيلارين الئنه تسلئم اتدي. تالانچيلار دا اونلاري تالان اتدئلر؛ رب اونلاري اطرافلارينداکي دوشمنلره ساتدي، اله کي، ائسرايئل اؤولادلاري دوشمن قاباغيندا آرتيق تاب گتئره بئلمه‌دئلر.


text:
نه زامان دؤيوشدولر، ربّئن اَلي، ددئيي کئمي، آند ائچدئيي کئمي اونلارين ضئدّئنه ائدي کي، اونلارا زئيان يتئرسئن. بلجه اونلار پئس وضعئيّته دوشوب چوخ اذئيّت چکدئلر.


text:
لاکئن اونلار داورلره ده قولاق آسماديلار. آيري آللاهلارين يولوندا زئنايا چکئلئب اونلارا سئتايئش اتدئلر. ربّئن امرلرئنه ائطاعت ادن آتالارينا بَنزَمه‌دئلر و تزلئکله اجدادلاري گدن يولدان آزديلار؛ اونلار آتالاري کئمي اتمه‌دئلر.


text:
رب اونلار اوچون داورلر قالديرديغي زامان، اؤزو ده داورله ائدي و داورئن عؤمرو بويونجا رب ائسرايئللی‌لري دوشمنلرئن الئندن قورتاريردي؛ او زامان کي، اونلارا سئتم و ذلئللئک چکدئرنلرئن الئندن فغان ادئردئلر، رب اونلارا رحم ادئردي.


text:
هر هانسي داور اؤلَندن سونرا، خالق گئنه آزيب آتالاريندان داها چوخ فساد ائشله‌دئردئلر، آيري آللاهلارا پِيرَو اولوب اونلارا پرستئش ادئردئلر و اونلارين قاباغيندا يره دوشوردولر؛ اونلار بو عمل‌لرئندن، بو عئنادکارليق‌لاريندان اَل چکمه‌دئلر.


text:
اونا گؤره ده ربّئن قضبي ائسرايئللی‌لرئن ضئدّئنه آلوولانيب ددي: "ائندي کي بو مئلّت منئم آتالارينا امر اتدئيئم عهدي پوزوب سؤزومه قولاق آسمادي،


text:
من ده يوشَع وفات ادنده، بو تورپاقلاردا ساخلاديغي مئلّتلرئن هچ بئرئني داها اونلارين قاباغيندان قووماياجاغام.


text:
ائسرايئللی‌لري بو مئلّتلر واسئطه‌سئله ائمتاحاندان کچئرده‌جيم کي، آتالاري کئمي بو يولونان گدئب-گتميه‌جکلرئني گؤروم."


text:
بلجه رب بو مئلّتلرئن همئن تورپاقلاردا قالماسينا ائجازه وردی و تزلئکله اونلاري قوومادي؛ اونلاري يوشَعئن الئنه تسلئم اتمه‌دي.


text:
بونلار او مئلّتلردئلر کي، رب اونلاري ائسرايئللی‌لري ائمتاحان اتمک اوچون ساخلادي، يعني بوتون اونلاري کي، کَنَعان دؤيوشلرئنئن هچ بئرئنده اولماميشديلار.


text:
بو مئلّتلر بونلارديرلار: بش فئلئسطلي آغاسي، بوتون کَنَعانلي‌لار و صئدونلولار، اِلَجه ده خئولئلر کي، بَعَل‌خِرمون داغيندان خَمات کِچئدئنه قدر لوبنان داغلاريندا ياشاياييرديلار.


text:
اونلاري اورادا رب اونا گؤره ساخلادي کي، ائسرايئللی‌لري ائمتاحان اتسئن و موسا واسئطه‌سئله آتالارينا وردئيي امرلره نجه ائطاعت ادئب- اتمه‌يه‌جکلرئني اؤيرنسئن.


text:
بلجه، ائسرايئل اؤولادلاري کَنَعانلي‌لار، خئتلئلر، اِمورلولار، پِرئزلئلر، خئولئلر و يِبوسلولار آراسيندا ياشاديلار.


text:
اونلارين قيزلاريندان اؤزلرئنه آرواد آلديلار، اؤز قيزلاريني دا اونلارين اوغوللارينا وردئلر و اونلارين آللاهلارينا پرستئش اتدئلر.


text:
ائسرايئل اؤولادلاري ربّئن گؤزونده پئس اولان ائشلر گؤردولر. اونلار اؤز تاريلاري ربّی ياددان چيخارتديلار و بَعَل و اَشِرا بوتلرئنه پرستئش اتدئلر.


text:
اونا گؤره ده ربّئن قضبي ائسرايئللی‌لرئن ضئدّئنه آلوولاندي و اونلاري اَرام‌نَخه‌ره‌يئم پادشاهي کوشَن‌رئشعاته‌يئم اَلئنه بوراخدي؛ ائسرايئل اؤولادلاري سکّئز ائل کوشَن‌رئشعاته‌يئمه قوللوق اتدئلر.


text:
ائسرايئل اؤولادلاري ربّه فرياد ادنده، رب اونلار اوچون بئر قورتاريجي قالديردي کي، اونلاري قورتارسين. قورتاريجي عوتني‌اِل ائدي کي، کالئبئن کئچئک قارداشي قِنازين اوغلو ائدي.


text:
ربّئن روحو عوتني‌اِلئن اوستونه اِندي. او، ائسرايئلئن داوري اولدو. دؤيوشه چيخاندا رب اَرَم‌نَحه‌ره‌يئم پادشاهي کوشَن‌رئشعاته‌يئمي عوتني‌اِله تسلئم اتدي. او، کوشَن‌رئشعاته‌يئمدن داها گوجلو اولدو.


text:
ائسرايئل اؤولادلاري گئنه ده ربّئن گؤزونده پئس اولان ائشلر گؤردولر. رب ده موآب پادشاهي عِگلونو ائسرايئللی‌لرئن ضئدّئنه قالديريب قووّتلَندئردي. چونکي اونلار ربّئن گؤزونده پئس اولان ائشلري گؤرموشدولر.


text:
عِگلون، عَمّون و عَمالِق اؤولادلاريني اؤز يانينا ييغيب، ائسرايئللی‌لري مغلوب اتدي و خورما شهرئني آلدي.


text:
لاکئن ائسرايئل اؤولادلاري ربّه فرياد ادنده، رب بِنيامئنلي گِرانين اوغلو سولاخاي اِهودو اونلارا قورتاريجي قالديردي. ائسرايئل اؤولادلاري موآب پادشاهي عِگلونا اِهود واسئطه‌سئله خراج گؤندردئلر.


text:
اِهود اؤزونه ائکي آغيزلي بئر خنجر دوزلتدي کي، اوزونلوغو بئر قول‌آچ ائدي. و اونو پالتارينين آلتيندا صاغ بودونا باغلادي.


text:
آمّا اؤزو گئلگالين ياخينليغينداکي داش بوتلرئن يانيندان گِرئيه قاييديب پادشاها ددي: "ای پادشاه، سنه گئزلي بئر سؤزوم وار."" پادشاه ددي: "ساکئت اول."" او واخت يانيندا دايانان آداملارين هاميسي اِشئيه چيخديلار.


text:
اِهود اونون يانينا گلدي. پادشاه بالاخاناداکي سَرئن اوتاغيندا تک باشينا اوتورموشدو. اِهود اونا ددي: "تاريدان سنه بئر سؤزوم وار."" پادشاه تختئندن قالخدي.


text:
خنجري اله برک ووردو کي، خنجرئن تئيه‌سي دالينجا قبضه‌سي ده اونون قارنينا گئردي و باغيرساقلاري يره تؤکولدو. خنجرئن تئيه‌سئني ده پئي توتدو، چونکي اِهود خنجري پادشاهين قارنيندان چيخارتمادي.


text:
او چيخاندا پادشاهين قوللاري گلئب باخديلار. يوخاري اوتاغين قاپيسيني قيفيلّي گؤرنده ددئلر: "يقئن پادشاه يوخاري اوتاقدا آياق يولونا گدئر."


text:
پادشاهي گؤزله‌دئلر، لاکئن اوتاغين قاپيسيني آچان اولماديغينا گؤره نئگاران اولدولار. اونا گؤره ده آچار گؤتوروب قاپيلاري آچاندا گؤردولر کي، آغالارينين مِيئتي يره سَرئلئب.


text:
اونلار پادشاهي گؤزله‌ين زامان، اِهود آرتيق آرادان چيخميشدي و داش بوتلرئن يانيندان کچئب سِعئره‌يه قاچميشدي.


text:
اورايا چاتديقدا اِفرايئمئن داغليق بؤلگه‌سئنده کَره‌ناي چالدي؛ ائسرايئل اؤولادلاري اونونلا بئرلئکده داغليق بؤلگه‌دن آشاغي اِندئلر. اِهود اونلارين قاباغيندا گدئردي.


text:
اِهود ائسرايئللی‌لره ددي: "داليمجا گلئن، چونکي رب دوشمنئمئز موآبلي‌لاري سئزه تسلئم ادئب."" ائسرايئل اؤولادلاري دا اِهودون دالينجا اِنئب، موآبلي‌لارين ضئدّئنه بوتون اوردون چايينين کچئدلرئني باغلاديلار کي، هچ کئم کچه بئلمه‌سئن.


text:
او زامانکي دؤيوشده، موآبلي‌لاردان اون مئن نفره قدر قيرديلار. اونلارين دا هر بئري قووّتلي بئر ائگئد ائدي و هچ کئم جا‌نيني قورتارا بئلمه‌دي.


text:
بوندان سونرا عَنات اوغلو شَمگَر داور اولدو و او، آلتي يوز فئلئسطلئني اؤکوز دَيَنَکي ائله قيريب ائسرايئلي خئلاص اتدي.


text:
بونا گؤره ده رب اونلاري کَنَعان پادشاهي يابئنه تسلئم اتدي کي، خاصوردا پادشاهليق ادئردي. يابئنئن قوشون باشچيسي سئسِرا ائدي. او، خَروشِت‌حَقّويئمده ياشاييردي.


text:
ائسرايئل اؤولادلاري ربّه فرياد اتدئلر؛ چونکي يابئنئن دوقّوز يوز دمئر دؤيوش آراباسي وار ائدي و ائيئرمي ائل ائسرايئل اؤولادلارينا ذئلّت چکدئرئب چوخ ظولم ادئردي.


text:
بو آرواد اِفرايئمئن داغليق بؤلگه‌سئنده، دِبورانين خورما آغاجي آلتيندا اوتوراردي کی، راما ائله بِيت ائل آراسيندا ائدی؛ و ائسرايئل اؤولادلاري دا قضاوت اوچون اونون يانينا گلئردئلر.


text:
دِبورا آدام گؤندردي و نَفتالي بؤلگه‌سئنده قِدِش شهرئندن اَبئنوعَم اوغلو باراقي چاغيريب ددي: "ائسرايئلئن تاريسي رب سنه امر ادئب «نَفتالي و زِبولون اؤولادلاريندان اون مئن نفر يانينا آليب تابور داغينا چيخ.


text:
من ده يابئنئن قوشون باشچيسي سئسِراني و اونون دؤيوش عارابالاري ائله قوشونونو يولوندان دؤنده‌رئب، قئشون چايينا گتئره‌جيم و سنه تسلئم اده‌جيم.»""


text:
باراق دِبوره‌يه ددي: "اگر سن منئمله برابر گده‌سن، من ده گده‌رم؛ لاکئن اگر منئمله بئر گتميه‌سن، من ده گتميه‌جيم."


text:
دِبورا ددي: "من يقئن کي، سنئنله بئر گده‌جيم، آمّا بونو دا بئل کي، گتدئيئن يولون شؤهرتي سنئن اولماياجاق، چونکي رب سئسِراني بئر آروادين اَلئنه تسلئم اده‌جک."" دِبورا آياغا قالخدي و باراقلا بئرلئکده قِدِشه گتدي.


text:
باراق زِبولون و نَفتالي اؤولادلاريني قِدِشه چاغيردي و اون مئن نفر اونون دالينجا گتدي؛ دِبورا ده باراقلا بئرلئکده يولا دوشدو.


text:
قِنلي خِبِر کي، موسانين قايني خوبابين نسلئندن ائدي، او بئري قِنلی‌لردن آيريلميشدي. او، قِدِشئن ياخينليغيندا، صَعَنانّئمده‌کي پاليد آغاجينين يانيندا اؤز چاديريني قورموشدو.


text:
سئسِرا دوقّوز يوز دمئر عارابادان عئبارت بوتون دؤيوش عارابالاريني و يانينداکي بوتون خالقي خَروشِت حَقّويئمدن قئشون چايينا ييغدي.


text:
دِبورا باراقا ددي: "قالخ! چونکي ربّئن سئسِراني سنه تسلئم اتدئيي گون بو گوندور. باخ، مگر رب سنئن قاباغيندا گتمه‌يئب؟!"" بلجه باراق داليسيجا گلن اون مئن نفر کئشي ائله بئرلئکده تابور داغيندان اِندي.


text:
رب سئسِراني و بوتون دؤيوش عارابالاري ائله قوشونونو باراقين موقابئلئنده قيلينج قورخوسوندان دهشته سالدي و اونلاري مغلوب اتدي؛ سئسِرا اؤز دؤيوش آراباسيندان دوشوب پئيادا قاچدي.


text:
باراق اونلارين دؤيوش عارابالاري ائله قوشونونو خَروشِت حَقّويئمه قدر قوودو و سئسِرانين بوتون قوشونو قيلينجدان کچئردئلدي؛ حتّا بئر نفر ده صاغ قالمادي.


text:
سئسِرا قِنلي خِبِرئن آروادي يااِلئن چاديرينا پئيادا قاچدي، چونکي خاصور پادشاهي يابئنله قِنلي خِبِر آراسيندا صولح وار ائدي.


text:
يااِل سئسِرانين پئشوازينا باييرا چيخيب ددي: "گل ائچَري، آغام، بئزه گل! قورخما."" سئسِرا اونون چاديرينا گئردي و آرواد اونون اوستونو کئلئمله اؤرتدو.


text:
سئسِرا آروادا ددي: "سوسوزلاميشام، خاهئش ادئرم، منه بئر ائچئم سو ور."" آرواد سود تولوغونو آچيب اونا سود وردی و سونرا اوستونو اؤرتدو.


text:
سئسِرا آروادا ددي: "چاديرين قاپيسيندا دايان، اگر بئر آدام گلئب سندن سوروشسا کي، «بورادا کئمسه وار؟» دئيَرسن کي، «يوخ.»""


text:
لاکئن خِبِرئن آروادي يااِل اَلئنه بئر چادير ميخي، بئر ده توخماق گؤتوروب ياواش-ياواش اونا ياخينلاشدي. سئسِرا چوخ يورولدوغوندان درئن يوخويا گتمئشدي. يااِل چادير ميخيني اونون گئجگاهينا ضَربله اِله ووردو کي، ميخ اونون باشيندان کچئب، يره گئردي و سئسِرا بله اؤلدو.


text:
بو واخت باراق سئسِراني تعقئب ادئردي. يااِل اونون قاباغينا چيخيب ددي: "گل، آختارديغين آدامي سنه گؤرسدئم."" او، يااِل‌له بئرلئکده چاديرا گئرنده، گؤردو کي، سئسِرا گئجگاهيندا ميخ، اؤلوب يره سَرئلئب.


text:
ائسرايئل اؤولادلارينين اَلي کَنَعان پادشاهي يابئنه ضئد گت-گده قووّتلَندي و نهايت کَنَعان پادشاهي يابئني محو اتدئلر.


text:
قولاق آسين، ای پادشاهلار! قولاق آسين، امئرلر! من ربّه اوخوياجاغام، ائسرايئلئن تاريسي ربّه سئتايئش نغمه‌سي اوخوياجاغام!


text:
يارب، سن سِعئردن چيخاندا، اِدوم چؤلوندن کچنده، يِر تئتره‌دي، گؤيلر دامدي. بلی، بولودلاردان سولار آخدي.


text:
عَنات اوغلو شَمگَر زامانيندا، يااِل زامانيندا يوللار بوش قالدي، سفره چيخانلار اطراف يوللارلا گتدئلر.


text:
من دِبورا آياغا قالخاناجاق، ائسرايئلده آنا کئمي ميدانا چيخاناجاق، ائسرايئلده کَندلئلر آرتيق ياشاميردي.


text:
تزه آللاهلار سِچئلدي؛ سونرا دا دروازالاردا دؤيوش قالخدي. قيرخ مئن ائسرايئللي‌نئن اَلئنده نه نئزه، نه ده قالخان گؤروندو.


text:
منئم اوره‌يئم ائسرايئله حؤکم ادنلرله‌دئر، خالق ائچئندن اؤز گؤيلو ائله آياق قاباغا قويانلارلادير. رب موبارک اولسون!


text:
سئز ای آغ اِششَکلره مئنَنلر، سئز ای اَلوان قاليلار اوستونده اَيلَشَنلر، ای بوتون يولدان کچنلر، باخين!


text:
اوخ آتانلارين سَس-کويوندن اوزاقدا، سو چکَنلر آراسيندا، اورادا ربّئن صالح عمللرئندن، ائسرايئلده‌کي کَندلئلرئن ظفرلرئندن نقل اده‌جکلر. او زامان ربّئن خالقي دروازالارا اِندي.


text:
اويان، ای دِبورا، اويان! اويان، اويان، بئر نغمه اوخو! آياغا قالخ، ای باراق! سن، ای اَبئنوعَم اوغلو، گل اسئرلرئني آپار!


text:
عَمالِق نسلئندن اولانلار اِفرايئمدن گلدئلر، سنئن دالينجا گلن خالق آراسيندا بِنيامئن ده وار ائدي. ماکئردن اَمئرلر، زِبولوندان سرکرده عصاسيني داشييانلار گلدئلر.


text:
يئسّاکارداکي آغالار دِبورا ائله گلدئلر. يئسّاکار نجه‌دئر، باراق دا اِله ائدي؛ اونون دالينجا دره‌يه هوجوم چکدئلر. رِعوبئن قبئله‌سئنئن بؤلمه‌لري بؤيوک قَرارسيزليق ائچئنده ائدي.


text:
چوبانلارين سورولرئنه چالديغي توتَک سَسئني اشئتمَک اوچون نئيه آغيل‌لار آراسيندا اوتوردونوز؟ رِعوبئن قبئله‌سئنئن بؤلمه‌لري چاشيب قالميشدي.


text:
گئلعاد خالقي اوردون چايينين او تاييندا قالدي. بس نئيه دان گَمئلرئن يانيندا ساکئن اولدو؟ آشِر دهنزلرئن ساحئلئنده ساکئن اولدو، اؤز بندرلرئنده قالدي.


text:
پادشاهلار گلئب ووروشدولار. سونرا دا تَعنَکده، مِگئدّو سولاري کناريندا کَنَعان پادشاهلاري ووروشدولار. گوموش قنئمت آلان اولمادي.


text:
ربّئن مَله‌يي ددي: "مِروز شهرئنه لعنت ادئن، اونون اهالئسئنه لعنتلر گؤندرئن. چونکي ربّئن کؤمه‌يئنه، جنگ‌آورلره ضئدّ ربّئن کؤمه‌يئنه گلمه‌دئلر."


text:
قِنلي خِبِرئن آروادي يااِل آروادلار آراسيندا هاميدان آرتيق موبارکدئر، چاديردا ياشايان آروادلاردان داها بَختَوَردئر!


text:
اَلئني چاديرين ميخينا اوزاتدي، صاغ اَلئنه ائشچي توخماغيني گؤتوردو، اونلارلا سئسِراني ووردو، باشيني اَزدي؛ سينديريب، گئجگاهلاريني دِشدي.


text:
او ييخيليب يااِلئن آياقلاري آلتينا سَرئلدي، يِره دؤشَندي، او ييخيليب آياقلاري آلتينا سَرئلدي، ييخيلديغي يره سَرئلئب اؤلدو.


text:
سئسِرانين آناسي پنجره آرخاسيندان، موشَبّکدن نئگاران-نئگاران باخيب چيغيردي: "نه اوچون اونون دؤيوش آراباسي بو قدر يوبادير؟ دؤيوش عارابالارينين سَسي آخي نئيه اِشئدئلمئر؟""


text:
«بلکه قنئمت ماليني تاپيب بؤلوشدورورلر، يقئن کي هر ائگئده بئر-ائکي قيز دوشور. سئسِرايا تالان ماليندان اَلوان پالتارلار دوشور، بلی، تالان ماليندان ناخيشلي اَلوان پالتارلار. قارَت اتدئکلرئنئن ائچئندن تاپيب بؤلوشدوردولر، تالانچيلارين بويونلاري اوچون ائکي طرفدن اَلوان ناخيشلي پالتارلار.»


text:
يارب، بوتون دوشمنلرئن بله يوخ اولسون. آمّا سني سِوَنلر قودرتي ائله دوغان گونش کئمي اولسونلار!"" بوندان سونرا اؤلکه‌يه قيرخ ائل راحاتليق دوشدو.


text:
ائسرايئل اؤولادلاري گئنه ده ربّئن گؤزونده پئس ائشلر گؤردولر؛ رب ده اونلاري يدّي ائل مئديانلي‌لارا تسلئم اتدي.


text:
مئديانليلارين گوجلو اَلي ائسرايئللی‌لرئن ضئدّئنه قالخدي. مئديانلي‌لارين اوزوندن ائسرايئل اؤولادلاري اؤزلري اوچون داغلاردا سيغيناجاق يرلري، ماغارالار و قالالار قوردولار.


text:
ائسرايئللی‌لر اَکئن اَکَنده مئديانلي‌لار، عمالِقلی‌لر و باشقا شرق خالقلاري گلئب ائسرايئللی‌لره هوجوم ادئردئلر.


text:
ائسرايئلئن ضئدّئنه اوردوگاه قوروب تورپاغين محصوللاريني غَزّه‌يه قدر محو ادئردئلر. ائسرايئللی‌لره دولانماق اوچون هچ نه قويمازديلار، نه قويون، نه اؤکوز، نه ده اِششَک.


text:
چونکي اونلار اؤز حيوانلاري و چاديرلاري ائله چيخيرديلار. گلنده ده چَيئرتکه کئمي او قدر چوخ گلئردئلر کي، نه اؤزلرئنئن، نه ده دَوه‌لرئنئن سايي-حسابي اولوردو. اونلار گلئردئلر کي، اؤلکه‌ني وئران اتسئنلر.


text:
ائسرايئللی‌لر مئديانلي‌لارين اَلئندن چوخ ذلئل اولدولار. اونا گؤره ده ائسرايئل اؤولادلاري ربّه فرياد اتدئلر.


text:
رب ائسرايئل اؤولادلارينا بئر پيغمبر گؤندردي. او، ائسرايئللی‌لره بله ددي: "ائسرايئلئن تاريسي رب بله ديئر: «سئزي مئصئردن چيخاردان، نؤکرچئلئک دئياريندان قورتاران من ائدئم.


text:
سئزي مئصئرلی‌لرئن و بوتون ظولمکارلارين اَلئندن آزاد اتدئم، اونلاري قاباغينيزدان قوودوم و تورپاقلاريني سئزه وردئم.


text:
سئزه ددئم کي، «تارينيز رب منم، تورپاغيندا ياشاديغينيز اِمورلولارين آللاهلاريندان قورخمايين.» آمّا سئز منئم سؤزومه قولاق آسماديز.»""


text:
سونرا ربّئن مَله‌يي گلئب اَبئعِزِرلي يوآشين عوفرا شهرئنده‌کي چؤل پوسته‌سي آغاجينين آلتيندا اوتوردو. يوآشين اوغلو جِدعون اوزوم سيخيلان يرده تاخيلي دويوردو کي، مئديانلي‌لاردان گئزلَتسئن.


text:
جِدعون اونا ددي: "آه منئم آغام، اگر رب بئزئمله‌دئر، بس بوتون بو ائشلر باشيميزا نئيه گلئب؟ اونون او بوتون موجوزه‌لري بس هاني کي، آتالاريميز اونلاردان دانيشيب ديئردئلر: «مگر رب بئزي مئصئردن چيخارتمادي؟» ائندي رب بئزي آتيب و مئديانلي‌لارين اَلئنه ورئب."


text:
رب اونا باخيب ددي: "بو قووّتئنله گت، ائسرايئلي مئديانلي‌لارين اَلئندن قورتار. سني گؤندرَن من مگر ديئلم؟""


text:
جِدعون اونا ددي: "ای آغام، ائسرايئلي من نجه قورتاريم؟ باخ، منئم طايفام مِنَسّه قبئله‌سئنده هاميسيندان لاپ کئچئکدئر، من ده آتامين اِوئنده هاميدان لاپ کئچئيَم."


text:
لاکئن رب اونا ددي: "من يقئن سنئنله اولاجاغام، سن ده مئديانلي‌لارين هاميسيني بئر نفر کئمي قيراجاقسان."


text:
جِدعون ددي: "اگر ائندي سنئن گؤزونده لوطف تاپميشام، منه بئر علامت گؤرسد، بئلئم کي، منئمله دانيشان سن‌سن.


text:
خاهئش ادئرم، بورادان گتمه‌ کي، گِدئم قوربانيمي گتئرئب سنه تقدئم اِدئم."" رب جِدعونا ددي: "سن گری قاييدانا قدر من بورادا گؤزلَيه‌رم."


text:
جِدعون ائچَري گئردي. بئر کچي بالاسي کسئب بئر اِفا اوندان ماياسيز چؤرکلر پئشئردي؛ اَتي سبده قويدو، اَتئن سويونو دا قازانا تؤکدو. سونرا اونلاري چؤل پوسته‌سي آغاجينين آلتيندا ربّئن يانينا گتئرئب اونا تقدئم اتدي.


text:
تارينين مَله‌يي اونا ددي: "اَتي و ماياسيز چؤره‌يي گؤتور، بو قايانين اوستونه قوي و اَتئن سويونو دا اورايا تؤک."" جِدعون بله ده اتدي.


text:
ربّئن مَله‌يي اَلئنده اولان عصانين اوجونو اورايا اوزاديب اَتله ماياسيز چؤره‌يه توخوناندا، قايادان آلوو چيخدي و اَتله ماياسيز چؤره‌يي اودوب يوخ اتدي. سونرا ربّئن مَله‌يي اونون گؤزونون قاباغيندان قِيب اولدو.


text:
جِدعون اونون ربّئن مَله‌يي اولدوغونو آنلاييب ددي: "آي آمان، ای پروردئگار رَب! من ربّئن مَله‌يئني اوز به اوز گؤرموشم."


text:
جِدعون اورادا ربّه بئر قوربانگاه دوزلتدي و اونون آديني يَهوه-شالوم قويدو. بو قوربانگاه بو گونه قدر اَبئعِزِرلی‌لرئن عوفرا شهرئنده‌دئر.


text:
همئن گجه رب جِدعونا ددي: "گت، آتانين گاميشيني، يدّي ائلّئک ائکئنجي گاميشيني گؤتور. سونرا گت، آتانين بَعَل بوتونه دوزلتدئيي قوربانگاهي داغيت و يانينداکي اَشِرا بوتونو کَس.


text:
بو تَپه‌نئن باشيندا تارين ربّه لايئق بئر قوربانگاه دوزلت. سونرا کسدئين اَشِرانين آغاج بوتونه اود ووروب گؤتورودويون ائکئنجي گاميشي اونونلا يانديرما قورباني تقدئم ات."


text:
جِدعون نؤکرلرئندن اون نفري اؤزو ائله گؤتوروب، ربّئن ددئيي کئمي اتدي؛ لاکئن آتاسينين اِو اهلئندن و شهر ساکئنلرئندن قورخدوغو اوچون ائشي گوندوز يوخ، گجه اتدي.


text:
شهر ساکئنلري سحر تزدن قالخيب گؤردولر کي، بَعَل قوربانگاهي کامئل داغيديليب و يانينداکي اَشِرا بوتو کسئلئب. قورولان تزه قوربانگاه اوستونده ده ائکئنجي گاميش يانديرما قورباني کئمي تقدئم اولونوب.


text:
آداملار بئربئرلرئنه ددئلر: "بو ائشي کئم ادئب؟" اونلار بونو آراشديراندان سونرا ددئلر: "بو ائشي گؤرَن يوآشين اوغلو جِدعوندور."


text:
شهر ساکئنلري يوآشا ددئلر: "اوغلونو بورايا گتئر کي، اؤلدورولسون. چونکي او، بَعَلئن قوربانگاهيني داغيديب و يانينداکي اَشِرا بوتونو ده کسئب."


text:
آمّا يوآش اونون ضئدّئنه چيخانلارين هاميسينا بله ددي: "بَعَلدن مگر سئز دئفاع اده‌جکسئنئز؟ مگر سئز اونو قورتاراجاقسينيز؟ بَعَلدن طرفدارليق ادن سحره قدر اؤله‌جک. اگر او، حقئقتن، آللاهدير، قوي اؤزو اؤزوندن دئفاع اتسئن، چونکي بئري اونون قوربانگاهيني داغيديب."


text:
بوندان سونرا جِدعونون آدي يِروب‌بَعَل قويولدو، يعني "قوي بَعَل اونونلا موبارئزه اتسئن."" چونکي او، بَعَلئن قوربانگاهيني داغيتميشدي.


text:
بو واخت بوتون مئديانلي‌لار، عَمالِقلی‌لر و باشقا شرق خالقلاري بئر يره ييغيلديلار؛ و اوردون چاييني کچئب يئزرِعِل دره‌سئنده اوردوگاه قوردولار.


text:
او بوتون مِنَسّه‌يه قاصئدلر گؤندردي و اونلاري دا اؤز يانينا چاغيردي؛ سونرا آشِره، زِبولونا و نَفتالئيه قاصئد گؤندردي. اونلار قاصئدلرئن پئشوازينا چيخديلار.


text:
قوي من خَرمَنئن اوستونه قويوندان قيرخيلان يون قويوم. اگر شح فقط يونو ائسلادسا، آمّا تورپاق قورو قالسا، اوندا بئله‌جيم کي، سن، ددئيئن کئمي، ائسرايئلي منئم اَلئمله قورتاراجاقسان."


text:
سونرا جِدعون تارييا ددي: "قوي منئم ضئدّئمه قضبئن آلوولانماسين، گئنه بئر خاهئشئم وار. ائسته‌يئرَم بو يونلا بو ائشي بئر ده ائمتاحان اِدئم. ائندي قوي فقط بو يون قورو قالسين و بوتون يِر شِحله ائسلانميش اولسون."


text:
يِروب‌بَعَل، يعني جِدعون و اونونلا برابر بوتون خالق تزدن دوروب خَرود چشمه‌سئنئن باشيندا اوردوگاه قوردولار. مئديان اوردوگاهي دا اونلارين شئمال طرفئنده مورِه تپه‌سئنئن يانينداکي دره‌ده ائدي.


text:
رب جِدعونا ددي: "يانيندا اولان خالقين سايي چوخدور، اونا گؤره مئديانلي‌لاري اونلارا تسلئم اتمئرم. چونکي ائسرايئللی‌لر فخر ادئب دئيَرلر: «اؤز قووّتئمئزله اؤزوموزو قورتارديق.»


text:
ائندي سن خالقا بونو اشئتدئرئب دِه: «کئم قورخودان اسئر، گئلعاد داغيندان گری قاييتسين.»" خالقدان ائيئرمي ائکي مئن نفري گری قاييتدي، اون مئن نفري قالدي.


text:
رب جِدعونا ددي: "خالقين سايي گئنه ده چوخدور، اونلاري سو قيراغينا اِندئر و اورادا آداملاري سنئن اوچون اَلَکدن کچئرده‌جيم. «بو سنئنله گده‌جک» دِدئيئم آدام، سنئنله گده‌جک و «بو سنئنله گتميه‌جک» دِدئيئم بوتون آداملار دا گتميه‌جکلر."


text:
جِدعون خالقي سو قيراغينا اِندئرَنده رب اونا ددي: "سويو ائت کئمي دئلي ائله ائچَنلرئن هاميسيني بئر طرفه، سو ائچمک اوچون دئز اوسته اوتورانلارين هاميسيني دا او بئري طرفه آييريب ييغارسان."


text:
اَللرئني آغيزلارينا آپاريب سويو دئلي ائله ائچَنلرئن سايي اوچ يوز نفر اولدو. لاکئن خالقين قالان حئصّه‌سي سو ائچمک اوچون دئز اوسته يره اوتوردولار.


text:
رب جِدعونا ددي: "سئزي دئلي ائله سو ائچَن بو اوچ يوز نفرله قورتاراجاغام و مئديانلي‌لاري سنه تسلئم اده‌جيم. قوي خالقين قالان حئصّه‌سي اؤز يرلرئنه قاييتسين."


text:
بو اوچ يوز آدام خالقين آذوقه‌سئني و کَره‌نايلاري اَللرئندن آلدي. جِدعون قالان ائسرايئللی‌لرئن هاميسيني اؤز چاديرلارينا گؤندردي، آمّا اوچ يوز نفري يانيندا ساخلادي؛ مئديان اوردوگاهي جِدعونون اولدوغو يِرئن آشاغيسينداکي دره‌ده ائدي.


text:
اورادا سن اونلارين صؤحبتئني اشئده‌جکسن، اوندا قووّت آليب اوردوگاهين ضئدّئنه اِنَرسن."" او زامان جِدعون و نؤکري پورا، اوردوگاهين کَناريندا اولان سئلاحلي آداملارين يانينا اِندئلر.


text:
دره‌يه ييغيلان مئديانلي‌لار، عَمالِقلی‌لر و بوتون باشقا شرق خالقلارينين سايي چَيئرتکه قدر چوخ ائدي. دَوه‌لرئنئن ده دهنز ساحئلئنده‌کي قوم قدر سايي-حسابي يوخ ائدي.


text:
جِدعون گلدئکده اشئتدي کي، بئر نفر يولداشينا اؤز يوخوسونو دانيشير و بله ديئر: "باخ، يوخومدا گؤرموشم کي، آرپا اونوندان پئشئرئلمئش بئر يومرو چؤرک يووارلانيب مئديان اوردوگاهينا گلدي و چاديرا چاتدي. چاديري ووردو و اونو ييخيب آلت- اوست اتدي و چادير يره سَرئلدي."


text:
يولداشي اونا جاواب وردی: "بو ائسرايئللي يوآش اوغلو جِدعونون قيلينجيندان آيري بئر شي ديئل؛ تاري مئدياني و بوتون اوردوگاهيني اونا تسلئم ادئب."


text:
جِدعون يوخو دانيشان آدامين حکايه‌سئني و معناسيني اشئدنده تارييا سجده اتدي و ائسرايئل اوردوگاهينا قاييديب ددي: "قالخين، چونکي رب مئديان قوشونونو سئزه تسلئم ادئب."


text:
يانيندا اولان اوچ يوز نفري اوچ دسته‌يه آييردي. هاميسينين اَلئنه کَره‌نايلار و بوش دولچالار وردی و دولچالارين ائچئنه مشعل‌لر قويدو.


text:
اونلارا تاپشيردي کي، "منه باخين، من نجه ادئرم، سئز ده اِله ادئن. باخ، من اوردوگاهين کنارينا چاتان زامان نه اتسَم، سئز ده اِله ادئن.


text:
من و منئمله برابر اولانلارين هاميسي کَره‌ناي چالديقدا سئز ده اوردوگاهين بوتون اطرافيندا کَره‌نايلارينيزي چالين و باغيرين: «رب اوچون و جِدعون اوچون!»""


text:
جِدعونلا يانيندا اولان يوز نفر کئشي اورتا نؤوبه‌سئنئن باشلانيشيندا، نؤوبَتچئلر تزه دَيئشئلَن زامان، اوردوگاهين قيراغينا چاتديلار. اونلار کَره‌نايلاريني چاليب، اَللرئنده‌کي دولچالاري قيرديلار.


text:
اوچ دسته ده کَره‌ناي چاليب دولچالاري قيردي، سول اَللرئنده مشعل، صاغ اَللرئنده ده چالديقلاري کَره‌نايي توتوب باغيرديلار: "ربّئن و جِدعونون قيلينجي!""


text:
اوردوگاهين اطرافيندا هامي اؤز يرلرئنده داياندي؛ و بوتون مئديان قوشونو قاچديلار، اونلار باغيرا-باغيرا قاچديلار.


text:
اوچ يوز نفر شيپور چالاندا، رب دوشمن اوردوگاهينداکي‌لارين قيلينجيني بئربئرئنئن ضئدّئنه قالديردي؛ دوشمن قوشونو صِرِرايا طرف بِيت‌شئطّايا قدر، طَبّاتين يانيندا اولان آبِل‌مِخولا سرحدئنه قدر قاچدي.


text:
جِدعون بوتون اِفرايئمئن داغليق بؤلگه‌سئنه قاصئد گؤندرئب ددي: "اِنئن، مئديانلي‌لارا هوجوم ادئن. اونلارين يولونو کَسمَک اوچون بيت بارايا قدر اوردون چايينين سولاريني توتون."" بوتون اِفرايئملی‌لر ييغيليب، بيت باره‌يه قدر اوردون چايينين سولاريني توتدولار.


text:
سونرا ائکي مئديان باشچيسي عورِبله ذِعِبي توتدولار. عورِبي عورِب قاياسيندا، ذِعِبي ده ذِعِب اوزوم سيخانيندا اؤلدوردولر. مئديانلي‌لاري قوودولار و اوردون چاييني کچئب عورِبله ذِعِبئن باشلاريني جِدعونا گتئردئلر.


text:
اِفرايئملی‌لر جِدعونا ددئلر: "بو نه ائشدئر باشيميزا گتئردئن؟ مئديانلي‌لارلا دؤيوشه گِدنده نئيه بئزي چاغيرمادين؟" بوندان اؤتري اونونلا آغير موباحئثه اتدئلر.


text:
آمّا جِدعون اونلارا ددي: "آخي سئزئن گؤردويونوز ائشلرئن يانيندا، ائندي گؤردويوم بو ائش ندئر کي؟ اِفرايئمئن اوزوم باشاقلاري اَبئعِزِرئن اوزوم باغينين محصوللاريندان مگر ياخشي ديئل؟


text:
مئديان باشچيلاري عورِب و ذِعِبي، تاري سئزه تسلئم ادئب؛ مگر سئزئن گؤردويونوز ائشلرئن يانيندا من نه اده بئلمئشم؟» بونو دئيَندن سونرا اِفرايئملی‌لرئن اونا اولان قضبي ياتدي.


text:
جِدعون اوردون چايينا چاتدي، اؤزو و يانينداکي اوچ يوز نفرله برابر چايي کچدئلر. اونلار يورولماقلارينا باخماييب دوشمنلرئن تعقئبئنه داوام ورئردئلر.


text:
او گلئب سوکّوت آداملارينا ددي: "خاهئش ادئرم، آرخامجا گلن آداملارا بئر پارچا چؤرک ورئن، چونکي طاقتدن دوشوبلر. آمّا من مئديان پادشاهلاري زِبَخ و صَلمونّاعين دالينجا گدئرم."


text:
سوکّوت باشچيلاري اونا ددئلر: "مگر زِبَخ و صَلمونّاعين اَلي ائندي سنئن اَلئنده‌دئر کي، سنئن دؤيوشچولرئنه چؤرک ورَک؟""


text:
جِدعون اونلارا ددي: "نِينَک، رب زِبَخ و صَلمونّعي منه تسلئم ادنده سئزئن اَتئنئزي چؤلون تئکانلاري و کول‌لاري ائله دئده‌جيم."


text:
اورادان گلئب پِنوعِله چيخدي و اوراداکي‌لاردان دا هَمن شيي ائسته‌دي. سوکّوت ساکئنلري نجه اونا جاواب ورمئشدئلر، پِنوعِل ساکئنلري ده اونا اِله جاواب وردئلر.


text:
زِبَخله صَلمونّع بوتون شرق خالقلارينين قوشونوندان صاغ قالانلارلا قَرقوردا ائدئلر و اونلارين سايي اون بش مئن نفره قدر اولاردي؛ اونلارين اوردوسوندان يوز ائيئرمي مئن جنگاور يره سَرئلمئشدي.


text:
جِدعون نوبَخ و يوگبوهانين شرقئندن، يعني کؤچَري‌لرئن يولوندان کچئب، لاقيد دايانان دوشمن اوردوگاهينا هوجوم اتدي.


text:
زِبَخ و صَلمونّع قاچديقدا، جِدعون دا اونلاري تعقئب اتدي. او، مئديانين ائکي پادشاهي زِبَخله صَلمونّعي توتوب، بوتون قوشونو مغلوب اتدي.


text:
سوکّوت ساکئنلرئندن بئر جاواني توتوب اوندان سؤز آلدي. او دا اونا سوکّوت باشچيسي اولان يتمئش يدّي آغساقّالين آديني يازيب وردی.


text:
جِدعون سوکّوت ساکئنلرئنئن يانينا گلئب ددي: "باخ، بو دا زِبَخ و صَلمونّع کي، اونون باره‌سئنده منی اِله ساليب دِدئنئز: «مگر زِبَخ و صَلمونّعئن اَلي سنئن اَلئنده‌دئر کي، سنئن يورغون آداملارينا چؤرک وِرَک؟»""


text:
سونرا او، شهر آغساقّال‌لاريني ييغدي؛ سوکّوتون بو کئشئلرئني چؤل تئکانلاري و کوللارينان دؤيوب تَنبِه اتدي.


text:
جِدعون زِبَخله صَلمونّعه ددي: "تابوردا اؤلدوردويونوز آداملار نجه آداملار ائدئلر؟" اونلار ددئلر: "هاميسي سنئن کئمي پادشاه اوغوللارينا اوخشاييردي."


text:
جِدعون ددي: "اونلار منئم قارداشلاريم، آنامين اوغوللاري ائدئلر. وار اولان رب حاقّي، اگر سئز اونلاري صاغ بوراخسايدينيز، من ده سئزي اؤلدورمَزدئم."


text:
و ائلک اوغلو يِتِره ددي: "قالخ اونلاري اؤلدور."" لاکئن اوغلان قيلينجيني چکمه‌دي، چونکي حله جاوان اولدوغونا گؤره قورخوردو.


text:
زِبَخ و صَلمونّع ددئلر: "دور، بئزي سن وور، چونکي بئر کئشئني آنجاق بئر کئشي اؤلدورَر."" جِدعون قالخيب زِبَخله صَلمونّعي اؤلدوردو و سونرا آی پارالاريني کی، اونلارين دَوه‌لرئنئن بويونلاريندان آسيلميشدي، گؤتوردو.


text:
ائسرايئللی‌لر جِدعونا ددئلر: "سن، اوغلون و نَوَن بئزه حاکئم اولون. چونکي بئزي مئديانين اَلئندن سن قورتاردين."


text:
لاکئن جِدعون اونلارا ددي: "نه من سئزئن اوستونوزده حاکئم اولاجاغام، نه ده اوغلوم. سئزئن اوستونوزه رب حؤکمرانليق اده‌جک."


text:
سونرا جِدعون اونلارا ددي: "آنجاق سئزدن بئر خاهئشئم وار کي، گؤتوردويونوز تالان ماليندان هر کس منه بئر گوشوارا ورسئن."" چونکي دوشمنلر ائسماعئل‌لي اولدوقلاري اوچون قيزيل گوشوارا تاخيرديلار.


text:
اونلار جِدعونا ددئلر: "بونو مَمنونئيّتله وره‌رئک."" اونلار يره بئر پالتار سَردئلر و هامي تالان ماليندان بئر گوشوارا بو پالتارين اوستونه آتدي.


text:
آي‌پارالاردان، بويونباغي‌لاردان، مئديان پادشاهلارينين اَينئنده‌کي اَرغواني پالتارلاردان و دَوه‌لرئن بوينونداکي زنجئرلردن علاوه بو قيزيل گوشوارالارين چکئسي مئن يدّي يوز شِکِل گلئردي.


text:
جِدعون اونلاردان بئر اِفود دوزلتدي و اونو اؤز شهري عوفرادا قويدو. بوندان سونرا بوتون ائسرايئللی‌لر اورادا بو اِفودا سجده ادئب بلجه ربّه خيانت اتدئلر. بو اِفود جِدعون و اونون اِو اهلي اوچون تله اولدو.


text:
مئديانلي‌لار ائسرايئل اؤولادلارينا تابع اولوب بئر داها باشلاريني قالديرا بئلمه‌دئلر. جِدعونون دؤورونده اؤلکه‌يه قيرخ ائل راحاتليق دوشدو.


text:
يوآش اوغلو جِدعون اوزون و ياخشي عؤمور سوروب اؤلدو. او، اَبئعِزِرلی‌لرئن عوفرا شهرئنده، آتاسي يوآشين مقبره‌سئنده دفن اولوندو.


text:
جِدعونون وفاتيندان سونرا ائسرايئل اؤولادلاري گئنه ده بَعَل بوتلرئنه سئتايئش ادئب، زئنايا چکئلدئلر. اونلار بَعَل-بِرئتي اؤزلرئنه آللاه اتدئلر.


text:
بلجه ائسرايئل اؤولادلاري تاريلاري ربّی کی، اونلاری اطرافلارينداکي بوتون دوشمنلرئنئن اَلئندن قورتارميشدي، يادا سالماديلار.


text:
يِروب‌بَعَلئن، يعني جِدعونون ائسرايئللی‌لره اتدئيي بوتون خيئرخاهليغين عوضئنه، اونون نسلی ائله ده ياخشي رفتار اتمه‌دئلر.


text:
يِروب‌بَعَلئن اوغلو اَبئمِلِک شِکِمه، آناسينين قوحوملاري يانينا گتدي. اونلارا و آناسينين بوتون آتا طايفاسينا بله ددي:


text:
"بوتون شِکِم اهالئسئنه بونو اشئتدئرئب ديئن: «سئزئن اوچون هانسي ياخشيدير، يِروب‌بَعَلئن يتمئش اوغلو سئزه داورلئک اتسئن، يوخسا بئر نفر؟ ياددان چيخارتمايين کي، من سئزئن سوموک و اَتئنئزدنَم.»""


text:
آناسينين قوحوملاري اونون ددئيي بو سؤزلري بوتون شِکِم اَهالئسئنه چاتديرديلار؛ اونلارين دا اورَکلري اَبئمِلِکه مايئل اولدو و ددئلر: "او بئزه قارداشدير."


text:
اونا بَعَل‌بِرئتئن عئبادت اِوئندن يتمئش شِکِل گوموش وردئلر. اَبئمِلِک ده اؤزونه اوجرَتله ياراماز و بلالي آداملار توتدو. اونلار اَبئمِلِکئن دالينجا گتدئلر.


text:
اَبئمِلِک عوفرايا، اؤز آتا اِوئنه گلدي و قارداشلاري يِروب‌بَعَلئن يتمئش اوغلونو بئر داش اوستونده اؤلدوردو. تَکجه يِروب‌بَعَلئن کئچئک اوغلو يوتام اؤزونو گئزلَتدئيئنه گؤره صاغ قالميشدي.


text:
بوتون شِکِم و بِيت‌مئلّو اهالئسي ييغيليب گتدئلر و شِکِمده داش سوتونون يانينداکي پاليد آغاجينين ياخينليغيندا اَبئمِلِکي پادشاه اعلان اتدئلر.


text:
بو خبر يوتاما چاتاندا، او گدئب گِرئزئم داغينين تپه‌سئنده دوردو و اوجا سَسله چاغيريب اونلارا بله ددي: "ای شِکِم اهالئسي، منی اِشئدئن کي، تاري دا سئزي اشئتسئن.


text:
گونلرئن بئر گونونده بوتون آغاجلار، اؤزلري اوچون پادشاه مسح اتمکدن اؤتري، گدئب زيتون آغاجينا ددئلر: "بئزئم پادشاهيميز اول."


text:
لاکئن زيتون آغاجي اونلارا ددي: "تارينين و ائنسانين شَرَفي اوچون مندن آلينان ياغي آتيب آغاجلارين اوستونده ساللانيب قاليم؟!""


text:
آمّا انجئر آغاجي اونلارا ددي: "شئرئنلئيئمي و گؤزل مئيوه‌لرئمي آتيب آغاجلارين اوستونده ساللانيب قاليم؟!""


text:
لاکئن اوزوم تَنه‌يي اونلارا ددي: "تاريني و ائنسانلاري سِوئندئرَن تزه شرابلاريمي آتيب آغاجلارين اوستونده ساللانيب قاليم؟!""


text:
تئکان ددي: "اَگَر، حقئقتن، سئز منی اؤزونوزه پادشاه مسح ادئرسئنئز، گلئن منئم کؤلگَمه سيغينين. بله اولمازسا، قوي تئکاندان آلوو چيخسين و لوبنانين سئدر آغاجلاريني يانديريب ياخسين."


