# verses

text:
Op een dag kwam een profeet bij Eli en gaf hem de volgende boodschap van de HERE: "Heb Ik mijn kracht niet duidelijk laten zien aan uw voorouders, toen zij slaven waren onder Farao in Egypte?


text:
Heb Ik uw stamvader Levi niet uit al zijn broers gekozen om mijn priester te worden, te offeren op het altaar, reukwerk te verbranden en de priesterlijke mantel te dragen als hij Mij diende? Heb Ik de offergeschenken van het volk niet toegewezen aan u, de priesters?


text:
Waarom misbruikt u de offers die Mij worden gebracht? Waarom hebt u uw zonen meer geëerd dan Mij? Waarom hebt u zich volgegeten van de beste offers van mijn volk Israël, die alleen Mij toekomen?


text:
Daarom verklaar Ik, de HERE, de God van Israël, dat ook al heb Ik beloofd dat uw familie altijd mijn priesters zouden blijven, u niet moet denken ongestoord met deze gruwelijke praktijken te kunnen doorgaan. Ik zal alleen eren, die Mij eren en Ik zal verachten wie Mij verachten.


text:
Ieder van uw familieleden zal voortaan jong sterven, zodat zij niet langer als priester zullen dienen. (A) Uw familie zal worden vernietigd.


text:
Hoewel u de zegeningen zult zien, die Ik aan mijn volk zal geven, zult u in mijn heiligdom vreselijke dingen zien gebeuren. (B) Geen man uit uw familie zal oud worden.


text:
De enkeling, die Ik niet van mijn altaar zal wegdoen, zal al deze dingen met pijn moeten aanzien en van verdriet wegkwijnen. Alle leden van uw familie zullen in de kracht van hun leven sterven.


text:
En om te bewijzen dat wat Ik heb gezegd zal gebeuren, zal Ik ervoor zorgen dat uw zonen Hofni en Pinehas op dezelfde dag sterven!


text:
Daarna zal Ik een betrouwbare priester aanstellen, die Mij zal dienen en alles zal doen wat Ik hem opdraag. Ik zal zijn huis zegenen en hij zal Mij altijd trouw blijven.


text:
Al uw nakomelingen die nog overblijven, zullen zich diep voor hem buigen en hem smeken om brood en geld. 'Alstublieft', zullen zij zeggen, 'geef mij toch een plaatsje bij de priesterdienst, zodat ik nog wat te eten krijg."


text:
De kleine Samuël diende de HERE als hulp van Eli. De HERE sprak in die tijd maar zelden door een profetie.


text:
Op een nacht echter, toen Eli al naar bed was, (hij was op zijn hoge leeftijd praktisch helemaal blind geworden) lag Samuël te slapen in de buurt van de ark in de tempel. Terwijl de kandelaar nog niet was uitgegaan,


text:
riep de HERE: "Samuël! Samuël!" "Ja, wat is er?" reageerde Samuël. Hij sprong uit bed en liep snel naar Eli. "Hier ben ik. Waarom riep u mij?" vroeg hij Eli. "Ik heb je niet geroepen", zei Eli. "Ga maar weer terug naar bed." Samuël deed dat.


text:
Maar kort daarna riep de HERE opnieuw zijn naam. Samuël kwam weer uit bed en liep naar Eli. "Hebt u iets nodig?" vroeg hij. "Nee, mijn zoon. Ik heb je niet geroepen", zei Eli, "ga maar weer gauw slapen."


text:
Toen riep de HERE hem voor de derde keer en opnieuw sprong Samuël uit bed en liep snel naar Eli. "Ja, wat is er?" vroeg hij, "u hebt toch geroepen." Toen begreep Eli dat de HERE tegen de jongen had gesproken.


text:
Daarom zei hij tegen Samuël: "Ga maar weer liggen en als je weer wordt geroepen, moet je zeggen: 'Ja HERE, ik luister." Samuël ging terug naar bed.


text:
Nu kwam de HERE bij Samuël en riep net als de vorige keren zijn naam. Samuël deed wat Eli hem had gezegd en zei: "Ja HERE, ik luister."


text:
Toen zei de HERE tegen Samuël: "Ik ben van plan in Israël dingen te doen, die niemand zal willen geloven.


text:
Ik heb hem en zijn familie gedreigd met een eeuwige straf, omdat zijn zonen zich godslasterlijk hebben gedragen, maar hij heeft hen niet onder handen genomen.


text:
Daarom heb Ik gezworen dat de zonden van Eli en zijn zonen nooit meer zullen worden vergeven door geschenken en offers."


text:
Samuël bleef tot de volgende morgen in bed en opende toen de deuren van de tempel, zoals hij altijd deed. Hij zag er erg tegenop Eli te vertellen wat de HERE had gezegd.


text:
Maar Eli riep hem. "Jongen", zei hij, "wat heeft de HERE tegen je gezegd? Vertel mij alles. God zal je straffen als je ook maar iets voor mij achterhoudt van wat Hij heeft gezegd!"


text:
Samuël vertelde hem alles. "Het is de wil van de HERE. Laat Hij doen wat naar Zijn inzicht het beste is", was Eli's reactie.


text:
Heel Israël, van Dan tot Berséba, was ervan overtuigd dat Samuël als profeet van de HERE was aangewezen.


text:
Samuël gaf deze woorden door aan het volk Israël. De Israëlieten hadden hun kamp opgeslagen bij Eben-Haëzer en de Filistijnen lagen bij Afek.


text:
Daarna keerde het Israëlitische leger terug naar het kamp, waar de leiders zich afvroegen waarom de HERE had toegelaten dat zij werden verslagen. "Laten wij de ark vanuit Silo hierheen brengen", besloten zij. "Als wij hem meenemen wanneer we oorlog voeren, zal God bij ons zijn en ons zeker bevrijden van onze vijanden."


text:
Dus lieten zij de ark van het Verbond van de HERE, Die boven de engelen troont, uit Silo halen. Hofni en Pinehas, de zonen van Eli, begeleidden de ark.


text:
Daarop vroegen de Filistijnen zich af: "Wat is dat voor een gejuich in het kamp van de Hebreeën?" Toen hun werd verteld dat het gejuich werd veroorzaakt door de aankomst van de ark,


text:
raakten zij in paniek. "God is in hun kamp gekomen!" riepen zij. "Wat moeten we nu? Zoiets hebben wij nog nooit meegemaakt!


text:
Wie kan ons bevrijden van deze machtige goden van Israël? Het zijn dezelfde goden die de Egyptenaren met plagen vernietigden voor Israël de woestijn introk.


text:
Wees moedig en vecht voor uw leven, Filistijnen, anders worden wij slaven van de Hebreeën, net zoals zij zijn geweest."


text:
Toen vochten de Filistijnen opnieuw met de Israëlieten en versloegen hen weer. 30.000 Israëlieten sneuvelden die dag. De overlevenden vluchtten naar hun tenten.


text:
Een man uit de stam van Benjamin verliet met spoed het slagveld en kwam nog diezelfde dag in Silo aan. Zijn kleren waren gescheurd en hij had stof op zijn hoofd. (A)


text:
Eli zat langs de kant van de weg te wachten op nieuws over de strijd, want hij was erg ongerust over de ark van God. Toen de boodschapper aankwam en in de stad vertelde wat er was gebeurd, steeg een luid gejammer op.


text:
"Waarom wordt daar zo geschreeuwd?" vroeg Eli zich af. De boodschapper kwam snel naar hem toe om het nieuws te vertellen.


text:
"Israël is verslagen. Duizenden Israëlieten zijn gesneuveld, ook Hofni en Pinehas. En de ark is in handen van de Filistijnen gevallen."


text:
Toen de boodschapper vertelde wat met de ark was gebeurd, viel Eli met zijn stoel achterover, vlakbij de poort. Bij die val brak hij zijn nek en stierf, want hij was oud en dik. Hij had Israël veertig jaar geleid.


text:
Toen de vrouw van Pinehas, die in verwachting was, hoorde dat de ark door de Filistijnen was buitgemaakt en dat haar man en haar schoonvader dood waren, kromp zij ineen. Plotseling zetten de weeën bij haar in.


text:
Zij stierf bij de bevalling. Vlak daarvoor vertelden de vrouwen die haar bij de bevalling hielpen, dat alles goed was en zij een jongetje ter wereld had gebracht. Maar zij kon nauwelijks antwoorden.


text:
Toen fluisterde zij: "Ik noem het kind Ikabod, want Israëls eer is verdwenen." Ikabod betekent 'er is geen eer'. Zij noemde hem zo omdat de ark van God was buitgemaakt en haar man en schoonvader dood waren.


text:
De Filistijnen namen de buitgemaakte ark van God van het slagveld bij Eben-Haëzer mee naar de stad Asdod. Zij brachten hem de tempel van hun afgod Dagon binnen en zetten hem naast het afgodsbeeld.


text:
Maar toen de inwoners van de stad de volgende morgen de ark kwamen bekijken, was het beeld van Dagon met zijn gezicht op de grond voor de ark van de HERE gevallen! Zij zetten het beeld weer overeind,


text:
maar de volgende morgen was de afgod opnieuw met zijn gezicht naar beneden voor de ark van de HERE gevallen. Deze keer waren zijn handen en het hoofd afgebroken en lagen op de drempel van de deur. Alleen de romp was onbeschadigd.


text:
Daarom zetten de priesters en aanbidders van Dagon nooit hun voet op de drempel van de tempel van Dagon in Asdod.


text:
De straffende hand van de HERE trof de inwoners van Asdod en het omringende gebied door hen te teisteren met een builenplaag.


text:
Toen de mensen zich realiseerden wat er gebeurde, begonnen zij te roepen: "Wij kunnen de ark van de God van Israël niet langer hier houden. Wij zullen eraan ten onder gaan, samen met onze god Dagon."


text:
De koningen van de grote Filistijnse steden overlegden wat zij het beste met de ark konden doen. Zij besloten hem naar Gath te brengen.


text:
Maar toen de ark in Gath was aangekomen, trof de HERE de inwoners, jong en oud, met dezelfde plaag en er brak een enorme paniek uit.


text:
Daarop stuurden zij de ark naar Ekron, maar toen de inwoners van die stad de ark zagen aankomen, riepen zij om het hardst: "Zij brengen de ark van de God van Israël hierheen om ons ook te doden!"


text:
Opnieuw werden de Filistijnse koningen bijeen geroepen en de mensen smeekten hun de ark naar Israël terug te sturen, omdat anders alle inwoners zouden sterven. De plaag was inmiddels begonnen en de hele stad was de wanhoop nabij. Zij die niet stierven, kwamen onder de builen te zitten; overal kon men mensen horen kermen.


text:
Toen riepen de Filistijnen hun priesters en waarzeggers erbij en vroegen: "Wat moeten wij doen met de ark van God? Welk soort geschenk moeten wij meesturen als wij hem naar Israël terugbrengen?"


text:
"U moet hem inderdaad terugsturen met een geschenk", werd hun gezegd. "Stuur een schuldoffer mee, zodat de plaag ophoudt. Als deze inderdaad ophoudt, weet u in elk geval waarom God die plaag heeft veroorzaakt."


text:
De priesters en waarzeggers antwoordden: "Stuur vijf gouden beeldjes van het gezwel, dat door de plaag ontstond en vijf gouden beeldjes van de muizen die in het hele land hebben huisgehouden. Als u deze geschenken meestuurt en de God van Israël de verschuldigde eer bewijst, zal Hij misschien ophouden u en uw god te achtervolgen.


text:
Wees niet zo koppig en opstandig als Farao en zijn Egyptenaren waren. Zij wilden Israël niet eerder laten gaan dan nadat God hen met vreselijke plagen had vernietigd.


text:
Maak een nieuwe wagen en span er twee koeien voor die net hebben gekalfd (koeien die nog nooit eerder met een juk hebben gelopen) en sluit hun kalveren op in een schuur.


text:
Zet de ark van God op de kar met daarnaast een kist met de gouden beeldjes van de gezwellen en de muizen. Laat de koeien dan maar gewoon lopen waarheen zij willen.


text:
Als zij de grens over gaan en naar Beth-Semes gaan, zal het u duidelijk zijn dat God dit grote onheil over ons bracht. Als dat niet het geval is en zij keren terug naar hun kalveren, weten wij dat de plaag gewoon een toeval was en helemaal niet door God werd gestuurd."


text:
Deze aanwijzingen werden uitgevoerd. Twee jonge koeien die pas hadden gekalfd, werden voor de wagen gespannen. Hun kalveren werden in een schuur opgesloten.


text:
Daarna werden de ark van de HERE en de kist met de gouden muizen en gezwellen op de wagen geplaatst.


text:
Zonder enige aarzeling sloegen de koeien, al loeiend, de weg naar Beth-Semes in. De Filistijnse koningen volgden de wagen op een afstand tot deze bij de grens van Beth-Semes was.


text:
Op dat moment waren de inwoners van Beth-Semes in het dal de tarwe aan het oogsten. Toen zij de ark zagen, werden zij wild van vreugde!


text:
De wagen reed het veld op van een zekere Jozua en kwam tot stilstand naast een groot rotsblok. De inwoners sloopten de wagen en maakten met het hout daarvan een vuur, waarop zij de twee koeien die de wagen hadden getrokken, aan de HERE offerden als brandoffer.


text:
Enkele Levieten hadden de ark en de kist met de gouden muizen en gezwellen van de wagen getild en op het rotsblok gezet. De inwoners van Beth-Semes offerden die dag nog meer brandoffers en geschenken aan de HERE.


text:
De vijf Filistijnse koningen bleven nog een poosje toekijken naar wat met de wagen en de ark gebeurde en gingen die dag weer terug naar Ekron.


text:
De vijf gouden beeldjes van de gezwellen, die de Filistijnen als een schuldoffer aan de HERE hadden gestuurd, waren het geschenk van de vijf belangrijkste steden Asdod, Gaza, Askelon, Gath en Ekron.


text:
Van de gouden muizen waren er net zoveel als het aantal Filistijnse steden, zowel de versterkte steden als de plattelandsdorpen, die door de vijf koningen werden geregeerd. Het grote rotsblok bij Beth-Semes, waarop de ark was neergezet, is nog steeds te zien op het veld van Jozua.


text:
De HERE doodde echter zeventig inwoners van Beth-Semes, omdat zij in de ark hadden gekeken. Alle inwoners rouwden daarna om de vele slachtoffers die de HERE onder hen had gemaakt.


text:
"Wie is in staat voor de HERE, deze heilige God, te verschijnen?" riepen zij uit. "Waar kunnen wij de ark nu heen sturen?"


text:
Zij besloten boodschappers te sturen naar de bewoners van Kirjath-Jearim om hun te vertellen dat de Filistijnen de ark van de HERE hadden teruggebracht. "Kom hem hier alstublieft weghalen!" smeekten zij.


text:
Zo kwamen de mannen van Kirjath-Jearim de ark ophalen en brachten hem naar het huis van Abinadab, dat op een heuvel stond. Diens zoon Eleazar droegen zij op voor de ark te zorgen.


text:
Twintig jaar lang bleef de ark daar en gedurende die tijd beklaagde heel Israël zich, omdat de HERE het volk kennelijk de rug had toegekeerd.


text:
Na verloop van tijd zei Samuël tegen hen: "Als u echt van harte tot de HERE wilt terugkeren, verwijder dan uw vreemde goden en de beelden van Astarte. Neem u voor alleen de HERE te gehoorzamen en Hem te dienen; dan zal Hij u van de Filistijnen bevrijden."


text:
Zij luisterden naar Samuël en vernietigden hun beelden van Baäl en Astarte en aanbaden alleen de HERE.


text:
Toen zei Samuël: "Laten alle Israëlieten naar Mizpa komen, dan zal ik daar voor u tot de HERE bidden."


text:
Zo verzamelden zij zich en putten daar water uit de bron en goten dat als verootmoediging uit voor de HERE. De hele dag vastten zij als teken van berouw over hun zonden en zeiden: "Wij hebben tegen de HERE gezondigd." Zo gaf Samuël in Mizpa leiding aan Israël.


text:
Toen de Filistijnse leiders hoorden dat Israël massaal bij Mizpa was bijeengekomen, mobiliseerden zij hun leger en trokken er op af. Het nieuws dat de Filistijnen in aantocht waren, zorgde voor grote angst onder de Israëlieten.


text:
Samuël verbrandde een jong lam in zijn geheel als brandoffer aan de HERE en smeekte Hem Israël te helpen. En de HERE verhoorde zijn gebed.


text:
Juist toen Samuël het jonge lam als brandoffer bracht, verschenen de Filistijnen. Maar de HERE sprak met een machtige stem van donderslagen vanuit de hemel, zodat zij volledig in verwarring raakten. Daarop zetten de Israëlieten de achtervolging in,


text:
Samuël plaatste toen een steen tussen Mizpa en Sen en noemde die Eben-Haëzer (Steen van Hulp), want hij zei: "Tot hiertoe heeft de HERE ons geholpen!"


text:
Op die manier werden de Filistijnen vernederd en zij vielen Israël een tijdlang niet meer aan, want de HERE was tegen de Filistijnen gedurende de rest van Samuëls leven.


text:
De door de Filistijnen veroverde Israëlitische steden tussen Ekron en Gath kwamen weer in het bezit van Israël, doordat het Israëlitische leger hen van hun Filistijnse onderdrukkers bevrijdde. Tussen de Israëlieten en de Amorieten heerste in die tijd vrede.


text:
Elk jaar maakte hij een rondreis door het land en sprak recht in Bethel, Gilgal en Mizpa. Vanuit de wijde omtrek kwamen daar de mensen, die onderling meningsverschillen hadden.


text:
Na die rondreis ging hij dan weer terug naar zijn woonplaats Rama en ook van daaruit sprak hij recht in Israël. In Rama bouwde hij tevens een altaar ter ere van de HERE.


text:
maar zij volgden niet het voorbeeld van hun vader. Zij lieten zich omkopen, deden onrechtvaardige uitspraken en waren uit op eigen gewin.


text:
Zij vertelden hem dat veel was veranderd sinds hij zich had teruggetrokken, omdat zijn zonen slechte mannen waren. "Geef ons een koning, net als de andere volken", pleitten zij.


text:
"Doe wat zij u vragen", antwoordde de HERE, "want zij wijzen Mij af en niet u; zij willen niet dat Ik nog langer hun Koning ben.


text:
Al vanaf het moment dat Ik hen uit Egypte wegleidde, hebben zij Mij voortdurend afgewezen en zijn andere goden gevolgd. En nu behandelen zij u op dezelfde wijze.


text:
Doe wat zij vragen, maar waarschuw hen wel voor de gevolgen van een koning die over hen zal heersen!"


text:
"U staat erop een koning te hebben? Laat mij u dan vertellen welke privileges die koning zal hebben. Uw zonen zullen dienstplichtig worden en voor hem dienst doen als bestuurders van strijdwagens, ruiters en voetknechten.


text:
Sommigen zullen gevechtseenheden moeten aanvoeren als er oorlog komt en anderen zullen worden gedwongen de koninklijke akkers te ploegen en de oogst binnen te halen. Ook zullen er zijn die zijn wapens en strijdwagens moeten maken.


text:
Hij zal uw dochters van u afnemen en hen dwingen aan zijn hof voor hem te koken en te bakken en parfums voor hem te maken.


text:
Hij zal u uw beste stukken land, wijngaarden en olijfgaarden afnemen en die aan zijn personeel geven.


text:
Uw slaven en uw beste knechten en dienaren zal hij u afnemen en uw vee zal hij voor zijn eigen gebruik opeisen.


text:
U zult bittere tranen vergieten om die koning die u nu verlangt, maar de HERE zal niet naar u luisteren."


text:
Maar de Israëlieten sloegen Samuëls waarschuwingen in de wind. "Ook al zou dat gebeuren, we willen toch een koning", zeiden zij.


text:
"Want wij willen net zo zijn als de volken om ons heen. Hij zal ons regeren en onze aanvoerder zijn bij een oorlog."


text:
En de HERE antwoordde opnieuw: "Doe wat zij u vragen en wijs een koning aan." Daarna stuurde Samuël de mannen terug naar hun woonplaatsen.


text:
Kis was een welgesteld en invloedrijk man uit de stam Benjamin. Hij was de zoon van Abiël, de kleinzoon van Zeror, de achterkleinzoon van Bechorath en de achter-achterkleinzoon van Afiah.


text:
Kis had een jonge zoon die Saul heette. Saul was de knapste man in heel Israël en bovendien stak hij een hoofd boven alle andere Israëlieten uit.


text:
Op een dag raakten de ezelinnen van Kis verdwaald en stuurde hij Saul erop uit om ze te zoeken. "Neem één van de knechten mee en zoek de ezelinnen", was de opdracht.


text:
Zij trokken door het heuvelland van Efraïm, door het gebied van Salisa en dat van Sahalim en door het hele gebied van Benjamin, maar vonden de dieren nergens.


text:
Toen ze ook het land van Zuf hadden doorzocht, zei Saul tenslotte tegen de knecht: "We kunnen beter naar huis gaan; mijn vader zal zo langzamerhand meer bezorgd zijn over ons dan over de ezelinnen!"


text:
Maar de knecht zei: "Ik krijg net een idee! In de stad woont een profeet; hij is een man van God en de mensen kijken erg tegen hem op, omdat alles wat hij zegt ook uitkomt; laten we naar hem toegaan, misschien kan hij ons vertellen waar we de ezelinnen moeten zoeken."


text:
"Maar wij hebben niets bij ons waarmee we hem kunnen betalen", wierp Saul tegen. "Zelfs het brood is op, dus we kunnen hem helemaal niets geven."


text:
"Ik heb nog wel wat kleingeld", zei de knecht. "Wij kunnen hem dat aanbieden en dan zien we wel of hij ons de weg wil wijzen!"


text:
"Goed, laten we het dan maar proberen", beaamde Saul. Zo gingen zij op weg naar de stad waar de profeet moest wonen. Toen zij de heuvel beklommen, waarop de stad was gebouwd, zagen zij enkele jonge meisjes uit de poort naar buiten komen om water te halen en zij vroegen hun of de ziener in de stad was (profeten werden in die tijd zieners genoemd).


text:
"Ja hoor", antwoordden de meisjes. "Als u deze weg blijft volgen, kunt u hem niet missen. Hij is juist teruggekeerd van een reis, omdat het volk een openbaar offerfeest zal houden boven op de heuvel. Maak maar voort, want hij zal wel op het punt staan daarheen te gaan; de gasten kunnen niet eten, voordat hij komt en de offermaaltijd zegent."


text:
Zij gingen de stad binnen en toen zij door de poort liepen, zagen zij Samuël aankomen, op weg naar de heuvel.


text:
"Morgen om deze tijd zal Ik een man naar u toesturen uit het land van Benjamin. U moet hem zalven tot leider van mijn volk. Hij zal hen bevrijden van de Filistijnen, want Ik heb hun geroep gehoord en in genade op hen neergekeken."


text:
Toen Samuël Saul in het oog kreeg, zei de HERE: "Dat is de man over wie Ik u heb verteld! Hij zal mijn volk regeren."


text:
"Ik ben de ziener!" antwoordde Samuël. "Gaat u maar voor mij uit de heuvel op, dan kunnen wij samen eten; morgenvroeg zal ik u alles vertellen wat u wilt weten en u op weg sturen.


text:
En maak u niet bezorgd om die ezelinnen, die drie dagen geleden zoek raakten, want zij zijn inmiddels teruggevonden. Bovendien, weet u wel dat alle rijkdommen van Israël van u zijn?"


text:
"Neem mij niet kwalijk, meneer", zei Saul, "maar u moet de verkeerde voor u hebben. Ik ben van de stam Benjamin. De kleinste van Israël en mijn familie is de onbelangrijkste van alle stamfamilies! Waarom spreekt u zo tegen mij?"


text:
Maar Samuël nam Saul en zijn dienaar mee de zaal in en gaf hun een plaats aan het hoofd van de tafel bij de dertig speciale gasten die al aan tafel zaten.


text:
Daarna gaf Samuël de chefkok opdracht Saul het beste stuk vlees voor te zetten, dat apart was gelegd voor de eregast.


text:
De kok deed dat en zette het vlees voor Saul neer. "Ga gerust uw gang en begin te eten", zei Samuël. "Ik heb het voor u bewaard, zelfs nog voordat ik deze andere mensen uitnodigde!" Saul at die dag dus met Samuël.


text:
Na het feest gingen zij terug naar de stad en thuis nam Samuël Saul mee naar het dak om met hem te praten.


text:
Bij het aanbreken van de volgende morgen riep Samuël naar Saul, die op het dak was: "Opstaan, het is tijd om op weg te gaan!" Saul stond op en Samuël begeleidde hem tot de rand van de stad. Toen zij bij de stadsmuur kwamen, zei Samuël tegen Saul: "Zeg tegen de jongen dat hij vast vooruit moet gaan." Vervolgens zei Samuël tegen Saul: "Blijf nog even hier staan, want ik wil u de boodschap vertellen die de HERE mij voor u heeft gegeven."


text:
Daarop haalde Samuël een kruikje met olie tevoorschijn en goot de inhoud over Sauls hoofd, kuste hem en zei: "Ik doe dit omdat de HERE u heeft aangewezen als koning van Zijn volk Israël!


text:
Wanneer u hier straks weggaat, zult u twee mannen aantreffen bij Rachels graf in Zelzah, op de grens van het land van Benjamin. Zij zullen u vertellen dat de ezelinnen zijn teruggevonden en dat uw vader ongerust over u is en zich afvraagt hoe hij u weer kan terugvinden.


text:
Als u daarna bij de eik van Tabor komt, zult u daar drie mannen ontmoeten die op weg zijn om God te aanbidden in Bethel; één van hen zal drie bokjes dragen, een ander zal drie broden bij zich hebben en de derde zal een fles wijn hebben.


text:
Na die ontmoeting zult u een groep profeten tegenkomen bij Gibea, ook wel de heuvel van God genoemd, waar het Filistijnse garnizoen ligt. U zult hen van de heuvel naar beneden zien komen met harpen, fluiten, tamboerijnen en citers voor hen uit. Zij zullen al lopend profetieën uitspreken.


text:
Op dat moment zal de Geest van de HERE met grote kracht over u komen, zodat u samen met hen gaat profeteren en u zult zich voelen en gedragen als een ander mens.


text:
Vanaf dat moment moet u beslissingen nemen op grond van wat u het beste lijkt onder de gegeven omstandigheden, want de HERE zal dichtbij u zijn.


text:
Wanneer u naar Gilgal gaat, wacht u daar zeven dagen op mij, want dan zal ik komen om de brand) en vrede-offers te brengen. Daar zal ik u verdere aanwijzingen geven."


text:
Nadat zij afscheid hadden genomen en Saul op weg ging, gaf God hem een nieuw innerlijk en alles wat Samuël had geprofeteerd, gebeurde diezelfde dag nog.


text:
Toen Saul en zijn dienaar bij de Heuvel van God aankwamen, zagen zij de profeten op hen afkomen. De Geest van God kwam over Saul en hij begon ook te profeteren.


text:
Toen de mensen die hem kenden dat hoorden, riepen zij verbaasd: "Wat is met de zoon van Kis gebeurd? Is Saul ook een profeet geworden?"


text:
En één van zijn buren voegde daar nog aan toe: "Was zijn vader dat dan ook?" Zo ontstond het gezegde: "Is Saul ook een profeet?"


text:
"Waar hebben jullie toch gezeten?" vroeg Sauls oom hem. "Wij gingen op zoek naar de ezelinnen, maar konden ze niet vinden. Daarom zijn we naar de profeet Samuël gegaan om hem te vragen waar ze waren", antwoordde Saul.


text:
"Hij vertelde ons dat de ezelinnen waren teruggevonden!" gaf Saul ten antwoord. Maar wat Samuël had gezegd over het koningschap, vertelde hij hem niet.


text:
en gaf hun de volgende boodschap van de HERE: "Ik leidde u uit Egypte en verloste u uit de macht van de Egyptenaren en al die andere volken die u verdrukten. Maar ondanks dat Ik zoveel voor u heb gedaan, hebt u Mij toch afgewezen en gezegd: 'Wij willen in Uw plaats een koning!' Goed dan, stel u nu op voor het oog van de HERE, onderverdeeld in stammen en geslachten."


text:
Daarop riep Samuël de stamleiders bijeen voor de HERE en de stam van Benjamin werd door het lot aangewezen.


text:
Daarna bracht Hij elke familie van de stam Benjamin voor de HERE en daarbij werd de familie van Matri aangewezen. Tenslotte wees het lot Saul, de zoon van Kis, aan. Maar toen zij hem zochten, bleek hij nergens te vinden!


text:
Daarom vroegen zij de HERE: "Waar is hij? Komt hij nog tevoorschijn?" En de HERE antwoordde: "Hij verbergt zich tussen de bagage."


text:
En ja, daar vonden zij hem. Daarop begaf hij zich temidden van het volk, waar hij met kop en schouders boven iedereen uitstak.


text:
Samuël richtte zich toen tot de aanwezigen en zei: "Dit is de man die de HERE als uw koning heeft uitgekozen. In heel Israël is er niemand zoals hij!" Het hele volk juichte de koning toe.


text:
Samuël vertelde het volk wat de rechten en plichten van een koning waren; hij schreef die op in een boek en legde dat in het heiligdom voor de HERE neer. Toen stuurde hij iedereen terug naar huis.


text:
Op de terugweg naar zijn huis in Gibea werd Saul vergezeld door een groep mannen van wie God de harten had aangeraakt en die zijn vaste begeleiders werden.


text:
Toch waren er ook mensen van een laag allooi, die riepen: "Hoe kan deze man ons nu redden?" Zij verachtten hem en weigerden hem geschenken aan te bieden, maar Saul negeerde hen gewoon.


text:
Rond die tijd trok de Ammoniet Nahas met zijn leger naar de Israëlitische stad Jabes in Gilead en sloot de stad in. De inwoners van Jabes vroegen echter om vrede. "Als u ons met rust laat, zullen wij voortaan uw dienaars zijn", drongen zij aan.


text:
"Goed, maar op één voorwaarde", antwoordde Nahas, "Ik zal bij ieder van u het rechter oog uitsteken als een blamage voor heel Israël!"


text:
"Geef ons zeven dagen de tijd om anderen te hulp te roepen", vroegen de leiders van Jabes. "Als geen van onze broeders wil komen om ons te bevrijden, zullen wij uw eis inwilligen."


text:
Toen de boodschappers in Sauls woonplaats Gibea aankwamen en daar het slechte nieuws vertelden, barstte de hele bevolking in tranen uit en begon luid te jammeren.


text:
Saul was op het land aan het ploegen en toen hij bij zijn terugkeer in de stad iedereen in tranen zag, vroeg hij: "Wat is er aan de hand?" Men vertelde hem het nieuws over Jabes.


text:
Hij nam twee runderen, sneed hen in stukken en stuurde boodschappers met die stukken door heel Israël. "Dit zal gebeuren met de runderen van degene, die weigert Saul en Samuël in de strijd te volgen!" liet hij bekend maken. Iedereen werd vervuld met ontzag voor de HERE en men kwam als één man naar Saul toe.


text:
In Bezek telde Saul zijn troepen en kwam tot een totaal van 300.000 Israëlieten en nog eens 30.000 mannen uit Juda.


text:
Hij stuurde daarop de boodschappers terug naar Jabes om te zeggen: "Wij komen u morgenochtend bevrijden!" Er ging een golf van vreugde door de belegerde stad, toen dat nieuws bekend werd!


text:
De mannen van Jabes deelden hun vijanden echter mee: "Wij geven ons over. Morgen komen wij naar buiten en dan kunt u met ons doen wat u wilt."


text:
Maar de volgende morgen bereikte Saul in alle vroegte de stad. Hij had zijn leger in drie groepen verdeeld en deed een verrassingsaanval op de Ammonieten. Het bloedbad dat volgde, duurde de hele ochtend. Het overblijfsel van hun leger was zo doeltreffend uiteengeslagen dat er geen twee mannen meer bij elkaar waren.


text:
Toen riepen de mensen tegen Samuël: "Waar zijn die mensen die zeiden dat Saul niet onze koning moest worden? Breng ze hier, dan zullen wij ze doden!"


text:
Maar Saul zei kalmerend: "Vandaag wordt er niemand gedood; want dit is de dag waarop de HERE Israël heeft gered!"


text:
Toen zei Samuël tegen de mensen: "Kom, laten we naar Gilgal gaan en het koningschap van Saul opnieuw bevestigen."


text:
Zo gingen zij naar Gilgal waar Saul in een plechtige ceremonie voor de HERE tot koning werd gekroond. Daarna werden vrede-offers aan de HERE gebracht en was er grote vreugde bij Saul en het hele volk Israël.


text:
Samuël sprak opnieuw alle aanwezigen toe en zei: "Kijk, ik heb gedaan wat u vroeg. Ik heb u een koning gegeven die u zal regeren.


text:
Mijn eigen zonen dienen u, maar ik sta hier als een grijze, oude man, die sinds zijn jeugd in dienst van het volk heeft gestaan.


text:
Vertel mij nu eerlijk, nu ik hier voor de HERE en Zijn gezalfde koning sta: Heb ik ooit iemands os of ezel gestolen? Heb ik u ooit bedrogen? Heb ik u ooit onderdrukt? Ben ik weleens corrupt geweest? Vertel het mij, dan zal ik rechtzetten wat ik verkeerd heb gedaan."


text:
"Nee", gaven zij hem als antwoord, "u hebt ons nooit onderdrukt of bedrogen en u hebt nog nooit ook maar één cent aangenomen."


text:
"De HERE en Zijn gezalfde koning zijn mijn getuigen", verklaarde Samuël daarop, "dat u mij er nooit van kunt beschuldigen u te hebben beroofd." "Ja, Hij is onze getuige", bevestigden zij.


text:
"De HERE wees Mozes en Aäron aan", vervolgde Samuël. "Hij leidde onze voorouders uit het land Egypte.


text:
Blijf nu eerbiedig staan voor de HERE terwijl ik u herinner aan alle goede dingen die Hij voor u en uw voorouders heeft gedaan.


text:
Lang nadat Jakob naar Egypte was gegaan, riepen de Israëlieten die in Egypte woonden naar de HERE. Hij stuurde Mozes en Aäron om uw voorouders naar dit land te brengen.


text:
Maar zij vergaten de HERE, hun God, al snel. Daarom liet Hij hen verliezen van Sisera, de bevelhebber van het leger van de stad Hazor, de Filistijnen en de koning van Moab.


text:
Toen riepen zij weer naar de HERE en gaven toe dat zij hadden gezondigd door zich van Hem af te keren en Baäl en Astarte te aanbidden. En zij smeekten: 'Wij zullen U aanbidden als U ons wilt bevrijden uit de macht van onze vijanden.'


text:
Daarop stuurde de HERE Gideon, Barak, Jefta en Samuël om hen te redden en vanaf dat moment leefde u in rust en vrede.


text:
Maar toen u bang werd voor koning Nahas van Ammon, kwam u bij mij en zei dat u een koning wilde om over u te regeren. En dat terwijl de HERE, uw God, altijd uw Koning was geweest.


text:
Maar goed dan, hier is de koning naar wie u hebt verlangd. Bekijk hem maar eens goed. De HERE heeft uw verzoek ingewilligd en hem als koning over u aangesteld.


text:
Heb vanaf nu ontzag voor de HERE en aanbid alleen Hem. Luister naar Zijn geboden en kom niet tegen Hem in opstand. Als u en uw koning dit doen, dient u de HERE, uw God, zoals het hoort.


text:
Maar als u toch in opstand komt tegen de geboden van de HERE en weigert naar Hem te luisteren, zal Zijn hand net zo zwaar op u drukken als op uw voorouders.


text:
U weet allemaal dat het in deze tijd van het jaar, tijdens de tarwe-oogst, niet regent; Ik zal tot de HERE bidden of Hij vandaag donder en regen wil sturen. Dan zult u begrijpen hoe groot in feite uw goddeloosheid is geweest door om een koning te vragen!"


text:
Samuël riep naar de HERE en de HERE stuurde donder en regen; het hele volk kreeg diep ontzag voor de HERE en voor Samuël.


text:
"Bid toch tot de HERE uw God, voor ons, uw knechten, anders zullen wij sterven!" riepen zij Samuël toe. "Nu hebben wij naast al onze andere zonden opnieuw gezondigd door ook nog om een koning te vragen."


text:
"Wees niet bang", kalmeerde Samuël hen. "U hebt inderdaad gezondigd, maar zorg er in het vervolg voor dat u de HERE met uw hele hart dient en dat u Hem op geen enkele manier links laat liggen.


text:
De HERE zal Zijn uitverkoren volk niet in de steek laten, want dan zou Hij Zijn grote naam te kort doen. Hij maakte u immers tot Zijn eigen volk, omdat Hij dat zo wilde!


text:
En wat mij betreft, ik zou niet willen zondigen tegen de HERE door niet meer voor u te bidden. Ik zal ook gewoon doorgaan met u te leren over de dingen die rechtvaardig en goed zijn.


text:
Heb alleen ontzag voor de HERE en dien Hem trouw; denk aan al die geweldige dingen die Hij voor u heeft gedaan.


text:
koos hij drieduizend man uit als speciale troepen. Hij nam tweeduizend man mee naar Michmas en het gebergte bij Bethel. De andere duizend bleven onder bevel van Sauls zoon Jonathan bij Gibea in het land van Benjamin. De rest van het leger werd naar huis gestuurd.


text:
Jonathan viel het Filistijnse garnizoen bij Geba aan en vernietigde het. Dat nieuws ging als een lopend vuurtje door het Filistijnse land en Saul liet de bazuinblazers het nieuws door heel Israël verspreiden. Hij maakte bekend dat hij het Filistijnse garnizoen had vernietigd en waarschuwde dat de Filistijnen uit woede wraak zouden nemen. Zo werd het hele Israëlitische leger opnieuw gemobiliseerd en verzamelde zich bij Gilgal.


text:
De Filistijnen brachten een machtig leger op de been met 3000 strijdwagens (B), 6000 ruiters en een ontelbaar aantal soldaten. Zij verzamelden zich bij Michmas, ten oosten van Beth-Aven.


text:
Toen de mannen van Israël die enorme troepenmacht tegenover zich zagen, raakten zij in paniek en zochten een veilig heenkomen in grotten, dicht struikgewas en onder rotsen, ja, zelfs in rotsgraven en putten.


text:
Enkelen staken de Jordaan over en ontkwamen naar het land van Gad en Gilead. Ondertussen bleef Saul in Gilgal en de mannen die bij hem waren, beefden van angst voor wat hun te wachten stond.


text:
Samuël had Saul eerder gezegd dat hij zeven dagen op zijn komst moest wachten, maar toen hij niet kwam opdagen en Sauls leger steeds verder slonk,


text:
Maar Samuël vroeg: "Wat hebt u nu gedaan?" Saul antwoordde: "Toen ik zag dat steeds meer mannen mij in de steek lieten en u later arriveerde dan u had gezegd en bovendien hoe de Filistijnen zich bij Michmas gereed maakten voor de strijd,


text:
zei ik bij mijzelf: 'De Filistijnen zijn klaar voor de strijd en ik heb nog niet eens de hulp van de HERE gevraagd!' Toen heb ik schoorvoetend het brandoffer gebracht zonder op u te wachten."


text:
"U hebt dwaas gehandeld!" viel Samuël uit. "U bent ongehoorzaam geweest aan het gebod van de HERE, uw God. Hij was van plan uw koningschap voorgoed op uw nakomelingen te laten overgaan,


text:
maar nu zal er voortijdig een eind aan komen. Want de HERE wil alleen een man die Hem gehoorzaamt. Hij heeft die man naar Zijn hart al gevonden en hem benoemd tot koning over Zijn volk; want u hebt het gebod van de HERE niet gehoorzaamd."


text:
Na die woorden verliet Samuël Gilgal en begaf zich naar Gibea in het land van Benjamin. Toen Saul de soldaten telde die nog waren overgebleven, kwam hij slechts tot 600!


text:
Saul, Jonathan en deze 600 mannen sloegen hun kamp op bij Geba in het land van Benjamin; de Filistijnen bleven echter bij Michmas.