text:
ائندي اگر اَبئمِلِکي پادشاه اتمکده حاق نئيّت و دوغرولوقلا رفتار ادئبسئنئز؟ اگر يِروب‌بَعَل و اونون نسلئنه ياخشيليق ادئبسئنئز، نجه کي، لايئق ائمئش؟


text:
آمّا سئز بو گون آتامين اِو اهلئنئن ضئدّئنه چيخيب، يتمئش اوغلونو بئر داش اوستونده اؤلدوروبسونوز، سونرا دا جارئيه‌سئندن اولان اوغلو اَبئمِلِکي شِکِم اهالئسئنئن پادشاهي ادئبسئنئز، چونکي قوحومونوزدور.


text:
بس ائندي اگر بو گون يِروب‌بَعَلله اونون اِو اهلئنه حاق نئيّت و دوغرولوقلا رفتار ادئبسئنئز، اوندا اَبئمِلِکدن سِوئنئن و قوي او دا سئزئنله سِوئنسئن.


text:
يوخسا قوي اَبئمِلِکدن آلوو چيخيب شِکِم و بِيت‌مِلو اهالئسئني محو اتسئن، شِکِم و بيت‌مِلو اهالئسئندن ده اود چيخيب اَبئمِلِکي محو اتسئن."


text:
سونرا تاري اَبئمِلِکله شِکِم اهالئسئنئن آراسينا شَر بئر روح گؤندردي؛ و اونلار اَبئمِلِکه خيانت اتدئلر.


text:
بو اونا گؤره باش وردی کي، هم اَبئمِلِک، يِروب‌بَعَلئن يتمئش اوغلونا اتدئيي گوناهين جزاسيني چکسئن، هم ده اَبئمِلِکدن و اونو بو قتله چکن شِکِم اهالئسئندن، تؤکدوکلري قانلارين قئصاصي آلينسين.


text:
شِکِم اهالئسي داغلارين باشيندا اَبئمِلِکئن ضئدّئنه کمئن قوروب، يولدا يانلاريندان کچنلرئن هاميسيني سويوردولار. بونو اَبئمِلِکه خبر وردئلر.


text:
اونلار چؤله، باغلارا گدئب اوزوم ييغديلار. سونرا بو اوزوملري اَزئب شَنلئک قوردولار و اؤز آللاهلارينين عئبادتگاهينا گدئب يِيئب- ائچدئلر و اَبئمِلِکه لعنت اتدئلر.


text:
عِبِد اوغلو گَعَل ددي: "اَبئمِلِک کئمدئر، شِکِم کئمدئر کي، بئز اونا خئدمت اِدَک؟ مگر يِروب‌بَعَلئن اوغلو ديئل؟ مگر اونون موعاوئني ده زِبول ديئل؟ گلئن شِکِمئن آتاسي خَمورون آداملارينا خئدمت ادئن! نه اوچون گرک اَبئمِلِکه خئدمت اِدَک؟


text:
کاش بو خالق منئم اَلئمده اولايدي! او زامان اَبئمِلِکي قووارديم."" سونرا گَعَل اَبئمِلِکه ددي: "قوشونونو ييغ، مِيدانا چيخ!""


text:
حئيله ائشلَتدي ‌وَ اَبئمِلِکئن يانينا قاصئدلر گؤندرئب ددي: "باخ، عِبِد اوغلو گَعَلله قوحوملاري شِکِمه گلئب شهري سنئن ضئدّئنه قالديريرلار.


text:
سحر آچيلاندا گونش دوغار-دوغماز قالخيب شهره هوجوم اِدَرسن؛ باخ، گَعَلله آداملاري سنئن ضئدّئنه چيخاندا اَلئندن گلني ات."


text:
گَعَل اونلاري گؤرنده زِبولا ددي: "باخ، داغلارين تپه‌سئندن بئر دسته خالق اِنئر."" زِبول اونا ددي: "گؤردويون، داغلارين کؤلگه‌سي‌دئر، آداملارا اوخشاديرسان."


text:
گَعَل سؤزونه داوام ورئب ددي: "باخ اؤلکه‌نئن يوخاريلاريندان خالق اِنئر. فالچيلار پاليدي يولوندان دا بئر دسته گلئر."


text:
او زامان زِبول اونا ددي: "ائندي او کئبئرلي دئلئن هارادادير کي، ددئن: «اَبئمِلِک کئمدئر کي، بئز اونا خئدمت اِدَک؟» حقارتله باخديغين خالق مگر بو خالق ديئل؟ ائندي ميدانا چيخ، اونلارلا دؤيوش."


text:
اَبئمِلِک اونو قوودو، گَعَل اونون قاباغيندان قاچدي. آداملارين چوخو يارالانيب دروازانين گئرئش يرئنه قدر يره سَرئلدئلر.


text:
او، قوشونونو گؤتوروب اوچ دسته‌يه آييردي و اونلار چؤلده کمئن قوروب گودّولر؛ اَبئمِلِک خالقين شهردن چيخديغيني گؤرنده قالخيب هوجوم اتدي و اونلاري قيلينجدان کچئرتدي.


text:
اَبئمِلِکله دسته‌سي جَلد ائره‌لي کچئب، شهر دروازاسينين گئرئشئنده دايانديلار؛ او بئري ائکي دسته چؤلده‌کي خالقين اوستونه دوشوب اونلاري قيرديلار.


text:
اَبئمِلِک بوتون گون شهرئن ضئدّئنه دؤيوشدو و اؤراني آليب اورادا اولان آداملاري قيردي؛ سونرا شهري وئران ادئب، يرئنه دوز اَکدي.


text:
اَبئمِلِک بوتون آداملاري ائله برابر صَلمون داغينا چيخدي. اَلئنه بالتا گؤتوروب آغاجدان بئر بوداق کسدي و اونو چئيئنلرئنئن اوستونه قويوب يانينداکي خالقا بله ددي: "جَلد اولون، من نجه ادئرم، سئز ده اِله ادئن."


text:
بوتون خالق بئر بئر بوداقلاري کَسئب اَبئمِلِکئن داليسيجا گتدي و بوداقلاري قالانين اطرافيندا قويوب اود ووردو. شِکِم بورجونده‌کي آداملاردان مئنه قدر کئشي و آرواد يانيب اؤلدو.


text:
شهرئن اورتاسيندا مؤحکم بئر بورج وار ائدي. بوتون شهر اهالئسي، کئشئلر و آروادلار بورجه قاچيب قاپيني ائچَرئدن باغلاديلار و بورجون دامينا چيخديلار.


text:
اَبئمِلِک تِز سئلاح داشييان جاواني چاغيريب ددي: "چک قيلينجي، منی اؤلدور. قوي منئم باره‌مده دِمه‌سئنلر کي، اونو بئر آرواد اؤلدوردو.» جاوان قيلينجي ائله اونو ووردو و اَبئمِلِک اؤلدو.


text:
تاري شِکِم اَهالئسئنئن ده بوتون پئسلئيئني اؤز باشلارينا گتئردي. يِروب‌بَعَلئن اوغلو يوتامين لعنتي اونلارين اوستونه دوشدو.


text:
اَبئمِلِکدن سونرا يئسّاکار قبئله‌سئندن دودو اوغلو پوآ اوغلو تولاع آدلي بئر آدام چيخدي کي، ائسرايئلي خئلاص اتسئن. او، اِفرايئمئن داغليق بؤلگه‌سئنده‌کي شامئرده ياشاييردي.


text:
اونون اوتوز سيپايا مئنَن اوتوز اوغلو و اوغلانلارينين دا اوتوز شهري وار ائدي. گئلعاد بؤلگه‌سئنده اولان بو شهرلره بو گونه قدر خَوّوت‌ياعئر ديئلئر.


text:
ائسرايئل اؤولادلاري گئنه ده ربّئن گؤزونده پئس اولان ائشلر گؤروب بَعَل و عَشتاروت بوتلرئنه، اَرام آللاهلارينا، صئدون آللاهلارينا، موآب آللاهلارينا، عَمّون اؤولادلارينين آللاهلارينا، فئلئسطلی‌لرئن آللاهلارينا پرستئش اتدئلر؛ ربّی آتديلار و اونا پرستئش اتمه‌دئلر.


text:
بونا گؤره ده ربّئن قضبي ائسرايئللی‌لرئن ضئدّئنه آلوولاندي و اونلاري فئلئسطلی‌لره، و عَمّون اؤولادلارينا تسلئم اتدي.


text:
او ائل اونلار ائسرايئللی‌لري ذلئل ادئب اَزدئلر؛ اونلار اون سکّئز ائل اوردون چايينين او تاييندا گئلعادداکي اِمورلولار دئياريندا اولان بوتون ائسرايئل اؤولادلاريني ذلئل اتدئلر.


text:
عَمّون اؤولادلاري اوردون چاييني کچئردئلر کي، حتّا يهودا، بِنيامئن، و اِفرايئم قبئله‌لري ائله ده دؤيوشسونلر. بونا گؤره ائسرايئللی‌لر بؤيوک بئر سيخينتي آلتيندا ائدئلر.


text:
ائسرايئل اؤولادلاري ربّه فرياد ادئب ددئلر: "سنئن ضئدّئنه گوناه اتمئشئک، دوغرودان دا کي، تاريميزي آتيب بَعَل بوتلرئنه پرستئش اتمئشئک."


text:
رب ائسرايئل اؤولادلارينا ددي: "سئزي مئصئرلی‌لردن، اِمورلولاردان، عَمّون اؤولادلاريندان، و فئلئسطلی‌لردن من مگر قورتارماديم؟


text:
صئدونلولار، عَمالِقلی‌لر، ماعونلولار سئزي سيخيشديراندا دا منه فرياد اتدئنئز، سئزي اونلارين اَلئندن ده قورتارديم.


text:
ائسرايئل اؤولادلاري ربّه ددئلر: "گوناه اتمئشئک. گؤزونده نه خوش گؤرونسه، اونو بئزه ات. آنجاق يالواريريق، بو گون بئزي قورتار."


text:
اونلار آرالاريندان ياد آللاهلاري آتديلار و ربّه پرستئش اتدئلر؛ رب ائسرايئللی‌لرئن بو عذابينا آرتيق دؤزه بئلمه‌دي.


text:
عَمّون اؤولادلاري چاغيريليب گئلعاددا اوردوگاه قوردولار. ائسرايئل اؤولادلاري دا ييغيليب مئصپادا اوردوگاه قوردولار.


text:
خالق و گئلعاد باشچيلاري بئربئرلرئنه ددئلر: "کئم عَمّون اؤولادلارينين ضئدّئنه دؤيوشه باشلاسا، او آدام بوتون گئلعاد اهالئسئنه رهبر اولاجاق."


text:
گئلعادين آروادي اونا اوغوللار دوغدو؛ و بو آروادين اوغوللاري بؤيويَن زامان يئفتاخي قوووب اونا ددئلر: "آتاميزين اِوئندن سنه مئراث دوشمور، اونا گؤره کي، سن آيري آروادين اوغلوسان."


text:
يئفتاخ قارداشلارينين يانيندان قاچيب طوب دئياريندا ياشادي؛ يئفتاخين باشينا دَيَرسئز آداملار ييغيليب اونونلا دولانيرديلار.


text:
عَمّون اؤولادلاري ائسرايئللی‌لرئن ضئدّئنه چيخان زامان، گئلعاد آغساقّاللاري گتدئلر کي، يئفتاخي طوب دئياريندان گتئرسئنلر.


text:
يئفتاخ گئلعاد آغساقّاللارينا ددي: "مگر سئز مندن نئفرت ادئب آتامين اِوئندن منی قوومادينيز؟ بس ائندي نئيه چتئنلئيه دوشَنده، منئم يانيما گلئبسئنئز؟""


text:
گئلعاد آغساقّاللاري يئفتاخا ددئلر: "سنئن يانينا اونا گؤره گلمئشئک کي، ائندي سن بئزئمله گدئب عَمّون اؤولادلارينين ضئدّئنه دؤيوشه‌سن و بوتون گئلعاد اهالئسئنه باشچي اولاسان."


text:
يئفتاخ گئلعاد آغساقّاللارينا ددي: "اگر منی آپاراسينيز کي، عَمّون اؤولادلارينين ضئدّئنه دؤيوشم و رب اونلاري منه تسلئم اده، آيا سئزئن باشچينيز اولاجاغام؟""


text:
گئلعاد آغساقّاللاري يئفتاخا ددئلر: "سنئنله بئزئم آراميزدا قوي رب شاهئد اولسون! بئز حقئقتن سنئن سؤزونه عمل اده‌جيئک."


text:
يئفتاخ گئلعاد آغساقّاللاري ائله برابر گتدي و خالق دا اونو اؤزونه باشچي و سرکرده اتدي؛ يئفتاخ مئصپا‌دا، ربّئن حوضوروندا بوتون شرطلرئني ددی.


text:
بوندان سونرا يئفتاخ عَمّون پادشاهينين يانينا قاصئدلر گؤندرئب ددي: "بئزئم آراميزدا نه اولوب کي، تورپاغيمدا منئمله ووروشماغا گلئبسن؟""


text:
عَمّون اؤولادلارينين پادشاهي يئفتاخين قاصئدلرئنه ددي: "اونا گؤره کي، ائسرايئللی‌لر مئصئردن چيخان زامان، منئم تورپاقلاريمي اَرنوندان يَبّوق و اوردون چايلارينا قدر آليبلار. ائندي اونلاري منه دؤيوشسوز گری قايتارين."


text:
قاصئدلر اونا ددئلر: "يئفتاخ بله ديئر: «ائسرايئللی‌لر نه موآب تورپاغيني آليبلار، نه ده عَمّون اؤولادلارينين تورپاغيني.


text:
سونرا ائسرايئل اِدوم پادشاهينين يانينا قاصئدلر گؤندرئب بله دِمئشدي: ‹خاهئش ادئرئک تورپاغيندان کچمک اوچون بئزه ائجازه وره‌سن.› لاکئن اِدوم پادشاهي اونلارا قولاق آسمادي. موآب پادشاهينين يانينا دا آداملار گؤندردئلر، آمّا او دا راضي اولمادي. اونا گؤره ده ائسرايئللی‌لر قِدِشده قالديلار.


text:
سونرا ائسرايئللی‌لر صحرانين ائچئندن گتدئلر، اِدوملا موآب تورپاقلارينين اطرافيندان کچئب، موآب اؤلکه‌سئنئن شرق سمتئنه چاتديلار و اَرنون دره‌سئنئن او بئري طرفئنده دوشَرگه سالديلار. لاکئن موآبين سرحدئني کچمه‌دئلر، اونا گؤره کي، اَرنون موآبين سرحدي ائدي.


text:
ائسرايئللی‌لر اِمورلولارين پادشاهي، خِشبون پادشاهي سئخونون يانينا قاصئدلر گؤندرئب دِمئشدئلر: {خاهئش ادئرئک، اؤز اؤلکه‌مئزه چاتانا قدر ائجازه وره‌سن کي، سنئن تورپاغيندان کِچک.}


text:
آمّا سئخون ائسرايئللی‌لره اعتئبار اتمه‌دي کي، اونلارا اؤز تورپاغيندان کچمک يولو ورسئن؛ بوتون خالقيني ييغيب ياهِصادا اوردوگاه قوردو و ائسرايئللی‌لرله دؤيوشدو.


text:
ائسرايئلئن تاريسي رب سئخون و اونون بوتون خالقيني ائسرايئللی‌لره تسلئم اتدي و اونلاري مغلوب اتدئلر؛ بلجه، ائسرايئللی‌لر او يرده ياشايان اِمورلولارين تورپاغينا مالئک اولدولار.


text:
ائسرايئللی‌لر بلجه اَرنوندان يَبّوق چايينا قدر، صحرادان اوردون چايينا قدر بوتون اِمورلولار تورپاقلارينا مالئک اولدولار.


text:
ائندي کي، ائسرايئلئن تاريسي رب اؤز خالقي ائسرايئللی‌لرئن قاباغيندان اِمورلولاري قوووب، مگر سن بورايا صاحئب چيخاجاقسان؟


text:
مگر سن اؤز تارين کِموشون سنه وردئکلرئنه مالئک اولمازسان؟ بئز ده تاريميز ربّئن بوتون بئزه وردئکلرئني اؤزوموزه آلاجاغيق.


text:
ائندي سنئن موآب پادشاهي صئپّور اوغلو بالاقدان نه‌يئن ياخشيدير؟ گؤر او، ائسرايئلله هچ چکئشدي؟ و يا اونلارين ضئدّئنه هچ دؤيوشدو؟


text:
اوچ يوز ائل ائسرايئل خِشبونلا عَروعِرده، بونلارين اطراف قصبه‌لرئنده و اَرنون دره‌سي بويونجا يِرلَشَن بوتون شهرلرده ياشادي. نه اوچون بو مودّتده بو تورپاقلاري گری آلمادينيز؟


text:
من سنئن ضئدّئنه گوناه اتمه‌مئشم. آمّا سن منئم ضئدّئمه دؤيوشمکله منه پئسلئک ادئرسن؛ قوي حؤکم ادن رب بو گون ائسرايئل اؤولادلاري ائله عَمّون اؤولادلاري آراسيندا حؤکم اتسئن.»""


text:
ربّئن روحو يئفتاخين اوستونه اِندي. او، گئلعاددان و مِنَسّه‌دن کچدي؛ سونرا گئلعادداکي مئصپا‌دن کچئب، عَمّون اؤولادلارينين اوستونه گتدي.


text:
او زامان عَمّون اؤولادلارينين دؤيوشوندن صاغ سالامات قاييداندا، اِوئمئن دروازاسيندان قاباغيما بئرئنجي نه چيخسا، ربّئن اولاجاق و اونو يانديرما قورباني اده‌جيم."


text:
عَمّون اؤولادلاريني عَروعِردن مئنّئته چاتانا قدر، ائيئرمي شهري، آبِل‌کِرامئمه قدر قتلي‌عام اتدي. بلجه اونلار ائسرايئللی‌لره موطئع اولدولار.


text:
يئفتاخ مئصپا‌يا، اؤز اِوئنه قاييداندا، يئفتاخين قيزي دف چاليب اويناياراق اونون پئشوازينا چيخدي. بو اونون يگانه اؤولادي ائدي؛ اوندان باشقا نه اوغلو وار ائدي، نه ده قيزي.


text:
او، قيزيني گؤرنده پالتاريني جيريب ددي: "واي، قيزيم! بِلئمي اَيدئن، منی فلاکته قويدون! من ربّه نذر اتمئشم، آرتيق سؤزومدن دؤنه بئلمه‌رم."


text:
قيزي اونا ددي: "آتا، سن ربّه نذر ادئبسن. ائندي کي، رب دوشمنلرئندن، عَمّون اؤولادلاريندان سنئن اوچون قئصاص آليب، سؤز آغزيندان نجه چيخيب، منه اِلَجه ده ات."


text:
سونرا قيز آتاسينا ددي: "آنجاق بو آرزومو يرئنه يتئر؛ منه ائکي آي ائجازه ور، قوي رفئقه‌لرئمله داغلارا گدئب اؤز ناکام قيزليغيم اوچون آغلاييم."


text:
آتاسي اونا ددي: "گت."" بلجه اونا ائکي آي ائجازه وردی. او دا رفئقه‌لري ائله برابر گدئب داغلاردا اؤز ناکام قيزليغينا آغلادي.


text:
ائکي آي کچندن سونرا، آتاسينين يانينا قاييتدي و آتاسي اونون باره‌سئنده اتدئيي نذري يرئنه يتئردي؛ قيزين هچ کئشي ائله رابئطه‌سي يوخ ائدي. بوندان سونرا ائسرايئلده بو بئر عادت اولدو


text:
اِفرايئملی‌لر ييغيليب صافونا گتدئلر و يئفتاخا ددئلر: "سن نئيه عَمّون اؤولادلاري ائله دؤيوشه چيخدين، لاکئن بئزي اؤزونله گتمه‌يه چاغيرمادين؟ بونا گؤره بئز سنئن اِوئني سنئن باشينا يانديراجاغيق."


text:
يئفتاخ اونلارا ددي: "من و خالقيم عَمّون اؤولادلاري ائله آغير دؤيوشده اولان واخت سئزي کؤمَيه چاغيرديم، لاکئن سئز گلئب منی اونلارين اَلئندن قورتارمادينيز.


text:
من ده گؤردوم کي، سئز منی قورتارميرسينيز، حياتيمي خطره ساليب عَمّون اؤولادلاري ائله دؤيوشمَک اوچون او تايا کچدئم. و رب اونلاري منه تسلئم اتدي. نه اوچون بو گون منئمله داعوايا چيخيبسينيز؟""


text:
سونرا يئفتاخ بوتون گئلعادلي‌لاري ييغيب اِفرايئملی‌لرله دؤيوشدو و گئلعادلي‌لار اِفرايئملی‌لره شئکست وردئلر، چونکي اِفرايئملی‌لر بله دِمئشدئلر: "ای اِفرايئمله مِنَسّه آراسيندا ياشايان گئلعادلي‌لار، سئز اِفرايئمدن قاچان فَرارئلرسئنئز!""


text:
گئلعادلي‌لار اِفرايئمئن موقابئلئنده‌کي اوردون چايينين کچئدلرئني توتدولار. اگر قاچيب قورتولماق ائسته‌يَن اِفرايئملی‌لردن بئري گلئب "قوي چايي کچئم" دِسَيدي، گئلعادلي‌لار اوندان سوروشارديلار: "آيا اِفرايئملي‌سن؟" اگر او "خير" دِسَيدي،


text:
او زامان اونا دئيَردئلر: "بئر «شئبّولِت» دِه گؤرک" او دا کلمه‌ني دوغرو دئيه بئلمه‌يئب "سئبّولِت" دئيردي. او واخت گئلعادلي‌لار اونو توتوب اوردون چايينين کچئدلرئنده اؤلدورَردئلر. او واخت اِفرايئملی‌لردن قيرخ ائکي مئن نفر قيريلدي.


text:
يئفتاخ آلتي ائل ائسرايئلده داورلئک اتدي. سونرا گئلعادلي يئفتاخ اؤلدو و گئلعادين بئر شهرئنده دفن اولوندو.


text:
اونون اوتوز اوغلو و اوتوز قيزي وار ائدي. قيزلاريني آيري طايفالارا اَره ورمئش، اوغوللارينا دا آيري طايفالاردان اوتوز گلئن گتئرمئشدي. ائبصان ائسرايئلده يدّي ائل داورلئک اتدي.


text:
اونون قيرخ اوغلو و اوتوز نوه‌سي وار ائدي کي، يتمئش اِششه‌يه مئنَردئلر؛ او، سکّئز ائل ائسرايئلده داورلئک اتدي.


text:
پئرعاتونلو خئلّل اوغلو عَبدون دا اؤلدو و عَمالِقلی‌لرئن داغليق بؤلگه‌سئنده‌کي اِفرايئم تورپاغيندا، پئرعاتوندا دفن اولوندو.


text:
ائسرايئل اؤولادلاري گئنه ده ربّئن گؤزونده پئس ائشلر اتدئلر. اونا گؤره رب ده اونلاري قيرخ ائل فئلئسطلی‌لره تسلئم اتدي.


text:
ربّئن مَله‌يي بو آروادا گؤرونوب ددي: "باخ، ائندي سن سونسوزسان، دوغمورسان، آمّا بويلو اولوب بئر اوغلان دوغاجاقسان.


text:
اونا گؤره کي، سن بويلو اولوب بئر اوغول دوغاجاقسان. اونون باشينا اولگوج دَيمه‌مَلي‌دئر. چونکي اوشاق آنا بطنئندن تارييا نذئره‌دئر او، ائسرايئلي فئلئسطلی‌لرئن اَلئندن قورتارماغا باشلاياجاق."


text:
آرواد گدئب اَرئنه بله ددي: "منئم يانيما بئر تاري آدامي گلمئشدي. او، تارينين مَله‌يي گؤرونوشونده چوخ زَهملي ائدي. بونا گؤره ده اونون هارادان گلدئيئني سوروشماديم. منه آديني دا بئلدئرمه‌دي.


text:
لاکئن منه ددي: «باخ، سن بويلو اولوب بئر اوغول دوغاجاقسان. شراب، و آيري کِفلَندئرن ائچکئلر ائچمه. دئلئنه ده هچ بئر ناپاک شي دَيمه‌سئن، چونکي اوشاق آنا بطنئندن، اؤلَن گونونه قدر تارينين نذئره‌سي اولاجاق.»""


text:
مانواَخ ربّه يالواريب ددي: "يارب، يالواريرام، گؤندردئيئن تاري آدامي قوي يانيميزا گئنه گلسئن و دوغولاجاق اوشاق باره‌ده نه اده‌جيئمئزي بئزه اؤيرتسئن."


text:
تاري مانواَخئن سَسئني اشئتدي؛ آرواد، چؤلده اوتوراندا، تارينين مَله‌يي گئنه اونون يانينا گلدي. لاکئن آروادين اَري مانواَخ اونون يانيندا ديئلدي.


text:
مانواَخ دوروب آروادينين داليسيجا گتدي. او آدامين يانينا گلئب سوروشدو: "بو آروادلا صؤحبت ادن آدام سنسن؟" او ددي: "منم."


text:
تَنَکدن عمله گلن شيلردن هچ نه يِمه‌سئن. شراب، و کِفلَندئرن هچ ائچکي ائچمه‌سئن، دئلئنه ده هچ بئر ناپاک شي دَيمه‌سئن؛ قوي او، اونا امر اتدئيئم هر شيي رئعايت اتسئن."


text:
مانواَخ ربّئن مَله‌يئنه ددي: "خاهئش ادئرم، بئر آياق ساخلا، سنئن اوچون بئر کچي بالاسي کسئب يمک حاضيرلاياق."


text:
ربّئن مَله‌يي مانواَخه ددي: "منی بورادا ساخلاياسان دا، سنئن خوره‌يئندن يِمه‌رم. لاکئن اگر يانديرما قورباني حاضيرلاييرسان، اونو ربّه تقدئم ات."" چونکي مانواَخ بئلمئردي کي، بو، ربّئن مَله‌يي‌دئر.


text:
مانواَخ کچي بالاسي و تاخيل تقدئمئني گؤتوروب قايا اوستونده ربّه تقدئم اتدي. ملک ده مانواَخله آروادينين گؤزو قاباغيندا عجايئب ائشلر گؤردو.


text:
قوربانگاهين اوستوندن آلوو گؤيه قالخاندا، ربّئن مَله‌يي ده قوربانگاهين آلوو ائچئنده گؤيه قالخدي. مانواَخله آروادي بونو گؤرنده ائکئسي ده اوزو اوسته يره دوشدولر.


text:
ربّئن مَله‌يي بوندان سونرا مانواَخله آروادينا بئر داها گؤرونمه‌دي. مانواَخ او زامان بئلدي کي، او، ربّئن مَله‌يي ائدي.


text:
آروادي اونا ددي: "اگر رب ائسته‌سيدي کی، بئزي اؤلدورسون، بئزدن يانديرما قورباني و تاخيل تقدئمي قبول اتمَزدي. بو شيلري بئزه گؤرسدمَزدي، ائندي اشئتدئکلرئمئزي ده دِمَزدي."


text:
او، آتا-آناسينين يانينا قاييديب ددي: "تئمنادا فئلئسطلي قيزلارينين آراسيندا بئر آرواد گؤرموشم، گدئن، اونو منئم اوچون آرواد آلين."


text:
آتاسي ائله آناسي اونا ددئلر: "مگر قوحوملارينين قيزلاري آراسيندا، بوتون اؤز خالقيميز آراسيندا بئر آرواد يوخدور کي، گدئب اؤزونه ختنه‌سئز فئلئسطلی‌لردن آرواد آليرسان؟" شَمشون آتاسينا ددي: "منئم اوچون اونو آل، چونکي گؤزومه او خوش گؤرونور."


text:
آتا و آناسي بئلمئردي کي، بو ائستَک ربدندئر. اونا گؤره کي، رب فئلئسطلی‌لرئن ضئدّئنه بئر فورصت آختاريردي. او واخت فئلئسطلی‌لر ائسرايئللی‌لرئن اوستونده حؤکمرانليق ادئردئلر.


text:
شَمشون آتا و آناسي ائله بئرلئکده تئمنايا گتدي. اونلار تئمنانين اوزوم باغلارينا چاتاندا، قَفلَتَن جاوان بئر آصلان نعره چکه‌رک اونون قاباغينا چيخدي.


text:
ربّئن روحو شَمشونون اوستونه قودرتلي بئر شکئلده اِندي، اله کي، جاوان آصلاني بئر کچي بالاسي کئمي اَلي يالين پارچالادي. لاکئن نه اتدئيئني آتا-آناسينا بئلدئرمه‌دي.


text:
بئر مودّت کچندن سونرا، شَمشون آروادي آلماق مقصدي ائله گری قاييتدي. آصلانين لِشئنه باخماق اوچون، او، اؤز يولوندان دؤندو. گؤردو کي، آصلانين لِشئنئن اوستونده آري سوروسو ائله بال وار.


text:
او، اوووجلاريندا بالدان گؤتوروب يئيه-يئيه گتدي. آتا آناسينين يانينا گلدئکده بالين بئر آزيني اونلارا دا وردی، لاکئن اونلارا بئلدئرمه‌دي کي، بالي آصلانين لِشئنئن اوستوندن گؤتوروب.


text:
سونرا آتاسي آروادين اِوئنه گتدي؛ و شَمشون اورادا ضئيافت قوردو، چونکي او زامانلار جاوانلار بله اِدَردئلر.


text:
شَمشون اونلارا ددي: "قويون سئزه بئر تاپماجا دِيئم. اگر ضئيافتئن يدّئنجی گونونه قدر آچماسيني منه دئيه‌سئنئز، من سئزه اوتوز کتان پالتار و اوتوز بايرام لئباسي وره‌رم.


text:
يوخ، اگر تاپماجانين آچماسيني منه دئيه بئلمَيه‌سئنئز، اوندا سئز منه اوتوز کتان پالتار و اوتوز بايرام لئباسي ورمَلي‌سئنئز."" اونا ددئلر: "تاپماجاني دِه، بئر اونا قولاق آساق."


text:
شَمشون اونلارا ددی: "يئيَندن بئر يِمه‌لي شي چيخدي، گوجلودن بئر شئرئن شي چيخدي."" اوچ گون عرضئنده اونلار تاپماجاني تاپا بئلمه‌دئلر.


text:
دؤردونجو گون شَمشونون آروادينا ددئلر: "اَرئني توولا کي، بئزه بو تاپماجانين جاوابيني دسئن، يوخسا سنئن ده، آتانين دا اِوئني يانديراريق. مگر سئز بئزي بورايا سويماغا چاغيريبسينيز؟""


text:
شَمشونون آروادي اونون قاباغيندا آغلاييب ددي: "سنئن مندن زَهلَن گدئر، منی سِومئرسن؛ خالقيمين اوغوللارينا تاپماجا ديئبسن، آمّا جاوابيني منه آچماييبسان."" شَمشون اونا ددي: "باخ، هچ آتا-آناما دا بو تاپماجانين جاوابيني آچماميشام. سنه آچيم؟""


text:
يدّي گون ضئيافت عرضئنده آرواد اونون قاباغيندا آغلادي. يدّئنجی گون شَمشون تاپماجانين آچماسيني آروادينا ددی، چونکي آرواد اونو جانا گتئرمئشدي. آرواد دا گدئب تاپماجانين جاوابيني اؤز خالقينا ددی.


text:
شهرئن آداملاري يدّئنجی گون، گون باتمادان شَمشونا ددئلر: "بالدان شئرئني مگر وار؟ آصلاندان گوجلوسو مگر وار؟" شَمشون اونلارا ددي: "اگر منئم دئشي ائنَکئمله جوت سورمه‌سَيدئنئز، تاپماجامي تاپا بئلمزدئنئز."


text:
بوندان سونرا ربّئن روحو قودرتلي بئر شکئلده اونون اوستونه اِندي. شَمشون اَشقِلونا گدئب اوراداکي‌لاردان اوتوز نفري اؤلدوردو و اونلارين ماللاريني تالان ادئب، تاپماجانين آچماسيني دئيَنلره بايرام لئباسي وردی. سونرا او، آلوولو قضبله آتاسينين اِوئنه گتدي.


text:
بئر مودّت کچندن سونرا، بوغدا بئچئني مؤوسومونده، شَمشون بئر کچي بالاسي گؤتوروب، آروادينا باش چکمه‌يه گتدي و ددي: "ائسته‌يئرم آرواديمين يانينا، اونون اوتاغينا گئرئم. » لاکئن آروادين آتاسي قويمادي کی، شَمشون گئرسئن.


text:
قيزين آتاسي ددي: "اِله بئلدئم کي، سنئن اوندان، حقئقتن، زَهلَن گدئر، اونا گؤره ده آرواديني سنئن صاغدوشونا اَره وردئم. باخ، مگر کئچئک باجيسي اوندان گؤزل ديئل؟ خاهئش ادئرم، قوي اونون يرئنه، بو سنئن اولسون."


text:
شَمشون گدئب اوچ يوز چاقّال توتدو و مشعل‌لر گؤتوردو. چاقّاللاري جوت-جوت قويروق-قويروغا باغلادي و قويروقلارين آراسينا بئر مشعل قويدو.


text:
مشعل‌لري يانديريب، چاقّاللاري فئلئسطلی‌لرئن اَکئنلرئنه بوراخدي و بونونلا دا تاخيل دَرزلرئنه، اَکئنلره، اوزوملوکلره، زيتونلوقلارا اود ووردو.


text:
فئلئسطلی‌لر بئربئرئندن سوروشدولار: "گؤره‌سن بونو کئم ادئب؟" ددئلر: «بونو تئمنالينين کوره‌کَني شَمشون ادئب، چونکي قايين‌آتاسي گؤتوروب اونون آرواديني صاغدوشونا اَره ورئب."" فئلئسطلی‌لر چيخيب او آروادلا آتاسينا اود ووروب يانديرديلار.


text:
شَمشون اونلارا آمانسيزجا هوجوم ادئب، اونلاردان بئر چوخونو قيردي؛ و گدئب اِيتام قاياسينين ماغاراسيندا قالدي.


text:
يهودا آداملاري ددئلر: "نه اوچون بئزئم ضئدّئمئزه چيخيبسينيز؟» اونلار ددئلر: "بئز گلمئشئک کي، شَمشونون اَل-قولونو باغلاياق و بئزئم باشيميزا گتئردئيئني، اونون باشينا گتئرک."


text:
يهودادان اوچ مئن نفر اِيتام قاياسينين ماغاراسينا گدئب شَمشونا ددئلر: "بئلمئرسن فئلئسطلی‌لر بئزئم اوستوموزده داوردئر؟ بو نه ائشدئر کي، باشيميزا گتئردئن؟" شَمشون اونلارا ددي: "اونلارين منه نه اتدئکلرئني باشلارينا گتئرمئشم."


text:
يهودالي‌لار اونا ددئلر: "بئز گلمئشئک کي، سنئن اَل-قولونو باغلاييب فئلئسطلی‌لره تسلئم ادک.» شَمشون اونلارا ددي: "آند ائچئن کي، سئز اؤزونوز منی اؤلدورمه‌يه‌جکسئنئز."


text:
يهودالي‌لار اونا ددئلر: "يوخ، بئز آنجاق سني مؤحکم باغلاييب اونلارا تسلئم اده‌جيئک، لاکئن سني اصلا اؤلدورميه‌جيئک."" سونرا اونو ائکي تزه ائپله ساريديلار و قايادان چيخارتديلار.


text:
شَمشون لِخئدن گلنده، فئلئسطلی‌لر اونو باغيرا-باغيرا پئشواز اتدئلر. اله او آندا ربّئن روحو قودرتلي بئر شکئلده شَمشونون اوستونه اِندي. قوللارينا باغلانان ائپ آليشيب يانان کتان کئمي قيريليب يره تؤکولدو.


text:
شَمشون يرده تزه اؤلموش بئر اِششه‌يئن چنه سومويونو تاپدي. اَل آتيب سومويو گؤتورودو و اونونلا مئن نفر کئشئني قيردي.


text:
سونرا شَمشون ددی: "اِششه‌يئن چنه سومويو ائله قالاق اوستونه قالاق ياراتديم. اِششه‌يئن چنه سومويو ائله مئن نفري قيرديم."


text:
شَمشون بو سؤزلري ديئب قورتاراندان سونرا، اِششه‌يئن چنه سومويونو توللادي. اونا گؤره ده او يِره رامَت‌لِخي ديئلئر.


text:
بوندان سونرا شَمشون چوخ سوسوزلادي و ربّه فرياد ادئب ددي: "سن قولونا بو بؤيوک قَلَبه‌ني وردئن، آمّا ائندي مگر من سوسوزلوقدان اؤلوب، ختنه‌سئزلرئن اَلئنه دوشه‌جيم؟""


text:
او واخت تاري لِخئده چوخور ياريب سو آخيتدي. شَمشون سو ائچدئکده قووّتي دؤنوب جاني تزه‌لَندي. بونا گؤره بو چشمه‌‌نئن آديني عِين‌حَقّوره قويدو کي، بو گونه قدر لِخئده‌دئر.


text:
غَزّه‌لئلره خبر چاتدي کي، شَمشون بورايا گلئب. غَزّه‌لئلر اِوي موحاصئره‌يه آلديلار، بوتون گجه‌ني شهرئن دروازاسيندا کمئنده دوروب اونو گؤزله‌دئلر. بوتون گجه‌ني ساکئت دوروب ديئردئلر: "قوي سحر ائشيغينا قدر گؤزله‌يَک، سونرا اونو اؤلدوره‌رئک."


text:
شَمشون گجه‌ياريسينا قدر ياتدي، سونرا آياغا قالخيب گلدي، شهر دروازاسينين هر ائکي دئره‌يئندن توتوب چفته قاريشيق دروازاني چئينئنه قويدو و خِبرونون موقابئلئنده‌کي داغين تپه‌سئنه چيخارتدي.


text:
فئلئسطلی‌لرئن آغالاري او آروادين يانينا گلئب ددئلر: "شَمشونو دئله توتوب اؤيرَن، گؤر اوندا بو قدر گوج هاراداندير؟ نجه اونا زور گلئب باغلايا بئله‌رئک؟ ذلئل اده بئله‌رئک؟ بوندان اؤتري هَره‌مئز سنه مئن يوز شِکِل گوموش وره‌رئک."


text:
بلجه دَلئله شَمشونا ددي: "خاهئش ادئرم، منه دِه گؤروم سنده‌کي بو بؤيوک قودرت هارادان گلئر؟ سني نجه باغلاييب گوجدن سالماق اولار؟""


text:
شَمشون اونا ددي: "اگر منی قوروماميش يدّي تزه ائپله کي، اوندان کامان يايي دوزَلدئرلر، باغلاسالار، او زامان گوجدن دوشوب عادي آدام کئمي اولارام."


text:
فئلئسطلی‌لرئن آغالاري آروادين يانينا قورومامئش يدّي تزه ائپ گتئردئلر و دَلئله بونلارلا شَمشونو باغلادي.


text:
ائچ اوتاقدا آروادين کمئنده دوران آداملاري وار ائدي. آرواد شَمشونا ددي: "فئلئسطلی‌لر سنئن اوستونه گلدئلر، شَمشون!"" لاکئن شَمشون قوللارينداکي ائپلري اودا توخونوب قيريلان کتان لئفي کئمي قيردي و گوجونون سئرّي بئلئنمه‌دي.


text:
دَلئله شَمشونا ددي: "باخ، منی لاغا قويوب يالان ددئن؛ خاهئش ادئرم، منه دِه گؤروم سني نجه باغلاماق اولار؟""


text:
شَمشون ددي: "اگر هچ ائشلَدئلمه‌مئش تزه ائپلرله منی ياخشيجا باغلاسالار، او زامان گوجدن دوشوب عادي بئر آدام کئمي اولارام."


text:
دَلئله تزه ائپلر گؤتوردو و اونلارلا شَمشونو باغلاييب ددي: "فئلئسطلی‌لر سنئن اوستونه گلدئلر، شَمشون!"" کمئنده دورانلار ائچ اوتاقدا قالميشديلار. او آمّا قوللارينداکي ائپلرئن ساريغيني ساپ کئمي قيردي.


text:
دَلئله شَمشونا ددي: "بَسدئر، ائندئيه قدر منی لاغا قويوب يالان ددئن. ائندي دِه گؤروم، سني نجه باغلاماق اولار؟" شَمشون ددي: "اگر ساچيمين يدّي حؤرويونو توخوجو دَزگاهينداکي پارچا ائله توخوياسان."


text:
شَمشون ياتارکَن، دَلئله اونون ساچينين يدّي حؤرويونو پايايا بَرکئتدي و اونو سَسله‌دي: "فئلئسطلی‌لر سنئن اوستونه گلدئلر، شَمشون!"" آمّا او يوخودان اويانيب، توخوجو دَزگاهينين پاياسيني پارچا ائله قوپارتدي.


text:
او واخت دَلئله ددي: "نجه منه «سني سِوئرَم» ديئرسن، حال بو کي، اوره‌يئن منده ديئل؟ اوچ دفه‌دئر کي، منی لاغا قويورسان و بؤيوک قودرتئنئن هارادان اولدوغونو منه بئلدئرمئرسن."


text:
اونا گؤره ده اوره‌يئنئن سئرّئني آروادا آچدي: "منئم باشيما اولگوج اصلا دَيمه‌يئب، چونکي من آنا بَطنئندن تارينين نذئره‌سئيَم. اگر باشيم قيرخيلسا، او زامان بو قودرت مندن چيخار و گوجدن دوشوب عادي بئر آدام کئمي اولارام."


text:
دَلئله او زامان کي، گؤردو شَمشون اوره‌يئنئن سئرّئني اونا آچيب، فئلئسطلی‌لرئن آغالارينا خبر گؤندرئب اونلاري چاغيردي و ددي: "بو دفه ده بورايا گلئن، چونکي او، اوره‌يئنده‌کي سئرّي منه آچدي."" فئلئسطلی‌لرئن آغالاري اؤزلري ائله گوموش گؤتوروب دَلئله‌نئن يانينا گلدئلر.


text:
دَلئله دئزلري اوستونده شَمشونو يوخويا وردی. سونرا آدام چاغيريب اونون ساچينين يدّي حؤرويونو قيرخديردي و بونونلا اونو ذلئل اتدي، و گوجدن دوشدو.


text:
دَلئله ددي: "فئلئسطلی‌لر سنئن اوستونه گلدئلر، شَمشون!"" شَمشون يوخودان اويانيب ددي: "آيري واختلاردا اولدوغو کئمي، بو دفه ده سئلکه‌لَنئب اؤزومو آزاد اده‌رم."" لاکئن بئلمئردي کي، رب اوندان آيريليب.


text:
فئلئسطلی‌لر اونو ياخالاييب گؤزلرئني چيخارتديلار؛ اونو غَزّه‌يه گتئرئب بورونج زنجئرلرله باغلاديلار. او، زئنداندا دَيئرمان داشي چکئردي.


text:
فئلئسطلی‌لرئن آغالاري ييغيلديلار کی، اؤز آللاهلاري داگونا بؤيوک بئر قوربان تقدئمي اوچون شَنلئک اتسئنلر، چونکي ددئلر: "تاريميز دوشمنئمئز شَمشونو بئزه تسلئم ادئب."


text:
خالق شَمشونو گؤرنده اؤز آللاهلارينا حمد ادئب ددئلر: "اؤلکه‌مئزه زئيان ووروب بئزدن بئر چوخلاريني اؤلدورَن دوشمنئمئزي بئزه اؤز آللاهيميز تسلئم ادئب."


text:
اونلارين کِفي کؤکه‌لَنده ددئلر: "شَمشونو بورايا گتئرئن، قوي باشيميزي قال اِله‌سئن."" اونلار شَمشونو زئنداندان چاغيرتديرديلار و شَمشون اونلارين باشيني قال اِله‌دي. اونو سوتونلارين آراسيندا دايانديرديلار.


text:
شَمشون اَلئندن توتان اوغلانا ددي: "قوي معبدئن داميني ساخلايان سوتونلارا توخونوم و اونلارا سؤيکه‌نئم."


text:
معبد کئشي و آروادلارلا دولو ائدي. فئلئسطلی‌لرئن بوتون آغالاري دا اورادا ائدئلر. شَمشونون قال اِله‌دئيئنه تاماشا ادن اوچ مئنه قدر کئشي و آرواد دا دامين اوستونده ائدي.


text:
او واخت شَمشون ربّه فرياد ادئب ددي: "ای پروردئگار رَب، يالواريرام، منی يادا سال. يالواريرام سنه ای تاري، منه آنجاق بو دفه‌لئک قودرت ور کي، بو فئلئسطلی‌لردن ائکي گؤزوم اوچون بئر قئصاص آليم."


text:
شَمشون اَللرئني معبدئن داميني ساخلايان ائکي اورتا سوتونا اوزاتدي. صاغ اَلي ائله بئر سوتوندان، سول اَلي ائله ده او بئري سوتوندان ياپيشدي.


text:
شَمشون ددي: "قوي من ده فئلئسطلی‌لرله اؤلوم!"" سونرا وار گوجو ائله اَيئلئب سوتونلاري ائتَله‌دي و معبدئن داميني اوراداکي بوتون آغالارين و خالقين اوستونه ييخدي. بلجه، شَمشون اؤلَنده حياتي بويو اؤلدوردويو آداملاردان داها چوخ آدام قيردي.


text:
اونون قارداشلاري، آتاسينين بوتون اِو اهلي گلدئلر و شَمشونون مِيئتئني اورادان چيخارديب آپارديلار. اونو صورعا ائله اِشتاول آراسيندا، آتاسي مانواَخئن مقبره‌سئنده دفن اتدئلر. بلجه شَمشون ائسرايئلده ائيئرمي ائل داورلئک اتدي.


text:
او، آناسينا بله ددي: "سندن اوغورلانان مئن يوز شِکِل گوموشدن اؤتري کي، لعنت اتدئن و من ده اشئتدئم، باخ، او گوموش منده‌دئر، اونو من گؤتورموشم."" آناسي اونا ددي: "اوغلوم، قوي رب سنه برکت ورسئن."


text:
او، مئن يوز شِکِل گوموشو آناسينا قايتاردي. آناسي اونا ددي: "بو گوموشون هاميسيني رب اوچون وقف ادئرم. قوي اوغلوم اوندان بئر اويما و بئر تؤکمه بوت دوزلتسئن. بونون اوچون ده ائندي بو گوموشو سنه قايتاريرام."


text:
گوموشو آناسينا گری قايتارارکَن، آناسي ائکي يوز شِکِل گوموش گؤتوروب زرگره وردی. اوندان بئر اويما و بئر تؤکمه بوت دوزلتدئردي. بو بوتلري مئکانين اِوئنه قويدولار.


text:
مئکانين عئبادتگاهي وار ائدي. او بئر اِفود و اِو بوتلري دوزَلدئب اوغوللاريندان بئرئني اؤزونه کاهئن تعيئن اتدي.


text:
جاوان لاوئلي وار ائدي کي، يهودانين بِيت‌لِخِم شهرئندن اولان بئر يهودالي عايئله‌نئن يانيندا ياشاييردي.


text:
همئن آدام ياشاماغا بئر يِر تاپماق اوچون يهودانين بِيت‌لِخِم شهرئندن چيخدي. سفره چيخارکَن، اِفرايئمئن داغليق بؤلگه‌سئنه، مئکانين اِوئنه گلدي.


text:
مئکا اونا ددي: "هارادان گلئرسن؟" او، مئکايا ددي: "من يهودانين بِيت‌لِخِم شهرئندن گلن بئر لاوئلي‌يَم، ياشاماق اوچون بئر يِر آختاريرام."


text:
مئکا اونا ددي: "منئمله قال، منه آتا و کاهئن اول. من ده سنه ائلده اون شِکِل گوموش، بئر دست پالتار و يِمه‌يئني وره‌رم."" لاوئلي اونونلا گتدي.


text:
او گونلرده ائسرايئلده پادشاه يوخ ائدي. اِله همئن گونلرده دان قبئله‌سي، ياشاماق اوچون اؤزلرئنه ائرثي تورپاق آختاريردي، چونکي او گونه قدر ائسرايئل قبئله‌لري آراسيندا اونلارا ائرث تورپاق دوشمه‌مئشدي.


text:
دان اؤولادلاري صورعا و اِشتاول شهرلرئندن اولان بوتون طايفالاريندان بش نفر ائگئد آدامي اؤلکه‌نئن تَجَسّوسونه گؤندردئلر و اونلارا ددئلر: "گدئن، اؤلکه‌ني آختارين."" اونلار اِفرايئمئن داغليق بؤلگه‌سئنه، مئکانين اِوئنه گلدئلر و گجه‌ني اورادا قالديلار.


text:
حله مئکانين اِوي يانيندا ائکَن، جاوان لاوئلي‌نئن سَسئني تانيديلار؛ اِوه طرف دؤنوب اوندان سوروشدولار: "بورايا سني کئم گتئرئب؟ بورادا نه ادئرسن؟ سنئن بورادا نه ائشئن وار؟""


text:
لاوئلي اونلارا ددي: "مئکا منئم اوچون فئلان بَهمان ائشلر گؤردو. او منی اوجرَتله توتوب، من ده اونون کاهئني اولموشام."


text:
دانلي‌لار اونا ددئلر: "خاهئش ادئرئک، تاريدان سوروش. گؤر بئزئم گتدئيئمئز بو يول اوغورلو اولاجاق يا يوخ."


text:
بو بش ائگئد گدئب لَيئشه چاتديلار و گؤردولر کي، اورادا ياشايان خالق اَمئن-آمانليقداديرلار. صئدونلولار کئمي دئنج و راحات ياشاييرلار؛ چونکي بو بؤلگه‌ده هچ کئم یوخ ائدی کی، اونلارا حؤکم ادئب اذئيّت ورسئن. اونلار صئدونلولاردان اوزاق ائدئلر و هچ کسله ده رابئطه‌لري يوخ ائدي.


text:
ائگئدلر صورعا و اِشتاول شهرلرئنه، اؤز خالقينين يانينا قاييداندا خالق اونلارا ددي: "نه اؤيرَنه بئلدئنئز؟""


text:
ائگئدلر اونلارا ددئلر: "قالخين، اونلارا هوجوم اِدَک، چونکي اونلارين تورپاغيني گؤردوک، چوخ ياخشيدير. نئيه هچ نه اتمئرسئنئز؟ گدئب تورپاغي آلماغي يوباتمايين!


text:
اورايا چاتاندا آرخايين بئر خالق و گِنئش بئر تورپاق گؤره‌جکسئنئز. تاري بو تورپاغي سئزه تسلئم ادئب. اورا اِله تورپاقدير کي، هچ نَيه اِحتئياجي يوخدور."


text:
يهودايا قالخيب گجه‌ني قئريَت‌يِعه‌رئمده قالديلار. بونا گؤره ده او يِر بو گونه قدر مَخَنِدان چاغيريلير. او يِر قئريَت‌يِعه‌رئمئن قربئنده يِرلَشئر.


text:
او بش نفر کي، لَيئش دئيارينين تفتئشي اوچون گتمئشدئلر، اؤز خالقينا ددئلر: "آيا بئلئرسئنئز کي، بو اِولرده اِفود، اِو بوتلري، هم ده اويما و تؤکمه بوتلر وار؟ ائندي گؤرون نه ادئرسئنئز، بو باره‌ده بئر قَرارا گلئن."


text:
اونلار اورايا دؤنوب، او جاوان لاوئلي‌نئن قالديغي مئکانين اِوئنه گلدئلر و اونون حال-اَحواليني خبر آلديلار.


text:
اؤلکه‌ني آختارماغا گِدن او بش ائگئد اِوه گئرئب اويما بوتو، اِفودلا اِو بوتلرئني و تؤکمه بوتو گؤتوردولر. کاهئن سئلاحلانميش آلتي يوز نفرئن يانيندا دروازانين گئرئشئنده دايانميشدي.


text:
اونلار مئکانين اِوئنه گئرئب اويما بوتو، اِفودلا اِو بوتلرئني و تؤکمه بوتو گؤتورَنده کاهئن اونلارا ددي: "نه ادئرسئنئز؟""


text:
او واخت ددئلر: "ساکئت اول، اَلئنله آغزيني اؤرت. دور بئزئمله گِدَک، بئزه آتا و کاهئن اول. سنئن اوچون بئر آدامين اِوئنده کاهئنلئک اتمک ياخشيدير، يوخسا بئر ائسرايئل قبئله‌سئنه، بئر نسله؟""


text:
اونلار دان اؤولادلارينا قيشقيرديلار. دان اؤولادلاري دؤنوب مئکايا ددئلر: "سنه نه اولوب کي، بونلاري بورايا ييغيبسان؟""


text:
مئکا اونلارا ددي: "دوزلتدئيئم آللاهلاري و کاهئني گؤتوروب گتدئنئز، مگر آرتيق منه بئر شي قاليب؟ نجه منه دئيه بئلرسئنئز: «سنه نه اولوب؟»""


text:
دان اؤولادلاري اونا ددئلر: "سَسئن آراميزدا اِشئدئلمه‌سئن، يوخسا تِز قضبلَنَن آداملاريميز سنئن اوستونه هوجوم اِدَر، هم اؤز حياتيني، هم ده اِوئنده‌کئلرئن حياتيني ائتئرَرسن."


text:
دان اؤولادلاري يوللارينا داوام وردئلر. مئکا بو آداملارين اوندان گوجلو اولدوغونو گؤروب اِوئنه قاييتدي.


text:
دان اؤولادلاري مئکانين دوزلتدئيي شيلري و اونون کاهئنئني گؤتوروب لَيئشه، دئنج و آرام بئر خالقا هوجوم اتدئلر. اهالئسئني قيلينجدان کچئردئب شهره اود ووردولار.


text:
اونلاري قورتاران اولمادي، چونکي لَيئش صئدوندان اوزاقدا ائدي. بو خالقين هچ کسله ده رابئطه‌سي يوخ ائدي. بو شهر بِيت‌رِخوبون يانيندا اولان بئر دره‌ده يِرلَشئر. دانلي‌لار بو شهري تزه‌دن تئکئب اورادا ياشاديلار.


text:
اونلار ائسرايئلده دوغولان اؤز آتالاري دانين خاطئرئنه بو شهرئن آديني دان قويدولار. آمّا شهرئن اوّلکي آدي لَيئش ائدي.


text:
دان اؤولادلاري اورادا اؤزلري اوچون اويما بوتو قوردولار؛ اؤلکه‌نئن اسئرلئيه دوشَن گونونه قدر موسا اوغلو گِرشوم اوغلو يوناتان اؤزو و اوغوللاري دان قبئله‌سئنه کاهئن اولدولار.


text:
تارينين عئبادتگاهي شئلودا اولارکن، بوتون بو دؤورده دانلي‌لار مئکانين دوزلتدئيي اويما بوته سئتايئش ادئردئلر.


text:
ائسرايئلده پادشاه اولمايان او گونلرده، اِفرايئمئن داغليق بؤلگه‌سئنئن اوزاقلاريندا بئر لاوئلي ياشاييردي. او، يهودانين بِيت‌لِخِم شهرئندن اؤزو اوچون بئر جارئيه آلميشدي.


text:
بو جارئيه آيري بئر آداملا زئنا اتدي و اوندان آيريليب آتاسينين اِوئنه، يهودانين بِيت‌لِخِم شهرئنه قاييديب اورادا دؤرد آي قالدي.


text:
اَري اونون دالينجا گتدي کي، جارئيه‌نئن گؤيلونو آليب اونو گری قايتارسين. او اؤزو ائله نؤکرئني و بئر جوت اِششَک گؤتوردو. جارئيه اَرئني آتا اِوئنه آپاردي و آتاسي کئشئني گؤرنده شادليقلا پئشوازا چيخدي.


text:
بو کئشئنئن قايين‌آتاسي يعني جاوان آروادين آتاسي اونو اِوئنده قوناق ساخلادي. کئشي اونلاردا اوچ گون قالدي و اونلار يِيئب-ائچئب اورادا قوناق قالديلار.


text:
دؤردونجو گون سحر تزدن دوردولار. کئشي گتمه‌يه حاضيرلاشاندا، جاوان آروادين آتاسي کوره‌کَنئنه ددي: "بئر تئکه چؤرک يِه کي، قووّت آلاسان، اوندان سونرا گِدَرسئنئز."


text:
اونلار اوتوردولار و ائکئسي ده بئرلئکده يِيئب-ائچدئلر؛ سونرا جاوان آروادين آتاسي بو کئشئيه ددي: "خاهئش ادئرم، بو گجه‌ني ده بئزئمله قال، قوي اوره‌يئن شاد اولسون."


text:
کئشي يولا دوشمَک اوچون آياغا قالخدي، لاکئن قايين‌آتاسي اونون قالماسينا چوخ تأکئد اتدي، اونا گؤره ده، او گجه‌ني گئنه اورادا کچئرتدي.


text:
بشئنجي گون کئشي گری قاييتماق اوچون سحر تزدن قالخدي. جاوان آروادين آتاسي اونا ددي: "خاهئش ادئرم، بئر آز يمک يِه کي، قووّت آلاسان. گون‌اورتادان سونرايا قدر گؤزله."" اونلار ائکئسي ده بئرلئکده يمک يدئلر.


text:
کئشي جارئيه‌سي و نؤکري ائله گتمک اوچون آياغا قالخاندا، قايين‌آتاسي، يعني جاوان آروادين آتاسي اونا ددي: "باخ، گون آرتيق باتير؛ خاهئش ادئرم، بو گجه‌ني ده بورادا قال. چونکي گون باشا گلئب آخشام دوشور. گجه‌ني بورادا قالين. قوي اوره‌يئن شاد اولسون. صاباح سحر سفرئنئز اوچون تزدن دورارسينيز و اِوئنه قاييدارسان."


text:
لاکئن بو کئشي ائستمه‌دی کی، گجه‌ني اونونلا قالسين و آياغا قالخيب يولا دوشدو. او، يِبوس، يعني ائندئکي اورشلئم شهرئنئن موقابئلئنه گلئب چيخدي. اونون پالانلي ائکي اِششه‌يي وار ائدي، جارئيه‌سي ده يانيندا ائدي.


text:
اونلار يِبوسا ياخينلاشاندا، آرتيق گون باتماقدا ائدي. نؤکري آغاسينا ددي: "خاهئش ادئرم، گل يِبوسلولارين بو شهرئنه گئرک و گجه‌ني بورادا کچئردک."


text:
آمّا آغاسي اونا ددي: "يوخ، ائسرايئل اؤولادلاريندان اولمايان ياد اِللی‌لرئن شهرئنه گئرمه‌يَک، گئبعايا گدک."


text:
گئبعايا دؤندولر کي، گجه‌ني اورادا قالسينلار. شهره گئرئب ميداندا اوتوردولار، لاکئن هچ کس اونلاري اِوئنه قوناق آپارمادي.


text:
بو زامان آخشام بئر قوجا کئشي زَمئده اولان ائشئندن اِوه قاييديردي. او، اِفرايئمئن داغليق بؤلگه‌سئندن ائدي و گئبعادا ياشاييردي. آمّا اورانين ساکئنلري بِنيامئنلی‌لردن ائدئلر.


text:
بو قوجا کئشي باشيني قالديردي و شهرئن ميدانينداکي موسافئري گؤروب ددي: "هارادان گلئب، هارايا گِدئرسن؟""


text:
کئشي اونا ددي: "بئز يهودانين بِيت‌لِخِم شهرئندن اِفرايئمئن داغليق بؤلگه‌سئنئن اوزاقلارينا گدئرئک. من اورالي‌يام. يهودانين بِيت‌لِخِم شهرئنه گتمئشدئم، ائندي ده اِوئمه قاييديرام. آمّا منی اِوئنه آپاران يوخدور.


text:
حال بو کي، اِششَکلرئمئزئن ساماني دا وار، يِمي ده وار. منئم، جارئيه‌مئن و يانيمداکي نؤکرئن چؤره‌يي و شرابي وار؛ هچ نَيه احتئياجيميز يوخدور."


text:
قوجا کئشي ددي: "جانين صاغ اولسون! قويون سئزئن احتئياجلارينيزي من رفع ادئم. آنجاق گجه‌ني ميداندا قالمايين."


text:
يِيئب-ائچدئکلري زامان، شهر ساکئنلرئندن بئر دسته ياراماز آدام اِوي احاطه‌يه آليب قاپيني دؤيدولر. بو آداملار اِو صاحئبي قوجايا ددئلر: "اِوئنه گلن کئشئني باييرا چيخارت، اونونلا ياتاق."


text:
اِو صاحئبي باييرا چيخيب اونلارا ددي: "يوخ، هموطنلرئم، يالواريرام، بله بئر پئسلئک اتمه‌يئن. ائندي کي بو آدام منئم اِوئمه گلئب، بو آلچاقليغي اتمه‌يئن.


text:
باخ منئم اِوده اَره گتمه‌مئش قيزيم و او کئشئنئن جارئيه‌سي وار. قوي اونلاري بورايا چيخارديم، بو بي‌آبيرچيليغي اونلارلا ادئن، اونلارلا گؤزونوزه خوش گؤرونه‌ني ادئن، لاکئن بو کئشي ائله بله آلچاقليق اتمه‌يئن."


text:
لاکئن بو آداملار اونا قولاق آسماق ائستَمه‌دئلر. اونا گؤره ده لاوئلي جارئيه‌سئنئن قولوندان توتوب باييرا، اونلارين يانينا چيخارتدي. اونلار اونا تَجاووز ادئب بوتون گجه‌ني سحره‌جک اونونلا پئس ائشلر گؤردولر. سحر آچيلاندا آروادي بوراخديلار.


text:
آرواد گون آغاراندا آغاسينين قالديغي يره، قوجا آدامين اِوئنه قاييديب قاپينين يانيندا يره ييخيلدي و هاوا آچيلانا قدر اورادا قالدي.


text:
آغاسي سحر قالخيب اِوئن قاپيلاريني آچدي و يولونا داوام اتمک اوچون چيخاندا، جارئيه‌سئني اِوئن دروازاسيندا اَللري آستانادا يره ييخيلميش گؤردو.


text:
کئشي آروادا ددي: "دور، گِدَک."" لاکئن اوندان هچ بئر جاواب گلمه‌دي. سونرا کئشي جارئيه‌سئني اِششه‌يئن اوستونه قويوب، اؤز شهرئنه يولا دوشدو.


text:
او، اِوئنه چاتاندا، بئر بيچاق گؤتوروب جارئيه‌سئنئن جَسَدئني اون ائکي تئکه‌يه بؤلدو و دوغراديغي تئکه‌لري بوتون ائسرايئل بؤلگه‌لرئنه گؤندردي.


text:
بو حئصّه‌لري گؤرَن هر کس ددي: "ائسرايئل اؤولادلاري مئصئردن چيخاندان بو گونه‌جک، بله بئر حادئثه نه اولوب، نه ده گؤرونوب. بو باره‌ده دوشونون، مصلحتله‌شئب وردئيئنئز قَراري بئلدئرئن."


text:
بوتون ائسرايئل اؤولادلاري، داندان بئرشئباعيا قدر بؤلگه‌دن و گئلعاد تورپاغيندان مئصپا‌يا چيخديلار. جاماعات بئر نفر کئمي ربّئن قاباغيندا بئر يره ييغيلدي.


text:
بوتون خالقين، بوتون ائسرايئل قبئله‌لرئنئن باشچيلاري تارينين خالقينين ييغينيندا اؤز يرلرئني توتدولار. اورادا قيلينج داشييان دؤرد يوز مئن پئيادا وار ائدي.


text:
بِنيامئن اؤولادلاري ائسرايئل اؤولادلارينين مئصپا‌يا چيخديقلاريني اشئتدئلر. اورادا ائسرايئل اؤولادلاري ددئلر: "دانيشين گؤرَک، بو پئس حادئثه نجه باش وردي؟""


text:
اؤلدورولَن آروادين اَري اولان لاوئلي اونلارا جاواب وردی: "منئمله جارئيَم گجه‌لَمَک اوچون بِنيامئنئن گئبعا شهرئنه داخئل اولدوق.


text:
گئبعا کئشئلري منه ضئد قالخديلار و گجه واختي قالديغيم اِوي موحاصئره‌يه آلديلار، منی اؤلدورمک ائسته‌دئلر و جارئيه‌مي زورلاديلار. بونون نتئجه‌سئنده آرواد اؤلدو.


text:
من ده جارئيه‌مي گؤتوردوم و تئکه-تئکه دوغراييب هر حئصّه‌سئني ائسرايئلئن ائرث تورپاقلارينين بوتون بؤلگه‌لرئنه گؤندردئم، چونکي ائسرايئلده پوزغونچولوق و آلچاقليق ادئلئب.


text:
بوتون خالق بئر نفر کئمي آياغا قالخيب ددي: "بئزدن هچ کئم چاديرينا گتمَيه‌جک و هچ کئم اِوئنه قاييتماياجاق.


text:
قوشونا آذوقه گتئرمک اوچون ائسرايئلئن بوتون قبئله‌لرئنئن هر يوز نفردن اونونو، مئن نفرئندن يوزونو، اون مئن نفرئندن مئنئني گؤتوره‌جيئک کي، بِنيامئنئن گئبعا شهرئنه گدئب چاتاندا، ائسرايئلده اتدئکلري آلچاق ائشلرئن هاميسينين عوضئني اونلارا اده بئلسئنلر."


text:
ائسرايئل قبئله‌لري بِنيامئن قبئله‌سئنئن تورپاقلارينين هر طرفئنه قاصئدلر گؤندرئب ددئلر: "بو نه پئسلئکدئر، سئزئن آرانيزدا باش ورئب؟


text:
ائندي گئبعادا اولان او ياراماز آداملاري بئزه ورئن، اونلاري اؤلدورک و بونونلا ائسرايئلدن بو پئسلئيي تمئزلَيَک.» لاکئن بِنيامئن اؤولادلاري ائستَمه‌دئلر کي، هموطنلري اولان ائسرايئل اؤولادلارينين سؤزونه قولاق آسالار.


text:
همئن گون شهرلردن گلن قيلينج داشييان بِنيامئن اؤولادلاري ائيئرمي آلتي مئن کئشي ائدي. بوندان علاوه گئبعا اهالئسئندن ده يدّي يوز نفر سچئلمئش آدام ييغيلديلار.


text:
بوتون بو خالقين آراسيندا سولاخاي اولان يدّي يوز سچمه آدام وار ائدي کي، هر بئري سرراست ساپاند آتيب، داشلا باشدا اولان بئر توکو بِله، وورا بئلئردي و آتديقلاري بوشا چيخميردي.


text:
بِنيامئنلی‌لردن باشقا، ائسرايئللی‌لردن قيلينج داشييان دؤرد يوز مئن کئشئني سايديلار کي، بونلارين دا هاميسي دؤيوشچو ائدي.


text:
ائسرايئل اؤولادلاري بِيت ائله چيخديلار و تارينين حوضورونا گلئب ددئلر: "بِنيامئن اؤولادلارينين ضئدّئنه بئزئم طرفدن اوّلجه کئم دؤيوشه چيخاجاق؟" رب ددي: "اوّلجه يهودا قبئله‌سي چيخاجاق."


text:
بِنيامئن اؤولادلاري گئبعادان چيخديلار و او گون ائسرايئللی‌لردن ائيئرمي ائکي مئن کئشئني ووروب يره سَردئلر.


text:
ائسرايئل اؤولادلاري بِيت ائله چيخيب ربّئن قاباغيندا آخشاما قدر آغلاديلار و رَبدن سوروشوردولار: "آيا هموطنئمئز بِنيامئن اؤولادلاري ائله گئنه دؤيوشه گئرئشَک؟" رب اونلارا ددي: "اونلارين قاباغينا چيخين."


text:
همئن گون ده بِنيامئنلی‌لر اونلارين قاباغينا چيخيب ائسرايئل اؤولادلاريندان بو دفه اون سکّئز مئن کئشئني ووروب يره سَردئلر. بونلارين هاميسي قيلينج داشييان آداملار ائدي.


text:
بوتون ائسرايئل اؤولادلاري و بوتون قوشون بِيت ائله چيخيب آغلادي؛ اورادا ربّئن قاباغيندا قاليب آخشاما قدر اوروج توتدولار. ربّئن حوضوروندا يانديرما و باريش قوربانلاري تقدئم اتدئلر.


text:
هارون اوغلو اِلعازار اوغلو پئنِخاس او گونلرده سانديغين قاباغيندا خئدمت ادئردي. اونلار ربّه ددئلر: "هموطنلرئمئز بِنيامئن اؤولادلارينين ضئدّئنه بئر داها دؤيوشه چيخاق، يوخسا بو ائشدن اَل چکَک؟" رب ددي: "چيخين، چونکي صاباح اونلاري سئزه تسلئم اده‌جيم."


text:
اوچونجو گون گئنه ائسرايئل اؤولادلاري بِنيامئن اؤولادلارينين ضئدّئنه چيخديلار و اوّلکي کئمي گئبعانين ضئدّئنه دوزولدولر.


text:
بِنيامئن اؤولادلاري دا بو خالقين ضئدّئنه چيخديلار و شهردن کنارا چکئلدئلر. اوّلکي کئمي اونلار ائسرايئللی‌لري قيرماغا باشلاديلار. بِيت ائله و گئبعايا گدن اصلي يوللاردا، هم ده آچيق تورپاقدا اوتوز نفره قدر ائسرايئللي قيريلدي.


text:
بِنيامئن اؤولادلاري ديئردئلر: "اَوّلکي کئمي اونلار گئنه ده قاباغيميزدا مغلوبدورلار."" لاکئن ائسرايئل اؤولادلاري ديئردئلر: "قاچاق، اونلاري شهردن اوزاغا اصلي يوللارا چيخارداق."


text:
بوتون ائسرايئللی‌لر يرلرئندن قالخيب بَعَل‌تاماردا دوزولدولر؛ گئبعانين قرب سمتئنده کمئنده دوران ائسرايئللی‌لر ده يرلرئندن چيخديلار.


text:
او زامان کي، بوتون ائسرايئلدن سچئلمئش اون مئن کئشي گئبعايا هوجوم اتدي، دؤيوش شئدّتلي ائدي؛ آمّا بِنيامئنلی‌لر موصئبتله راستلاشديقلاريني بئلمه‌دئلر.


text:
رب ائسرايئلئن قاباغيندا بِنيامئنلی‌لري دارماداغين اتدي. همئن گون ائسرايئل اؤولادلاري بِنيامئنلی‌لردن ائيئرمي بش مئن يوز کئشئني هلاک اتدئلر. بونلارين هاميسي قيلينج گَزدئرن آداملار ائدي.


text:
بِنيامئن اؤولادلاري گؤردولر کي، مغلوب اولوبلار. بله اولدو کي، ائسرايئللی‌لر گئبعانين ضئدّئنه قوردوقلاري کمئنده دورانلارا بِل باغلاديقلارينا گؤره بِنيامئنلی‌لره ميدان ورمئشدئلر.


text:
کمئنده دوران آداملار جَلد تَرپه‌نئب گئبعايا هوجوم اتدئلر؛ کمئنده دوران آداملار اطرافا ياييليب بوتون شهري قيلينجدان کچئرتدئلر.


text:
بو علامته گؤره دؤيوش ميدانينداکي ائسرايئللی‌لر دؤنوب بِنيامئنلی‌لرئن اوستونه گتمه‌يه باشلاديلار. بِنيامئنلی‌لر ائسرايئللی‌لري قيرماغا باشلاميشديلار و اوتوز نفره قدر آدامي اؤلدوردولر. چونکي ديئردئلر: "يقئن اَوّلکي دؤيوشده اولدوغو کئمي قاباغيميزدا مغلوبدورلار."


text:
لاکئن شهردن توستو سوتون کئمي قالخماغا باشلاياندا، بِنيامئنلی‌لر آرخايا باخيب گؤردولر کی، بوتون شهردن توستو گؤيه قالخير.


text:
ائسرايئللی‌لر دؤنوب اونلارين اوستونه گلنده بِنيامئنلی‌لري دهشت بورودو، چونکي فَلاکَتله راستلاشديقلاريني گؤردولر.


text:
اونلار ائسرايئللی‌لرئن قاباغيندان گری چکئلئب چؤله طرف قاچديلار، لاکئن دؤيوش اوراني دا بورودو. شهرلردن چيخانلار، اونلاري موحاصئره‌يه آليب قيرديلار.


text:
بِنيامئنلی‌لري موحاصئره‌يه آلديلار و دايانمادان اونلاري تعقئب اتدئلر و گئبعانين قاباغيندا گون دوغان طرفده اونلاري اَزدئلر.


text:
قالانلاري دؤنوب چؤله طرف، رئمّون قاياسينا قاچديلار. ائسرايئللی‌لر اصلي يوللار بويونجا اونلاردان بش مئن کئشئني قيرديلار. سونرا گئدعوما قدر بِنيامئنلی‌لرئن دالينجا دوشوب داها ائکي مئن کئشئني اؤلدوردولر.


text:
ائسرايئللی‌لر بِنيامئن اؤولادلارينين تورپاقلارينا قاييديب بوتون شهر ساکئنلرئني و حيوانلاريني، اَللرئنه نه کچدي، هاميسيني قيلينجدان کچئرتدئلر. سونرا قاباقلارينا چيخان بوتون شهرلره اود ووردولار.


text:
اونلار ددئلر: "ای ائسرايئلئن تاريسي رَب، نئيه ائسرايئلده بله حادئثه باش وردي؟ نه اوچون بو گون ائسرايئلدن بئر قبئله اَسکئلدي؟""


text:
او گونون صاباحي خالق تزدن قالخيب اورادا ربّه بئر قوربانگاه تئکدئلر و يانديرما و باريش قوربانلاري تقدئم اتدئلر.


text:
ائسرايئل اؤولادلاري ددئلر: "بوتون ائسرايئل قبئله‌لرئندن کئم وار کي، ربّئن قاباغينداکي ييغينيميزا گلمه‌دي؟" چونکي مئصپادا ربّئن حوضورونداکي ييغينا گلمه‌يَنلر حاقّيندا بَرک آند ائچمئشدئلر کي، اونلار اؤلدورولمه‌لي‌دئرلر.


text:
ائسرايئل اؤولادلاري اؤز هموطنلري بِنيامئنلی‌لردن اؤتري کَدَرله‌نئب ديئردئلر: "بو گون ائسرايئلدن بئر قبئله کَسئلدي.


text:
اونلاردان صاغ قالانلارا آرواد تاپماق اوچون نه اِدَک؟ آخي اونلارا قيزلاريميزي اَره ورمه‌مک اوچون ربّئن حاقّينا آند ائچمئشئک."


text:
سونرا ددئلر: "ائسرايئل قبئله‌لرئندن مئصپا‌يا، ربّئن حوضورونا کئم گلمه‌يئب؟" ييغين اوچون اوردوگاها يابِش‌گئلعاددان هچ کئم گلمه‌مئشدي،


text:
جاماعات اورايا اون ائکي مئن ائگئد جنگ‌آور گؤنده‌رئب اونلارا امر اتدئلر: "گدئن، يابش گئلعاد اهالئسئني اونلارين آروادلار و اوشاقلاري ائله بئر قيلينج آغزيندان کچئردئن.


text:
يابش گئلعاد اهالئسي آراسيندا دؤرد يوز باکئره قيز تاپديلار کي، هچ کئشي ائله ياتماميشديلار. و اونلاري کَنَعان تورپاغيندا اولان شئلوداکي اوردوگاها گتئردئلر.


text:
بوتون جاماعات رئمّون قاياسيندا اولان بِنيامئن اؤولادلارينين يانينا آدام گؤندرئب اونلارلا دانيشديلار و اونلاري باريشيغا چاغيرديلار.


text:
او واخت بِنيامئنلی‌لر قاييتديلار و يابش گئلعاد آروادلاريندان صاغ قالان آروادلار اونلارا ورئلدي، لاکئن گتئرئلَنلر اونلارين هاميسينا چاتمادي.


text:
سونرا جاماعاتين آغساقّاللاري ددئلر: "قالانلار اوچون نجه آرواد تاپاق؟ چونکي بِنيامئنده‌کي آروادلار هلاک اولوبلار."


text:
بئز قيزلاريميزي اونلارا اَره وره بئلمه‌رئک، چونکي ائسرايئل اؤولادلاري آند ائچئب دِمئشدئلر کي، "لعنت اولسون او آداما کي، بِنيامئنلئيه قيز ورئر."


text:
و ددئلر: "باخين بِيت‌ائلئن شئماليندا، بِيت‌ائلدن شِکِمه چيخان اصلي يولون شرقئنده، لِبونانين جنوبوندا اولان شئلودا ائل‌به‌ائل ربّئن بايرامي اولور."


text:
و گودون. اگر شئلو قيزلاري اويناماق اوچون چيخديلار، جَلد باغلاردان چيخين، هر کس بئر شئلو قيزيني اؤزونه آرواد گؤتوروب بِنيامئن تورپاغينا گتسئن.


text:
اگر اونلارين آتالاري، يا دا قارداشلاري بئزئم يانيميزا شئکايته گلسه‌لر، اونلارا دئيه‌رئک: "بئزئم خاطئرئمئزه بِنيامئنلی‌لري باغيشلايين، چونکي اسئر آلديغيميز قيزلار هاميسينا چاتمادي. سئز ده اونلارا قيز ورمه‌دئيئنئزه گؤره تقصئرکار ديئلسئنئز.»""


text:
بِنيامئن اؤولادلاري بله ده اتدئلر و اؤز سايلارينا گؤره اوينايان قيزلاردان گؤتوروب آپارديلار. اونلار گدئب اؤز ائرثي تورپاقلارينا قاييتديلار و شهرلري تزه‌دن تئکئب اونلاردا ياشاديلار.


text:
او واخت ائسرايئل اؤولادلاري اوراني ترک اتدئلر. هر بئري اؤز قبئله‌سئنه و اؤز عايئله‌سئنئن يانينا قاييتدي، هر بئري اؤز ائرثي تورپاغينا گتدي.


text:
داورلرئن حؤکم اتدئيي گونلرده، اؤلکه‌ده قيتليق اولدو. اِله بو واختلاردا يهودانين بِيت‌لِخِم شهرئندن بئر کئشي آروادي و ائکي اوغلو ائله بئرلئکده موآب تورپاغينا کؤچدو کی، اورادا مووَقّتي ياشاسين.


text:
بو کئشئنئن آدي اِلئمَلِک، آروادينين آدي ناعومي، بئر اوغلونون آدي مَخلون، او بئرئنئن آدي دا کئليون ائدي. اونلار يهودانين بِيت‌لِخِم شهرئندن اولان اِفراتلي‌لار ائدئلر. بو آداملار موآب تورپاغينا گلئب اورادا قالديلار.


text:
اوغوللاري اؤزلرئنه موآب قيزلاريندان آرواد آلديلار. بو آروادلارين بئرئنئن آدي عورپا، او بئرئنئن آدي دا روت ائدي. اونلار اون ائله ياخين بو تورپاقدا ياشاديلار.


text:
بئر گون ناعومي گلئنلري ائله آياغا قالخدي کي، موآب تورپاغيندان گری قاييتسين. چونکي او، موآب تورپاغيندا اشئتمئشدي کي، رب اؤز خالقينا نظر ساليب اونلارا چؤرک ورئب.


text:
بلجه ناعومي ياشاديغي يردن آيريلدي، اونون ائکي گلئني ده اونونلا ائدئلر؛ گِدئردئلر کي، يهودا اؤلکه‌سئنه قاييتسينلار.


text:
ناعومي هر ائکي گلئنئنه ددي: "گدئن، هر بئرئنئز آنانيزين اِوئنه قاييدين. رب سئزه مهرئبان اولسون، نجه کي، سئز منه و مَرحوملارا مهرئبانليق اتدئنئز.


text:
رب اِله اتسئن کي، هر بئرئنئز اَر اِوئنده راحاتليق تاپاسينيز.» سونرا او، گلئنلرئني اؤپدو و اونلار هؤنکوروب آغلاديلار.


text:
آمّا ناعومي ددي: "قيزلاريم، قاييدين گدئن. نئيه گرک منئمله گده‌سئنئز؟ مگر بطنئمده گئنه اوغوللاريم وار کي، سئزه اَر اولسونلار؟


text:
قاييدين، قيزلاريم! گدئن. من ائندي اَره گتمک اوچون چوخ ياشلي‌يام. دسم کي، اومئدئم وار، حتّا بو گجه اَره گدئب اوغوللار دوغاجاغام،


text:
مگر اونلار بؤيويه‌نه قدر گؤزله‌يَرسئنئز؟ اَره گتمه‌يئب مگر صبر ادرسئنئز؟ يوخ، قيزلاريم! منئم وضعئم سئزئنکئندن داها چتئندئر، چونکي منئم ضئدّئمه قالخان ربّئن اَلئدئر."


text:
ناعومي روتا ددي: "باخ، قاينين آروادي اؤز خالقينين و آللاهلارينين يانينا قاييتدي، گل سن ده اونون دالينجا گری قاييت."


text:
آمّا روت ددی: "مجبور اتمه کي، سني ترک اِدئم َ و سنئنله گتمه‌يئم. بئل کي، هارايا گده‌سن، اورايا گده‌جيم، هارادا قالاسان، اورادا قالاجاغام؛ خالقين منئم خالقيم اولاجاق، تارين دا منئم تاريم.


text:
هارادا اؤله‌سن، اورادا اؤله‌رم، اورادا دا باسديرالارام. اگر اؤلومدن باشقا بئر شي منی سندن آييرسا، قوي رب منه بله‌سئني و بوندان داها بَتَرئني اتسئن."


text:
بلجه هر ائکئسي بِيت‌لِخِمه قدر گدئب اورايا چاتديلار. بِيت‌لِخِمه داخئل اولاندا، دؤنوشلري بوتون شهر اهالئسئني حرکته گتئردي و ددئلر: "ناعومي بودور؟""


text:
من بورادان دولو چيخديم، رب منی بوش قايتاردي. ائندي کي رب منئم ضئدّئمه قالخيب و قادئري موطلق باشيما موصئبت گتئرئب، داها نئيه منی ناعومي چاغيريرسينيز؟""


text:
بلجه، ناعومي موآب تورپاغيندان گلئني موآبلي روتلا برابر گری قاييتدي. اونلار بِيت‌لِخِمه آرپا بئچئني باشلاناندا گلدئلر.


text:
بئر گون موآبلي روت ناعومئيه ددي: "ائجازه ور، زمئيه گدئم. کئمئن گؤزونده لوطف تاپسام، اونون دالينجا باشاق ييغيم."" ناعومي اونا ددي: "گت، قيزيم."


text:
روت گتدي و بئر زمئيه گئرئب بئچئنچئلرئن دالينجا باشاق ييغماغا باشلادي؛ روت تصادوفن او ساحه‌يه گئرمئشدي کي، اِلئمَلِکئن طايفاسيندان اولا‌ن بوعَزئنکي ائدي.


text:
بو واخت بوعَز بِيت‌لِخِمدن گلدي و بئچئنچئلره ددي: "رب سئزئنله اولسون!"" بئچئنچئلر جاواب وردئلر: "رب سنه برکت ورسئن."


text:
بئچئنچئلره نظارت ادن نؤکر جاواب وردی: "بو، او جاوان موآبلي آرواددير کي، ناعومي ائله بورايا موآب تورپاغيندان گلئب.


text:
منه ددي: «خاهئش ادئرم، قوي بئچئنچئلرئن دالينجا دوشَن باشاقلاري دَرزلرئن آراسيندان ييغيم.» سحردن گلئب، ائندئيه‌جک بورادادير، تالوار آلتيندا دا لاپ آز دئنجه‌لئب."


text:
او واخت بوعَز روتا ددي: "منه قولاق آس، قيزيم! باشاق ييغماق اوچون آيري زمئيه گتمه. بورادان گتمه، منئم کنئز قيزلاريملا قال.


text:
گؤزونو بئچئنچئلرئن بئچدئيي بو زمئيه دئک و قيزلارين دالينجا گت. نؤکرلره امراتمئشم کي، هچ کئمئن سنئنله ائشي اولماسين. سوسوز اولاندا، سو قابلارينين يانينا گت و نؤکرلرئن چکدئيي سودان ائچ."


text:
روت باشيني اَيئب يره‌جک تعظئم اتدي و ددي: "نه‌يه گؤره من گؤزلرئنده لوطف تاپديم کي، منئم قيدئمه قالاسان. من کي، بئر قرئبم؟""


text:
بوعَز اونا جاواب وردی: "اَرئن اؤلَندن سونرا قايين‌آنانا اتدئيئن هر شيي اشئتمئشم. سن آتاني، آناني، دوغما تورپاغيني آتيب، تانيماديغين بئر خالقين يانينا گلئبسن."


text:
بو ائشئنئن عوضئني، قوي رب ورسئن! قوي قانادي آلتينا سيغينماق اوچون گلدئيئن ائسرايئلئن تاريسي رب، سنه بول عوض ورسئن!


text:
روت ددي: "قوي سنئن گؤزونده تاپديغيم بو لوطف اَسکئلمه‌سئن. نجه ده منه تسلّی وردئن. سنئن کنئزلرئنه تاي اولماديغيم حالدا، بو کنئزئنه مهرئبان سؤزلر ددئن."


text:
يمک زاماني بوعَز روتا ددي: "بورايا گل، سن ده چؤرکدن يِه، تئکه‌ني سئرکه-شئره‌يه باتير."" بلجه آرواد گلئب بئچئنچئلرئن يانيندا اَيلَشدي. بوعَز اونا قووورغا اوزاتدي. آرواد يِيئب دويدو و يِمه‌يئندن آرتيق دا قالدي.


text:
روت باشاق ييغماق اوچون آياغا قالخاندا، بوعَز نؤکرلرئنه امر ادئب ددي: "قويون او حتّا دَرزلردن ده باشاق ييغسين، اونو ائنجئتمه‌يئن.


text:
سونرا اونو گؤتوروب شهره گلدي. قايين‌آناسي اونون نه قدر باشاق ييغديغيني گؤردو. روت ناهاردا دوياندان سونرا آرتيق قالان يِمه‌يئني قايين‌آناسينا وردی.


text:
قايين‌آناسي اونا ددي: "بو گون هارادا باشاق ييغدين؟ هارادا ائشله‌دئن؟ سنه حؤرمت ادن قوي برکت آلسين!"" روت يانيندا ائشله‌دئيي آدام حاقّيندا قايين‌آناسينا دا‌نيشيب ددي: "بو گون يانيندا ائشله‌دئيئم آدامين آدي بوعَزدئر."


text:
ناعومي گلئنئنه ددي: "دئرئلردن و اؤلولردن اؤز مهرئبانليغيني قييمايان رب، قوي اونا برکت ورسئن!"" ناعومي گئنه روتا ددي: "او کئشي ياخين قوحوملاريميزدان بئرئدئر. او بئزي قورتاراجاق قَيّومدور""


text:
ناعومي گلئنئنه ددي: "قيزيم، اونون کنئز قيزلاري ائله ائشلَمه‌يئن چوخ ياخشي‌دير، يوخسا آيري زَمئلرده سني ائنجئدَرلر."


text:
بِلَجه، روت آرپا و بوغدا بئچئنلري قورتارانا قدر، بوعَزئن کنئز قيزلارينين يانيندا باشاق ييغدي و قايين‌آناسي ائله بئرلئکده ياشادي.


text:
بئر گون قايين‌آناسي ناعومي روتا ددي: "قيزيم، مگر منه گرکلي ديئل کي، سنئن راحاتليغين اوچون بئر ير آختاريم؟


text:
کنئز قيزلاري ائله ساحه‌سئنده ائشله‌دئيئن بوعَز مگر بئزئم قوحوموموز ديئل؟ باخ، او بو آخشام خرمنده آرپا سووورور.


text:
سن ده يويون، عطئرلَن و لاپ گؤزل پالتاريني گِيئنئب خرمنه اِن. آمّا او يِيئب-ائچمه‌يئني قورتارمايينجا اؤزونو اونا گؤرسدمه.


text:
اِله کي ياتماغا گتدي، يرئني تاپيب آياقلارينين اوستونو آچ و اورادا يات. سونرا نه اتمک لازيمدير، او اؤزو سنه دئيه‌جک."


text:
بوعَز يِيئب-ائچئب کِفي کؤکَلَندن سونرا، ياتماق اوچون محصول تاياسينين کنارينا گتدي. روت دا گئزلئجه گلدي و آياقلارينين اوستونو آچيب اورادا اوزاندي.


text:
بوعَز آروادا ددي: "سن کئمسن؟" آرواد جاواب وردی: "من کنئزئن روتام. اَته‌يئنله بو کنئزئنئن ده اوستونو اؤرت، چونکي سن منئم قورتاراجاق قَيّومومسان."


text:
بوعَز ددي: "قوي رب سنه برکت ورسئن، قيزيم! آخيرکي مهرئبانليغين اَوّلکئندن ده ياخشي‌دير. چونکي جاوان کئشئلرئن دالينجا گتمه‌دئن، ائستر کاسيب اولسون، ائستر وارلي.


text:
قيزيم، داها قورخما! ددئيئن هر شيي سنئن اوچون اده‌جيم. شهرئمئزئن بوتون اهالئسي ياخشي بئلئر کي، سن شخصئيّتلي بئر آروادسان.


text:
بو گجه‌ني قال، صاباح اگر او آدام سنه قَيّوم اولماق ائسته‌سه، چوخ ياخشي، قوي اولسون. يوخ، اگر بوندان ائمتئناع اتسه، وار اولان رب حاقّي، سنئن قَيّومون من اؤزوم اولاجاغام. حله‌لئک صاباحا قدر يات."


text:
بلجه روت اونون آياقلاري آلتيندا صوبحه‌جک ياتدي و سحرئن آلاقارانليغيندا، گؤزون حله ياخشي سچمه‌دئيي واختدا آياغا قالخدي، چونکي بوعَز دمئشدي: "قوي هچ کس بئلمه‌سئن کي، خرمنه آرواد گلئب."


text:
سونرا بوعَز روتا ددي: "اوست اؤرتويونو گؤتور، بورادا توت."" روت اؤرتويونو گؤتوروب کناريندان توتدو. بوعَز آلتي اؤلچو آرپاني اؤرتويون اوستونه تؤکوب اونا وردی. روت شهره قاييتدي.


text:
او، قايين‌آناسينين يانينا گلنده، قايين‌آناسي اونا ددي: "نجه اولدو، قيزيم؟" روت بوعَزئن اونا نه اتدئيئني ناعومئيه دانيشدي.


text:
ناعومي روتا ددي: "قيزيم، گؤزله، گؤر بو ائشئن آخيري نجه قورتارير؛ چونکي او آدام بو ائشي بو گون آخيرا چاتديرمايينجا آرام اولماياجاق."


text:
بوعَز شهرئن دروازاسينا چيخيب آداملار ييغيلان يرده اوتوردو. بوعَزئن ددئيي قَيّوم اورادان کچئردي. بوعَز اونا ددي: "دوستوم، بئر دؤن، بورادا اوتور."" او دا گلئب اورادا اوتوردو.


text:
شهر آغساقّاللاريندان اون آدامي دا چاغيريب اونلارا ددي: "سئز ده بورادا اوتورون."" اونلار دا گلئب اوتوردولار.


text:
بوعَز بو قَيّوما ددي: "موآب تورپاغيندان قاييدان ناعومي، مجبوردور قارداشيميز اِلئمَلِکئن زمئسئني ساتسين.


text:
من ده دوشوندوم کي، سنه خبر ورئم: بورادا اوتورانلارين و خالقيمين آغساقّاللاري حوضوروندا اوراني ساتين آل. اگر سن بو قَيّوملوق وظئفه‌سئني يرئنه يتئره‌جکسن، بونو ات، اگر بوندان ائمتئناع ادئرسن، بونو آچيق دِه، من ده بئلئم؛ چونکي سندن باشقا کئمسه يوخدور کي، بو وظئفه‌ني عؤهده‌سئنه گؤتورسون. فقط سندن سونرا من وارام."" او، بوعَزه ددي: "قَيّوملوق وظئفه‌سئني من يرئنه يتئره‌رم."


text:
بوعَز ددي: "زمئني ناعومئدن ساتين آلاندا، اونون مرحوم اوغلونون آروادي موآبلي روتو دا آرواد آلمالي‌سان کي، مرحومون آدي اؤز ائرثي اوستونده قالسين."


text:
قَيّوم اولان آدام ددي: "من اونا قَيّوملوق اده بئلمه‌رم، يوخسا اؤز ائرثئم داغيلار. منئم وظئفه‌مي سن اؤز عؤهده‌نه گؤتور، من قَيّوم اولا بئلمه‌رم."


text:
قَدئم زامانلاردا ائسرايئلده بله بئر عادت وار ائدي: قَيّوملوق وظئفه‌سئني ائجرا ادنده و مال دَيئشنده بئري اؤز چاريغيني چيخارديب آيريسينا ورَردي کي، موقاوئله‌نئن باغلانماسينا شهادت اولسون. بو، ائسرايئلده راضيلاشما اوصولو ائدي.


text:
بوعَز آغساقّاللارا و بوتون خالقا ددي: "سئز بو گون شاهئدسئنئز کي، من اِلئمَلِکئن بوتون مولکونو، کئليون و مَخلونون بوتون مولکلرئني ناعومئدن ساتين آليرام.


text:
بوندان علاوه، مَخلونون دول آروادي موآبلي روتو دا اؤزومه آرواد آليرام کي مرحومون آدي اؤز ائرثي اوستونده قالسين، اله کي، مرحومون آدي قارداشلاري آراسيندان، يورد قاپيلاريندان سئلئنمه‌سئن. سئز ده بو گون شاهئدسئنئز."


text:
دروازا يانينا ييغيلان بوتون خالق و آغساقّاللار ددئلر: "بئز شاهئدئک. قوي رب سنئن اِوئنه گلن آروادي، ائسرايئل اِوئني قوران او ائکي آرواد راحئل و لئيه کئمي اتسئن. اِفراتادا ياخشي ائشلر گؤره‌سن و بِيت‌لِخِمده آدين تانينسين.


text:
بلجه بوعَز روتو آلدي و روت اونا آرواد اولدو. بوعَز اونونلا ياتدي. رب روتون بطنئنه قووّت وردی و روت بئر اوغول دوغدو.


text:
آروادلار ناعومئيه ددئلر: "ربّئن آدي موبارَک اولسون کي، بو گون سني قَيّومسوز بوراخمادي. قوي اونون آدي ائسرايئلده تانينسين.


text:
قوي بو کؤرپه سني جانلانديرسين و قوجا واختيندا سني ساخلاسين. چونکي اونو، سني سِوَن گلئنئن، سنه يدّي اوغولدان داها ياخشي اولان دوغوبدور."


text:
قونشو آروادلار اونا آد قويوب ددئلر: "ناعومي اوچون اوغول دوغولوب."" اونون آديني عوبِد قويدولار. او، داوودون آتاسي يَسّه‌نئن آتاسي‌دير.


text:
اِفرايئمئن داغليق بؤلگه‌سئنده يِرلَشَن رامه‌ته‌يئم‌صوفئم شهرئنده اِلقانا آدلي بئر آدام ياشاييردي؛ او صوف اوغلو توخو اوغلو اِلئهو اوغلو يِروخام اوغلو بئر اِفرايئملي ائدي.


text:
اِلقانانين خَنّا و پِنئنّا آديندا ائکي آروادي وار ائدي. پِنئنّانين اوشاقلاري وار ائدي، آمّا خَنّانين اؤولادي يوخ ائدي.


text:
اِلقانا هر ائل اؤز شهرئندن شئلوها گِدَردي کی، قوشونلار ربّئنه پرستئش ادئب قوربان کَسسئن. عِلي‌نئن خوفني و پئنخاس آدلي ائکي اوغلو اورادا ربّئن کاهئنلري ائدئلر.


text:
گونوسو پِنئنّا همئشه خَنّايا ساتاشيردي کي، اونو ائنجئتسئن. چونکي خَنّانين بطني رب طرفئندن باغلانميشدي.


text:
بو، ائللر بله داوام ادئردي. خَنّا هر دفه ربّئن اِوئنه گِدنده، گونوسو اونا سؤز آتاردي؛ خَنّا دا آغلاييب يمک يِمَزدي.


text:
بئر گون اَري اِلقانا اوندان سوروشدو: "خَنّا، نئيه آغلاييرسان؟ نئيه يمک يمئرسن؟ آخي اوره‌يئن نئيه قوصّه‌لي‌دئر؟ مگر من سنه اون اوغولدان دا آرتيق ديئلم؟""


text:
اونلار شئلودا يِيئب-ائچَندن سونرا خَنّا آياغا قالخدي. کاهئن عِلي ربّئن معبدئنئن قاپي آستاناسينين يانينداکي کورسوده اوتورموشدو.


text:
ربّه نذر ادئب ددي: "ای قوشونلارين ربّي، اگر اؤز کنئزئنئن ذلئل‌لئيئني گؤره‌سن، منی يادا ساليب، ياددان چيخارتماياسان، منه بئر اوغول وره‌سن، من ده اونون بوتون حيات گونلرئني سنه وقف ادئب، قويمارام کي، اونون باشينا اولگوج دَيسئن."


text:
خَنّا قلبئنده يالوارديغي اوچون فقط دوداقلاري تَرپه‌نئردي، سَسي اشئدئلمئردي. اونا گؤره ده، عِلي اله گومان اتدي کي، او، کفلئدئر.


text:
لاکئن خَنّا جاوابيندا ددي: "خير، آغام، من نه شراب ائچمئشم، نه ده کفلَندئرئجي آيري بئر ائچکي. روحونو قَم باسميش بئر آروادام کي، اوره‌يئمي آنجاق ربّئن حوضوروندا بوشالديرام.


text:
کنئزئني ياراماز آرواد سانما. بو يالواريشيم، ائندئيه‌جک چکدئيئم بؤيوک اورَک يوکو و اذئيّته گؤره‌دئر."