text:
de ene trok in de richting van Ofra in het land van Sual, de tweede trok naar Beth-Horon en de derde begaf zich naar een streek boven in het dal van Zeboïm, vlakbij de woestijn.


text:
In die tijd was in het land Israël geen enkele smid te vinden. Daar hadden de Filistijnen voor gezorgd, omdat zij bang waren dat zij wapens zouden maken voor de Israëlieten.


text:
Wanneer de Israëlieten hun gereedschappen wilden laten slijpen, moesten zij naar een Filistijnse smid.


text:
Die rekende zeven gram zilver voor het slijpen van een zeis of een ploegschaar en 3,5 gram zilver voor kleiner gereedschap.


text:
Zo kwam het dat er geen speer of zwaard in het Israëlitische leger te vinden was, uitgezonderd de wapens van Saul en Jonathan.


text:
Op een dag zei Jonathan tegen zijn jonge wapenknecht: "Kom, we gaan door het dal naar het Filistijnse garnizoen aan de overkant." Hij vertelde zijn vader echter niets van zijn plan.


text:
Saul en zijn 600 mannen lagen in hun kamp aan de rand van Gibea gegroepeerd rond de granaatappelboom bij Migron.


text:
Onder zijn mannen bevond zich ook Ahia, de zoon van Ahitub, een broer van Ikabod, de kleinzoon van Pinehas en de achterkleinzoon van Eli. Ahia was priester van de HERE in Silo en droeg de efod, het priesterkleed. Niemand had gemerkt dat Jonathan was verdwenen.


text:
Om bij het Filistijnse garnizoen te komen, moest Jonathan door een pas, die tussen twee rotsen lag ingeklemd. De ene rots werd Bozez en de andere Senne genoemd.


text:
"Vooruit, laten we die onbesneden heidenen eens een bezoekje gaan brengen", zei Jonathan tegen zijn wapenknecht. "Misschien zal de HERE een wonder voor ons doen. Hij kan de redding geven door velen, maar ook door weinigen."


text:
"Uitstekend", stemde zijn jonge metgezel enthousiast in. "Doe wat u goed lijkt, ik sta achter u en zal u trouw blijven."


text:
"Als zij ons zien en zeggen: 'Blijf waar u bent totdat wij bij u zijn!', blijven wij staan en wachten op hen.


text:
Maar als zij zeggen: 'Kom hierheen!' doen we dat ook; want dat is het teken dat de HERE ons de overwinning zal geven!"


text:
Zij riepen naar Jonathan: "Kom maar eens hier! We hebben je wat te vertellen!" "Kom op, klim achter mij aan", riep Jonathan naar zijn wapenknecht, "want de HERE zal ons helpen hen te verslaan!"


text:
Zo klauterden zij op handen en voeten naar boven en de Filistijnen moesten terugwijken toen Jonathan en de jongen hen links en rechts neersloegen.


text:
Zij maakten ongeveer twintig slachtoffers, die verspreid lagen op een stuk grond van zo'n 5000 vierkante meter.


text:
Er brak plotseling paniek uit in het hele Filistijnse leger en ook onder de plunderaars. Op datzelfde moment barstte een aardbeving los, die hun angst voor God alleen nog maar groter maakte.


text:
Sauls uitkijkposten in Gibea zagen in de verte iets vreemds gebeuren; het enorme Filistijnse leger vluchtte uiteen.


text:
"Zoek eens uit wie wij hier missen", beval Saul. En na een snel onderzoek kwamen zij er achter dat Jonathan en zijn wapenknecht ontbraken.


text:
"Breng de ark van God hier", riep Saul priester Ahia toe. Want de ark van God was op dat moment bij het volk Israël.


text:
Terwijl Saul met de priester stond te praten, werd het geschreeuw en tumult uit het Filistijnse kamp steeds luider, zodat Saul tegen de priester zei: "Trek uw hand terug en blijf waar u bent!"


text:
Zonder te aarzelen stormden Saul en zijn 600 mannen naar het strijdtoneel, waar de Filistijnen elkaar te lijf gingen en een vreselijke verwarring heerste.


text:
De Hebreeën, die al lange tijd bij de Filistijnen waren en in hun leger dienden, keerden zich nu tegen hen en vochten aan de kant van de Israëlieten onder Saul en Jonathan.


text:
Tenslotte voegden ook de mannen die zich in het gebergte van Efraïm hadden verborgen, zich bij de achtervolgers, toen zij zagen dat de Filistijnen op de vlucht sloegen.


text:
Op een gegeven moment konden de Israëlieten bijna niet meer, want Saul had een vervloeking uitgesproken: "Wee degene die vccr de avond al iets eet. Eerst wil ik een totale overwinning behalen." Daarom at niemand die dag, ook al vonden zij honingraten in het veld vlakbij de bossen waar zij zich ophielden.


text:
Maar Jonathan wist niets van zijn vaders bevel. Daarom stak hij een stok in een honingraat en nadat hij van de honing had gegeten, voelde hij zich een stuk beter.


text:
Iemand vertelde hem echter: "Uw vader heeft een vloek uitgesproken over ieder die vandaag zou eten en daardoor zijn alle mannen moe en zwak geworden."


text:
"Hoe kan hij zoiets zeggen!" riep Jonathan uit. "Zo'n bevel brengt ons land alleen maar schade toe. Kijk eens hoe ?k ben opgeknapt na het eten van dat kleine beetje honing.


text:
Als de mensen hadden mogen eten van het voedsel bij de buit, zou onze overwinning op de Filistijnen nog veel groter zijn geweest."


text:
Maar ook al waren ze hongerig, toch achtervolgden en doodden zij de hele dag Filistijnen van Michmas tot Ajalon. Zij voelden zich echter steeds meer verzwakken.


text:
Daarom stortten zij zich tenslotte op de buit en slachtten de schapen, ossen en kalveren en aten het vlees rauw op terwijl het bloed er nog in zat.


text:
Iemand ging naar Saul om te vertellen dat de mensen zondigden tegen de HERE door vlees met bloed te eten. "Maar dat is je reinste ontrouw", zei Saul. "Rol een grote steen hier naar toe,


text:
ga naar hen toe en zeg dat zij hun ossen en schapen hier moeten brengen om ze op deze steen te slachten en het bloed te laten weglopen en niet tegen de HERE zondigen door het bloed te eten." Dat bevel werd uitgevoerd.


text:
Daarna zei hij: "Laten wij de Filistijnen de hele nacht blijven achtervolgen om ook de laatsten te vernietigen." "Prachtig", vonden zijn mannen. "Doe wat u het beste lijkt." Maar de priester zei: "Laten wij eerst vragen wat God daarvan vindt."


text:
Daarom vroeg Saul aan God: "Zullen wij de Filistijnen achterna gaan? Zult U ons helpen hen te verslaan?" Maar de HERE gaf hem geen antwoord.


text:
Toen zei Saul tegen de leiders: "Er is iets mis! We moeten er achter zien te komen welke zonde vandaag is begaan.


text:
Ik zweer bij de naam van God Die Israël redde, dat, ook al is mijn eigen zoon Jonathan de zondaar, hij zal moeten sterven!" Maar niemand wilde hem iets vertellen.


text:
Toen stelde Saul voor: "Jonathan en ik zullen hier gaan staan en u moet allen daar gaan staan." Iedereen ging daarmee akkoord.


text:
Saul zei: "HERE, God van Israël, wilt U ons de waarheid laten zien?" Jonathan en Saul werden door het heilige lot als de schuldigen aangewezen. Het volk ging dus vrijuit.


text:
"Vertel mij wat je hebt gedaan", verlangde Saul van Jonathan. "Ik heb wat van de honing geproefd", moest Jonathan bekennen. "Het was maar een klein beetje aan het eind van een stok; moet ik nu echt sterven?"


text:
"Ja, Jonathan", zei Saul, "jij moet sterven. Moge God mij doden als ik je hiervoor niet zou laten sterven."


text:
Maar daarmee waren de troepen het niet eens: "Zou Jonathan, die vandaag Israël heeft gered, moeten sterven? Daar komt niets van in! Wij zweren bij het leven van God dat geen haar van zijn hoofd zal worden gekrenkt, want God heeft hem vandaag gebruikt om een machtig wonder te doen." Zo redden zij Jonathan van de dood.


text:
Nu Saul zijn positie als koning van Israël had verstevigd, stuurde hij zijn leger uit in alle windrichtingen om te strijden tegen Moab, Ammon, Edom, de koningen van Zoba en de Filistijnen. Waar hij ook maar ging, overal behaalde hij de overwinning.


text:
Hij verrichtte grote daden, overwon de Amalekieten en bevrijdde Israël van al diegenen die haar in het verleden hadden aangevallen.


text:
Saul had drie zonen: Jona-than, Jisvi en Malkisua. Merab en Michal waren zijn oudste en zijn jongste dochter.


text:
Sauls vrouw heette Ahinoam en was een dochter van Ahimaäz. De bevelhebber van zijn leger was zijn neef Abner, een zoon van zijn oom Ner. Kis en Ner, de vaders van Saul en Abner, waren zonen van Abiël.


text:
Gedurende Sauls gehele leven waren de Israëlieten in oorlog met de Filistijnen. Elke keer als Saul een moedige en sterke jongeman tegenkwam, liet hij hem dienst nemen in zijn leger.


text:
Op een dag zei Samuël tegen Saul: "Ik kroonde u tot koning van Israël omdat God mij dat opdroeg. Zorg ervoor dat u Hem gehoorzaamt.


text:
Dit is Zijn gebod aan u: 'Ik heb besloten een oude rekening met de Amelekieten te vereffenen, omdat zij mijn volk de doortocht door hun land weigerden, toen de Israëlieten uit Egypte kwamen.


text:
Ga er op af en vernietig hen: mannen, vrouwen, kleine kinderen, babies, ossen, schapen, kamelen en ezels."


text:
Saul verzamelde zijn leger bij Telaïm: een troepenmacht van 200.000 man met nog eens 10.000 man uit Juda.


text:
Toen Saul bij de stad van de Amalekieten was aangekomen, legde hij een hinderlaag in een lager gelegen dal daar vlakbij.


text:
Saul stuurde een boodschap naar de Kenieten met de waarschuwing dat zij de Amalekieten moesten verlaten, als zij niet ook vernietigd wilden worden. "Want u was vriendelijk voor de Israëlieten toen zij uit het land Egypte kwamen", liet hij hun weten. Daarom pakten de Kenieten hun bezittingen bij elkaar en verlieten het land van de Amalekieten.


text:
Saul en zijn mannen spaarden echter de beste exemplaren van de schapen en ossen en de vetste lammeren; eigenlijk alles wat zij wel konden gebruiken. Alleen de zwakke dieren en waardeloze voorwerpen vernietigden zij.


text:
"Ik heb er spijt van dat Ik Saul ooit koning heb gemaakt, want hij heeft geweigerd Mij te gehoorzamen." Samuël was zo geschokt door de woorden van God dat hij de hele nacht tot de HERE bleef bidden.


text:
De volgende morgen vroeg ging hij op zoek naar Saul. Iemand vertelde hem dat Saul naar de berg Karmel was gegaan om een monument voor zichzelf op te richten en dat hij daarna naar Gilgal was gegaan.


text:
Toen Samuël hem tenslotte vond, begroette Saul hem met de woorden: "Mag de HERE u zegenen. U ziet het, ik heb het bevel van de HERE uitgevoerd!"


text:
"Maar wat heeft dat geblaat van schapen en geloei van ossen dat ik hoor, dan te betekenen?" vroeg Samuël dreigend.


text:
"Het leger heeft de beste schapen en ossen in leven gelaten", gaf Saul toe, "maar zij gaan ze offeren aan de HERE, uw God; al het andere hebben wij vernietigd."


text:
Maar Samuël legde hem het zwijgen op: "Stil! Luister maar eens wat de HERE mij de afgelopen nacht heeft gezegd!" "Wat was dat dan?" vroeg Saul.


text:
Samuël vertelde hem: "Toen u nog geen hoge dunk van uzelf had, liet de HERE u zalven tot koning van Israël.


text:
Hij gaf u een duidelijke opdracht: 'Ga en vernietig de boosdoeners, de Amalekieten, tot zij allemaal dood zijn.'


text:
Waarom gehoorzaamde u de HERE dan niet? Waarom was u zo belust op buit en deed u precies wat de HERE had verboden?"


text:
"Maar ik hèb de HERE gehoorzaamd", verdedigde Saul zich. "Ik heb gedaan wat Hij mij heeft opgedragen; ik heb koning Agag meegebracht en alle anderen gedood.


text:
Maar omdat mijn troepen het wilden, vond ik het goed dat de beste schapen en ossen en de rest van de buit in Gilgal aan de HERE uw God zouden worden geofferd."


text:
Samuël antwoordde echter: "Heeft de HERE net zoveel genoegen in uw brandoffers en geschenken als in uw gehoorzaamheid? Gehoorzaamheid is Hem veel meer waard dan offers. Hij heeft liever dat u naar Hem luistert, dan dat u Hem het vet van de rammen offert.


text:
Want opstandigheid is net zo erg als tovenarij en koppigheid is net zo erg als aanbidding van afgodsbeelden. Omdat u het woord van de HERE in de wind hebt geslagen, heeft Hij het koningschap van u afgenomen."


text:
"Ik heb gezondigd", gaf Saul toe. "Ja, ik heb het gebod van de HERE en uw aanwijzingen niet opgevolgd, omdat ik bang was voor het volk en deed wat het mij vroeg.


text:
Maar Samuël weigerde: "Ik ga niet met u mee. Omdat u het gebod van de HERE niet hebt gehoorzaamd, heeft Hij u verworpen. U zult niet langer koning van Israël zijn."


text:
Toen Samuël zich omdraaide om weg te gaan, probeerde Saul hem tegen te houden en scheurde zijn mantel.


text:
Samuël reageerde daarop met de woorden: "De HERE heeft het koninkrijk Israël vandaag van u losgescheurd en het aan iemand gegeven, die beter is dan u.


text:
God op Wie het vertrouwen van Israël rust, liegt niet en kent ook geen berouw, want Hij is geen mens!"


text:
Saul drong bij Samuël aan: "Ik heb gezondigd; maar alstublieft, eer mij in de ogen van de leiders en het volk door met mij mee te gaan om de HERE, uw God, te aanbidden."


text:
Toen zei Samuël: "Breng koning Agag bij mij." Onbezorgd verscheen Agag voor Samuël, want hij dacht dat hij zou worden gespaard.


text:
Samuël zei tegen hem: "Net zoals uw zwaard de zonen van vele moeders heeft gedood, zal nu -w moeder kinderloos worden." Daarna hakte hij hem voor de ogen van de HERE in Gilgal in stukken.


text:
Samuël zag Saul hierna nooit weer, maar bleef toch voortdurend om hem treuren. En de HERE had er spijt van dat Hij Saul koning over Israël had gemaakt.


text:
Tenslotte zei de HERE tegen Samuël: "U hebt nu lang genoeg getreurd om het feit dat Ik Saul als koning van Israël heb verworpen. Vul een hoorn met olie, ga naar Bethlehem en zoek daar Isaï op. Ik heb één van zijn zonen uitgekozen om koning te worden."


text:
Samuël vroeg: "Hoe kan ik dat nu doen? Als Saul dat hoort, zal hij mij zeker doden." "Neem een kalf mee", zei de HERE, "en zeg dat u bent gekomen om de HERE een offer te brengen.


text:
Samuël voerde de opdracht van de HERE uit. Toen hij in Bethlehem kwam, kwamen de leiders van de stad angstig naar hem toe. "Wat is er mis?" vroegen zij.


text:
"Niets om u bezorgd over te maken", antwoorddde Samuël. "Ik ben gekomen om de HERE een offer te brengen. Reinig uzelf, dan kunt u eraan deelnemen." Hij voerde zelf de reinigingsvoorschriften uit bij Isaï en zijn zonen en nodigde ook hen uit.


text:
Toen zij arriveerden en Samuël Eliab zag, dacht hij: "Dat moet de man zijn, die de HERE heeft gekozen!"


text:
Maar de HERE zei tegen hem: "Beoordeel een man niet op zijn uiterlijk of zijn lengte, want dit is niet de man die Ik bedoel. Ik beslis op andere gronden dan u! De mensen beoordelen iemand naar zijn uiterlijk, maar Ik kijk naar zijn gedachten en hoe hij innerlijk is."


text:
Toen riep Isaï zijn zoon Abinadab naar voren en stuurde hem naar Samuël. Maar Samuël zei: "Hij is het ook niet."


text:
Daarna was Samma aan de beurt, maar ook nu zei Samuël: "Nee, dit is hem evenmin." Zeven zonen stelden zich aan Samuël voor maar de HERE had geen van hen uitgekozen.


text:
Samuël vroeg aan Isaï: "Heb ik nu al uw zonen gezien?" "Nee, mijn jongste zoon is niet hier. Hij is bij de schapen in het veld", vertelde Isaï hem. "Laat hem meteen halen", beval Samuël, "want wij gaan pas eten wanneer hij hier is."


text:
Isaï liet hem halen. Het was een knappe jongen met rood haar en vriendelijke ogen. De HERE zei: "Dit is degene die Ik bedoel; sta op en zalf hem."


text:
En terwijl David daar tussen zijn broers stond, pakte Samuël de olie die hij had meegebracht en goot die over Davids hoofd. Op dat moment kwam de Geest van de HERE over David en vervulde hem vanaf die dag. Samuël keerde hierna terug naar Rama.


text:
Maar de Geest van de HERE had Saul verlaten en in plaats daarvan stuurde de HERE hem een boze geest, die hem depressief en angstig maakte.


text:
"Wij zullen een goede harpspeler zoeken; die kan dan voor u spelen, telkens als u last hebt van die martelende geest", zeiden zij. "De harpmuziek zal u kalmeren en u er snel weer bovenop brengen."


text:
Eén van zijn dienaren zei: "Ik ken een jongen in Bethlehem, de zoon van een zekere Isaï, die niet alleen goed de harp bespeelt, maar ook moedig, sterk en knap is. Bovendien heeft hij een goed en betrouwbaar oordeel. En wat nog belangrijker is", voegde hij eraan toe, "de HERE is met hem."


text:
Dus stuurde Saul boodschappers naar Isaï met de vraag of hij zijn zoon David, de schaapherder, naar hem toe wilde sturen.


text:
Isaï stuurde David toen naar het hof en gaf hem een bokje en een ezel, beladen met brood en wijn, mee.


text:
Bij de eerste oogopslag kreeg Saul bewondering en genegenheid voor David; en David werd zijn wapenknecht.


text:
En steeds als de geest die God had gestuurd Saul dwars zat, speelde David op de harp, zodat Saul zich beter ging voelen en de boze geest hem met rust liet.


text:
De Filistijnen trokken hun legers samen en sloegen hun kamp op tussen Socho in Juda en Azeka in Efes-Dammim.


text:
Op een dag kwam Goliath, een kampvechter uit Gath, uit het Filistijnse kamp gelopen tot hij binnen gehoors-afstand van de Israëlitische troepen was. Hij was een reusachtige man met een lengte van bijna drie meter!


text:
De speerpunt was van ijzer en woog ruim 6,5 kilo. Voor hem uit liep zijn wapenknecht met een reusachtig schild.


text:
Hij bleef staan en schreeuwde naar de Israëlieten: "Hebben jullie een heel leger nodig om hier te vechten? Ik vertegenwoordig de Filistijnen in mijn eentje! Kiezen jullie uit de mannen van Saul ook een vertegenwoordiger, dan zullen wij dit in een man-tegen-man gevecht uitvechten!


text:
Als jullie man erin slaagt mij te doden, zullen wij jullie slaven worden! Maar als ik hem dood, moeten jullie onze slaven worden!


text:
De drie oudsten (Eliab, Abinadab en Samma) hoorden al bij Sauls leger dat tegen de Filistijnen moest strijden.


text:
David was de jongste en maakte deel uit van Sauls staf aan het hof. Maar hij was na een tijdje weer naar Bethlehem gegaan om zijn vader met de schapen te helpen.


text:
Veertig dagen lang, 's morgens en 's avonds, daagde de Filistijnse reus de Israëlitische legers uit.


text:
Op een dag zei Isaï tegen David: "Breng 22 liter geroosterd koren en deze tien broden naar je broers.


text:
Geef deze tien stukken kaas aan hun commandanten en vraag hoe je broers het maken; neem een brief (A) van hen mee terug!"


text:
Saul, de broers van David en de rest van het Israëlitische leger lagen nog steeds bij het Terebintendal.


text:
De volgende morgen in alle vroegte liet David de schapen onder de hoede van een andere herder achter en vertrok met de geschenken. Hij bereikte de rand van het kamp net op het moment dat het Israëlitische leger onder het slaken van oorlogskreten naar het strijdtoneel trok.


text:
Even later stonden de Israëlitische en Filistijnse troepen oog in oog met elkaar, leger tegenover leger.


text:
David liet zijn bagage achter bij een kwartiermeester en mengde zich snel onder de soldaten, op zoek naar zijn broers.


text:
Terwijl hij met hen praatte en informeerde hoe het met hen ging, zag hij hoe Goliath tussen de Filistijnse troepen naar voren kwam en zijn uitdaging naar het Israëlitische leger uitschreeuwde.


text:
"Heb je die kerel gezien?" vroegen de soldaten. "Hij beledigt voortdurend het hele leger van Israël. En heb je gehoord van de enorme beloning die de koning heeft uitgeloofd voor de man die hem doodt? De koning zal hem één van zijn dochters als vrouw geven en hem en zijn hele familie vrijstellen van belastingen!"


text:
David wendde zich tot enkele anderen die in de buurt stonden om te horen of dit werkelijk waar was. "Wat krijgt de man die deze Filistijn doodt en een eind maakt aan zijn beledigingen aan het adres van Israël?" vroeg hij hun. "Wie is die heidense Filistijn trouwens dat hij de legers van de levende God uitdaagt?" En ook hier kreeg hij hetzelfde antwoord.


text:
Maar toen Davids oudste broer Eliab hem zo hoorde praten, werd hij boos. "Wat doe jij hier eigenlijk?" wilde hij weten. "Moet jij niet op de schapen passen? Ik weet wel wat jij van plan bent; je wilt natuurlijk de gevechten zien!"


text:
Toen men eindelijk doorhad wat David bedoelde en iemand dat aan koning Saul had verteld, liet Saul hem bij zich brengen.


text:
"Je weet niet wat je zegt", bracht Saul er tegenin. "Hoe kan een jongen als jij vechten tegen deze Filistijn? Jij bent nog veel te jong en hij is al van jongs af aan soldaat!"


text:
Maar David hield voet bij stuk. Hij zei: "Ik heb wel meegemaakt, toen ik de schapen van mijn vader hoedde, dat een leeuw of een beer opdook die een lam greep.


text:
Ik ging hem achterna met een stok om het lam te bevrijden. Toen hij mij aanviel, greep ik hem bij zijn kaak en sloeg hem dood.


text:
Ik heb dat gedaan met leeuwen en beren en ik zal het ook met deze heidense Filistijn doen, omdat hij de legers van de levende God heeft uitgedaagd!


text:
De HERE, Die mij beschermde tegen de klauwen van leeuwen en beren, zal mij ook beschermen tegen deze Filistijn!" Tenslotte gaf Saul toe. "Goed, ga je gang maar", zei hij, "De HERE zal je beschermen!"


text:
Hierna gaf hij David zijn eigen wapenrusting: een koperen helm en een pantser. David trok het aan en deed enkele stappen om te voelen hoe het zat, want hij had nog nooit een wapenrusting aangehad. "Ik kan me niet bewegen", zei hij tegen Saul en trok alles weer uit.


text:
Toen pakte hij vijf gladde kiezelstenen uit een beekje en deed die in zijn herderstas. Zo ging hij op Goliath af, slechts gewapend met zijn herderstas en zijn slinger.


text:
"Ben ik soms een hond", donderde hij tegen David, "dat je met een stok op mij afkomt?" En hij vervloekte David in de naam van zijn goden.


text:
David schreeuwde ten antwoord: "U komt op mij af met een zwaard, een speer en een schild, maar ik kom in de naam van de HERE van de hemelse legers en van Israël; dezelfde God Die u hebt beledigd.


text:
De HERE zal u vandaag overwinnen; ik zal u doden en uw hoofd afhakken; de lijken van uw mannen zal ik aan de vogels en de wilde dieren geven. De hele wereld zal weten dat er een God is in Israël!


text:
En Israël zal leren dat de HERE niet afhankelijk is van wapens om Zijn plannen uit te voeren; onze God heeft de strijd volledig onder controle! Hij zal u in onze macht geven!"


text:
Terwijl Goliath dichterbij kwam, rende David hem tegemoet. Al lopend pakte hij een kiezelsteen uit zijn herderstas en deed die in zijn slinger. Hij slingerde de kiezel weg en raakte de Filistijn op het voorhoofd. De steen drong de schedel binnen en de man viel met zijn gezicht op de grond.


text:
Zo versloeg David de Filistijnse reus met een slinger en een kiezelsteen. Omdat hij geen zwaard had, rende hij naar Goliath, doodde hem met zijn eigen zwaard en hakte zijn hoofd af. Toen de Filistijnen zagen dat hun beste kampvechter dood was, draaiden zij zich om en sloegen op de vlucht.


text:
Uit het Israëlitische kamp klonk een luide triomfkreet en iedereen zette de achtervolging in op de vluchtende Filistijnen, tot aan Gath en de poorten van Ekron. De lichamen van de gewonde en gedode Filistijnen lagen overal langs de weg naar Saäraïm.


text:
Terwijl Saul toekeek hoe David op Goliath afging, had hij zijn opperbevelhebber Abner gevraagd: "Abner, uit wat voor familie komt deze jongeman?" (B) "Ik zou het werkelijk niet weten", moest Abner toegeven.


text:
Nadat David Goliath had gedood, bracht Abner hem naar Saul. David had het hoofd van de Filistijn nog in zijn handen.


text:
"Vertel mij eens iets over je vader, mijn jongen", zei Saul. David antwoordde: "Ik ben de zoon van uw knecht Isaï en wij wonen in Bethlehem."


text:
Nadat koning Saul zijn gesprek met David had beëindigd, ontmoette David Jonathan, de zoon van de koning, en het klikte meteen tussen deze twee. Op dat moment ontstond een hechte vriendschap tussen Jonathan en David.


text:
Jonathan bezegelde die vriendschap door David zijn mantel, harnas, zwaard, boog en gordel te geven. Koning Saul haalde David weer bij zich en liet hem niet meer naar huis gaan.


text:
David was Sauls speciale gezant en voerde alle opdrachten van de koning steeds succesvol uit. Daarom maakte Saul hem bevelhebber over zijn troepen en David werd een geliefd man bij het leger en het hele volk.


text:
Maar er was iets onaangenaams gebeurd toen het triomferende leger van Israël terugkeerde, nadat David Goliath had verslagen. Vrouwen uit alle steden stonden langs de kant van de weg om koning Saul toe te juichen. Zij zongen en dansten van blijdschap op de muziek van trommels, tamboerijnen en cimbalen.


text:
Dat was natuurlijk iets waar Saul woedend om werd. "Wat zullen we nu krijgen", zei hij bij zichzelf, "ze rekenen David tienduizenden toe en mij slechts duizenden. Als dat zo doorgaat, maken ze hem nog eens koning!"


text:
De volgende dag overviel de boze geest van God Saul opnieuw en hij ging als een razende tekeer. David probeerde hem net als voorheen te kalmeren met zijn harpspel. Maar Saul, die een speer in zijn hand had,


text:
wierp deze plotseling naar David met de bedoeling hem aan de muur te spietsen. David kon de speer tot twee keer toe nog net ontwijken en maakte dat hij wegkwam. Saul was bang voor David en jaloers omdat de HERE hem had verlaten en nu met David was.


text:
Tenslotte verbood Saul hem in zijn omgeving te komen. David kreeg de leiding over een kleine troepenmacht en moest vooraan in het leger optrekken.


text:
Toen koning Saul dit doorkreeg, werd hij nog banger voor hem; maar heel Israël en Juda droegen David op handen, omdat hij al zijn werk voortreffelijk deed.


text:
Op een dag zei Saul tegen David: "Ik ben van plan je mijn oudste dochter Merab tot vrouw te geven. Maar eerst moet je bewijzen dat je een moedige schoonzoon bent door de oorlogen van de HERE te voeren." Saul dacht bij zichzelf: "Ik zal hem op de Filistijnen afsturen, dan kunnen die hem doden in plaats van dat ik het doe."


text:
"Wie ben ik dat ik de schoonzoon van de koning mag worden", riep David verbaasd uit. "Ik ben maar van eenvoudige afkomst!"


text:
Maar toen de bruiloft aanbrak, huwelijkte Saul Merab onverwacht uit aan Adriël, een man uit Meholath.


text:
Ondertussen was echter Sauls dochter Michal verliefd geworden op David en Saul was blij toen hij dat hoorde.


text:
"Dit is alsnog een mogelijkheid hem door de Filistijnen te laten doden", dacht hij tevreden. Maar tegen David zei hij: "Je kunt toch nog mijn schoonzoon worden, want ik zal je mijn jongste dochter geven."


text:
Saul gaf zijn dienaren opdracht David in vertrouwen te laten weten dat de koning echt op hem gesteld was en dat zij hem allen graag mochten en verwachtten dat hij het voorstel van de koning zou accepteren om zijn schoonzoon te worden. De opdracht werd uitgevoerd.


text:
Maar David zei: "Hoe kan een arme en onbeduidende man als ik een bruidsschat bijeenkrijgen, die groot genoeg is om schoonzoon van de koning te kunnen worden?"


text:
beval hij hun: "Vertel David dat de bruidsschat die hij wil geven, moet bestaan uit honderd dode Filistijnen! (A) Wraak op mijn vijanden is alles wat ik wil", zei Saul, maar hij hoopte intussen dat David in het gevecht zou worden gedood.


text:
Toen David dit hoorde, nam hij dat voorstel met beide handen aan. En voordat de tijdslimiet was verstreken,


text:
trokken hij en zijn mannen erop uit en doodden tweehonderd Filistijnen. David zelf bood de voorhuiden van de doden aan de koning aan. Daarop schonk Saul zijn dochter Michal aan David en werd deze zijn schoonzoon.


text:
Telkens als het Filistijnse leger aanviel, behaalde David meer successen dan alle andere officieren van Saul bij elkaar. Zijn naam werd een begrip in het hele land.


text:
Saul begon er daarom bij zijn dienaren en bij zijn zoon Jonathan op aan te dringen dat zij David moesten vermoorden. Maar Jonathan, die een boezemvriend van David was geworden,


text:
vertelde hem wat zijn vader van plan was. "Morgenochtend", waarschuwde hij hem, "moet je ergens een schuilplaats zien te vinden.


text:
Ik zal mijn vader vragen met mij mee naar buiten te gaan en hem het een en ander over jou vragen; daarna zal ik jou vertellen wat ik te weten ben gekomen."


text:
Toen Jonathan en zijn vader de volgende morgen samen een wandeling maakten, nam de zoon het voor David op en smeekte zijn vader David niet slecht te behandelen. "Hij heeft u nooit enig kwaad gedaan", pleitte Jonathan. "Alles wat hij deed, kwam u altijd ten goede.


text:
Bent u soms vergeten hoe hij zijn leven riskeerde door Goliath te doden en hoe de HERE Israël daarna de overwinning gaf? Ik weet zeker dat u toen blij was. Waarom zou u dan zonder reden een onschuldige man vermoorden?"


text:
Daarna riep Jonathan David bij zich en vertelde hem wat was besproken. Hij nam David mee naar Saul en alles werd weer net als vroeger.


text:
Korte tijd later brak opnieuw oorlog uit. David voerde zijn troepen aan tegen de Filistijnen en behaalde een grote overwinning. Hun hele leger sloeg voor hem op de vlucht.


text:
Maar op een dag zat Saul thuis met zijn speer in de hand toen opeens weer de boze geest van God over hem kwam. David was al gekomen om op de harp te spelen, maar plotseling gooide Saul met dezelfde bedoeling als tevoren de speer in Davids richting. David dook echter weg en vluchtte de nacht in. De speer bleef trillend in de muur steken.


text:
Saul stuurde soldaten om Davids huis te bewaken en hem te doden als hij 's morgens naar buiten zou komen. "Als je vannacht niet vlucht", waarschuwde Michal hem, "zul je morgenochtend dood zijn."


text:
Daarna pakte zij een beeld (A), legde dat in zijn bed, trok er dekens overheen en legde het hoofd op een kussen van geitehaar.


text:
Toen de mannen kwamen om David gevangen te nemen, vertelde zij hun dat hij ziek was en niet uit bed mocht.


text:
"Waarom heb je mij bedrogen en liet je mijn vijand ontsnappen?" wilde de woedende Saul van zijn dochter weten. "Ik moest wel", antwoordde Michal. "Hij dreigde mij te doden als ik hem niet zou helpen."


text:
Zo wist David te ontvluchten. Hij ging naar Rama om Samuël op te zoeken en vertelde hem wat Saul had gedaan. Samuël nam David toen mee naar Najoth waar zij enige tijd bleven.


text:
stuurde hij soldaten om hem te arresteren. Maar toen zij daar aankwamen en zagen hoe Samuël en enige andere profeten profeteerden, kwam de Geest van God over hen en begonnen ook zij te profeteren.


text:
Toen Saul dat hoorde, stuurde hij opnieuw soldaten maar ook die begonnen te profeteren! Datzelfde overkwam een derde groep soldaten!


text:
Daarop ging Saul zelf naar Rama, waar hij bij de bron in Sechu kwam. "Waar zijn Samuël en David?" wilde hij weten. Iemand vertelde hem dat die in Najoth waren.


text:
Hij deed zijn kleren uit en lag een dag en een nacht naakt op de grond, profeterend met Samuëls profeten. De mensen konden hun ogen nauwelijks geloven! "Wat!" riepen zij. "Is Saul ook een profeet geworden?"


text:
David vluchtte hierna weg uit Najoth in Rama en ontmoette Jonathan. "Wat heb ik misdaan?" riep hij uit. "Waarom is je vader zo vastbesloten mij te doden?"


text:
"Dat is niet waar!" protesteerde Jonathan. "Ik weet zeker dat hij dat niet van plan is, anders zou hij het mij wel hebben verteld. Alles wat hij van plan is, overlegt hij met mij en als hij ook maar iets voor mij verborgen hield, zou ik dat merken. Het kan gewoon niet."


text:
"Natuurlijk weet jij er niets vanaf!" zei David opgewonden. "Je vader weet heel goed dat wij vrienden zijn en daarom heeft hij bij zichzelf gezegd: 'Ik zal Jonathan maar niets vertellen, het zou hem alleen maar verdriet doen'. Maar in werkelijkheid hangt mijn leven aan een zijden draad! Ik zweer het bij de HERE en bij jouw eigen ziel!"


text:
David antwoordde: "Morgen begint het feest van de nieuwe maan. Tot nu toe was ik altijd bij je vader wanneer dit feest werd gevierd, maar morgen zal ik me verbergen in het veld en daar blijven tot de avond van de derde dag.


text:
Als je vader vraagt waar ik ben, zeg hem dan dat ik je heb gevraagd een jaarlijks familiefeest in Bethlehem te mogen bijwonen.


text:
Als hij daar positief op reageert, weet ik dat alles in orde is. Maar als hij kwaad wordt, weet ik dat hij nog steeds van plan is mij te doden.


text:
Doe dit voor mij als een gezworen broeder in de HERE. Dood mij anders zelf als ik tegen je vader heb gezondigd. Maar verraad mij niet aan hem!"


text:
"Natuurlijk niet", reageerde Jonathan verontwaardigd. "Ik zou het je toch wel vertellen als ik zeker wist dat mijn vader van plan was je te doden?"


text:
Toen zei Jonathan tegen David: "Ik beloof bij de HERE, de God van Israël, dat ik morgen om deze tijd of op zijn laatst overmorgen met mijn vader over jou zal spreken. Ik zal je meteen laten weten hoe hij over je denkt.


text:
Als hij boos is en wil dat je wordt gedood, mag de HERE mij doden als ik het jou niet vertel, zodat jij kunt vluchten om je leven te redden. Moge de HERE met je zijn zoals Hij eerst met mijn vader was.


text:
En onthoud dat je de liefde en de vriendschap van de HERE niet alleen aan mij betoont tijdens mijn leven,


text:
Zo sloot Jonathan een verbond met de familie van David en David zwoer daarop met een eed tegen zichzelf en zijn nakomelingen, als hij zijn beloften niet zou nakomen.


text:
Maar Jonathan liet David opnieuw zweren en nu bij zijn liefde voor hem, want hij hield evenveel van hem als van zichzelf.


text:
Toen zei Jonathan: "Morgen is het nieuwe maan en ze zullen je missen als je plaats aan tafel leeg blijft.


text:
Nadat je je drie dagen hebt verstopt, ga je naar de schuilplaats waar je al eerder was, bij de steen Haëzel.


text:
Ik zal daar naar toe komen en drie pijlen naar de steen schieten, alsof ik op een schijf aan het schieten ben.


text:
Dan zal ik een jongen de pijlen weer laten ophalen. Als je mij tegen hem hoort zeggen: 'Ze liggen aan deze kant', dan bedoel ik dat alles in orde is en dat geen moeilijkheden zijn te verwachten. Kom dan gerust tevoorschijn.


text:
Maar als ik tegen hem zeg: 'Doorlopen, ze liggen nog verder weg', dan wil dat zeggen dat je onmiddellijk moet vluchten.


text:
En moge de HERE ervoor zorgen dat wij onze beloften aan elkaar houden, want Hij is er getuige van geweest."


text:
David verborg zich toen in het veld. Bij het begin van het feest van de nieuwe maan zat de koning tijdens de maaltijd op zijn gewone plaats tegen de muur. Jonathan stond op toen Abner binnenkwam en naast Saul ging zitten. Davids plaats bleef echter leeg.


text:
Saul zei er die dag niets van, omdat hij dacht dat David niet de verplichte reinheid in acht had genomen. Wat moest er anders zijn?


text:
Maar toen zijn plaats de volgende dag weer leeg bleef, vroeg Saul Jonathan: "Waarom is David vandaag niet bij de maaltijd gekomen?"


text:
"Hij vroeg mij of hij naar Bethlehem mocht om een familiefeest bij te wonen", antwoordde Jonathan. "Zijn broer wilde graag dat hij erbij was en daarom heb ik hem toestemming gegeven."


text:
Saul barstte bijna van woede. "Ellendeling!" schreeuwde hij hem toe. "Denk je dat ik niet weet dat jij die zoon van Isaï in jouw plaats koning wilt laten worden tot schande van jezelf en je moeder?


text:
Toen gooide Saul zijn speer naar Jonathan met de bedoeling hem te doden; Jonathan begreep nu dat het Saul ernst was toen hij zei dat David moest sterven.


text:
Buiten zichzelf van woede verliet Jonathan de tafel. Hij weigerde die hele dag te eten, want hij was diep gegriefd door zijn vaders schandelijke gedrag tegenover David.


text:
De volgende morgen ging Jonathan, zoals afgesproken, het veld in en nam een kleine jongen mee om zijn pijlen te verzamelen.


text:
"Begin maar vast te lopen", zei hij tegen de jongen, "dan kun je meteen de pijlen pakken wanneer ik ze heb afgeschoten." De jongen rende weg en Jonathan schoot een pijl over hem heen.


text:
Toen gaf Jonathan zijn boog en pijlen aan de jongen en gaf hem opdracht de spullen terug te brengen naar de stad.


text:
Zodra hij weg was, kwam David uit zijn schuilplaats aan de zuidelijke rand van het veld. Hij liet zich met zijn gezicht op de grond vallen en boog zich driemaal voor Jonathan neer. Het was een treurige ontmoeting. Zij omarmden elkaar en konden hun tranen niet bedwingen.


text:
Tenslotte zei Jonathan tegen David: "Vooruit, ga nu maar op weg en laten we de moed niet verliezen, want wij hebben elkaar en onze kinderen in Gods handen gelegd." Daarna gingen zij uit elkaar, Jonathan terug naar de stad en David in de tegenovergestelde richting.


text:
Zo kwam David in de stad Nob terecht, waar hij de priester Achimélech opzocht. Toen de priester David tegemoet liep, begon hij te beven. "Waarom bent u alleen?" vroeg hij, "waarom is er niemand bij u?"