text:
خَنّا ددي: "قوي کنئزئن سنئن گؤزونده لوطف تاپسين."" بلجه آرواد يولو ائله گتدي و يمک يدي. آرتيق سئماسي قَملي ديئلدي.


text:
او گونون صاباحي اونلار سحر تزدن قالخيب ربّئن حوضوروندا پرستئش اتدئلر و گئنه راماداکي اِولرئنه قاييتديلار. اِلقانا آروادي خَنّا ائله ياخينليق اتدي و رب خَنّاني يادا سالدي.


text:
آمّا خَنّا گتمه‌دي، اَرئنه ددي: "کؤرپه‌ني سوددن کَسندن سونرا گتئره‌رم کي، ربّئن خئدمتئنه گئرسئن و عؤمرو بويو اورادا قالسين."


text:
اَري اِلقانا اونا ددي: "گؤزونده نه خوشدور، اله ده ات، اونو سوددن آييرانا قدر اِوده قال؛ قوي رب اؤز سؤزونو تصدئق اتسئن."" بلجه آرواد اِوده قاليب اوغلونو سوددن آييرانا قدر اَمئزدئردي.


text:
اوشاغي سوددن آييراندان سونرا خَنّا اونو اوچ ياشيندا بئر گاميش ، بئر اِفا اون و بئر تولوق شرابلا بئرلئکده ربّئن شئلوداکي اِوئنه آپاردي، گرچي اوشاق حله بالاجا ائدي.


text:
خَنّا ددي: "ای آغام، سنئن جانين حاقّي، ای آغام، من هَمن او آروادام کي، بورادا، سنئن يانيندا دوروب ربّه يالوارديم.


text:
خَنّا ربّه دوعا ادئب ددي: "اوره‌يئم ربده جوشا گلئر، رب منه بؤيوک گوج ورئر، آغزيم دوشمنلرئمئن قاباغيندا فخرله دانيشير، چونکي سنئن نئجاتيندا سوئنئرم.


text:
آرتيق بؤيوک-بؤيوک دانيشمايين، آغزينيزدان تکَبّورلو سؤزلر چيخماسين. چونکي رب هر شيي بئلَن تاري‌دير، اودور عمل‌لري اؤلچَن!


text:
توخلار چؤرک اوچون اوجرَته ائشله‌يئرلر، لاکئن آجلار دويورولورلار. حتّا سونسوز آرواد يدّي اؤولاد دوغور، آمّا چوخ‌اوشاقلي آرواد سولور.


text:
او، يوخسوللاري توز-تورپاغين ائچئندن قالديرير، فاغيرلاري کوللوکدن چيخاردير کي، نجئبزاده‌لرله اوتورسونلار، و شرف تختئني مئراث آلسينلار. چونکي يرئن پايالاري ربّئندئر، دونياني اونلارين اوستونده قوردو.


text:
موتّقي‌لرئنئن قدملرئني حئفظ ادئر، لاکئن پئسلر ظولمتده ساکئت اولورلار. چونکي ائنسان اؤز قووّه‌سي ائله ظفره چاتماز.


text:
ربّه ضئدّ دورانلار پارچا-پارچا اولاجاقلار، اونلارين اوستونه گؤيلري گورولتويه گتئره‌جک. رب بوتون دونياني موحاکئمه اده‌جک، اؤز پادشاهينا قووّت وره‌جک، مسح اتدئيئنه بؤيوک گوج وره‌جکدئر! »


text:
سونرا اِلقانا راماداکي اِوئنه قاييتدي. آمّا اوغلان اوشاغي سمويئل کاهئن عِلي‌نئن نظري آلتيندا ربّه خئدمت ادئردي.


text:
نه ده خالقلا کاهئنلر عادتئنه گؤره رفتار ادئردئلر. قوربان تقدئم ادئلن زامان، اَت قاينايارکَن، کاهئنئن خئدمتچئسي اَلئنده اوچ‌دئشلي اَت قارماغي ائله گلردي.


text:
اَت قارماغيني قازانا، چاينئکه، تاوايا، يا دا بارداغا سالاردي و قارماقلا نه چيخاردي، کاهئن اونو اؤزو اوچون گؤتورَردي. اونلار شئلوها قوربان گتئرن ائسرايئللی‌لرئن هاميسي ائله بله رفتار ادئردئلر.


text:
اوسته‌لئک ده قوربانين پئيئني يانديرمادان اوّل، کاهئنئن خئدمتچئسي گلئب قوربان گتئرن آداما دئيَردي: "کاهئنه کاباب اوچون اَت ور. چونکي سندن پئشمئش اَت يوخ، چئي اَت قبول اده‌جک."


text:
اگر قوربان گتئرن دئيَردي: "گرک اوّلجه پئيي يانديرسينلار و سونرا ائسته‌دئيئن قدر گؤتور"، خئدمتچي جاواب ورَردي: "خير، گرک ائندي وره‌سن، يوخسا زورلا گؤتوره‌رم."


text:
ربّئن گؤزو قاباغيندا بو جاوانلارين گوناهي چوخ بؤيوک ائدي، چونکي اونلار ربّه گتئرئلَن تقدئملري تحقئر ادئردئلر.


text:
آناسي سمويئله کئچئک جوبّه تئکَردي. هر ائل اَري ائله ائلّئک قورباني تقدئم اتمک اوچون شئلوها گلنده، جوبّه‌ني ده گتئرئب اوغلونا ورَردي.


text:
سونرا کاهئن عِلي اِلقانا ائله آروادينا برکت ورئب دئيَردي: "قوي رب سنه ربّه وقف اتدئيئن اوشاغين يرئنه بو آرواددان اؤولادلار ورسئن."" بوندان سونرا اونلار اِولرئنه قاييدارديلار.


text:
ربّئن لوطفي ائله خَنّا گئنه بويلو اولوب اوچ اوغول و ائکي قيز دوغدو. اوغلان اوشاغي سمويئل ده ربّئن حوضوروندا بؤيويوردو.


text:
عِلي آرتيق چوخ قوجالميشدي. او، اوغوللارينين باره‌سئنده هر شيي اشئتمئشدي کي، نجه بوتون ائسرايئللی‌لرله ياوا رفتار ادئرلر و حوضور چاديرينين گئرئشئنده خئدمت ادن آروادلارلا ياتيرلار.


text:
اگر کئمسه، کئمسه‌نئن ضئدّئنه گوناه ائشلَدسه، اونلار اوچون تاري شفئع اولار. آمّا ربّئن ضئدّئنه گوناه ائشلَدنه کئم شفئع اولا بئلر؟" لاکئن اونلار آتالارينين سؤزلرئنه قولاق آسمازديلار، چونکي رب اونلاري اؤلومه محکوم اتمئشدي.


text:
بو سيرالاردا بئر تاري آدامي عِلي‌نئن يانينا گلئب ددي: "رب بله ديئر: «مگر من اؤزومو مئصئرده آتانين اِوي نسلئنه، فئرعونون خالقينا قول اولارکن آيدين گؤرسدمه‌دئم؟


text:
مگر بوتون ائسرايئل قبئله‌لري آراسيندان اونلاري سچمه‌دئم کي، کاهئنلرئم اولسونلار، قوربانگاهيما ياخين گلئب بوخور يانديرسينلار و منئم حوضورومدا اِفود داشيسينلار؟ مگر ائسرايئللی‌لرئن بوتون اودلا تقدئم اولانلاريني آتانين اِوي نسلئنه ورمه‌دئم؟


text:
بس نه اوچون مسکنئمه امر اتدئيئم قوربان و تقدئملري پايمال ادئرسئنئز؟ نه اوچون خالقيم ائسرايئلئن بوتون تقدئملرئنئن لاپ اعلاسي ائله اؤزونوزو کؤکَلدئب، اوغوللاريني مندن اوستون توتورسان؟»""


text:
اونا گؤره ده ائسرايئلئن تاريسي رب بله ديئر: "حقئقتن دمئشدئم کي، عايئلَن و آتا نسلئن همئشه‌لئک منئم حوضورومدا خئدمت اده‌جک."" آمّا ائندي رب ديئر: "ائراق اولسون مندن، چونکي منه حؤرمت ادنلره حؤرمت اده‌جيم. آمّا منی سايمايانلار حقارت آلتيندا قالاجاقلار!


text:
باخ، اله گونلر گلئر کي، سنئن ده، آتا نسلئنئن ده گوجونو قيراجاغام و نسلئندن هچ کئم اوزون عؤمور سورمه‌يه‌جک.


text:
گرچي ائسرايئله ياخشيليق اده‌جيم، لاکئن سن مسکنئمئن پرئشانليغيني گؤره‌جکسن و آرتيق نسلئندن هچ کئم اوزون عؤمور سورمه‌يه‌جک.


text:
لاکئن قوربانگاهيمدان بوتون نسلئنئن آياغيني کسميه‌جيم، اله کي، گؤزلرئن آغلاماقدان کور اولاجاق و جانين عذاب چکه‌جک و نسلئندن اولانلارين هاميسي جاوانليقلاريندا اؤله‌جکلر.


text:
آمّا من اؤزومه وفالي بئر کاهئن سچه‌جيم کي، اوره‌يئمئن و جانيمين ائسته‌دئيئني يرئنه يتئرسئن. اونون اِوئني مؤحکم بئنا اده‌جيم. او، مسح اتدئيئمئن حوضوروندا ابده‌جک خئدمت اده‌جک.


text:
عايئلَندن صاغ قالان هر کس بئر آز گوموش پول يا دا بئر پارچا چؤرک اوچون گله‌جک و اونون قاباغيندا اَيئلئب يالواراجاق: «نه اونلار، بئر پارچا چؤرک اوچون منه هر هانسي بئر کاهئنلئک ائشي ور.»""


text:
جاوان سمويئل عِلي‌نئن باشچيليغي آلتيندا ربّه خئدمت ادئردي. او گونلرده ربّئن سؤزونون نازئل اولماسي و رؤيالارين گؤرولمه‌سي نادئر حاللاردا باش ورئردي.


text:
سونرا دا عِلي‌نئن يانينا قاچيب ددي: "منی چاغيردين، من بورادايام."" آمّا عِلي جاواب وردی: "من چاغيرماميشام، گت يات."" سمويئل گدئب ياتدي.


text:
رب تزه‌دن چاغيردي: "سمويئل!"" سمويئل گئنه قالخيب عِلي‌نئن يانينا گتدي و ددي: "منی چاغيردين؟ من بورادايام!"" عِلي گئنه ده جاواب وردی: "من چاغيرماديم اوغلوم، گت يات."


text:
رب اوچونجو دفه سمويئلي چاغيردي و سمويئل گئنه قالخيب عِلي‌نئن يانينا گتدي و اونا ددي: "باخ بورادايام، منی سن چاغيردين."" او آندا عِلي آنلادي کي، بو اوغلاني چاغيران ربدئر.


text:
بونا گؤره ده سمويئله ددي: "گت اوزان، گئنه سني چاغيرسا، بله دئيَرسن: «دانيش، يارب، قولون سني اشئدئر.»" بلجه سمويئل گدئب يرئنده ياتدي.


text:
رب گلئب اورادا دوردو و اوّلکي کئمي چاغيردي: "سمويئل! سمويئل!"" سمويئل ددي: "دانيش، قولون سني اشئدئر."


text:
چونکي اونا چاتديرميشديم کي، اؤزو بئلدئيي گوناهلارينا گؤره اونون اِوئني همئشه‌لئک محکوم ادئرم، چونکي تارييا لعنت گتئردئلر، آمّا عِلي اونلارين قاباغيني آلمادي.


text:
بونا گؤره ده عِلي‌نئن اِوئنه آند ائچمئشم کي، عِلي‌نئن اِوئنئن تقصئري هچ واخت نه قوربان، نه ده آيري تقدئملرله باغيشلاناجاق."


text:
سمويئل سحره قدر اوزاندي، سونرا ربّئن اِوئنئن قاپيلاريني آچدي. لاکئن قورخدو کي، گؤردويو رؤياني عِلئيه بئلدئرسئن.


text:
عِلي اوندان سوروشوب ددي: "رب سنه نه ددي؟ خاهئش ادئرم، مندن گئزلَتمه. اگر سنه ددئکلرئندن بئرئني بِله، مندن گئزله‌ده‌سن، تاري سنه بِله‌سئني و بوندان بَتَرئني اتسئن."


text:
بلجه سمويئل اونا هر شيي ددی و هچ نه گئزلَتمه‌دي. عِلي ده ددي: "او، ربدئر، قوي گؤزونده نه خوشدور، اونو اتسئن."


text:
سمويئلئن سؤزو بوتون ائسرايئله ياييلدي. او دؤورده ائسرايئللی‌لر فئلئسطلی‌لرله دؤيوشمک اوچون چيخديلار. ائسرايئللی‌لر اِبِنعِزِرده، فئلئسطلی‌لر ده اَفِقده اوردوگاه قوردولار.


text:
فئلئسطلی‌لر ائسرايئللی‌لرله دؤيوشمک اوچون دوزولدولر. دؤيوش قيزيشاندا ائسرايئللی‌لر فئلئسطلی‌لره مغلوب اولدولار و دؤيوش ميدانيندا دؤرد مئنه ياخين ائسرايئللي قيريلدي.


text:
خالق اوردوگاها قاييدارکَن ائسرايئلئن آغساقّاللاري بئربئرئندن سوروشدولار: "گؤره‌سن رب بو گون بئزي فئلئسطلی‌لر قاباغيندا نه اوچون مغلوب اتدي؟ شئلودان ربّئن عهد سانديغيني يانيميزا گتئرک. قوي آراميزدا اولسون و بئزي دوشمنلرئن اَلئندن قورتارسين."


text:
بلجه خالق شئلويا آدام گؤندردي. کرّوبلار آراسيندا تخت قورموش قوشونلار ربّئن عهد سانديغيني اورادان گتئردئلر؛ عِلي‌نئن ائکي اوغلو خوفني و پئنخاس تارينين عهد سانديغينين يانيندا ائدي.


text:
ربّئن عهد سانديغي اوردوگاها چاتان کئمي بوتون ائسرايئللی‌لر وار گوجلري ائله اِله قيشقيرديلار کي، ير تئتره‌دي.


text:
فئلئسطلی‌لر بو قيشقيريغين گورولتوسونو اشئدنده ددئلر: "عئبرانئلرئن اوردوگاهيندا نئيه بله بؤيوک قيشقيريق و گورولتو وار؟" سونرا بئلدئلر کي، ربّئن سانديغي اوردوگاها گلئب.


text:
فئلئسطلی‌لر قورخوب ددئلر: "تاري اوردوگاها گلئب، واي حاليميزا! چونکي بوندان اوّل بله بئر شي اولماييبدير.


text:
واي حاليميزا! بو قودرتلي آللاهلارين اَلئندن بئزي کئم قورتاراجاق؟ بونلار او آللاهلارديلار کي، صحرادا مئصئرلی‌لره هر جور بلالار وردئلر.


text:
ای فئلئسطلی‌لر، جسور اولون، کئشي کئمي دايانين! يوخسا عئبرانئلر سئزه نجه بويون اَيدئلر، سئز ده اونلارا اِله بويون اَيه‌جکسئنئز! بونا گؤره کئشي کئمي دايانين و دؤيوشون!""


text:
فئلئسطلی‌لر ووروشدولار و ائسرايئل مغلوب اولدو، و هر کس اؤز چاديرينا قاچدي. چوخ بؤيوک قيرغين اولدو و ائسرايئللی‌لردن اوتوز مئن پئيادا هلاک اولدو.


text:
بئر نفر بِنيامئنلي دؤيوش يرئندن قاچدي و اله همئن گون گلئب شئلويا چاتدي. اونون پالتاري جيريلميش، باشي دا توز-تورپاق ائچئنده ائدي.


text:
باخ، او گلن زامان عِلي کورسو اوستونده اوتوروب يول کناريندا گؤزله‌يئردي و تارينين سانديغيندان اؤتري اوره‌يي چيرپينيردي. بو آدام شهره گئرئب باش ورن حادئثه‌لري دانيشاندا بوتون شهرده شئون قالخدي.


text:
همئن آدام عِلئيه ددي: "من دؤيوش ميدانيندان گلمئشم. بو گون دؤيوشدن قاچديم."" عِلي سوروشدو: "اوغلوم، نه باش وردي؟""


text:
خبر گتئرن آدام بله جاواب وردی: "ائسرايئللی‌لر فئلئسطلی‌لرئن قاباغيندان قاچيبلار و خالق آراسيندا بؤيوک قيرغين اولوب. ائکي اوغلون حوفني ائله پئنِخاس اؤلوب، تارينين سانديغي دا اسئر آپاريليبدير."


text:
بو آدام تارينين سانديغيندان دانيشان زامان عِلي کورسودن آرخايا، قاپينين يانينا ييخيلدي؛ هم قوجا، هم ده کؤک اولدوغو اوچون بوينو سينيب اؤلدو. او، قيرخ ائل ائسرايئل خالقينا داورلئک اتمئشدي.


text:
عِلئ‌نئن گلئني، يعني پئنِخاسين آروادي بويلو ائدي. دوغما واختي چاتميشدي. تارينين سانديغينين اَله کچئرئلدئيئني، قايين‌آتاسي ائله اَرئنئن اؤلوم خبرئني اشئدن واخت آغريسي توتدو و چؤمبه‌لئب دوغدو.


text:
اؤلوم آياغيندا اورادا دوران آروادلار ددئلر: "قورخما، بئر اوغلون اولدو."" آمّا او اعتئنا اتمه‌يئب جاواب ورمه‌دي.


text:
اوغلانين آديني ائکابود قويوب ددي: "جلال ائسرايئلدن گدئب."" چونکي تارينين سانديغي اَله کچمئش، قايين‌آتاسي ائله اَري ده اؤلموشدو.


text:
او گونون صاباحي اَشدودلولار اِرکَن دوراندا گؤردولر کي، داگون ربّئن سانديغينين قاباغيندا اوزو اوسته يره دوشوب. اونلار داگونو گؤتوروب اؤز يرئنه قويدولار.


text:
آمّا صاباحيسي گون سحر اِرکَن دوردوقلاري واخت گؤردولر کي، داگون گئنه ربّئن سانديغينين قاباغيندا اوزو اوسته يره دوشوبدور. بو دفه داگونون باشي ائله ائکي اَلي قيريليب، قاپي آغزينا دوشموش و فقط بدني قالميشدي.


text:
ربّئن اَلي اَشدودلولارين اوستونده آغيرلاشدي. اونلارا و اطرافينداکي جاماعاتا بلا ورئب بدنلرئنه شئشلر چيخارتدي.


text:
اَشدودلولار وضعئيّتئن بله اولدوغونو گؤرنده ددئلر: "ائسرايئل تاريسينين سانديغي بئزئم يانيميزدا گرک قالماسين، چونکي اونون اَلي بئزي و آللاهيميز داگونو آغير بئر شَکئلده ذلئل ادئر."


text:
اونا گؤره ده هر طرفه قاصئدلر گؤندردئلر و بوتون فئلئسطلی‌لرئن آغالاريني يانلارينا ييغيب سوروشدولار: "ائسرايئل تاريسينين سانديغيني نه اِدَک؟" فئلئسطلی‌لرئن آغالاري ددئلر: "ائسرايئل تاريسينين سانديغي گَته آپاريلسين."" بِلَجه، ائسرايئل تاريسينين سانديغيني گَته آپارديلار.


text:
اونلار سانديغي گَته گتئرندن سونرا، ربّئن اَلي بو شهرئن اوستونده ده آغيرلاشدي. شهري دهشتلي بئر قورخو بورودو. شهر ساکئنلرئنئن هاميسيني بؤيوکدن کئچئيه قدر ووردو. اونلارين دا بدنلرئنه شئش چيخدي.


text:
بو حادئثه‌دن سونرا تارينين سانديغيني عِقرونا گؤندردئلر. تارينين سانديغي عِقرونا چاتاندا، عِقرونلولار فرياد ادئب ددئلر: "ائسرايئلئن تاريسينين سانديغيني بورايا گتئرئبلر کي، هم بئزي هم ده خالقيميزي اؤلدورسونلر!""


text:
اونا گؤره ده هر طرفه قاصئدلر گؤندردئلر و بوتون فئلئسطلی‌لرئن آغالاريني يانلارينا ييغيب ددئلر: "ائسرايئل تاريسينين سانديغيني اؤز يرئنه گری گؤنده‌رئن اِله کي، بئزي و خالقيميزي قيرماسين."" چونکي بوتون شهري اؤلوم واهئمه‌سي بوروموشدو و تارينين اَلي اورا اوچون ده چوخ آغير اولموشدو.


text:
فئلئسطلی‌لر کاهئنلرله فالچيلاري چاغيريب ددئلر: "بو ربّئن سانديغيني نه اِدَک؟ بئزه ديئن اونو اؤز يرئنه نجه گری گؤنده‌رک."


text:
اونلار ددئلر: "اگر ائسرايئل تاريسينين سانديغيني گری گؤندرمک ائسته‌يئرسئنئز، اونو بوش گؤندرمه‌يئن. اونو حتمن بئر تقصئر تقدئمي‌ائله گؤندرئن. او زامان صاغالارسينيز و او سئزدن نه اوچون اَل چکمه‌دئيئني بئلدئرر."


text:
فئلئسطلی‌لر سوروشدولار: "اونا گؤندره‌جيئمئز تقصئر تقدئمي نه اولمالي‌دير؟» کاهئنلر و فالچيلار بله جاواب وردئلر: "فئلئسطلی‌لرئن آغالارينين سايينا گؤره بش قيزيل شئش صورتي ائله بش قيزيل سئچان صورتي دوزَلدئب گؤندرئن. چونکي هَمن بلا هم سئزئن، هم ده آغالارينيزين اوستونده‌دئر.


text:
اونا گؤره ده هم شئشلرئنئزئن، هم ده اؤلکه‌نئزي داغيدان سئچان صورتلرئني يارادين و ائسرايئلئن تاريسينا عئزّت ورئن. بلکه او سئزئن، آللاهلارينيزين و تورپاغينيزين اوستونده اَلئني يونگوللَشدئردي.


text:
نه اوچون سئز ده مئصئرلی‌لرله فئرعون کئمي اوره‌يئنئزي عئنادکار ادئرسئنئز؟ تاري اونلارلا شئدّتلي رفتار ادنده، مگر ائسرايئللی‌لري آزاد بوراخماديلار؟


text:
ائندي تزه بئر آرابا دوزَلدئن و يوغا قوشولمايان ائکي سود ورن ائنه‌يي آرابايا قوشون. لاکئن بالالاريني اونلاردان آييريب اِوه گؤندرئن.


text:
ربّئن سانديغيني گؤتوروب آرابايا قويون و تقصئر تقدئمي اولاراق اونا وره‌جيئنئز قيزيل اشيالاري دا بئر موجري ائچئنده سانديغين يانينا قويون، سونرا دا يولا سالين، گتسئن.


text:
آمّا باخين، اگر اونلار سانديغين اولدوغو تورپاغا يعني بِيت‌شِمِش يولونا گده‌لر، دِمه‌لي اودور کي، بئزه بو بؤيوک بلاني گتئرئب. آمّا اگر اورايا گتمسه‌لر، اوندا بئله‌جيئک کي، بئزي ووران اونون اَلي ديئل و بو قضا باشيميزا تصادوفَن گلئبدئر."


text:
ربّئن سانديغيني آرابايا قويدولار، ائچئنده سئچانلار و شئشلرئن قيزيل صورتلري قويولان موجرئني ده آرابايا قويدولار.


text:
ائنَکلر بئرباشا بِيت‌شِمِشه گدن يوللا، صاغا-سولا دؤنمه‌دن، بؤيوره-بؤيوره گتدئلر. فئلئسطلی‌لرئن آغالاري دا اونلاري بِيت شِمِش سرحدئنه قدر اؤتوردولر.


text:
آرابا بِيت‌شِمِشلي يوشَعئن زمئسئنه گئرئب بؤيوک بئر داشين يانيندا داياندي. بيت‌شِمِشلی‌لر آرابانين آغاجلاريني قيرديلار، ائنَکلري ده ربّه يانديرما قورباني تقدئم اتدئلر.


text:
لاوئلی‌لر ربّئن سانديغيني و اونون يانينداکي قيزيل اشيالار ييغيلميش موجرئني آرابادان اِندئرئب، او بؤيوک داشين اوستونه قويدولار. او گون بيت‌شِمِشلی‌لر ربّه يانديرما قورباني ورئب آيري قوربانلار دا کسدئلر.


text:
فئلئسطلی‌لرئن تقصئر تقدئمي اولاراق ربّه قايتارديغي قيزيل شئشلر بونلارديرلار: بئري اَشدودا، بئري غَزّه‌يه، بئري اَشقِلونا، بئري گَته، بئري عِقرونا.


text:
قيزيل سئچانلارين دا ساييسي، بش آغايا عاييد اولان بوتون فئلئسطلي قالالي شهرلرله اطراف کَندلرئن سايينا گؤره بش دنه ائدي. بِيت‌شِمِشلي يَهوشَعئن زمئسئنده ربّئن سانديغي قويولان بؤيوک داش بو گونه قدر شاهئد کئمي قالير.


text:
تاري بِيت‌شِمِشلی‌لري ده ووردو، چونکي ربّئن سانديغينين ائچئنه باخميشديلار. تاري بوتون خالقدان اَلّي مئن يتمئش نفري ووردو. خالق ربّئن اونلارين باشينا گتئردئيي موصئبته گؤره ياس توتدو.


text:
بيت‌شِمِشلی‌لر ددئلر: "ربّئن قاباغيندا، بو موقدّس تارينين قاباغيندا کئم دايانا بئلر؟ بئزدن سونرا کئمئن يانينا گده‌جک؟""


text:
بونا گؤره ده قئريَت‌يِعه‌رئم اهالئسئنه قاصئدلر گؤندرئب ددئلر: "فئلئسطلی‌لر ربّئن سانديغيني گری قايتارديلار، گلئن اونو آپارين."


text:
قئريَت‌يِعه‌رئم اهالئسي گلئب ربّئن سانديغيني آپارديلار. اونو تپه‌ده اولان اَبئنادابين اِوئنه چيخارتديلار و اوغلو اِلعازاري تقدئس اتدئلر کي، ربّئن سانديغينا گودوکچو اولسون.


text:
سانديق قئريَت‌يِعه‌رئمه گلن گوندن چوخ واخت کچدي، ائيئرمي ائل سوردو. بوتون ائسرايئل خالقي رب اوچون حسرت چکئردي.


text:
سَمويئل بوتون ائسرايئللی‌لره خئطاب ادئب ددي: "اگر بوتون قلبئنئزله ربّه دؤنه‌سئنئز، ياد آللاهلاري، عَشتاروت بوتلرئني آتيب، اوره‌يئنئزي ربّه وره‌سئنئز و فقط اونا قوللوق اده‌‌سئنئز، او سئزي فئلئسطلی‌لرئن اَلئندن قورتارار."


text:
اونلار مئصپا‌يا ييغيلديلار، سو چکئب ربّئن قاباغينا تؤکدولر و او گون اورادا اوروج توتوب ددئلر: "ربّئن ضئدّئنه گوناه اتمئشئک."" سمويئل مئصپادا ائسرايئللی‌لره داورلئک اتدي.


text:
فئلئسطلی‌لر ائسرايئل اؤولادلارينين مئصپادا ييغيلديغيني اشئدنده، فئلئسطلی‌لرئن آغالاري ائسرايئللی‌لرئن ضئدّئنه چيخديلار. ائسرايئل اؤولادلاري بونو اشئدن واخت قورخدولار.


text:
اونا گؤره ده ائسرايئل اؤولادلاري سمويئله ددئلر: "تاريميز ربّه دورمادان يالوار کي، بئزي فئلئسطلی‌لرئن اَلئندن قورتارسين."


text:
سمويئل بئر اَملئک قوزو گؤتوروب اونو بوتؤولوک ربّه يانديرما قورباني تقدئم اتدي. او، ائسرايئل اوچون ربّه يالواردي و رب سمويئله جاواب وردی.


text:
سمويئل يانديرما قورباني ورَرکَن، فئلئسطلی‌لر ياخينلاشيرديلار کي، ائسرايئله هوجوم اتسئنلر. آمّا رب او گون گوجلو سَسله گورلاييب، فئلئسطلی‌لرئن اوستونه ولوله سالدي اله کي، ائسرايئلئن قاباغيندا مغلوب اولدولار.


text:
سونرا سمويئل بئر داش گؤتوروب، مئصپا‌ ائله سن آراسينا قويدو و "رب بئزه بورايا قدر کؤمک اتدي" دئيه‌رک بو داشي اِبِنعِزِر آدلانديردي.


text:
بلجه فئلئسطلی‌لر مغلوب اولوب بئر داها ائسرايئل تورپاغينا گلمه‌دئلر. سمويئلئن بوتون عؤمرو بويو ربّئن اَلي فئلئسطلی‌لرئن ضئدّئنه ائدي.


text:
فئلئسطلی‌لرئن ائسرايئلدن آلديقلاري شهرلر، عِقروندان گَته قدر، گری قايتاريلدي. ائسرايئللی‌لر تورپاقلاريني فئلئسطلی‌لرئن اَلئندن قورتارديلار. بلجه ائسرايئللی‌لرله اِمورلولارين آراسيندا صولح ياراندي.


text:
سونرا دا رامايا قاييديردي، چونکي اِوي اورادا ائدي. اورادان دا ائسرايئله داورلئک ادئردي. او همئن يرده ربّه بئر قوربانگاه تئکدي.


text:
لاکئن اوغوللاري اونون يولو ائله گتمه‌يئب، حاقسيز قازانج دالينجا دوشدولر و روشوت آليب، عدالتي آياق آلتينا قويوردولار.


text:
و اونا ددئلر: "باخ، سن قوجاسان و اوغوللارين سنئن يولونلا گتمئرلر. ائندي بئزه بئر پادشاه تعيئن ات کي، آيري مئلّتلر کئمي بئزه حاکئملئک اتسئن."


text:
لاکئن سمويئل اونلارين بو سؤزوندن کي، ديئردئلر "بئزه بئر پادشاه تعيئن ات کي، بئزه حاکئملئک اتسئن"، ناراحات اولدو. و سمويئل ربّئن حوضورونا دوعا اتدي.


text:
رب سمويئله ددي: "خالقين سنه ددئيي بوتون مطلبلره قولاق آس، چونکي ردّ اتدئکلري سن ديئلسن، اونلار منی اونلارين پادشاهي اولماقدان ردّ ادئبلر.


text:
اونلاري مئصئردن چيخارتديغيم گوندن بو گونه قدر، بوتون عمل‌لري ائله منی ترک ادئب، باشقا آللاهلارا قوللوق ادئبلر. منه اتدئکلرئني ائندي هَمن شَکئلده سنه ادئرلر.


text:
ائندي اونلارين سؤزلرئنه قولاق آس، لاکئن آچيقجا اونلارا ائخطار ور کي، اونلارا پادشاهليق ادن پادشاهين حاکئمئيّتي نجه اولاجاق."


text:
او ددي: "سئزه پادشاهليق ادن پادشاهين حؤکمرانليغي بله اولاجاق: اوغوللارينيزي گؤتوروب اونلاري دؤيوش عارابالارينا و آتلي‌لاري آراسينا قوياجاق و اونلار دؤيوش عارابالارينين قاباغيندا قاچاجاقلار.


text:
اونلاردان بعضئلرئني مئنباشي و اَلّي‌باشي تعيئن اده‌جک، بعضئلرئنه تورپاقلاريني شوخوملاداجاق و اَکئنئني بئچدئره‌جک، بعضئلرئني ده حربي سئلاحلار و دؤيوش عارابالارينا لوازئمات حاضيرلاماق اوچون ائشله‌ده‌جک.


text:
تاخيل‌لارينيزين و اوزوملوکلرئنئزئن محصوللاريندان اوندا بئرئني آليب سرکرده‌لرئنه و خادئملرئنه وره‌جک.


text:
گون گله‌جک کي، اؤزونوز اوچون سچدئيئنئز پادشاهين اَلئندن فرياد اده‌جکسئنئز، آمّا او واخت رب سئزه جاواب ورميه‌جک."


text:
بئز ده آيري مئلّتلر کئمي اولاق. پادشاهيميز بئزه حؤکمرانليق اتسئن و قاباغا دوشوب دؤيوشلرئمئزه باشچيليق اتسئن."


text:
رب سمويئله ددي: "اونلارين سؤزلرئنه قولاق آس و اونلارا بئر پادشاه تعيئن ات."" سمويئل ائسرايئللی‌لره ددي: "هر کس اؤز شهرئنه قاييتسين."


text:
بِنيامئندن اَفي‌اَخ اوغلو بِکورَت اوغلو صِرور اوغلو اَبي‌اِل اوغلو قئش آدلي بئر آدام وار ائدي. بو آدام سؤزو کچن بئري ائدي.


text:
اونون شاعول آدلي جاوان و ياراشيقلي اوغلو وار ائدي و ائسرايئل اؤولادلاري آراسيندا اوندان ياراشيقليسي يوخ ائدي. او، خالقين هاميسيندان بئر بويون اوجا ائدي.


text:
شاعولون آتاسي قئشئن اِششَکلري ائتمئشدي. قئش، اوغلو شاعولا ددي: "قالخ، نؤکرلردن بئرئني يانينا آل، گت، اِششَکلري آختار."


text:
اونلار اِفرايئمئن داغليق بؤلگه‌سئني گَزدئلر و شالئشا دئياريندان کچدئلر، لاکئن اِششَکلري تاپماديلار. شَعلئم دئياريني دولانديلار، اِششَکلر اورادا دا ديئلدي. سونرا بِنيامئن تورپاغيني گَزدئلر، لاکئن اِششَکلري تاپماديلار.


text:
بوندان سونرا صوف بؤلگه‌سئنه گلدئلر و شاعول يانينداکي نؤکرئنه ددي: "گل قاييداق، يوخسا آتام اِششَکلري ياددان چيخارديب بئزئم اوچون نئگاران اولاجاق."


text:
نؤکري اونا ددي: "باخ بو شهرده بئر تاري آدامي وار. او، مؤحتَرَم بئر آدامدير و نه ديئر، هاميسي حتمن دوغرو چيخير. گل اورايا گِدَک، بلکه بئزه گده‌جيئمئز يولو او گؤرستدي."


text:
شاعول نؤکرئنه ددي: "اگر گتسَک، او آداما نه آپاراق؟ آرتيق توربالاريميزدا چؤرک قورتاريب و تاري آدامينا ورمک اوچون بئر هدئيّه‌مئز يوخدور. مگر نه‌يئمئز وار؟»


text:
نؤکر شاعولا جاواب ورئب گئنه ددي: "باخ اَلئمده دؤردده بئر شِکِل گوموش وار. من اونو تاري آدامينا وره‌رم، او دا بئزه يولوموزو گؤرسدَر."


text:
(اَوّل‌لر ائسرايئلده تارينين ائراده‌سئني بئلمک اوچون گدنده آداملار بله دئيَردئلر: "گل گؤروجونون يانينا گِدَک."" او واخت پيغمبرلري گؤروجو چاغيريرديلار.)


text:
اوزو يوخاري يولدان شهره چيخاندا، جاوان قيزلارا راست گلدئلر کي، سو چکمَک اوچون شهردن چيخيرديلار. اونلارا ددئلر: "آيا گؤروجو بورادادير؟""


text:
اونلارا جاواب ورئب ددئلر: "بورادادير، سئزدن قاباقدادير. تَله‌سئن، اله بو گون شهره گلئب، چونکي خالق بو گون پرستئشگاهدا قوربان کَسه‌جک.


text:
شهره گئرن کئمي اونو يمک اوچون پرستئشگاها قالخمازدان اوّل تاپارسينيز، اونا گؤره کي او گلمه‌يئنجه خالق يِمَيه باشلاماز. چونکي گرک قوربانا برکت ورسئن، سونرا چاغيريلانلار يئيَرلر. تِز قالخاسينيز، اونا چاتارسينيز."


text:
"صاباح بو واختلار سنئن يانينا بِنيامئن تورپاغيندان بئر آدام گؤندره‌‌جيم. اونو منئم خالقيم ائسرايئللی‌لره باشچي آديندا گرک مسح اده‌سن. فئلئسطلی‌لرئن اَلئندن خالقيمي او قورتاراجاق. چونکي خالقيمي گؤرموشم. اونا گؤره کي، فريادي گلئب منه چاتيب."


text:
شاعول دروازادا سمويئله ياخينلاشيب ددي: "خاهئش ادئرم، گؤروجونون اِوئنئن هارادا اولدوغونو منه گؤرسده‌سئنئز."


text:
سَمويئل شاعولا جاواب وردی: "گؤروجو منم، مندن قاباق پرستئشگاها چيخين. بو گون منئمله برابر يمک يئيه‌جکسئنئز، صاباح آچيلاندا سئزي يولا سالارام، اوره‌يئنده اولانلارين هاميسيني دا سئزه بئلدئره‌رم.


text:
اوچ گون قاباق ائتَن اِششَکلرئنه گلئنجه، اونلارين فئکرئني چکمه، آرتيق تاپيليبلار. بوتون ائسرايئل نه‌يئن حسرتئنده‌دئر؟ مگر سن و آتانين اِو اهلي اوچون ديئل؟""


text:
شاعول جاواب وردی: "مگر من ائسرايئل قبئله‌لرئنئن لاپ کئچئيي اولان بِنيامئندن ديئلم؟ مگر نسلئم بِنيامئن قبئله‌سئنئن نسئل‌لرئنئن لاپ کئچئيي ديئل؟ بس نه اوچون منه بله سؤز ديئرسئنئز؟""


text:
سمويئل شاعوللا نؤکري گؤتوروب اوتاغا آپاردي و اوتوز نفره قدر چاغيريلميش آداملارين آراسيندا باش طرفده اونا يِر وردی.


text:
آشپاز بود و اونون اوستونده اولاني شاعولون قاباغينا قويدو. سمويئل ددي: "بو سنئن اوچون آيريلان پايدير! بويور يِه. بونو سنئن اوچون ساخلاديم کي، تعيئن اتدئيئم گون چاغيرديغيم خالقلا بئرلئکده يئيه‌سن."" بلجه او گون شاعول سمويئلله بئرلئکده يمک يِدي.


text:
اونلار اِرکَن قالخديلار. سحر آچيلاندا سمويئل شاعولو دامدان چاغيريب ددي: "دور، سني يولا ساليم."" او دا قالخيب سمويئلله بئرلئکده باييرا چيخدي.


text:
اونلار شهر کنارينا اِنَرکَن، سمويئل شاعولا ددي: "نؤکره دِه کي، قاباقدا گتسئن و بئزي کچسئن. آمّا سن ائندي آياق ساخلا کي، تارينين سؤزونو سنه بئلدئرئم."


text:
سمويئل بئر قاب زيتون ياغي گؤتوروب شاعولون باشينا تؤکدو و اونو اؤپوب ددي: "مگر رب سني مسح اتمه‌يئب کي، اؤز ائرثي اولان ائسرايئل اوستونده باشچي اولاسان؟


text:
بو گون مندن آيريلاندان سونرا بِنيامئن تورپاغيندا، صِلصَخده اولان راحئلئن مزاري يانيندا ائکي آداما راست گله‌جکسن و اونلار سنه دئيه‌جکلر: «آختارماغا گتدئيئن اِششَکلر تاپيليبلار. آرتيق آتان، اِششَکلري ياددان چيخارديب سئزئن اوچون نئگاراندير و ديئر: ‹اوغلوما گؤره نه اِدئم؟›»


text:
اورادان دا ائره‌لي کچئب تابورداکي پاليد آغاجينين يانينا چاتاجاقسان و همئن يرده سني بِيت ائله، تارينين حوضورونا چيخان اوچ آدام پئشواز اده‌جک. اونلاردان بئري اوچ کِچي بالاسي، او بئري اوچ کؤمبه چؤرک، بئري ده بئر تولوق شراب آپارير.


text:
بوندان سونرا فئلئسطلي کشئک دسته‌سئنئن اولدوغو يره يعني گئبعَت‌اِلوهئمه چاتاجاقسان. شهره گئرن زامان اورادا پرستئشگاهدان اِنَن بئر پيغمبر دسته‌سئنه راست گله‌جکسن. اونلارين قاباقلاريندا چنگ، دف، ني و طنبور چاليناجاق و اونلار پيغمبرلئک اده‌جکلر.


text:
او واخت ربّئن روحو سنئن اوستونه قووّتله اِنه‌جک و سن ده اونلارلا بئرلئکده پيغمبرلئک اده‌جکسن و دؤنوب باشقا بئر آدام اولاجاقسان.


text:
سن مندن اوّل گئلگالا اِنه‌جکسن، من ده اورايا گله‌جيم کي، يانديرما قوربانلاري تقدئم ادئب باريش قوربانلاري کَسئم. من يانينا گلئب نه اده‌جيئني سنه بئلدئره‌نه‌جک، يدّي گون گؤزله‌مَلي اولاجاقسان."


text:
شاعول سمويئلئن يانيندان يولا دوشمَک اوچون چِورئلَنده، تاري اونون اوره‌يئني دَيئشدئردي و بوتون بو علامتلر او گون يرئنه يتئشدي.


text:
اورادان گئبعايا گِدَرکَن، اونلارا بئر پيغمبر دسته‌سي راست گلدي و تارينين روحو شاعولون اوستونه قووّتله اِندي، اله کي، اونلارين آراسيندا شاعول دا پيغمبرلئک اتمه‌يه باشلادي.


text:
اوّلدن اونو تاني‌يان جاماعاتين هاميسي اونون پيغمبرلئک اتدئيئني گؤرنده بئربئرئنه ددئلر: "قئشئن اوغلونا نه اولوب؟ مگر شاعول دا پيغمبرلرئن سيراسيندادير؟""


text:
بئر آدام جاواب ورئب ددي: "گؤرون اونلارين آتاسي کئمدئر؟" بونا گؤره ده "مگر شاعول دا پيغمبرلر سيراسيندادير؟" سؤزو مَثَله چِورئلدي.


text:
شاعولون عَمئسي اوندان و نؤکرئندن سوروشدو: "هارا گتمئشدئنئز؟" شاعول ددي: "اِششَکلري آختارماغا گتمئشدئک، تاپا بئلمه‌دئيئمئزي گؤرن واخت، سمويئلئن يانينا گتدئک."


text:
شاعول عَمئسئنه ددي: "اِششَکلرئن تاپيلديغيني بئزه آيدين بئلدئردي."" لاکئن پادشاهليق حاقّيندا سمويئلئن سؤزونو عَمئسئنه دانيشمادي.


text:
او، ائسرايئل اؤولادلارينا ددي: "ائسرايئلئن تاريسي رب بله ديئر: «ائسرايئلي مئصئردن من چيخارتديم. مئصئرلی‌لرئن و سئزه ظولم ادن بوتون سلطنتلرئن اَلئندن سئزي من آزاد اتدئم.»


text:
لاکئن بلالارينيزدان و موصئبتلرئنئزدن سئزي قورتاران تارينيزي بو گون ردّ ادئبسئنئز و اونا "اوستوموزه بئر پادشاه قوي" ديئبسئنئز. ائندي قبئله‌لرئنئزه و نسئل‌لرئنئزه گؤره ربّئن حوضوروندا دورون."


text:
سونرا بِنيامئن قبئله‌سئني نسئل‌به‌نسئل قاباغا چيخارتدي. پوشک مَطري نسلئنه دوشدو. نهايت قئش اوغلو شاعول سچئلدي. لاکئن اونو آختاريب تاپا بئلمه‌دئلر.


text:
قاچيب شاعولو اورادان گتئردئلر. خالق آراسيندا دوران زامان شاعول خالقين هاميسيندان بئر بويون اوجا گؤرونوردو.


text:
سمويئل بوتون خالقا ددي: "آيا ربّئن سچدئيي آدامي گؤرورسونوز؟ دوغرودان دا بوتون خالقين آراسيندا اونا بَنزَر هچ کس يوخدور."" او زامان خالق بئر سَسله قيشقيريب ددئلر: "ياشاسين پادشاه!""


text:
سمويئل پادشاهليق قايدالاريني خالقا ددی و کئتابا يازيب ربّئن حوضورونا قويدو. سونرا سمويئل بوتون خالقي اِوئنه گؤندردي.


text:
شاعول دا گئبعايا، اؤز اِوئنه قاييتدي و قلبلرئنده تارينين اويانيش ياراتديغي جنگاورلر ده اونونلا برابر گتدئلر.


text:
لاکئن بعضی ياراماز آداملار ددئلر: "بو آدام بئزي نجه قورتاراجاق؟" اونا حقارتله باخيب هدئيّه گتئرمه‌دئلر. لاکئن شاعول بونا ساکئت قالدي.


text:
عَمّونلو ناخاش گلئب يابِش‌گئلعادي موحاصئره‌يه آلدي. بوتون يابش اهالئسي ناخاشا ددئلر: "بئزئمله عهد باغلا، بئز ده سنه قوللوق اده‌رئک."


text:
آمّا عَمّونلو ناخاش اونلارا ددي: "بو شرطله سئزئنله باغلايارام کي، هر بئرئنئزئن صاغ گؤزونو چيخارديب بوتون ائسرايئلي روسواي اِدئم."


text:
يابش آغساقّاللاري اونا ددئلر: "بئزه يدّي گون مؤهلَت ور کي، ائسرايئلئن بوتون اراضئسئنه قاصئدلر گؤنده‌رَک و اگر بئزي خئلاص ادن بئري اولماسا، سنه تسلئم اولاريق."


text:
قاصئدلر شاعولون گئبعا شهرئنه گلدئلر و خالق آراسيندا بو سؤزلري جار چکدئلر. بوتون خالق دا شئون ادئب آغلادي.


text:
بو واخت شاعول اؤکوزلرئن داليسيجا زمئدن گلئردي. او ددي: "خالقا نه اولوب کي، آغلايير؟" اونا يابِشلی‌لرئن سؤزونو چاتديرديلار.


text:
او، بئر جوت اؤکوزونو گؤتوروب پارچا-پارچا دوغرادي و اونلاري قاصئدلرئن اَلي ائله بوتون ائسرايئل اراضئسئنه گؤندرئب ددي: "کئم شاعولون و سمويئلئن دالينجا گتمه‌سه، اؤکوزلرئنئن باشينا بو گله‌جک."" خالقين آراسينا ربّئن قورخوسو دوشدو و هامي بئر نفر کئمي يولا چيخدي.


text:
شاعول اونلاري بِزِقده سايدي: ائسرايئل اؤولادلاري اوچ يوز مئن و يهودا آداملاري دا اوتوز مئن نفر اولدو.


text:
گلن قاصئدلره ددئلر: "يابِش گئلعادلي‌لارا بله دئيَرسئنئز: «صاباح گون قيزينجا سئزه قورتولوش اولاجاق.»" قاصئدلر گدئب بونو يابِشلی‌لره بئلدئردئلر و اونلار دا سِوئندئلر.


text:
يابِشلی‌لر عَمّونلولارا ددئلر: "صاباح تسلئم اولاجاغيق و بئزئمله گؤزونوزده خوش گؤرونَن کئمي رفتار ادئن."


text:
صاباحيسي شاعول خالقي اوچ قئسمته بؤلدو و سحر کشئک نؤوبتئنده دوشمنئن اوردوگاهينين ائچئنه گئرئب، گون قيزانا قدر عَمّونلولاري قيرديلار. قالانلار دا اله داغيلديلار کي، اونلاردان ائکي نفر بئر يرده قالمادي.


text:
خالق سمويئله ددي: "کئملردئر او آداملار کي، دِمئشدئلر «مگر شاعول اوستوموزده پادشاه اولاجاق؟» او آداملاري ورئن، اؤلدورَک."


text:
بلجه بوتون خالق گئلگالا گتدي. اورادا، گئلگالدا شاعولو ربّئن حوضوروندا پادشاه اتدئلر. ربّئن حوضوروندا باريش قوربانلاري دا کَسدئلر. بوتون ائسرايئللی‌لر شاعوللا بئرلئکده بؤيوک بايرام اتدئلر.


text:
سمويئل ائسرايئللی‌لرئن هاميسينا ددي: "باخين من سئزئن هر دِدئيئنئزه قولاق آسيب اوستونوزه بئر پادشاه تعيئن اتمئشم.


text:
ائندي قاباغينيزدا پادشاه گدئر، لاکئن من آرتيق قوجالميشام، ساچلاريم آغاريب. باخ، اوغلانلاريم دا سئزئنله‌دئر. جاوانليغيمدان بو گونه قدر سئزئن قاباغينيزدا گتمئشم.


text:
باخ، قاباغينيزدايام، هانسينيزين اؤکوزونو آلميشام؟ کئمئن اِششه‌يئني آلميشام؟ کئمي آلداتميشام، کئمه ظولم اتمئشم، يا دا کئمدن روشوَت آليب حاقسيز عملئنه گؤز يومموشام؟ ربّئن و اونون مسح اتدئيئنئن قاباغيندا منه ضئدّ شهادت ادئن کي، حاقّينيزي ورئم."


text:
اونلار بله جاواب وردئلر: "سن بئزي هچ واخت آلداتماييبسان، ظولم اتمه‌يئبسن، هچ کئمئن اَلئندن ده هچ نه آلماييبسان."


text:
سمويئل اونلارا ددي: "سئزئن ضئدّئنئزه اَلئمده بئر شي تاپماديغينيزا بو گون رب و اونون مسح اولونموش پادشاهي دا شاهئددئر."" خالق ددي: "بلی، شاهئددئر."


text:
ائندي، دايانين. قويون ربّئن حوضوروندا، ربّئن سئزه و آتالارينيزا اتدئيي بوتون صالح عمللر باره‌ده ثوبوتلار گؤرسدئم.


text:
يعقوب مئصئره گتدي. سونرا آتالارينيز ربّه فرياد اتدئلر. رب موسا و هارونو گؤندردي کي، آتالارينيزي مئصئردن چيخارديب بو يرده ساکئن اتسئن.


text:
لاکئن اونلار تاريلاري ربّی ياددان چيخارتديلار، رب ده اونلاري خاصور قوشونونون باشچيسي سئسِرايا، فئلئسطلی‌لره و موآب پادشاهينا تسلئم اتدي. اونلار آتالارينيزين ضئدّئنه ووروشدولار.


text:
خالق ربّه فريادلا ددي: «بئز گوناه اتمئشئک، چونکي ربّی آتيب، بَعَل و عَشتاروت بوتلرئنه قوللوق اتمئشئک. ائندي يارب، بئزي دوشمنلرئمئزئن اَلئندن قورتار و بئز سنه قوللوق اده‌رئک.»


text:
رب ده يِروب‌بَعَلي ، يئفتاخي و من سمويئلي گؤندردي. او سئزي اطرافينيزداکي دوشمنلرئن اَلئندن قورتاردي و اَمئن-آمانليقدا ياشادينيز.


text:
سئز عَمّون پادشاهي ناخاشين سئزئن ضئدّئنئزه گلدئيئني گؤرنده، رب تارينيز سئزه پادشاه ائکَن منه دِدئنئز: «خير، گرک بئزه بئر پادشاه حؤکمرانليق اتسئن.»


text:
اگر ربدن قورخوب اونا قوللوق اده‌سئنئز و سَسئنه قولاق آسيب امرئنه ضئدّ چيخماياسينيز، او واخت هم سئزه حؤکمرانليق ادن پادشاهينيز، هم ده سئز تارينيز ربّئن دالينجا گِدَرسئنئز.


text:
يوخ، اگر ربّئن سَسئنه قولاق آسماياسينيز و ربّئن امرئنه ضئدّ چيخاسينيز، او زامان ربّئن اَلي آتالارينيزا ضئدّ اولدوغو کئمي، سئزئن ده ضئدّئنئزه اولار.


text:
بو گون مگر بوغدا بئچئمي ديئل؟ ربّئن حوضورونا يالواراجاغام کي، گؤي گورولتوسو و ياغيش گؤندرسئن. او زامان گؤرَرسئنئز کي، اؤزونوز اوچون پادشاه ائسته‌مَکله اتدئيئنئز پئسلئک، ربّئن گؤزونده نه قدر بؤيوکدور.


text:
او واخت جاماعات سمويئله ددي: "قوللارين اوچون تارين ربّه يالوار کي، اؤلمه‌يک، چونکي بوتون گوناهلاريميزين اوستونه اؤزوموزه پادشاه ائسته‌مک تقصئرئني ده علاوه اتدئک."


text:
لاکئن سمويئل خالقا ددي: "قورخمايين، بوتون بو پئسلئيي سئز ادئبسئنئز، آمّا گئنه ده ربّئن دالينجا گتمکدن دؤنمه‌يئن، بوتون قلبئنئزله ربّه قوللوق ادئن.


text:
دؤنمه‌يئن، چونکي او زامان بوش بوتلرئن دالينجا گتمئش اولاجاقسينيز، او بوتلر کي فايدا ورمَزلر، خئلاص دا اتمَزلر، چونکي پوچدورلار.


text:
چونکي رب خالقيني اؤز بؤيوک آدينين خاطئرئنه آتماياجاق، اونا گؤره کي، سئزي اؤز خالقي اتمک ربّئن خوشونا گلئب.


text:
بوندان علاوه، منه گلئنجه، مندن ائراق اولسون کي، سئزئن اوچون دوعا اتمکدن اَل چکئب، بلجه ربّئن ضئدّئنه گوناه اِدئم. من سئزه ياخشي و حاق يولونو اؤيرَده‌جيم.


text:
آنجاق ربدن قورخون و اونا حقئقتده بوتون قلبئنئزله خئدمت ادئن. گؤرون سئزئن اوچون نجه عظمتلي ائشلر گؤروب.


text:
شاعول اؤزو اوچون اوچ مئن نفر ائسرايئللي سچدي. بونلاردان ائکي مئن نفر مئکماسدا و بِيت‌ائل تپه‌لرئنده شاعولون يانيندا قالديلار، مئن نفر ده بِنيامئنئن گئبعا شهرئنده يوناتانين يانيندا ائدئلر. شاعول خالقين قالان حئصّه‌سئني اؤز چاديرلارينا گؤندردي.


text:
يوناتان گئبعاداکي فئلئسطلی‌لرئن کشئک دسته‌سئني مغلوب اتدي. فئلئسطلی‌لر بونو اشئتدئلر. شاعول بوتون اؤلکه‌ده کَره‌ناي چالديريب ددی: "عئبرانئلر اشئتسئنلر."


text:
ائسرايئللی‌لرئن هاميسي اشئتدئلر کي، شاعول فئلئسطلی‌لرئن کشئک دسته‌سئني مغلوب ادئب و فئلئسطلی‌لر ائسرايئلدن ائيره‌نئرلر. سونرا خالق شاعولون اطرافيندا ييغيلماق اوچون گئلگالا چاغيريلدي.


text:
فئلئسطلی‌لر ائسرايئلله ووروشماق اوچون ييغيلديلار. اوتوز مئن دؤيوش عاراباسي، آلتي مئن آتلي و دهنز ساحئلئنده‌کي قوم قدر جاماعات چيخيب بِيت‌آوِنئن شرقئنده، مئکماسدا اوردوگاه قوردولار.


text:
ائسرايئللی‌لر مَضئقه‌يه دوشدوکلرئني گؤردولر، چونکي خالق ائضطئراب ائچئنده ائدي. او واخت خالق ماغارالاردا، مِشه‌لئکلرده، قايالاردا، يِرآلتي آنبارلاردا و قويولاردا گئزلَندي.


text:
عئبرانئلردن بعضئلري اوردون چاييندان جاد و گئلعاد تورپاغينا کچمئشدئلر. لاکئن شاعول حله ده گئلگالدا ائدي و بوتون خالق قورخودان اَسه-اَسه اونون دالينجا گدئردي.


text:
شاعول سمويئلئن تعيئن اتدئيي واختا قدر يدّي گون گؤزله‌دي، لاکئن سمويئل گئلگالا گلمه‌دي، اونا گؤره ده خالق شاعولون يانيندان داغيلماغا باشلادي.


text:
يانديرما قوربانينين تقدئمي قورتاراندا سمويئل گلئب چاتدي و شاعول سالاملاشماق اوچون اونون پئشوازينا چيخدي.


text:
آمّا سمويئل ددي: "سن نه ادئبسن؟" شاعول ددي: "گؤردوم کي، اطرافيمداکي خالق داغيلير، سن ده تعيئن اتدئيئن گون گلمه‌دئن و فئلئسطلی‌لر مئکماسدا ييغيليرلار،


text:
ددئم کي، ائندي فئلئسطلی‌لر گئلگالا، اوستومه گله‌جکلر، آمّا من حله ربّئن راضيليغيني آلماميشام. اونا گؤره ده اؤزومو مجبور ادئب، يانديرما قوربانيني تقدئم اتدئم."


text:
سمويئل شاعولا ددي: "آغيلسيزليق ادئبسن، تارين ربّئن سنه وردئيي امره عمل اتمه‌يئبسن. بله اولماسايدي، رب ائسرايئل اوستونده سنئن پادشاهليغيني ابدی ساخلاياجاق ائدي.


text:
لاکئن ائندي پادشاهليغين داوام اتميه‌جک. رب اؤزو اوچون، اؤز اوره‌يئنه ياتان بئر آدام تاپيب. و رب بو آدامي خالقينا باشچي تعيئن ادئب. چونکي سن ربّئن وردئيي امرلري ساخلاماييبسان."


text:
بوندان سونرا سمويئل گئلگالي ترک ادئب بِنيامئنلی‌لرئن گئبعا شهرئنه گتدي. شاعول يانيندا اولان خالقي سايدي: تقرئبن آلتي يوز نفر ائدئلر.


text:
شاعول، اوغلو يوناتان، و يانيندا اولان خالق بِنيامئنلی‌لرئن گئبعا شهرئنده ائدئلر. فئلئسطلی‌لر ده مئکماسدا اوردوگاه قورموشدولار.


text:
فئلئسطلی‌لرئن اوردوگاهيندان قارَتچي هوجومچولار اوچ دسته‌يه بؤلونوب چيخديلار: بئر دسته عوفرا يولونا، شوآل تورپاغينا طرف گتدي،


text:
آيري دسته بِيت‌خورون يولونا طرف گتدي. او بئري دسته ده سرحد يولونا يؤنَلدي کي، چؤل سمتئنده صِبوعئم دره‌سئنه باخيردي.


text:
بوتون ائسرايئل اؤلکه‌سئنده بئر نفر ده اولسون، دمئرچي يوخ ائدي. فئلئسطلی‌لر دمئشدئلر کي، "قوي عئبرانئلر قيلينج يا دا نئزه دوزلتمه‌سئنلر."


text:
بلجه بوتون ائسرايئللی‌لر کوتانلاريني، کَرکئلرئني، بالتالاريني و اوراقلاريني ائتئلتمک اوچون فئلئسطلی‌لرئن يانينا گلئردئلر.


text:
کوتانين و کَرکئنئن ائتئلتمه قئيمتي شِکِلئن اوچده ائکئسي ائدي. چَنگلئن، بالتالارين و بئزلر ائتئلتمه قئيمتي شِکِلئن اوچده بئري.


text:
اونا گؤره ده موحارئبه زاماني شاعوللا يوناتانين يانيندا اولان خالقين اَلئنده قيلينج و نئزه يوخ ائدي، بو سئلاحلار آنجاق شاعولون و اوغلو يوناتانين اَلئنده وار ائدي.


text:
بئر گون شاعولون اوغلو يوناتان اؤز سئلاحدارينا کي، جاوان ائدي، ددي: «گل او تايدا اولان فئلئسطلی‌لرئن کشئک دسته‌سئنه کِچک.» لاکئن بونو آتاسينا بئلدئرمه‌دي.


text:
شاعول گئبعا کَناريندا مئقرونداکي نار آغاجي آلتيندا اوتورموشدو. يانينداکي خالق تقرئبن آلتي يوز نفر اونلاردي.


text:
شئلودا ربّئن کاهئني، عِلي اوغلو پئنخاس اوغلو ائکابودون قارداشي اَخئطوبون اوغلو اَخئيا، اِفود گِيئنمئشدي. يوناتانين گتدئيئندن خالقين خبري يوخ ائدي.


text:
فئلئسطلی‌لرئن کشئک دسته‌سئنه گتمَک اوچون، يوناتانين کِچمَک ائسته‌دئيي کِچئدلر ائکي تئز قايانين آراسيندا ائدي. قايانين بئرئنئن آدي بوصِص، او بئرئنئن آدي دا سِنّه ائدي.


text:
يوناتان سئلاحداري جاوانا ددي: «گل بو ختنه‌سئزلرئن کشئک دسته‌سئنه کِچک، بلکه رب بئزئم اوچون بئر ائش گؤردو. چونکي آدامين آز يا دا چوخ اولماسي ربّئن قورتولوشونا مانع اولا بئلمز.»


text:
سئلاحداري اونا ددي: «اوره‌يئنده نه وارسا، ات. گت، باخ، من ده سنئن اوره‌يئنئن ائسته‌يئنه مووافئق، سن ائنه‌نَم.»


text:
اگر بئزه دِسه‌لر: "دايانين بئز سئزئن يانينيزا گلَک"، او زامان يِرئمئزده دوروب اونلارين يانينا چيخماريق.


text:
لاکئن اگر دِسه‌لر: "يانيميزا چيخين"، او زامان يِرئمئزدن دوروب اونلارين يانينا چيخاريق، چونکي رب اونلاري بئزه تسلئم ادئب و بو بئزئم اوچون علامت اولاجاق.»


text:
او زامان کي، ائکئسي ده اؤزلرئني فئلئسطلی‌لرئن کشئک دسته‌سئنه گؤرستدئلر، فئلئسطلی‌لر ددئلر: «باخ، عئبرانئلر گئزلَندئکلري دِشئکلردن چيخيرلار.»


text:
عسگرلر يوناتانا و اونون سئلاحدارينا باغيريب ددئلر: «يانيميزا چيخين، سئزه بئر شي دئيه‌جَيئک.» يوناتان سئلاحدارينا ددي: «داليمجا گل، چونکي رب اونلاري ائسرايئله تسلئم ادئب.»


text:
يوناتان، اونون دالينجا سئلاحداري، اَل و آياقلاري ائله يوخاري ديرماشديلار. يوناتان فئلئسطلی‌لري قيريب تؤکدو، آرخادان سئلاحداري دا اونلاري اؤلدوروب ائشلرئني بئتئرئردي.


text:
اوردوگاها، چؤله، بوتون خالق آراسينا وَلوَله دوشدو. کشئکچي عسگرلر و قارَت هوجومچولاري آراسينا اِله بئر اَسمَجه دوشدو کي، اِله‌ بئل بؤيوک زَلزَله اولموشدو.


text:
شاعولون بِنيامئنده اولان گئبعا شهرئنده‌کي گؤزَتچئلري باخاندا گؤردولر کي، فئلئسطلي قوشوني داغيليب اورايا-بورايا قاچير.


text:
شاعول يانيندا اولان خالقا ددي: «ائندي سايين، گؤرون بئزدن کئم يوخدور.» سايديقلاري زامان يوناتانينان سئلاحداري اولمادي.


text:
شاعول اخئيايا ددي: «تارينين سانديغيني بورايا گتئرئن.» چونکي او واختلار تارينين سانديغي ائسرايئللی‌لرئن يانيندا ائدي.


text:
شاعول کاهئن ائله دانيشارکَن، فئلئسطلی‌لرئن اوردوگاهيندان گورولتي گتدئکجه چوخاليردي، اونون اوچون ده شاعول کاهئنه ددي: «اَل ساخلا!»


text:
شاعول و يانيندا اولان بوتون خالق ييغيليب دؤيوش مِيدانينا گتدئلر. باخ، فئلئسطلی‌لردن هر بئري، قيلينجي اؤز فئلئسطلي يولداشينا چکئردي. چوخ بؤيوک بئر ائغتئشاش اولموشدو.


text:
اوّلجه‌دن فئلئسطلی‌لر طرفئنه کِچَن عئبرانئلر، فئلئسطلی‌لر ائله برابر اوردوگاها گلمئشدئلر. اونلار دا شاعولون و يوناتانين يانيندا اولان ائسرايئللی‌لر ائله بئرلَشدئلر.


text:
اِفرايئمئن داغليق بؤلگه‌سئنده گئزلَنَن بوتون ائسرايئللی‌لر ده، فئلئسطلی‌لرئن قاچديغيني اشئتدئکده، دؤيوش مِيدانيندا فئلئسطلی‌لري قووماغا باشلاديلار.


text:
ائسرايئللی‌لر او گون چوخ فئشار آلتيندا قالميشديلار. چونکي شاعول خالقا آند ائچدئرئب دِمئشدي: «آخشاما قدر دوشمنلرئمدن قئصاص آلانا قدر کئم چؤرک يِسه، لعنت اولسون!» خالقدان هچ کئم دئلئنه هچ نه وورمادي.


text:
خالق مِشه‌ده بال شانيسينا راست گلنده، شانيدان بال سوزولوردي، لاکئن هچ کس اَلئني آغزينا آپارمادي، چونکي خالق آنددان قورخوردي.


text:
لاکئن يوناتان آتاسينين خالقا آند ائچدئردئيئني اشئتمه‌مئشدي. اونا گؤره ده، اَلئنده‌کي دَيَنه‌يي اوزاديب اوجوني شاني بالينا باتيردي و اَلئني آغزينا آپاردي. و گؤزلرئنه ائشيق گلدي.


text:
او واخت جاماعات آراسيندان بئر نفر ددي: «آتان خالقا بَرک آند ائچدئرئب کي، "بو گون کئم چؤرک يِسه، اونا لعنت اولسون!""» خالق آرتيق طاقَتدن دوشموشدي.


text:
اگر بو گون دوشمنلردن اَله کچئردئلَن يمکلري خالق دويونجا يِمئش اولسايدي، گؤر نه‌لر اونلاردي! چونکي فئلئسطلی‌لرئن اؤلدورولمه‌سي ائندئيه کئمي اِله ده بؤيوک اولماييب.»


text:
خالق دوشمن مالي اوستونه دوشوب قويون-کِچئلري، اؤکوزلري، و بوزوولاري يِرئنده‌جه کَسدئلر و اونلاري قانلي-قانلي يدئلر.


text:
بونو شاعولا خبر وردئلر: «باخ، خالق اَتي قانلي-قانلي يئيه‌رَک ربّئن ضئدّئنه گوناه ادئر.» شاعول ددي: «خيانت ادئبسئز، بو گون منی بؤيوک بئر داش آلتيندا اَزئن.»


text:
شاعول سؤزونه داوام وردی: «خالقين آراسينا گدئب اونلارا ديئن: "هر کس اؤکوزوني يا دا قويونوني يانيما گتئرسئن. اونو بورادا کَسئب يِسئن. اَتي قانلي-قانلي يئيه‌رَک ربّئن ضئدّئنه گوناه اتمه‌يئن.""» بلجه بوتون خالق او گجه اؤکوزوني اؤز اَلي ائله اورايا گتئرئب کَسدي.


text:
شاعول ددي: «فئلئسطلی‌لرئن دالينجا گجه ائکَن دوشَک کي، سحر آچيلانا قدر اونلاري تالان اِدَک و اونلاردان هچ کئمي صاغ بوراخماياق.» اونا ددئلر: «گؤزونده نه خوشدور، ات». لاکئن کاهئن ددي: «گلئن بورايا، تارينين حوضورونا ياخينلاشاق.»


text:
شاعول تاريدان سوروشدو: «آيا فئلئسطلی‌لرئن دالينجا دوشوم؟ آيا اونلاري ائسرايئللی‌لره تسلئم اده‌جکسن؟» لاکئن تاري او گون اونا جاواب ورمه‌دي.


text:
شاعول ددي: «ای بوتون خالقين باشچيلاري، بورايا ياخينلاشين. آراشديريب گؤرون بو گون بو گوناه نجه باش ورئب.


text:
چونکي ائسرايئلي قورتاران، وار اولان ربّه آند اولسون، بو ائشده اوغلوم يوناتان تقصئرکار اولسا بِله، گرک اؤلومه ورئلسئن.» لاکئن خالق آراسيندان اونا جاواب ورن اولمادي.


text:
شاعول بوتون ائسرايئللی‌لره ددي: «سئز بئر طرفده، من و اوغلوم دا آيري بئر طرفده دوراق.» خالق شاعولا ددي: «گؤزونده نه خوشدور، ات.»


text:
شاعول ائسرايئلئن تاريسي ربّه ددي: «حقئقتي اوزه چيخارت!» پوشک شاعوللا يوناتانا دوشدو. خالق تمئزه چيخدي.


text:
شاعول يوناتانا ددي: «نه ادئبسن، منه بئلدئر!» يوناتان اونا ددي: «آنجاق اَلئمده اولان دَيَنه‌يئن اوجي ائله بئر آز بال دادميشام، بونا گؤره مگر اؤلمَلئ‌يَم؟»


text:
خالق شاعولا بله ددي: «ائسرايئلده بله بؤيوک قورتولوش گتئرن يوناتان مگر گرک اؤلسون؟ اصلا! وار اولان ربّه آند اولسون، اونون باشيندان بئر توک بِله، يِره دوشمَيه‌جک. چونکي بو گون او، تارينين کؤمه‌يي ائله ائش گؤردو.» بِلَجه، خالق يوناتاني خئلاص اتدي و او اؤلمه‌دي.


text:
بِلَجه، شاعول ائسرايئل اوستونده پادشاه اولاندان سونرا اطرافداکي بوتون دوشمنلرئنئن ضئدّئنه يعني موآبلي‌لارين، عَمّونلولارين، اِدوملولارين، صوبا پادشاهلارينين و فئلئسطلی‌لرئن ضئدّئنه دؤيوشدي. هانسي طرفه دؤنوردي، اونلارين باشينا بلا گتئرئردي.


text:
شاعولون اوغوللاري يوناتان، يئشوي و مِلکئشوعه ائدي. ائکي قيزيندان بؤيوکونون آدي مِرَب، کئچئيئنئن آدي دا مئکَل ائدي.


text:
شاعولون آروادينين آدي اَخئماعاص قيزي اَخئنوعَم ائدي. قوشونونون باشچيسي دا عَمئسي نِرئن اوغلو آبنِر ائدي.


text:
شاعولون عؤمري بويي فئلئسطلی‌لرئن ضئدّئنه شئدّتلي دؤيوشلر ده اولدو و او، گوجلو يا دا جَسور بئر آدام گؤرَن زامان اونو اؤز يانينا گؤتوروردي.


text:
سمويئل شاعولا ددي: "رب منی گؤندردي کي، سني اؤز خالقي ائسرايئل اوستونده پادشاه اولماق اوچون مسح ادئم. ائندي ربّئن سؤزونو اشئت.


text:
قوشونلار ربّی بله ديئر: «عَمالِقلی‌لري جزالانديراجاغام. ياديمدادير کي، نجه ائسرايئللی‌لر مئصئردن چيخان زامان، يولدا اونلارين ضئدّئنه دوردولار.


text:
ائندي گت، عَمالِقلی‌لري قير، هر شيلرئني کامئل دارماداغين ات و اونلارا حِيفئن گلمه‌سئن. کئشئدن آرواداجاق، اوشاقدان کؤرپه‌يه‌جک، اؤکوزدن قويوناجاق، دَوه‌دن اِششيه‌جک هاميسيني قير.»""


text:
شاعول خالقي چاغيردي و اونلاري طِلائمده سايدي: ائکي يوز مئن پئيادا عسگرله برابر يهودادان اون مئن نفر وار ائدي.


text:
او، قِنلی‌لره ددي: "گدئب عَمالِقلی‌لردن آيريلين کي، سئزي ده اونلارلا برابر قيرماييم. چونکي ائسرايئل اؤولادلاري مئصئردن چيخان زامان سئز اونلارا مهرئبانليق اتدئنئز.» بلجه قِنلی‌لر عَمالِقلی‌لردن آيريلديلار.


text:
آمّا شاعول و خالق اَگَگه و عَمالِقلی‌لرئن لاپ ياخشي قويونلارينا، اؤکوزلرئنه، کؤکَلدئلمئش حيوانلارينا، قوزولارينا و ياخشي شيلرئن هاميسينا حيفي گلئب کامئل محو اتمک ائستمه‌دئلر. کامئل محو اولونان فايداسيز و دَيَرسئز شيلر ائدي.


text:
"شاعولو پادشاه اتدئيئمه پشمان اولدوم. چونکي او منئم داليمجا گلمکدن دؤنوب، سؤزلرئمي يرئنه يتئرمه‌يئبدئر."" سمويئل قضبلَندي و بوتون گجه‌ني ربّه فغان اتدي.


text:
سحر اِرکَن دوردو کي، شاعوللا گؤروشسون. آمّا اونا بله خبر وردئلر: "شاعول کَرمِله گلدي و اؤزونه يادبود بئر سوتون قوياندان سونرا دؤنوب، ائره‌لئده‌کي گئلگالا اِندي."


text:
شاعول ددي: "اونلاري عَمالِقلی‌لردن گتئرئبلر. چونکي خالق قويون-کچئلرئن و اؤکوزلرئن لاپ ياخشيسيني ساخلادي کي، سنئن تارين ربّه قوربان اتسئنلر. لاکئن قالانلاريني کامئل يوخ اتدئک."


text:
او واخت سمويئل شاعولا ددي: "دايان، قوي کِچَن گجه ربّئن منه ددئکلرئني سنه ديئم."" شاعول ددي: "دانيش."


text:
سمويئل ددي: "سن اؤز گؤزونده کئچئک اولدوغون حالدا، مگر ائسرايئل قبئله‌لرئنئن باشچيسي اولمادين؟ مگر رب سني ائسرايئل اوستونه پادشاه مسح اتمه‌دي؟


text:
رب سني وظئفه اوچون گؤندرئب ددي: «گت و گوناهکارلاري، بو عَمالِقلی‌لري کامئل محو ات. اونلاري قيريب قورتارانا قدر اونلارلا ووروش.»


text:
بس نه اوچون ربّئن سؤزوندن ائطاعت اتمه‌دئن، تالانا گئرئشدئن و ربّئن گؤزونده پئس ساييلان ائشي گؤردون؟""


text:
شاعول سمويئله ددي: "من ربّئن سؤزوندن ائطاعت اتدئم و ربّئن منی گؤندردئيي وظئفه‌يه گتدئم. عَمالِق پادشاهي اَگَگي بورايا گتئرمئشم، عَمالِقلی‌لري ده کامئل محو اتمئشم.


text:
لاکئن خالق تالان ماليندان قويون-کچئلري و اؤکوزلري، محو ادئلمه‌يه وقف اولونانلاردان لاپ ياخشيسيني گؤتوردو کي، گئلگالدا سنئن تارين ربّه قوربان اتسئن."


text:
سمويئل ددي: "ربّئن نَدَن خوشو گلر، سؤزونون ائطاعت اولماسيندان يا يانديرما قورباني و آيري قوربانلاردان؟ باخ ائطاعت اتمک قورباندان، قولاق آسماق قوچلارين پئيئندن داها ياخشي‌دير.


text:
چونکي عاصئلئک فالچيليغا برابر گوناهدير، عئنادکارليق دا بوت‌پَرَستلئک تقصئرئنه برابردئر. ائندي کي، سن ربّئن سؤزونو ردّ ادئبسن، او دا سني پادشاهليقدان ردّ ادئب."


text:
او واخت شاعول سمويئله ددي: "گوناه اتمئشم. دوغرودان دا ربّئن امرئني و سنئن سؤزلرئني پوزموشام، چونکي خالقدان قورخوب اونلارين سؤزونه قولاق آسميشام.


text:
سمويئل شاعولا ددي: "من سنئنله گری قاييتماياجاغام، چونکي سن ربّئن سؤزونو ردّ ادئبسن. اونا گؤره رب ده سني ائسرايئل اوستونده پادشاه اولماقدان ردّ ادئب."


text:
سمويئل اونا ددي: "بو گون رب ده سندن ائسرايئل پادشاهليغيني بو جور ييرتيب و سندن ياخشي اولان قونشونا ورئب.


text:
ائسرايئلئن عئزّتي اولان يالان دِمَز و فئکرئني دَيئشمَز. چونکي او، ائنسان ديئل کي، فئکرئني دَيئشسئن."


text:
شاعول ددي: "گوناها باتديم. خاهئش ادئرم، ائندي خالقيمين آغساقّاللاري و ائسرايئل موقابئلئنده منه حؤرمت ات و منئمله بئرلئکده گری قاييت کي، تارين ربّه پرستئش اِدئم."


text:
سونرا سمويئل ددي: "عَمالِق پادشاهي اَگَگي بورايا، منئم يانيما گتئرئن."" اَگَگ اونون يانينا بَشّاش گلدي. اَگَگ اؤز-اؤزونه ديئردي: "يقئن کي، اؤلومون آجيليغي کچئب گدئب."


text:
سمويئل ددي: "سنئن قيلينجين آروادلاري نجه اؤولادسيز قويوب، سنئن آنان دا آروادلار آراسيندا بلجه اؤولادسيز قالاجاق."" سمويئل گئلگالدا، ربّئن حوضوروندا اَگَگي دوغرادي.


text:
سمويئل اؤلَنه قدر داها شاعولو گؤرمه‌دي، چونکي شاعول اوچون ماتم توتموشدو. رب شاعولو ائسرايئلئن پادشاهي اتدئيئنه پشمان اولموشدو.


text:
رب سمويئله ددي: "ائندي کي، شاعولو ائسرايئل اوستونده پادشاه اولماقدان ردّ اتمئشم، نه واختا قدر اونون دردئني چکه‌جکسن؟ ياغ بوينوزونو ياغلا دولدور و گت. سني بِيت‌لِخِملي يَسّه‌نئن يانينا گؤندره‌جيم. چونکي اونون اوغوللاري آراسيندان اؤزوم اوچون پادشاه تعيئن اتمئشم."


text:
لاکئن سمويئل ددي: "نجه گده‌ بئله‌رم؟ شاعول اشئتسه، منی اؤلدورَر."" رب ددي: "اؤزونله بئر بوزوو گؤتوروب ده: «ربّه قوربان کسمک اوچون گلمئشم.»


text:
يَسّه‌ني ده قوربان مراسئمئنه دعوت ات، و سونرا نه اده‌جيئني سنه بئلدئره‌‌رم. سنه دئيه‌جيئم آدامي منئم اوچون مسح اِدَرسن."


text:
سمويئل ربّئن ددئيي کئمي ادئب بِيت‌لِخِمه گلدي. شهرئن آغساقّاللاري اونو تئتره‌يه‌رک پئشواز اتدئلر و سوروشدولار: "بو گلئشئن آيا خيئردئر؟""


text:
او جاواب وردی: "بلی، خيئردئر. ربّه قوربان کسمک اوچون گلمئشم. اؤزونوزو تقدئس ادئن و منئمله برابر قوربان مراسئمئنه گلئن."" سمويئل يَسّه ائله اوغوللاريني دا تقدئس ادئب اونلاري دا قوربان مراسئمئنه دعوت اتدي.


text:
لاکئن رب سمويئله ددي: "اونون گؤرونوشونه و اوجا بويونا باخما، من اونو ردّ اتمئشم. اونا گؤره کي، رب ائنسانين گؤردويو کئمي گؤرمَز، چونکي ائنسان ظاهئره، رب آمّا اوره‌يه باخار."


text:
او زامان يَسّه اَبئنادابي چاغيردي و اونو سمويئلئن حوضوروندان کچئرتدي. سمويئل ددي: "رب بونو دا سچمه‌‌يئب."


text:
بلجه يَسّه اوغلانلارينين يدّئسئني ده سَمويئلئن قاباغيندان کچئرتدي. آمّا سمويئل يَسّه‌يه ددي: "رب بونلاري سچمه‌يئب."


text:
سونرا يَسّه‌دن سوروشدو: "اوغلانلارينين هاميسي بودور؟" يَسّه جاواب وردی: "لاپ کئچئيي ده وار، لاکئن ائندي قويون اوتارير."" سمويئل يَسّه‌يه ددي: "داليسيجا آدام گؤندر و اونو دا بورايا گتئر. چونکي او بورايا گلمَسه، بئز سوفره‌يه اوتورماياجاغيق."


text:
يَسّه آدام گؤندرئب اونو ائچَري گتئرتدي. اوغلان آل‌ياناق، گؤزلري گؤزل، ظاهئري ده ياراشيقلي ائدي. رب سمويئله ددي: "دور، اونو مسح ات، چونکي سِچئلمئش بودور."


text:
سمويئل ياغ بوينوزونو گؤتوروب قارداشلاري آراسيندا اونو مسح اتدي و او گوندن ربّئن روحو قووّتله داوودون اوستونه اِندي. سونرا سمويئل قالخيب رامايا گتدي.


text:
ای آغاميز، قاباغيندا اولان قوللارينا امر ات کي، ياخشي چنگ چالان بئر آدام آختارسينلار. تارينين گؤندردئيي شر روح سنئن اوستونه گلن زامان او چنگ چالار، سن ده روحلانارسان."


text:
جاوان نؤکرلردن بئري جاواب وردی: "من گؤرموشم کي، بِيت‌لِخِملي يَسّه‌نئن اوغلو ياخشي چنگ چالير. او، ائگئد، جسور دؤيوشچو، حئکمتله دانيشان، ياراشيقلي بئر اوغلاندير و رب اونونلادير."


text:
يَسّه بئر اِششه‌يه چؤرک، بئر تولوق شراب، بئر کچي بالاسي يوکله‌دي و اوغلو داوودون اَلي ائله شاعولا گؤندردي.


text:
داوود شاعولون يانينا گلدي و اونون قوللوغوندا دوردو. داوود شاعولون چوخ خوشونا گلدي و اونو اؤز سئلاحداري اتدي.


text:
سونرا شاعول يَسّه‌نئن يانينا آدام گؤندرئب ددي: "خاهئش ادئرم، قوي داوود يانيمدا قالسين، چونکي او، گؤزومده لوطف تاپيب."


text:
بلجه هر دفه تارينين گؤندردئيي شر روح شاعولا گلن زامان، داوود چنگ گؤتوروب چالاردي، شاعول ساکئتله‌شَردي، ياخشي اولاردي و شر روح اوندان آيريلاردي.


text:
فئلئسطلی‌لر موحارئبه اوچون قوشونلاريني ييغيب يهودانين سوکو شهرئنده جَملَشدئلر. و اِفِس‌دَمئمده اوردوگاه قوردولار کي، سوکولا عَزِقا شهري آراسيندادير.


text:
شاعوللا ائسرايئللی‌لر ييغيليب اِلا دره‌سئنده اوردوگاه قوردولار و فئلئسطلی‌لرئن ضئدّئنه دؤيوش اوچون دوزولدولر.


text:
فئلئسطلی‌لر بئر تپه‌نئن اوستونده، ائسرايئللی‌لر ده او بئري تپه‌ده دايانميشديلار، آرالاريندا دره وار ائدي.


text:
گَت شهرئندن اولان گوليات آدلي بئر قهرمان فئلئسطلی‌لرئن اوردوگاهيندان ائره‌لي چيخدي. اونون بويو آلتي قول‌آچ بئر قاريش ائدي.


text:
نئزه‌سئنئن تاختاسي توخوجو دَزگاهينين تئري کئمي ائدي، اونون دمئر اوجو دا آلتي يوز شِکِل آغيرليغيندا ائدي. سئپر داشييان سئلاحداري دا اونون قاباغيندا گدئردي.


text:
گوليات ائسرايئل فوجلارينين موقابئلئنده دايانيب قيشقيرا-قيشقيرا ددي: "نئيه دؤيوشه چيخيب دوزولوبسونوز؟ مگر من فئلئسطلي، سئز ده شاعولون قوللاري ديئلسئنئز؟ آرانيزدان بئر کئشي سچئن، قويون يانيما گلسئن.


text:
اگر منئمله ووروشا بئلئب منی اؤلدورسه، اوندا بئز سئزه قول اولاريق، يوخ اگر من اونو ووروب اؤلدورسَم، اوندا سئز بئزه قول اولوب قوللوق اده‌جکسئنئز."


text:
فئلئسطلي گئنه ددي: "بو گون من ائسرايئل فوجلارينا ميدان اوخويارام. منئم قاباغيما تک‌به‌تک ووروشماق اوچون بئر کئشي چيخاردين!""


text:
داوود يهودانين بِيت‌لِخِم شهرئندن اولان يَسّه آدلي بئر اِفراتلينين اوغلو ائدي. يَسّه‌نئن سکّئز اوغلو وار ائدي. شاعولون دؤورونده يَسّه قوجاليب ياشلانميشدي.


text:
اونون اوچ بؤيوک اوغلو شاعولون دالينجا دؤيوشه گتمئشدئلر. دؤيوشه گدن اوچ اوغلونون آدي بله ائدي: ائلک دوغولاني اِلئآب، ائکئنجئسي اَبئناداب و اوچونجوسو شَمّا.


text:
بئر گون يَسّه، اوغلو داوودا ددي: "ائندي قارداشلارين اوچون بو بئر اِفا قووورغا و اون کؤمبه چؤره‌يي گؤتور، اوردوگاها، قارداشلارينين يانينا تَلَسئک گت.


text:
بو اون تئکه پِندئري ده مئنباشي اوچون گؤتور، اوندان قارداشلارينين حال-احواليني سوروش و منه اونلاردان بئر خبر گتئر."


text:
داوود سحر تزدن دوروب قويونلاريني چوبانا تاپشيردي و يَسّه‌نئن بويوردوغو کئمي ارزاقلاري گؤتوروب گتدي. او، اوردوگاها گلن زامان قوشون دؤيوش ميدانينا چيخيردي و نعره چکه‌رک دؤيوشه دوزولوردو.


text:
داوود گتئردئيي شيلري لوازئمات کشئکچئسئنه وردی و اؤزو جبهه‌يه قاچدي و قارداشلارينين يانينا گلئب اونلاري سالاملادي.


text:
داوود اونلارلا صؤحبت اِدَرکَن، فئلئسطلی‌لرئن گَت شهرئندن اولان گوليات آدلي قهرمان، اؤز فوجلارينين آراسيندان ائره‌لي چيخيب گئنه اوّلکي کئمي سؤزلر ددی. داوود بونلاري اشئتدي.


text:
ائسرايئللی‌لر ددئلر: "قاباغا چيخان بو آدامي گؤرورسونوز؟ دوغرودان دا، او، ائسرايئله ميدان اوخوماغا چيخير. کئم اونو اؤلدورسه، پادشاه اونو وار-دؤولته چاتديراجاق، قيزيني اونا وره‌جک و آتاسينين عايئله‌سئني ائسرايئلده‌کي ورگئدن آزاد اده‌جک."


text:
داوود يانينداکي آداملارلا دانيشيب ددي: "بو فئلئسطلئني اؤلدوروب ائسرايئلي بو خجالتدن قورتاران آداما نه ادئله‌جک؟ چونکي بو ختنه‌سئز فئلئسطلي کئمدئر کي، وار اولان تارينين قوشونلارينا ميدان اوخوسون؟""


text:
داوود آداملارلا دانيشارکَن، لاپ بؤيوک قارداشي اِلئآب اونون سَسئني اشئتدي و قضبدن آلوولانيب ددي: "سن نئيه آشاغي اِنئبسن؟ چؤلده‌کي بئر نچه قويونوموزو کئمه تاپشيريبسان؟ بئلئرم، سنئن تکَبّوروندن و‌ اوره‌يئنئن پئس نئيّتئندن خبرئم وار، چونکي بورايا دؤيوشه تاماشا اتمک اوچون گلئبسن."


text:
داوود اورادان دؤنوب آيري بئرئندن سوروشدو و خالق اونا گئنه ده اوّلکي کئمي جاواب ورئب هَمن سؤزلري ددی.


text:
داوود شاعولا ددي: "بو آدامدان اؤتري هچ کئم اوره‌يئني اوزمه‌سئن. سنئن قولون گدئب او فئلئسطلي ائله ووروشاجاق."


text:
شاعول داوودا ددي: "بو فئلئسطلي ائله ووروشماغا سنئن گوجون چاتماز، چونکي سن حله جاوانسان، او آمّا جاوانليغيندان دؤيوشچودور."


text:
داوود شاعولا ددي: "سنئن قولون آتاسينين قويونلاريني اوتاريردي. آصلان يا دا آيي گلئب سورودن بئر قوزو گؤتورَنده


text:
من اونون دالينجا گدئب اونا هوجوم اِدَردئم و قوزونو آغزيندان قورتارارديم. اگر اوستومه آتيلاردي، من بوغازينين توکلرئندن توتاراديم و يره چيرپيب اؤلدورَردئم.


text:
بو قولون هم آصلان، هم ده آيي اؤلدوروب، بو ختنه‌سئز فئلئسطلي ده اونلاردان بئري کئمي اولاجاق، چونکي او، وار اولان تارينين فوجلارينا ميدان اوخويوب."


text:
داوود سؤزونه داوام وردی: "منی آصلان پنجه‌سئندن، آيي پنجه‌سئندن قورتاران رب بو فئلئسطلي‌نئن ده اَلئندن قورتاراجاق."" شاعول داوودا ددي: "گت، رب سنه يار اولسون!""


text:
داوود بو زئرِهئن اوستوندن قيلينج تاخيب يِرئمَيه چاليشدي، چونکي اونا آليشماميشدي. سونرا داوود شاعولا ددي: "بونلارا آليشماديغيم اوچون يِرئيه بئلمئرم."" و اونلاري اَينئندن چيخارتدي.


text:
اَلئنه دَيَنه‌يئني گؤتوروب، چايدان اؤزونه بش هامار داش سچدي و اونلاري اوستونده‌کي چوبان تورباسينين جئبئنه قويوب اَلئنده ساپاند، فئلئسطلئيه ياخينلاشدي.


text:
فئلئسطلي داوودا ددي: "مگر من ائتَم کي، اوستومه دَيَنَکلرله گلئرسن."" فئلئسطلي اؤز آللاهلاري ائله داوودو لعنتله‌دي،


text:
او واخت داوود فئلئسطلئيه ددي: "سن منئم اوستومه قيلينج، نئزه و مئزراقلا گلئرسن، لاکئن من سنئن اوستونه سؤيدويون ائسرايئل فوجلارينين تاريسي قوشونلار ربّئن آدي ائله گلئرَم.


text:
بو گون رب سني منه تسلئم اده‌جک و من سني اؤلدوره‌جيم. باشيني بدنئندن آييراجاغام. بو گون فئلئسطلي قوشونونون لِشلرئني گؤيده‌کي قوشلارا و يرده‌کي حيوانلارا وره‌جيم کي، بوتون دونيا بئلسئن کي، ائسرايئلده بئر تاري وار.


text:
بوتون بو جاماعات دا بئله‌جک کي، رب قيلينج يا دا نئزه ائله خئلاص اتمَز، چونکي بو دؤيوش ربّئندئر و او سئزي بئزئم اَلئمئزه وره‌جک."


text:
فئلئسطلي داوودون قاباغينا چيخماق اوچون دوروب ياخينلاشاندا، داوود جَلد اونو قاباقلاييب فئلئسطلي فوجلارينا طرف قاچدي.


text:
داوود اَل آتيب تورباسيندان بئر داش گؤتوردو، ساپاندلا فيرلاديب فئلئسطلي‌نئن آلنيندان ووردو. داش اونون آلنينا باتدي و او، اوزو اوسته يره ييخيلدي.


text:
داوود فئلئسطلئني بئر ساپاند، بئر داشلا مغلوب اتدي و اونو ووروب اؤلدوردو. داوودون اَلئنده هچ قيلينج يوخ ائدي.


text:
او قاچيب بو فئلئسطلي‌نئن اوستوده دوردو. فئلئسطلي‌نئن قيلينجي گؤتوردو، قينيندان چکئب اونو اؤلدوردو و بو قيلينجلا اونون باشيني کَسدي. فئلئسطلی‌لر اؤز قهرمانلارينين اؤلدورولدويونو گؤرنده قاچديلار.


text:
ائسرايئللی‌لرله يهودالي‌لار دا قالخيب نعره چکدئلر و فئلئسطلی‌لري گَتئن گئرئشئنه و عِقرونون دروازالارينا چاتانا قدر قوودولار. فئلئسطلی‌لردن اؤلَنلر شَعه‌رئم يولو بويو گَتئن و عِقرونا قدر يره سَرئلمئشدئلر.


text:
شاعول داوودون فئلئسطلي‌نئن ضئدّئنه چيخديغيني گؤرَن زامان، قوشون باشچيسي آبنِره ددي: "آبنِر، بو جاوان کئمئن اوغلودور؟" آبنِر ده ددي: "پادشاه صاغ اولسون، بئلمئرم."


text:
داوود گولياتي اؤلدوروب قاييداندان سونرا، آبنِر اونو گؤتوروب شاعولون حوضورونا گتئردي. فئلئسطلي‌نئن باشي اونون اَلئنده ائدي.


text:
شاعول اوندان سوروشدو: "ای جاوان، کئمئن اوغلوسان؟" داوود جاواب وردی: "قولون بِيت‌لِخِملي يَسّه‌نئن اوغلويام."


text:
داوود شاعوللا صؤحبتئني قورتارميشدي کي، يوناتانين قلبي داوودون قلبئنه باغلاندي و يوناتان اونو اؤز جاني کئمي سِودي.


text:
بلجه داوود شاعولون گؤندردئيي هر يره گدئردي، و او اوغور قازانيردي. شاعول داوودو دؤيوشچولرئنئن باشچيسي اتدي و بو هم خالقين، هم ده شاعولون اعيانلارينين گؤزونه خوش گؤروندو.


text:
داوود فئلئسطلي گولياتي اؤلدوروب قاييداندا، عسگرلر گری گلرکن، ائسرايئلئن بوتون شهرلرئندن آروادلار دفلر و جوربه‌جور موسئقي آلَتلرله شَنلئک ماهنيسي اوخوياراق و اويناياراق چيخيرديلار کي، شاعول پادشاهي پئشواز اتسئنلر.


text:
شاعول بوندان چوخ قضبلَندي، چونکي بو سؤز اونون خوشونا گلمه‌دي و ددي: "داوود اوچون اون مئنلري، منئم اوچون آنجاق مئنلري ديئرلر. آيري داها نه وار، تَکجه پادشاهليق قالدي کي، اونا ورئلسئن؟""


text:
او گونون صاباحي تارينين طرفئندن شر روح شاعولون اوستونه قووّتله گلدي و او، اِوئنئن اورتاسيندا دَلي حالينا دوشدو. داوود دا هر گون اتدئيي کئمي، گئنه ده اَلئنده چنگ چاليردي. شاعولون اَلئنده بئر نئزه وار ائدي.


text:
شاعول "داوودو بو نئزه ائله دووارا ياپيشديريم" دوشونوب، نئزه‌ني آتدي. لاکئن داوود اونون قاباغيندان ائکي دفه کنارا چکئلدي.


text:
اونا گؤره ده شاعول اونو اؤز يانيندان اوزاقلاشديريب مئنباشي اتدي و داوود خالقي دؤيوشه آپاريب-گتئرميه باشلادي.


text:
او واخت شاعول داوودا ددي: "باخ، بودور بؤيوک قيزيم مِرَب، اونو سنه اَره وره‌جيم. آنجاق سن منئم خاطئرئم اوچون جسور اول و ربّئن دؤيوشلرئني آپار."" چونکي بله دوشوندو: "قوي منئم اَلئم يوخ، فئلئسطلی‌لرئن اَلي اونون ضئدّئنه اولسون."


text:
داوود شاعولا ددي: "مگر من کئمَم کي؟ جانيمين نه دَيَري وار؟ يا دا ائسرايئلده آتامين نسلی کئمدئر کي، پادشاها کوره‌کَن اولوم؟""


text:
شاعولون او بئري قيزي مئکَل داوودا وورولموشدو. بو خبري شاعولا چاتديرديلار و بو اونون گؤزونده خوش گؤروندو.


text:
شاعول دوشوندو: "داوودا مئکَلي ورئم کي، بو اونا بئر تله اولسون. قوي فئلئسطلی‌لرئن اَلي داوودون ضئدّئنه اولسون."" اونا گؤره ده داوودا ددي: "بو گون منه کوره‌کن اولماغا گئنه فورصتئن وار."


text:
سونرا اعيانلارينا امر اتدي: "داوودا گئزلئجه ديئن: «باخ پادشاهين سندن خوشو گلئر و بوتون اعيانلاري دا سني سِوئر؛ گل ائندي پادشاها سن کوره‌کَن اول.»""


text:
شاعولون اعيانلاري بو سؤزلري داوودا اشئتدئرَنده، او ددي: "مگر پادشاها کوره‌کن اولماق سئزئن گؤزونوزه کئچئک گلئر، هم ده من کي، کاسيب و اَهَمئيّتسئز بئر آدامام؟""


text:
او واخت شاعول ددي: "داوودا دئيَرسئنئز: «پادشاه سندن باشليق پولو ائسته‌مئر. آنجاق پادشاهين دوشمنلرئندن قئصاص آلماق اوچون يوز فئلئسطلي‌نئن ختنه دَرئسئني ائسته‌يئر.»" شاعول بونو قوراشديرميشدي کي، داوودو فئلئسطلی‌لرئن اَلي ائله هلاک اتسئن.


text:
شاعولون اعيانلاري بو سؤزلري داوودا چاتديرديلار و پادشاهين کوره‌کني اولماق اونون گؤزونده خوش گؤروندو. تعيئن اولونان گونلر حله باشا چاتماميش،


text:
داوود قالخيب آداملاري ائله گتدي و فئلئسطلی‌لردن ائکي يوز کئشئني اؤلدوردو. پادشاهين کوره‌کني اولماق اوچون داوود اونلارين ختنه دَرئلرئني گتئردي و اونلاري تام سايدا پادشاها وردئلر. شاعول قيزي مئکَلي داوودا اَره وردی.