text:
"De koning heeft mij op een geheime missie gestuurd", loog David. "Hij verbood mij ook maar iemand te zeggen waarvoor ik hier ben. Ik heb mijn mannen opgedragen zich later op een afgesproken plaats bij mij te voegen.


text:
"We hebben geen gewoon brood meer", antwoordde de priester, "maar er is nog wel heilig brood. Dat kunt u wel krijgen, mits uw mannen niet kortgeleden met een vrouw hebben geslapen!"


text:
"Wees maar gerust", zei David, "sinds drie dagen is geen vrouw in onze nabijheid geweest. En omdat zij al rein blijven tijdens gewone opdrachten, zijn zij het nu helemaal!"


text:
Omdat geen ander voedsel voorhanden was, gaf de priester hem het heilige brood, de toonbroden die voor de ogen van de HERE in de tabernakel waren geplaatst. Het was die dag net vervangen door vers brood.


text:
Nu was juist die dag de Edomiet Doëg, de voorman van Sauls herders, daar in de tabernakel om zich voor de HERE af te zonderen.


text:
David vroeg Achimélech of hij een speer of een zwaard had dat hij mocht gebruiken. "De opdracht van de koning vereiste zo'n haast en ik ben er zo snel vandoor gegaan, dat ik geen wapen kon meenemen", legde David hem uit.


text:
"Dat komt goed uit", meende de priester, "want ik heb hier het zwaard van de Filistijn Goliath die u zelf in het Terebintendal hebt gedood. Het ligt in een mantel gewikkeld in de kleedkamer. Als u wilt, kunt u dat nemen, want iets anders hebben wij hier niet." "Wat wil ik nog meer", zei David opgetogen, "geef me dat zwaard maar!"


text:
David vervolgde haastig zijn weg en vluchtte verder weg voor Saul. Zo kwam hij bij koning Achis van Gath.


text:
Maar Achis' officieren waren niet zo blij met zijn aanwezigheid. "Is dit niet David, de hoogste leider van Israël?" vroegen zij. "Hij is toch degene voor wie het volk toentertijd danste en over wie het zong: 'Saul heeft duizenden verslagen en David tienduizenden?"


text:
Daarom trok hij een idioot gezicht en deed alsof hij gek was! Hij krabde aan de deuren en liet zijn speeksel langs zijn baard lopen,


text:
totdat koning Achis tegen zijn mannen zei: "Waarom brengen jullie mij een waanzinnige? Die hebben we zelf al genoeg! Wat moet ik met zo'n kerel in mijn huis?"


text:
Zo kon David Gath verlaten. Hij vluchtte naar de grot van Adullam, waar zijn broers en andere familieleden hem al snel gezelschap kwamen houden.


text:
Ook anderen kwamen daarheen, mensen die in moeilijkheden zaten, schulden hadden of gewoon ontevreden waren. Uiteindelijk stond David aan het hoofd van ongeveer 400 man.


text:
Korte tijd later vertrok David naar Mizpa in Moab om de koning van Moab te vragen of zijn ouders daar onder koninklijke bescherming mochten verblijven, totdat hij wist wat God met hem voor had.


text:
David bracht hen bij de koning en zij bleven in Moab gedurende de hele periode dat David in de grot woonde.


text:
Op een dag vertelde de profeet Gad aan David dat hij de grot moest verlaten om terug te keren naar Juda. David deed dat en trok naar het woud van Chereth.


text:
Saul hoorde al gauw waar David en zijn mannen zich hadden verscholen. Hij was op dat moment in Gibea en zat onder een eik met zijn speer in de hand, omringd door zijn officieren.


text:
"Luister, mannen van Benjamin", riep Saul toen hij het nieuws had gehoord. "Heeft ook David u akkers, wijngaarden en hoge rangen in zijn leger aangeboden?


text:
Daarom snap ik niet dat u tegen mij bent. Want niet één van u heeft mij ooit verteld dat mijn eigen zoon aan Davids kant staat. U voelt zelfs niet met mij mee. Denk u eens in! Mijn eigen zoon moedigt David aan hier te komen en een greep naar de macht te doen!"


text:
Toen nam de Edomiet Doëg, die bij Sauls mannen stond, het woord en zei: "Toen ik in Nob was, heb ik David zien praten met de priester Achimélech. Achimélech vroeg de HERE om raad over wat David moest doen en daarna gaf hij hem voedsel en het zwaard van de Filistijn Goliath."


text:
Daarop ontbood koning Saul onmiddellijk Achimélech en zijn hele familie en de andere priesters uit Nob. Toen zij aankwamen, zei Saul tegen hem: "Luister eens goed naar mij, zoon van Ahitub!" "Wat is er aan de hand?" vroeg de angstige Achimélech.


text:
"Waarom hebben u en David tegen mij samengezworen?" wilde Saul weten. "Waarom hebt u hem voedsel en een zwaard gegeven en voor hem met God gepraat? Waarom hebt u hem aangemoedigd tegen mij in opstand te komen en mij hier aan te vallen?"


text:
"Maar koning", wierp Achimélech tegen, "er is toch zeker niemand onder al uw dienaren, die zo trouw is als uw schoonzoon David? Wie mag zo vertrouwelijk met u omgaan en geniet zoveel aanzien aan uw hof?


text:
Dit was toch zeker niet de eerste keer dat ik God voor hem om raad heb gevraagd? Het is niet eerlijk als u mij en mijn familie hiervan beschuldigt, want ik heb nooit iets geweten van enige samenzwering tegen u."


text:
Hij beval zijn lijfwachten: "Dood deze priesters, want zij zijn bondgenoten van David. Zij wisten dat hij voor mij op de vlucht was, maar hebben het mij niet verteld!" De soldaten weigerden echter de priesters van de HERE te doden.


text:
Toen wendde de koning zich tot Doëg en zei: "Doet u het maar." Doëg liep op hen af en doodde de 85 priesters, die allemaal de linnen priesterkleding droegen.


text:
Saul liet ook Nob verwoesten, de stad van de priesters en doodde hun gezinnen: mannen, vrouwen, kinderen en kleine babies en ook alle ossen, ezels en schapen.


text:
riep David uit: "Ik had het kunnen weten! Toen ik Doëg daar zag, wist ik dat hij het Saul zou vertellen. Het is mijn schuld dat uw hele familie is uitgemoord.


text:
David vroeg de HERE: "Moet ik daarheen gaan en hen aanvallen?" "Ja, bevrijd Kehila van de Filistijnen", was het antwoord van de HERE.


text:
Maar Davids mannen zeiden: "Zelfs hier in Juda voelen we ons niet veilig; moeten wij dan wel naar Kehila gaan en daar het hele Filistijnse leger bestrijden?"


text:
Opnieuw vroeg David de HERE om raad en Hij antwoordde: "Ga naar Kehila, want Ik zal u helpen de Filistijnen te verslaan."


text:
Zo trokken zij toch naar Kehila. Zij richtten een slachting aan onder de Filistijnen en joegen al hun vee weg. Op die manier werden de inwoners van Kehila gered.


text:
De priester Abjathar had overigens toen hij naar David was gevlucht, de efod meegenomen zodat hij steeds de raad van de HERE kon inwinnen.


text:
Saul hoorde al snel dat David in Kehila was. Hij riep: "Nu hebben we hem! God heeft hem aan mij uitgeleverd, want hij heeft zichzelf opgesloten in een ommuurde stad!"


text:
Saul mobiliseerde daarop zijn hele leger om ermee naar Kehila te trekken en David en zijn mannen te omsingelen.


text:
Maar David hoorde wat Saul van plan was en gaf de priester Abjathar opdracht de efod bij hem te brengen om de HERE te vragen wat hij moest doen.


text:
"Och, HERE, God van Israël", zei David, "ik heb gehoord dat Saul hierheen komt en Kehila wil vernietigen, omdat ik hier ben.


text:
Zouden de mannen van Kehila mij aan hem uitleveren? En zal Saul inderdaad komen, zoals ik heb gehoord? HERE, God van Israël, vertel het mij alstublieft." De HERE gaf als antwoord: "Hij zal komen."


text:
"En zouden deze mannen van Kehila mij aan Saul uitleveren?" drong David verder aan. "Ja, zij zouden u uitleveren", luidde het antwoord.


text:
Dat was reden genoeg voor David en zijn mannen (het waren er nu zo'n 600) Kehila te verlaten en in de omstreken te gaan rondtrekken. Saul kwam al gauw te weten dat David was ontsnapt en besloot daarom niet naar Kehila op te trekken.


text:
David vestigde zich toen in het heuvelgebied van de woestijn van Zif. In het woud van Choresa ontving David op een dag de boodschap dat Saul op weg was naar Zif om hem op te sporen. Dagen achtereen achtervolgde Saul hem, maar de HERE liet niet toe dat hij David vond.


text:
Ondertussen ging Jonathan erop uit om David te zoeken; hij ontmoette hem bij Choresa en bemoedigde hem in zijn geloof in God.


text:
"Wees niet bang", verzekerde Jonathan hem nog een keer. "Mijn vader zal je nooit vinden! Jij zult koning van Israël worden en ik zal onder je staan, iets wat mijn vader heel goed weet."


text:
Zo vernieuwden zij hun vriendschapsband. David bleef bij Choresa, terwijl Jonathan terugkeerde naar huis.


text:
De mannen van Zif gingen echter naar Saul in Gibea en verraadden David. "Wij weten waar hij zich verbergt", zeiden zij. "Hij zit bij ons in de grotten van Choresa, op de heuvel van Hachila, in het zuidelijke deel van de woestijn.


text:
Kom gauw, koning, dan zal uw grootste wens in vervulling gaan. Wij vinden het een eer hem aan u uit te leveren."


text:
Ga maar naar huis om uit te zoeken of hij daar werkelijk nog is en of iemand hem heeft gezien, want hij is heel listig.


text:
Probeer zijn schuilplaatsen te ontdekken en kom dan terug om mij nauwkeurig verslag te doen. Dan zal ik met u meegaan. Als hij zich ergens in dat gebied bevindt, zal ik hem vinden al moet ik elke centimeter van Juda uitkammen!"


text:
De mannen van Zif gingen terug naar huis. Toen David echter hoorde dat Saul op weg was naar Zif, trokken hij en zijn mannen verder naar het zuiden de woestijn van Maon in. Maar ook daar volgde Saul hen.


text:
Hij en David bevonden zich nu aan weerszijden van een berg. Toen Saul en zijn mannen hen begonnen in te sluiten, probeerde David weg te vluchten.


text:
Precies op dat moment kreeg Saul echter te horen dat de Filistijnen Israël weer waren binnengevallen.


text:
Saul gaf daarom de achtervolging op en keerde terug om de strijd aan te binden met de Filistijnen. Sinds die tijd wordt de plaats, waar David zijn kamp had 'Rots van Ontsnapping' genoemd.


text:
Na terugkeer van de strijd tegen de Filistijnen, hoorde Saul dat David het onherbergzame gebied van Engedi was ingetrokken.


text:
Aan het hoofd van 3000 man speciale troepen begaf hij zich naar dat gebied om hem te zoeken bij de Steenbokrotsen.


text:
Op een plaats waar enkele schaapskooien langs de weg lagen, ging Saul een grot binnen om zich even terug te trekken. Saul wist echter niet dat David en zijn mannen zich achter in diezelfde grot hadden verstopt!


text:
"Grijp uw kans!" fluisterden Davids mannen hem toe. "Dit is de dag waarover God sprak, toen Hij zei: 'Ik zal Saul aan u uitleveren zodat u met hem kunt doen wat u wilt!" David sloop daarop naar voren en sneed een stuk uit de onderkant van Sauls mantel!


text:
"Dat had ik eigenlijk niet moeten doen", zei hij tegen zijn mannen. "Het is een grote zonde de koning die God heeft uitgekozen, op enige manier aan te vallen."


text:
Die woorden van David weerhielden zijn mannen ervan Saul te doden. Nadat die de grot had verlaten en wilde weggaan, kwam David tevoorschijn en riep hem achterna: "Mijn heer de koning!" Saul keek om en zag hoe David zich diep voor hem boog.


text:
Daarna zei deze tegen Saul: "Waarom luistert u toch naar de mensen, die u proberen wijs te maken dat ik u kwaad wil doen? Vandaag kunt u zien dat het niet waar is. De HERE leverde u daar in die grot aan mij over en enkelen van mijn mannen raadden mij aan u te doden, maar ik heb uw leven gespaard. Want ik zei: 'Ik zal hem met geen vinger aanraken, want hij is de koning die de HERE heeft gezalfd.


text:
Ziet u wat ik hier in mijn hand heb? Het is een stuk van uw mantel! Ik heb dat afgesneden, maar ik heb u niet gedood! U moet toch toegeven dat ik u geen kwaad wil doen en dat ik niet tegen u heb gezondigd, ook al heeft u het wel op mijn leven voorzien.


text:
De HERE zal tussen ons beslissen. Misschien zal Hij u doden om wat u mij probeert aan te doen, maar ik zal u nooit het minste kwaad doen.


text:
Het oude spreekwoord zegt: 'Van goddelozen komt goddeloosheid', maar ondanks uw goddeloosheid (A) zal ik u met geen vinger aanraken.


text:
De HERE zal beoordelen wie van ons gelijk heeft en degene die schuldig is, zal Hij straffen. Hij is mijn verdediger en Hij zal mij uit uw macht bevrijden!"


text:
en zei tegen David: "Jij bent een beter mens dan ik, want jij hebt tenminste geen kwaad met kwaad vergolden. Ja, je hebt vandaag laten zien dat je goed voor mij bent, want toen de HERE mij aan je uitleverde, heb je mij niet gedood.


text:
Wie ter wereld had in zo'n situatie zijn vijand zomaar laten gaan? Moge de HERE jou rijk belonen voor de goedheid waarmee je mij vandaag hebt behandeld.


text:
Ik besef nu ook dat jij vast en zeker koning van Israël zult worden en Israël standvastig zult regeren.


text:
Zweer mij bij de HERE dat je mijn familie dan niet zult doden en mijn lijn van nakomelingen niet zult vernietigen!"


text:
David zwoer dit, waarna Saul terugkeerde naar huis. David en zijn mannen gingen echter terug naar hun grot in het gebergte.


text:
Korte tijd later stierf Samuël en heel Israël kwam bijeen en rouwde om hem. Hij werd begraven bij zijn huis in Rama. Intussen trok David naar de woestijn Paran.


text:
Een rijke man uit Maon bezat daar een schapenboerderij, dichtbij de stad Karmel. Hij had 3000 schapen en ongeveer 1000 geiten en was op dat moment op zijn boerderij, omdat de schapen werden geschoren.


text:
Hij heette Nabal en zijn vrouw, een mooie en erg intelligente vrouw, heette Abigaïl. Nabal, een nakomeling van Kaleb, was een harde en ruwe kerel.


text:
Er is mij verteld dat u met uw herders aan het scheren bent. Toen uw herders onder ons verbleven, hebben wij hen nooit kwaad gedaan en zij zijn nooit iets tekort gekomen toen zij in Karmel verbleven.


text:
Vraag uw jonge mannen zelf maar of dit waar is of niet. Nu heb ik mijn mannen gestuurd om een kleine bijdrage van uw kant en wilde u vragen hen niet teleur te stellen. Want wij zijn op een feestdag gekomen. Geef ons alstublieft een geschenk van wat voorradig is."


text:
"Wie is die David eigenlijk", wilde Nabal weten. "Wie denkt die zoon van Isaï wel dat hij is? Er zijn tegenwoordig heel wat knechten die bij hun meesters weglopen.


text:
Moet ik soms brood, water en vlees dat ik voor mijn scheerders heb geslacht, aan kerels geven van wie ik niet weet waar zij vandaan komen?"


text:
"Pak jullie zwaarden", riep David, zijn riem met het zwaard om zijn middel vastmakend. Hij nam 400 mannen mee en 200 bleven achter om hun eigendommen te bewaken.


text:
Ondertussen was een van Nabals mannen naar Abigaïl gegaan en had gezegd: "David heeft mannen vanuit de wildernis gestuurd om onze meester te begroeten, maar hij beledigde hen en schold hen uit.


text:
Davids mannen hebben ons inderdaad heel goed behandeld en wij hebben nooit iets van hen te duchten gehad en zijn nooit wat te kort gekomen; eigenlijk vormden zij dag en nacht een beschermende muur om ons en de schapen heen.


text:
U kunt beter snel iets bedenken, want onze meester en zijn hele familie krijgen hier moeilijkheden mee. Hij is zo koppig, er valt met hem niet te praten!"


text:
Abigaïl verzamelde snel 200 broden, twee zakken wijn, vijf klaargemaakte schapen, ongeveer zestig liter geroosterd koren, honderd rozijnenkoeken en 200 vijgekoeken, die zij op ezels liet pakken.


text:
"Schiet maar op", zei zij tegen haar knechten, "ik kom wel achter jullie aan." Ze vertelde haar man echter niet wat zij ging doen.


text:
David had bij zichzelf gezegd: "Het heeft ons weinig goed gedaan dat we die kerel hebben geholpen. Wij beschermden zijn kudden in de wildernis, zodat geen enkel dier verdween of werd gestolen. Nu het er op aan komt, doet hij niets voor ons.


text:
"Ik neem alle schuld voor deze zaak op mij, mijn heer", zei zij. "Luister alstublieft naar wat ik wil zeggen.


text:
Trek u maar niets aan van wat Nabal heeft gezegd, want hij is gewoon een driftkop. Hij is een dwaas, zoals zijn naam al zegt. De boodschappers die u stuurde, heb ik helaas niet gezien.


text:
Omdat de HERE u ervan heeft weerhouden zelf te moorden en wraak te nemen, bid ik bij het leven van God en van u, dat al uw vijanden net zo vervloekt zullen zijn als Nabal is.


text:
Vergeef mij voor het onrecht dat we u hebben aangedaan. De HERE zal u vast en zeker het eeuwige koningschap voor uw nakomelingen schenken, want u voert Zijn oorlogen; en u zult nooit iets fout doen in uw hele leven.


text:
Als u wordt achtervolgd door hen die het op uw leven hebben voorzien, zult u veilig zijn bij de HERE, uw God. Net zo veilig alsof Hij u in Zijn hand hield. Maar de levens van uw vijanden zal de HERE wegslingeren als stenen uit een slinger!


text:
Wanneer de HERE al deze goede dingen heeft gedaan, die Hij u heeft beloofd en Hij u koning over Israël heeft gemaakt, zou u toch niet op uw geweten willen hebben dat u zich ooit gedroeg als een moordenaar die het recht in eigen hand nam! En wanneer de HERE al die wonderbaarlijke dingen voor u heeft gedaan, denk dan nog eens aan mij!"


text:
David antwoordde Abigaïl: "Gezegend is de HERE, de God van Israël, dat Hij mij u vandaag heeft laten ontmoeten!


text:
Dank zij God voor uw heldere verstand! Gezegend bent u dat u mij ervan weerhoudt bloedschuld op mij te laden en het recht in eigen hand te nemen.


text:
Want ik zweer bij de HERE, de God van Israël, Die mij ervan heeft weerhouden u kwaad te doen, dat als u mij niet tegemoet was gekomen, geen van Nabals mannen morgenochtend nog in leven zou zijn geweest!"


text:
Toen nam David de geschenken van haar aan en zei dat zij veilig naar huis kon terugkeren, omdat hij haar man niet zou doden.


text:
Toen zij thuiskwam, was een groot feest in volle gang, dat Nabal had georganiseerd. Hij was erg uitgelaten en stomdronken, daarom vertelde zij hem pas de volgende morgen over haar ontmoeting met David.


text:
Hij was toen weer nuchter en toen zijn vrouw vertelde wat er was gebeurd, kreeg hij een hartaanval. Tien dagen lang was hij buiten bewustzijn; toen stierf hij. De HERE doodde hem.


text:
Toen David hoorde dat Nabal dood was, zei hij: "Prijs de HERE! God heeft het Nabal betaald gezet en ervoor gezorgd dat ik het niet zelf hoefde te doen; hij heeft zijn verdiende loon gekregen voor zijn zonde." Zonder verder tijd te verspillen, stuurde David boodschappers naar Abigaïl met de vraag of zij zijn vrouw wilde worden.


text:
boog zij zich voor hen en zei: "Ik ben zelfs bereid de voeten van de knechten van mijn heer te wassen."


text:
Zij maakte zich snel gereed, nam vijf van haar dienaressen mee, zadelde haar ezel en volgde de mannen naar David. Zo werd zij zijn vrouw.


text:
Kort daarvoor immers had koning Saul zijn dochter Michal, Davids eerste vrouw, gedwongen te trouwen met een zekere Palti, de zoon van Laïs, die in Gallim woonde.


text:
De inwoners van Zif gingen opnieuw naar Saul in Gibea en vertelden hem dat David zich verborg op de heuvel van Hachila.


text:
Hij sloeg zijn kamp op bij de heuvel van Hadula, langs de weg aan de rand van de wildernis waar David zich verborg. Maar David wist van Sauls komst en stuurde spionnen die zijn vermoeden bevestigden.


text:
Op een nacht sloop David naar Sauls kamp om poolshoogte te nemen. Koning Saul en zijn bevelhebber Abner sliepen binnen een ring van soldaten.


text:
"Zijn er vrijwilligers om met mij mee te gaan?" vroeg David aan de Hethiet Achimélech en aan Abisaï, een broer van Joab en de zoon van Zeruja. "Ik ga wel met u mee", antwoordde Abisaï.


text:
Zo gingen David en Abisaï 's nachts naar Sauls kamp, waar zij de koning slapend aantroffen. Zijn speer stond naast zijn hoofd in de grond gestoken. Abner en de soldaten lagen in een kring om hem heen.


text:
"Deze keer heeft God uw vijand wel degelijk in uw macht gegeven", fluisterde Abisaï David toe. "Laat mij hem met zijn eigen speer doorsteken. Ik zal hem ermee aan de grond vastpinnen; en ik zal niet voor een tweede keer hoeven toe te steken!"


text:
Maar David weigerde. "Dood hem niet, want wie kan onschuldig blijven als hij de door de HERE gezalfde koning aanvalt?


text:
God zal Saul op een dag ongetwijfeld neerslaan en anders sterft hij wel in een gevecht of door ouderdom.


text:
God zal ervoor zorgen dat ik de man die Hij als koning heeft gezalfd, niet zal doden! Maar wat we wel kunnen doen, is zijn speer en zijn veldfles wegpakken en dan teruggaan!"


text:
David pakte de speer en de veldfles en zij verdwenen weer zonder dat iemand hen had gezien of wakker was geworden. De HERE had ervoor gezorgd dat zij allemaal heel diep sliepen.


text:
David en zijn metgezel beklommen de berghelling tegenover het kamp en stopten op een veilige hoogte.


text:
Toen schreeuwde David naar Saul en Abner beneden in het kamp: "Word wakker, Abner!" "Wie is daar?" vroeg Abner.


text:
"Abner, u bent een flinke kerel, nietwaar?" spotte David. "Zou er wel iemand in heel Israël zijn, die net zo goed is als u? Waarom hebt u dan de koning niet beter beschermd, toen er iemand kwam om hem te doden?


text:
Wat een schande! Ik zweer bij de HERE dat u zou moeten sterven om uw zorgeloosheid. Waar zijn de speer en de veldfles van de koning, die naast zijn hoofd lagen? Kijk maar eens goed!"


text:
Saul herkende Davids stem en riep: "Ben jij dat, David?" David antwoordde: "Ja heer, ik ben het. Waarom achtervolgt u mij toch? Wat heb ik verkeerd gedaan? Vertel mij wat mijn misdaad is.


text:
Luister goed naar wat ik u nu te zeggen heb. Als de HERE u tegen mij heeft opgezet, wend dan Zijn toorn af met een offer. Maar als dit uitsluitend de opzet van een mens is, laat hij dan door God vervloekt zijn. Want u hebt mij uit mijn huis gejaagd, zodat ik niet meer bij het volk van de HERE kan zijn. Ja, u hebt mij weggestuurd en gezegd: 'Ga de heidense goden maar aanbidden.'


text:
Moet ik soms op vreemde grond sterven, ver van de aanwezigheid van de HERE? Waarom jaagt de koning van Israël op mijn leven als op een vlo of zoals men jaagt op een veldhoen in de bergen?"


text:
"Ik heb gezondigd", gaf Saul toe. "Kom terug naar huis, mijn jongen, en ik zal niet langer proberen je kwaad te doen, omdat je vandaag mijn leven hebt gespaard. Ik ben een dwaas geweest en heb grote fouten gemaakt."


text:
De HERE zal aan ieder zijn goedheid en trouw vergelden. Hij heeft u vandaag aan mij overgeleverd, maar ik weigerde u te doden, zelfs toen de HERE u in mijn macht gaf, omdat u de gezalfde van de HERE bent.


text:
Net zoals ik vandaag uw leven van grote waarde heb geacht, zo bid ik dat de HERE datzelfde met mij zal doen en mij uit alle moeilijkheden zal helpen."


text:
Saul zei tegen David: "God zegene je, David. Jij zult nog vele dingen ondernemen en alles tot een goed einde brengen." Daarna verliet David die plaats en Saul ging naar huis terug.


text:
David bleef echter bij zichzelf denken: "Op een dag krijgt Saul mij te pakken als ik in het land Israël blijf. Ik denk dat ik beter naar het gebied van de Filistijnen kan gaan tot Saul het opgeeft en mij niet langer achtervolgt; pas dan ben ik van hem verlost."


text:
Zo trokken David en de 600 mannen die bij hem waren met hun gezinnen naar Gath, waar zij onder bescherming van koning Achis konden wonen. David bleef in Gath met zijn twee vrouwen; Ahinoam uit Jizreël en Abigaïl uit Karmel, de weduwe van Nabal.


text:
Op een dag zei David tegen koning Achis: "Als u het goedvindt, zouden wij liever in één van de steden op het platteland wonen dan hier in de koninklijke stad. Wij zijn immers slechts uw dienaren."


text:
Achis schonk hem daarom de stad Ziklag, die tot op de dag van vandaag eigendom is van de koningen van Juda.


text:
David en zijn mannen overvielen in die periode de Gesurieten, de Gizrieten en de Amalekieten; volken die sinds het grijze verleden bij Sur langs de weg naar Egypte woonden.


text:
Zij doodden alle mensen in het gebied dat zij overvielen en eigenden zich de schapen, ossen, ezels, kamelen en kleding toe, voordat zij terugkeerden naar hun thuisbasis.


text:
"Waar hebt u vandaag een overval gepleegd?" vroeg koning Achis dan gewoonlijk. En David antwoordde dan: "In het zuiden van Juda en op de Jerahmeëlieten en de Kenieten."


text:
David had ervoor gezorgd dat niemand in leven bleef, die naar Gath kon komen om te vertellen waar hij werkelijk was geweest. Dit gebeurde steeds weer in de periode dat hij bij de Filistijnen woonde.


text:
Koning Achis geloofde David en dacht dat de Israëlieten hem zo langzamerhand wel intens moesten haten. "Nu zal hij vast en zeker hier moeten blijven en kan hij mij altijd blijven dienen!" dacht hij bij zichzelf.


text:
In diezelfde periode hergroepeerden de Filistijnen hun legers voor een nieuwe oorlog tegen Israël. "Kom en help ons in de strijd", zei koning Achis tegen David en zijn mannen.


text:
"Goed", antwoordde David, "u zult spoedig merken wat u aan ons hebt." "Als u ons werkelijk goed helpt, zult u voor uw hele leven mijn persoonlijke lijfwacht worden", beloofde Achis hem.


text:
Ondertussen was Samuël overleden en heel Israël rouwde. Hij was begraven in zijn woonplaats Rama. Koning Saul had alle waarzeggers en tovenaars uit het land Israël verbannen.


text:
Toen Saul het enorme Filistijnse leger zag, werd hij bang en zonk de moed hem in de schoenen. Daarom besloot hij de HERE om raad te vragen. Maar de HERE weigerde hem te antwoorden. Noch door dromen, noch door de Urim (A), noch door de profeten kwam Saul iets te weten.


text:
Hij gaf zijn dienaren toen opdracht een waarzegster op te sporen, zodat hij haar kon vragen wat hij moest doen. Zij vonden een waarzegster bij Endor en Saul ging vermomd naar haar toe. Samen met twee van zijn mannen bezocht hij haar 's nachts. "Ik moet met een dode praten", vroeg hij. "Wilt u zijn geest oproepen?"


text:
"Wilt u mij ter dood laten brengen?" wilde de vrouw weten. "U weet toch dat Saul alle waarzeggers en geestenbezweerders heeft verdreven? U bespioneert mij."


text:
Tenslotte zei de vrouw: "Nu, wie wilt u dat ik voor u oproep?" "Breng mij in contact met Samuël", antwoordde Saul.


text:
"Wees niet bang", stelde de koning haar gerust. "Wat ziet u?" "Ik zie een bovennatuurlijk wezen vanuit de aarde opkomen", was haar antwoord.


text:
"Waar lijkt het op?" "Het is een oude man, gehuld in een mantel." Saul besefte dat het Samuël was en boog diep voor hem.


text:
"Waarom hebt u mij gestoord door mij terug te halen?" vroeg Samuël aan Saul. "Omdat ik enorme problemen heb", antwoordde hij. "De Filistijnen zijn met ons in oorlog en de HERE heeft mij in de steek gelaten. Hij wil niet meer antwoorden door profeten of dromen; daarom heb ik u laten oproepen om te vragen wat ik moet doen."


text:
Maar Samuël antwoordde: "Wat heeft het voor zin mij te vragen als de HERE u heeft verlaten en uw vijand is geworden?


text:
Hij heeft precies dat gedaan wat Hij had gezegd en u het koninkrijk afgenomen om het aan uw broeder David te geven.


text:
Dit alles is vandaag over u gekomen, omdat u de aanwijzingen van de HERE niet hebt opgevolgd toen Hij Zijn toorn op Amalek richtte.


text:
En bovendien, het hele Israëlische leger zal morgen worden verslagen door de Filistijnen en u en uw zonen zullen hier bij mij zijn."


text:
Na die woorden viel Saul languit op de grond, verstijfd van angst door wat Samuël had gezegd. Hij voelde zich ook slap door de honger, want hij had die hele dag nog niets gegeten.


text:
Toen de vrouw zag hoe angstig hij was, zei zij: "Heer, ik gehoorzaamde uw bevel met gevaar voor mijn eigen leven.


text:
Maar hij weigerde te eten. De mannen die hem vergezelden, bleven echter aandringen. Tenslotte stond hij van de grond op en ging op het bed zitten.


text:
De vrouw had een vetgemest kalf. Zij ging snel naar buiten, slachtte het en kneedde deeg, waarvan zij ongezuurde koeken bakte.


text:
Zij bracht de maaltijd naar de koning en zijn mannen en zij aten ervan. Daarna stapten ze op en verdwenen in de nacht.


text:
Het Filistijnse leger groepeerde zich op dat moment bij Afek, terwijl de Israëlieten hun kamp hadden opgeslagen bij de bronnen van Jizreël.


text:
Toen de Filistijnse koningen hun troepen in compagnieën en bataljons daarheen hadden laten oprukken, marcheerden David en zijn mannen in gezelschap van koning Achis achterin de legereenheid.


text:
De Filistijnse leiders wilden echter weten wat de Israëlieten daar deden. Koning Achis verklaarde: "Dit is David, de gevluchte dienaar van koning Saul van Israël. Hij is al jaren bij mij en ik heb sinds zijn komst nooit gemerkt dat hij niet te vertrouwen zou zijn."


text:
Maar daar namen de legeraanvoerders geen genoegen mee. "Stuur hen terug!" eisten zij kwaad. "Zij kunnen niet samen met ons de strijd in; het risico is te groot dat zij zich dan tegen ons keren. Het is toch duidelijk dat er geen betere manier is waarop hij weer bij zijn meester in de gunst kan komen, dan door ons tijdens de strijd aan te vallen met deze mannen?


text:
Dit is toch dezelfde man over wie de Israëlitische vrouwen bij het dansen zongen: 'Saul heeft zijn duizenden verslagen en David zijn tienduizenden!"


text:
Achis liet David en zijn mannen bij zich roepen en zei: "Ik zweer bij de HERE dat ik het van harte meen wanneer ik u zeg dat u eerlijke mensen bent en ik vind dan ook dat u met ons leger mee zou moeten gaan. Ik heb immers vanaf het begin gemerkt dat u volledig te vertrouwen bent. Alleen zijn de andere leiders het daar niet mee eens.


text:
"Waarom word ik op deze manier behandeld?" wilde David weten. "Waarom mag ik niet tegen uw vijanden vechten?"


text:
Maar Achis was vastbesloten: "Wat mij betreft, ik bewonder u alsof u een engel van God was. Maar de leiders zijn er nu eenmaal tegen dat u met hen meedoet aan de strijd.


text:
Zo ging David 's morgens vroeg terug naar het land van de Filistijnen, terwijl het Filistijnse leger zijn weg naar Jizreël vervolgde.


text:
Drie dagen later kwamen David en zijn mannen terug bij hun stad Ziklag en merkten tot hun ontzetting dat de Amalekieten in hun afwezigheid de stad hadden overvallen en platgebrand.


text:
Toen David en zijn mannen over de rokende puinhopen uitkeken en beseften wat met hun familieleden was gebeurd,


text:
David voelde zich in het nauw gedreven, want door het verdriet om hun kinderen begonnen zijn mannen erover te praten hem te stenigen. Hij bleef echter op God vertrouwen.


text:
Toen vroeg David de HERE: "Moet ik hen achtervolgen? Zal ik hen nog inhalen?" En de HERE zei hem: "Ja, ga hen achterna; u zult al uw dierbaren uit hun handen bevrijden!"


text:
Even later zetten David en zijn 600 mannen de achtervolging op de Amalekieten in. Toen zij bij de beek Besor kwamen, waren 200 mannen zc uitgeput dat zij de beek niet konden oversteken. De andere 400 gingen echter onvermoeibaar verder.


text:
Langs de weg in het veld vonden zij een jonge Egyptenaar en brachten die naar David. Hij had drie dagen en nachten niets te eten of te drinken gehad. Daarom gaven zij hem wat brood, een stuk vijgenkoek, twee rozijnenkoeken en wat water, waarvan hij zienderogen opknapte.


text:
"Wie bent u en waar komt u vandaan?" vroeg David hem. "Ik ben een Egyptenaar, de knecht van een Amalekiet", antwoordde de jongen. "Mijn meester liet me hier drie dagen geleden achter omdat ik ziek werd.


text:
We waren op de terugtocht, nadat we de Kerethieten in de Negeb, het zuiden van Juda en het gebied van Kaleb hadden overvallen. Daarbij hebben we ook de stad Ziklag in de as gelegd."


text:
"Kunt u ons naar hen toebrengen?" vroeg David. De jonge man antwoordde: "Als u bij Gods naam zweert mij niet te doden en mij niet aan mijn meester terug te geven, zal ik met u meegaan en u de weg wijzen."


text:
Zo bracht hij hen naar het kamp van de Amalekieten. Dat lag verspreid over de velden en de mannen aten, dronken en dansten van vreugde over de enorme buit die zij hadden geroofd uit het land van de Filistijnen en van Juda.


text:
David en zijn mannen stortten zich op hen en richtten die nacht en de hele volgende dag een waar bloedbad aan. De enigen die ontsnapten, waren 400 jonge mannen die er op kamelen vandoor gingen.


text:
Zo bevrijdde David allen die door de Amalekieten waren ontvoerd. De mannen vonden hun familieleden van jong tot oud terug, evenals al hun bezittingen en David redde ook zijn beide vrouwen.


text:
Toen zij weer bij de beek Besor en de 200 achtergebleven mannen kwamen, begroette David hen uitbundig.


text:
Maar de slechten onder Davids mannen mompelden: "Zij zijn niet met ons meegegaan en krijgen dus ook niets van de buit. Geef hun hun vrouwen en kinderen terug en zeg dat ze moeten maken dat ze wegkomen."


text:
Denkt u dat ook maar iemand naar u luistert als u op die manier praat? Wij delen alles eerlijk, zowel degenen die hebben gevochten als degenen die onze eigendommen hebben bewaakt."


text:
Teruggekomen in Ziklag, stuurde David een deel van de buit naar de leiders van Juda. "Dit is een geschenk voor u, buitgemaakt op vijanden van de HERE", schreef hij hun.


text:
De geschenken werden gestuurd aan de steden waar David en zijn mannen hadden gewoond: Bethel, Ramoth in het zuiden, Jattir, Aroër, Sifmoth, Estemoa, Rachal, de steden van de Jerahmeëlieten, de steden van de Kenieten, Horma, Bor-Asan, Athach en Hebron.


text:
Inmiddels hadden de Filistijnen de strijd aangebonden met Israël. De Israëlitische troepen sloegen op de vlucht en in het gebergte Gilboa vielen vele doden.


text:
Toen Saul door een groep boogschutters werd ingehaald, werd hij vreselijk bang. Hij zei tegen zijn wapenknecht: "Dood mij met je zwaard, voordat deze heidense Filistijnen mij gevangen nemen en martelen om de spot met mij te drijven." Maar zijn wapenknecht durfde niet, daarom pakte Saul zijn eigen zwaard en liet zich erin vallen.


text:
Toen zijn wapenknecht zag dat Saul dood was, liet hij zich ook in zijn zwaard vallen en stierf met hem.


text:
Toen de Israëlieten aan de andere kant van het dal en aan de overkant van de Jordaan hoorden dat hun leger was gevlucht en dat Saul en zijn zonen waren gesneuveld, verlieten zij in allerijl hun woonplaatsen. Deze werden kort daarop door de Filistijnen ingenomen.


text:
Toen de Filistijnen de volgende dag het slagveld afstroopten om de gesneuvelden te plunderen, vonden zij de lijken van Saul en zijn drie zonen in het gebergte van Gilboa.


text:
Zij hakten Sauls hoofd af en namen zijn wapenrusting mee. Deze trofeeën stuurden zij naar de tempels van hun afgoden en alle inwoners van hun land.


text:
Zijn wapenrusting kreeg een plaats in de tempel van Astarte, zijn lichaam werd aan de muur van Beth-San gehangen.


text:
en stuurden al hun soldaten, die de hele nacht doorliepen naar Beth-San en de lichamen van Saul en zijn drie zonen van de muur haalden. Zij brachten de lijken naar Jabes, waar zij werden verbrand.


text:
Na de dood van Saul ging David terug naar Ziklag, na de Amalekieten een vernietigende nederlaag te hebben toegebracht. Drie dagen later kwam een soldaat uit het leger van Saul bij David met gescheurde kleren en stof op zijn hoofd als teken van rouw. Hij liet zich voor David op de grond vallen.


text:
"Waar komt u vandaan?" vroeg David hem. "Ik ben één van de weinige overlevenden van het leger van Israël", antwoordde de man.


text:
"Wat is er gebeurd?" vroeg David. "Vertel mij hoe de strijd is verlopen." De man antwoordde: "Ons hele leger is op de vlucht geslagen. Duizenden mannen liggen dood en gewond op het slagveld en ook Saul en zijn zoon Jonathan zijn gesneuveld."


text:
"Omdat ik toevallig op de berg Gilboa was en zag hoe Saul zich in zijn speer stortte, terwijl de vijandelijke strijdwagens hem insloten.


text:
'Vooruit, verlos mij uit mijn lijden', smeekte hij, 'want ik lijd vreselijke pijn, maar de dood wil niet komen.'


text:
Daarom doodde ik hem, want ik wist dat hij toch zou sterven. (A) Daarna pakte ik zijn kroon en één van zijn armbanden om die naar u te brengen."


text:
Zij treurden, huilden en vastten de hele dag om Saul, zijn zoon Jonathan en de mannen van Israël, die die dag waren gesneuveld.


text:
Toen zei David tegen de jongeman die het nieuws had gebracht: "Waar komt u vandaan?" En hij antwoordde: "Ik ben een Amalekiet."


text:
"Waarom hebt u niet geweigerd de koning te doden? Hij was immers een gezalfde van de HERE!" wilde David weten.


text:
"Dat is uw verdiende loon", zei David, "want u zei zelf dat u de door God gezalfde koning hebt gedood."