text:
فئلئسطلی‌لرئن باشچيلاري دؤيوشه چيخيرديلار. اونلار هر دفه دؤيوشه چيخاندا، داوود شاعولون اعيانلارينين هاميسيندان داها چوخ باشاريلي اولوردو. بونا گؤره ده اونون آدي چوخ شؤهرَتلَنمئشدي.


text:
شاعول، اوغلو يوناتانا و بوتون اعيانلارينا تاپشيردي کي، داوودو اؤلدورسونلر. لاکئن شاعولون اوغلو يوناتانين داووددان چوخ خوشو گلئردي.


text:
يوناتان داوودا خبر ورئب ددي: "آتام شاعول سني اؤلدورمک ائسته‌يئر. اونا گؤره خاهئش ادئرم، سحره قدر اؤزونو قورو. گئزلَنه بئله‌جيئن بئر يِر تاپ، گئزلَن.


text:
من ده چؤلده، سنئن گئزلَندئيئن يره گلئب آتامين يانيندا دايانارام و سنئن حاقّيندا اونونلا دانيشارام. اگر بئر شي گؤرسَم، سنه خبر وره‌رم."


text:
يوناتان آتاسي شاعولا داوودو تعرئفله‌يئب ددي: "پادشاه، قولو داوودون ضئدّئنه گوناه اتمه‌سئن، چونکي او سنئن ضئدّئنه هچ واخت گوناه اتمه‌يئب و اونون ائشلري سنئن اوچون چوخ خيئرلي اولوب.


text:
او، جا‌نيني اَلئنه آليب گولياتي اؤلدوردو و رب بوتون ائسرايئله بؤيوک قَلَبه قازانديردي. بونو سن ده گؤروب سِوئندئن. داوودو بوش يره اؤلدورمکله نه اوچون ناحاق قان تؤکوب گوناه ادئرسن؟""


text:
يوناتان داوودو چاغيردي و بوتون بو سؤزلري اونا خبر وردی. سونرا او، داوودو شاعولون يانينا گتئردي و داوود اوّلکي کئمي شاعولون قوللوغوندا دوردو.


text:
تزه‌دن موحارئبه باشلاندي. داوود قالخيب فئلئسطلی‌لرئن ضئدّئنه ووروشدو، اونلاري بؤيوک بئر شکئلده قيريب مغلوب اتدي. فئلئسطلی‌لر داوودون قاباغيندان قاچديلار.


text:
شاعول اَلئنده نئزه اِوده اوتورموشدو، ربّئن طرفئندن شر بئر روح اونون اوستونه اِندي. داوود چنگ چاليردي.


text:
شاعول داوودو نئزه ائله دووارا ياپيشديرماغا چاليشدي، لاکئن داوود شاعولون قاباغيندان قاچدي، نئزه دووارا ياپيشدي. داوود او گجه قاچيب جا‌نيني قورتاردي.


text:
شاعول داوودون اِوئنه آداملار گؤندردي کي، اونو گودوب سحر واختي اؤلدورسونلر. آمّا داوودون آروادي مئکَل بونو داوودا خبر ورئب ددي: "اگر بو گجه جا‌نيني قورتارماياسان، صاباح اؤلومه ورئله‌جکسن."


text:
مئکَل عايئله بوتونو گؤتوروب ياتاغا اوزاتدي و باشينا توکلي کچي دَرئسي کچئردئب اوستونو پالتارلا اؤرتدو.


text:
سونرا شاعول داوودو گؤرمک ائسته‌دي. اونون اوچون آيري آداملار گؤندرئب ددي: "اونو ياتاغي ائله يانيما گتئرئن کي، اؤلدوروم."


text:
شاعول مئکَله ددي: "نئيه منی بله آلداديب دوشمنئمي بوراخدين کي، قورتولسون؟" مئکَل شاعولا جاواب وردی: "داوود منه ددی کي، منی بوراخ، گدئم! آخي نئيه سني اؤلدوروم؟""


text:
داوود قاچيب قورتولدو و رامايا، سمويئلئن يانينا گلدي و شاعولون اونا اتدئيي بوتون شيلري سمويئله ددی. داوود و سمويئل نايوتا گدئب اورادا قالديلار.


text:
شاعول داوودو توتماق اوچون اورايا آداملار گؤندردي. آداملار سمويئلئن باشچيليغي آلتيندا پيغمبرلر دسته‌سئنئن پيغمبرلئک اتدئيئني گؤردولر. او واخت بو آداملارين دا اوستونه تارينين روحو اِندي و اونلار دا پيغمبرلئک اتمه‌يه باشلاديلار.


text:
بونو شاعولا خبر وردئلر، او آيري آداملار گؤندردي و اونلار دا پيغمبرلئک اتدئلر. شاعول اوچونجو دفه گئنه آداملار گؤندردي، اونلار دا پيغمبرلئک اتدئلر.


text:
آخيردا اؤزو رامايا گتدي و سِکودا اولان بؤيوک قويونون يانينا گلئب اوراداکي‌لاردان سوروشدو: "سمويئل و داوود هاراداديرلار؟" بئر نفر ددي: "باخ، رامانين نايوتوندا."


text:
شاعول راماداکي نايوتدا گِدنده، اونون دا اوستونه تارينين روحو اِندي و رامه‌ده‌کي نايوتا چاتانا قدر پيغمبرلئک ادئب گتدي.


text:
سونرا او دا، پالتاريني سويونوب سمويئلئن قاباغيندا پيغمبرلئک اتدي و گلئب بوتون او گونو و گجه‌ني لوت يره سَرئلدي. بونا گؤره دئر ده کي، ديئرلر: "مگر شاعول دا پيغمبرلرئن سيراسيندادير؟""


text:
داوود راماداکي نايوتدان قاچدي و گلئب يوناتاندان سوروشدو: "مگر من نه اتمئشم؟ تقصئرئم ندئر؟ آتانين ضئدّئنه نه گوناهيم وار کي، جانيمين قصدئنه دوروب؟""


text:
يوناتان اونا جاواب وردی: "ائراق اولسون! سن اؤلمَيه‌جکسن. باخ، آتام منه دِمه‌مئش هچ بئر ائش گؤرمَز، ائستر بؤيوک اولسون، ائستر کئچئک. اونا گؤره ده نه اوچون آتام مندن بو ائشي گئزلَتسئن؟ بله شي اولا بئلمز!""


text:
داوود گئنه آند ائچئب ددي: "آتان ياخشي بئلئر کي، من سنئن گؤزونده لوطف تاپميشام. اونا گؤره ديئب: «قويمايين يوناتان بونو بئلسئن، يوخسا ناراحات اولار.» لاکئن وار اولان ربّه و جانينا آند اولسون، منئمله اؤلوم آراسيندا، حقئقتن، آنجاق بئر قَدَم وار."


text:
داوود يوناتانا ددي: "صاباح تزه آي مراسئمئدئر و قطعن پادشاهلا يِمَيه اوتورمالي‌يام. لاکئن سن منه اوچونجونون آخشاميناجاق ائجازه ور، گدئب چؤلده گئزله‌نئم.


text:
اگر آتان منئم يوخلوغومو آنلاسا، او واخت دِه کي، داوود اؤز شهري بِيت‌لِخِمه دَيمَک اوچون مندن ائجازه ائسته‌دي. چونکي اورادا بوتون عايئله‌سئنئن ائلّئک قورباني وار.


text:
اگر دِسه: «لاپ ياخشي.» دِمَلي سنئن قولون سالاماتدير، يوخ، اگر قضبلَنسه، اوندا او منه پئسلئک اتمک نئيّتئنده‌دئر.


text:
بونا گؤره بو قولونا خيئرخاهليق ات، چونکي قولونو اؤزونله ربّئن عهدئنه سالدين. لاکئن اگر منئم تقصئرئم وار، اِله سن اؤزون منی اؤلدور، نه اوچون منی آتانين يانينا آپاراسان؟""


text:
يوناتان ددي: "اصلا، بو سنئن باشينا گلمَز! آتامين سنه پئسلئک اتمک نئيّتئنده اولدوغونو بئلسَيدئم، سنه مگر خبر ورمَزدئم؟""


text:
سونرا يوناتان داوودا ددي: "ائسرايئلئن تاريسي رب شاهئد اولسون! صاباح و يا او بئرئسي گون بو واختلاراجاق من آتامدان فئکرئني اؤيرَنمئش اولارام. اَگَر، حقئقتن، داوودون ضئدّئنه فئکري ياخشي اولسا، مگر بو خبري سنه چاتديرمارام؟


text:
يوخ، اگر آتامين خوشونا بو گلسه کي، سنه پئسلئک اتسئن و من بونو سنه بئلدئرمه‌سَم کي، سالامات چيخيب گده‌سن، رب يوناتانا بِله‌سئني و بوندان بَتَرئني اتسئن. رب نجه آتاملا اولوب، سنئنله ده اِله اولسون.


text:
اوچ گون قالاندان سونرا، تزدن بورا اِنَرسن و اوّل گئزلَندئيئن يره گلئب «اِسِل» داشينين يانيندا اوتورارسان.


text:
سونرا «گت اوخلاري تاپ» دِئيب بئر اوشاق گؤندره‌رم باخ، اگر اوشاغا مخصوصَن دِسَم کي: «اوخلار سنئن بو يانيندادير، گت اونلاري اورادان گؤتور.» يانيما گل، چونکي سنئن اوچون سالاماتليقدير و وار اولان ربّه آند اولسون، هچ بئر شي يوخدور.


text:
همئشه‌کي کئمي پادشاه اؤز يرئنده، دووارين يانيندا اوتوردو. يوناتان آياغا قالخدي و آبنِر شاعولون يانيندا اوتوردو. آمّا داوودون يري بوش ائدي.


text:
شاعول او گون بئر سؤز دِمه‌دي، چونکي دوشونوردو: "داوودون باشينا بئر شي گلمئش اولمالي، طاهئر ديئل، حَتمن طاهئر ديئل."


text:
او گونون صاباحيسي يعني تزه آي مراسئمئنئن ائکئنجي گونو داوودون يري گئنه ده بوش ائدي. اونون اوچون شاعول اوغلو يوناتاندان سوروشدو: "نه اوچون يَسّه‌نئن اوغلو نه دونَن، نه ده بو گون يِمَيه گلمه‌يئب؟""


text:
منه ددي: «خاهئش ادئرم، ائجازه ور گدئم، چونکي شهرده عايئله‌مئزئن قورباني وار. بؤيوک قارداشيم منه امر ادئب کي، اورادا اولوم. اگر ائندي گؤزونده لوطف تاپميشام، خاهئش ادئرم، منی بوراخ، گدئم قارداشلاريملا گؤروشوم.» بونا گؤره ده پادشاهين سوفره‌سئنه گله بئلمه‌يئب."


text:
يوناتانين ضئدّئنه شاعولون قضبي آلوولاندي و اونا ددي: "ای خيانتکار و اَيري آروادين اوغلو! يَسّه‌نئن اوغلو داوودون طَرفدارليغيني اتمه‌يئندن مگر خبرئم يوخدور؟ بو هم سنه، هم ده سني دوغوران آنانا بي‌آبيرچيليقدير.


text:
نه قدر کي يَسّه‌نئن اوغلو يِر اوزونده ياشايير، نه سن برقرار اولاجاقسان، نه ده پادشاهليغين. ائندي آدام گؤندر، و اونو يانيما گتئرت، چونکي او اؤلوم جزاسينا لايئقدئر."


text:
شاعول يوناتاني اؤلدورمک اوچون نئزه آتدي. او واخت يوناتان باشا دوشدو کي، آتاسي، داوودو اؤلدورمک نئيّتئنده‌دئر.


text:
يوناتان آلوولانان قضبله سوفره اوستوندن قالخدي. تزه آيين ائکئنجي گونونده يمک يِمه‌دي، چونکي آتاسينين داوودا نامردلئک اتدئيي اوچون قاني قارالميشدي.


text:
او، اوشاغا ددي: "قاچ، ائندي آتاجاغيم اوخلاري تاپ."" اوشاق قاچارکَن يوناتان اونون باشي اوستوندن بئر اوخ آتدي.


text:
اوشاق يوناتانين آتديغي اوخون يانينا چاتاندا، يوناتان اوشاغي آرخادان چاغيريب ددي: "اوخ سندن اوزاقدا مگر ديئل؟""


text:
يوناتان اوشاغي گئنه آرخادان چاغيريب ددي: "تِز اول، قاچ، دايانما!"" يوناتانين نؤکري اوخو گؤتوروب آغاسينين يانينا گلدي.


text:
اوشاق گِدندن سونرا، داوود داشين جنوب طرفئندن چيخيب اوزو اوسته يره دوشدو و اوچ دفه اونون موقابئلئنده اَيئلدي. اونلار اؤپوشوب آغلاشديلار، داوود داها چوخ آغلادي.


text:
يوناتان داوودا ددي: "صاغ-سالامات گت، چونکي «سنئنله منئم آرامدا و سنئن اؤولادلارينلا منئم اؤولادلاريم آراسيندا ابده کئمي رب اولاجاق» دئيه‌رک ائکئمئز ده ربّئن آدينا آند ائچمئشئک."" بوندان سونرا داوود قالخيب اؤز يولو ائله گتدي، يوناتان دا شهره قاييتدي.


text:
داوود نوب شهرئنه، کاهئن اَخئمِلِکئن يانينا گلدي. اَخئمِلِک قورخودان اَسه‌‌رک داوودون پئشوازينا چيخيب ددي: "نئيه تک گلئبسن؟ نئيه يانيندا هچ کئم يوخدور؟""


text:
داوود کاهئن اَخئمِلِکه ددي: "پادشاه منه ائش بويوروب و منه ديئب کي، سني نه اوچون گؤندردئيئمي و سنه امر اتدئيئم ائشي هچ کئم بئلمه‌سئن. اونا گؤره ده آداملاري موعيّن بئر يره گؤندرمئشم.


text:
کاهئن داوودا ددي: "عادي چؤرک يوخدور، آنجاق اگر آداملار آروادلارلا ياخينليق اتمه‌يئبلر، موقدّس چؤرک وار."


text:
داوود کاهئنه جاواب ورئب ددي: "عادته گؤره منئم آداملاريم عادي سفره چيخاندا بِله، بدنلرئني طاهئر ساخلاييرلار و آروادلارلا ياخينليق اتمئرلر. بس نه قدر چوخ بوگونکي سفره، کي، هامي طاهئر اولمالي‌ديرلار."


text:
کاهئن اونا موقدّس چؤرک وردی، چونکي رب اوچون تقدئس اولموش چؤرکلردن باشقا، چؤرک يوخ ائدي. او چؤرکلر ربّئن قاباغيندان گؤتورولموشدو کي، گؤتورولدويو گون يرئنه ائستي چؤرکلر قويولسون.


text:
او گون شاعولون اعيانلاريندان بئر نفر اورادا ائدي. او، ربّئن قاباغيندا اولان دئني مراسئمه گؤره يوبانميشدي. بو، شاعولون باش چوباني اِدوملو دواِق ائدي.


text:
داوود اَخئمِلِکه ددي: "آيا بورادا يانينيزدا بئر نئزه يا دا بئر قيلينج وار؟ چونکي پادشاه منه تَعجئلي ائش بويوردوغو اوچون، نه قيلينجيمي گؤتوره‌ بئلدئم، نه ده سئلاحلاريمي."


text:
کاهئن ددي: "ائلاه دره‌سئنده اؤلدوردويون فئلئسطلي گولياتين قيلينجي بِزه بوکولو اورادا، اِفودون آرخاسيندادير. اگر اونو ائسته‌يئرسن، گؤتور، چونکي بورادا اوندان باشقا يوخدور."" داوود ددي: "اونون کئمي هچ قيلينج يوخدور، اونو منه ور."


text:
لاکئن آکئشئن اعيانلاري اونا ددئلر: "مگر بو اؤز اؤلکه‌سئنئن پادشاهي داوود ديئل؟ مگر آروادلار اويناياندا، بونو ترنّوم ادئب اوخوموردولار؛ «شاعول قيردي مئنلري، داوود اون مئنلري؟»""


text:
اؤزونو دَلئلئيه ووردو و يانلاريندا دَلي کئمي رفتار ادئب، دروازا قاپيسينين تايلاريني جيرماقلادي و آغزينين سويونو ساقّالينا آخيتدي.


text:
مگر منئم دَلی‌لرئم اَسکئکدئر کي، قاباغيمدا دَلي‌لئک اتمک اوچون بونو دا گتئردئنئز؟ مگر بله آدام گرک منئم اِوئمه گلسئن؟


text:
داوود گَت شهرئندن يولا چيخيب عَدولّام ماغاراسيندا گئزلَندي. قارداشلاري و آتاسينين اِو اهلي بونو اشئدنده اورايا اونون يانينا گلدئلر.


text:
وضعئيّتي آغير اولان هر کس، بورجو اولان، ناراضي اولان هر کس اونون يانينا ييغيلدي و داوود اونلارين باشچيسي اولدو. ائندي اونون يانيندا دؤرد يوز نفره قدر آدام وار ائدي.


text:
داوود اورادان موآبين مئصپا شهرئنه گلئب موآب پادشاهينا ددي: "خاهئش ادئرم، تارينين منه نه اده‌جيئني بئلَنه قدر، قوي آتاملا آنام گلئب يانيندا قالسين."


text:
داوود اونلاري موآب پادشاهينين يانيندا قويدو و اؤزو قالادا قالديغي مودّتده، آتا و آناسي موآب پادشاهينين يانيندا قالديلار.


text:
جاد پيغمبر داوودا ددي: "سن قالادا قالما، يهودا دئيارينا گت."" داوود اورادان چيخيب خِرِت مِشه‌سئنه گتدي.


text:
شاعول اشئتدي کي، داوودلا يانينداکي آداملارين يري بَلّي اولوب. او، گئبعاداکي بئر تپه‌ده، گَز آغاجينين آلتيندا اوتورموشدو و اَلئنده بئر نئزه وار ائدي، بوتون اعيانلاري دا اطرافيندا دايانميشديلار.


text:
شاعول اونلارا ددي: "قولاق آسين، ای بِنيامئنلی‌لر! مگر يَسّه‌نئن اوغلو سئزئن هامينيزا زَمئلر و اوزوملوکلر ورَر؟ مگر هامينيزي مئنباشي و يوزباشي اِدَر؟


text:
چونکي هامينيز منئم اوچون فئتنه قوروبسونوز، منئم اوغلوم يَسّه‌نئن اوغلو ائله عهد باغلايان زامان، بونو قولاغيما چاتديران اولمادي و هچ بئرئنئزئن منه يازيغي گلمه‌دي. اوغلوم منئم اوستومه قولومو قيزديرير کي، منه کمئن قورسون، نجه کي، بو گوندور. و بونو قولاغيما چاتديران يوخدور."


text:
لاکئن اِدوملو دواِق ده کي، شاعولون اعيانلارينين يانيندا دايانميشدي، شاعولا ددي: "يَسّه‌نئن اوغلونو نوبدا، اَخئطوب اوغلو اَخئمِلِکئن يانينا گلنده گؤردوم.


text:
اورادا اَخئمِلِک داوود اوچون ربدن مصلحت ائسته‌دي و اونا هم ارزاق، هم ده فئلئسطلي گولياتين قيلينجيني وردی."


text:
او زامان پادشاه آدام گؤندردي کي، اَخئطوب اوغلو کاهئن اَخئمِلِکي، آتاسينين بوتون عايئله‌سئني، و نوبدا اولان کاهئنلري اونون يانينا گتئرسئنلر. اونلارين هاميسي پادشاهين يانينا گلدي.


text:
شاعول ددي: "نه اوچون سن و يَسّه‌نئن اوغلو منئم ضئدّئمه فئتنه قوروبسونوز و سن اونا چؤرک و قيلينج ورئبسن، تاريدان دا اونون اوچون مصلحت ائسته‌يئبسن؟ بونون اوچون کي، منئم ضئدّئمه قالخسين و بو گونکي کئمي منه کمئن قورسون؟""


text:
اَخئمِلِک پادشاها جاواب وردی: "بوتون اعيانلارينين آراسيندا داوود کئمي وفاليسي مگر وار؟ او، پادشاهين کوره‌کني، موحافئظه‌چئلرئن باشچيسي و سنئن اِوئنده مؤحترم ساييلان آدامدير.


text:
اونون اوچون تاريدان مصلحت ائستَمه‌يي مگر او گوندن باشلاميشام؟ اصلا! پادشاهيم بو قولونا و آتامين عايئله‌سئنه شر آتماسين، چونکي قولونون بو ائشدن هچ بئر خبري يوخدور."


text:
پادشاه يانينداکي گودوکچو عسگرلره ددي: "دؤنون، ربّئن کاهئنلرئني اؤلدورون. اونا گؤره کي، اونلار دا داوودلا بئرله‌شئبلر. چونکي اونون قاچديغيني بئلئردئلر، لاکئن بو خبري قولاغيما چاتديرماديلار."" آمّا پادشاهين آداملاري ائستمه‌دئلر کي، ربّئن کاهئنلرئنه اَل قالديريب اؤلدورسونلر.


text:
پادشاه اِدوملو دواِقه ددي: "دؤن، بو کاهئنلره هوجوم ات."" اِدوملو دواِق دؤنوب کاهئنلره هوجوم اتدي و او گون کتان اِفود گئيَن هشتاد بش کاهئني اؤلدوردو.


text:
سونرا او، کاهئنلرئن شهري اولان نوبو دا قيلينجدان کچئرتدي. بوتون کئشئلر، آروادلار، اوشاقلار و کؤرپه‌لري، اِلَجه ده اؤکوزلري، اِششَکلري و قويونلاري قيلينجدان کچئرتدي.


text:
داوود اِبياتارا ددي: "او گون اِدوملو دواِق اورادا اولاندا يقئن بئلئردئم کي، بونو شاعولا چاتديراجاق. آتانين بوتون اِو اهلئنئن قيريلماسينا سبب من اولدوم.


text:
يانيمدا قال، قورخما، چونکي منئم جانيمي آلماق ائسته‌ين سنئن ده جا‌نيني آلماق ائسته‌يئر. منئم يانيمدا سالامات قالارسان."


text:
داوود مصلحت اوچون ربّئن حوضورونا گلئب ددي: "آيا گدئب فئلئسطلی‌لرله ووروشوم؟" رب داوودا ددي: "گت فئلئسطلی‌لره هوجوم ات و قِعئلاني قورتار."


text:
لاکئن داوودون آداملاري اونا ددئلر: "باخ بورادا، يهودادا بئز قورخو ائچئنده‌‌يئک. بس نه قدر چوخ قِعئلايا، فئلئسطلي قوشونلارينين ضئدّئنه چيخاندا اولاجاغيق؟""


text:
داوود تزه‌دن مصلحت اوچون ربّئن حوضورونا گلدي و رب اونا جاواب ورئب ددي: "قالخ قِعئلايا اِن، چونکي فئلئسطلی‌لري سنه تسلئم اده‌جيم."


text:
داوودلا آداملاري قِعئلايا گدئب فئلئسطلی‌لره هوجوم اتدئلر. داوود اونلارين مال-حيوانلاريني آپاردي و فئلئسطلی‌لري بؤيوک بئر شکئلده قيردي و قِعئلا اهالئسئني قورتاردي.


text:
داوودون قِعئلايا گلمه‌سي شاعولا چاتديريلدي. شاعول ددي: "تاري اونو منئم اووجومون ائچئنه قويوب، چونکي چفته‌لي دروازالاري اولان بئر شهره گئرمَکله او اؤزونو چيخيلماز بئر وضعئيّته ساليب."


text:
شاعول بوتون خالقي موحارئبه‌يه چاغيردي کي، قِعئلايا اِنسئنلر و داوودلا آداملاريني موحاصئره‌يه آلسينلار.


text:
داوود بئلئردي کي، شاعول اونون ضئدّئنه پئس بئر فئتنه قورور. اونون اوچون ده کاهئن اِبياتارا ددي: "اِفودو بورايا گتئر."


text:
سونرا سؤزونه داوام وردی: "ای ائسرايئلئن تاريسي رب، بو قولون اشئدئب کي، شاعول منه گؤره شهري محو اتمک اوچون ائسته‌يئر قِعئلايا گلسئن.


text:
آيا قِعئلا ساکئنلري منی اونا تسلئم اده‌جکلر؟ آيا شاعول بو قولونون اشئتدئيي کئمي گله‌جک؟ ای ائسرايئلئن تاريسي رب، يالواريرام، بونو قولونا آگاه ات."


text:
او واخت داوود سوروشدو: "آيا قِعئلالي‌لار منی و آداملاريمي شاعولا تسلئم اده‌جکلر؟" رب ددي: "تسلئم اده‌جکلر."


text:
داوود و آداملاري، تخمئنن آلتي يوز نفر، قالخيب قِعئلادان چيخديلار و گده بئله‌جيي هر يره گتدئلر. داوودون قِعئلادان قاچديغيني شاعولا خبر ورنده، او تعقئبدن اَل چکدي.


text:
داوود چؤللوکده قالالاردا قاليب، زئف صحراسينداکي داغليق بؤلگه‌سئنده ياشادي. شاعول هر گون داوودو آختاريردي، لاکئن تاري اونو شاعولا تسلئم اتمه‌دي.


text:
اونا ددي: "قورخما، آتام شاعولون اَلئنه دوشمَيه‌جکسن، ائسرايئلئن پادشاهي سن اولاجاقسان، من سندن سونرا ائکئنجي اولاجاغام. بونو حتّا آتام شاعول دا بئلئر."


text:
زئفلی‌لر گئبعايا، شاعولون يانينا گلئب ددئلر: "مگر داوود بئزئم يانيميزدا، يِشئمونون جنوبونداکي تپه‌سئنده، خورِشده‌کي قالالاردا گئزلنمه‌يئب؟


text:
ائندي ای پادشاه، ائندي اورايا اِنه‌سن، اوره‌يئنده‌کي آرزونا چاتارسان. بئزئم پاييميز بودور کي، اونو پادشاها تسلئم اِدَک."


text:
گدئن، داها ياخشي آراشديرين و اؤيره‌نئن کي، هارا آياق باسيب، کئملر اونو اورادا گؤروب. چونکي ديئرلر کي، او چوخ حئيله‌گَردئر.


text:
گئزلَندئيي يرلرئن هاميسيني تاپيب اؤيره‌نئن، دوغرو خبرله يانيما گلئن و من ده سئزئنله اورايا گده‌جيم. اگر او بؤلگه‌ده اولسا، اونو يهودا طايفالارينين هاميسي آراسيندا آختاراجاغام."


text:
زئفلی‌لر قالخيب شاعولدان قاباق زئفه قاييتديلار. داوودلا آداملاري يِشئمونون جنوبوندا، عَراباداکي ماعون صحراسيندا ائدئلر.


text:
شاعوللا آداملاري اونو آختارماق اوچون همئن يره گتدئلر. بو، داوودا خبر ورئلدي و او دا قاياليغا اِنئب ماعون صحراسيندا قالدي. شاعول بونو اشئدنده ماعون صحراسيندا داوودو تعقئب اتدي.


text:
شاعول داغين بئر طرفئندن گتدي، داوودلا آداملاري دا داغين او بئري طرفئندن. داوود تَله‌سئردي کي، شاعولون قاباغيندان قاچسين، چونکي شاعوللا آداملاري داوودلا آداملاريني توتماق اوچون اوراني موحاصئره‌يه آليرديلار.


text:
بو واخت شاعولون يانينا بئر قاصئد گلئب ددي: "تِز اول، گری قاييت، چونکي فئلئسطلی‌لر اؤلکه‌يه هوجوم ادئبلر."


text:
بلجه شاعول داوودو تعقئب اتمکدن اَل چکئب فئلئسطلی‌لرئن ضئدّئنه دؤيوشه گتدي. اونا گؤره ده او يره "قاچماق قاياسي" آدي ورئلدي.


text:
او بوتون ائسرايئلدن اوچ مئن سچمه آدام گؤتوروب، داوودلا آداملاريني آختارماق اوچون داغ کچئلري قاياليغينين ياخينليغينا گتدي.


text:
يول کنارينداکي قويون آغيل‌لارينا گلدي. اورادا بئر ماغارا وار ائدي. شاعول آياق يولونا گتمک اوچون اورايا گئردي. داوود آداملاري ائله ماغارانين لاپ ائچَري طرفئنده اوتورموشدولار.


text:
داوودون آداملاري اونا ددئلر: "باخ، ربّئن سنه ددئيي گون بو گوندور کي، «باخ دوشمنئني سنه تسلئم اده‌جيم، گؤزونده نه خوشدورسا، اونا اده‌جکسن.»" داوود قالخيب گئزلئجه شاعولون جوبّه‌سئنئن اَته‌يئندن کَسدي.


text:
اونا گؤره ده آداملارينا ددي: "ربّئن مسح اتدئيي آغاما اَل قالديريب بله بئر ائش گؤرمه‌يي رب مندن اوزاق اتسئن، چونکي او، ربّئن مسح اولونموشودور."


text:
داوود بو سؤزلرله آداملاريني قانع ادئب قويمادي کي، شاعولون ضئدّئنه قالخسينلار. شاعول ماغارادان چيخيب يولونا داوام وردی.


text:
اوندان سونرا داوود قالخيب ماغارادان چيخدي و شاعولون داليسيجا چيغيردي: "آغام پادشاه!"" شاعول آرخايا باخدي. داوود اوزو اوسته يره‌جک تعظئم اتدي.


text:
داوود شاعولدان سوروشدو: "«داوود سنئن پئسلئيئني ائسته‌يئر» دئيَن آداملارين سؤزونه نئيه قولاق آسيرسان؟


text:
باخ اؤز گؤزلرئنله گؤردون کي، بو گون رب ماغارادا سني منه نجه تسلئم اتدي. منه تکلئف اتدئلر کي، سني اؤلدوروم، لاکئن منئم سنه رحمئم گلدي. ددئم کي، آغامين ضئدّئنه اَل قالديرمارام، چونکي او، ربّئن مسح اولونموشودور.


text:
ای آتام، اَلئمده‌کئنه باخ، بو سنئن جوبّه‌نئن اَته‌يي‌دئر. جوبّه‌نئن اَته‌يئندن کَسئب سني اؤلدورمه‌دئيئمدن گؤر و آنلا کي، سنئن ضئدّئنه پئسلئک و قئيام اتمک اَلئمدن گلمئر. سن جانيمي آلماق اوچون منئم کمئنئمه اوتورارکن من سنئن ضئدّئنه گوناه اتمه‌مئشم.


text:
نجه کي، قدئم زامانلاردان قالميش مَثَل ديئر: «پئسلئک پئسلردن چيخار.» لاکئن منئم اَلئم سنئن ضئدّئنه قالخماياجاق.


text:
قوي رب سنئنله منئم آرامدا داور اولوب حؤکم ورسئن. باخيب بو داعوامي او اتسئن و منی سنئن اَلئندن قورتارسين."


text:
داوود بو سؤزلري شاعولا ديئب قورتاراندان سونرا شاعول ددي: "اوغلوم داوود، بو سنئن سَسئندئر؟" و اوجا سَسله آغلادي.


text:
اِله بو گون منه اتدئيئن ياخشيليغي بئلدئردئن، چونکي رب منی سنئن اَلئنه وردی، آمّا سن منی اؤلدورمه‌دئن.


text:
مگر ائنسان دوشمنئني تاپاندا اونو سالامات بوراخار؟ بونا گؤره ده منه اتدئيئن بو گونکو ائشئنئن عوضئني، رب سنه ياخشيليقلا ورسئن.


text:
ائندي باخ، بئلئرم کي، سن قطعن پادشاه اولاجاقسان و ائسرايئلئن پادشاهليغي سنئن اَلئنه کچئب برقرار اولاجاق.


text:
ائندي ربّئن حاقّي آدينا منه آند ائچ کي، مندن سونرا نسلئمي کَسمَيه‌جکسن و آتامين نسلئندن آديمي سئلمَيه‌جکسن."


text:
سمويئل اؤلدو و بوتون ائسرايئل ييغيليب اونون اوچون ياس توتدولار. اونو رامادا، اؤز اِوئنئن يانيندا دفن اتدئلر. داوود دوروب پاران صحراسينا اِندي.


text:
ماعوندا بئر آدام ياشاياييردي کي، کَرمِلده مولکو وار ائدي. چوخ دا وارلي بئر آدام ائدي. اونون اوچ مئن باش قويونو، مئن باش دا کچئسي وار ائدي. او، قويونلاريني کَرمِلده قيرخديريردي.


text:
بو آدامين آدي نابال، آروادينين آدي دا اَبئگائل ائدي. آرواد آغيلّي و گؤزل ائدي. لاکئن کالئب نسلئندن اولان بو کئشي داش اورَکلي و رفتاريندا پئس ائدي.


text:
اونا ديئن: «عؤمرون اوزون اولسون، سن و اِو اهلئن سالامات اولسون، سنئن اولان بوتون شيلر سالامات اولسونلار!


text:
اشئتمئشم کي، ائندي سئزده يون قيرخيمي‌دير. سنئن چوبانلارين بئزئم يانيميزدا اولاندا بئز اونلاري ائنجئتمه‌دئک و کَرمِلده قالديقلاري گونلر عرضئنده هچ نه‌لري ده اَسکئلمه‌دي.


text:
بونو اؤز نؤکرلرئندن ده سوروشا بئلرسن و اونلار دا سنه دئيَرلر. قوي آداملاريم سنئن گؤزونده لوطف تاپسين، چونکي يانينا بايرام زاماني گلمئشئک. خاهئش ادئرم کي، قوللارينا و اوغلون داوودا اَلئنده اولانيندان ور.»""


text:
آمّا نابال داوودون آداملارينا بله جاواب وردی: "بو داوود دا کئم؟ يَسّه اوغلو دا کئم؟ بو گونلرده بئر چوخ نؤکر آغالاريني بوراخيب گدئر.


text:
چؤره‌يئمي، سويومو و قيرخينچيلار اوچون کَسدئيئم حيوانلارين اَتئني گؤتوروب او آداملارا ورئم کي، هارادان اولدوقلاريني بئلمئرم؟""


text:
داوود آداملارينا ددي: "هامي قيلينجيني باغلاسين."" هر کس قيلينجيني باغلادي. داوود دا قيلينجيني باغلادي. دؤرد يوز نفر داوودون دالينجا گتدي و ائکي يوز نفر ده اَسبابلارين يانيندا قالدي.


text:
نابالين نؤکرلرئندن بئري اونون آروادي اَبئگائله خبر وردی: "باخ، داوود آغاميزي سالاملاماق اوچون صحرادان قاصئدلر گؤندردي، آمّا آغاميز اونلارا اهانت اتدي.


text:
آمّا بو آداملار بئزه چوخ ياخشيليق اتدئلر و بئزي ائنجئتمه‌‌دئلر. چؤلده اولدوغوموز زامان، اونلارلا گَزدئيئمئز بوتون گونلر عرضئنده هچ نه‌يئمئز اَسکئلمه‌‌دي.


text:
آمّا ائندي باخ، نه اده‌جيئني دوشون، چونکي پئسلئک آغاميز و اونون بوتون عايئله‌سئنئن ضئدّئنه قرار ورئلئر. نابال دا اِله دَيَرسئز آدامدير کي، اونا هچ کس بئر سؤز دئيه بئلمئر."


text:
او واخت اَبئگائل جَلد تَرپه‌نئب، ائکي يوز کؤمبه چؤرک و ائکي تولوق شراب حاضيرلادي. حاضيرلانميش بش قويون، بش اؤلچو قووورغا، يوز سالخيم قورو اوزوم و ائکي يوز پارچا باسيلميش انجئر لاواشاسي گؤتوروب اِششَکلره يوکله‌دي.


text:
سونرا نؤکرلرئنه ددي: "سئز قاباقدا گدئن، من آرخانيزدان گلئرم."" لاکئن بو باره‌ده اَري نابالا هچ نه بئلدئرمه‌دي.


text:
اَبئگائل اِششه‌يه مئنئب داغين باغلي طرفئندن اِنَرکَن داوود دا آداملاري ائله اورايا اِنمَکده ائدي و آرواد اونلارلا راستلاشدي.


text:
داوود دمئشدي: "دوغرودان دا، عبث يره بو آدامين چؤلده اولان بوتون ماللاريني قورودوم کي، اونون هچ نه‌يي اَسکئلمه‌سئن. او منه ياخشيليغيمين عوضئنده پئسلئک اتدي.


text:
اگر سحره‌جک اونون بوتون مالئک اولدوقلاريندان بئر کئشي بِله، صاغ بوراخسام، قوي تاري دا داوودون دوشمنلرئنه بِله‌سئني و بوندان دا بَتَرئني اتسئن."


text:
سونرا اونون آياقلارينا دوشوب ددي: "ای آغام، بو گوناهي منئم اوستومه قوي. ائجازه ور کي، کنئزئن سنئنله دانيشسين. کنئزئنئن سؤزلرئنه قولاق آس.


text:
خاهئش ادئرم آغام نابالين، بو دَيَرسئز آدامين آجيغيني قلبئنه سالماسين، چونکي آدي نجه‌دئر، اؤزو ده اِله‌دئر. آدي نابال اولدوغو کئمي اؤزو ده آخماقدير. ای آغام، من کنئزئن آغامين گؤندردئيي آداملاري گؤرمه‌‌دئم.


text:
مادام کي، رب سني ائندي قانا باتماقدان و اؤز اَلئنله قئصاص آلماقدان ساخلادي، وار اولان ربّه و جانينا آند اولسون، آغامين دوشمنلري و بدخاهلاري نابال کئمي اولسون.


text:
يالواريرام، کنئزئنئن گوناهيني باغيشلا، چونکي رب قطعن آغاما برقرار بئر نسئل ياراداجاق، اونا گؤره کي، آغام ربّئن دؤيوشلرئني ادئر و عؤمرون بويو سنده شر تاپيلماياجاق.


text:
کئمسه قالخيب سني قووماق و جا‌نيني آلماق ائسته‌يئنده آغامين جا‌نيني رب تاري حيات ائچئنده ساخلاياجاق، لاکئن سنئن دوشمنلرئنئن جانيني ساپاندين اورتاسيندان آتيلان داش کئمي آتاجاقدير.


text:
آغام ناحاق قان تؤکوب اؤزو اوچون قئصاص آلديغينا گؤره پشمان اولماياجاق، وئجدان عذابي دا چکميه‌جک. رب آغاما ياخشيليق ادنده کنئزئني ده يادا سال."


text:
بصئرتئن موبارک اولسون، موبارک اولاسان کي، بو گون منی قان تؤکمَکدن و اَلئمله اؤز قئصاصيمي آلماقدان ساخلادين.


text:
حقئقتن، منی سئزه پئسلئک اتمکدن سن ساخلادين، ائسرايئلئن تاريسي وار اولان ربّه آند اولسون، اگر جَلد تَرپه‌نئب منئم قاباغيما چيخماسايدين، قطعن سحر ائشيغينا قدر نابالين کئشئلرئندن بئري ده صاغ قالماياجاق ائدي."


text:
داوود اونون گتئردئيي شيلري اَلئندن آليب ددي: "اِوئنه سالامات گت، باخ، سنئن سؤزونه باخيب خاهئشئني يرئنه يتئردئم."


text:
او واخت اَبئگائل نابالين يانينا گلدي. نابالين اِوئنده پادشاه ضئيافتئنه اوخشار بئر ضئيافت کچئردي. نابال کفلي اولدوغونا گؤره گؤيلو نشعه‌لي ائدي. اونا گؤره ده سحر آچيلانا قدر اَبئگائل اونا هچ نه بئلدئرمه‌دي.


text:
سحر آچيلاندا، نابال شرابدان آييلان کئمي آروادي باش ورن حادئثه‌لري اونا دانيشدي و نابالين اوره‌يي اوزولدو، بدني داشا دؤندو.


text:
داوود نابالين اؤلدويونو اشئدنده ددي: "رب موبارک اولسون کي، نابالين اتدئيي اهانتي گؤروب داعوامي او اتدي و قولونون اَلئني پئسلئکدن ساخلادي. رب نابالين پئسلئيئني اؤز باشينا گتئردي."" داوود اَبئگائله اِلچي گؤندرئب اونو اؤزونه آرواد ائسته‌دي.


text:
داوودون اِلچئلري کَرمِله، اَبئگائلئن يانينا گلئب ددئلر: "داوود بئزي اِلچي گؤندرئب کي، سني اؤزونه آرواد ائسته‌سئن."


text:
اَبئگائل قالخيب يره‌جک تعظئم ادئب ددي: "باخ، کنئزئن آغامين قوللارينين آياقلاريني يوماق اوچون بئر کنئزدئر."


text:
او جَلد قالخيب اِششه‌يه مئندي. اونا خئدمت ادن بش جاوان آروادي يانينا آليب داوودون قاصئدلرئنئن دالينجا گتدي و داوودون آروادي اولدو.


text:
زئفلی‌لر گئبعايا، شاعولون يانينا گلئب ددئلر: "مگر داوود خَکئلا تپه‌سئنده کی، يِشئمونون موقابئلئنده‌دئر، گئزلَنمئر؟""


text:
او، يِشئمونلا اوزبه‌اوز اولان خَکئلا تَپه‌سئنده‌کي يولون کناريندا اوردوگاه قوردو. داوود صحرادا قاليردي. شاعولون اونون دالينجا گلدئيئني گؤرنده،


text:
او قالخيب شاعولون اوردوگاه قوردوغو يره گلدي و شاعوللا قوشون باشچيسي نِر اوغلو آبنِرئن ياتديغي يِره باخدي. شاعول اوردوگاهين اورتاسيندا ياتيردي. خالق اونون دؤوره‌سئنده دوشَرگه سالميشدي.


text:
داوود خئتلي اَخئمِلِکه و يوآبين قارداشي صِرويا اوغلو ابئشه‌يه ددي: "کئم منئمله اوردوگاها، شاعولون يانينا اِنَر؟" اَبشه‌ي ددي: "من سنئنله اِنه‌رم."


text:
داوود و اَبشه‌ي گجه خالقين يانينا چاتديلار و باخ، شاعول اوردوگاهين اورتاسيندا ياتيب يوخويا گتمئشدي، نئزه‌سي ده باشي اوستونده يره سانجيلميشدي. آبنِرله خالق دا اونون اطرافيندا ياتميشديلار.


text:
اَبشه‌ي داوودا ددي: "تاري بو گون دوشمنئني سنه تسلئم ادئب. ائندي ده قوي نئزه ائله اونو بئردفه‌لئک يره اله ياپيشديريم کي، ائکئنجي دفه وورماغا احتئياج اولماسين."


text:
آمّا داوود ابئشه‌يه ددي: "يوخ، اونو اؤلدورمه! چونکي ربّئن مسح اتدئيئنه اَل قالديران، مگر گوناهسيز ساييلار؟""


text:
داوود گئنه ددي: "وار اولان ربّه آند اولسون، رب اونو قطعن ووراجاق. اله گون گله‌جک کي، اؤز اجلي ائله اؤله‌جک يا دا دؤيوشده هلاک اولاجاق.


text:
مندن ائراق اولسون کي، ربّئن مسح اتدئيئنه اَل قالديرام. خاهئش ادئرم، ائندي باشينين يانينداکي نئزه‌سئني و سو قابيني گؤتور، گِدَک."


text:
داوود شاعولون باشينين يانينداکي نئزه‌سي ائله سو قابيني گؤتوردو و اونلار گتدئلر. اونلاري گؤرن و بو ائشي بئلن اولمادي. چونکي هامي ياتميشدي. رب طرفئندن اونلارين اوستونه درئن يوخو گلدئيئنه گؤره هامي ياتميشدي.


text:
داوود خالقي و نِر اوغلو آبنِري چاغيريب ددي: "آبنِر، مگر منه جاواب ورميه‌جکسن؟" آبنِر جاواب وردی: "سن کئمسن کي، قيشقيرا-قيشقيرا پادشاهي چاغيريرسان؟""


text:
داوود آبنِره ددي: "مگر سن کئشي ديئلسن؟ ائسرايئلده سنه بَنزَر کئم وار؟ بس نئيه آغان پادشاهين کشئيئني چکمئرسن؟ چونکي خالق آراسيندان بئري گلمئشدي کی، آغان پادشاهي اؤلدورسون.


text:
ائشئني ياخشي گؤرمورسن. وار اولان رب حاقّي، هامينيز اؤلومه لايئق آداملارسينيز، اونا گؤره کي آغانيزين، ربّئن مسح اتدئيئنئن کشئيئني چکمئرسئنئز. باخ، پادشاهين باشينين يانيندا اولان نئزه و سو قابي ائندي هارادادير؟""


text:
شاعول داوودون سَسئني تاني‌ييب ددي: "بو سنئن سَسئندئر، اوغلوم داوود؟" داوود ددي: "منئم سَسئمدئر، آغام پادشاه."


text:
سونرا سؤزونه داوام وردی: "آغام نه اوچون قولونو بله تعقئب ادئر؟ مگر من نه اتمئشم؟ اَلئمدن نه پئسلئک گلئب؟


text:
خاهئش ادئرم، آغام پادشاه ائندي قولونون سؤزلرئنه قولاق آسسين. اگر منئم ضئدّئمه سني قالديران ربدئر، قوي بئر تقدئم قبول اتمه‌يه راضي اولسون. يوخ، اگر بشر اؤولادلاري‌دير، اونلار رب حوضوروندا ملعوندورلار. چونکي بو گون منی قوووبلار کي، ربّئن ائرثئندن پاييم اولماسين و ديئرلر: «گت، باشقا آللاهلارا قوللوق ات.»


text:
ائندي قويما قانيم ربّئن حوضوروندان اوزاق يرده تؤکولسون. ائسرايئل پادشاهي تَک بئره‌ني آختارماق اوچون اله گلئب کي، اله بئل، داغلاردا کَکلئک شئکار ادئر."


text:
او واخت شاعول ددي: "گوناه اتدئم، قاييت، اوغلوم داوود. منئم جانيم بو گون سنئن گؤزونده قئيمتلي اولدوغو اوچون، بئر داها سنه پئسلئک اتميه‌جيم. باخ، آغيلسيزليق ادئب لاپ چوخ سهو اتمئشم."


text:
رب هر کسه اؤز صالحلئيئنئن و وفاسينين عوضئني وره‌جک. بو گون رب سني منئم اَلئمه وردی، آمّا من ائستمه‌دئم کی، ربّئن مسح اتدئيئنه اَل قالديريم.


text:
قوي بو گون سنئن جانين گؤزومده نجه قئيمتلي‌ اولدوغو کئمي، منئم جانيم دا ربّئن گؤزونده اله قئيمتلي اولسون و منی هر دارليقدان قورتارسين."


text:
او زامان شاعول داوودا ددي: "اوغلوم داوود، بَختَوَر اولاسان! سن بؤيوک ائشلر گؤروب قطعن ظفر قازاناجاقسان."" بوندان سونرا داوود اؤز يولو ائله گتدي و شاعول دا اؤز يرئنه قاييتدي.


text:
داوود اوره‌يئنده دوشوندو: "بئر گون شاعولون اَلئنده اؤله‌جيم. منئم اوچون فئلئسطلی‌لرئن اؤلکه‌سئنه قاچماقدان ياخشي چاره يوخدور. شاعول دا منی بوتون ائسرايئل تورپاغيندا آختارماق فئکرئندن اَل چکَر و من اونون اَلئندن قورتارارام."


text:
داوود هم اؤزو، هم ده آداملارينين هر بئري اِو اهلي ائله، داوودون ائکي آروادي يِزرِعِللي اَخئنوعَم و کَرمِل‌لي نابالين دول آروادي اَبئگائلله بئرلئکده گَتده، آکئشئن يانيندا قالدي.


text:
داوود آکئشه ددي: "اگر ائندي سنئن گؤزونده لوطف تاپميشام، قوي اطراف شهرلرئن بئرئنده منه ير ورئلسئن و من ده اورادا قاليم. آخي نه اوچون بو قولون پادشاه شهرئنده سنئن يانيندا قالسين؟""


text:
داوودلا آداملاري گلئب گِشورلولارا، گئرزلی‌لره و عَمالِقلی‌لره هوجوم اتدئلر. بو خالقلار قدئم زامانلاردان بَري شورا چاتاناجاق، مئصئر اؤلکه‌سئنه قدر اولان اَراضئده مسکن سالميشديلار.


text:
داوود بو يره هوجوم اتدي و اورادا هچ آرواد يا کئشئني دئري بوراخمادي. اونلارين قويون-کچئلرئني، اؤکوزلرئني، اِششَکلرئني، دوه‌لرئني و پالتارلاريني گؤتوروب آکئشئن يانينا قاييتدي.


text:
آکئش اوندان سوروشدو: "بو گون هارايا هوجوم اتدئنئز؟" داوود جاواب وردی: "يهودانين، يِرَخمِه‌اِللئلرئن و قِنلئلرئن جنوب بؤلگه‌سئنه هوجوم اتدئک."


text:
داوود هچ کئشي و آروادي صاغ بوراخمادي کي، گَته خبر گتئرسئنلر و ديئردي: "يوخسا بئزئم حاقّيميزدا خبر ورئب دئيَرلر: «فئلئسط بؤلگه‌سئنده ياشاياندان داوود بله ادئب و بله ياشاييب.»""


text:
آکئش داوودا ائنانيب ددي: "آرتيق او اؤز خالقي ائسرايئلئن گؤزوندن کامئل دوشوب و بوندان سونرا همئشه‌لئک قولوم اولاجاق."


text:
همئن دؤورده ائسرايئلئن ضئدّئنه دؤيوشمَک اوچون فئلئسطلی‌لر قوشونلاريني دؤيوشه ييغديلار. آکئش داوودا ددي: "حتمن کي، سن و آداملارين منئمله بئر قوشوندا دؤيوشه‌جکسئنئز."


text:
داوود آکئشه ددي: "حتمن! سن قولونون نه اده بئله‌جيئني گرک گؤره‌سن."" آکئش داوودا ددي: "چوخ ياخشي، من سني اؤزوم اوچون همئشه‌لئک موحافئظه‌چي قويارام."


text:
سمويئل اؤلموشدو و بوتون ائسرايئل اونون اوچون ياس توتموشدو. اونو رامادا، يعني اؤز شهرئنده دفن اتمئشدئلر. شاعول دا بوتون جئندارلاري و روح‌چاغيرانلاري اؤلکه‌دن قووموشدو.


text:
فئلئسطلی‌لر ييغيليب گلدئلر و شونِمده اوردوگاه قوردولار. شاعول دا بوتون ائسرايئلي ييغيب گئلبوعا داغيندا اوردوگاه قوردو.


text:
او واخت شاعول اعيانلارينا ددي: "منئم اوچون بئر جئندار آرواد تاپين کي، گدئب اوندان مصلحت آليم."" اعيانلاري اونا ددئلر: "باخ، عِين دوردا بئر جئندار آرواد وار."


text:
شاعول ظاهئري گؤرونوشونو دَيئشدئردي، آيري پالتار گِيئنئب، ائکي نفرله برابر اورايا گتدي و گجه ائکَن آروادين يانينا گلئب ددي: "خاهئش ادئرم، منئم اوچون روحلارلا دانيش و کئمي دِسَم، اونو منئم اوچون ظاهئر ات."


text:
آرواد ددي: "باخ، شاعولون بو اؤلکه‌ده نه اتدئيئني، جئندارلاري و روح‌چاغيرانلاري نجه قيرديغيني بئلئرسن. بس نئيه منی اؤلدورمک اوچون جانيما تله قورورسان؟""


text:
پادشاه اونا ددي: "قورخما، دِه گؤروم، نه گؤرورسن؟" آرواد شاعولا ددي: "يِر آلتيندان چيخان ائلاهي بئر مؤوجود گؤرورَم."


text:
شاعول ددي: "او کئمه اوخشايير؟" آرواد ددي: "جوبّه گِيئنمئش قوجا بئر آدام چيخير."" شاعول اونون سمويئل اولدوغونو باشا دوشدو و اوزو اوسته دوشوب يره سَرئلدي.


text:
سمويئل شاعولا ددي: "منی ظاهئر اتمکله نئيه منی ناراحات اتدئن؟" شاعول جاواب وردی: "چؤخ دارا دوشموشم، چونکي فئلئسطلی‌لر منئم ضئدّئمه موحارئبه ادئرلر. آرتيق تاري دا مندن اوز دؤنده‌رئب، داها منه پيغمبرلر، يا دا يوخولار واسئطه‌سئله جاواب ورمئر. اونا گؤره ده سني چاغيرديم کي، نه اتمه‌لي اولدوغومو منه بئلدئره‌سن."


text:
سن ربّئن سؤزونه باخماديغين و اونون آلوولانان قضبئني عَمالِقلئلرئن اوستونه گتئرمه‌دئيئن اوچون، بو گون او سني بو حالا ساليب.


text:
رب سنئنله برابر ائسرايئلي ده فئلئسطلی‌لره تسلئم اده‌جک و صاباح سن و اوغوللارين منئمله برابر اولاجاقسينيز، چونکي رب ائسرايئل قوشونونو دا فئلئسطلی‌لره تسلئم اده‌جک."


text:
شاعول او زامان کامئل يره سَرئلدي. اونا گؤره کي، سمويئلئن سؤزلرئندن چوخ قورخموشدو، هم ده جانيندا طاقت قالماميشدي، چونکي بوتون گونو و گجه‌ني چؤرک يِمه‌مئشدي.


text:
آرواد شاعولون يانينا گلدي و اونو دهشت ائچئنده گؤردوکده ددي: "باخ، کنئزئن سنئن سؤزوندن ائطاعت اتدي. جانيمي اَلئمه آليب منه ددئيئن سؤزلره قولاق آسديم.


text:
خاهئش ادئرم، ائندي کنئزئنئن سؤزونه قولاق آس. قوي قاباغينا بئر تئکه چؤرک قويوم. اونو يِه کي، يولا دوشَنده قووّتئن اولسون."


text:
لاکئن شاعول بونو ردّ ادئب ددي: "يِمئرَم."" آمّا اعيانلاري دا آروادلا برابر اونو مجبور اتدئکده شاعول اونلارين سؤزونه قولاق آسدي. يردن قالخيب ياتاغين اوستونده اوتوردو.


text:
آروادين اِوئنده کؤکَلدئلمئش بئر دانا وار ائدي. تز اونو کسدي و اون گؤتوروب يوغوردو، اوندان ماياسيز چؤرک پئشئردي.


text:
سونرا اونو شاعوللا اعيانلارينين قاباغينا قويدو. اونلار يِيئب آياغا قالخديلار و همئن گجه ده دوروب گتدئلر.


text:
فئلئسطلی‌لر بوتون قوشونلاريني اَفِقده ييغديلار. ائسرايئللی‌لر يئزرِعِلده اولان بولاغين يانيندا اوردوگاه قوردولار.


text:
فئلئسطلی‌لرئن آغالاري يوز نفرلئک و مئن نفرلئک دسته‌لرله ائره‌لي‌ گدئردئلر. داوودلا آداملاري دا آکئشله بئرلئکده آرخادان گلئردئلر.


text:
فئلئسطلی‌لرئن آغالاري ددئلر: "بو عئبرانئلرئن بورادا نه ائشي وار؟" آکئش اونلارا ددي: "بو ائسرايئل پادشاهي شاعولون قولو داووددور کي، بو گونلرده، يا داها دوغروسو، بو ائل‌لرده منئم يانيمدا قاليب. منئم يانيما گلن گوندن بَري اوندا پئس بئر شي گؤرمه‌مئشم."


text:
فئلئسطلی‌لرئن آغالاري آکئشئن اوستونه قضبله‌نئب اونا ددئلر: "بو آدامي گری قايتار، قوي او تعيئن اتدئيئن يره قاييتسين و بئزئمله دؤيوشه گتمه‌سئن، يوخسا دؤيوشده بئزه دوشمنچئلئک اِدَر. چونکي او اؤزونو آغاسينا مقبول اتمک اوچون داها نه ياخشي يول تاپا بئلر؟ مگر بو آداملارين کَسئک باشلاري اولماز؟


text:
مگر بو او داوود ديئل کي، رقصلرده ترنّوم ادئب اوخويوردولار: «شاعول قيردي مئنلري، داوود اون مئنلري؟»""


text:
آکئش داوودو چاغيريب اونا ددي: "وار اولان ربّه آند اولسون، سن دوز آدامسان. قوشوندا منئمله يوروشه چيخماغين گؤزومده خوشدور، چونکي يانيما گلدئيئن گوندن بو گونه قدر سنده پئس بئر شي تاپماديم. لاکئن آغالارين گؤزونه خوش گؤرونمورسن.


text:
داوود آکئشه ددي: "مگر من نه اتمئشم؟ يانينا گلن گوندن بو گونه قدر قولوندا نه تاپيبسان کي، آغام پادشاهين دوشمنلرئنه ضئدّ گدئب ووروشماييم؟""


text:
آکئش داوودا جاواب وردی: "بئلئرم کي، منئم گؤزومده سن تارينين مَله‌يي کئمي ياخشي‌سان، آمّا فئلئسطلی‌لرئن باشچيلاري ديئبلر: «او گرک بئزئمله بئر دؤيوشه چيخماسين.»


text:
ائندي سنئنله گلن آغانين قوللاري ائله بئرلئکده سحر تزدن قالخين. صوبح تزدن قالخين و سحر آچيلار-آچيلماز بورادان گدئن."


text:
بلجه داوود و آداملاري سحر اِرکَن قالخديلار کي، آيريليب فئلئسطلی‌لرئن تورپاغينا قاييتسينلار. فئلئسطلی‌لر ده يئزرِعِله گتدئلر.


text:
داوودلا آداملاري اوچونجو گون صئقلَگه چاتديلار. اله بو زامان عَمالِقلی‌لر نِگِبه و صئقلَگه هوجوم ادئب صئقلَگ شهرئنه اود وورموشدولار.


text:
اورادا اولان آروادلاري و بوتون اهالئني بؤيوکدن کئچئيه قدر اسئر ادئب اؤلدورمه‌مئشدئلر و اؤز يوللاري ائله گتمئشدئلر.


text:
داوود آداملاري ائله شهره گلئب گؤردو کي، شهر يانديريليب و اونلارين آروادلاري، اوغوللاري و قيزلاري اسئر آپاريليب.


text:
اسئر آپاريلانلار آراسيندا داوودون ائکي آروادي، يئزرِعِل‌لي اَخئنوعَمله کَرمِل‌لي نابالين دول آروادي اَبئگائل دا وار ائدي.


text:
داوودون اوره‌يي چوخ سيخيليردي، چونکي خالق "اونو داشلاياق" ديئردي. اونا گؤره کي، جاماعاتين هر بئرئنئن اوغول و قيزيندان اؤتري جاني آجي چکئردي. لاکئن داوود اؤزونو تاريسي ربده قووّتلَندئردي.


text:
او، اَخئمِلِکئن اوغلو کاهئن اِبياتارا ددي: "خاهئش ادئرم، اِفودو منئم اوچون بورايا گتئر."" اِبياتار دا اِفودو داوودون يانينا گتئردي.


text:
داوود ربدن مصلحت ائسته‌يئب ددي: "بو فوجون داليسيجا دوشسَم، اونلارا چاتارام؟" رب اونا ددي: "اونلارين داليسيجا گت، قطعن اونلارا چاتاجاقسان و قطعن اسئرلري قورتاراجاقسان."


text:
لاکئن داوود دؤرد يوز نفرله تالانچيلارين تعقئبئنه داوام وردی، چونکي ائکي يوز نفر يورولوب بِسور دره‌سئني کچه بئلمه‌مئشدي.


text:
سونرا بئر تئکه باسيلميش انجئر لاواشاسي ائله ائکي سالخيم قورو اوزوم وردئلر. او دا يِيئب اؤزونه گلدي. چونکي اوچ گون-اوچ گجه چؤرک يمه‌مئش و سو ائچمه‌مئشدي.


text:
داوود اونا ددي: "سن کئمئن قولوسان؟ هارادانسان؟" او ددي: "بئر عَمالِقلي‌نئن قولو، مئصئرلي بئر جاوانام. اوچ گون قاباق ناخوشلاديم، اونا گؤره ده آغام منی آتدي.


text:
بئز کِرِتلی‌لرئن نِگِبئنه، يهودا تورپاغينا و کالئبئن نِگِبئنه هوجوم اتدئک، صئقلَگه اود ووروب يانديرديق."


text:
داوود اوندان سوروشدو: "منی بو تالانچيلارين يانينا آپارارسان؟" آدام جاواب وردی: "تاري حاقّي اوچون آند ائچ کی، منی اؤلدورمَيه‌جکسن و آغاما تسلئم اتمَيه‌جکسن. من ده سني تالانچيلارين يانينا آپارارام."


text:
او، داوودو تالانچيلارين يانينا اِندئردي. بو زامان اونلار هر يانا ياييلميشديلار. فئلئسطلي و يهودا دئياريندان بؤيوک تالان مالي گؤتوردوکلري اوچون يِيئب-ائچئب شَنلئک ادئردئلر.


text:
داوود گون باتاندان صاباحيسي گونون آخشاميناجاق اونلاري قيردي. هچ کئم جا‌نيني قورتارا بئلمه‌دي مگر دؤرد يوز نفر جاوان کي، دوه‌لره مئنئب قاچديلار.


text:
اونلارين هچ بئر شيلري ائتمه‌مئشدي ائستر بؤيوک اولسون، ائستر کئچئک‌، اوغوللار اولسون، يا دا قيزلار، عَمالِقلی‌لرئن تالان اتدئکلرئنئن هاميسيني داوود گری قايتاردي و اونلاردان هچ نه اَسکئک اولمادي.


text:
داوود قويون-کچئلرله اؤکوزلري ده گری قايتاردي. اونلاري او بئري حيوانلارين قاباغيندان سوروب ديئردئلر: "بو، داوودون تالان مالي‌دير."


text:
داوود يورولوب دالينجا گله بئلمه‌يَن و بِسور دره‌سئنده قالان ائکي يوز نفرئن يانينا گلدي. اونلار داوودون و يانينداکي آداملارين پئشوازينا چيخديلار. داوود اورايا ياخينلاشيب سالام وردی.


text:
داوودلا بئرلئکده گدن آداملار آراسيندا اولان دَيَرسئز آداملار ددئلر: "اونلار بئزئمله بئرلئکده گتمه‌دئکلري اوچون بئز ده قورتارديغيميز تالان ماليندان اونلارا هچ نه ورميه‌جيئک. آنجاق هر آداما اؤز آرواد-اوشاقلاريني وره‌جيئک. قوي اونلاري گؤتوروب بورادان گتسئنلر."


text:
آمّا داوود اونلارا ددي: "خير، قارداشلاريم! ربّئن بئزه وردئيي شيلرله بله اتميه‌جکسئنئز. رب ائدي کي، بئزي قورودو و اوستوموزه گلن تالانچيلاري او بئزه تسلئم اتدي.


text:
سئزئن بو سؤزونوزه کئم قولاق آسار؟ چونکي دؤيوشه گده‌نئن پايي نه قدردئر، اَسبابلارين يانيندا قالانين دا پايي او قدر اولاجاق، برابر بؤلونه‌جک."


text:
داوود صئقلَگه گلدي و تالاندان دوستلاري اولان يهودانين آغساقّاللارينا گؤنده‌رئب ددي: "باخين، سئز اوچون ربّئن دوشمنلرئندن آلينان تالاندان بئر هدئيّه."


text:
فئلئسطلی‌لر ائسرايئللی‌لرله دؤيوشوردولر. ائسرايئللی‌لر فئلئسطلی‌لرئن قاباغيندان قاچديلار و گئلبوعا داغيندا قيريليب دوشدولر.


text:
فئلئسطلی‌لر شاعوللا اوغوللاريني تعقئب ادئب شاعولون اوغوللاري يوناتاني، اَبئنادابي و مِلکئشوعه‌عي اؤلدوردولر.


text:
شاعول اؤز سئلاحدارينا ددي: "قيلينجيني چک، منی وور، يوخسا بو ختنه‌سئزلر گلئب قيلينجلاريني منه سوخوب باشلاريني قال اده‌جکلر."" لاکئن سئلاحداري چوخ قورخدوغوندان بونو اتمک ائستمه‌دي. اونا گؤره ده شاعول قيلينجي گؤتوروب اؤزونو اونون اوستونه ييخدي.


text:
دره‌نئن او بئري طرفئنده و اوردون چايينين او بئري تاييندا اولان ائسرايئللی‌لر، ائسرايئل قوشونونون قاچديغيني و شاعوللا اوغوللارينين اؤلدويونو گؤرنده شهرلري قويوب قاچديلار. فئلئسطلی‌لر گلئب او يرلرده ياشاديلار.


text:
او گونون صاباحي فئلئسطلی‌لر اؤلدورولَنلري سويماق اوچون گلنده، گئلبوعا داغيندا شاعوللا اوچ اوغلونون مِيئتئني تاپديلار.


text:
شاعولون باشيني کسئب سئلاحلاريني گؤتوردولر. بوتلرئنئن معبدئنه و خالقا خوش خبر ورمک اوچون فئلئسطلی‌لرئن اؤلکه‌سئنئن هر طرفئنه قاصئد گؤندردئلر.


text:
شاعولون سئلاحلاريني ائلاهه عَشتاروتون معبدئنه قويدولار و جسدئني بِيت‌شه‌آن شهرئنئن دووارينا ميخلاديلار.


text:
بوتون جنگاورلري قالخديلار و گجه بويو يول گدئب شاعولون و اوغوللارينين جسدئني بِيت‌شِه‌آنين دوواريندان گؤتوردولر و يابِشه گلئب اورادا جسدلري يانديرديلار.


text:
سونرا جسدلرئن سوموکلرئني گؤتوروب يابِشده، گَز آغاجينين آلتيندا باسديرديلار و يدّي گون اوروج توتدولار.


text:
اوچونجو گون شاعولون يانيندان، اوردوگاهدان پالتاري جيريلميش، باشي توز-تورپاغا باتميش بئر آدام گلدي. او، داوودون يانينا گلدئکده قاباغيندا اوزونو يره قويوب تعظئم اتدي.


text:
داوود اونا ددي: "اورادا نه باش ورئب؟ خاهئش ادئرم، منه دِه."" آدام ددي: "خالق دؤيوش ميدانيندان قاچيبلار و اونلارين بئر چوخو قيريليب اؤلوبلر. شاعوللا اوغلو يوناتان دا هلاک اولوب."


text:
داوودا خبر ورن جاوان بله ددي: "تصادوفن گئلبوعا داغيندا ائدئم و گؤردوم کي، شاعول نئزه‌سئنه سؤيکه‌نئب. دؤيوش عارابالاري و آتلي‌لار دا اونو چوخ ياخين بئر شکئلده تعقئب ادئردئلر.


text:
او واخت شاعول منه ددي: «گل اَيئل اوستومه، منی اؤلدور، جانيم عذاب چکئر و بو آغريلاردان قورتارماق ائسته‌يئرم.»


text:
اله بونا گؤره ده من اونون اوستونه اَيئلئب نفسئني کسدئم. چونکي بئلئردئم کي، ييخيلاندان سونرا آرتيق ياشايا بئلميه‌جک. سونرا اونون باشينين تاجيني و قولونون دستبندئني گؤتوردوم و بورايا، آغام اوچون گتئردئم."


text:
اونلار شاعول اوچون، اوغلو يوناتان اوچون، ربّئن خالقي و بوتون ائسرايئل نسلی اوچون آخشاماجاق ياس توتوب آغلاديلار و اوروج توتدولار، چونکي اونلار قيلينج آغزيندان کچئب اؤلدورولموشدولر.


text:
داوود احوالاتي اونا دانيشان جاواندان سوروشدو: "هارالي‌سان؟" او جاواب وردی: "من ياداِللي‌يم، بئر عَمالِقلي‌نئن اوغلويام."


text:
داوود عَمالِقلئيه دمئشدي: "قانين اؤز باشيندادير! چونکي اؤز آغزين سنئن ضئدّئنه شاهئدلئک ادئب ددي: «من ربّئن مسح اولونموش پادشاهيني اؤلدوردوم.»""


text:
سونرا تاپشيردي کي، "اوخ‌آتان کامان" آدلي بو مرثئيه‌ني يهودا اؤولادلارينا اؤيرَتسئنلر. بو مرثئيه، ياشار کئتابيندا يازيليب:


text:
ای ائسرايئل، گؤزل‌لئيئن اؤز اوجا يرلرئنئن اوستونده قيلينج آغزيندان کچئب! نجه ده جنگاورلر قيريليب دوشوب!


text:
بونو گَتده بئلدئرمه‌يئن، اَشقَلون کوچه‌لرئنده يايمايين. مبادا فئلئسطلی‌لرئن قيزلاري سِوئنسئنلر، ختنه‌سئزلرئن قيزلاري فَرَحلَنسئنلر.


text:
ای گئلبوعا داغلاري، اوستونه شِح، ياغيش دوشمه‌سئن، قوي زمئلرئن محصول ورمه‌سئن! چونکي اورادا لَکه‌لَندي ائگئدلرئن قالخاني، شاعولون بئر داها ياغلا سئلئنمَيه‌جک قالخاني.


text:
اؤلدورولَنلرئن قانينا، ائگئدلرئن پئيئنه گؤره يوناتانين کاماني گری دؤنمَزدي، شاعولون قيلينجي بوش قاييتمازدي.


text:
شاعوللا يوناتان حياتلاريندا نجه سِوئملي، نجه عزئز، اؤلومده ده بئربئرئندن آيريلماديلار! اونلار قارتاللاردان سورعتلي ائدئلر، آصلانلاردان قووّتلي ائدئلر.


text:
ای ائسرايئل قيزلاري، آغلايين شاعول اوچون. او سئزه قئيمتلي قيرميزي قوماشلار گِيدئرَردي، پالتارينيزا قيزيل ناخيشلار ووراردي.


text:
ای قارداشيم يوناتان، سنئن اوچون اوره‌يئم يانير. سن منه چوخ عزئز ائدئن. سنئن منه اولان محبّتئن حيران ادئجي ائدي، آرواد محبّتئندن ده اوستون ائدي.


text:
بوندان سونرا داوود ربدن مصلحت آختاريب سوروشدو: "آيا يهودا شهرلرئندن بئرئنه گدئم؟" رب اونا جاواب وردی: "گت."" داوود ددي: "هارايا قالخيم؟" رب ددي: "خِبرونا."


text:
بلجه داوود، ائکي آروادي يِزرِعِللي اَخئنوعام و کَرمِل‌لي نابالين دول آروادي اَبئگائلله خِبرونا گتدي.


text:
داوودون يانيندا اولان آداملاري اؤز عايئله‌لرئني گؤتوروب خِبرونون و اونون اطراف محلّه‌لرئنده ساکئن اولدولار.


text:
او واخت يهودا آداملاري گلئب داوودو اورادا يهودا اِوئنئن پادشاهي آديندا مسح اتدئلر. و داوودا بئلدئردئلر کي، "شاعولو دفن ادنلر يابش گئلعاد اهالئسي ائدئلر."


text:
داوود يابش گئلعادين ساکئنلرئنئن يانينا قاصئدلر گؤندرئب ددي: "رب سئزه برکت ورسئن، چونکي آغانيز شاعولا شفقت گؤرسدئب اونو دفن ادئبسئنئز.


text:
قوي رب ده سئزه شفقت و حقئقتله رفتار اتسئن! بو ائشئنئزئن و بو ياخشيليغينيزين عوضئني من ده سئزه وره‌جيم.


text:
آغانيز شاعولون اؤلدويو اوچون، قوي ائندي قوللارينيز قووّتدن دوشمه‌سئن و جسور اولون. چونکي يهودا نسلی منی اؤز اوستونه پادشاه مسح ادئب."


text:
اورادا آبنِر اونو گئلعاد، آشورئلر، يئزرِعِل، اِفرايئم، بِنيامئن و حتّا بوتون ائسرايئلئن اوستونه پادشاه اتدي.


text:
شاعول اوغلو ائشبوشِت ائسرايئلئن پادشاهي اولان زامان قيرخ ياشيندا ائدي. او، جَمي ائکي ائل پادشاهليق اتدي. گرچي يهودا نسلی داوودا پِيرَو ائدي.


text:
صِرويا اوغلو يوآب دا داوودون آداملاري ائله چيخيب، گئبعون حوووضونون يانيندا اونلاري گؤرمَيه گتدي. يوآب آداملاري ائله حوووضون بئر طرفئنده، آبنِر ده آداملاري ائله حوووضون او بئري طرفئنده اَيلَشدي.


text:
اونلار قالخديلار. بِنيامئن و شاعول اوغلو ائشبوشِت طرفئندن اون ائکي نفر و داوودون آداملاريندان دا اون ائکي نفر قالخيب سايي-حسابي ائله يرلرئنه کچدئلر.


text:
اونلار بئربئرئنئن باشيندان توتوب هر بئري اؤز قيلينجيني قاباغيندا اولانين بؤيرونه سوخدو. هاميسي بئرلئکده يره ييخيلديلار. بونا گؤره ده گئبعوندا اولان او يره خَلقَت‌هَصّورئم ديئلئر.


text:
صِرويانين اوچ اوغلو يوآب، اَبشه‌ي و عَساهِل ده اورادا ائدئلر. عَساهِل چؤل جِيراني کئمي آياقدان ائتي ائدي.


text:
آبنِر اونا ددي: "بئر ساغينا و يا سولونا دؤن. او جاوانلاردان بئرئني توت، اونون سئلاحلاريني آل."" لاکئن عَساهِل اَل چکمه‌دن اونو قوووردو.


text:
آبنِر عَساهِله بئر ده ددي: "قاييت، اَل چک، منی قووما! آخي نئيه سني اؤلدوروب يره سَرئم؟ سونرا قارداشين يوآبين اوزونه نجه باخارام؟""


text:
لاکئن عَساهِل يولوندان دؤنمَک ائستمه‌دي. آبنِر ده نئزه‌سئنئن آرخا اوجو ائله اونون قارنيندان اله ووردو کي، نئزه اونون کوره‌يئندن چيخدي. عَساهِل اورادا دوشوب او يرده اؤلدو. بو حادئثه‌دن سونرا عَساهِلئن ييخيليب اؤلدويو يره گلنلرئن هاميسي، آياق ساخلاديلار.


text:
يوآبلا اَبشه‌ي آبنِرئن دالينجا قاچديلار و گون باتارکن گئبعون چؤلو يولوندا گئيَخله اوزبه‌اوز اولان اَمّا تپه‌سئنه چاتديلار.


text:
آبنِر يوآبا اوز توتوب چيغيردي: "همئشه مگر گرک قيلينج اودسون؟ مگر بئلمئرسن کي، بونون آخيري آجي اولاجاق؟ نه واختا قدر بو خالقا دِمَيه‌جکسن کي، هموطنلرئنئن تعقئبئندن اَل چکسئنلر؟""


text:
يوآب ددي: "وار اولان تارييا آند اولسون، اگر سن بو سؤزلري دِمه‌سَيدئن، حقئقتن، صاباحا قدر دؤيوشچولر دايانمادان اؤز هموطنلرئني تعقئب اده‌جک ائدئلر."


text:
سونرا يوآب کَره‌ناي چالدي و بوتون خالق داياندي. آرتيق ائسرايئللی‌لري تعقئب اتمه‌دئلر، دؤيوشمه‌يه ده داوام ورمه‌دئلر.


text:
آبنِرله آداملاري بوتون گجه‌ني عَرَبا وادئسئنده يول گتدئلر. اوردون چاييني کچئب بوتون صاباحي يول گدئب مَخه‌نايئمه چاتديلار.


text:
يوآب آبنِرئن دالينجا دوشمکدن اَل چکئب قاييتدي و بوتون خالقي بئر يره ييغدي. داوودون آداملاريندان عَساهِلدن باشقا اون دوقّوز نفر اَسکئک ائدي.


text:
عَساهِلي گؤتوروب آتاسينين بِيت‌لِخِمده اولان قَبرئنده دفن اتدئلر. سونرا يوآب و آداملاري بوتون گجه‌ني يول گتدئلر و گون دوغاندا خِبرونا چاتديلار.


text:
شاعول نسلی ائله داوود نسلی آراسيندا چکئشمه اوزون چکدي. و داوود نسلی گتدئکجه قووّتلَندي، آمّا شاعول نسلی ضعئفله‌دي.


text:
ائکئنجئسي کَرمِل‌لي نابالين دول آروادي اَبئگائلدن دوغولان کئلاب، اوچونجوسو گِشور پادشاهي تَلمه‌يئن قيزي مَعَکادان دوغولان اَبشالوم،


text:
شاعول نسلی ائله داوود نسلی آراسيندا اولان چکئشمه زاماني، آبنِر اؤزونو شاعول نسلی آراسيندا قووّتلَندئرئردي.


text:
شاعولون اَيّا قيزي رئصپا آدلي بئر جارئيه‌سي وار ائدي. ائشبوشِت آبنِره ددي: "نئيه آتامين جارئيه‌سي ائله ياتدين؟""


text:
ائشبوشِتئن بو سؤزلرئنه گؤره آبنِر چوخ قضبلَندي و ددي: "مگر من يهودايا عاييد اولان بئر ائت باشي‌يام؟ من بو گون آتان شاعولون نسلئنه، اونون قارداشلار و دوستلارينا مهرئبانليق گؤرسدئب سئزي داوودا تسلئم اتمه‌مئشم، لاکئن ائندي سن او آرواددان اؤتري منئم اوستومه گوناه ييخيرسان؟


text:
قوي تاري آبنِره بونو و بوندان بَتَرئني اتسئن، اگر ربّئن داوودا آند ائچدئيئني، من اونون اوچون يرئنه يتئرمه‌سم،


text:
و پادشاهليغي شاعول نسئلئندن گؤتوروب داوودون تختئني ائسرايئل و يهودا اوستونه داندان بئرشئباعا قدر قورماسام."


text:
سونرا آبنِر داوودون يانينا قاصئدلر گؤندرئب ددي: «بو تورپاق کئمئندئر؟ گل سن منئمله عهد باغلا و باخ، منئم اَلئم ده سنئنله اولاجاق کي، بوتون ائسرايئلي سنئن طرفئنه چکسئن."


text:
داوود ددي: "لاپ ياخشي، من سنئنله عهد باغلايارام. آنجاق سندن بونو ائسته‌يئرم: منی گؤرميه گلدئيئنده شاعولون قيزي مئکَلي ده گتئر. يوخسا منی گؤرميه‌جکسن."


text:
بلجه داوود شاعول اوغلو ائشبوشِتئن يانينا قاصئدلر گؤندرئب ددي: "يوز فئلئسطلي‌نئن ختنه دَرئسئني گتئرئب نئشانلاديغيم آرواديم مئکَلي منه قايتار."


text:
اونون اَري آغلايا-آغلايا بَخورئمه قدر آروادينين دالينجا گتدي. بورادا آبنِر اونا ددي: "گری قاييت."" او دا قاييتدي.


text:
آبنِر ائسرايئل آغساقّاللاري ائله مصلحتلَشئب دمئشدي: "کچمئشده چوخ ائسته‌يئردئنئز کي، داوود پادشاهينيز اولسون.


text:
ائندي ائسته‌دئيئنئزي يرئنه يتئرئن! چونکي رب داوود حاقّيندا دانيشيب و ديئب: «قولوم داوودون اَلي ائله خالقيم ائسرايئلي فئلئسطلی‌لرئن و بوتون دوشمنلرئنئن اَلئندن قورتاراجاغام.»


text:
آبنِر بونو بِنيامئنلی‌لره ده ددی و ائسرايئلله بوتون بِنيامئن نسلئنئن گؤزونده خوش اولان هر شيي گدئب خِبروندا داوودا نقل اتدي.


text:
آبنِر و اونونلا برابر ائيئرمي نفر خِبرونا، داوودون يانينا گلدئلر. داوود آبنِرله آداملاري اوچون ضئيافت قوردو.


text:
آبنِر داوودا ددي: "قوي گدئم، بوتون ائسرايئلي آغام پادشاهين يانينا ييغيم کي، سنئنله عهد باغلاسينلار. سن ده اوره‌يئن ائسته‌ين کئمي هر شيئن اوستونه پادشاهليق ات."" داوود آبنِري بوراخدي، او دا صاغ-سالامات چيخيب گتدي.


text:
بو واخت داوودون آداملاري و يوآب بئر هوجومدان قاييتميشديلار و اؤزلري ائله چوخلو تالان مالي گتئرمئشدئلر. لاکئن آبنِر خِبروندا داوودون يانيندا ديئلدي، چونکي داوود اونو بوراخميشدي، او دا صاغ-سالامات چيخيب گتمئشدي.


text:
او زامان کي، يوآب و اونونلا اولان بوتون قوشون گلدئلر، يوآبا خبر وردئلر: "نِر اوغلو آبنِر پادشاهين يانينا گلمئشدي و پادشاه اونو بوراخدي، او دا صاغ-سالامات چيخيب گتدي."


text:
يوآب پادشاهين يانينا گلئب ددي: "سن نه ادئبسن؟ باخ، آبنِر سنئن يانينا گلدي، بس نه اوچون اونو بوراخدين کي، گتسئن؟


text:
سن نِر اوغلو آبنِري تاني‌ييرسان. بئلئرسن کي، او سني آلداتماق اوچون، هارا گدئب-گلدئيئني اؤيرنمک و اتدئيئن هر شيي بئلمک اوچون گلمئشدي."


text:
يوآب داوودون يانيندان چيخديقدا آبنِرئن داليسيجا قاصئدلر گؤندردي و اونو سئرا قويوسونون يانيندان گری قايتارديلار، لاکئن داوودون بوندان خبري يوخ ائدي.


text:
آبنِر خِبرونا قاييداندا يوآب اونو دروازانين ائچئنه چکدي کي، اونونلا تکلئکده دانيشسين. و قارداشي عَساهِلئن قانيندان اؤتري آبنِري قارنيندان ووروب اؤلدوردو.


text:
سونرا داوود بوندان خبر توتاندا ددي: "ربّئن حوضوروندا نِر اوغلو آبنِرئن قانيندان اؤتري من و پادشاهليغيم ابده کئمي گوناهکار ديئل.


text:
قوي بو گوناه يوآبين باشينا و آتاسينين بوتون نسلئنئن اوستونه دوشسون. قوي يوآبين نسلئندن يارا-خورالي، جوزاملي ، قولتوق آغاجينا سؤيکَنَن، قيلينجدان کِچَن و يا آجليق چکن آداملار هچ واخت اَسکئک اولماسين."


text:
بلجه يوآبلا قارداشي اَبشه‌ي آبنِري اؤلدوردولر، چونکي آبنِر اونلارين قارداشي عَساهِلي گئبعونداکي دؤيوشده اؤلدورموشدو.


text:
سونرا داوود يوآبا و يانيندا اولان بوتون خالقا بله ددي: "پالتارلارينيزي جيرين، چولا بورونوب آبنِر اوچون ياس توتون."" داوود پادشاه تابوتون دالينجا گدئردي.


text:
آبنِري خِبروندا دفن اتدئلر. پادشاه آبنِرئن قبري اوستونده اوجا سَسله آغلادي و بوتون خالق اونا قوشولوب آغلاديلار.


text:
اَللرئن باغلانماميشدي، آياقلارينا دا زنجئر وورولماميشدي. شر آداملار قاباغيندا يره دوشَن بئر آدام کئمي ييخيلدين."" بوتون خالق گئنه آبنِر اوچون آغلادي.


text:
سونرا بوتون خالق داوودون يانينا گلدئلر کي، حله گوندوز ائکَن اونو چؤرک يميه مجبور اتسئنلر. لاکئن داوود آند ائچئب ددي: "اگر گون باتمادان اوّل چؤرک و يا آيري بئر شي دئلئمه وورسام، قوي تاري منه بِله‌سئني و بوندان بَتَرئني اتسئن!""


text:
بوتون خالق بونا دئقّت وردی و اونلارين گؤزونه چوخ خوش گلدي، نجه کي، پادشاهين اتدئيي هر شي اونلارين گؤزونه خوش گلمئشدي.


text:
او گون خالق و بوتون ائسرايئللی‌لر باشا دوشدولر کي، نِر اوغلو آبنِرئن اؤلدورولمه‌سي پادشاهين ائسته‌يي ديئلدي.


text:
سونرا پادشاه اعيانلارينا ددي: "مگر بئلمئرسئنئز کي، بو گون ائسرايئلده بئر رهبر، بؤيوک بئر آدام هلاک اولوب؟


text:
من مسح ادئلمئش بئر پادشاه اولدوغوم حالدا بو گون حله ضعئفم. بو آداملار يعني صِرويانين اوغوللاري منه حددن آرتيق موشکولدورلر. قوي رب پئسلئک اده‌نه عوضئني ورسئن!""


text:
شاعول اوغلو ائشبوشِت، آبنِرئن خِبروندا اؤلدويونو اشئدنده جسارتئني اَلدن وردی و بوتون ائسرايئلي دهشت بورودو.


text:
شاعول اوغلو ائشبوشِتئن دسته باشچيسي اولان ائکي آدامي وار ائدي: بئرئنئن آدي بَعَنا، او بئرئنئن آدي دا رِکاب ائدي، بونلار بِنيامئن اؤولادلاريندان اولان بِعِروتلو رئمّونون اوغوللاري ائدئلر. بِعِروت دا بِنيامئنئن بئر حئصّه‌سي ساييلير.


text:
شاعول اوغلو يوناتانين آياقدان شئکَست بئر اوغلو وار ائدي. يئزرِعِلدن شاعوللا يوناتانين اؤلوم خبري چاتاندا، اونون بش ياشي وار ائدي. دايه‌سي اونو گؤتوروب قاچدي. تَله‌سئب قاچاندا اوشاق اَلئندن دوشوب توپال اولدو. بو اوشاغين آدي مِفئبوشِت ائدي.


text:
ائشبوشِت گون اورتا واختي دئنجَلَنده، بِعِروتلو رئمّونون اوغوللاري رِکاب و بَعَنا يولا چيخيب گون اورتانين ائستي چاغيندا اونون اِوئنه چاتديلار.


text:
رِکاب قارداشي بَعَنا ائله بوغدا داشييانلار گؤرونوشونده اِوه گئردئلر و ائشبوشِتي قارنيندان ووروب آرادان چيخديلار.


text:
اونلار اِوه گئرَنده ائشبوشِت ياتاق اوتاغيندا، اؤز ياتاغيندا ياتيردي. اونو ووروب اؤلدوردولر، باشيني کسدئلر و باشيني گؤتوروب بوتون گجه‌ني عَرَبا يولو ائله گتدئلر.


text:
ائشبوشِتئن باشيني خِبرونا، داوودون يانينا گتئردئلر و پادشاها ددئلر: "باخ، بو دا دوشمنئن شاعول اوغلو ائشبوشِتئن باشي کي، سنئن جانينين قصدئنده ائدي. رب شاعولدان و اونون اؤولادلاريندان آغام پادشاها بو گون قئصاصلار احسان ادئب."


text:
داوود بِعِروتلو رئمّونون اوغوللارينا، رِکابلا قارداشي بَعَنايا جاواب ورئب ددي: "جانيمي هر جور بلالاردان قورتاران وار اولان ربّه آند اولسون،


text:
صئقلَگده اولاندا او آدامي کي، منه خبر گتئردي کي، «شاعول اؤلوب.» و اِله دوشونوردو کي، گويا خوش خبر گتئرئب. من اونو ياخالاييب اؤلدوردوم. اونا، گتئردئيي خبره گؤره، بو پاداشي وردئم.


text:
ائندي شر آداملار بئر گوناهسيزي اؤز اِوئنده، ياتاغي اوستونده اؤلدورَنده، مگر سئزدن اونون قان قئصاصيني آليب سئزي ير اوزوندن يوخ اتميه‌جيم؟""


text:
سونرا داوود نؤکرلرئنه امر اتدي، نؤکرلر اونلاري اؤلدوردولر و اَل-آياقلاريني کسئب خِبرونداکي حوووضون يانيندان آسديلار. آمّا ائشبوشِتئن باشيني گؤتوروب خِبروندا آبنِرئن قبرئنده باسديرديلار.


text:
ائسرايئلئن بوتون قبئله‌لري خِبرونا، داوودون يانينا گلئب بله ددئلر: "باخ بئز سنئن سومويوندن، سنئن اَتئندنئک.


text:
اوّل‌لر، شاعول پادشاهيميز اولاندا سن ائدئن کي، ائسرايئللی‌لري يوروشلره آپاريب گتئرئردئن. رب سنه دمئشدي کي، «خالقيم ائسرايئله سن چوبانليق اده‌جکسن، ائسرايئل اوستونده سن حؤکمدار اولاجاقسان.»""


text:
ائسرايئلئن بوتون آغساقّاللاري خِبرونا، پادشاه داوودون يانينا گلدئلر و پادشاه اورادا ربّئن حوضوروندا اونلارلا عهد باغلادي. آغساقّاللار داوودو ائسرايئل اوستونده پادشاه اولماق اوچون مسح اتدئلر.


text:
او، خِبروندا يهودا اوستونده يدّي ائل آلتي آي ائدي کي، پادشاهليق اتمئشدي و اورشلئمده، بوتون ائسرايئلله يهودا اوستونده ده اوتوز اوچ ائل پادشاهليق اتدي.


text:
پادشاهلا آداملاري اورشلئمه گدئب او تورپاغين يرلي اهالئسي يِبوسلولارا هوجوم اتدئلر. يِبوسلولار داوودا ددئلر: "سن بورايا گئره بئلمزسن. سني حتّا کورلار و توپاللار دا بله گری قايتارارلار."" اونلار اله دوشونوردولر کي، "داوود بو شهره گئره بئلمز."


text:
داوود او گون ددي: "يِبوسلولارا کئم هوجوم اتسه، قوي داوودون جاني نئفرت ادن او توپاللارا و کورلارا ير آلتيندا اولان سو کچئدئندن چاتسين."" اله بونا گؤره ده ديئرلر کي، کورلار و توپاللار سارايا گئرميه‌جکلر."


text:
داوود قالادا ساکئن اولدو و قالاني داوودون شهري آدلانديردي. سونرا اطرافدا، قالا ياماجيندان ائچَرئيه طرف اولان ساحه‌ني تئکدي.


text:
صور پادشاهي خئرام داوودون يانينا قاصئدلرله سئدر آغاجلاري، دولگرلر و داشچيلار گؤندردي. اونلار داوود اوچون بئر اِو تئکدئلر.


text:
او واخت داوود باشا دوشدو کي، رب اونو ائسرايئل اوستونده پادشاه نصب ادئب و خالقي ائسرايئلئن خاطئرئنه اونون پادشاهليغيني اوجالديبدير.


text:
داوود خِبروندان گلندن سونرا اورشلئمدن اؤزونه تزه آروادلارلا جارئيه‌لر آلدي. اونلار داوودا گئنه اوغوللار و قيزلار دوغدولار.


text:
فئلئسطلی‌لر اشئتدئلر کي، داوود ائسرايئل اوستونده پادشاه اولماق اوچون مسح ادئلئب. او واخت هاميسي داوودو آختارماغا چيخديلار. داوود بونو اشئدئب قالايا اِندي.


text:
داوود ربدن سوروشدو: "آيا فئلئسطلی‌لرئن ضئدّئنه چيخيم؟ آيا اونلاري منه تسلئم اده‌جکسن؟" رب داوودا جاواب وردی: "چيخ، آرخايين اول کي، فئلئسطلی‌لري سنه تسلئم اده‌جيم."


text:
بلجه داوود بَعَل‌پِراصئمه گلئب فئلئسطلی‌لري قيردي و بله ددي: "سِللر بندلري داغيتديغي کئمي رب ده دوشمنلرئمي منئم حوضورومدا اله داغيتدي."" بونا گؤره ده او يِرئن آديني بَعَل‌پِراصئم قويدولار.


text:
بونا گؤره داوود ربدن مصلحت ائسته‌دي و رب ددي: "اونلارين قاباغينا چيخما، آرخالاريندان دولانيب بالزام آغاجلارينين قاباغيندا بو دوشمنلرئن اوستونه گل.


text:
بالزام آغاجلارينين باشيندان قدم سَسلرئني اشئدنده جَلد حرکته کچ، چونکي او زامان رب سنئن قاباغينجا چيخيب کي، فئلئسطلی‌لرئن قوشونونو مغلوب اتسئن."


text:
داوود دوروب يانينداکي خالقلا بئرلئکده بَعَله‌يهودا شهرئنه گتدئلر کي، کرّوبلار اوستونده تخت قوران قوشونلار ربّئنئن آدي ائله تانينان تارينين سانديغيني اورادان چيخارتسينلار.


text:
تارينين سانديغيني بئر تزه عارابايا قويوب، عَبئنادابين تپه‌ده‌کي اِوئندن چيخارتديلار. تزه عاراباني عَبئنادابين اوغوللاري عوزّا و اَخيو سوروردولر.


text:
اونلار تارينين سانديغيني عَمّئنادابين تپه‌ده‌کي اِوئندن عارابايا قويوب چيخارتديلار. اَخيو سانديغين قاباغيندا گدئردي.


text:
بو آرادا داوودلا بوتون ائسرايئل نسلی ربّئن حوضوروندا بوتون قووّتلري ائله جشن توتموشدولار و چنگلر، طنبورلار، دفلر، زئنقئروولار و سئنجلرله چاليب اويناييرديلار


text:
عوزّا‌نئن ضئدّئنه ربّئن قضبي آلوولاندي و تاري اونو سَهوئنه گؤره اورادا ووردو. عوزّا اورادا، تارينين سانديغي يانيندا اؤلدو.


text:
داوود مايئل ديئلدي کي، ربّئن سانديغيني اؤز يانينا، داوودون شهرئنه آپارسين. سانديغي يولوندان دؤنده‌رئب گَتلي عوبِد اِدومون اِوئنه قويدو.


text:
ربّئن سانديغي اوچ آي گَتلي عوبِد اِدومون اِوئنده قالدي. رب عوبِد اِدوما و اونون بوتون عايئله‌سئنه برکت وردی.


text:
داوود پادشاها خبر ورئلئب ديئلدي: "رب عوبِد اِدومون اِوئنه و اونا مخصوص هر شيه تارينين سانديغينا گؤره برکت ورئب."" داوود گدئب عوبِد اِدومون اِوئندن تارينين سانديغيني شادليقلا داوودون آدي ورئلن شهره گتئردي.


text:
ربّئن سانديغيني داشييانلار آلتي قدم گدندن سونرا، داوود بئر اؤکوز و کؤکَلدئلمئش بئر بوزوو قوربان کسدي.


text:
ربّئن سانديغي داوودون شهرئنه گتئرئلَنده، شاعولون قيزي مئکَل پنجره‌دن باخيب پادشاه داوودو ربّئن قاباغيندا آتيليب اوينايارکَن گؤردو و اوره‌يئنده اونا حقارت اتدي.


text:
بلجه ربّئن سانديغيني گتئرئب داوودون اونون اوچون قوردوغو چاديرين ائچه‌رئسئنده اونون اوچون آيريلان يره قويدولار. داوود ربّئن حوضوروندا يانديرما و باريش قوربانلاري کسدي.


text:
داوود يانديرما و باريش قوربانلاريني تقدئم ادئب قورتاراندان سونرا، قوشونلار ربّئن آدي ائله خالقا برکت وردی.


text:
بوندان علاوه، خالقين هاميسينا، بوتون ائسرايئل جاماعاتينا، ائستر آرواد، ائستر کئشي، هَره‌يه بئر کؤمبه چؤرک، بئر پارچا خورما لاواشاسي و بئر پارچا کئشمئش لاواشاسي پايلادي. سونرا خالقين هاميسي اؤز اِوئنه قاييتدي.


text:
داوود اؤز عايئله‌سئنه برکت ورمک اوچون قاييداندا، شاعولون قيزي مئکَل داوودون قاباغينا چيخيب اونا ددي: "گؤر بو گون ائسرايئلئن پادشاهي نجه ده شرف قازاندي! سَفِه‌لردن بئري کئمي اوتانمادان بو گون اعيانلارينين کنئزلري قاباغيندا سويوندو!""


text:
داوود مئکَله ددي: "بو او ربّئن حوضوروندا ائدي کي، منی آتانين و اونون بوتون نسلئنئن يرئنه سچدي و اؤز خالقي ائسرايئله حؤکمدار قويدو. بونا گؤره ده ربّئن حوضوروندا شَنلئک اده‌جيم.


text:
بوندان سونرا بوندان بَتَر آلچاليب اؤز منلئيئمي هچ اده‌جيم، لاکئن سن ددئيئن آداملارين کنئزلري قاباغيندا بؤيوک اولاجاغام."


text:
داوود پادشاه اؤز اِوئنده ساکئن اولاندا و رب داوود پادشاها اطرافيندا اولان بوتون دوشمنلرئنئن اَلئندن راحاتليق ورن زامانلاردا،


text:
پادشاه پيغمبر ناتانا ددي: "باخ، من سئدر آغاجيندان تئکئلَن بئر سارايدا ياشاييرام، لاکئن تارينين سانديغي بئر چاديردا قالير."


text:
ائسرايئل اؤولادلاريني مئصئردن چيخارتديغيم گوندن بو گونه قدر من هچ بئر اِوده ياشاماميشام، آنجاق بئر سيّار چاديردا، حتّا خيمه‌ده اورايا-بورايا کؤچموشم.