text:
En David schreef een klaaglied voor Saul en Jonathan, waarna hij opdracht gaf dat het aan alle mensen in Juda moest worden geleerd. De tekst hiervan is opgenomen in het Boek van de Oprechten.


text:
Vertel het niet aan de Filistijnen, want het zou hun plezier doen. Verberg het voor de steden Gath en Askelon, zodat de heidense volken geen leedvermaak zullen hebben.


text:
O bergen van Gilboa, laat geen regen of dauw meer op u vallen en laat de graanoogst niet meer rijpen op uw hellingen. Want de machtige Saul is op die plaats gedood. Het schild van Gods uitverkoren koning is daar weggeworpen.


text:
Vele vijanden verloren hun leven en helden werden geveld: Jonathans boog en Sauls zwaard misten hun doel nooit.


text:
Wat waren zij geliefd en bemind, Saul en Jonathan! Samen leefden zij en samen stierven zij. Zij waren sneller dan arenden en sterker dan leeuwen.


text:
Ik huil om u, mijn broeder Jonathan. Wat hield ik veel van u! Uw liefde voor mij was niet te vergelijken met de liefde van vrouwen!


text:
David vroeg daarna aan de HERE: "Zal ik teruggaan naar Juda?" En de HERE antwoordde: "Ga." "Naar welke stad moet ik gaan?" vroeg David. "Naar Hebron", was het antwoord van de HERE.


text:
Daar kwamen de leiders van Juda bij David en zalfden hem tot koning over heel Juda. Kort daarop hoorde David dat de mannen van Jabes in Gilead Saul hadden begraven.


text:
Hij stuurde hun de volgende boodschap: "De HERE zegene u omdat u zo trouw bent aan uw koning Saul en hem een waardige begrafenis hebt gegeven.


text:
Moge de HERE, in ruil daarvoor, net zo trouw aan u zijn en u belonen met vele uitingen van Zijn liefde! Ook ik zal goed voor u zijn om wat u hebt gedaan.


text:
Verlies de moed niet en wees dapper, nu Saul dood is. Schaar u achter de stam van Juda, die mij als nieuwe koning heeft gekozen."


text:
Maar Sauls opperbevelhebber Abner had Sauls zoon Isboseth naar Mahanaïm meegenomen en hem daar tot koning gekroond.


text:
Isboseth was op dat moment veertig jaar oud. Hij regeerde Israël twee jaar vanuit Mahanaïm, terwijl David vanuit Hebron zeven en een half jaar regeerde over de stam van Juda.


text:
Davids legeraanvoerder Joab, de zoon van Zeruja, ging hem met een troepenmacht tegemoet. Zij ontmoetten elkaar bij de bron van Gibeon, waar zij aan weerszijden van de bron halt hielden.


text:
Toen zei Abner tegen Joab: "Laten we onze jonge mannen een zwaardgevecht laten houden!" Dat leek Joab een goed idee.


text:
Ieder van hen greep de tegenstander bij de haren en stak hem met het zwaard in de zij. Allen werden op die manier gedood. Sinds die tijd heet die plaats bij Gibeon het Zwaardenveld.


text:
Daarna barstte het gevecht tussen de twee legers los en tegen het einde van die dag werd het duidelijk dat Abner en de mannen van Israël het moesten afleggen tegen Joab en de troepen van David.


text:
Joabs broers Abisaï en Asaël streden ook mee. Asaël kon heel hard lopen en zette de achtervolging in op de vluchtende Abner.


text:
Toen Abner omkeek en hem zag naderen, riep hij hem toe: "Bent u dat, Asaël?" "Ja", riep hij terug, "ik ben het."


text:
"Achtervolg één van de anderen", waarschuwde Abner. Asaël wilde echter niet luisteren en bleef doorlopen.


text:
Opnieuw riep Abner: "Ga hier weg. Ik kan uw broer Joab niet meer onder ogen komen als ik u moet doden!"


text:
Maar hij weigerde weg te gaan, daarom stak Abner hem met het botte eind van zijn speer in de buik. De speer doorboorde zijn lichaam en kwam er van achteren weer uit. Asaël zakte in elkaar en stierf. Ieder die er langs kwam, bleef stilstaan.


text:
Toen zetten Joab en Abisaï de achtervolging op Abner in. De zon ging al onder toen zij aankwamen bij de heuvel Amma, die vlakbij Giach lag, langs de weg naar de woestijn van Gibeon.


text:
Abner schreeuwde Joab toe: "Moeten onze zwaarden elkaar voor altijd blijven doden? Wanneer zegt u eindelijk uw mensen dat zij moeten ophouden hun broeders te achtervolgen?"


text:
Joab riep terug: "Ik zweer bij God dat wij vanmorgen de achtervolging al zouden hebben gestaakt, als u dit eerder had gezegd."


text:
Vervolgens blies hij op zijn trompet. Dat was voor zijn mannen het teken de achtervolging te staken.


text:
Die nacht trokken Abner en zijn mannen zich terug door het dal van de Jordaan, staken de rivier over en trokken verder tot zij bij Mahanaïm aankwamen.


text:
Joab en zijn mannen gingen eveneens terug naar huis en toen hij zijn gesneuvelden telde, merkte hij dat naast Asaël slechts negentien mannen gedood waren.


text:
Joab en zijn mannen namen Asaëls lichaam mee naar Bethlehem en begroeven hem naast zijn vader. Daarna trokken zij de hele nacht door en kwamen bij het aanbreken van de morgen in Hebron aan.


text:
Deze strijd vormde het begin van een langdurige oorlog tussen de volgelingen van Saul en David. Davids positie werd steeds sterker, terwijl die van de nakomelingen van Saul steeds zwakker werd.


text:
Abigaïl was de moeder van zijn tweede zoon, Kileab. De derde zoon was Absalom van zijn vrouw Maächa, de dochter van koning Talmai van Gesur.


text:
Hij misbruikte zijn positie om met Rizpa, één van Sauls bijvrouwen, te slapen. Toen Isboseth hem hiervoor ter verantwoording riep,


text:
was Abner woedend. "Ben ik soms een Judeese hond, dat ik zo word behandeld?" schreeuwde hij. "Is dit mijn beloning na alles wat ik voor uw vader en u heb gedaan, door u niet aan David te verraden: mij lastigvallen over de één of andere vrouw?


text:
God mag mij vervloeken als ik niet alles zal doen om uw hele koninkrijk, van Dan tot Berséba, van u af te nemen en aan David te geven, precies zoals de HERE het hem heeft voorspeld."


text:
Daarna stuurde Abner boodschappers naar David: "Sluit een overeenkomst met mij, dan zal ik alles doen om te zorgen dat u heel Israël in bezit krijgt."


text:
Daarna stuurde David dezelfde boodschap naar Isboseth: "Geef mij mijn vrouw Michal terug, want ik heb haar gekocht met de voorhuiden van honderd Filistijnen."


text:
Deze volgde Michal tot Bahurim terwijl hij huilde van verdriet. Toen zei Abner tegen hem: "U kunt nu beter naar huis gaan." Dat deed hij toen.


text:
Intussen overlegde Abner met de leiders van Israël en hij herinnerde hen eraan dat zij David al een lange tijd als koning wilden hebben.


text:
"Daarvoor bestaat nu de kans", zei hij tegen hen. "Want de HERE heeft gezegd: 'Door David zal Ik mijn volk van de Filistijnen en al hun andere vijanden redden."


text:
Abner sprak ook met de leiders van de stam Benjamin, waarna hij in Hebron David verslag deed over de vooruitgang die hij had geboekt in de besprekingen.


text:
Bij zijn vertrek beloofde Abner David: "Ik ga op weg om alle Israëlieten voor u bijeen te roepen; dan zullen zij een verdrag met u sluiten en zult u koning over heel Israël worden, zoals u al zolang hebt gewild." Daarop liet David Abner ongehinderd vertrekken.


text:
Maar toen Abner net was vertrokken, keerde Joab met een deel van Davids troepen terug van een strooptocht die hun veel buit had opgeleverd.


text:
spoedde hij zich naar de koning en vroeg hem boos: "Wat hebt u nu gedaan? Waarom hebt u Abner zomaar weg laten gaan? U weet heel goed dat hij hier kwam spioneren."


text:
Joab stuurde daarop boodschappers achter Abner aan om hem te zeggen dat hij moest terugkomen. Zij haalden hem in bij de bron Sira en hij ging met hen mee terug. David wist hier echter niets van.


text:
Toen Abner bij Hebron aankwam, nam Joab hem bij de stadspoort terzijde alsof hij hem onder vier ogen wilde spreken. Hij trok echter een dolk en doodde hem uit wraak voor de dood van zijn broer Asaël.


text:
Toen David dit hoorde, verklaarde hij: "Ik zweer bij de HERE dat ik en mijn koninkrijk onschuldig zijn aan deze misdaad tegen Abner.


text:
Joab en zijn familie zijn de schuldigen. Zijn familieleden zullen aan allerlei vreselijke ziekten lijden, de hongerdood sterven of in een gevecht het leven laten."


text:
Zo doodden Joab en zijn broer Abisaï Abner om wraak te nemen voor de dood van hun broer Asaël in de slag bij Gibeon.


text:
David zei tegen Joab en allen die bij hem waren: "Scheur uw kleren en kleedt u in zakken; we moeten rouwen om Abner." En koning David liep achter de baar naar de begraafplaats.


text:
"Als een goddeloze kwam Abner aan zijn einde", klaagde de koning. "Uw handen waren niet vastgebonden, uw voeten waren niet geboeid. U werd vermoord als slachtoffer van een gemene samenzwering." En opnieuw huilden alle aanwezigen om hem.


text:
David at de hele dag van de begrafenis niets en iedereen smeekte hem iets te eten. Maar David zwoer dat hij niets zou eten tot de zon was ondergegaan. Deze houding van de koning sprak zijn onderdanen erg aan; zij hadden bewondering voor alles wat hij deed!


text:
Zo werd het voor het hele volk, zowel Israël als Juda, duidelijk dat David op geen enkele manier verantwoordelijk was voor Abners dood.


text:
David zei tegen zijn naaste dienaren: "Israël heeft vandaag een groot leider verloren. Ik voel me nu niet geroepen om Joab en Abisaï aan te pakken omdat ik nog maar net koning ben. Moge de HERE hun misdaden vergelden."


text:
Het nieuws van Abners dood in Hebron bracht koning Isboseth in grote verwarring. Hij en zijn onderdanen waren verlamd door angst.


text:
Het bevel over het leger van Israël kwam nu in handen van de broers Baëna en Rechab. Zij waren de leiders van koning Isboseths overvalcommando's en zonen van Rimmon, die uit Beëroth in Benjamin kwam. Mensen uit Beëroth worden beschouwd als Benjaminieten, ook al vluchtten zij indertijd naar Gitthaim, waar zij nu nog wonen.


text:
Er leefde ook nog een kleinzoon van koning Saul. Hij heette Mefiboseth en was een zoon van Jonathan. Op het moment van de slag bij Jizreël, waarin Saul en Jonathan sneuvelden, was deze Mefiboseth vijf jaar oud. Toen het nieuws over de nederlaag de hoofdstad bereikte, vluchtte de verzorgster met het kind, maar in haar haast viel zij en liet het kind vallen. Zo raakte Mefiboseth verlamd.


text:
Rechab en Baëna kwamen op een middag bij het huis van koning Isboseth. Deze hield net een middagslaapje.


text:
Zij gingen het huis binnen en deden net alsof zij een zak tarwe wilden halen. Zij slopen naar zijn slaapkamer, vermoordden hem en hakten zijn hoofd af. Zij vluchtten die nacht de woestijn in en wisten zo te ontsnappen. Het hoofd van Isboseth namen zij mee.


text:
In Hebron aangekomen, lieten zij het hoofd aan David zien. "Kijk!" zeiden zij. "Hier is het hoofd van Sauls zoon Isboseth, die probeerde u te doden. Vandaag heeft de HERE u wraak gegeven op Saul en zijn hele familie!"


text:
dat toen iemand mij vertelde: 'Saul is dood', en daarbij dacht dat hij mij goed nieuws bracht, ik hem heb gedood. Zo beloonde ik hem voor zijn 'goede bericht'.


text:
Dus wat moet ik dan wel doen met zulke goddeloze mannen, die een goede man doden die thuis op zijn bed ligt te slapen! Zou ik die niet zéker ter dood veroordelen?"


text:
Daarom gaf David zijn mannen opdracht hen te doden. Dat deden zij onmiddellijk. Zij hakten hun handen en voeten af en hingen hun lichamen bij de vijver in Hebron. Isboseths hoofd begroeven zij in Abners graf in Hebron.


text:
Vertegenwoordigers van alle stammen van Israël kwamen naar David in Hebron en beloofden hem trouw. "Wij zijn uw volksgenoten, uw broeders", zeiden zij.


text:
"Zelfs toen Saul nog onze koning was, was u onze werkelijke leider. De HERE heeft immers beloofd dat u de herder en leider van Zijn volk zou worden."


text:
Zo sloot David voor de ogen van de HERE in Hebron een verbond met de leiders van Israël en zij zalfden hem tot koning.


text:
David was dertig jaar toen hij koning werd. Eerst regeerde hij zeven en een half jaar vanuit Hebron over Juda. Daarna regeerde hij 33 jaar in Jeruzalem over Israël en Juda. In totaal was hij dus veertig jaar aan de macht.


text:
Kort daarna leidde David zijn troepen naar Jeruzalem om de strijd aan te binden met de Jebusieten, die daar woonden. "U komt hier nooit binnen", zeiden zij. "Zelfs blinden en lammen zouden u buiten de muren kunnen houden!" Zo gemakkelijk dachten zij David van zich af te kunnen houden.


text:
Maar David en zijn mannen versloegen hen en veroverden de burcht Sion, die nu de Stad van David wordt genoemd.


text:
Want toen de beledigende boodschap van de verdedigers van de stad David had bereikt, had hij tegen zijn troepen gezegd: "Zodra de stad is ingenomen, moeten jullie al die 'lamme' en 'blinde' Jebusieten vanaf de burcht naar beneden gooien. Ik haat hen. Degene die de stad als eerste inneemt, wordt opperbevelhebber." Hiervan stamt het spreekwoord: "Blinden en lammen mogen niet binnenkomen!"


text:
David maakte de burcht Sion tot zijn hoofdkwartier en noemde deze voortaan de 'Stad van David'. Rondom bouwde hij versterkingen. Hij begon bij Millo en bouwde zo verder naar binnen.


text:
Koning Hiram van Tyrus stuurde cederhout, timmerlui en steenhouwers om een paleis voor David te bouwen.


text:
David besefte nu waarom de HERE hem koning had gemaakt en zijn koningschap zo zegende; God maakte zo Zijn volk Israël beroemd.


text:
Nadat David van Hebron naar Jeruzalem was verhuisd, trouwde hij nog meer vrouwen en bijvrouwen, van wie hij veel zonen en dochters kreeg.


text:
Davids kinderen die in Jeruzalem werden geboren zijn: Sammua, Sobab, Nathan, Salomo, Jibhar, Elisua, Nefeg, Jafia, Elisama, Eljada en Elifelet.


text:
Toen de Filistijnen hoorden dat David koning van heel Israël was geworden, probeerden zij hem gevangen te nemen; maar David werd van hun plan op de hoogte gesteld en verschanste zich in zijn burcht.


text:
David vroeg de HERE: "Moet ik de burcht verlaten en de strijd met hen aanbinden? Zult U hen voor mij verslaan?" En de HERE antwoordde: "Ja, bind de strijd aan, want Ik zal u de overwinning geven."


text:
Dus verliet David de burcht, trok op naar Baäl-Perazim en versloeg hen daar. "Dit heeft de HERE gedaan!" erkende hij. "Hij brak als een stormvloed door de vijandelijke rijen." Daarom noemde hij die plaats 'Doorbraak'.


text:
Onder de zaken die de Filistijnen hadden achtergelaten, waren veel afgodsbeelden. Dat alles werd buitgemaakt door de troepen van David.


text:
Toen David de HERE om raad vroeg, kreeg hij het antwoord: "Val hen niet van voren aan. Maak een omtrekkende beweging tot bij de balsemstruiken.


text:
Als u door die struiken een geluid hoort gaan van marcherende voeten, val dan aan! Dat is het teken dat de HERE voor u uit is gegaan om hen te vernietigen."


text:
David volgde de aanwijzingen van de HERE op en versloeg de Filistijnen over het hele gebied tussen Gibea en Gezer.


text:
Daarna bracht David opnieuw een speciale troepenmacht van 30.000 man op de been en trok naar Baäle-Juda om de ark van de HERE van de hemelse legers, Die bij de engelen woont, naar huis terug te brengen.


text:
De ark werd weggehaald uit het in de heuvels gelegen huis van Abinadab en daarna op een nieuwe wagen gezet. Twee zonen van Abinadab, Uzza en Ahio, begeleidden de wagen. Ahio liep voor de wagen, gevolgd door David en het volk. Zij zongen blij voor de HERE en speelden op allerlei instrumenten: citers, harpen, tamboerijnen, rinkelbellen en cimbalen.


text:
Bij de dorsvloer van Nachon struikelden de ossen voor de wagen en Uzza stak zijn hand uit om te voorkomen dat de ark zou vallen.


text:
Maar de HERE richtte Zijn toorn tegen Uzza en doodde hem ter plekke. Levenloos lag hij naast de ark.


text:
David was vreselijk ontsteld omdat de HERE dit had gedaan en noemde deze plaats 'De plaats van toorn tegen Uzza' en zo heet hij vandaag de dag nog.


text:
Hij besloot hem niet naar de Stad van David te brengen, maar bracht hem naar het huis van Obed-Edom, die afkomstig was uit Gath.


text:
Nadat de mannen die de ark droegen, zes passen hadden gedaan, stopten zij om David de gelegenheid te geven een rund en een gemest lam te offeren.


text:
Zo brachten David en het volk Israël de ark van de HERE met veel gejubel en bazuingeschal terug naar de plaats waar hij hoorde.


text:
Sauls dochter Michal keek uit het raam toen de stoet de stad binnenkwam. Zij zag hoe koning David voor het oog van de HERE danste en sprong en voelde diepe minachting voor hem.


text:
De ark werd in de tent gezet, die David voor dat doel had laten opzetten. Vervolgens bracht hij brand) en vredeoffers aan de HERE.


text:
Hij gaf iedereen een geschenk (zowel de mannen als de vrouwen) in de vorm van brood, vlees en druivenkoeken. Toen de hele plechtigheid achter de rug was en iedereen naar huis was gegaan,


text:
ging ook David naar huis om zijn gezin te zegenen. Maar Michal kwam hem tegemoet en zei met verachting in haar stem: "Wat heeft de koning van Israël zich vandaag weer prachtig gedragen! Als een losbandige ging hij halfnaakt over straat en liet zich bekijken door de meisjes langs de weg!"


text:
Maar David was het niet met haar eens. "Ik danste voor de HERE", zei hij, "Die aan mij de voorkeur gaf boven jouw vader en zijn familie en mij aanstelde als leider van Zijn volk Israël! Daarom ben ik ook niet bang mijn vreugde in de HERE te laten zien.


text:
Ja, in de toekomst zal ik me nog meer moeten verlagen en vernederen, maar dan nog zullen de meisjes over wie je het had, net zo tegen mij opkijken!"


text:
zei David tegen de profeet Nathan: "Luister eens! Ik woon hier in een prachtig paleis van cederhout, terwijl de ark van God buiten in een tent staat!"


text:
Ik heb namelijk nooit in een tempel gewoond. Mijn huis is een tent geweest sinds de tijd dat Ik Israël uit Egypte haalde.


text:
Ik heb daarover ook nooit geklaagd tegen de leiders van Israël, de herders van mijn volk. Heb Ik hun ooit gevraagd waarom zij geen mooie cederhouten tempel voor Mij hadden gebouwd?


text:
Breng deze boodschap van de HERE van de hemelse legers over aan David: 'Ik heb u tot leider van mijn volk Israël gekozen en u daarvoor weggehaald bij de schapen die u hoedde.


text:
Ik heb u terzijde gestaan waar u ook ging en Ik heb uw vijanden verslagen. En Ik zal uw naam nog groter maken, zodat u één van de bekendste mannen ter wereld wordt!


text:
Ik heb een vaderland uitgekozen voor mijn onderdanen, dat zij nooit hoeven te verlaten. Het zal hun eigen land zijn, waarin de heidense volken hen niet meer zullen lastigvallen, zoals in de tijd toen de richters mijn volk regeerden. Er zullen geen vijanden meer tegen u optrekken en Ik zal u een rijk nageslacht geven!


text:
Want wanneer u sterft, zal Ik één van uw eigen zonen op uw troon zetten en Ik zal zijn koninkrijk sterk maken.


text:
Hij is degene die een tempel voor Mij zal bouwen. Het zal een huis zijn, waaraan Ik mijn naam verbind. En zijn koninkrijk zal Ik tot in eeuwigheid laten voortduren.


text:
Ik zal zijn vader zijn en hij zal mijn zoon zijn. Als hij zondigt, zal Ik andere volken gebruiken om hem te straffen,


text:
maar Ik zal mijn liefde en vriendschap niet van hem terugtrekken zoals Ik dat bij uw voorganger Saul deed.


text:
Toen ging David de tent binnen, knielde voor de ogen van de HERE neer en bad: "O HERE God, waarom hebt U Uw zegeningen uitgestrooid over mij en mijn nageslacht?


text:
En nu U mij dat allemaal hebt gegeven, zegt U ook nog dat U mijn geslacht voor altijd wilt laten regeren!


text:
O HERE God, wat bent U groot! Wij hebben nooit gehoord over een andere God zoals U. En er is ook geen andere God buiten U, die ons dit alles hebt bekend gemaakt.


text:
Welk ander volk op aarde heeft zulke zegeningen ontvangen als Uw volk Israël? Want U hebt Uw uitverkoren volk gered om Uw naam eer te geven. U hebt grote wonderen gedaan en Egypte en haar goden verslagen.


text:
Ik bid dat U voor eeuwig zult worden geëerd omdat U de God van Israël bent en mijn nageslacht voor U bewaard zal blijven.


text:
Want U hebt mij geopenbaard, o HERE van de hemelse legers, God van Israël, dat ik de eerste ben van een gezegend nageslacht; daarom ben ik zo vrijmoedig geweest dit gebed uit te spreken.


text:
doe daarom wat U mij hebt toegezegd! Zegen mijn familie voor eeuwig! Moge ons nageslacht altijd voor Uw ogen blijven voortbestaan; want U, HERE God, hebt het beloofd."


text:
David versloeg korte tijd later de Filistijnen, onderwierp hen en nam het bestuur over hun hoofdstad over.


text:
Tevens nam hij het land van Moab in bezit. Hij verdeelde zijn slachtoffers en liet hen twee aan twee in rijen op de grond liggen. Tweederde van elke rij, met een meetlint gemeten, doodde hij en eenderde werd gespaard om zijn dienaren te worden; elk jaar betaalden zij hem belasting.


text:
Hij versloeg ook de troepen van koning Hadadezer van Zoba, een zoon van Rehob, in een veldslag bij de Eufraat. Hij deed dit omdat Hadadezer trachtte zijn invloed langs de Eufraat te herstellen.


text:
David nam daarbij 1700 ruiters en 20.000 man voetvolk gevangen. Slechts honderd tuigpaarden hield hij, bij alle andere liet hij de pezen doorsnijden.


text:
David stationeerde enkele legergarnizoenen in Damascus, waardoor de Syriërs werden onderworpen. Ook zij betaalden elk jaar belasting aan David. Zo gaf de HERE hem overal waar hij ging, overwinningen.


text:
Tevens voerde hij een grote buit aan koper, afkomstig uit Hadadezers steden Betach en Berothai, naar Jeruzalem.


text:
stuurde hij zijn zoon Joram naar David om hem te begroeten en geluk te wensen met zijn overwinning op Hadadezer, want Hadadezer en Toï waren vijanden. Joram bracht daarbij geschenken van zilver, goud en koper voor David mee.


text:
David wijdde dit alles aan de HERE, samen met het zilver en het goud dat hij had buitgemaakt op Syrië, Moab, Ammon, de Filistijnen, Amalek en koning Hadadezer.


text:
Na zijn terugkeer van een overwinning op 18.000 Edomieten in het Zoutdal, werd David een beroemd man.


text:
In heel Edom plaatste hij garnizoenen die ervoor zorgden dat het hele volk belasting betaalde; weer een voorbeeld van de manier, waarop de HERE hem overal overwinnaar maakte.


text:
De bevelhebber van zijn leger was Joab, de zoon van Zeruja, en zijn kanselier was Josafat, de zoon van Ahilud.


text:
Zadok, de zoon van Ahitub, en Achimélech, de zoon van Abjathar, waren de hogepriesters en Sereja was de secretaris van de koning.


text:
Benaja, de zoon van Jojada, stond aan het hoofd van Davids lijfwacht en Davids zonen waren zijn adviseurs.


text:
Na enige tijd vroeg David zich af of nog familieleden van Saul in leven waren, want hij wilde hen goed behandelen, zoals hij Jonathan had beloofd.


text:
Hij hoorde toen van een zekere Ziba, die vroeger één van Sauls dienaars was geweest en liet hem bij zich komen. "Bent u Ziba?" vroeg de koning. "Ja koning", antwoordde de man.


text:
Daarop vroeg de koning hem: "Is er nog familie van Saul in leven? Als dat zo is, wil ik terwille van God goed voor hen zijn." "Ja", luidde Ziba's antwoord, "er leeft nog een zoon van Jonathan, die aan beide voeten verlamd is."


text:
"Waar kan ik hem vinden?" wilde de koning weten. "In Lodebar", vertelde Ziba hem. "In het huis van Machir, de zoon van Amniël."


text:
Koning David ontbood daarop Mefibo-seth, de zoon van Jonathan, de kleinzoon van Saul. Mefiboseth verscheen trillend van angst voor de koning en boog zich heel diep voor hem neer.


text:
Maar David zei: "Wees maar niet bang! Ik heb u gevraagd hier te komen, omdat ik iets goeds voor u wil doen wegens mijn eed aan uw vader Jonathan. Ik zal al het land dat van uw grootvader Saul was, aan u teruggeven en u kunt hier in het paleis wonen!"


text:
Opnieuw boog Mefiboseth zich voor de koning neer. "Waarom is de koning vriendelijk voor zo'n dode hond als ik?" riep hij uit.


text:
De koning riep Sauls dienaar Ziba erbij. "Ik heb de kleinzoon van uw meester alles teruggegeven wat aan Saul en zijn familie toebehoorde", zei hij.


text:
"U en uw zonen en knechten moeten dat land bewerken, zodat het zijn familie van voedsel voorziet; maar hij zelf zal hier bij mij blijven wonen." Ziba, die vijftien zonen en twintig knechten had, antwoordde: "Heer, ik zal doen wat u mij hebt bevolen." Vanaf dat moment zat Mefiboseth regelmatig met koning David aan tafel alsof hij één van zijn eigen zonen was.


text:
Mefiboseth had een jonge zoon, die Micha heette. Het hele huishouden van Ziba kwam in dienst van Mefiboseth,


text:
maar hijzelf (hij was verlamd aan beide voeten) verhuisde naar Jeruzalem en nam zijn intrek in het paleis.


text:
"Ik zal Hanun laten zien dat ik het goed met hem meen", zei David, "want zijn vader Nahas is altijd vriendelijk en trouw tegenover mij geweest." Daarom stuurde David afgevaardigden om Hanun te condoleren en te troosten met het verlies van zijn vader.


text:
Maar Hanuns officieren fluisterden hem in: "U gelooft toch zeker niet dat deze mannen zijn gekomen om u te condoleren met het verlies van uw vader! David heeft ze gestuurd om te spioneren in de stad, voordat hij ons aanvalt!"


text:
Daarom liet Hanun Davids mannen gevangen nemen. Hij schoor de helft van hun baarden af en knipte hun mantels ter hoogte van hun billen af. Halfnaakt stuurde hij hen daarna naar huis terug.


text:
Toen David hoorde wat er was gebeurd, droeg hij de mannen op in Jericho te blijven tot hun baarden weer waren aangegroeid; zij schaamden zich enorm over hun uiterlijk.


text:
De Ammonieten beseften heel goed dat zij de woede van David hadden opgewekt en daarom haalden zij 20.000 Syrische huurlingen uit de landen Zoba en Rehob, 1000 man van de koning van Maächa en 12.000 man uit het land Tob.


text:
Toen dit David ter ore kwam, stuurde hij Joab en het hele leger van Israël op hen af. De Ammonieten verdedigden de poorten van hun stad, terwijl de Syriërs uit Zoba, Rehob, Tob en Maächa in het open veld vochten.


text:
Toen Joab doorkreeg dat hij op twee fronten moest vechten, koos hij de beste strijders uit, nam zelf het commando over hen en ging de Syriërs in het open veld te lijf.


text:
De rest van het leger moest onder bevel van zijn broer Abisaï de Ammonieten aanvallen die de stad verdedigden.


text:
"Als het nodig is, moet je mij te hulp komen tegen de Syriërs", beval Joab hem. "Maar als de Ammonieten te sterk mochten zijn voor jou, zal ik jou te hulp komen.


text:
Houd moed! We moeten vandaag werkelijk tot het uiterste gaan als wij ons volk en de steden van onze God willen redden. Moge de wil van de HERE worden gedaan."


text:
Toen de Ammonieten dat zagen, sloegen ook zij voor Abisaï op de vlucht en trokken zich terug in de stad. Daarna keerde Joab terug naar Jeruzalem.


text:
De Syriërs beseften dat zij niet tegen de Israëlieten waren opgewassen. Daarom kregen zij bij het hergroeperen steun van nog meer Syrische troepen, die Hadadezer van de andere kant van de Eufraat had laten komen. Deze troepenaanvulling kwam in Helam aan onder bevel van opperbevelhebber Sobach van Hadadezers leger.


text:
David werd van deze ontwikkelingen op de hoogte gesteld en nam daarna zelf het bevel over het Israëlitische leger en trok naar Helam, waar de Syriërs hem aanvielen.


text:
Maar opnieuw gingen de Syriërs op de vlucht voor de Israëlieten die 700 wagenmenners en 40.000 ruiters, onder wie generaal Sobach, versloegen en dood op het slagveld achterlieten.


text:
Toen Hadadezers bondgenoten zagen dat de Syriërs waren verslagen, gaven zij zich over aan Israël en werden Davids dienaren. Voortaan bedachten de Syriërs zich wel tweemaal voor zij de Ammonieten te hulp kwamen.


text:
In de lente van het volgende jaar, in de tijd dat oorlogen weer begonnen, stuurde David Joab en het Israëlitische leger erop uit om de Ammonieten te vernietigen. Zij begonnen met de hoofdstad Rabba te belegeren. David bleef echter in Jeruzalem.


text:
Op een dag stond hij na zijn rustuur op van zijn bed en maakte een wandelingetje op het dak van het paleis. Uitkijkend over de stad, viel zijn oog op een bijzonder mooie vrouw, die net haar bad nam.


text:
Hij stuurde iemand om er achter te komen wie zij was en hoorde dat zij Bathséba heette. Haar vader was Eliam en zij was getrouwd met de Hethiet Uria.


text:
David liet haar halen en ging met haar naar bed. Daarna waste zij zich vanwege haar onreinheid en ging terug naar huis.


text:
Toen zij er achter kwam dat zij in verwachting was, stuurde zij hem een boodschap om dat te vertellen.


text:
Toen deze kwam, vroeg David hem hoe het was met Joab en het leger en of al vooruitgang in de strijd te melden was.


text:
Daarna stuurde hij hem naar huis met het advies dat hij maar eens goed moest uitrusten en zond een geschenk naar zijn huis.


text:
Maar Uria ging niet naar huis. Hij bleef die nacht bij de poort van het paleis slapen bij de andere dienaren van de koning.


text:
David hoorde dat, riep hem opnieuw bij zich en vroeg: "Bent u soms niet moe van de reis? Waarom bent u vannacht dan niet naar huis gegaan?"


text:
Uria antwoordde: "De ark en alle legereenheden kamperen in het open veld. Zou ik dan thuis gaan zitten om goed te eten en te drinken en met mijn vrouw te slapen? Ik zweer dat ik me aan zoiets nooit schuldig zal maken."


text:
"Wel, blijf dan vannacht maar hier", zei David, "dan kunt u morgen naar de troepen terugkeren." Uria bleef dus in de buurt van het paleis.


text:
David nodigde hem de volgende dag uit voor het eten en voerde hem dronken; desondanks ging hij die nacht niet naar huis, maar sliep weer bij het hofpersoneel aan de ingang van het paleis.


text:
In de brief gaf hij Joab opdracht Uria aan het front te zetten op de plaats waar het felst werd gevochten, dan terug te trekken en hem achter te laten om te sneuvelen!


text:
Joab stuurde Uria naar een plek vlakbij de belegerde stad, waarvan hij wist dat daar de beste strijders van de vijand stonden opgesteld.


text:
zei hij tegen zijn boodschapper: "Als de koning nadat u verslag hebt gedaan boos wordt en vraagt: 'Waarom zijn de troepen de stad zo dicht genaderd? Wisten zij dan niet dat vanaf de muren op hen zou worden geschoten? Werd Abimelech bij Tebez niet door een vrouw gedood, die een molensteen bovenop hem gooide?', zeg dan tegen hem: 'Ook Uria werd gedood."


text:
"De vijand was erg sterk en deed een uitval", zei hij, "maar toen wij hem achtervolgden naar de stadspoorten,


text:
werden wij beschoten door de mannen op de muren; enkelen van ons werden gedood, ook de Hethiet Uria."


text:
"Goed, vertel Joab maar dat hij de moed niet moet verliezen", zei David. "Het zwaard doodt zowel de één als de ander! Vecht de volgende keer met meer verbetenheid en verover de stad; zeg hem dat ik tevreden ben over de resultaten tot nu toe."


text:
Na de rouwperiode liet David haar halen en gaf haar onderdak in het paleis, waar zij één van zijn vrouwen werd. Daar bracht zij een zoon ter wereld. Maar de HERE beschouwde deze handelwijze van David als een grote zonde.


text:
Daarom stuurde de HERE de profeet Nathan naar David om hem het volgende verhaal te vertellen: "Er woonden twee mannen in een stad. De ene was erg rijk en bezat grote kudden runderen en schapen.


text:
De andere man was erg arm. Zijn enige bezit was een klein lam, dat hij van zijn weinige geld had gekocht en samen met zijn kinderen was opgegroeid. Het at met de pot mee en kreeg te drinken uit de beker van de arme man. Hij liet het dier op zijn schoot slapen en hield van het dier alsof het zijn dochtertje was.


text:
Op een gegeven moment kreeg de rijke man een gast op bezoek. Maar in plaats dat hij een lam of rund uit zijn eigen kudde liet slachten om het de reiziger voor te zetten, nam hij het lam van de arme man, roosterde het en bood het zijn gast aan."


text:
David was woedend. "Ik zweer bij de levende God", brieste hij, "dat iemand die zoiets doet, ter dood moet worden gebracht;


text:
hij moet de arme man vier lammeren terugbetalen voor het lam dat hij stal en omdat hij geen medelijden toonde."


text:
Toen zei Nathan scherp tegen David: "U bent die rijke man! De HERE, de God van Israël zegt: 'Ik maakte u koning over Israël en redde u uit de handen van Saul.


text:
Ik gaf u zijn paleis en zijn vrouwen en de koninkrijken Juda en Israël. En als dat nog niet genoeg was geweest, had Ik u wel nog veel meer gegeven.


text:
Waarom hebt u de wetten van God dan veracht en deze vreselijke misdaad begaan? Want u hebt Uria vermoord en zijn vrouw gestolen.


text:
Daarom zal moord vanaf nu een voortdurende bedreiging voor uw familie vormen, omdat u Mij hebt beledigd door Uria zijn vrouw af te nemen.


text:
Ik zweer dat Ik uw eigen gezin tegen u in opstand zal laten komen, omdat u dit hebt gedaan. Ik zal uw vrouwen aan een andere man geven, die op klaarlichte dag met hen naar bed zal gaan.


text:
"Ik heb tegen de HERE gezondigd", beleed David tegenover Nathan. Nathan antwoordde: "Ja, dat hebt u inderdaad, maar de HERE heeft u deze zonde vergeven en u zult daarom niet sterven.


text:
Maar u hebt de vijanden van de HERE een goede aanleiding gegeven Hem te beledigen en Zijn naam te misbruiken. Daarom zal uw zoon sterven."


text:
David smeekte Hem het kind te sparen; hij at niets en lag de hele nacht voor de HERE op de kale vloer.


text:
Op de zevende dag stierf het kind. Davids dienaren durfden het hem nauwelijks te vertellen. "Hij was er zo kapot van dat het kind ziek werd", zeiden zij onder elkaar, "wat zal hij doen als wij hem vertellen dat het dood is?"


text:
Maar toen David hen zag fluisteren, begreep hij wat er was gebeurd. "Is het kind dood?" vroeg hij. "Ja", antwoordden zij, "het is gestorven."


text:
David stond op, waste zich, kamde zijn haar, trok andere kleren aan en ging de tabernakel in om tot de HERE te bidden. Daarna keerde hij terug naar het paleis en at wat brood.


text:
Zijn dienaren stonden versteld. "Wij begrijpen u niet", zeiden zij. "Toen het kind nog leefde, huilde u en weigerde u te eten. En nu het kind dood is, houdt u op met rouwen en eet u opeens weer."


text:
David antwoordde: "Ik heb gevast en gehuild toen het kind nog leefde, want ik zei tegen mijzelf: 'Misschien zal de HERE toch nog genade tonen en hem laten leven.'


text:
Maar waarom zou ik vasten nu hij dood is? Kan ik hem daardoor terugbrengen? Ik zal ooit naar hem toegaan, maar hij zal niet bij mij terugkomen."


text:
Toen troostte David Bathséba en nadat hij weer met haar had geslapen, raakte zij in verwachting en bracht opnieuw een zoon ter wereld. Zij noemde hem Salomo.


text:
De HERE hield van deze jongen en stuurde de profeet Nathan met een boodschap over dit kind. Omdat de HERE zoveel belang in hem stelde, werd hem de naam Jedidja (Beminde van de HERE) gegeven.


text:
Ondertussen boekten Joab en het Israëlitische leger successen in het beleg van Rabba, de hoofdstad van Ammon. Joab stuurde boodschappers om David te vertellen: "Wij hebben Rabba en haar mooie haven vrijwel in handen!


text:
Kom hierheen met de rest van het leger om het karwei af te maken, zodat u de eer van de overwinning krijgt en niet ik."


text:
Daarop trok David aan het hoofd van zijn troepen naar Rabba en veroverde de stad. Een enorme buit werd naar Jeruzalem gebracht. David nam de kroon van de koning van Rabba (een schat met een zeer grote waarde, want hij was gemaakt van massief goud en versierd met kostbare edelstenen) en zette die op zijn hoofd.


text:
Hij maakte de inwoners van de stad tot slaven en zette hen met zagen, houwelen en bijlen aan het werk (A) in een grote steenbakkerij. Zo behandelde hij alle steden van de Ammonieten. Daarna keerden David en zijn leger terug naar Jeruzalem.


text:
Absalom, één van Davids zonen, had een knappe zuster, Tamar. Haar halfbroer Amnon werd verliefd op haar.


text:
Amnon kreeg het daar zo moeilijk mee, dat hij ziek werd van liefdesverdriet. Omdat zij een maagd was, besefte Amnon dat hij haar onmogelijk kon benaderen.


text:
Op een dag zei Jonadab tegen Amnon: "Wat is er toch aan de hand? Een zoon van de koning hoeft er toch niet elke morgen zo bedrukt uit te zien? Vertel op!" Amnon bekende hem: "Ik ben verliefd op mijn halfzuster Tamar."


text:
"Wel", zei Jonadab, "dan zal ik je vertellen wat je moet doen. Ga terug naar bed en doe net alsof je ziek bent; als je vader naar je komt kijken, vraag dan of hij Tamar wil laten komen om eten voor je klaar te maken. Zeg hem dat je je beter zult voelen als zij je te eten geeft."


text:
Dat leek Amnon een goed idee en toen de koning hem kwam opzoeken, vroeg Amnon hem of zijn zuster Tamar naar hem toe mocht komen om wat eten voor hem te maken.