text:
بوتون او يِرلرده‌کی ائسرايئل اؤولادلاري ائله بئرلئکده گَزدئم، مگر اولوب کي، ائسرايئل قبئله‌لرئندن بئرئنه دئيَم: «نئيه منه سئدر آغاجيندان بئر اِو تئکمه‌دئنئز؟» او قبئله‌لره کی، خالقيمين چوبانليغيني اونلارين اوستونه قويدوم؟""


text:
ائندي قولوم داوودا دِه: قوشونلار ربّی بله ديئر: «من سني اوتلاقلاردا قويون اوتاراندا گؤتوروب، خالقيم ائسرايئله حؤکمدار اتدئم.


text:
گتدئيئن هر يرده سنئنله اولدوم و سنئن قاباغيندان بوتون دوشمنلرئني قيريب آتديم. آديني دا دونياداکي بؤيوکلرئن آدي کئمي بؤيوک اده‌جيم.


text:
خالقيم ائسرايئل اوچون بئر ير تعيئن ادئب اونلاري اورادا ساکئن اده‌جيم کي، اؤز يوردلاريندا ياشاسينلار و بئر داها نه پرئشان اولسونلار نه ده شر آداملار اوّللر کئمي اونلارا ظولم اتسئنلر،


text:
حتّا او گوندن کي، خالقيم ائسرايئل اوستونه داورلر تعيئن اتدئم. من سئزه بوتون دوشمنلرئنئز اَلئندن راحاتليق وره‌جيم.» رب سنه بونو دا بئلدئرئر کي، رب اؤزو سنه اِو تئکه‌جک.


text:
«عؤمرون باشا چاتيب آتالارينلا ياتاندا، يرئنه سنئن نسلئندن يعني بِلئندن گلن اؤولاديني قالديراجاغام و اونون پادشاهليغيني برقرار اده‌جيم.


text:
من اونا آتا، او دا منه اوغول اولاجاق. گوناه ادنده اونو ائنسانلارين دَيَنه‌يي ائله، بشر اؤولادلارينين کؤتَکلري ائله ووراجاغام.


text:
داوود پادشاه ائچَري کچدي و ربّئن حوضوروندا اوتوروب ددي: "ای پروردئگار رب، من کئمم و نسلئم کئمدئر کي، سن منی بو يره چيخارتدين؟


text:
ای پروردئگار رب، سنئن گؤزونده بو دا کئچئک گؤروندو، حله بو قولونون نسلئنئن گله‌جيي حاقّيندا دا خبر ورئبسن. مگر ائنسانلارلا بله رفتار ادئرسن، ای پروردئگار رب؟


text:
سن بوتون بو بؤيوک شيلري قولونا باشا سالماق اوچون، هم ده اؤز سؤزونون خاطئري اوچون اؤز اوره‌يئنجه ادئبسن.


text:
بونون اوچون، ای پروردئگار رب، سن بؤيوکسن. قولاقلاريميزلا اشئتدئکلرئمئزئن هاميسينا گؤره سنئن کئمئسي هچ يوخدور و سندن باشقا تاري يوخدور.


text:
ير اوستونده خالقين ائسرايئل کئمي بئر مئلّت مگر وار؟ ای تاري، سن اونو اؤزونه خالق اتمک اوچون ساتين آلماغا گتدئن کي، اؤزونه شؤهرت قازاناسان و اونلار اوچون بؤيوک ائشلر و اؤلکَن اوچون خارئقه‌لي ائشلر اده‌سن؛ بله کي، سن مئصئردن ساتين آلديغين اؤز خالقين قاباغيندان مئلّتلري و اونلارين آللاهلاريني قوودون.


text:
قوي ديئلسئن: «قوشونلار ربّی ائسرايئلئن اوستونه تاري‌دير.» و بلجه آدين ابده‌جک اوجالديلسين. و قولون داوودون نسلی سنئن حوضوروندا پايدار اولسون.


text:
چونکي سن قوشونلار ربّي، ائسرايئلئن تاريسي بو قولونا وحي گؤندرئب ددئن: «سنه اِو تئکه‌جيم.» اونا گؤره ده قولون جسارت تاپدي کی، سنه بو دوعاني اتسئن.


text:
قوي بو قولونون نسلئنه برکت ورمک سنئن گؤزونه خوش گلسئن و سنئن حوضوروندا ابده‌جک قالسين. چونکي سن ای رب پروردئگار، دانيشيبسان. قوي بو قولونون نسلی سنئن برکتئنله ابدئلئک برکت آلسين!""


text:
بوندان سونرا داوود فئلئسطلی‌لري مغلوب ادئب اونلاري اؤزونه موطئع اتدي و مِتِگ‌‌عَمّاني فئلئسطلی‌لردن آلدي.


text:
موآبلي‌لاري دا مغلوب اتدي. اونلاري يره اوزاديب اؤلچو ائپي ائله اؤلچدو، اؤلچدويو ائکي سيراني اؤلدوردو، لاکئن بئر سيراني صاغ بوراخدي. موآبلي‌لار داوودا قول اولوب خراج وردئلر.


text:
داوود صوبا پادشاهي رِخوب اوغلو هَدَدعِزِري ده مغلوب اتدي. هَدَدعِزِر بو زامان گدئردي کي، فَرات چايينين اطرافيندا اؤز حاکئمئيّتئني تزه‌دن برپا اتسئن.


text:
او، هَدَدعِزِرئن مئن يدّي يوز آتليسيني و ائيئرمي مئن پئيادا عسگرئني اسئر اتدي و آتلاردان يوزه قَدَرئني دؤيوش عاراباسي اوچون ساخلاييب آتلارين آياق وَتَرئني کسدي.


text:
دَمَشقده ياشايان اَراملي‌لار صوبا پادشاهي هَدَدعِزِره کؤمک اتمه‌يه گلنده، داوود اونلاردان ائيئرمي ائکي مئن نفري قيردي.


text:
داوود دَمَشقده اولان اَراملي‌لار آراسيندا حربي دسته‌لر يرلشدئردي و اَراملي‌لار اونا قول اولوب خراج وردئلر. رب داوودا گتدئيي هر يرده ظفر قازانديردي.


text:
اوغلو يورامي اونون يانينا گؤندردي کي، داوود پادشاهي سالاملاسين و هَدَدعِزِري دؤيوشده مغلوب اتدئيئنه گؤره اونا تبرئک ورسئن. چونکي توعي هَدَدعِزِرله همئشه موحارئبه اتمئشدي. يورام اؤزو ائله داوودا قيزيل، گوموش و بورونج اشيالاري گتئردي.


text:
داوود پادشاه بونلاري دا اؤزونه موطئع اتدئردئيي بوتون مئلّتلردن آلديغي گوموش و قيزيل‌لارلا ربّه وقف اتدي:


text:
يعني اَراملي‌لاردان، موآبلي‌لاردان، عَمّونلولاردان، فئلئسطلی‌لردن، عَمالِقلی‌لردن آلديغي گوموش و قيزيلي، هم ده صوبا پادشاهي رِخوب اوغلو هَدَدعِزِردن آلينان تالاني.


text:
اِدوما حربي دسته‌لر يرلشدئردي. اِدومون هر طرفئنه حربي دسته‌لري يرلشدئرندن سونرا، اِدوملولارين هاميسي داوودا موطئع اولدولار. رب داوودا گتدئيي هر يرده ظفر قازانديردي.


text:
شاعولون نسلئنده صئبا آدلي خئدمتچي بئر کئشي وار ائدي. اونو داوودون يانينا چاغيرديلار و پادشاه اونا ددي: "آيا صئبا سنسن؟" او ددي: "قولونام."


text:
داوود ددي: "شاعولون نسلئندن آيا هچ بئر آدام قالماييب کي، اونا تارينين شفقتئني گؤرسدئم؟" صئبا پادشاها ددي: "يوناتانين ائکي آياغيندان شئکَست بئر اوغلو حله قالير."


text:
پادشاه اونا ددي: "هارادادير؟" صئبا پادشاها ددي: "باخ، ائندي او، لودِباردا عَمّي‌اِل اوغلو ماکئرئن اِوئنده‌دئر."


text:
شاعول اوغلو يوناتان اوغلو مِفئبوشِت داوودون يانينا گلدي و اوزو اوسته يره دوشوب تعظئم اتدي. داوود ددي: "مِفئبوشِت!"" او دا ددي: "قولون سنئن حوضوروندادير."


text:
داوود اونا ددي: "قورخما، آتان يوناتانين خاطئرئنه قطعن سنه شفقت گؤرسده‌جيم و بابان شاعولون بوتون تورپاغيني سنه قايتاراجاغام. سن همئشه منئم سوفره‌مده يمک يئيه‌جکسن."


text:
مِفئبوشِت گئنه تعظئم ادئب ددي: "مگر بو قولون کئمدئر کي، منئم کئمي اؤلو بئر ائته بله ائلتئفات اده‌سن؟""


text:
پادشاه، شاعولون خئدمتچئسي صئباني چاغيريب ددي: "شاعولا و اونون نسلئنه عاييد اولان هر شيي سنئن آغانين نوه‌سئنه ورمئشم.


text:
آغانيزين نوه‌سئنئن تورپاغيني سن، اوغوللارين و قوللارين بِجَره‌جک. محصولونو اونا وره‌جکسئنئز کي، آذوقه‌سي اولسون. آغانيزين نوه‌سي مِفئبوشِت ده همئشه منئم سوفره‌مده يمک يئيه‌جک."" صئبانين اون بش اوغلو و ائيئرمي قولو وار ائدي.


text:
صئبا پادشاها ددي: "من آغام پادشاهين بو قولونا امر اتدئيي هر شيي يرئنه يتئره‌جيم."" بلجه، مِفئبوشِت پادشاه اوغوللاريندان بئري کئمي داوودون سوفره‌سئنده يمک يِيئردي.


text:
مِفئبوشِتئن کئچئک بئر اوغلو وار ائدي. اونون آدي مئکا ائدي. صئبانين اِوئنده ياشايانلارين هاميسي مِفئبوشِتئن خئدمتچئلري ائدئلر.


text:
بلجه مِفئبوشِت اورشلئمده قالدي، چونکي همئشه پادشاهين سوفره‌سئنده يمک يِيئردي. او، ائکي آياغيندان شئکَست ائدي.


text:
داوود ددي: "آتاسي منه ياخشيليق اتدئيئنه گؤره، من ده ناخاشين اوغلو خانونا ياخشيليق اده‌جيم."" داوود اعيانلاردان بئر نچه‌سئني خانونون يانينا گؤندردي کي، اونا آتاسينين اؤلومو اوچون باش‌صاغليغي آرزو اتسئنلر. لاکئن داوودون آداملاري عَمّون اؤلکه‌سئنه چاتاندا،


text:
عَمّونلولارين باشچيلاري اؤز آغالاري خانونا ددئلر: "سن اله بئلئرسن کي، داوود بو باش‌صاغليغي ورن آداملاري سنئن آتانا حؤرمتي اولدوغو اوچون گؤندرئب؟ داوودون سنئن يانينا آداملاريني گؤندرمه‌سي مگر بونون اوچون ديئل کی، شهري گؤزدن کچئرتسئن، جاسوسلوق اتسئن و بوراني ييخسين؟""


text:
خانون داوودون آداملاريني توتدو و ساقّاللاريني ياريياجاق قيرخديريب، پالتارلاريني اوتوراجاق يرئنه قدر آشاغيدان کسدئردي و اونلاري گری گؤندردي.


text:
بونو داوودا خبر وردئلر، داوود دا اونلاري گؤرمک اوچون آداملار گؤندردي، چونکي اونلارا چوخ حقارت ادئلمئشدي. پادشاه ددي: "ساقّالينيز چيخانا قدر اَرئحادا قالين، سونرا قاييدين."


text:
عَمّونلولار اؤزلرئنئن ضئدّئنه داووددا نئفرت اوياتديقلاريني گؤرنده، آدام گؤنده‌رئب بيت رِخوبون اَراملي‌لاريندان و صوبانين اَراملي‌لاريندان ائيئرمي مئن پئيادا عسگري، مَعَکا پادشاهي ائله مئن آدامي و طوب اهالئسئندن اون‌ائکي مئن نفري اوجرتله توتدولار.


text:
عَمّونلولار چيخيب دروازانين گئرئشئنده دؤيوشه دوزولدولر. صوبا و رِخوب اَراملي‌لاري ائله طوب و مَعَکا آداملاري، چؤلده آيريجا دورموشدولار.


text:
يوآب قاباقدان و آرخادان دوشمنلرئن اونا ضئدّ دوزولدوکلرئني گؤرنده، بوتون ائسرايئلئن سچمه دؤيوشچولرئندن بئر قئسمئني آييريب اَراملي‌لارين ضئدّئنه دوزدو.


text:
يوآب ددي: "اگر اَراملي‌لار مندن گوجلو چيخسالار، سن منه کؤمک اِدَرسن، لاکئن اگر عَمّونلولار سندن گوجلو چيخسالار، من گلئب سنه کؤمک اده‌رم.


text:
جسارتلي اول. گل خالقيميزين خاطئرئنه و تاريميزين شهرلري خاطئرئنه ائگئدلئک گؤرسدک. قوي رب ده گؤزونده خوش اولاني اتسئن."


text:
يوآب و يانينداکي قوشون اَراملي‌لارين ضئدّئنه دؤيوشه ياخينلاشديلار؛ اونلار يوآبين قاباغيندان قاچديلار.


text:
عَمّونلولار اَراملي‌لارين قاچديغيني گؤرنده، اونلار دا اَبشه‌يئن قاباغيندان قاچيب شهره گئردئلر. عَمّونلولارلا دؤيوش قورتاراندان سونرا، يوآب اورشلئمه قاييتدي.


text:
هَدَدعِزِر آدام گؤندرئب فَرات چايينين او تايينداکي اَراملي‌لاري دؤيوشه چيخارتدي. اونلار خِيلاما گلدئلر و هَدَدعِزِرئن قوشون باشچيسي شوبَک اونلارا باشچيليق ادئردي.


text:
بونو داوودا خبر ورنده، او، بوتون ائسرايئللی‌لري ييغيب اوردون چاييني کچدي و خِيلاما گلدي. اَراملي‌لار داوودون ضئدّئنه دوزولوب اونونلا ووروشدولار.


text:
لاکئن اَراملي‌لار ائسرايئللی‌لرئن قاباغيندان قاچديلار. داوود اَراملي‌لاردان يدّي يوز دؤيوش آراباچيسي ائله قيرخ مئن آتليني قيردي و اورادا قوشون باشچيسي شوبَکي ووروب اؤلدوردو.


text:
هَدَدعِزِره موطئع اولان پادشاهلارين هاميسي، ائسرايئل قاباغيندا مغلوب اولدوقلاريني گؤرنده، ائسرايئللی‌لرله صولح باغلاييب اونلارا قول اولدولار. اَراملي‌لار آرتيق عَمّونلولارا کؤمک اتمه‌يه قورخدولار.


text:
باهار گلنده پادشاهلار موحارئبه‌يه چيخان واخت، داوود يوآبي، سرکرده‌لرئني، بوتون ائسرايئل قوشونو ائله بئرلئکده موحارئبه‌يه گؤندردي. اونلار عَمّونلولاري قيريب رَبّاني موحاصئره‌يه آلديلار. آمّا داوود اورشلئمده قالدي.


text:
بئر آخشامچاغي داوود ياتاغيندان قالخيب پادشاه سارايينين دامي اوستونده گَزئردي. او، دامدان باخيب گؤردو کي، بئر آرواد يويونور. آرواد چوخ گؤزل ائدي.


text:
داوود آدام گؤندرئب بو آرواد باره‌سئنده خبر آلدي. بئري بله ددي: "مگر بو آرواد اِلئآم قيزي خئتلي اورئيانين آروادي بَتشِبَع ديئل؟""


text:
داوود قاصئدلر گؤندرئب اونو يانينا گتئرتدي. آرواد اونون يانينا گلدئکده داوود اونونلا ياتدي و آرواد اؤزونو نجئسلئيئندن تمئز ادندن سونرا اِوئنه قاييتدي.


text:
داوود يوآبين يانينا آدام گؤندرئب ددي: "خئتلي اورئياني منئم يانيما گؤندر."" يوآب اورئياني داوودون يانينا گؤندردي.


text:
سونرا داوود اورئيايا ددي: "اِوئنه گت، ائستئراحت اِله."" اورئيا پادشاهين ساراييندان چيخاندا پادشاه داليسيجا اونا هدئيّه ده گؤندردي.


text:
لاکئن اورئيا پادشاهين سارايينين قاپيسيندا، آغاسينين بوتون موحافئظه‌چئلري ائله بئرلئکده ياتيب اِوئنه گتمه‌دي.


text:
داوودا خبر وردئلر: "اورئيا اِوئنه گتمه‌دي."" داوود اورئيايا ددي: "مگر سن يولدان گلمه‌يئبسن؟ نئيه اِوئنه گتمه‌دئن؟""


text:
اورئيا داوودا ددي: "عهد سانديغي، ائسرايئللی‌لر و يهودالي‌لار چاديرلاردا قالارکن، آغام يوآب و آغامين سرکرده‌لري چؤل‌لرده مسکن سالارکن، من نجه يمک-ائچمَک و آرواديملا ياتماق اوچون اِوئمه گده بئله‌رم؟ حياتينا و جانينا آند اولسون، من بله شي اتمه‌رم."


text:
داوود اورئيايا ددي: "بو گون ده بورادا قال، صاباح سني يولا سالارام."" اورئيا او گونو و گونون صاباحيني اورشلئمده قالدي.


text:
داوود اونو چاغيردي و اورئيا اونون حوضوروندا يِيئب ائچدي. داوود اونو کِفلَندئردي. اورئيا پادشاهين يانيندان آخشام اوستو چيخدي. او گئنه ده اوئنه گتمه‌دی؛ آغاسينين موحافئظه‌چئلرئنئن يانينا گدئب، اورادا اؤز ياتاغيندا ياتدي.


text:
مکتوبوندا بله يازميشدي: "اورئياني آلوولانان دؤيوشلره گؤندر و اونو لاپ قاباق خطّه قوي و يانيندان چکئل کي، وورولوب اؤلدورولسون."


text:
يوآب شهري موحاصئره آلتيندا ساخلايارکن، اورئياني او يره تعيئن اتدي کي، بئلئردی دوشمنئن جنگاورلرئنئن لاپ جسورلاري اورادادير.


text:
شهرئن آداملاري قالخيب يوآبلا دؤيوشه چيخديلار. داوودون آداملاريندان اؤلَنلر اولدو. خئتلي اورئيا دا اؤلَنلر آراسيندا ائدي.


text:
پادشاه سنه قضبله‌نئب دئيَر: «شهره هوجوم اتمک اوچون نئيه بو قدر ياخينلاشدينيز؟ مگر بئلمئردئنئز کي، دووارين اوستوندن سئزه اوخ آتاجاقلار؟


text:
يِروبّشِت اوغلو اَبئمِلِکي کئم ووردو؟ مگر دووارين اوستوندن بئر آرواد ديئرمانين اوست داشيني اونون اوستونه آتمادي، اله کي، تِبِصده اؤلدو؟ بس نئيه بو قدر دووارا ياخينلاشدينيز؟» او زامان دئيَرسن: «قولون خئتلي اورئيا دا اؤلوب.»""


text:
قاصئد داوودا ددي: "آداملار بئزه قالئب گلدئلر. اونلار بئزئم ضئدّئمئزه دؤيوشمَک اوچون چؤله چيخديلار. اونلاري دروازانين گئرئشئنه قدر قوودوق.


text:
اوخ‌آتانلار دوواردان دؤيوشچولرئن اوستونه اوخ ياغديرديلار و پادشاهين آداملاريندان اؤلَنلر ده اولدو. قولون خئتلي اورئيا دا اؤلَنلر آراسيندادير."


text:
داوود قاصئده ددي: "يوآبا دئيَرسن کي، «بو حادئثه سنئن گؤزونده پئس گؤرونمه‌سئن، چونکي قيلينج گاه بئرئنئن، گاه دا آيريسينين باشيني يِيئر. شهرئن ضئدّئنه دؤيوشو گوجلَندئرئب اوراني ييخ.» بونونلا يوآبي تشوئق ات."


text:
ياس قورتاراندان سونرا داوود آدام گؤندرئب بَتشِبَعي اؤز اِوئنه گتئردي و او، داوودون آروادي اولدو. سونرا داوودا بئر اوغول دوغدو. لاکئن داوودون گؤردويو بو ائش ربّئن گؤزونده پئس ائدي.


text:
رب ناتاني داوودون يانينا گؤندردي. ناتان اونون يانينا گلئب اونا ددي: "بئر شهرده ائکي آدام وار ائدي. اونلاردان بئري وارلي، او بئري ده کاسيب ائدي.


text:
لاکئن کاسيب آدامين هچ بئر شيي يوخ ائدي مگر ساتين آليب بَسله‌دئيي بئر کؤرپه دئشي قوزو. او، قوزوسونو اؤز يانيندا اوشاقلاري ائله برابر بؤيوتموش، اونا اؤز يِمه‌يئندن يدئرتمئش، اؤز ائچدئيي قابدان سو ائچئرتمئش و قوينوندا ياتيرتميشدي. قوزو اونا دوغما قيزي کئمي ائدي.


text:
بئر گون وارلي آدامگئله بئر موسافئر قوناق گلدي. وارلي آدام قييمادي کي، اؤز سوروسوندن و ناخيريندان حيوان گؤتوروب کَسسئن و اونلارا گلن قوناغا يمک حاضيرلاسين. او گدئب کاسيبين قوزوسونو گؤتوروب کسدي و يانينا گلن قوناغا يمک حاضيرلادي."


text:
بو واخت داوودون قضبي او آدامين ضئدّئنه آلوولاندي و ناتانا ددي: "وار اولان ربّئن حاقّي اوچون، بونو ادن آدام اؤلومه لايئقدئر.


text:
او واخت ناتان داوودا ددي: "او آدام سنسن! ائسرايئلئن تاريسي رب بله ديئر: «من ائدئم کی، سني ائسرايئلئن اوستونده پادشاه مسح اتدئم. من ائدئم کی، سني شاعولون اَلئندن قورتارديم.


text:
سنه آغانين اِوئني ده وردئم. آغانين آروادلاريني قوينوندا ياتيرديب، ائسرايئل و يهودا نسلئني سنه وردئم. اگر بو سنه آزليق اولسايدي، سنه بله شيلردن داها چوخونو علاوه اِدَردئم.


text:
نه اوچون ربّئن سؤزونه حقارتله باخيب، ربّئن گؤزونده پئس اولان ائشي اتدئن؟ خئتلي اورئياني قيلينج آغزيندان کچئرتدئن، اونون آرواديني اؤزونه آرواد اتدئن. اورئياني عَمّون اؤولادلارينين قيلينجي ائله اؤلدورتدوردون.


text:
بوندان سونرا هچ واخت قيلينج سنئن اِوئندن آيريلماياجاق، چونکي سن منی تحقئر اتدئن و خئتلي اورئيانين آرواديني اؤزونه آرواد اتدئن."


text:
بونا گؤره ده رب ديئر: «باخ سنئن ضئدّئنه پئسلئيي اؤز اِو اهلئندن چيخارداجاغام. سنئن گؤزونون قاباغيندا حتّا آروادلاريني گؤتوروب ياخينينا وره‌جيم. او دا گوندوزون گون‌اورتا چاغي سنئن آروادلارينلا ياتاجاق.


text:
بو ائشي سن گئزلي اتدئن، آمّا من بو ائشي بوتون ائسرايئللی‌لرئن قاباغيندا گوندوزون گون‌اورتا چاغي اده‌جيم.»""


text:
داوود ناتانا ددي: "من ربّئن ضئدّئنه گوناه اتمئشم."" ناتان داوودا ددي: "رب ده سنئن گوناهيني سئلئبدئر، اؤلمَيه‌جکسن.


text:
لاکئن بونو اتمکله ربّئن دوشمنلرئنه بؤيوک فورصت ورئبسن کي، اونا کوفر دسئنلر. اونا گؤره ده قطعن سندن دوغولان اوشاق اؤله‌جک."


text:
سونرا ناتان اِوئنه قاييتدي. رب داوودون اورئيانين دول آرواديندان اولان اوشاغيني ووردو و اوشاق ناخوشلادي.


text:
اِوئنئن آغساقّاللاري اونو يردن قالديرماق اوچون يانيندا دايانديلار، لاکئن او قالخماق ائستمه‌دي و اونلارلا بئرلئکده چؤرک يمه‌دي.


text:
يدّئنجی گون کؤرپه اؤلدو. داوودون اعيانلاري قورخدولار کی، اوشاغين اؤلدويونو اونا بئلدئرسئنلر و بله دوشوندولر: "اوشاق صاغ ائکَن اونو دئله توتدوق، لاکئن سؤزوموزه قولاق آسمادي. ائندي اوشاغين اؤلدويونونو اونا نجه دئيَک؟ اؤزونه بئر زئيان يتئرَر."


text:
داوود اعيانلارينين پيچيلداشماسيني گؤرنده باشا دوشدو کي، اوشاق اؤلوب. اونا گؤره ده اعيانلارينا ددي: "آيا اوشاق اؤلدو؟" اونلار ددئلر: "اؤلدو."


text:
داوود يردن قالخدي، يويونوب باشينا زيتون ياغي سورتدو و پالتارلاريني دَيئشئب، ربّئن اِوئنه گتدي و پرستئش اتدي. اِوه قاييديب يمک ائسته‌يئنده قاباغينا يمک قويدولار و او يدي.


text:
او واخت اعيانلاري اونا ددئلر: "بو نه ائشدئر کي، ادئرسن؟ کؤرپه صاغ ائکن نه اوچون اوروج توتوب آغلادين، آمّا کؤرپه اؤلَنده دوروب چؤرک يدئن؟""


text:
داوود جاواب وردی: "اوشاق صاغ اولاندا اوروج توتوب آغلاييرديم و ديئردئم کي، بلکه رب منه لوطف اِدَر، اوشاق صاغ قالار.


text:
لاکئن ائندي اوشاق اؤلوب، نه اوچون اوروج توتوم؟ مگر اونو گری قايتارا بئله‌رم؟ من اونون يانينا گده‌جيم، لاکئن او منئم يانيما قاييتماياجاق."


text:
داوود آروادي بَتشِبَعه تسلّی وردی و يانينا گئرئب اونونلا ياتدي. بَتشِبَع اونا بئر اوغول دوغدو و داوود اونون آديني سولِيمان قويدو. رب بو اوشاغي سِودی


text:
آمّا ائندي سن خالقين قالان حئصّه‌سئني بئر يره ييغ و شهرئن ضئدّئنه اوردوگاه قوروب اوراني آل. يوخسا من گدئب شهري آلارام و بو ائش منئم آديما چيخار."


text:
سونرا اونلارين پادشاهينين باشيندان تاجيني گؤتوردو. تاج قيزيلدان اولوب چکئسي بئر تالانت ائدي. اونون اوستونده قئيمتلي بئر داش وار ائدي. بو تاج داوودون باشينا قويولدو. داوود بو شهردن چوخلو قنئمت آپاردي.


text:
او، شهرده اولان خالقي کؤچوردوب اَره، دمئر کولونگ، دمئر بالتا ائله گؤرولَن ائشلرده و کرپئج اِعماليندا ائشلَتدي. داوود عَمّونلولارين بوتون شهرلرئنده بله ادندن سونرا، بوتون خالقلا بئرلئکده اورشلئمه قاييتدي.


text:
داوودون اوغلو اَبشالومون تامار آدلي گؤزل دوغما باجيسي وار ائدي. رَبّا‌ شهرئنئن آلينماسيندان بئر مودّت سونرا، داوودون اوغلو اَمنون تامارا وورولدو.


text:
اَمنون اؤگِي باجيسي تاماردان اؤتري او قدر پرئشان ائدي کي، لاپ ناخوشلوغا دوشدو. چونکي تامار باکئره قيز ائدي و اَمنونا چتئن گلئردي کي، اونونلا بئر شي اده بئلسئن.


text:
اَمنونون يوناداب آدلي بئر دوستو وار ائدي. يوناداب داوودون قارداشي شئمعانين اوغلو ائدي و اؤزو ده چوخ حئيله‌گر بئر آدام ائدي.


text:
يوناداب اَمنونا ددي: "ای شاهزاده، نئيه گوندن-گونه ضعئفله‌يئرسن؟ آيا بونو منه بئلدئرمزسن؟" اَمنون اونا ددي: "قارداشيم اَبشالومون دوغما باجيسي تامارا وورولموشام."


text:
يوناداب اونا ددي: "ياتاغينا گئر و اؤزونو ناخوش گؤرسد. آتان سني گؤرميه گلنده اونا بله دِه: «خاهئش ادئرم، باجيم تامار گلئب منه چؤرک يدئرتسئن و گؤزومون قاباغيندا يمک حاضيرلاسين، من ده اونو گؤروم، پئشئردئيي يمه‌يي اونون اَلئندن آليب يِيئم.»""


text:
اَمنون ياتاغا گئرئب اؤزونو ناخوش گؤرستدي. پادشاه اونو گؤرميه گلنده اَمنون پادشاها ددي: "خاهئش ادئرم، باجيم تامار گلسئن و گؤزومون قاباغيندا ائکي کؤکه پئشئرسئن کي، من ده او کؤکه‌لري اونون اَلئندن آليب يِيئم."


text:
تامار قارداشي اَمنونون اِوئنه گتدي. اَمنون اوزانميشدي. تامار خمئر دوزلتدي و اونون گؤزو قاباغيندا کؤکه‌لر دوزَلدئب پئشئردي.


text:
تاواني گؤتوروب اونون قاباغينا بوشالتدي. لاکئن او يمک ائستمه‌دي. اَمنون ددي: "هاميني يانيمدان چيخاردين."" هامي اونون يانيندان چيخدي.


text:
او واخت اَمنون تامارا ددي: "يِمه‌يي ياتاق اوتاغينا گتئر کي، سنئن اَلئندن آليب يِيئم."" تامار پئشئردئيي کؤکه‌لري گؤتوروب قارداشي اَمنونون ياتاق اوتاغينا گتئردي.


text:
لاکئن تامار جاواب وردی: "يوخ، قارداشيم! منئم ناموسوما توخونما، چونکي ائسرايئلده بله ائشلر اتمک اولماز. بو ائيرنج ائشي گؤرمه.


text:
من بو روسوايچيليقدان نجه قورتارا بئله‌رم؟ سني ده ائسرايئلده آخماق بئري کئمي تانييارلار. بونا گؤره ائندي خاهئش ادئرم، گت پادشاهلا دانيش، او منی سنه ورَر، يوخ دِمَز."


text:
لاکئن اَمنون ائستمه‌دی کی، اونون سؤزونو اشئتسئن و قيزدان قووّتلي اولدوغو اوچون قيزي زورلاييب اونونلا ياتدي.


text:
بوندان سونرا اَمنون تاماردان حددن چوخ نئفرت اتدي؛ اونا اولان نئفرتي اوّلکي سِوگئسئندن داها گوجلو ائدي. اَمنون اونا ددي: "دور، بورادان چيخ گت."


text:
آمّا تامار ددي: "يوخ! ائندي بو پئسلئک کي، منی قووورسان، منه اتدئيئن او بئري پئسلئکدن داها بؤيوکدور."


text:
لاکئن اَمنون ائستمه‌دی کی، اونا قولاق آسسين. نؤکرئني يانينا چاغيريب ددي: "بو آروادي يانيمدان باييرا آت و داليسيجا دا قاپيني قيفيللا."


text:
قيزين اَينئنده اَلوان پالتار وار ائدي، چونکي پادشاهين باکئره قيزلاري بله پالتار گئيَردئلر. اَمنونون نؤکري تاماري باييرا آتيب داليسيجا قاپيني قيفيلّادي.


text:
تامار باشينا کول تؤکدو. اَينئنده‌کي الوان پالتاريني جيردي و اَللري ائله باشيني توتوب گتدي. او گده-گده آغلاييردي.


text:
قارداشي اَبشالوم اونا ددي: "آيا سنه توخونان قارداشين اَمنون ائدي؟ حله‌لئک ساکئت اول، باجيم، او سنئن قارداشيندير، بونو قلبئنه سالما."" بلجه تامار قارداشي اَبشالومون اِوئنده قالدي و هاميدان اؤزونو اوزاق ساخلادي.


text:
آمّا اَبشالوم اَمنونا نه ياخشي، نه ده يامان بئر سؤز ددی؛ چونکي باجيسي تاماري زورلاديغينا گؤره اَمنوندان نئفرت ادئردي.


text:
ائکي ائل تامام اولاندان سونرا، اَبشالوم اِفرايئمه ياخين بَعَل‌خاصوردا قويون قيرخيمي کچئردئردي. اَبشالوم پادشاهين بوتون اوغوللاريني اورايا دَعوَت اتدي.


text:
او، پادشاهين يانينا گلئب ددي: "باخ، بو قولون قويون قيرخيمي کچئردئر. خاهئش ادئرم، قوي پادشاه و اعيانلاري بو قولونون يانينا گلسئنلر."


text:
لاکئن پادشاه اَبشالوما ددي: "يوخ، اوغلوم، قوي هاميميز گتمه‌يک، سنه آغيرليق دوشَر."" گرچي اَبشالوم چوخ دا تأکئد اتدي، آمّا پادشاه گتمک ائستمه‌دي. لاکئن اونا برکت وردی.


text:
سونرا اَبشالوم ددي: "هچ اولماسا، قوي قارداشيم اَمنون بئزئمله گتسئن."" پادشاه اونا ددي: "آخي نه اوچون او سنئنله گتسئن؟""


text:
اَبشالوم نؤکرلرئنه بله امر اتدي: "باخين، اَمنونون اوره‌يي شرابلا نشعه‌لَنَنده سئزه «اَمنونو وورون!» دئيه‌جيم؛ او زامان اونو اؤلدورون، قورخمايين. سئزه امر ورن مگر من ديئلم؟ جسور و ائگئد اولون."


text:
اَبشالوم نجه امراتمئشدي، نؤکرلري ده اله اتدئلر. بونو گؤرن بوتون شاهزاده‌لر قالخديلار و هر بئري اؤز قاطيرينا مئنئب قاچدي.


text:
حله اونلار يولدا ائکن داوودا بله خبر چاتدي: "اَبشالوم بوتون شاهزاده‌لري قيريب، اونلاردان هچ بئرئني صاغ قويماييب."


text:
داوودون قارداشي شئمعانين اوغلو يوناداب ددي: "آغام بوتون جاوانلاري، شاهزاده‌لري اؤلموش ظنّ اتمه‌سئن، تکجه اَمنون اؤلوب. اونا گؤره کي او، اؤگِي باجيسي تاماري زورلاديغي گوندن بَري اَبشالوم بو نئيّتده ائدي.


text:
اونون اوچون ده آغام پادشاهيم، بوتون شاهزاده‌لرئن اؤلوم خبرئني اوره‌يئنه سالماسين، چونکي تکجه اَمنون اؤلوب."


text:
اَبشالوم قاچميشدي. کشئک ورن جاوان، باشيني قالديريب باخدي. آرخا يولدان داغين ياماجيندان چوخ آدام گلئردي.


text:
او سؤزونو قورتارديقدا شاهزاده‌لر ائچَري گئرئب برکدن آغلاديلار و پادشاهلا بوتون اعيانلاري دا آجي گؤز ياشلاري تؤکدولر.


text:
اَبشالوم قاچيب گِشور پادشاهي عَمّئهود اوغلو تَلمه‌يئن يانينا گتدي. داوود، اوغلو اَمنون اوچون هر گون ياس توتوردو.


text:
اَبشالوم اوچون داوود پادشاه اوره‌يئنده حسرت چکئردي، چونکي اَمنونون اؤلومونه گؤره آرتيق تسلّی تاپميشدي.


text:
بونا گؤره ده تِقوعه‌يه آدام گؤندرئب اورادان حئکمتلي بئر آرواد گتئرتدي و اونا ددي: "خاهئش ادئرم، اؤزونو ياسلي آدام کئمي گؤرسد. ياس پالتاري گِيئن، باشينا زيتون ياغي سورتمه، اؤزونو اله بئري بَنزَت کي، اله بئل، اؤلو اوچون چوخدان بَري ياسلي‌دير.


text:
تِقوعه‌لي آرواد پادشاهين حوضوروندا گلنده اوزو اوسته يره دوشوب تعظئم اتدي و اونا بله ددي: "کؤمک ات، ای پادشاه!""


text:
کنئزئنئن ائکي اوغلو وار ائدي. بئر گون اونلارين ائکئسي ده چؤلده بئر-بئري‌ ائله ساواشديلار. اورادا اونلاري آييران هچ کئم يوخ ائدي و بئري او بئرئني ووروب اؤلدوردو.


text:
ائندي بوتون عايئله بو کنئزئنه ضئدّ چيخيب ديئرلر: «قارداش قاتئلئني بئزه ور، اؤلدوردويو قارداشينين جاني عوضئنه اونو اؤلدورَک، قوي مئراثا وارئث اولان قارداش دا هلاک اولسون.» بلجه اونلار اوجاغيمين قالان کؤزونو ده سؤندوره‌جکلر و اَرئمئن ير اوزونده نه آدي، نه ده يادئگاري قالاجاق."


text:
تِقوعه‌لي آرواد پادشاها ددي: "آغام پادشاه، گوناهين قوي منئم و آتامين نسلی اوستونه دوشسون! قوي پادشاهلا تختي گوناهسيز قالسين!""


text:
آرواد ددي: "خاهئش ادئرم، پادشاه، تاريسي ربّی خاطيرلاسين اِله کي، قان قئصاصيني آلان، هلاک اتمَيه آرتيق چاليشماسين. يوخسا اونلار منئم اوغلومو هلاک اده‌جکلر."" داوود ددي: "وار اولان رب حاقّي، اوغلونون باشيندان بئر توک بِله، اَسکئک اولماياجاق."


text:
آرواد ددي: "اگر بله‌دئر، بس نه اوچون تاري خالقينين ضئدّئنه بو جور ائش گؤرورسن؟ چونکي پادشاهين بو سؤزو اونون اؤزونو ده تقصئرکار ادئر. اونا گؤره کي، آوارا اتدئيي آدامي قايتاريب گری گتئرتمئر.


text:
هاميميز اؤله‌جيئک، يره داغيلان و تزه‌دن بئر يره ييغيلمايان سو کئمئيئک. لاکئن تاري جاني آلماز، بئر چاره دوشونر کي، آواراليغا دوشن آدام، اؤزوندن اوزاق دوشمه‌سئن.


text:
ائندي آغام پادشاها بو سؤزو دِمَک اوچون گلمه‌يئمئن سببي بودور کي، خالق منی قورخودوب. اونا گؤره ده بو کنئزئن ددي: «قوي ائندي گدئب پادشاهلا دانيشيم، بلکه پادشاه کنئزئنئن خاهئشئني يرئنه يتئرَر.


text:
اونا گؤره کي، پادشاه بو کنئزئني اِشئدَر و او آدامدان قورتارار کي، ائسته‌يئر هم منی، هم ده اوغلومو تارينين ائرث وردئيئندن آتسين."


text:
او واخت کنئزئن دوشوندو: "خاهئش ادئرم، آغام پادشاهين سؤزو منه تسّلي ورسئن، چونکي ياخشيني-پئسي باشا دوشمکده تارينين مَله‌يي نجه‌دئر، آغام پادشاه دا اله‌دئر. قوي رب تارين سنه يار اولسون!""


text:
بو سؤزدن سونرا پادشاه آروادا جاواب ورئب ددي: "سندن بئر شي سوروشاجاغام، خاهئش ادئرم هچ بئر شيي مندن گئزلَتمه."" آرواد ددي: "آغام پادشاه، بويور، خاهئش ادئرم."


text:
پادشاه ددي: "آيا سنئن بو ائشلرئنئن هاميسيندا يوآبين دا اَلي وار؟" آرواد جاواب وردی: "سنئن جانين اوچون ديئرم کي، آغام پادشاهين سؤزوندن هچ کئم نه صاغا، نه ده سولا دؤنه بئلر. دوغرودان دا قولون يوآب منه امر اتدي و بو سؤزلرئن هاميسيني کنئزئنه او، اؤيرَتدي.


text:
قولون يوآب بونو ائشئن گؤرونوشونو ديئشمک اوچون بله اتدي. لاکئن آغام تارينين مَله‌يي قدر حئکمتلئدئر، ير اوزونده اولوب-کچن هر شيي بئلئر."


text:
يوآب اوزو اوسته يره دوشدو و تعظئم ادئب پادشاها تبرئک ددی. سونرا يوآب ددي: "آغام پادشاه، بو گون سنئن گؤزونده لوطف تاپديغيني بو قولون بئلئر، چونکي پادشاه قولونون خاهئشئنه عمل اتدي."


text:
لاکئن پادشاه ددي: "قوي او اؤز اِوئنه قاييتسين، منئم گؤزومه گؤرونمه‌سئن."" بلجه اَبشالوم اِوئنه قاييتدي و پادشاهين گؤزونه گؤرونمه‌دي.


text:
بوتون ائسرايئلده هچ کئم يوخ ائدي کي، ياخيشيقليغينا گؤره، اَبشالوم قدر تعرئفلنسئن. تپه‌دن ديرناغا قدر اوندا بئر عيئب يوخ ائدي.


text:
هر ائلئن آخيريندا ساچيني اونا آغيرليق اتدئيي اوچون کَسَردي، باشيندان ساچيني کسنده ساچي پادشاه تَره‌زئسي ائله ائکي يوز شِکِل گلردي.


text:
سونرا يوآبين يانينا آدام گؤندردي کي، اونو پادشاهين يانينا گؤندرسئن. آمّا يوآب ائستمه‌دی کی، اونون يانينا گلسئن. اَبشالوم ائکئنجي دفه يوآبين يانينا آدام گؤندردي، او گئنه ده ائستمه‌دي کی، گلسئن.


text:
سونرا اَبشالوم قوللارينا ددي: "باخين، يوآبين زمئسي منئمکئنه بئتئشئکدئر و اورادا اونون آرپاسي وار. گدئن اورايا اود وورون."" اَبشالومون قوللاري گدئب زمئيه اود ووردولار.


text:
اَبشالوم يوآبا ددي: "باخ سنئن يانينا آدام گؤندرئب ددئم: «بورايا گل کي، سني پادشاهين يانينا گؤندرئم کي، اونا دئيه‌سن: {من گِشوردان بورايا نه اوچون گلمئشم؟ اورادا قالسايديم، منئم اوچون بوندان داها ياخشي اولاردي.} بونا گؤره ائندي قوي پادشاهين اوزونو گؤروم و اگر خاطام وارسا، قوي منی اؤلدورسون.»""


text:
يوآب دا پادشاهين يانينا گلئب بونو اونا بئلدئردي. پادشاه اَبشالومو چاغيردي. اَبشالوم پادشاهين يانينا گدئب اونون قاباغيندا اوزو اوسته يره تعظئم اتدي و پادشاه اونو اؤپدو.


text:
بئر مودّت کچندن سونرا اَبشالوم اؤزو اوچون بئر دؤيوش عاراباسي ائله آتلار و اونون قاباغيندا قاچماق اوچون اَلّي آدام حاضيرلادي.


text:
اَبشالوم سحر تزدن دوروب دروازا يولونون کناريندا داياناردي. حؤکم آلماق اوچون پادشاهين يانينا آپاريلاجاق داعواسي اولان هر آدامي اؤز يانينا چاغيريب دئيَردي: "سن هانسي شهردنسن؟" او آدام دا دئيَردي کي، قولون ائسرايئلئن فئلان قبئله‌سئندن‌دئر.


text:
سونرا اَبشالوم اونا بله دئيَردي: "باخ، سنئن ائشئن ياخشي و دوزگوندور، لاکئن پادشاه طرفئندن هچ کئم سنه قولاق آسماياجاق."


text:
و علاوه اِدَردي: "کاش بو اؤلکه‌يه منی حاکئم قويارديلار. او زامان منئم يانيما داعواسي، يا دا ائدّئعاسي اولوب گلن هر آدامين ائشئنه عدالتله باخارديم."


text:
اَبشالوم حؤکم اوچون پادشاهين يانينا گلن بوتون ائسرايئللی‌لرله بله رفتار اِدَردي. ائسرايئللی‌لرئن اوره‌يئني بو صورتده اَله آلاردي.


text:
دؤرد ائل باشا چاتديقدا اَبشالوم پادشاها ددي: "خاهئش ادئرم، ائجازه ور، گدئب خِبروندا ربّه نذر اتدئيئم قورباني تقدئم ادئم.


text:
چونکي قولون اَرام تورپاغينين گِشور شهرئنده قالاندا بله نذر اتمئشدي: "اگر رب منی اورشلئمه گری قايتارسا، اونا قوللوق اده‌جيم."


text:
اَبشالوم ائسرايئل قبئله‌لرئنئن هاميسينا گئزلي قاصئدلر گؤندرئب اونلارا تاپشيردي: «کَره‌ناي سَسئني اشئدنده ديئن: «اَبشالوم خِبروندا پادشاه اولدو.»""


text:
اورشلئمدن چاغيرديغي ائکي يوز نفر ده اَبشالوملا گتدئلر. اونلار تمئز نئيّتله اونون داليسيجا گدئردئلر و هچ بئر شيدن خبرلري يوخ ائدي.


text:
اَبشالوم قوربانلاري تقدئم اِدَرکَن داوودون موشاوئري گئلو‌لو اَخئتوفِلي، اؤز شهري گئلودان اؤز يانينا گتئرتدي. فئتنه‌کار دسته قووّتلي ائدي، چونکي اَبشالومون يانيندا اولان خالق گت-گده چوخاليردي.


text:
داوود اورشلئمده، يانيندا اولان بوتون اعيانلارينا ددي: "دورون قاچاق، يوخسا اَبشالومون قاباغيندان هچ کئم قاچيب قورتولا بئلمز. جَلد اولون، گِدَک، يوخسا او تز گلئب بئزه چاتار، باشيميزا بلا آچار و شهري قيلينجدان کچئردر."


text:
پادشاهين اعيانلاري ددئلر: "باخ، سنئن بو قوللارين حاضيرديلار کي، آغام پادشاهين نه ائسته‌دئيئني يرئنه يتئرسئنلر."


text:
پادشاه و اونون دالينجا بوتون اِو اهلي چيخدي. لاکئن پادشاه جارئيه‌لرئندن اون آروادي اِوه نظارت اتمک اوچون قويدو.


text:
بوتون اعيانلاري اونون قاباغيندان کچدئلر و بوتون کِرِتلی‌لر، پِلِطلی‌لر و گَتدن اونون دالينجا گلمئش آلتي يوز نفر گَتلي ده پادشاهين قاباغيندان کچدئلر.


text:
سونرا پادشاه گَتلي ائتّه‌يه ددي: "سن نئيه بئزئمله گدئرسن؟ قاييت تزه پادشاهلا قال. سن کي ياداِلّي‌سن و اؤز يوردوندان اسئرلئيه آپاريلميش آدامسان، اؤز يرئنه قاييت.


text:
سن بورا حله دونَن گلئبسن. من کي، اؤزوم هارايا گده‌جيئمي بئلمئرم، مگر سني ده بو گون اؤزوموزله آوارا اده‌جيئک؟ سن قاييت، اؤز هموطنلرئني ده گری قايتار. رحمت و حقئقت سنه يار اولسون!""


text:
لاکئن ائتّه‌ي پادشاها جاواب ورئب ددي: "وار اولان ربّه و آغام پادشاهيمين جانينا آند اولسون، پادشاهيم هارادا اولسا، قطعن بو قولون اؤلوم اوچون ده، حيات اوچون ده اولسا، اورادا اولاجاق."


text:
داوود ائتّه‌يه ددي: "اوندا گل، کچ."" گتلي ائتّه‌يله بوتون آداملاري و يانيندا اولان بوتون اوشاقلار گلئب کچدئلر.


text:
جاماعات کِچَرکَن بوتون بؤلگه اهالئسي برکدن آغلاييردي. پادشاه دا قئدرون دره‌سئني کچدي و بوتون جاماعات چؤله طرف ائره‌لي‌ گتدي.


text:
سونرا صادوق تارينين عهد سانديغيني داشييان بوتون لاوئلی‌لرله برابر گلدي. تارينين سانديغيني يره قويدولار. بوتون خالق شهردن چيخاناجاق، اِبياتار قوربان تقدئم ادئردي.


text:
پادشاه صادوقا گئنه ددي: "تارينين سانديغيني شهره قايتار. اگر من ربّئن گؤزونده لوطف تاپسام، او منی گری قايتاريب اؤز سانديغيني و مسکنئني گئنه منه گؤرسدر.


text:
پادشاه کاهئن صادوقا ددي: "سن گؤروجو مگر ديئلسن؟ سالامات شهره قاييت. سن و اِبياتار، اوغوللارينيز اَخئمَعَص و يوناتاني اؤزونوزله گؤتورون.


text:
داوود زيتون داغينين اوستونه چيخدي و چيخارکن آغلاييردي. باشي اؤرتولو، آياق‌يالين گدئردي. اونونلا برابر گدن بوتون خالق دا باشي اؤرتولو داغا چيخديلار و گده-گده آغلاييرديلار.