text:
David vond het goed en stuurde Tamar een boodschap dat zij naar Amnons woning moest gaan om wat eten voor hem klaar te maken.


text:
Dat deed zij en Amnon kon vanaf zijn bed zien hoe zij deeg klaarmaakte en speciaal voor hem het brood bakte.


text:
Maar toen zij hem het eten voorzette, weigerde hij er iets van te nemen! "Iedereen naar buiten", beval hij zijn dienaren en zij verlieten zijn woning.


text:
Toen zei hij tegen Tamar: "Breng me nu het eten opnieuw hier in mijn slaapkamer en geef het mij aan."


text:
Tamar bracht het naar hem toe, maar toen zij voor hem stond, greep hij haar en zei: "Kom bij mij in bed."


text:
"O Amnon", riep zij. "Doe niet zo dom! Doe mij dit niet aan! Je weet heel goed dat dit een grote misdaad is in Israël.


text:
Waar zou ik met mijn schande naar toe moeten? En jij zou als één van de grootste dwazen in Israël worden beschouwd. Alsjeblieft, vraag het dan gewoon aan de koning; die zal je heus wel toestaan met mij te trouwen."


text:
Maar hij luisterde niet naar haar en omdat hij sterker was, wist hij haar te overmeesteren en verkrachtte haar.


text:
Maar plotseling sloeg zijn liefde om in haat en zijn afkeer van haar was nu groter dan zijn liefde ooit was geweest. "Verdwijn!" snauwde hij haar toe.


text:
"Nee, alsjeblieft", riep zij. "Als je me nu afwijst, is dat een nog grotere misdaad dan wat je me net hebt aangedaan." Maar hij luisterde niet.


text:
Hij riep zijn bediende en beval: "Gooi haar eruit en doe de deur op slot." Zo werd Tamar buiten de deur gezet. Zij droeg een lange jurk met mouwen, zoals in die tijd de gewoonte was voor maagdelijke dochters van de koning.


text:
Zij scheurde de jurk kapot en legde as op haar hoofd en met de handen voor haar gezicht liep zij huilend weg.


text:
Haar broer Absalom vroeg haar: "Is het waar dat Amnon je heeft verkracht? Stil maar, gelukkig is het binnen de familie gebleven. Je hoeft je nergens zorgen over te maken." Zo nam Tamar als een eenzame vrouw haar intrek in Absaloms verblijven.


text:
Absalom sprak niet met Amnon over deze zaak. Hij haatte hem echter hartgrondig om wat hij zijn zuster had aangedaan.


text:
Twee jaar later, toen Absaloms schapen werden geschoren in Baäl-Hazor in Efraïm, nodigde Absalom zijn vader en al zijn broers uit het schaapscheerdersfeest bij te wonen.


text:
De koning ging echter niet op de uitnodiging in. "We kunnen toch niet allemaal komen, mijn jongen; we zouden je maar tot last zijn", zei hij. Absalom probeerde hem over te halen, maar hij wilde niet komen, al bedankte hij Absalom wel voor de uitnodiging.


text:
"Als u dan niet wilt komen", opperde Absalom, "kunt u mijn broer Amnon dan niet sturen?" "Waarom Amnon?" vroeg de koning.


text:
Absalom bleef echter aandringen tot de koning toegaf en al zijn zonen toestemming gaf te gaan, ook Amnon.


text:
Intussen instrueerde Absalom zijn mannen: "Wacht tot Amnon dronken wordt en dood hem dan op mijn teken. Wees niet bang. Ik neem de verantwoording op me. Vat moed en voer mijn opdracht uit!"


text:
Zo werd Amnon vermoord. De andere zonen van de koning sprongen op hun muildieren en gingen er vandoor.


text:
Terwijl zij nog onderweg waren naar Jeruzalem, kreeg de koning de boodschap: "Absalom heeft al uw zonen gedood, niemand is in leven gebleven!"


text:
De koning sprong overeind, scheurde zijn mantel en liet zich languit op de grond vallen. Overmand door verdriet en afschuw volgden zijn dienaren zijn voorbeeld.


text:
Maar precies op dat moment kwam Jonadab, de zoon van Davids broer Simea, binnen en zei: "Nee, ze zijn niet allemaal vermoord! Het was alleen Amnon! Absalom is dit al van plan geweest sinds het moment dat Amnon Tamar verkrachtte. Uw zonen zijn niet allemaal dood! Het ging alleen om Amnon."


text:
Absalom vluchtte onmiddellijk na de moord. De wachter op de stadsmuur van Jeruzalem zag een grote groep mensen de stad naderen over de weg die langs de heuvel liep.


text:
"Kom snel kijken", zei Jonadab tegen de koning. "Daar zijn ze! Uw zonen komen er aan, zoals ik u vertelde."


text:
Korte tijd later bereikten zij de stad, huilend en treurend, en de koning en zijn metgezellen konden hun tranen ook niet bedwingen.


text:
Absalom vluchtte naar koning Talmai van Gesur (A), waar hij drie jaar bleef. Ondertussen begon David, die Amnons dood had verwerkt, steeds meer te verlangen naar zijn zoon Absalom.


text:
Daarom liet hij een vrouw uit Tekoa halen, die bekend stond om haar wijsheid. Zij moest een audiëntie bij de koning vragen. Hij vertelde haar precies wat zij tegen hem moest zeggen. "Doe net alsof u rouwt", instrueerde Joab haar, "en draag rouwkleding. Maak uw haar in de war, alsof u al lange tijd in de rouw bent."


text:
Toen de vrouw voor de koning verscheen, liet zij zich voor hem op de grond vallen en riep: "Och koning! Help mij toch!"


text:
"Wat kan ik voor u doen?" vroeg hij. "Ik ben weduwe", antwoordde zij, "en mijn twee zonen kregen ruzie op het land. Omdat er niemand bij was die hen uit elkaar kon halen, is één van beiden gedood.


text:
Nu wil mijn hele familie dat ik mijn overgebleven zoon uitlever om te worden gedood voor de moord op zijn broer. Maar als ik dat doe, heb ik geen zoon meer en zal de naam van mijn man van de aarde verdwijnen."


text:
"Laat dit maar aan mij over", zei de koning geruststellend. "Ik zal ervoor zorgen dat hem geen haar wordt gekrenkt."


text:
"Dank u, mijn heer", zei de vrouw dankbaar. "Ik neem de verantwoording wel op mij als men u verwijt dat u mij op deze manier hebt geholpen."


text:
"Maak u daarover maar geen zorgen", antwoordde de koning. "Als iemand protesteert, brengt u hem maar bij mij; ik kan u verzekeren dat hij u dan voortaan niet meer zal lastigvallen!"


text:
Toen zei zij: "Zweert u mij alstublieft bij God dat u niet zult toestaan dat iemand uit wraak mijn zoon kwaad doet. Ik wil niet dat nog meer bloed wordt vergoten." "Ik zweer bij God", zei David, "dat geen haar van het hoofd van uw zoon zal worden gekrenkt!"


text:
"Waarom doet u niet net zoveel voor het volk van God als u hebt gezworen nu voor mij te zullen doen?" vroeg zij. "Door deze beslissing te nemen, hebt u zichzelf beschuldigd, aangezien u hebt geweigerd uw eigen verbannen zoon naar huis te halen.


text:
Wij moeten allemaal eens sterven; onze levens lijken op water dat op de grond wordt uitgegoten; het kan niet weer worden opgeraapt. God neemt het leven niet weg, maar zoekt naar mogelijkheden zodat een verstotene niet voor altijd van Hem verstoten blijft.


text:
Ik ben hier gekomen om te pleiten voor mijn zoon, omdat de levens van mij en mijn zoon worden bedreigd en ik zei tegen mijzelf: 'Misschien zal de koning naar mij luisteren en ons redden van degene die een eind wil maken aan ons bestaan hier in Israël.


text:
Ja, de koning zal ons onze vrede teruggeven. Ik weet dat u als een engel van God bent en dat u het goede van het kwade kunt onderscheiden. Moge God met u zijn."


text:
"Heeft Joab u naar mij toegestuurd?" En de vrouw antwoordde: "Hoe zou ik dat kunnen ontkennen? Ja, Joab heeft mij gestuurd en precies verteld wat ik moest zeggen.


text:
Hij deed dat om de zaak voor u in een ander licht te stellen. Maar u bent zo wijs als een engel van God en weet precies wat overal gebeurt!"


text:
Joab liet zich voor de koning op de grond vallen, dankte hem en zei: "Nu weet ik dat u om mij geeft! Want u hebt mijn verzoek ingewilligd!"


text:
"Hij mag naar zijn eigen woning gaan", beval de koning, "maar hij mag niet hier komen, want ik wil hem niet zien."


text:
Nu was geen man in Israël zo mooi en aantrekkelijk als Absalom. Niemand werd daarom ook zo geprezen als hij. Van top tot teen was niets op hem aan te merken.


text:
Hij knipte zijn haar slechts eenmaal per jaar; en dan alleen omdat het meer dan twee kilo woog en te zwaar was om mee rond te lopen!


text:
liet hij Joab bij zich komen om hem te vragen voor hem te bemiddelen bij de koning. Joab weigerde echter te komen. Absalom liet nog een keer naar hem vragen, maar hij weigerde opnieuw.


text:
Daarom zei Absalom tegen zijn dienaren: "Ga naar de akker van Joab, die naast de mijne ligt en steek het gewas in brand." Zij voerden dat bevel uit.


text:
Toen kwam Joab wel naar Absalom toe en wilde van hem weten: "Waarom hebben uw dienaren mijn akker in brand gestoken?"


text:
Absalom antwoordde: "Omdat ik wilde dat u de koning ging vragen waarom hij mij uit Gesur liet terugkomen als hij mij toch niet wil zien. Ik had net zo goed daar kunnen blijven. Zorg ervoor dat ik een gesprek met de koning krijg; als hij mij dan nog schuldig acht, mag hij mij laten doden."


text:
Joab bracht Absaloms woorden aan de koning over. Toen liet David Absalom uiteindelijk bij zich komen. Absalom verscheen voor de koning en boog zich diep voor hem. David kuste zijn zoon.


text:
Absalom schafte zich daarna een prachtig rijtuig met uitstekende paarden aan. Hij nam bovendien vijftig man voetvolk in dienst, die voor hem uit moesten lopen.


text:
Elke morgen stond hij vroeg op en ging naar de stadspoort. Als dan iemand kwam om een probleem aan de koning voor te leggen, riep Absalom hem bij zich en vroeg hem onder andere waar hij vandaan kwam.


text:
Absalom zei dan: "Ik merk gewoon dat u in deze zaak het recht aan uw kant hebt; het is jammer dat de koning niemand heeft die hem kan helpen bij het beoordelen van dit soort zaken.


text:
Als iemand voor hem wilde buigen, liet hij dat niet toe, maar trok hem overeind en begroette hem vriendschappelijk.


text:
Na vier jaar zei Absalom tegen de koning: "Mag ik naar Hebron (A) gaan? Ik wil de HERE een offer brengen als inlossing van een eed die ik Hem zwoer toen ik nog in Gesur was. Ik heb God toen gezworen dat als Hij mij terug liet gaan naar Jeruzalem, ik Hem een offer zou brengen."


text:
Maar terwijl hij daar was, stuurde hij spionnen naar alle delen van Israël om de mensen aan te sporen tot een opstand tegen de koning. "Zodra u de bazuinen hoort", luidde hun boodschap, "zult u weten dat Absalom in Hebron tot koning is gekroond."


text:
Hij nam vanuit Jeruzalem 200 mannen mee als gasten voor het offerfeest, maar zij wisten niets van zijn plannen.


text:
Terwijl hij het offer bracht, ontbood hij Achitofel, een raadsman van David uit de stad Gilo. Deze Achitofel schaarde zich aan Absaloms zijde, evenals vele anderen. Zo groeide de samenzwering uit tot een machtig complot.


text:
Een boodschapper bracht echter deze berichten aan koning David over: "Heel Israël heeft zich bij Absalom gevoegd in een samenzwering tegen u."


text:
"Dan moeten wij onmiddellijk vluchten, anders is het te laat!" was Davids reactie. "Als wij de stad uit zijn voordat hij er is, zullen zowel wij als de stad Jeruzalem van de dood worden gered."


text:
Zo maakten David en zijn hele familie zich klaar voor een snel vertrek. Alleen tien van zijn bijvrouwen bleven achter om de zaken in het paleis te regelen.


text:
Bij een huis buiten de stad liet David zijn troepen aan zich voorbij trekken; daarbij waren ook 600 mannen die vanuit Gath waren gekomen en de Krethieten en Plethieten.


text:
Plotseling wendde de koning zich tot Ittai, de bevelhebber van de 600 Gathieten, en zei: "Wat doet u hier? Ga met uw mannen terug en wacht rustig af tot duidelijk is wie uw koning zal zijn. U bent immers alleen te gast hier in Israël. U bent gisteren pas aangekomen, dus waarom zou ik u vandaag dwingen met ons mee te trekken, wie weet waarheen? Ga terug en neem uw troepen mee. Moge de HERE u genadig zijn."


text:
Maar Ittai antwoordde: "Ik zweer bij God en bij uw eigen leven dat ik zal gaan waar u gaat, wat er ook mag gebeuren, of dat nu dood of leven betekent."


text:
"Goed, ga dan maar met ons mee", zei David. Daarop trokken Ittai en zijn 600 mannen met hun familieleden verder mee.


text:
Er heerste een verdrietige stemming, toen de koning met zijn laatste volgelingen wegtrok en de beek Kedron overstak in de richting van de woestijn.


text:
Abjathar, Zadok en de Levieten zetten de ark van het verbond van God langs de weg neer, tot iedereen uit de stad was voorbijgetrokken.


text:
Op aanwijzing van David nam Zadok de ark daarna weer mee terug naar de stad. "Als de HERE genadig voor mij is", had David gezegd, "dan zal Hij mij laten terugkomen om de ark in de tent weer te zien. Maar als Hij genoeg van mij heeft, welnu, laat Hij dan doen wat Hij denkt dat het beste is."


text:
Daarna zei de koning tegen Zadok: "U vervult de rol van profeet. Ga stilletjes terug naar de stad met uw zoon Ahimaäz en Abjathars zoon Jonathan.


text:
Ik zal bij de doorwaadbare plaats in de Jordaan halthouden en daar op een boodschap van u wachten. Laat mij weten wat in Jeruzalem gebeurt, voordat ik de woestijn intrek."


text:
Huilend volgde David de weg, die omhoog voerde naar de Olijfberg. Zijn hoofd was bedekt en hij liep op blote voeten als teken van rouw. Ook de mensen die bij hem waren, bedekten hun hoofden en huilden terwijl zij de berg beklommen.


text:
Toen iemand David vertelde dat zijn raadsman Achitofel de kant van Absalom had gekozen, bad David: "Och HERE, zorgt U er alstublieft voor dat Achitofel Absalom slechte raad geeft!"


text:
Toen zij op de Olijfberg de plaats bereikten waar de mensen gewoonlijk God aanbaden, trof David daar de Arkiet Husai aan. Zijn kleren waren gescheurd en hij had aarde op zijn hoofd.


text:
Maar David zei tegen hem: "Als u met mij meegaat, zult u ons alleen maar tot last zijn; ga terug naar Jeruzalem en zeg tegen Absalom: 'Ik zal uw dienaar zijn, net zoals ik dat van uw vader was'. Op die manier kunt u de adviezen van Achitofel doorkruisen en tenietdoen.


text:
De priesters Zadok en Abjathar zijn daar ook. Geef hun alles door wat in het paleis wordt verteld. Hun zonen Ahimaäz en Jonathan kunnen mij dan opzoeken en doorgeven wat er allemaal gebeurt."


text:
David was net de top van de Olijfberg gepasseerd toen Ziba, het hoofd van Mefiboseths huishouding, hem achterna kwam. Hij had twee ezels bij zich, met op hun ruggen 200 broden, honderd rozijnenkoeken, honderd vruchten en een zak wijn.


text:
"Voor wie is dat allemaal bestemd?" vroeg de koning aan Ziba. Ziba antwoordde: "De ezels zijn bestemd als rijdieren voor uw familie en het brood en het zomerfruit zijn bedoeld als voedsel voor uw dienaren; de wijn moet u meenemen naar de woestijn voor het geval iemand erg verzwakt."


text:
"En waar is Mefiboseth?" vroeg de koning hem. "Die is in Jeruzalem gebleven", was het antwoord. "Hij heeft tegen mij gezegd: 'Nu kan ik eindelijk koning worden! Vandaag zal ik het koninkrijk van mijn vader Saul (A) terugkrijgen!"


text:
"In dat geval", zei de koning tegen Ziba, "geef ik hierbij al zijn bezittingen aan u." "Dank u heer", antwoordde Ziba blij.


text:
Toen David en zijn metgezellen langs Bahurim trokken, kwam er een man uit het dorp, die hen begon te vervloeken. Het was Simeï, de zoon van Gera, een familielid van Saul.


text:
Hij gooide stenen naar de koning en zijn officieren en alle bekende strijders die om hem heen liepen!


text:
"Maak dat je hier wegkomt, moordenaar, smeerlap!" krijste hij naar David. "De HERE zet je nu de moord op Saul en zijn familie betaald: jij stal zijn troon en nu heeft de HERE die troon aan je zoon Absalom gegeven! Nu krijg je je verdiende loon, moordenaar!"


text:
"Hoe durft zo'n dode hond de koning te vervloeken?" zei Abisaï kwaad. "Laat mij maar even mijn gang gaan, dan zal ik zijn hoofd afslaan!"


text:
"Nee, waar bemoeit u zich mee!" zei de koning. "Als de HERE hem heeft gezegd dat hij mij moet vervloeken, wie ben ik dan dat ik dat zou verhinderen?


text:
Mijn eigen zoon probeert mij te doden, wat verwacht u dan anders van deze Benjaminiet? Laat hem zijn gang gaan, want zonder enige twijfel heeft de HERE hem daartoe opdracht gegeven.


text:
Zo trokken David en zijn mannen verder, terwijl Simeï op een tegenover gelegen heuvelrug gelijke tred met hen hield. Hij slingerde vervloekingen en stenen naar Davids hoofd en gooide voortdurend stof in de lucht.


text:
De koning en zijn metgezellen waren erg vermoeid tegen de tijd dat zij Ajéfim bereikten, daarom bleven zij daar een poosje rusten.


text:
Toen Davids vriend Husai daar aankwam, ging hij meteen naar Absalom toe. "Lang leve de koning!" riep hij. "Lang leve de koning!"


text:
"Is dit de manier waarop u uw vriend David behandelt?" vroeg Absalom hem. "Waarom bent u niet bij hem?"


text:
"En wat dan nog, waarom zou ik dit niet doen? Ik hielp uw vader en nu zal ik u helpen! U bent toch immers zijn zoon!"


text:
Achitofel gaf hem het advies: "Ga naar bed met uw vaders vrouwen, want hij heeft hen hier achtergelaten om voor het huis te zorgen. Dan zal heel Israël weten dat u hem op een onvergeeflijke manier hebt beledigd en zullen uw aanhangers zich vaster aaneensluiten."


text:
Zo werd op het dak van het paleis, waar iedereen het kon zien, een tent opgezet. En Absalom ging daar bij zijn vaders vrouwen liggen.


text:
Absalom volgde Achitofels adviezen nauwkeurig op, net als David had gedaan; alles wat Achitofel zei, klonk zo wijs alsof het Gods woorden waren.


text:
"Ik zal hem overvallen wanneer hij uitgeput en moedeloos is. Hij en zijn troepen zullen in paniek raken en op de vlucht slaan; ik zal alleen de koning doden. Alle anderen laat ik in leven, zodat zij uw kant kunnen kiezen en de vrede terugkeert in het land."


text:
Toen Husai verscheen, vertelde Absalom hem wat Achitofel had voorgesteld. "Wat denkt u ervan?" vroeg Absalom. "Moeten wij Achitofels raad opvolgen? Als u het er niet mee eens bent, zeg het dan."


text:
"U kent uw vader en zijn mannen; het zijn moedige strijders en zij zijn vermoedelijk net zo geprikkeld als een berin, waarvan de jongen zijn weggeroofd. Uw vader is een geoefend vechter en zal de nacht waarschijnlijk niet doorbrengen temidden van de troepen.


text:
Vermoedelijk heeft hij zich al verscholen in een hol of een grot. En als hij eruit komt en aanvalt en enkelen van uw mannen sneuvelen, zal paniek onder uw volk uitbreken en zal iedereen denken dat uw leger een geweldige nederlaag heeft geleden.


text:
Dan zullen zelfs de moedigsten onder hen, met harten als leeuwen, verlamd raken door angst; want heel Israël kent de reputatie van uw vader en weet hoe dapper zijn soldaten zijn.


text:
Wat ik voorstel, is dat u het hele Israëlitische leger mobiliseert en zelfs de mannen uit Dan en Berséba op de been brengt, zodat u een enorme troepenmacht tot uw beschikking hebt. Ik denk ook dat u zelf de leiding van de troepen in handen moet nemen.


text:
Als wij hem dan vinden, kunnen wij hem gemakkelijk overvallen en zijn hele leger vernietigen, zodat niemand in leven blijft.


text:
Als David erin mocht slagen zich in een stad in veiligheid te brengen, kunnen wij met touwen de stadsmuren naar de dichtstbijzijnde rivier trekken en ze daarin gooien, zodat er geen steen meer overblijft."


text:
Daarna zeiden Absalom en alle mannen van Israël: "Het advies van Husai lijkt ons beter dan dat van Achitofel." Want de HERE had het zo geregeld dat het advies van Achitofel werd verworpen, ook al was dat een beter plan. Op die manier kon Hij een ramp over Absalom brengen.


text:
Husai bracht naderhand verslag uit bij de priesters Zadok en Abjathar. Hij vertelde hun over het advies van Achitofel en wat hij daar tegenin had gebracht.


text:
"Snel", zei hij. "Zoek David op en zeg hem dat hij vanavond niet bij de doorwaadbare plaats in de Jordaan kan blijven. Hij moet onmiddellijk oversteken en de woestijn aan de overzijde intrekken. Als hij dat niet doet, zullen hij en zijn hele leger sterven."


text:
Jonathan en Ahimaäz zaten ondertussen bij En-Rogel, want zij konden zich niet in de stad vertonen. Een slavin bracht hun de mededelingen, die zij op hun beurt naar koning David moesten brengen.


text:
Een jongen zag hen echter toen zij En-Rogel verlieten op weg naar David en hij vertelde dat aan Absalom. Ze wisten echter te ontsnappen naar Bachurim, waar een man hen in een waterput op zijn binnenplaats verborg.


text:
De vrouw van die man gooide een kleed over de put en legde er graan op te drogen. Zo kwam niemand er achter dat er mensen in die put zaten.


text:
Toen Absaloms mannen bij het huis kwamen en haar vroegen of zij Ahimaäz en Jonathan had gezien, vertelde zij hun dat ze de nabijgelegen beek waren overgestoken en verdwenen. Zij zochten nog enige tijd naar de beide vluchtelingen, maar gingen tenslotte onverrichterzake terug naar Jeruzalem.


text:
Daarna klommen de beide mannen uit de put en vervolgden hun weg naar koning David. "Snel", zeiden zij, "u moet zo gauw mogelijk de Jordaan oversteken!" En zij vertelden hem hoe Achitofel had geadviseerd hem gevangen te nemen en te doden.


text:
Zo trokken David en zijn metgezellen nog diezelfde nacht de Jordaan over. Voor het aanbreken van de dag stond iedereen op de andere oever.


text:
Achitofel, die in het openbaar was vernederd doordat Absalom zijn advies naast zich had neergelegd, zadelde zijn ezel, reed naar zijn woonplaats, gaf zijn familie de laatste instructies en hing zich op. Hij werd naast zijn vader begraven.


text:
Korte tijd later kwam David aan in Mahanaïm. Ondertussen had Absalom het hele Israëlitische leger op de been gebracht en leidde zijn troepen de Jordaan over.


text:
Hij had Amasa als opperbevelhebber aangesteld in de plaats van Joab. Deze Amasa was een achterneef van Joab; zijn vader was de Ismaëliet Jitra en zijn moeder was Abigal, de dochter van Nahas, die een zuster was van Joabs moeder Seruja.


text:
Toen David in Mahanaïm aankwam, werd hij gastvrij ontvangen door Sobi, de zoon van Nachas uit Rabba, een Ammoniet, en door Machir, de zoon van Ammiël uit Lodebar, en door Barzillai, een Gileadiet uit Rogelim.


text:
Zij brachten hem en zijn mannen slaapmatten, schalen, potten en pannen, tarwe, gerst, meel, geroosterd koren, bonen, linzen, honing, boter, schapen en kaas. Want zij zeiden: "Na zo'n lange mars door de woestijn zult u wel moe zijn en honger en dorst hebben."


text:
Een derde gedeelte werd onder leiding van Joabs broer Abisaï geplaatst; een ander derde gedeelte onder de Gathiet Ittai. Joab zelf leidde het andere derde deel. De koning was vastbesloten de leiding over het hele leger te nemen.


text:
"Dat moet u niet doen", zeiden de mannen, "want als wij ons onverhoopt moeten terugtrekken en de helft van ons sneuvelt, zal het voor hen niets uitmaken; zij zullen het alleen op u voorzien hebben. U bent 10.000 man waard, daarom is het beter dat u hier in de stad blijft en ons hulp zendt als wij dat nodig hebben."


text:
"Goed, ik zal naar jullie advies luisteren", zei David tenslotte berustend. Daarom stond hij aan de poort toen de troepen langs hem heen trokken.


text:
En de koning bond Joab, Abisaï en Ittai op het hart: "Behandel de jonge Absalom niet te ruw terwille van mij." Alle soldaten hoorden hoe hij dit tegen hen zei.


text:
en de Israëlitische troepen werden door Davids mannen teruggeslagen. Het was een grote slachtpartij, waarbij die dag 20.000 mannen sneuvelden.


text:
In de hele streek werd gevochten en er kwamen meer mannen in het woud om dan er op het slagveld sneuvelden.


text:
Tijdens de strijd stootte Absalom op enkele mannen van David en toen hij op zijn muildier wegvluchtte, rende het dier onder de dikke takken van een grote eik door en raakte Absaloms haar verstrikt in die takken. Zijn muildier rende verder, terwijl hij aan een tak bleef hangen.


text:
"Wat? Je zag hem daar hangen en je hebt hem niet gedood?" riep Joab boos. "Ik zou je rijk hebben beloond en je tot officier hebben bevorderd."


text:
"Ik zou de prins nog voor geen 1000 zilverstukken doden", antwoordde de man. "Wij hebben toch allemaal gehoord hoe de koning tegen u en Abisaï en Ittai zei dat omwille van hem Absalom niet ruw mocht worden behandeld.


text:
En als ik de koning had verraden door zijn zoon te doden (en de koning zou er zeker achterkomen wie het had gedaan) dan zou u zelf de eerste zijn geweest om mij te beschuldigen."


text:
"Genoeg gekletst", vond Joab. Hij pakte drie werpspiesen en stak die door Absaloms hart, terwijl deze weerloos aan de boomtakken bungelde.


text:
Daarop blies Joab op zijn bazuin en zijn mannen staakten de achtervolging van de Israëlitische troepen.


text:
Zij gooiden Absaloms lijk in een diepe kuil in het woud en stapelden er een grote hoop stenen overheen. Het Israëlitische leger vluchtte ondertussen terug naar huis.


text:
Absalom had vroeger in het Koningsdal een monument voor zichzelf laten bouwen, want hij zei toen: "Ik heb geen zonen, die mijn naam zullen dragen." Hij noemde het 'Absaloms monument' en zo heet het vandaag de dag nog steeds.


text:
Toen zei Zadoks zoon Ahimaäz: "Laat mij snel vooruitgaan naar koning David om het goede nieuws te brengen dat de HERE hem heeft gered van zijn vijand Absalom."


text:
Maar Joab weigerde toestemming. "Het is geen goed nieuws voor de koning dat zijn zoon dood is", zei hij. "Een andere keer mag je mijn boodschapper zijn."


text:
Toen zei Joab tegen een Ethiopiër: "Ga de koning vertellen wat je hebt gezien." De man maakte een buiging en rende weg.


text:
Maar Ahimaäz hield niet op te vragen of hij ook weg mocht. "Nee, dat is niet nodig, mijn jongen", antwoordde Joab. "Er is toch geen ander nieuws te melden."


text:
"Maar dan kunt u mij net zo goed wel laten gaan", hield Ahimaäz vol. Tenslotte gaf Joab toe. "Goed, ga dan maar", zei hij. Ahimaäz nam de weg over de vlakte en kwam daardoor voor op de Ethiopiër.


text:
David zat bij de stadspoort. Toen de wachter de trap opklom naar zijn uitkijkpost bovenop de muur, zag hij een eenzame loper naderen.


text:
Hij riep het nieuws naar David en de koning antwoordde: "Als hij alleen is, heeft hij vast en zeker nieuws." Toen de boodschapper dichterbij kwam,


text:
zag de wachter nog een man naderen. Hij riep naar beneden: "Er komt nog iemand aan." En de koning zei: "Die zal nog wel meer nieuws brengen."


text:
"Aan het lopen van de eerste man kan ik zien dat het Ahimaäz, de zoon van Zadok is", zei de wachter. "Hij is een goed man en komt met goed nieuws", meende de koning.


text:
Toen riep Ahimaäz de koning toe: "Alles is in orde!" Hij boog diep met zijn gezicht naar de grond en zei: "Gezegend zij de HERE, uw God, Die de rebellen heeft gedood, die tegen u in opstand durfden te komen."


text:
"Hoe is het met de jonge Absalom?" wilde de koning weten. "Is alles goed met hem?" "Toen Joab mij bij zich liet komen, hoorde ik een heleboel geschreeuw, maar ik weet niet precies wat er is gebeurd", antwoordde Ahimaäz.


text:
Toen bereikte de Ethiopiër de stad en zei: "Koning, ik heb goed nieuws voor u. Vandaag heeft de HERE u gered van allen die tegen u in opstand waren gekomen."


text:
"Hoe is het met de jonge Absalom? Is alles goed met hem?" vroeg de koning dringend. En de man antwoordde: "Moge het met al uw vijanden zijn, zoals het met die jongeman is."


text:
Toen werd de koning zeer bedroefd en hij liep naar zijn kamer boven de poort. Hij huilde: "Och mijn zoon Absalom, mijn zoon, mijn zoon Absalom. Had ik maar in jouw plaats kunnen sterven. Och Absalom, mijn zoon, mijn zoon."


text:
Toen het volk hoorde van het grote verdriet van de koning om zijn zoon, verdween de grote blijdschap om de prachtige overwinning van die dag en maakte plaats voor treurigheid.


text:
Het leger sloop de stad binnen, alsof iedereen zich schaamde en in de strijd op de vlucht was geslagen.


text:
De koning sloeg zijn handen voor zijn gezicht en bleef maar jammeren: "Och mijn zoon Absalom. Absalom, mijn zoon, mijn zoon!"


text:
Toen ging Joab naar de kamer van de koning en zei tegen David: "Wij hebben vandaag de levens van u en uw zonen, uw dochters, uw vrouwen en bijvrouwen gered. Maar zoals u zich nu gedraagt, zet u ons voor schut en lijkt het alsof wij iets verkeerds hebben gedaan.


text:
U schijnt te houden van mensen die u haten en hen te haten, die van u houden. Kennelijk betekenen uw officieren en soldaten niets voor u; als Absalom in leven was en wij allemaal waren gesneuveld, was u blij geweest.


text:
Ga nu maar naar buiten en wens de troepen geluk met hun overwinning, want ik zweer u bij de HERE, dat als u dat niet doet, geen van hen hier vannacht blijft. Dan zult u slechter af zijn dan ooit tevoren in uw leven."


text:
Daarop ging de koning naar buiten en nam plaats bij de stadspoorten. Toen dat nieuws in de stad bekend werd, ging iedereen daar naar toe. Onder de Israëlieten die Absalom hadden gesteund en intussen naar huis waren gegaan, werd in het hele land druk gediscussieerd. "Waarom zeggen wij eigenlijk niet dat wij de koning terug willen hebben?" was overal het gespreksonderwerp. "Want hij redde ons van de Filistijnen en Absalom, die wij in plaats van hem koning maakten, heeft hem het land uitgejaagd. Maar Absalom is nu dood. Laten wij David vragen terug te keren en opnieuw onze koning te zijn."


text:
David stuurde de priesters Zadok en Abjathar naar de leiders van Juda met de vraag: "Waarom aarzelt u nog de koning te vragen terug te komen? Want heel Israël is er klaar voor, u bent de enigen die nog niet hebben toegestemd. Toch bent u mijn broeders, mijn eigen stam, mijn eigen vlees en bloed!"


text:
En hij droeg hun op tegen Amasa te zeggen: "Aangezien u mijn neef bent, mag God mij doden als ik u niet benoem tot opperbevelhebber van mijn leger in plaats van Joab."


text:
Tenslotte overtuigde David de leiders van Juda en als één man kozen zij voor hem. Zij stuurden de koning de boodschap: "Kom bij ons terug en neem allen die bij u zijn met u mee."


text:
Zo ging de koning terug naar Jeruzalem. En toen hij de Jordaan bereikte, leek het wel alsof heel Juda naar Gilgal was gekomen om hem te begroeten en te begeleiden bij de oversteek over de rivier!


text:
Simeï, de zoon van de Benjaminiet Gera, de man uit Bahurim, haastte zich met de mannen van Juda over de rivier om koning David welkom te heten.


text:
Hij had 1000 man van de stam Benjamin bij zich, inclusief Sauls dienaar Ziba en diens vijftien zonen en twintig dienaren; zij renden allemaal vooruit om eerder dan de koning bij de Jordaan te komen.


text:
Terwijl de veerpont de Jordaan overstak om de koning en zijn familie op te halen, viel Simeï voor David neer


text:
en zei: "Koning, vergeef mij alstublieft en vergeet de wandaad die ik beging toen u Jeruzalem verliet;


text:
want nu weet ik pas hoezeer ik toen zondigde. Daarom ben ik u hier vandaag tegemoet gekomen, als allereerste vertegenwoordiger van de stam van Jozef die u verwelkomt."


text:
Abisaï vroeg: "Moet Simeï eigenlijk niet sterven, omdat hij de door God gezalfde koning heeft vervloekt?"


text:
"Houdt u erbuiten en val me niet lastig!" beet de koning hem toe. "Dit is geen dag voor doodstraffen, maar voor feestvreugde! Ik ben opnieuw koning van Israël geworden."


text:
Ook Sauls kleinzoon Mefiboseth kwam vanuit Jeruzalem om de koning te begroeten. Hij had zijn voeten en kleren niet gewassen en zijn baard niet geschoren sinds de dag dat de koning Jeruzalem had verlaten. "Waarom bent u toen niet met mij meegegaan, Mefiboseth?" vroeg de koning hem.


text:
Hij antwoordde: "Koning, mijn dienaar Ziba heeft mij bedrogen. Ik zei tegen hem: 'Zadel mijn ezel, zodat ik met de koning mee kan gaan.' Want u weet dat ik verlamd ben.


text:
Maar Ziba heeft mij bij u zwart gemaakt door te zeggen dat ik niet wilde komen. Maar ik weet dat u als een engel van God bent, doe daarom wat u denkt dat het beste is.


text:
Ik en al mijn verwanten konden alleen de dood van u verwachten, maar in plaats daarvan hebt u mij geëerd door mij samen met uw vaste gasten aan uw eigen tafel te laten eten! Waarover zou ik dus moeten klagen?"


text:
"Praat niet zoveel over het verleden", zei David, "ik draai de zaak terug en het zal weer net als vroeger worden toen u en Ziba allebei van het land profijt hadden."


text:
"Geef het hem maar helemaal", zei Mefiboseth. "Ik ben al lang tevreden dat u gezond en wel terug bent."


text:
Barzillai, die voor eten voor de koning en zijn leger had gezorgd toen zij in Mahanaïm verbleven, arriveerde vanuit Rogelim om de koning over de Jordaan uitgeleide te doen. Hij was al erg oud, ongeveer tachtig jaar, en ook zeer rijk.


text:
"Ga met mij mee naar de overkant en kom in Jeruzalem wonen", zei de koning tegen Barzillai. "Ik zal wel voor u zorgen."


text:
Ik ben nu tachtig jaar en lang niet meer zo sterk van geest als vroeger. (A) Lekker eten en wijn smaken mij niet meer; voor feestelijkheden ben ik te oud, ik zou alleen maar een last zijn voor de koning.


text:
Ik zou toch niet al te lang bij u kunnen zijn aan de overkant van de rivier en ik zie ook niet in waarvoor u mij zou moeten terugbetalen.


text:
Nee, laat mij maar teruggaan om in mijn eigen stad te sterven, waar mijn vader en moeder ook begraven liggen. Maar hier is Kimham. (B) Laat hem maar met u meegaan en geef hem alle goede dingen die u hem wilt geven."


text:
Zo stak iedereen de Jordaan over, samen met de koning en nadat David Barzillai had gekust en gezegend, keerde deze terug naar huis.


text:
De koning ging verder naar Gilgal en Kimham vergezelde hem evenals het overgrote deel van Juda en de helft van Israël.


text:
Maar de mannen van Israël beklaagden zich bij de koning over het feit dat alleen de mannen van Juda hem en zijn gevolg hadden geholpen bij de oversteek over de Jordaan.


text:
"Maar wat is daartegen?" vroegen de mannen van Juda. "De koning hoort toch bij onze stam? Waarom maakt u zich daar zo druk over? Wij hebben hem hiervoor niets laten betalen; hij heeft ons niets te eten gegeven en ons ook geen geschenken gegeven!"


text:
"Maar Israël heeft tien stammen", antwoordden de anderen, "daarom hebben wij tienmaal zoveel recht op de koning als u; waarom hebt u ons ook niet uitgenodigd? En onthoud goed dat wij de eersten waren, die het plan opperden hem terug te halen om opnieuw onze koning te worden." De discussie ging nog enige tijd voort, maar de mannen van Juda werden steeds feller in hun tegenwerpingen.


text:
Plotseling pakte een heethoofd, Seba, de zoon van de Benjaminiet Bikri, een bazuin, blies erop en schreeuwde: "Wij willen niets te maken hebben met David. Vooruit, mannen van Israël, laten we gaan. Hij is onze koning niet!"


text:
Zo verliet iedereen die plek en allen lieten David in de steek. uitgezonderd de mannen van Juda. Ze gingen achter Seba aan! Maar de mannen van Juda bleven bij hun koning en begeleidden hem van de Jordaan naar Jeruzalem.


text:
Toen zij bij zijn paleis in Jeruzalem aankwamen, beval David dat de tien vrouwen die hij had achtergelaten om voor het huishouden te zorgen, moesten worden opgesloten. Er moest goed voor hen worden gezorgd, zei hij, maar hij zou niet meer met hen slapen als met zijn vrouwen. Zo bleven deze vrouwen tot hun dood weduwen.


text:
Daarna gaf de koning Amasa opdracht het leger van Juda binnen drie dagen te mobiliseren en zich daarna opnieuw bij hem te melden.


text:
Amasa vertrok om de troepen op de been te brengen, maar hij had wel langer nodig dan de drie dagen, die hem waren gegeven.


text:
Toen zei David tegen Abisaï: "Die Seba gaat ons meer moeilijkheden bezorgen dan Absalom. Snel, neem mijn lijfwacht en ga hem achterna, voordat hij een paar versterkte steden bereikt en nog meer kwaad aanricht."


text:
Zo zetten Abisaï en Joab met een keurkorps uit Joabs leger en Davids eigen lijfwacht de achtervolging op Seba in.


text:
Toen zij bij de grote steen in Gibeon aankwamen, stonden zij plotseling oog in oog met Amasa. Joab droeg zijn uniform met opzij een kort zwaard. Toen hij naar voren stapte om Amasa te begroeten, trok hij het zwaard onopgemerkt uit de schede. "Hoe is het met u, mijn broeder", zei Joab en pakte hem met zijn rechterhand bij de baard, alsof hij hem een kus wilde geven. Amasa zag het zwaard in zijn linkerhand niet en onmiddellijk stak Joab het wapen in de buik van Amasa, zodat diens ingewanden eruit puilden. Joab hoefde niet nog eens toe te steken en Amasa stierf ter plekke. Joab en zijn broer Abisaï zetten daarna de achtervolging op Seba voort.


text:
Eén van Joabs jonge officieren schreeuwde naar Amasa's mannen: "Als jullie vccr David zijn, kom dan mee en volg Joab."


text:
Maar het lijk van Amasa lag in een bloedplas midden op straat en toen de jonge officier van Joab zag dat er steeds meer mensen omheen gingen staan om te kijken, sleepte hij het lichaam naar een veld langs de weg en gooide er een kleed overheen.


text:
Seba trok langs alle stammen van Israël en kwam tenslotte bij Abel en Beth-Maächa en Berim. Velen sloten zich bij hem aan.


text:
Toen Joabs troepen bij Abel aankwamen, belegerden zij deze stad. Zij bouwden een aarden wal, die tot de bovenkant van de stadsmuur reikte en begonnen tegelijkertijd de muur te ondermijnen.


text:
Een wijze vrouw uit de stad riep echter naar Joab: "Luister naar mij, Joab. Kom hier, zodat ik met u kan praten."


text:
Zij zei tegen hem: "Vroeger bestond het gezegde: 'Voor goede raad moet je in Abel zijn'. Pas als men dan hier was geweest, ging men iets ondernemen.


text:
U bent bezig een oude, vredelievende stad te verwoesten, die altijd als een moeder voor Israël is geweest. Is het goed dat u iets verwoest wat van de HERE is?"


text:
Het enige wat wij willen is een man die Seba heet en uit het gebergte van Efraïm komt. Hij is in opstand gekomen tegen koning David. Als u hem aan mij uitlevert, zullen wij de stad verder ongemoeid laten." "Dat is goed", antwoordde de vrouw, "wij zullen zijn hoofd over de muur naar u toegooien."


text:
Daarna ging de vrouw met haar wijze raad naar de mensen. Zij hakten Seba's hoofd af en gooiden het over de muur naar Joab. Daarop blies deze op de bazuin en riep zijn troepen terug. Zij gingen terug naar de koning in Jeruzalem.


text:
Joab was nu weer opperbevelhebber van het leger en Benaja stond aan het hoofd van de lijfwacht van de koning. (A)


text:
Gedurende Davids regering heerste drie jaar lang een hongersnood en David bad daarom veel. Toen zei de HERE: "De oorzaak van de hongersnood ligt in de schuld van Saul en zijn familie, want zij vermoordden destijds de Gibeonieten."


text:
David liet de Gibeonieten bij zich komen. Zij hoorden niet bij het volk Israël, maar waren nakomelingen van de Amorieten. Israël had gezworen hen niet te doden, maar Saul (met zijn uitgesproken nationalistische gevoelens) had getracht hen uit te roeien.


text:
David vroeg hun: "Wat kan ik doen om onze schuld tegenover u weg te nemen en hoe kan ik u overhalen Gods volk te zegenen?"


text:
"Wel, geld zal niet helpen", meenden de Gibeonieten, "en wij willen ook niet dat uit vergelding Israëlieten worden gedood." "Maar wat kan ik dan wel voor u doen?" vroeg David.


text:
Hun antwoord luidde: "Geef ons zeven zonen van Saul, de man die zijn uiterste best deed ons te vernietigen. Wij zullen hen voor de HERE in Gibeon, de stad van koning Saul, ophangen." De koning stemde daarmee in.


text:
Hij spaarde Jonathans zoon Mefiboseth, die een kleinzoon van Saul was, wegens de eed tussen hem en Jonathan.


text:
Maar hij gaf hun de twee zonen van Sauls dochter Rizpa, Armoni en Mefiboseth, kleinzonen van Saul via zijn vrouw Ajja. Tevens gaf hij hun de vijf geadopteerde zonen van Merab, Sauls oudste dochter die getrouwd was met Adriël, de zoon van de Meholathiet Barzillai.


text:
De mannen van Gibeon hingen hen op de berg op voor de ogen van de HERE. Zo stierven zij alle zeven tegelijk bij het begin van de gersteoogst.


text:
Toen spreidde Sauls dochter Rizpa, de moeder van twee van de mannen (A), een stuk grove stof over een rots en sliep daar gedurende de oogsttijd (B) om te voorkomen dat overdag de gieren en 's nachts de wilde dieren de lijken verscheurden en opvraten.


text:
zorgde hij ervoor dat de beenderen van de mannen werden begraven in het graf van Sauls vader Kis. Tegelijkertijd stuurde hij mannen naar Jabes in Gilead om de beenderen van Saul en Jonathan daar weg te halen. De mannen van Jabes hadden de lijken destijds van het stadsplein in Beth-San weggehaald, waar de Filistijnen ze hadden opgehangen nadat zij waren gesneuveld op de berg Gilboa. Zo werd hun gebeente naar hem toe gebracht. En eindelijk verhoorde God de gebeden en kwam er een einde aan de hongersnood.


text:
Rond diezelfde tijd waren de Filistijnen weer in oorlog met Israël. Toen hij en zijn mannen volop in het gevecht waren gewikkeld, kreeg David plotseling last van een zware uitputting.


text:
Jisbi-Benob, een reus wiens speerpunt meer dan zes kilo woog en die in een volledig nieuwe wapenrusting rondliep, wist bij David in de buurt te komen en stond op het punt hem te doden.


text:
Abisaï, de zoon van Zeruja, zag echter wat er gebeurde. Hij schoot erop af en doodde de Filistijn. Daarna zwoeren Davids mannen: "U gaat niet meer mee als er moet worden gevochten! We mogen niet het risico lopen dat het licht van Israël wordt gedoofd!"


text:
Enige tijd later, tijdens een treffen met de Filistijnen bij Gob, doodde de Husathiet Sibbechai een andere reus, Saf genaamd.


text:
Nog later werd op diezelfde plaats de Gathiet Goliath gedood door Elhanan. (C) De schacht van de speer van deze reus was net zo groot als een weversboom!


text:
En tijdens een ander treffen tussen de Filistijnen en de Israëlieten bij Gath, schold een reus met zes vingers aan elke hand en zes tenen aan elke voet Israël uit, waarna Davids neef Jonathan (de zoon van zijn broer Simea) hem doodde.


text:
Nadat de HERE David had gered van Saul en al zijn andere vijanden, zong hij het volgende lied voor de HERE:


text:
Ik wil schuilen bij God, want Hij is mijn Rots en toevluchtsoord. Hij is mijn schild en mijn heil, mijn toevluchtsoord en hoge toren. Dank U, o mijn Redder, dat U mij redde van al mijn vijanden.


text:
Ik zal de HERE loven, want Hij is het waard geprezen te worden; Hij zal mij redden van al mijn vijanden.


text:
Maar in mijn angst riep ik de HERE en vanuit Zijn tempel hoorde Hij mij. Mijn hulpgeroep bereikte Hem.


text:
Er kwam rook uit Zijn neus en vuurtongen schoten uit Zijn mond. Zij verteerden allen die voor Hem stonden en zetten de wereld in vuur en vlam.


text:
Gods weg is volmaakt, het woord van de HERE is waar. Hij beschermt allen die zich aan Hem toevertrouwen.


text:
Ik heb mijn vijanden achtervolgd en hen verslagen. Ik hield pas op toen zij allemaal waren verdwenen.


text:
Ik heb hen vernietigd, zodat er niet één meer kan opstaan. Zij zijn onder mijn voet ten val gekomen.


text:
Want U hebt mij kracht gegeven in de strijd en ervoor gezorgd dat ik iedereen die tegen mij opstond, kon onderwerpen.


text:
Ik vermaalde hen tot stof, sloeg hen uiteen en doodde hen, ruimde hen op als waardeloos vuil in de straat.


text:
U hielp mij te ontkomen aan de opstandigheid van mijn volk. U liet mij voortbestaan zelfs aan het hoofd van heidense volken. Buitenlanders zullen mij dienen


text:
en mij van mijn vijanden redt. Ja, U houdt mij veilig vast, zodat ik boven hen word verhoogd, U beschermt mij tegen het geweld.


text:
Hij redt Zijn koning keer op keer op een wonderbaarlijke manier en is genadig voor de gezalfde; voor David en zijn familie, voor nu en altijd."


text:
Hier volgen de laatste woorden van David: "David, de zoon van Isaï, spreekt. David, de man die door God werd grootgemaakt. David, de gezalfde van de God van Jakob. David, de lieflijke psalmist van Israël:


text:
De Rots van Israël zei tegen mij: 'Er zal iemand komen, die rechtvaardig heerst en regeert met heilig ontzag voor God.


text:
Hij zal zijn als het morgenlicht, een wolkeloze dageraad, als de zonneschijn na de regen, waarna het tere gras uit de aarde omhoog springt.'


text:
Is het niet waar dat het zo met mijn nageslacht zal gaan? Ja, want God heeft een eeuwig verbond met mij gesloten; Zijn overeenkomst is eeuwig en voor altijd bezegeld. Hij zal Zich steeds blijven bekommeren om mijn veiligheid en heil.


text:
Maar de goddelozen zijn als dorens die worden weggegooid, want zij beschadigen de hand die hen aanraakt.


text:
Dit zijn de namen van de dapperste helden uit Davids leger: de eerste was de Eskiet Adino, een inwoner van de stad Schebeth van de Tachkemonieten. Eens doodde hij tijdens een gevecht in zijn eentje 800 mannen.


text:
Na hem kwam Eleazar, de zoon van Dodo en een kleinzoon van een Ahohiet. Hij was één van de drie mannen, die samen met David de Filistijnen tegenhielden toen de rest van het leger op de vlucht sloeg.


text:
Hij doodde de Filistijnen tot zijn hand te moe was om een zwaard vast te houden en de HERE gaf die dag een grote overwinning. De rest van het leger kwam pas terug toen de buit moest worden binnengehaald!


text:
Na hem volgde Samma, de zoon van de Harariet Age. Eens, tijdens een Filistijnse aanval waarbij al zijn mannen er vandoor gingen, hield hij alleen stand op een stuk bouwgrond en sloeg de Filistijnen terug. God gaf ook door hem een grote overwinning.


text:
Toen David in de grot van Adullam verbleef en het invasieleger van de Filistijnen zich in het dal van Refaïm bevond, gingen drie van de dertig hoogste officieren van het Israëlitische leger in de oogsttijd naar hem toe om hem een bezoek te brengen.


text:
David was op dat moment in de vesting op de berg, want Filistijnse stoottroepen hadden kort daarvoor het dichtbijgelegen Bethlehem ingenomen.


text:
David zei: "Ik heb zin in een beker helder water uit de stadsput in Bethlehem." Die put lag vlakbij de stadspoort.


text:
Daarop braken de drie mannen door de Filistijnse linies heen, haalden water uit de put en brachten het naar David. Maar hij wilde er niet van drinken! In plaats daarvan goot hij het op de grond voor de HERE.


text:
"Nee, mijn God", riep hij uit, "ik kan onmogelijk van dit water drinken! Dit is het bloed van de mannen, die hun leven hebben gewaagd."


text:
Van deze drie mannen was Abisaï, de broer van Joab en een zoon van Zeruja, de grootste. Eens versloeg hij helemaal alleen 300 vijanden en doodde hen allemaal. Door dergelijke daden kreeg hij eenzelfde reputatie als de eerdergenoemde drie helden, ook al maakte hij geen deel van hen uit. Maar wel was hij de belangrijkste man van de dertig hoogste legerofficieren en tevens hun leider.


text:
Verder was er dan nog Benaja, de zoon van Jojada, een moedige soldaat uit Kabzeël. Benaja doodde twee helden (A) uit het leger van Moab. Een andere keer liet hij zich in een kuil zakken, waarin een leeuw terecht was gekomen. Hoewel er sneeuw lag en alles glad was, doodde hij de leeuw.


text:
Weer een andere keer bond hij, slechts gewapend met een stok, de strijd aan met een Egyptenaar die een speer had. Hij wrong de speer uit de handen van de Egyptenaar en doodde hem met zijn eigen wapen.


text:
Dit waren enkele wapenfeiten, die Benaja bijna net zo beroemd maakten als de drie eerstgenoemden, tot wie hij echter niet gerekend werd.


text:
Ook hij was één van de grootsten onder de dertig officieren. David benoemde hem tot hoofd van zijn lijfwacht.


text:
Joabs broer Asaël hoorde ook bij de dertig officieren. Anderen waren: Elhanan, de zoon van Dodo uit Bethlehem;


text:
Heleb, de zoon van de Netofathiet Baäna; Ittai, de zoon van Ribai uit Gibea, van de stam van Benjamin;


text:
Opnieuw kwam de toorn van de HERE tegen Israël tot uitbarsting en Hij gaf David opdracht maatregelen te nemen door een volkstelling onder Israël en Juda te houden.


text:
De koning zei tegen Joab, de opperbevelhebber van zijn leger: "Houd een telling onder alle stammen van het ene eind van het land tot het andere, zodat ik te weten kom hoeveel mensen er zijn."


text:
Maar Joab antwoordde: "God geve u nog zoveel tijd van leven dat u de dag meemaakt dat er honderdmaal zoveel mensen in uw koninkrijk zijn als nu. Maar waarom wilt u per se een volkstelling houden?"


text:
De koning was niet van zijn plan af te brengen, zodat Joab en de andere legerofficieren niets anders te doen stond dan erop uit gaan om het volk Israël te tellen.


text:
Allereerst staken zij de Jordaan over en sloegen een kamp op bij Aroër, ten zuiden van de stad die midden in de vallei van Gad ligt, vlakbij Jaëzer.


text:
Vervolgens kwamen zij bij de vesting Tyrus en alle steden van de Hevieten en Kanaänieten, vanwaar zij verder trokken naar het Zuiden, naar Juda, tot aan Berseba.


text:
Joab rapporteerde de bevolkingsaantallen aan de koning: 800.000 mannen van dienstplichtige leeftijd in Israël en 500.000 in Juda.


text:
Maar nadat de volkstelling was voltooid, kreeg David last van zijn geweten en zei tegen de HERE: "Ik heb zwaar gezondigd. Vergeeft U mij alstublieft deze domme en goddeloze daad."


text:
De volgende morgen sprak de HERE tegen de profeet Gad, die altijd de woorden van God aan David overbracht. De HERE zei tegen Gad:


text:
Daarna zocht Gad David op en vroeg hem: "Waar kiest u voor: zeven jaar hongersnood in het hele land, drie maanden lang vluchten voor uw vijanden of drie dagen lang pest in uw land? Denk hierover na en laat mij dan weten welk antwoord ik God moet geven."


text:
David werd vreselijk bang en zei: "Het is beter in handen van God te vallen, want Zijn genade is groot, dan in de handen van mensen."


text:
En zo stuurde de HERE die ochtend de pest over Israël, die drie dagen duurde. In het hele land stierven 70.000 mensen.


text:
Maar toen de engel op het punt stond Jeruzalem te vernietigen, kreeg de HERE spijt en gaf hem opdracht te stoppen. De engel stond op dat moment bij de dorsvloer van de Jebusiet Arauna.


text:
Toen David de engel zag, zei hij tegen de HERE: "Ik ben degene die heeft gezondigd. Wat heeft dit volk gedaan? Keer uw toorn toch alleen tegen mij en mijn familie."


text:
Die dag ging Gad naar David en zei tegen hem: "Bouw een altaar voor de HERE op de dorsvloer van de Jebusiet Arauna."


text:
Toen Arauna de koning en zijn mannen naar zijn huis zag komen, liep hij hen tegemoet en liet zich voorover op de stoffige grond vallen.


text:
"Waarom komt u naar mij?" vroeg hij. David antwoordde: "Om uw dorsvloer te kopen, zodat ik hier een altaar voor de HERE kan bouwen. Dan zal Hij een einde maken aan de plaag."


text:
"U mag gebruiken wat u maar wilt", zei Arauna tegen de koning. "Daar staan ossen voor het brandoffer en u kunt de dorsgereedschappen en de jukken van de ossen gebruiken als brandhout voor het altaar.


text:
Maar de koning zei tegen Arauna: "Nee, ik wil niet dat u het mij schenkt. Ik zal het kopen, want ik wil de HERE, mijn God, geen brandoffers aanbieden die mij niets hebben gekost." Daarom betaalde David hem vijftig zilverstukken voor de dorsvloer en de ossen.


text:
Daar bouwde hij een altaar voor de HERE en bracht brand) en vredeoffers. En de HERE verhoorde zijn gebed; de plaag hield op.


text:
Op zijn oude dag was koning David aan zijn bed gekluisterd. Maar onder hoeveel dekens hij ook sliep, altijd had hij het koud.


text:
"Daar valt wel iets aan te doen", zeiden zijn dienaren tegen hem. "We zullen een jong meisje voor u zoeken, die u kan verplegen en verzorgen. Zij zal in uw armen liggen en u warm houden."


text:
Zij zochten het hele land Israël af, op zoek naar het mooiste meisje. Tenslotte werd Abisag gevonden, een meisje uit Sunam, dat bijzonder mooi was. Zij brachten haar bij de koning en zij verzorgde hem en lag in zijn armen om hem te verwarmen. De koning had echter geen gemeenschap met haar.


text:
Ongeveer in diezelfde tijd besloot Adonia, de zoon van David en Haggith, zichzelf tot koning uit te roepen. Hij huurde rijtuigen en wagenmenners en zorgde voor vijftig mannen, die als koninklijke voetknechten de straten voor hem vrijmaakten.


text:
Zijn vader, koning David, had hem zijn hele leven nooit eens goed onder handen genomen of de waarheid gezegd. Hij was bovendien een erg knappe jongeman en een jongere broer van Absalom.


text:
Hij nam generaal Joab en de priester Abjathar in vertrouwen en zij beloofden hem te helpen koning te worden.


text:
Maar tot degenen die trouw bleven aan koning David en zich niet inlieten met Adonia, behoorden de priester Zadok, Benaja, de profeet Nathan, Simeï, Reï en Davids legerbevelhebbers.


text:
Adonia ging naar de bron Rogel, waar hij op de steen Zohéleth schapen, ossen en vetgemeste jonge geiten offerde. Daarna nodigde hij al zijn broers (de andere zonen van koning David) en alle koninklijke hoogwaardigheidsbekleders van Juda uit voor de feestelijke offermaaltijd.


text:
Maar de profeet Nathan, Benaja, de trouwe legerbevelhebbers en zijn broer Salomo nodigde hij niet uit.


text:
Toen ging de profeet Nathan naar Bathséba, de moeder van Salomo, en vroeg haar: "Beseft u wel dat Haggiths zoon Adonia zich tot koning uitroept en dat koning David daar helemaal niets van weet?


text:
Ga onmiddellijk naar koning David en vraag hem: 'U hebt mij toch beloofd dat Salomo u zou opvolgen? Waarom is Adonia dan nu koning?'


text:
Zo ging Bathséba naar de slaapkamer van de koning. Hij was al een erg oude man en Abisag zorgde voor hem.


text:
Zij antwoordde: "U hebt mij bij de HERE, uw God, gezworen dat Salomo u zou opvolgen en uw plaats zou innemen op de troon.


text:
Hij is zijn kroning aan het vieren met het offeren van ossen, vette geiten en schapen. Bovendien heeft hij daarvoor al uw zonen, de priester Abjathar en generaal Joab uitgenodigd. Maar Salomo is niet uitgenodigd.


text:
Als u nu niets doet, zullen mijn zoon Salomo en ik na uw overlijden worden beschuldigd van hoogverraad."


text:
Terwijl zij nog sprak, vertelden Davids dienaren hem dat de profeet Nathan hem wilde spreken. Nathan kwam binnen, boog diep voor de koning en vroeg:


text:
"Koning, hebt u Adonia aangewezen als troonopvolger? Hebt u hem uitgekozen om na u koning te worden?


text:
Vandaag viert hij zijn kroning met het offeren van ossen, vette geiten en vele schapen, waarbij hij uw zonen heeft uitgenodigd. Ook generaal Joab en andere hoofdofficieren en de priester Abjathar heeft hij uitgenodigd. Zij drinken en vieren feest en roepen: 'Lang leve koning Adonia'.


text:
Is dit alles op uw aanwijzing gebeurd? Of hebt u soms al bekendgemaakt wie van uw zonen de volgende koning moet worden?"


text:
verklaar ik dat uw zoon Salomo de volgende koning zal zijn, precies zoals ik u al eerder onder ede heb gezworen bij de HERE, de God van Israël."


text:
"Roep de priester Zadok, de profeet Nathan en Benaja hier", beval de koning. Toen zij bij hem binnenkwamen, zei hij tegen hen:


text:
"Breng Salomo onder begeleiding van mijn lijfwacht naar Gihon. Salomo moet op mijn eigen muildier rijden.


text:
De priester Zadok en de profeet Nathan moeten hem daar tot koning van Israël zalven. Blaas daarna op de trompetten en roep: 'Lang leve koning Salomo!'


text:
Wanneer u hem daarna weer hier terugbrengt, moet hij op mijn troon plaatsnemen als de nieuwe koning; want ik heb hem benoemd tot koning over Israël en Juda."


text:
"Amen. Prijs de HERE, de God van mijn heer, de Koning", antwoordde Benaja en hij voegde daaraan toe:


text:
"Moge de HERE met Salomo zijn, zoals Hij met u was en moge God Salomo's bewind nog roemrijker maken dan het uwe!"


text:
Daarop brachten de priester Zadok, de profeet Nathan, Benaja en Davids lijfwacht Salomo naar Gihon. Deze reed op Davids eigen muildier.


text:
Aangekomen in Gihon, pakte Zadok een hoorn met heilige olie uit het heiligdom en goot die over Salomo uit; daarna werd op de trompetten geblazen en riepen alle omstanders: 'Lang leve koning Salomo!'


text:
Vervolgens gingen zij allemaal met hem terug naar Jeruzalem. Onderweg werd de zalving van Salomo uitbundig met muziek gevierd.


text:
Adonia en zijn gasten hoorden het opgewonden geroep en het trompetgeschal, terwijl zij bijna met hun maaltijd gereed waren. "Wat gebeurt daar allemaal?" wilde Joab weten. "Waarom heerst er zo'n opwinding in de stad?"


text:
Terwijl hij dat zei, kwam Jonathan, de zoon van priester Abjathar, binnenrennen. "Kom binnen", zei Adonia tegen hem, "want u bent een goed man; u zult vast goed nieuws voor ons hebben."


text:
"De koning zond hem naar Gihon met de priester Zadok, de profeet Nathan en Benaja, geëscorteerd door de lijfwacht van de koning. Hij reed op het muildier van de koning. En Zadok en Nathan hebben hem daar tot koning gezalfd! Zij zijn net teruggekeerd en nu viert de hele stad feest. Daar komt al dat lawaai vandaan.


text:
Salomo zit intussen al op de troon en alle mensen feliciteren koning David met de woorden: 'Moge God Salomo nog meer zegenen dan Hij u zegende en moge Salomo's bewind nog roemrijker worden dan het uwe!' De koning ligt nog op zijn rustbed en buigt zich daar in aanbidding neer.


text:
Hij heeft gezegd: 'Gezegend zij de HERE, de God van Israël, Die één van mijn zonen heeft uitgekozen om op mijn troon te zitten, terwijl ik nog leef en er getuige van kan zijn."


text:
Adonia en zijn gasten sprongen op van tafel en ieder haastte zich naar huis. Adonia was bang dat Salomo wraak zou nemen. Daarom rende hij het heiligdom in en greep de horens van het heilige altaar.


text:
zei hij: "Als hij zich voortaan goed gedraagt, zal hem niets overkomen. Maar als hij dat niet doet, moet hij sterven."


text:
Koning Salomo liet hem bij zich roepen en zij haalden hem bij het altaar vandaan. Toen hij voor de koning verscheen, boog Adonia diep voor hem neer. Salomo zei slechts: "Ga naar huis."


text:
"Ik ga nu de weg waarlangs ieder mens op aarde eens moet gaan. Gedraag je als een man en zorg ervoor een krachtig en waardig opvolger te zijn.


text:
Gehoorzaam de wetten van God en volg al Zijn wegen. Leef de geboden, voorschriften en aanwijzingen die in de wet van Mozes staan na, zodat het je goed zal gaan bij alles wat je doet en waar je ook gaat.


text:
Als je dat doet, zal de HERE de belofte die Hij mij gaf, nakomen; als mijn kinderen en hun nakomelingen goed opletten wat zij doen en met hart en ziel trouw zijn aan God, zal er altijd één van hen koning van Israël zijn; er zal nooit een eind komen aan ons koningshuis.


text:
Luister nu naar mijn aanwijzingen. Je weet dat Joab mijn twee opperbevelhebbers heeft vermoord, Abner en Amasa. Hij beweerde dat dat in tijd van oorlog gebeurde, maar dat is niet waar; het was vrede toen het gebeurde. Er kleeft dus bloed aan zijn handen.


text:
Maar wees vriendelijk voor de zonen van de Gileadiet Barzillai. Maak hen tot je vaste gasten, want zij zorgden voor mij toen ik op de vlucht was voor je broer Absalom.


text:
En herinner je je Simeï, de zoon van Gera, de Benjaminiet uit Bahurim? Hij vervloekte mij met een vreselijke vloek toen ik op weg was naar Mahanaïm; maar toen hij naar de Jordaan kwam om mij te ontmoeten, heb ik hem beloofd dat ik hem niet zou doden.


text:
Die belofte geldt echter niet voor jou! Je bent een wijs man en weet wel hoe je hem een bloedige dood moet bezorgen."


text:
Gedurende veertig jaar had hij over Israël geregeerd, zeven jaar vanuit Hebron en 33 jaar vanuit Jeruzalem.


text:
Op een dag stapte Adonia bij Salomo's moeder binnen. "Komt u met vreedzame bedoelingen?" vroeg zij hem. "Ja", antwoordde hij.


text:
"Alles ging voor de wind", begon hij, "en het koningschap was al van mij; iedereen in Israël verwachtte dat ik de nieuwe koning zou worden. Maar de kansen keerden en mijn broer kreeg alles, want zo wilde de HERE het.


text:
Maar nu wil ik u een kleine gunst vragen; stelt u mij alstublieft niet teleur." "Wat is die gunst?" vroeg zij.


text:
Hij antwoordde: "Praat u alstublieft namens mij met koning Salomo, want ik weet dat hij u niets zal weigeren. Vraag hem of hij mij Abisag, de Sunamitische, als vrouw wil geven."


text:
Toen zij koning Salomo die gunst ging vragen, stond de koning van zijn troon op en boog diep voor haar. Hij beval dat naast zijn troon een troon voor zijn moeder moest worden neergezet en zo kwam zij aan zijn rechterhand te zitten.


text:
"Ik heb u slechts een klein verzoek te doen", begon zij, "en ik hoop dat u mij niet zult teleurstellen." "Wat is het, moeder?" vroeg hij. "U weet dat ik u niets kan weigeren."


text:
"Hoe kunt u dat nu vragen?" riep hij, "als ik hem Abisag zou geven, zou dat betekenen dat ik hem het koninkrijk ook geef! Want hij is mijn oudere broer! U weet toch dat hij, de priester Abjathar en generaal Joab de macht wilden overnemen!"


text:
Daarop zwoer koning Salomo bij de HERE: "Moge God mij laten sterven als Adonia deze dag niet sterft; hij heeft zijn eigen doodvonnis getekend! Dat zweer ik bij de levende God, Die mij de troon van mijn vader David en dit koninkrijk dat Hij mij beloofde, heeft gegeven."


text:
Koning Salomo stuurde Benaja naar hem toe om hem ter dood te brengen en deze doodde Adonia met een zwaard.


text:
Daarna zei de koning tegen de priester Abjathar: "Ga terug naar uw huis in Anatoth. U verdient ook te worden gedood, maar ik zal dat nu nog niet doen. Want u droeg de ark van de HERE God tijdens mijn vaders regering en u maakte alle moeilijkheden samen met hem door."


text:
Zo dwong Salomo Abjathar zijn positie als priester van de HERE op te geven, waardoor hij de voorspelling van de HERE bij Silo, over de nakomelingen van Eli (A), in vervulling deed gaan.


text:
Toen Joab hoorde dat Adonia was gedood (hij had zelf meegedaan aan de opstand van Adonia, maar niet aan die van Absalom), rende hij voor bescherming naar het heiligdom en greep de horens van het altaar.


text:
Benaja liep het heiligdom in en zei tegen Joab: "De koning beveelt u naar buiten te komen!" "Nee", zei hij, "ik zal hier sterven." Daarop ging Benaja terug naar de koning om verdere instructies te vragen.


text:
"Doe wat hij zegt", luidde het antwoord van de koning. "Dood hem bij het altaar en begraaf hem daarna. Dan zal de schuld van zijn meedogenloze moorden zijn weggenomen van mij en mijn vaders familie.


text:
Zo zal de HERE hem zijn verdiende loon geven voor de moord op twee mannen, die beter waren dan hij. Want mijn vader was niet op de hoogte van de dood van opperbevelhebber Abner van het leger van Israël en van opperbevelhebber Amasa van het leger van Juda.


text:
Mogen Joab en zijn nakomelingen voor eeuwig schuldig zijn aan deze moorden en moge de HERE David en zijn nakomelingen onschuldig verklaren aan hun dood."


text:
Benaja ging terug naar het heiligdom en doodde Joab; zijn lichaam werd begraven naast zijn huis in de woestijn.


text:
De koning benoemde Benaja in Joabs plaats tot opperbevelhebber en Zadok tot priester in de plaats van Abjathar.


text:
Korte tijd later liet de koning Simeï bij zich komen en zei tegen hem: "Bouw hier in Jeruzalem een huis en zet geen stap buiten de stad, want dat zou uw dood betekenen. Op het moment dat u de rivier de Kidron oversteekt, is uw doodvonnis een feit; dan zal het uw eigen schuld zijn."


text:
"Goed", antwoordde Simeï, "wat u zegt is goed en ik zal daarnaar handelen." Zo bleef hij lange tijd in Jeruzalem wonen.


text:
Drie jaar later ontsnapten echter twee van Simeï's slaven naar koning Achis van Gath. Toen Simeï hoorde waar zij waren,


text:
zadelde hij een ezel en ging zijn knechten achterna naar Gath. Nadat hij zijn slaven had gevonden, nam hij hen mee terug naar Jeruzalem.


text:
Toen Salomo hoorde dat Simeï Jeruzalem had verlaten om naar Gath te gaan en ook weer was teruggekomen,


text:
liet hij hem bij zich komen en zei streng: "Heb ik u niet in de naam van God bevolen in Jeruzalem te blijven op straffe van de dood? U antwoordde toen: 'Goed, ik zal doen wat u zegt.'


text:
En hoe zit het met alle wandaden, die u bedreef tegen mijn vader, koning David? De HERE zal vandaag wraak op u nemen,


text:
maar moge ik Gods rijke zegeningen ontvangen en mogen Davids nakomelingen voor altijd op deze troon zitten."


text:
Op bevel van de koning nam Benaja Simeï mee naar buiten en doodde hem. Zo kreeg Salomo zijn koninkrijk steeds beter in de greep.


text:
Salomo sloot een verbond met koning Farao van Egypte en trouwde met één van zijn dochters. Hij bracht haar naar Jeruzalem en liet haar zolang in de Stad van David wonen, omdat hij nog niet klaar was met de bouw van zijn paleis, de tempel en de muur rond de stad.


text:
In die tijd brachten de Israëlieten hun offers nog op altaren in de heuvels, omdat de tempel van de HERE nog niet gebouwd was.


text:
Salomo hield van de HERE en volgde de aanwijzingen van zijn vader David op, behalve dat hij wel doorging met het offeren in de heuvels.


text:
Het bekendste altaar in de heuvels stond in Gibeon. De koning ging daarheen en offerde daarop 1000 brandoffers!


text:
Die nacht verscheen de HERE in een droom aan Salomo en zei dat hij mocht vragen wat hij maar wilde en dat hem dat ook zou worden gegeven!


text:
Salomo antwoordde: "U was buitengewoon goed voor mijn vader David, omdat hij eerlijk en oprecht was, U trouw bleef en Uw geboden gehoorzaamde. En U bent nog steeds goed door hem een zoon te geven, die zijn plaats op de troon kon innemen.


text:
O HERE, mijn God, nu hebt U mij koning gemaakt als opvolger van mijn vader David, maar ik voel mij als een klein kind, dat niet goed weet wat te doen.


text:
Ik sta hier temidden van Uw eigen uitverkoren volk, dat zo groot is dat er haast teveel mensen zijn om te kunnen tellen!


text:
Geef mij een verstandig hart, zodat ik Uw volk goed kan regeren en ik onderscheid kan maken tussen goed en kwaad. Want wie zou zonder die wijsheid zo'n groot volk kunnen regeren?"


text:
Daarom zei Hij: "Omdat u hebt gevraagd om wijsheid bij het regeren van mijn volk en niet hebt gevraagd om een lang leven of rijkdom voor uzelf of om het verslaan van uw vijanden,


text:
zal Ik u geven waarom u vroeg. Ik zal u wijzer maken dan ooit iemand voor u is geweest of na u zal zijn!


text:
En Ik zal u ook de dingen geven waarom u niet vroeg: rijkdom en aanzien. Niemand ter wereld zal tijdens uw leven zo rijk en beroemd zijn als u.


text:
En als u Mij trouw blijft en mijn wetten en geboden gehoorzaamt, net zoals uw vader David deed, zal Ik u ook een lang leven geven."


text:
Toen werd Salomo wakker en besefte dat de HERE tot hem had gesproken in een droom. Hij keerde terug naar Jeruzalem en ging het heiligdom binnen. En toen hij voor de ark van het verbond van de HERE stond, bracht hij brand en vrede-offers. Daarna liet hij een feestelijke offermaaltijd klaarmaken voor al zijn dienaren.


text:
"Koning", begon de ene, "wij tweeën wonen in hetzelfde huis en nog niet zo lang geleden kreeg ik een baby. Toen hij drie dagen oud was, kreeg deze vrouw ook een baby.


text:
Maar haar kind stierf in de loop van de nacht, doordat zij zich in bed omdraaide en het kind stikte door haar gewicht.


text:
Zij stond op en pakte mijn zoon bij mij uit bed terwijl ik sliep, legde haar dode kind in mijn armen en nam mijn kind mee naar bed.


text:
Toen ik 's morgens mijn baby wilde voeden, was hij dood. Maar toen het buiten licht werd, zag ik dat het mijn zoon helemaal niet was."


text:
De andere vrouw mengde zich in het gesprek en zei: "Het was haar zoon wel! Het levende kind is van mij." "Nee", zei de eerste vrouw, "het dode kind is van jou en het levende is van mij." En zo ruzieden zij maar door waar de koning bij was.


text:
Toen nam koning Salomo het woord en zei: "Laten we de feiten eens op een rijtje zetten: U zegt allebei dat het levende kind van u is en ieder van u zegt dat het dode kind aan de ander toebehoort.


text:
De vrouw die werkelijk de moeder van het levende kind was en die veel van haar kind hield, schreeuwde echter: "Nee, heer! Geef haar het kind dan maar; dood het niet!" Maar de andere vrouw zei: "Nee, het zal niet van jou en niet van mij zijn; verdeel het maar tussen ons beiden."


text:
En de koning zei: "Dood de baby niet; geef hem aan de vrouw die hem in leven wil laten, want zij is de echte moeder."


text:
Het nieuws over deze beslissing van de koning verspreidde zich al snel door het hele land en iedereen sprak met ontzag over de grote wijsheid, die God hem had gegeven om recht te kunnen spreken.


text:
Hier volgt een lijst van de mannen, die onder zijn leiding het land Israël bestuurden: Azarja, de zoon van Zadok, was hogepriester;


text:
Azarja, de zoon van Nathan, was belast met het toezicht op de ambtenaren; Zabud, de zoon van Nathan, was de priester en een goede vriend van de koning;


text:
Ahisar had de leiding over de hofhouding; Adoniram, de zoon van Abda, stond aan het hoofd van de belastingen.


text:
Er waren ook nog twaalf ambtenaren aan Salomo's hof verbonden, die ervoor moesten zorgen dat het volk voedsel leverde voor de hofhouding. Ieder van hen regelde die voedselleveringen voor een bepaalde maand van het jaar.


text:
De namen van deze twaalf ambtenaren waren: Ben-Hur, die het heuvelgebied van Efraïm onder zich had; Ben-Deker, met onder zich Makaz, Saälbim, Beth-Semes en Elon-Beth-Hanan; Ben-Hesed, met onder zich Aruboth, Socho en het land Hefer; Ben-Abinadab, met onder zich het heuvelgebied van Dor. Deze jongeman trouwde bovendien met Salomo's dochter Tafath; Baäna, de zoon van Ahilud, met onder zich Taänach, Megiddo, geheel Beth-Sean, dichtbij Sartana ten zuiden van Jizreël en heel het gebied van Beth-San tot Abel-Mehola, dat zich uitstrekte tot aan Jokmeam; Ben-Geber, met onder zich Ramoth in Gilead, inclusief de dorpen van Jaïr, de zoon van Manasse, in Gilead, en het gebied van Argob in Basan, waartoe ook zestig ommuurde steden behoorden met koperen grendels op hun poorten; Ahinadab, de zoon van Iddo, met Mahanaïm onder zich; Ahimaäz, die met Basmath trouwde, één van Salomo's dochters, had het gebied van Naftali onder zich; Baäna, de zoon van Husai, had de gebieden van Aser en Aloth onder zich; Josafat, de zoon van Paruah, was verantwoordelijk voor Issaschar; Simeï, de zoon van Ela, had het gebied van Benjamin onder zich; Geber, de zoon van Uri, was tenslotte verantwoordelijk voor Gilead, inclusief de gebieden van koning Sihon van de Amorieten en koning Og van Basan. Hij was de enige hooggeplaatste ambtenaar in dat gebied.


text:
Koning Salomo regeerde over het hele gebied tussen de Eufraat en het land van de Filistijnen en in zuidelijke richting tot aan de Egyptische grens. De overwonnen volken in die gebieden betaalden Salomo belasting en bleven hem zijn hele leven dienen.


text:
De dagelijkse hoeveelheden voedsel, die nodig waren voor het paleis bedroegen: 7500 liter fijn meel, 15.000 liter gewoon meel,


text:
tien gemeste runderen, twintig stuks vee uit de weide, honderd schapen en ook nog herten, gazellen, damherten en gemeste ganzen.


text:
Zijn grondgebied strekte zich uit over alle koninkrijken ten westen van de Eufraat, van Tifsah tot Gaza. En in dat hele gebied heerste vrede.


text:
Gedurende het leven van Salomo heersten vrede en veiligheid in Israël en Juda; en iedereen genoot van de opbrengsten van het land.


text:
God gaf Salomo grote wijsheid en veel begrip. Bovendien was hij een man met een brede belangstelling.


text:
Hij was nog wijzer dan de Ezrahiet Ethan en Heman en Mahols zonen Kalkol en Darda. Hij was een beroemdheid in alle omringende landen.


text:
Verder had hij veel belangstelling voor de natuur en interesseerde hij zich voor beesten, vogels, reptielen, vissen en bomen; van de grote ceders uit de Libanon tot de kleine hysop, die in scheuren in de muur groeit.


text:
Koning Hiram van Tyrus was altijd al een groot bewonderaar en vriend van David geweest. Toen hij hoorde dat Davids zoon Salomo de nieuwe koning van Israël was geworden, stuurde hij ambassadeurs om zijn felicitaties en de beste wensen over te brengen.


text:
Salomo antwoordde met een voorstel over de tempel van de HERE, die hij wilde bouwen. "Mijn vader David", zo legde Salomo koning Hiram uit, "was niet in staat zo'n tempel te bouwen wegens de talloze oorlogen die hij moest voeren en omdat hij wachtte tot de HERE hem vrede gaf."


text:
"Maar nu", zo deelde Salomo Hiram mee, "heeft de HERE, mijn God, mij aan alle kanten vrede gegeven; ik heb geen last van buitenlandse vijanden of binnenlandse opstanden.


text:
Daarom ben ik van plan een tempel te bouwen voor de HERE, mijn God, precies zoals Hij mijn vader heeft gezegd dat ik zou doen. Want de HERE zei tegen hem: 'Uw zoon, die Ik op uw troon zal plaatsen, zal een tempel voor Mij bouwen.'


text:
Nu wil ik u vragen of u mij bij deze onderneming kunt helpen. Stuur uw houthakkers naar de bergen van de Libanon om cederhout voor mij te kappen, dan zal ik mijn mannen naar hen toesturen om daarbij te helpen. Ik zal uw mannen de lonen betalen, die zij vragen; want u weet dat niemand in Israël zoveel verstand heeft van houthakken als de Sidoniërs!"


text:
Hiram was erg blij met de boodschap van Salomo. "Geprezen zij de HERE dat Hij David zo'n wijze zoon heeft gegeven om koning te zijn van het grote volk Israël", zei hij.


text:
Toen stuurde hij Salomo het volgende antwoord: "Ik heb uw boodschap ontvangen en zal graag aan uw wens voldoen. Ik zal voor zowel ceder als cypressehout zorgen.


text:
Mijn mannen zullen het hout van de Libanon naar de Middellandse Zee brengen en er vlotten van bouwen. Wij zullen ze langs de kust vervoeren naar de plaats waar u ze wilt hebben. Daar aangekomen, halen wij de vlotten weer uit elkaar en leveren wij het hout af. U kunt mij betalen met voedsel voor mijn hofhouding."


text:
en in ruil daarvoor stuurde Salomo hem een jaarlijkse betaling van vijf miljoen liter tarwe voor zijn hofhouding en 5000 liter pure olijfolie.


text:
Zo gaf de HERE Salomo grote wijsheid, zoals Hij had beloofd. En Hiram en Salomo sloten een vriendschapsverdrag.


text:
en stuurde hen in groepen van 10.000 man per maand naar de Libanon. Iedere man was dus één maand in de Libanon en twee maanden thuis. Adoniram was belast met de leiding over deze grote onderneming.


text:
Salomo had in de heuvels van Libanon ook nog eens 70.000 dragers, 80.000 steenhouwers en 3300 voormannen aan het werk.


text:
De steenhouwers hakten grote steenblokken van een waardevolle kwaliteit uit, die moesten dienen als fundamenten voor de tempel.


text:
De Giblieten hielpen de mannen van Hiram en Salomo bij het op maat hakken van de boomstammen en het pasklaar maken van de kostbare steenblokken voor de bouw van de tempel.


text:
In de lente van het vierde regeringsjaar van koning Salomo begon deze met de eigenlijke bouw van de tempel. Dit was 480 jaar nadat het volk Israël uit de slavernij in Egypte was bevrijd.


text:
Over de volle lengte van de tempel werd aan beide zijden, langs de buitenmuren, een aanbouw met kamers gemaakt.


text:
Deze aanbouw telde drie verdiepingen, waarvan de onderste 2,25 meter, de middelste 2,70 meter en de bovenste 3,15 meter breed was. De kamers waren aan de tempelmuren bevestigd met balken, die op blokken rustten die uit de muur staken; de balken zaten dus niet in de muur vast.


text:
De stenen die voor de bouw van de tempel werden gebruikt, waren in de steengroeve pasklaar gemaakt. De hele bouw werd uitgevoerd zonder dat ook maar ergens het geluid van een hamer, bijl of ander gereedschap werd vernomen op het bouwterrein.


text:
De onderste verdieping met kamers was vanaf de rechterkant van de tempel toegankelijk en daar liep ook een wenteltrap omhoog naar de tweede verdieping. Een andere trap leidde van de tweede naar de derde verdieping.


text:
Toen de bouw van de tempel was voltooid, dekte Salomo alles, ook de balken en pilaren, af met cederhouten panelen.


text:
Zoals gezegd, stond langs de zijden van de tempel een aanbouw met cederhouten balken bevestigd aan de tempelmuren. Elke verdieping van deze aanbouw was 6:2,25 meter hoog.


text:
Toen gaf de HERE Salomo de volgende boodschap over de tempel die hij aan het bouwen was: "Als u doet wat Ik zeg en al mijn geboden gehoorzaamt, zal Ik doen wat Ik tegen uw vader David heb gezegd:


text:
Het hele interieur, van de vloer tot aan het dak, was betimmerd met cederhout en op de vloer lagen planken van cypressehout.


text:
De negen meter lange kamer aan het uiterste einde van de tempel (het Heilige der Heiligen) was eveneens van de vloer tot aan het dak met cederhout betimmerd.


text:
Door de hele tempel was de cederhouten betimmering versierd met houtsnijwerk van bloemknoppen en geopende bloemen. Van de stenen muur was niets meer te zien.


text:
Dit binnenste heiligdom was negen meter lang, breed en hoog. De muren en het plafond werden overtrokken met puur goud en Salomo maakte een cederhouten altaar voor deze kamer.


text:
Daarna overtrok hij ook het interieur van de rest van de tempel met goud, inclusief het cederhouten altaar dat voor het Heilige der Heiligen staat. Tevens vervaardigde hij een gordijn, hangend aan gouden kettingen, dat de toegang tot het Heilige der Heiligen afsloot.


text:
In het binnenste heiligdom plaatste Salomo twee afbeeldingen van engelen van olijfhout, elk 6:4,50 meter hoog. Zij werden zc neergezet dat hun uitgestrekte vleugels van muur tot muur reikten en hun andere vleugels elkaar in het midden van de kamer raakten. Elke vleugel was 2,25 meter lang, zodat iedere engel van vleugeltip tot vleugeltip 6:4,50 meter mat. De beide engelen werden overtrokken met goud.


text:
Engelenfiguren, palmbomen en open bloemen werden uitgesneden in de muren van de beide kamers in de tempel


text:
De deurposten van de ingang tot het binnenste heiligdom namen een vijfde deel van de breedte van de muur in beslag


text:
en de twee olijfhouten deuren van de toegang waren ook versierd met uitgesneden figuren van engelen (A), palmbomen en open bloemen, alles weer overtrokken met goud.


text:
Daarna maakten zij de olijfhouten deurposten van de ingang van de tempel, die een kwart van de breedte van de muur besloegen.


text:
Er waren twee vouwdeuren van cypressehout en elke deur was zo geconstrueerd, dat hij door middel van scharnieren tegen de muur kon worden geklapt.


text:
Ook in deze deuren waren engelen, palmbomen en bloemen uitgesneden, die zorgvuldig met goud waren overtrokken.


text:
De muur van de binnenste voorhof bestond uit drie rijen uitgehouwen stenen en één rij cederhouten stammen.


text:
en het hele gebouw was volledig afgebouwd in de achtste maand van zijn elfde regeringsjaar. De bouw duurde dus zeven jaar.


text:
Het paleis kreeg de naam 'Woud van Libanon'. Het was 45 meter lang, 22,50 meter breed en 13,50 meter hoog. De grote cederhouten dakbalken rustten op vier rijen van cederhouten pilaren.


text:
Het paleis telde 45 kamers, die in drie verdiepingen van vijftien kamers op de pilaren waren gebouwd. Elke kamer had een raam en recht boven het raam van de kamers op de laagste verdieping waren die van de kamers op de tweede en derde verdieping.


text:
Bovendien lagen de ramen van deze kamers aan de ene kant van de zaal recht tegenover die van de kamers aan de andere kant, ook in drie verdiepingen.


text:
Een ander deel van het paleis werd de 'Zaal van de pilaren' genoemd. Het was 22,50 meter lang en 13,50 meter breed. Aan de voorkant was een portaal met daarboven een door pilaren ondersteunde luifel.


text:
Er was eveneens een troonzaal of rechtzaal, waar Salomo rechtsprak. De vloer van deze zaal was geheel betimmerd met cederhout.


text:
Aan de rechtzaal vast en vergelijkbaar in bouw lagen de persoonlijke vertrekken van Salomo. Hij ontwierp soortgelijke verblijven van dezelfde afmetingen in het paleis, dat hij bouwde voor de dochter van Farao, met wie hij getrouwd was.


text:
Al deze gebouwen waren van fundament tot dak, van binnen en buiten en van voren naar achteren, helemaal opgetrokken uit grote en kostbare stenen die op maat waren gehouwen.


text:
De grote binnenhof had ook muren, gebouwd uit drie lagen gehouwen steen, bedekt met cederhouten balken net als de binnenste voorhof van de tempel en het toegangsportaal van het paleis.


text:
Koning Salomo liet daarna een zekere Hiram uit Tyrus komen. Deze had een Joodse moeder uit de stam van Naftali en was zoon van een zeer bekwame koperslager uit Tyrus. Zo kwam hij voor koning Salomo werken


text:
en maakte twee koperen holle pilaren, die 8,10 meter hoog waren en een omtrek hadden van 5,40 meter.


text:
Bovenop de pilaren bevestigde hij twee lelievormige, gegoten koperen kapitelen. Elk kapiteel was 2,25 meter hoog en 2 meter lang en werd versierd met zeven gevlochten slingers van koper, met daarop twee rijen van in totaal 400 granaatappelen. Hiram plaatste deze pilaren bij de ingang van de grote hal van de tempel. De zuidelijke werd de pilaar van Jachin en de noordelijke de pilaar van Boaz genoemd. (A)


text:
Daarna maakte hij een groot koperen bassin van 7:2,25 meter hoog en 4,50 meter van rand tot rand, met een omtrek van 13,50 meter.


text:
Onder de rand zaten twee rijen versieringen, ongeveer 4,5 centimeter van elkaar, die één geheel vormden met het bassin.


text:
Het bassin rustte op twaalf koperen (B) runderen, die met de staarten naar elkaar toe stonden. Drie keken naar het noorden, drie naar het westen, drie naar het zuiden en drie naar het oosten.


text:
De wanden van het bassin waren ongeveer acht centimeter dik, de rand leek op die van een beker of lelie en de inhoud van het vat bedroeg 44.000 liter.


text:
Daarna maakte hij tien koperen onderstellen met vier wielen, elk 1,80 meter in het vierkant en 1,35 meter hoog. Deze onderstellen waren gekoppeld aan vierkante (C) dwarsplaten. De dwarsplaten waren versierd met figuren van leeuwen, ossen en engelen. Boven en onder de leeuwen en ossen bevonden zich versieringen in de vorm van kransen. Elk van de verplaatsbare onderstellen had vier koperen wielen en koperen assen en op elke hoek van de onderstellen waren koperen handvaten bevestigd, die ook weer met kransmotieven waren versierd.


text:
De bovenkant van elk onderstel bestond uit een ronde plaat van 45 centimeter hoog. Het midden van het onderstel was schaalvormig en 67,5 centimeter diep, aan de buitenkant weer versierd met kransmotieven. De sluitplaten waren vierkant, niet rond.


text:
De onderstellen reden op vier wielen, verbonden met assen die een geheel vormden met de onderstellen. De wielen waren 67,5 centimeter hoog


text:
en leken veel op de wielen van een strijdwagen. Alle delen van de onderstellen waren gemaakt van gegoten koper, ook de assen, spaken, velgen en naven.


text:
Aan alle vier de hoeken van de onderstellen zaten handvaten, die ook één geheel vormden met het onderstel.


text:
De bovenkant van elk onderstel werd omgeven door een rand van 22,5 centimeter hoog, waaraan handvaten zaten.


text:
Op de handvaten waren overal waar maar enige ruimte was engelen, leeuwen en palmbomen gegraveerd, omringd door slingers.


text:
Alle tien onderstellen waren even groot en leken precies op elkaar, want zij bestonden uit hetzelfde gietsel.


text:
Daarna maakte hij tien koperen wasvaten en zette die op de onderstellen. Zij hadden een doorsnee van 7:1,80 meter en konden 880 liter water bevatten.


text:
Vijf van deze wasvaten werden aan de rechterkant van het vertrek geplaatst. De andere vijf stonden aan de linkerkant. Het grote koperen vat stond in de zuidoostelijke hoek, aan de rechterkant van het vertrek.


text:
Hiram maakte ook de potten, scheppen en offerschalen en beëindigde zo het werk in de tempel van de HERE, dat koning Salomo hem had opgedragen.


text:
Hier volgt een lijst van de voorwerpen, die hij maakte: twee pilaren, kapitelen voor op de pilaren, het vlechtwerk dat de kapitelen van elke pilaar bedekte, 400 granaatappelen in twee rijen op het vlechtwerk, dat de onderkant van de kapitelen moest bedekken, tien verplaatsbare onderstellen met daarop tien wasvaten, een groot vat en twaalf ossen die dat vat ondersteunden, potten, scheppen en offerschalen. Al deze voorwerpen waren gemaakt van gepolijst koper en werden gegoten op de vlakten bij de Jordaan, tussen Sukkoth en Zarathan.


text:
Het totale gewicht van al deze voorwerpen was niet bekend, omdat ze eenvoudig te zwaar waren om te kunnen wegen!


text:
Alle gebruiksvoorwerpen voor de tempel waren gemaakt van puur goud. Dat gold ook voor het altaar, de tafel waarop de toonbroden lagen,


text:
de armen van de kandelaren waarvan vijf links en vijf rechts voor het Heilige der Heiligen stonden, de bloemen, lampen, snuiters,


text:
koppen, offerschalen, lepels, vuurpannen, wierookvaten, de scharnieren van de toegangsdeuren van het Heilige der Heiligen en de deuren van de hoofdingang van de tempel. Elk van deze voorwerpen was gemaakt van puur goud.


text:
Toen de tempel tenslotte klaar was, vulde Salomo de schatkamer van de tempel met het zilver, goud en alle andere voorwerpen die zijn vader David daarvoor had bestemd.


text:
Salomo riep alle leiders van Israël (de stamhoofden en familiehoofden) naar Jeruzalem om er getuige van te zijn hoe de ark van het verbond van de HERE vanuit het heiligdom in Sion, de Stad van David, naar de tempel werd overgebracht.


text:
Toen alle leiders van het volk Israël aanwezig waren, droegen de priesters de ark van de HERE naar de tempel, samen met alle heilige voorwerpen uit de tabernakel.


text:
Koning Salomo en alle andere mensen kwamen voor de ark bij elkaar en offerden een ontelbaar aantal schapen en runderen.


text:
Daarna droegen de priesters de ark het Heilige der Heiligen binnen en zetten hem neer onder de vleugels van de engelen.


text:
Die engelen waren zo gemaakt dat hun vleugels zich uitstrekten over de plaats waar de ark zou komen te staan; hun vleugels overschaduwden dus de ark en zijn draagstokken.


text:
Die stokken waren zo lang dat zij terzijde van de engelen uitstaken en vanuit de andere kamer te zien waren. Vanuit de buitenste voorhof kon men ze echter niet zien. Zij bleven daar liggen tot op de dag van vandaag.


text:
Er lag in die tijd niets in de ark dan de twee stenen plaquettes die Mozes erin had gelegd toen de HERE bij de berg Horeb Zijn verbond had gesloten met het volk Israël, na het vertrek uit Egypte.


text:
Terwijl de priesters terugkeerden uit het binnenste heiligdom, vulde opeens een heldere wolk de tempel!


text:
De priesters mcesten gewoon naar buiten, want de heerlijkheid en glorie van de HERE vulde het hele gebouw.


text:
Toen riep koning Salomo de HERE aan met de volgende woorden: "De HERE heeft gezegd dat Hij in de dichte wolk zou wonen.


text:
Maar, HERE, ik heb op aarde een prachtig huis voor U gebouwd. Een plaats waar U voor altijd kunt verblijven."


text:
"Gezegend zij de HERE, de God van Israël", zei hij. "Die vandaag heeft gedaan wat Hij mijn vader David had beloofd.


text:
Want Hij zei tegen hem: 'Toen Ik mijn volk uit Egypte haalde, wees Ik geen plaats aan voor mijn tempel, maar Ik wees wel een man aan als leider van mijn volk.'


text:
Die man was mijn vader David. Hij had altijd al de wens een tempel te bouwen voor de HERE, de God van Israël.


text:
Maar de HERE zei tegen mijn vader David: 'U hebt er goed aan gedaan dat u van plan was een tempel te bouwen voor mijn naam.


text:
Nu is de HERE Zijn belofte nagekomen; ik ben mijn vader opgevolgd als koning van Israël en nu is deze tempel gebouwd voor de HERE, de God van Israël.


text:
En in die tempel heb ik een plaats bestemd voor de ark, waarin het verbond rust dat de HERE met onze voorouders sloot, toen Hij hen uit het land Egypte bevrijdde."


text:
Terwijl de mensen toekeken, ging Salomo voor het altaar van de HERE staan, spreidde zijn handen uit naar de hemel en zei:


text:
"O HERE, God van Israël, er is geen God zoals U in de hemel of op aarde; want U bent liefdevol en trouw en U houdt Uw beloften aan Uw volk als het Uw wil doet.


text:
Vandaag bent U de belofte aan mijn vader David nagekomen, die Uw dienaar was. Wat Uw mond heeft gesproken, heeft Uw hand in vervulling laten gaan. Dat hebben wij vandaag kunnen zien.


text:
En, HERE, God van Israël, vervul nu ook Uw verdere beloften aan David: Dat van zijn nakomelingen altijd één op de troon van Israël zal zitten, zolang zij Uw wegen volgen en hun best doen Uw wil te doen.


text:
Is het echt wel mogelijk dat U op aarde zou willen wonen? Zelfs de hoogste hemelen kunnen U niet bevatten, laat staan deze tempel die ik heb gebouwd.


text:
Hoor nu mijn gebed en luister naar mijn smeken, HERE, mijn God. Beantwoord mijn roepen en luister naar het gebed van Uw dienaar.


text:
Waak alstublieft dag en nacht over deze tempel; deze plaats waarin U, zoals U hebt beloofd, zult wonen om naar mij te luisteren wanneer ik tot U bid.


text:
Luister naar elke smeekbede van het volk Israël wanneer de mensen naar deze plaats komen om te bidden. Ja, luister vanuit de hemel, waar U woont en als U het hoort, vergeeft U dan alstublieft.


text:
Als een man wordt beschuldigd van een misdaad en hier, staande voor Uw altaar, zweert dat hij het niet heeft gedaan,


text:
luister dan vanuit de hemel naar hem en doe wat juist is; geef de schuldige zijn verdiende loon en beloon de oprechte naar zijn verdienste.


text:
En als Uw onderdanen zondigen en hun vijanden verslaan hen, luister dan vanuit de hemel naar hen en vergeef hen als zij zich willen bekeren en opnieuw belijden dat U hun God bent. Breng hen dan terug naar dit land, dat U hun voorouders hebt gegeven.


text:
Als de hemelen zijn gesloten en er geen regen valt wegens hun zonde, luister dan vanuit de hemel en vergeef hen als zij op deze plaats bidden en Uw naam aanroepen. Help hen dan om (nadat U hen hebt gestraft) de goede wegen te bewandelen en stuur regen naar het land dat U Uw volk hebt gegeven.


text:
Als in het land hongersnood heerst of het wordt getroffen door plantenziekten of schadelijke insekten, zoals sprinkhanen of kevers, of als Israëls vijanden haar steden belegeren of als de mensen lijden onder een epidemie of een plaag (of wat voor problemen ook maar)


text:
luister dan als zij hun zonde beseffen en bij deze tempel bidden; luister vanuit de hemel, vergeef en antwoord hen die een eerlijke bekentenis hebben afgelegd. U kent immers ieders hart.


text:
Op die manier zullen zij leren ontzag voor U te hebben, terwijl zij wonen in dit land dat U hun voorouders gaf.


text:
En als buitenlanders Uw naam horen noemen en uit verre landen komen om U te aanbidden (want zij zullen horen vertellen over Uw grote naam en machtige wonderen) en bij deze tempel te bidden,


text:
luister dan naar hen vanuit de hemel en geef antwoord op hun gebeden. Alle volken van de aarde zullen Uw naam kennen en ontzag voor U hebben, net als Uw volk Israël; en de hele wereld zal weten dat U in deze tempel in ons midden bent.


text:
Als U Uw volk laat vechten tegen zijn vijanden en het bidt tot U, terwijl zijn blik gericht is naar Uw uitverkoren stad Jeruzalem en naar deze tempel, die ik voor Uw naam heb gebouwd,


text:
Als zij tegen U zondigen (en wie doet dat niet?) en U boos op hen wordt en toelaat dat hun vijanden hen als gevangenen wegleiden naar een ander land, dichtbij of veraf,


text:
en als zij daar beseffen wat zij hebben gedaan en U roepen met de woorden: 'Wij hebben gezondigd, wij hebben het helemaal verkeerd gedaan';


text:
als zij eerlijk naar U terugkeren en bidden in de richting van de stad Jeruzalem die U hebt gekozen en in de richting van deze tempel die ik voor Uw naam heb gebouwd,


text:
Vergeef Uw onderdanen al hun slechte daden waarmee zij tegen U zondigen en laten hun overwinnaars goed voor hen zijn.


text:
Mogen Uw ogen geopend zijn en Uw oren luisteren naar hun smeekbeden. O HERE, luister naar hen en geef antwoord als zij tot U roepen.


text:
Want, HERE God, toen U onze voorouders uit Egypte bevrijdde, hebt U door Uw dienaar Mozes gezegd dat U uit alle volken op aarde Israël had uitgekozen om Uw eigen volk te zijn."


text:
Salomo zat geknield met zijn handen uitgestrekt naar de hemel. Na zijn gebed stond hij op uit zijn geknielde houding voor het altaar van de HERE en sprak luid de volgende zegen uit over het volk van Israël:


text:
"Gezegend zij de HERE, Die Zijn belofte heeft gehouden en Zijn volk Israël rust heeft gegeven; elk woord van Zijn wonderbaarlijke beloften die Zijn dienaar Mozes afkondigde, is waarheid geworden.


text:
Moge de HERE, onze God, met ons zijn zoals Hij met onze voorouders was; moge Hij ons nooit verlaten.


text:
Moge Hij ons het verlangen geven in alles Zijn wil te doen en alle geboden en aanwijzingen te gehoorzamen, die Hij onze voorouders heeft gegeven.


text:
En mogen deze woorden van mijn gebed de HERE dag en nacht voor ogen staan, zodat Hij mij en heel Israël helpt en geeft wat wij dagelijks nodig hebben.


text:
O mijn volk, leid een goed en oprecht leven voor de HERE, onze God; gehoorzaam altijd Zijn wetten en geboden, net zoals u momenteel doet."


text:
Daarna wijdden de koning en alle aanwezigen de tempel in door het brengen van vredeoffers aan de HERE; in totaal 22.000 runderen en 120.000 schapen!


text:
Als tijdelijke maatregel heiligde de koning de hof vccr de tempel voor het brengen van brandoffers, spijsoffers en het vet van de vrede-offers; want het koperen altaar was te klein om zoveel offers ineens te verwerken.


text:
Voor deze gelegenheid vierden Salomo en het hele volk Israël veertien dagen lang feest en uit het hele land kwamen grote groepen mensen naar Jeruzalem.


text:
Na afloop stuurde Salomo de mensen terug naar huis. Zij waren blij met de goedheid die de HERE had getoond aan Zijn dienaar David en het volk Israël. En bij hun afscheid zegenden zij de koning.


text:
Nadat Salomo klaar was met de bouw van de tempel, het paleis en alle andere gebouwen die hij altijd al zo graag wilde bouwen,


text:
verscheen de HERE voor de tweede keer aan hem net als eerst in Gibeon. Hij zei: "Ik heb uw gebed gehoord. Ik heb deze tempel, die u voor Mij hebt gebouwd, geheiligd en er voor eeuwig mijn naam aan verbonden. Ik zal er doorlopend over waken en Mij erover verheugen.


text:
Als u net als uw vader David eerlijk en oprecht leeft en Mijn wetten en voorschriften altijd gehoorzaamt,


text:
zal Ik ervoor zorgen dat uw nakomelingen voor altijd koning over Israël zijn. Dat is ook precies wat Ik uw vader David beloofde toen Ik zei: 'Van uw zonen zal er altijd één op de troon van Israël zitten.'


text:
Als u of uw kinderen Mij echter de rug toekeren, afgoden gaan aanbidden en mijn wetten niet gehoorzamen,


text:
zal Ik Israël uit dit land dat Ik haar heb gegeven, weghalen. En de tempel, die Ik voor mijn naam heb geheiligd, zal Ik verwoesten. Dan zal Ik Israël uit dit land verjagen en alles wat haar overkomt, zal spreekwoordelijk worden voor iets dat plotseling komt en rampzalig is.


text:
Deze tempel die op een eervolle plaats staat, hoog op de heuvel, zal dan een voorwerp van bespotting en belediging worden en ieder die er langs komt, zal verbaasd kijken en vragen: 'Waarom heeft de HERE zulke dingen gedaan met Zijn land en met deze tempel?'


text:
En het antwoord zal luiden: 'De Israëlieten keerden de HERE, hun God, Die hen uit Egypte bevrijdde, de rug toe; in plaats van Hem te eren, aanbidden zij nu afgoden. Daarom heeft de HERE deze ramp over hen laten komen."


text:
gaf hij twintig steden in het gebied Galilea aan koning Hiram van Tyrus als betaling voor al het ceder en cypressehout en het goud dat hij had geleverd voor de bouw van de tempel en het paleis. Hiram kwam vanuit Tyrus de steden bekijken, maar toen bleek dat hij daar helemaal niet zo blij mee was.


text:
"Wat voor betaling is dit, mijn broeder?" vroeg hij. "Deze steden zijn onbruikbaar!" (Daarom worden deze steden nog steeds 'Kabul', dat is 'onbruikbaar' genoemd).


text:
Salomo had gebruik gemaakt van zijn recht van herendienst om de tempel, zijn paleis, de burcht Millo, de muur van Jeruzalem en de steden Hazor, Megiddo en Gezer te bouwen.


text:
Gezer was de stad die koning Farao van Egypte had ingenomen en platgebrand. De Kanaänieten die deze stad bewoonden, had hij uitgeroeid. Later had hij de stad als bruidsschat aan zijn dochter gegeven; zij was één van Salomo's vrouwen.


text:
Nu herbouwde Salomo dus Gezer, tegelijk met Laag-Beth-Horon, Baälath en Tamar, een stad in de woestijn.


text:
Tevens bouwde hij steden waarin zijn voedselvoorraden, strijdwagens, zijn ruiters en wagenmenners konden verblijven en nog enige andere steden. Deze werden gebouwd in de buurt van Jeruzalem, op de Libanon en overal door het land.


text:
Salomo haalde zijn arbeidskrachten uit de vreemde volken die hij had overwonnen; de Amorieten, Hethieten, Ferezieten, Hevieten en Jebusieten. Het volk Israël was er namelijk niet in geslaagd hen volledig uit te roeien tijdens de inval en verovering van Israël en zij zijn ook tot op de huidige dag nog slaven.


text:
Salomo wees geen Israëlieten aan voor dit werk, hoewel zij bij hem wel dienst deden als soldaten, ambtenaren, legerofficieren, wagencommandanten en ruiters.


text:
Koning Salomo liet de dochter van Farao van de Stad van David (het oude deel van Jeruzalem) verhuizen naar de nieuwe verblijven die hij voor haar had gebouwd in het paleis. Daarna bouwde hij de burcht Millo.


text:
Nadat de tempel klaar was, bracht Salomo driemaal per jaar brandoffers en vrede-offers op het door hem gebouwde altaar. Ook verbrandde hij daar reukwerk.


text:
Koning Salomo had een scheepswerf in Ezeon-Geber, dichtbij Eloth aan de Rode Zee, in het land Edom. Daar bouwde hij een echte vloot op.


text:
Koning Hiram stelde geoefende zeelieden ter beschikking, die Salomo's mensen met raad en daad terzijde stonden. Zij voeren op en neer naar Ofir en haalden goud voor koning Salomo. Het totale gewicht daarvan bedroeg 12.600 kilo.


text:
Toen de koningin van Scheba hoorde hoe wonderbaarlijk de HERE Salomo met wijsheid had gezegend, besloot zij hem met raadsels op de proef te stellen.


text:
Zij arriveerde in Jeruzalem met een grote karavaan kamelen, beladen met specerijen, goud en juwelen; en zij gaf hem al de raadsels op.


text:
Salomo loste deze feilloos op; niets was te moeilijk voor hem, want de HERE gaf hem elke keer de juiste antwoorden in de mond.


text:
De koningin van Scheba begreep al snel dat alles wat zij ooit over zijn grote wijsheid had gehoord, op waarheid berustte. Ze keek haar ogen uit in het mooie paleis dat hij had gebouwd.


text:
En toen zij het heerlijke eten op zijn tafels zag, de vele dienaren en bedienden die overal stonden in hun prachtige kleren, zijn dranken en de vele offers die hij met vuur aan de HERE offerde, kon zij haar ogen niet geloven.


text:
Zij zei tegen hem: "Alles wat ik in mijn eigen land over uw wijsheid en de gang van zaken hier heb gehoord, is helemaal waar.


text:
Ik geloofde het eigenlijk niet voordat ik hier kwam, maar nu heb ik het met eigen ogen gezien. Werkelijk, het is wel twee keer zo mooi als men mij vertelde. Uw wijsheid en voorspoed zijn groter dan alles waarvan ik ooit heb gehoord.


text:
Uw onderdanen zijn gelukkig en uw bedienden zijn tevreden, maar hoe zou het ook anders kunnen; zij luisteren hier dagelijks naar uw wijze woorden.


text:
Gezegend zij de HERE, uw God. Hij koos u uit en gaf u de troon van Israël. Wat moet de HERE veel van Israël houden, dat Hij u als koning over het land aanstelde. U regeert uw onderdanen rechtvaardig en goed."


text:
Na die woorden schonk zij de koning 3600 kilo goud en ook nog een grote hoeveelheid specerijen en waardevolle stenen. Het was de grootste gift aan specerijen, die koning Salomo ooit van één persoon had ontvangen.


text:
Toen de schepen van koning Hiram goud uit Ofir naar Salomo brachten, hadden zij ook grote hoeveelheden sandelhout (A) en kostbare stenen bij zich.


text:
Salomo gebruikte het hout voor enkele trappen in de tempel en het paleis en voor citers en harpen voor zijn zangers. Nooit voordien en ook nooit nadien is zo'n voorraad prachtig hout aangevoerd.


text:
Als tegenprestatie voor de geschenken van de koningin van Scheba, gaf Salomo haar alles wat zij hem vroeg, naast de geschenken die hij al van plan was haar te geven. Daarna keerde zij met haar gevolg terug naar haar eigen land.


text:
Daarnaast kreeg hij inkomsten uit omzetbelasting en winsten uit de handel met de Arabische koningen en de andere omliggende gebieden.


text:
Salomo gebruikte een deel van het goud voor 200 grote schilden (in elke lans werd 6,6 kilo goud verwerkt) en 300 kleine schilden (met anderhalve kilo goud erin verwerkt). Deze voorwerpen gaf hij een plaats in zijn paleis, in de hal van het Woud van Libanon.


text:
Bovendien stonden op elke trede nog eens twee leeuwen; twaalf in totaal. Nergens ter wereld bestond een troon die zo prachtig was.


text:
Alle drinkbekers van koning Salomo waren van puur goud en hetzelfde gold voor alle vaten in de hal van het Woud van Libanon. Zilver werd niet gebruikt, omdat men daaraan in die tijd niet zoveel waarde hechtte.


text:
Koning Salomo's handelsvloot in Tarsis voer samen uit met de vloot van koning Hiram en eens in de drie jaar kwam een grote lading goud, zilver, ivoor, apen en pauwen in de Israëlitische havens aan.


text:
Mensen uit vele vreemde landen kwamen een onderhoud met hem vragen om te luisteren naar zijn door God gegeven wijsheid.


text:
Jaar in jaar uit brachten zij geschenken voor hem mee in de vorm van zilveren en gouden borden, mooie kleren, wapenuitrustingen, specerijen, paarden en muildieren.


text:
Salomo liet grote paardestallen bouwen en had de beschikking over enorm veel strijdwagens en ruiters; in totaal 1400 wagens en 12.000 ruiters. Deze mensen woonden in de speciaal voor hen gebouwde steden of bij de koning in Jeruzalem.


text:
Zilver was in die tijd in Jeruzalem net zo gewoon als normale steen en cederhout was niet méér waard dan het hout van de wilde vijgeboom.


text:
Salomo's paarden kwamen, evenals zijn voorraden linnen, uit Egypte, waar zijn handelsagenten ze tegen marktprijzen kochten.


text:
Een Egyptische strijdwagen, afgeleverd in Jeruzalem, kostte zo'n 6,6 kilo zilver en de paarden waren elk zo'n 1,65 kilo zilver waard. De wagens en paarden werden veelal weer doorverkocht aan de koningen van de Hethieten en de Syriërs.


text:
Koning Salomo trouwde, behalve met de Egyptische prinses, nog met een groot aantal vreemde vrouwen. Velen van hen kwamen uit landen als Moab, Ammon, Edom, Sidon en het land van de Hethieten.


text:
Hij deed dit ondanks dat de HERE duidelijk had gesteld, dat Zijn volk niet met zulke vrouwen mocht trouwen, omdat deze hen zouden overhalen hun afgoden te gaan aanbidden. Salomo trok zich daar echter weinig van aan.


text:
Hij had 700 vrouwen van vorstelijke afkomst en 300 bijvrouwen en deze waren de aanleiding dat hij zijn hart van de HERE afkeerde,


text:
vooral toen hij al wat ouder werd. Zij brachten hem ertoe hun afgoden te vereren in plaats van volledig op de HERE te vertrouwen en Hem te dienen zoals zijn vader David had gedaan.


text:
Zo zondigde Salomo duidelijk tegen de HERE en bleef de HERE niet trouw, zoals zijn vader David wel deed.


text:
Hij ging zelfs zover dat hij een tempel liet neerzetten op de Olijfberg, aan de overzijde van het dal bij Jeruzalem, voor Kamos, de verderfelijke afgod van Moab, en nog een andere voor Moloch, de schandelijke afgod van de Ammonieten.


text:
Salomo bouwde tempels voor al zijn buitenlandse vrouwen, zodat zij reukwerk en offers voor hun afgoden konden verbranden.


text:
De HERE werd toornig op Salomo, omdat hij Hem de rug had toegekeerd. De HERE, de God van Israël, Die tweemaal aan Salomo was verschenen om hem speciaal te waarschuwen tegen het vereren van afgoden. Maar hij had niet geluisterd


text:
en daarom zei de HERE nu tegen hem: "Omdat u zich niet aan onze overeenkomst hebt gehouden en mijn wetten niet hebt gehoorzaamd, zal Ik het koninkrijk van u en uw familie wegnemen en het aan iemand anders geven.


text:
Terwille van uw vader David zal Ik dat echter pas na uw dood doen. Ik zal het koninkrijk van uw zoon afnemen. En dan nog zal Ik hem koning over één stam laten zijn, terwille van mijn dienaar David en terwille van Jeruzalem, mijn uitverkoren stad."


text:
Daarom liet de HERE de Edomiet Hadad steeds machtiger worden. Deze hoorde bij de koninklijke familie van Edom.


text:
Jaren geleden, toen David met Joab in Edom was om de begrafenis van gesneuvelde soldaten te regelen, had het Israëlitische leger vrijwel iedere man in heel Edom gedood.


text:
Daarvoor hadden zij zes maanden nodig, maar tenslotte hadden zij toch iedereen gedood, uitgezonderd Hadad en enkele van zijn vaders hovelingen die hem naar Egypte brachten (in die tijd was deze nog een kleine jongen). Zij wisten uit Midian te ontkomen en vluchtten naar Paran, waar anderen zich bij hen voegden en hen vergezelden naar Egypte. Daar had Farao hun onderdak en voedsel gegeven.


text:
Hadad kon erg goed met Farao opschieten en deze gaf hem een vrouw, de zuster van koningin Tachpenes.


text:
Toen Hadad in Egypte hoorde dat David en Joab dood waren, vroeg hij Farao toestemming naar Edom terug te keren.


text:
"Waarom?" vroeg Farao hem. "U komt bij ons toch niets tekort?" "Nee, alles is prima in orde", antwoordde Hadad, "maar toch zou ik graag naar mijn vaderland terugkeren."


text:
Een andere rivaal van Salomo, die door Gods toedoen ook steeds machtiger werd, was Rezon, de zoon van Eljada, die wegvluchtte van koning Hadadezer van Zoba.


text:
Hij was de leider van een groep bandieten geworden, die met hem naar Damascus vluchtten (waar hij later koning werd), toen David Zoba verwoestte.


text:
Gedurende heel Salomo's leven waren Hadad en Rezon zijn vijanden, van wie vooral de laatste, als koning van Syrië, een felle haat jegens Israël koesterde.


text:
Een andere tegenstander was Jerobeam, de zoon van Nebat en dienaar aan het hof van koning Salomo. Hij was afkomstig uit de stad Zereda in Efraïm; zijn moeder Zerua was weduwe.


text:
De volgende gebeurtenissen vormden de aanleiding voor zijn opstand tegen de koning. Salomo herbouwde de burcht Millo en repareerde de stadsmuren, die zijn vader had gemaakt. Jerobeam was een energiek man en een goede werkkracht en toen Salomo dat zag, stelde hij hem aan als leider van de werktroepen van de stam van Jozef.


text:
Toen Jerobeam op een dag Jeruzalem verliet, kwam de profeet Ahia uit Silo (die voor die gelegenheid een nieuwe mantel aan had) hem tegen en riep hem bij zich voor een gesprek. Toen de twee mannen daar alleen in het veld stonden,


text:
en zei tegen Jerobeam: "Neem tien van deze stukken, want de HERE, de God van Israël zegt: 'Ik zal het koninkrijk uit de handen van Salomo rukken en tien stammen aan u geven.


text:
Maar Ik zal hem één stam laten houden terwille van mijn dienaar David en terwille van Jeruzalem, de stad die Ik boven alle steden van Israël heb uitgekozen.


text:
Salomo heeft Mij verlaten en vereert Astarte, de godin van de Sidoniërs, Kamos, de god van Moab, en Milkom, de god van de Ammonieten. Hij heeft mijn paden niet gevolgd en niet gedaan wat Ik als goed beschouw; hij heeft zich niet aan mijn wetten en geboden gehouden, zoals zijn vader David wel deed.


text:
Ik zal het koninkrijk nu nog niet van hem afnemen. Terwille van mijn dienaar David, die Ik uitkoos en die mijn geboden gehoorzaamde, zal Ik Salomo laten regeren tot het einde van zijn leven.


text:
Zijn zoon zal de overgebleven stam krijgen, zodat de nakomelingen van David in Jeruzalem blijven regeren. Dat is tenslotte de stad, die Ik heb uitgekozen als de plaats, waar mijn naam is gevestigd.


text:
Als u luistert naar wat Ik u zeg, mijn weg volgt en doet wat Ik goed vind, mijn geboden gehoorzaamt zoals mijn dienaar David deed, zal Ik u zegenen; uw nakomelingen zullen dan voor altijd over Israël regeren. Eens deed Ik dezelfde belofte aan David.


text:
Salomo probeerde Jerobeam te doden, maar deze vluchtte naar koning Sisak van Egypte en bleef daar tot de dood van Salomo.


text:
waarna hij stierf. Hij werd begraven in de stad van zijn vader David en zijn zoon Rehabeam volgde hem op als koning.


text:
Jerobeam, die nog steeds in Egypte was, waarheen hij voor Salomo was gevlucht, hoorde van zijn vrienden over deze plannen. Zij drongen er bij hem op aan de plechtigheid ook bij te wonen. Daarom mengde hij zich onder de Israëlieten in Sichem waar hij samen met de Israëlieten eisen begon te stellen aan Rehabeam. "Uw vader was een harde meester", zeiden zij tegen Rehabeam. "Wij willen u niet als koning, tenzij u belooft dat u onze lasten zult verlichten en ons beter zult behandelen dan uw vader deed."


text:
"Geef mij drie dagen de tijd om hierover na te denken", antwoordde Rehabeam. "Kom dan terug voor het antwoord." Zij gingen daarmee akkoord.


text:
Rehabeam besprak deze zaak met de leiders, die zijn vader Salomo altijd raad hadden gegeven. "Wat vindt u dat ik moet antwoorden?" vroeg hij hun.


text:
En zij antwoordden: "Als u hun een bevestigend antwoord geeft en belooft goed voor hen te zijn en hen op de juiste manier te dienen, zult u voor altijd hun koning kunnen zijn."


text:
Maar Rehabeam schoof dat advies terzijde en wendde zich met dezelfde vraag tot de jonge mannen, met wie hij was opgegroeid.


text:
En deze jonge mannen zeiden: "Zeg tegen de mensen: 'Als u denkt dat mijn vader machtig was, vergist u zich, want ik zal nog veel machtiger zijn.


text:
Ja, mijn vader was hard voor u, maar ik zal nog harder voor u zijn. Mijn vader sloeg u met de gesel, maar ik zal u afranselen met schorpioenen."


text:
antwoordde de nieuwe koning hen op een ruwe manier. Hij negeerde het advies van de wijze leiders en volgde dat van de jonge mannen op;


text:
de koning weigerde in te gaan op de eisen van het volk. Maar de HERE speelde hierin een grote rol. Hij zorgde ervoor dat de nieuwe koning dit deed, zodat Hij Zijn belofte aan Jerobeam kon nakomen, die Hij door de profeet Ahia uit Silo had laten doorgeven.


text:
Toen de mensen beseften dat de koning het meende en weigerde naar hen te luisteren, begonnen zij te schreeuwen: "Weg met David en zijn familieleden. Laten we naar huis gaan. Laat Rehabeam maar koning zijn over zijn eigen familie." En zo liet heel Israël hem in de steek, uitgezonderd de stam van Juda. De leden van die stam bleven trouw en aanvaardden Rehabeam als hun koning.


text:
Toen koning Rehabeam enige tijd later Adoram, de ontvanger van de belastingen, erop uit stuurde om met het volk te gaan onderhandelen, wierp een grote menigte hem met stenen dood. Koning Rehabeam wist echter te ontkomen en vluchtte in een rijtuig naar Jeruzalem.


text:
Zo kwam Israël in opstand tegen het nageslacht van David en hierin is tot op de huidige dag niets veranderd.


text:
Toen de Israëlieten hoorden dat Jerobeam uit Egypte was teruggekeerd, werd hij uitgenodigd voor een grote bijeenkomst van het volk; daar werd hij tot koning over Israël uitgeroepen. Alleen de stam van Juda bleef het koningshuis van David trouw.


text:
Na zijn intocht in Jeruzalem bracht koning Rehabeam zijn leger (alle strijdbare mannen van Juda en Benjamin, 180.000 man speciale troepen) op de been om de rest van Israël met geweld te dwingen hem als koning te erkennen.


text:
"Zeg tegen Salomo's zoon Rehabeam, de koning van Juda, en tegen alle stamleden van Juda en Benjamin dat zij niet tegen hun broeders, de Israëlieten, mogen vechten. Zeg dat het leger moet worden ontbonden en dat zij naar huis moeten gaan, want wat Rehabeam is overkomen, gebeurde omdat Ik dat zo wilde." En zo ging het leger naar huis, zoals de HERE had bevolen.


text:
Jerobeam bouwde in de heuvels van Efraïm de stad Sichem uit, versterkte haar en maakte haar tot zijn hoofdstad. Later deed hij hetzelfde met Penuël.


text:
Jerobeam dacht: "Als ik niet voorzichtig ben, zal het volk weer een nakomeling van David als koning willen hebben.


text:
Als zij naar Jeruzalem gaan om in de tempel te offeren, zal hun houding ten opzichte van koning Rehabeam snel verbeteren. Dan zullen zij mij doden en hem vragen koning te worden."


text:
En na beraad met zijn adviseurs liet de koning toen twee gouden kalveren maken en zei tegen het volk: "Het is veel te veel moeite steeds de tocht naar Jeruzalem te maken; van nu af zullen deze twee beelden uw goden zijn; zij hebben u uit uw gevangenschap in Egypte bevrijd." Het ene afgodsbeeld werd in Bethel en het andere in Dan geplaatst.


text:
Dit was natuurlijk een grote zonde, want de mensen uit het hele land, tot aan Dan toe, gingen nu deze beelden aanbidden.


text:
Tevens bouwde hij tempels op de heuvels en stelde hij priesters uit alle lagen van de bevolking aan, ook al behoorden zij niet tot de stam van Levi.


text:
Jerobeam liet afkondigen dat het jaarlijkse tempelfeest voortaan op de vijftiende dag van de achtste maand in Bethel zou worden gehouden (een datum die hij eigenmachtig veranderde), een gelijksoortig feest als dat in Jeruzalem. Hij offerde zelf op het altaar van de kalveren in Bethel en verbrandde reukwerk. Ook in Bethel wees hij priesters aan die dienst moesten doen in de tempels op de heuvels.


text:
Terwijl Jerobeam in Bethel bij het altaar stond om reukwerk voor het gouden kalf te verbranden, kwam een profeet van de HERE uit Juda op hem af.


text:
Op bevel van de HERE riep de profeet luid tegen het altaar: "Altaar, de HERE zegt dat een kind met de naam Josia als nakomeling van David zal worden geboren en dat hij op u de priesters uit de tempels op de heuvels, die hier komen om reukwerk te offeren, zal verbranden. Menselijke botten zullen op u worden verbrand."


text:
Daarna verrichtte hij het volgende wonder als bewijs dat zijn boodschap van de HERE afkomstig was: "Dit altaar zal in twee stukken splijten en de as die erop ligt, zal op de grond vallen."


text:
De koning werd woedend op de profeet omdat hij dit had gezegd. Hij schreeuwde naar zijn wachters: "Grijp die man!" en hij balde woedend zijn vuist naar hem. Op hetzelfde moment verstijfde zijn arm, zodat hij hem niet meer kon terugtrekken.


text:
Tegelijkertijd verscheen er een scheur in het altaar en viel alle as eraf, precies zoals de profeet had gezegd. Dit was namelijk het bewijs van de profeet dat God door hem had gesproken.


text:
"O alstublieft, alstublieft", riep de koning de profeet toe, "smeek de HERE, uw God, toch of Hij mijn arm weer normaal wil maken." De profeet bad tot de HERE, waarop de arm van de koning zich weer ontspande.


text:
De koning zei tegen de profeet: "Kom met mij mee naar het paleis om uit te rusten en iets te eten. Ik wil u graag belonen omdat u mijn arm hebt genezen."


text:
Maar de profeet antwoordde: "Ook al gaf u mij uw halve paleis, dan nog zou ik er niet naar binnen gaan: ik zou hier zelfs nog geen brood eten of water drinken.


text:
Want de HERE heeft mij verboden ook maar iets te eten of te drinken, zolang ik hier ben en mij gezegd niet naar Juda terug te keren over dezelfde weg waarlangs ik ben gekomen."


text:
Nu wilde het geval dat in Bethel een oude profeet woonde. Zijn zonen kwamen thuis en vertelden in geuren en kleuren wat de profeet uit Juda had gedaan en wat hij tegen de koning had gezegd.


text:
reed hij de profeet achterna en vond hem zittend onder een eik. "Bent u die profeet uit Juda?" vroeg hij hem. "Ja, dat ben ik inderdaad", antwoordde deze.


text:
Maar de profeet weigerde dat. "Dat kan ik niet doen", zei hij, "want het is mij niet toegestaan ook maar iets te eten of te drinken in Bethel. De HERE heeft mij daarvoor streng gewaarschuwd, net zoals Hij zei dat ik niet langs dezelfde weg naar huis mocht gaan."


text:
Maar de oude man zei: "Ik ben ook een profeet, net als u. Een engel gaf mij een boodschap van de HERE dat ik u mee naar huis moest nemen en u wat te eten en te drinken moest aanbieden." Dit was echter een leugen.


text:
en hij riep de profeet uit Juda toe: "De HERE zegt dat uw lichaam niet zal worden begraven in het graf van uw voorouders, omdat u Zijn duidelijke verbod hebt overtreden door hier te komen en te eten en te drinken op een plaats waarvoor Hij u had gewaarschuwd."


text:
en deze hervatte zijn reis. Maar terwijl hij op weg was, sprong plotseling een leeuw op hem af en doodde hem. Zijn lichaam lag op de weg en de leeuw en de ezel stonden er naast. De mensen die daar voorbij kwamen en het lichaam zagen liggen en de leeuw die er rustig naast stond, vertelden het in Bethel, waar de oude profeet woonde.


text:
Toen deze hoorde wat er was gebeurd, riep hij: "Dat is de profeet die de opdracht van de HERE niet gehoorzaamde; daarom heeft de HERE hem laten doden door een leeuw."


text:
Hij vond het lichaam van de profeet op de weg en de leeuw en de ezel stonden er nog steeds bij. Bovendien had de leeuw het lichaam niet opgegeten en de ezel niet aangevallen.


text:
De profeet legde het lichaam op de ezel en nam het mee terug naar de stad om te rouwen en het te begraven.


text:
Naderhand zei hij tegen zijn zonen: "Wanneer ik sterf, begraaf mij dan in het graf waarin de profeet ligt. Leg mijn beenderen naast de zijne.


text:
Want de HERE droeg hem op Zijn woord tegen het altaar in Bethel uit te roepen. Zijn vervloeking van de tempels in de steden van Samaria (A) zullen zeker bewaarheid worden."


text:
Ondanks de waarschuwing van de profeet bekeerde Jerobeam zich niet van zijn zondige praktijken. Integendeel, hij stelde nog meer mensen uit het volk tot priesters aan om offers te brengen aan de afgoden in de tempels op de heuvels. Ieder die maar wilde, kon priester worden.


text:
Dit was een grote zonde en had tot gevolg dat Jerobeams koninkrijk te gronde ging en al zijn familieleden de dood vonden.


text:
Jerobeam droeg zijn vrouw op: "Vermom je, zodat niemand je herkent als de koningin en ga naar de profeet Ahia in Silo; dat is de man die mij vertelde dat ik koning zou worden.


text:
Neem een geschenk van tien broden, rozijnenkoeken en een pot honing voor hem mee en vraag hem of de jongen weer beter zal worden."


text:
De HERE had hem verteld dat de koningin incognito bij hem zou komen om te vragen wat met haar zieke zoon ging gebeuren. De HERE vertelde hem ook wat hij haar moest antwoorden.


text:
Toen Ahia haar bij de deur van zijn huis hoorde, riep hij: "Komt u maar binnen, vrouw van Jerobeam. Waarom hebt u zich vermomd?" En hij vervolgde: "Ik heb droevig nieuws voor u.


text:
Geef uw man deze boodschap door van de HERE, de God van Israël: 'Ik bevorderde u vanuit de rangen van het gewone volk en maakte u koning over Israël.


text:
Ik rukte het koninkrijk uit de handen van Davids familie en gaf het aan u, maar u hebt mijn geboden niet gehoorzaamd, zoals mijn dienaar David dat wel deed. Hij verlangde er altijd naar Mij te gehoorzamen en precies te doen wat Ik van hem verlangde.


text:
Maar u hebt meer zonden begaan dan alle koningen vccr u; u hebt andere goden gemaakt en mijn toorn opgewekt met die gouden kalveren van u. En omdat u Mij zo duidelijk hebt genegeerd,


text:
zal Ik een ramp over uw familie brengen en al uw zonen vernietigen, zowel getrouwden als vrijgezellen. Ik zal uw familie wegvagen, zoals een staljongen de mest de stal uitveegt.


text:
Ik zweer dat uw familieleden die in de stad sterven, door de honden zullen worden opgegeten en dat zij die buiten in het veld sterven, de prooi van de vogels zullen worden."


text:
Daarna zei Ahia tegen Jerobeams vrouw: "Ga nu maar naar huis. Wanneer u de stad binnenkomt, zal het kind sterven.


text:
Heel Israël zal om hem rouwen en hem begraven, maar hij is het enige lid van uw familie dat een normale begrafenis zal krijgen. Dit kind is namelijk het enige goede dat de HERE, de God van Israël, in de hele familie van Jerobeam ziet.


text:
En de HERE zal zorgen voor een koning over Israël, die de hele familie van Jerobeam zal uitroeien. Ja, wat zeg ik, de HERE heeft er al voor gezorgd.


text:
Dan zal de HERE Israël door elkaar schudden als een rietstengel in het water; Hij zal de Israëlieten wegrukken uit dit goede land van hun vaderen en hen verbannen naar de overkant van de Eufraat, want zij hebben de toorn van de HERE opgewekt door afgoden te aanbidden.


text:
Hij zal Israël aan andere volken uitleveren, omdat Jerobeam zondigde en heel Israël daarin met zich meesleepte."


text:
Zo ging Jerobeams vrouw terug naar Tirza en het kind stierf op het moment dat zij haar huis binnenkwam.


text:
De rest van Jerobeams activiteiten (zijn oorlogen en zijn andere regeringsdaden) staan beschreven in de Kronieken van de koningen van Israël.


text:
Ondertussen regeerde Salomo's zoon Rehabeam als koning in Juda. Hij was 41 jaar toen hij koning werd en regeerde zeventien jaar in Jeruzalem, de stad die de HERE boven alle andere Israëlitische steden had uitgekozen voor de aanbidding van Zijn naam. Rehabeams moeder heette Naäma en was een Ammonitische.


text:
Gedurende zijn regering deden de inwoners van Juda, evenals de Israëlieten, veel slechts en wekten de toorn van de HERE op door hun zonden. Zij waren nog erger dan hun voorouders.


text:
Ook zij bouwden tempels, gewijde stenen en afgodsbeelden op elke hoge heuveltop en onder elke groene boom.


text:
Mannelijke prostituées waren door het hele land verspreid en de inwoners van Juda bedreven dezelfde gruwelijke zonden als de heidense volken, die de HERE vroeger het land had uitgejaagd om plaats te maken voor Zijn volk.


text:
In het vijfde regeringsjaar van Rehabeam viel koning Sisak van Egypte Jeruzalem aan en veroverde de stad.


text:
Hij plunderde de tempel en het paleis en nam alles weg, waaronder de gouden schilden die Salomo had laten maken.


text:
Rehabeam maakte naderhand koperen schilden als vervanging van de gestolen gouden schilden en gaf die aan de paleiswachten om te gebruiken bij de bewaking van het paleis.


text:
Elke keer als de koning naar de tempel ging, marcheerden de wachters met hun schilden voor hem uit en brachten ze daarna terug naar de kamer van de wacht.


text:
De andere gebeurtenissen die tijdens de regering van Rehabeam plaats hadden, staan beschreven in de Kronieken van de koningen van Juda.


text:
Toen Rehabeam stierf, werd hij bij zijn voorouders in Jeruzalem begraven. Zijn zoon Abiam volgde hem op.


text:
Abiam begon zijn drie jaar durende regeringsperiode als koning van Juda in Jeruzalem, tijdens het achttiende regeringsjaar van Jerobeam in Israël. Abiams moeder heette Maächa en zij was een kleindochter van Abisalom.


text:
Hij was net zo'n grote zondaar als zijn vader en zijn hart was niet aan God toegewijd, zoals bij David wel het geval was.


text:
Maar ondanks Abiams zonden maakte de HERE, wegens Zijn liefde voor David, geen einde aan de lijn van Davids koninklijke nakomelingen.


text:
De oorlog die destijds tussen Rehabeam en Jerobeam ontstond, bleef ook tijdens Abiams leven doorwoeden.


text:
De rest van de geschiedenis van Abiam is beschreven in de Kronieken van de koningen van Juda. Onder andere de oorlog die Abiam met Jerobeam voerde.


text:
Asa werd koning van Juda en zetelde in Jeruzalem. Dat gebeurde in het twintigste regeringsjaar van Jerobeam over Israël.


text:
Zijn levenswijze kon de goedkeuring van de HERE wegdragen, net zoals dat met zijn voorvader David het geval was geweest.


text:
Hij verbande de tempelprostituées en verwijderde alle afgodsbeelden, die zijn vader en grootvader hadden gemaakt.


text:
Zijn grootmoeder Maächa ontnam hij de titel en invloed van koningin-moeder, omdat ook zij een afgodsbeeld van Asjéra had gemaakt. Dat beeld liet hij vernielen en verbranden bij de beek Kidron.


text:
De tempels op de heuvels werden echter niet afgebroken, want Asa was zich er niet van bewust dat die ook verkeerd waren.


text:
Hij gaf de door zijn vader geheiligde gaven en de zilveren en gouden voorwerpen die hij zelf ter beschikking had gesteld, een vaste plaats in de tempel.


text:
Koning Baësa bouwde de versterkte stad Rama in een poging de handelsroute naar Jeruzalem af te snijden.


text:
Asa's reactie daarop was dat hij al het zilver en goud, dat van de tempelschat was overgebleven, en alle paleisschatten aan zijn hovelingen gaf om naar koning Benhadad van Syrië in Damascus te brengen, met daarbij de boodschap:


text:
"Laten wij bondgenoten worden, net zoals onze vaders waren. Ik stuur u daarvoor een geschenk van goud en zilver. Verbreek alstublieft uw verbond met koning Baësa van Israël, zodat hij mij met rust laat."


text:
Benhadad ging akkoord en stuurde meteen zijn legers op enkele Israëlitische steden af. Hij verwoestte Ijon, Dan, Abel-Beth-Maächa, heel Kinneroth en het hele gebied van Naftali.


text:
Daarop riep koning Asa alle gezonde mannen van heel Juda op om Rama te verwoesten en de stenen en het hout voor de bouw weg te halen. Die materialen gebruikte koning Asa daarna om de stad Geba in Benjamin en de stad Mizpa te bouwen.


text:
De rest van Asa's levensloop (zijn veroveringen, daden en de namen van de steden die hij bouwde) zijn vermeld in de Kronieken van de koningen van Juda. Op zijn oude dag kreeg hij last van een ziekte aan zijn voeten.


text:
Na zijn dood werd hij begraven op de koninklijke begraafplaats in Jeruzalem. Daarna werd zijn zoon Josafat in zijn plaats koning van Juda.


text:
Intussen was in Israël Jerobeams zoon Nadab aan de macht gekomen. Hij regeerde twee jaar, beginnend in het tweede regeringsjaar van koning Asa van Juda.


text:
Maar hij was een slechte koning in de ogen van de HERE. Evenals zijn vader vereerde hij vele afgoden en verleidde hij zijn onderdanen tot zonde.


text:
Baësa, de zoon van Ahia, van de stam van Issaschar, zette een samenzwering tegen hem op touw en vermoordde hem terwijl hij met het Israëlitische leger de Filistijnse stad Gibbethon belegerde.


text:
Zo nam Baësa de plaats van Nadab als koning van Israël in. Dat gebeurde in het derde regeringsjaar van koning Asa van Juda.


text:
Tijdens zijn bewind vermoordde hij alle familieleden van koning Jerobeam, zodat geen enkel lid van die familie overbleef. Dat was precies wat de HERE had voorzegd door de profeet Ahia uit Silo.


text:
Dit gebeurde omdat Jerobeam de toorn van de HERE, de God van Israël, had opgewekt door te zondigen en het volk Israël daarin met zich mee te slepen.


text:
Verdere bijzonderheden over Nadabs regeringsperiode zijn te vinden in de Kronieken van de koningen van Israël.


text:
Voortdurend werd oorlog gevoerd tussen koning Asa van Juda en koning Baësa van Israël. Baësa regeerde 24 jaar vanuit Tirza,


text:
maar al die tijd was hij ongehoorzaam aan de HERE. Hij ging door met de goddeloze praktijken van Jerobeam en ging het volk Israël voor in de zonde van de afgodendienst.


text:
"Ik tilde u op uit het stof om u koning te maken van mijn volk Israël; maar u bent doorgegaan met de goddeloze praktijken van Jerobeam. U hebt mijn onderdanen aangezet tot zondigen zodat zij mijn toorn opwekken met hun zonden.


text:
Uw familieleden die in de stad sterven, zullen door de honden worden opgegeten en zij die op het land sterven, zullen door de vogels worden opgegeten." Deze boodschap werd aan Baësa en zijn familie gestuurd, omdat hij de toorn van de HERE had opgeroepen met al zijn goddeloze daden. Hij was net zo goddeloos als Jerobeam en had bovendien op eigen houtje ...l Jerobeams nakomelingen gedood. De rest van Baësa's levensloop (zijn daden en veroveringen) staat beschreven in de Kronieken van de koningen van Israël.


text:
Baësa's zoon Ela kwam aan de macht in het zesentwintigste regeringsjaar van koning Asa van Juda, maar hij regeerde slechts twee jaar.


text:
Toen zette Zimri, bevelhebber van de helft van de koninklijke strijdwagens, een samenzwering tegen hem op touw. Op een dag zat koning Ela dronken in het huis van Arza, het hoofd van de hofhouding, in de hoofdstad Tirza.


text:
Timri liep gewoon naar binnen, sloeg hem neer en doodde hem. Dat gebeurde in het zevenentwintigste regeringsjaar van koning Asa van Juda. Daarna riep Zimri zichzelf uit tot nieuwe koning over Israël.


text:
Tijdens zijn koningschap moordde hij de hele familie van Baësa uit. Hij liet geen enkel mannelijk familielid in leven. Zelfs verre verwanten en vrienden doodde hij.


text:
De dood van de familie van Baësa stond direkt in verband met wat de HERE door de profeet Jehu had laten voorspellen.


text:
De tragische dood van al deze mensen was het gevolg van de zonden van Baësa en zijn zoon Ela; zij hadden het volk Israël aangezet tot de verering van afgoden en beledigden zo de HERE.


text:
De andere feiten uit Ela's regeringstijd zijn beschreven in de Kronieken van de koningen van Israël.


text:
Zimri hield het als koning slechts zeven dagen vol. Toen het Israëlitische leger, dat bezig was met het beleg van de Filistijnse stad Gibbe-thon, namelijk hoorde dat Zimri de koning had vermoord, kroonde het generaal Omri, de opperbevelhebber van het leger, tot nieuwe koning.


text:
Toen Zimri besefte dat de stad was gevallen, ging hij het paleis binnen, stichtte brand en kwam zelf in de vlammen om.


text:
Want ook hij had, net als Jerobeam, tegen de HERE gezondigd. Hij vereerde afgoden en zorgde ervoor dat het volk Israël daaraan meedeed.


text:
Het hele verhaal over Zimri en zijn samenzwering is opgenomen in de Kronieken van de koningen van Israël.


text:
Nu was het koninkrijk Israël echter in twee delen uiteengevallen: De helft van de inwoners was trouw aan legeraanvoerder Omri en de andere helft volgde Tibni, de zoon van Ginath.


text:
Maar Omri wist de machtsstrijd te winnen en Tibni overleed na verloop van tijd. Op die manier kwam Omri aan de macht zonder nog verdere mededingers te hebben.


text:
Koning Asa van Juda had 31 jaar op de troon gezeten toen Omri in Israël aan de macht kwam. Dat duurde twaalf jaar, waarvan hij zes jaar vanuit Tirza regeerde.


text:
Toen kocht Omri voor zestig kilo zilver de heuvel die bekend stond als Samaria van de eigenaar en bouwde daarop een stad. Hij noemde haar Samaria, naar Semer, de eigenaar.


text:
hij zondigde op dezelfde vreselijke manier als Jerobeam en liet het volk op diezelfde manier zondigen. Daarom was God toornig.


text:
Koning Asa van Juda zat al 38 jaar op de troon, toen Achab koning van Israël werd. En Achab bleef dat 22 jaar lang.


text:
Maar hij was zelfs nog slechter dan zijn vader Omri; hij maakte het nog erger dan alle koningen van Israël voor hem.


text:
En alsof dat nog niet genoeg was, trouwde hij met Izébel, de dochter van koning Ethbaäl van de Sidoniërs en begon daarna Baäl te vereren.


text:
Daarna maakte hij nog een afgodsbeeld en deed nog veel meer om de toorn van de HERE, de God van Israël op te roepen, dan één van de andere koningen van Israël vccr hem had gedaan.


text:
Tijdens zijn bewind herbouwde Hiël, een man uit Bethel, de stad Jericho. Bij het leggen van de fundamenten stierf Abiram, zijn oudste zoon. En toen hij zijn werk afrondde door de poorten overeind te zetten, stierf zijn jongste zoon Segub. Dit kwam precies overeen met de vervloeking van de HERE die op Jericho (A) rustte en die Jozua, de zoon van Nun, had uitgesproken.


text:
Op een dag zei de profeet Elia, afkomstig uit de stad Tisbe in Gilead, tegen koning Achab: "Zo zeker als de HERE, de God van Israël, leeft (de God, Die ik vereer en dien) zal enkele jaren lang geen dauw of regen vallen, totdat ik het weer aankondig."


text:
Drink uit de beek en eet wat de raven u brengen, want Ik heb hun opdracht gegeven u voedsel te brengen."


text:
De HERE zei tegen hem: "Ga naar het dorp Sarfath, vlakbij Sidon. Daar woont een weduwe die u zal verzorgen. Ik heb haar daarvoor opdracht gegeven."


text:
Dus ging Elia naar Sarfath en toen hij bij de poorten van de stad kwam, zag hij een vrouw die bezig was hout te sprokkelen. Hij vroeg haar een beker water.


text:
Maar zij zei: "Ik zweer bij de HERE, uw God, dat ik geen kruimeltje brood in huis heb. Alles wat ik nog heb, is een handvol meel en een klein bodempje olie. Ik heb net wat hout gesprokkeld om voor de laatste keer een maaltijd te kunnen maken. Daarna zullen mijn zoon en ik sterven van de honger."


text:
Maar Elia stelde haar gerust en zei: "Wees maar niet bang. Maak die laatste maaltijd van u maar klaar, maar bak eerst wat brood voor mij. Daarna kunt u voor u en uw zoon wat klaarmaken.


text:
De HERE, de God van Israël, zegt namelijk dat altijd voldoende meel in de pot en olie in uw kruik zal zijn tot het moment dat de HERE weer regen laat vallen."


text:
Zij deed wat Elia had gezegd en met zijn drieën aten zij net zo lang van de voorraad meel en olie als nodig was.


text:
Want hoeveel zij ook gebruikten, er zat steeds genoeg meel in de pot en olie in de kruik, precies zoals de HERE door Elia had laten beloven.


text:
"Ach man van God", huilde de vrouw, "wat hebt u mij aangedaan? Bent u hier gekomen om mij te straffen voor mijn zonden, door mijn zoon te laten sterven?"


text:
"Geef hem maar aan mij", antwoordde Elia. Hij nam het dode lichaam van de jongen mee naar boven en legde hem in de logeerkamer waar hij zelf sliep.


text:
Toen riep hij tot de HERE: "O HERE, mijn God, waarom hebt U de zoon van deze weduwe bij wie ik verblijf, gedood?"


text:
Hij ging driemaal languit boven op de jongen liggen en riep naar de HERE: "Ach HERE, mijn God, laat dit kind alstublieft weer levend worden."


text:
"Nu weet ik zeker dat u een profeet bent", zei zij, "en dat alles wat u zegt, van de HERE afkomstig is!"


text:
Drie jaar na deze gebeurtenis zei de HERE tegen Elia: "Ga naar koning Achab en zeg hem dat Ik spoedig weer regen zal sturen."


text:
Het hoofd van Achabs hofhouding heette Obadja en was een toegewijd volgeling van de HERE. Toen koningin Izébel eens probeerde alle profeten van de HERE uit te roeien, had Obadja honderd profeten verborgen in twee grotten (vijftig in elke grot) en hij had hen verzorgd met brood en water.


text:
Koning Achab zei tegen Obadja: "Wij moeten elk riviertje en elke beek afzoeken of we nog ergens gras kunnen vinden om tenminste enkele van mijn paarden en muildieren in leven te houden. U gaat de ene kant op en ik de andere. We zullen het hele land uitkammen."


text:
Plotseling zag Obadja Elia op zich afkomen. Hij herkende hem onmiddellijk en liet zich voor hem op de grond vallen. "Bent u het werkelijk, Elia?" vroeg hij.


text:
Want ik zweer bij God dat de koning elk volk en elk land heeft doorzocht om u te vinden. En elke keer dat hij te horen kreeg 'Elia is hier niet', dwong hij de koning van dat land te zweren dat hij de waarheid sprak.


text:
Maar wie garandeert mij dat, zo gauw ik u hier achterlaat, de Geest van de HERE u niet zal wegdragen, wie weet waar naar toe. Als Achab dan komt en u hier niet aantreft, zal hij mij doden. Ik ben toch mijn hele leven een trouw dienaar van de HERE geweest?


text:
Heeft niemand u verteld dat ik honderd profeten heb verborgen in twee grotten en hen heb verzorgd met brood en water, toen Izébel probeerde alle profeten van de HERE te doden?


text:
En nu zegt u: 'Ga de koning vertellen dat Elia er is'. Heer, als u dat doet, betekent het mijn dood!"


text:
Maar Elia zei: "Ik zweer bij de HERE van de hemelse legers, namens Wie ik hier sta, dat ik mij vandaag aan Achab zal vertonen."


text:
"Zo, daar bent u dus: de man die deze ramp over Israël heeft gebracht!" riep Achab toen hij hem zag.


text:
"Niet ik heb deze ramp over Israël gebracht", zei Elia rustig, "maar u en uw familie hebben geweigerd de HERE te gehoorzamen en hebben in plaats van Hem Baäl aanbeden.


text:
Laat alle Israëlieten samenkomen bij de berg Karmel, samen met alle 450 profeten van Baäl en de 400 profeten van Asjéra, die door Izébel worden ondersteund."


text:
Elia richtte toen het woord tot hen. "Hoe lang blijft u nog op twee gedachten hinken?" vroeg hij het volk. "Als de HERE uw God is, volg Hem dan. Maar als Baäl god is, moet u die volgen!"


text:
Breng twee jonge stieren hier. De profeten van Baäl mogen er één uitkiezen, hem in stukken snijden en die op het hout van het altaar leggen, echter zonder het hout aan te steken. Ik zal dan de andere jonge stier klaarmaken en hem op het hout van het altaar van de HERE leggen, ook zonder het hout in brand te steken.


text:
Bid dan tot uw god en ik zal tot de HERE bidden; de god die antwoordt door met vuur het hout aan te steken, is de ware God!" Iedereen ging akkoord met deze proef.


text:
Elia wendde zich tot de profeten van Baäl en zei: "Gaat u maar voor, want u bent met zovelen; kies één van de stieren, maak hem klaar en roep uw god aan. Maar steek het hout niet zelf in brand."


text:
Zij maakten één van de jonge stieren klaar en legden hem op het altaar. Daarna riepen zij de hele morgen Baäl aan met de kreet: "O Baäl, luister naar ons!" Maar er kwam geen enkel antwoord. Toen begonnen zij om het altaar te dansen.


text:
Rond het middaguur begon Elia spottend commentaar te leveren. "U zult wat harder moeten schreeuwen", zei hij, "om de aandacht van uw god te trekken. Misschien is hij met iemand anders aan het praten of is hij ergens druk mee bezig. Wacht! Misschien is hij op reis. Of zou hij slapen? Dan moet u hem wakker maken."


text:
Zij begonnen nog harder te schreeuwen en, zoals hun gewoonte was, zichzelf met messen en zwaarden te snijden tot het bloed uit hun wonden gutste.


text:
De hele middag gingen zij als gekken tekeer en hielden vol tot het tijd werd voor het avondoffer. Er kwam echter geen antwoord, geen stem, helemaal niets.


text:
Toen riep Elia naar het volk: "Kom dichterbij!" Iedereen verdrong zich rondom hem, toen hij het vernielde altaar van de HERE overeind zette.


text:
Hij pakte twaalf stenen, één voor elke stam van Israël, en gebruikte die om het altaar van de HERE opnieuw op te bouwen. Daarna groef hij rond het altaar een greppel van ruim een meter breed.


text:
Hij stapelde hout op het altaar, sneed de jonge stier in stukken en legde die op het hout. "Vul vier kruiken met water", zei hij, "en giet het water over het offervlees en het hout." Nadat zij dat hadden gedaan, zei hij: "Doe het nog maar een keer." En dat deden zij. "Doe het nu nog maar een keer." En voor de derde keer gooiden zij water over het altaar,


text:
Op de tijd dat gewoonlijk het avondoffer werd gebracht, liep Elia naar het altaar en bad: "O HERE, God van Abraham, Isaäk en Israël, laat vandaag zien dat U de God van Israël bent en ik Uw dienaar ben; laat zien dat ik dit alles op Uw bevel heb gedaan!


text:
O HERE, geef mij antwoord. Verhoor mijn gebed, zodat deze mensen zullen erkennen dat U God bent en dat U hen tot U Zelf terugbrengt."


text:
Toen schoot plotseling vuur vanuit de hemel naar beneden en verbrandde de jonge stier, het hout, de stenen en het stof en verdampte zelfs het water dat in de greppel stond.


text:
Toen de mensen dat zagen, vielen zij met hun gezicht naar beneden op de grond, en schreeuwden: "De HERE is God! De HERE is God!"


text:
Elia droeg hun op de profeten van Baäl gevangen te nemen. "Laat er niet één ontsnappen", beval hij. Zij grepen alle profeten en Elia nam hen mee naar de beek Kison, waar hij hen allemaal liet doden.


text:
Tegen Achab zei hij: "Ga maar vast en geniet van een goede maaltijd, want ik hoor het geruis van een stortregen naderen."


text:
Daarop liet Achab een feestelijke maaltijd klaarmaken. Maar Elia klom naar de top van de berg Karmel en lag een tijd languit op de grond, daarna boog hij ineen met zijn hoofd tussen zijn knieën.


text:
Na een tijdje zei hij tegen zijn dienaar: "Kijk eens in de richting van de zee." De dienaar deed dat, maar kwam terug bij Elia en zei: "Ik heb niets gezien." Elia zei: "Ga nog maar een keer kijken en dan nog een keer en nog een keer, zevenmaal."


text:
Tenslotte, bij de zevende keer, zei zijn dienaar tegen hem: "Ik zag een kleine wolk, zo groot als een mannenhand, uit de zee opstijgen." Elia riep: "Ga snel naar Achab en zeg hem in zijn rijtuig te stappen en naar huis te gaan, anders zal de stortregen hem tegenhouden!"


text:
En inderdaad, kort daarna verduisterden grote regenwolken de hemel en een harde wind voerde een zware stortregen aan. Achab reed snel weg naar de stad Jizreël.


text:
Maar de HERE gaf Elia speciale kracht, zodat hij vccr de wagen van Achab uit kon rennen naar de ingang van de stad.


text:
Koning Achab vertelde koningin Izébel wat Elia had gedaan en hoe hij de profeten van Baäl had afgeslacht.


text:
Daarop stuurde zij een bode naar Elia met de volgende boodschap: "U doodde mijn profeten en nu zweer ik bij de goden, dat ik morgen om deze tijd u van het leven zal beroven, zoals u dat bij mijn profeten hebt gedaan."


text:
Toen vluchtte Elia weg om zijn leven te redden. Hij ging naar Berséba, een stad in Juda, en liet zijn dienaar daar achter.


text:
Daarna ging hij alleen de woestijn in. Hij trok de hele dag verder en ging toen onder een braamstruik zitten; daar bad hij of hij mocht sterven. "Ik kan niet langer", zei hij tegen de HERE. "Neem mijn leven maar weg. Ik moet toch eens sterven, dus dat kan net zo goed nu gebeuren."


text:
Hij ging liggen en viel onder de braamstruik in slaap. Maar terwijl hij daar lag te slapen, raakte een engel hem aan en zei hem op te staan en iets te eten.


text:
Hij keek om zich heen en zag hoe op enkele roodgloeiende stenen een brood werd gebakken. Daarnaast stond een kruik met water! Hij at en dronk en viel weer in slaap.


text:
De engel van de HERE kwam voor de tweede keer naar hem toe, raakte hem aan en zei: "Sta op en eet nog wat, want u hebt nog een lange reis voor de boeg."


text:
Hij stond dus op en at en dronk. Dat voedsel gaf hem kracht genoeg om veertig dagen en nachten door te reizen naar de berg Horeb, de berg van God.


text:
Hij antwoordde: "Ik heb met grote ijver gewerkt voor de HERE, de God van de hemelse legers; maar de Israëlieten hebben hun verbond met U verbroken, Uw altaren vernield en Uw profeten gedood. Alleen ik ben nog over en nu proberen zij mij ook te doden."


text:
"Ga naar buiten en kom vccr Mij staan op de berg", droeg de HERE hem op. En toen Elia daar stond, zou de HERE voorbijgaan, maar een vreselijke windstoot schoot over de berghelling; deze was zo hard dat enkele bergen uiteen scheurden en stukken rots losraakten. De HERE Zelf was echter niet in die windstoot aanwezig. Op de windstoot volgde een aardbeving, maar ook daarin was de HERE niet aanwezig.


text:
De aardbeving werd gevolgd door een vuur, maar ook daarin was de HERE niet te bekennen. En na dat vuur volgde een zacht suizen van de wind.


text:
Toen Elia dat hoorde, verborg hij zijn gezicht in zijn mantel, ging naar buiten en bleef bij de ingang van de grot staan. En een stem zei: "Waarom bent u hier, Elia?"


text:
Opnieuw zei hij: "Ik heb met grote ijver gewerkt voor de HERE, de God van de hemelse legers, maar de mensen hebben hun verbond verbroken en Uw altaren vernield; alle profeten, behalve mij, hebben zij gedood en nu proberen ze mij ook te doden."


text:
Toen zei de HERE tegen hem: "Ga over de woestijnweg terug naar Damascus. Wanneer u daar aankomt, moet u Hazaël tot koning over Syrië zalven.


text:
Zalf daarna Jehu, de zoon van Nimsi, tot koning over Israël en Elisa, de zoon van Safat uit Abel-Mehcla, als uw opvolger.


text:
Ieder die aan Hazaël weet te ontsnappen, zal door Jehu worden gedood en zij die aan Jehu weten te ontsnappen, zullen door Elisa worden gedood!


text:
Ook heb Ik ervoor gezorgd dat in Israël 7000 mannen zijn overgebleven, die hun knieën niet voor Baäl hebben gebogen en ook zijn beeld niet hebben gekust."


text:
Zo ging Elia op weg en vond Elisa, terwijl die aan het ploegen was met elf span runderen voor zich. Elia liep naar hem toe, gooide zijn mantel over Elisa's schouders en liep weer weg.


text:
Elisa liet de runderen staan, rende achter Elia aan en zei: "Laat mij eerst nog even afscheid nemen van mijn ouders, dan ga ik met u mee." Elia antwoordde: "Ga terug. Want dat laat ik aan u over."


text:
Elisa ging terug naar zijn span runderen, doodde ze en gebruikte het hout van de ploeg om een vuur te maken, waarop hij de dieren braadde. Hij deelde het vlees uit aan de andere landarbeiders en zij aten het op. Daarna ging hij met Elia mee als zijn helper.


text:
Koning Benhadad van Syrië mobiliseerde zijn leger en begon, samen met 32 bondgenoten en hun vele strijdwagens en paarden, Samaria, de hoofdstad van Israël, te belegeren.


text:
Hij stuurde de volgende boodschap de stad in voor koning Achab van Israël: "Uw zilver en goud zijn van mij, evenals uw vrouwen en uw beste kinderen!"


text:
Benhadads boodschappers kwamen al snel weer terug met een andere boodschap: "U moet mij niet alleen uw goud, zilver, vrouwen en kinderen geven. Morgen om deze tijd zal ik mijn mannen sturen om het paleis en de huizen van uw onderdanen te doorzoeken en zij zullen alles meenemen wat zij willen!"


text:
Achab riep zijn adviseurs bij zich. "Kijk toch eens wat deze man doet", klaagde hij. "Hij zoekt gewoon moeilijkheden, want ik heb hem mijn zilver, goud, vrouwen en kinderen al beloofd, zoals hij eiste."


text:
En daarom zei hij tegen de boodschappers van Benhadad: "Zeg tegen uw koning: 'Ik zal u alles geven wat u de eerste keer vroeg, maar uw mannen mogen het paleis en de woningen van mijn onderdanen niet doorzoeken." De boodschappers keerden met deze mededeling terug naar Benhadad.


text:
Toen stuurde de Syrische koning de volgende boodschap naar Achab: "Mogen de goden mij meer aandoen dan ik u zal aandoen, als ik Samaria niet in een handvol stof zal veranderen."


text:
Dat antwoord bereikte Benhadad en de andere onderkoningen, terwijl zij in hun tenten zaten te drinken. "Klaarmaken voor de aanval", brulde Benhadad zijn officieren toe.


text:
Toen kwam een profeet bij koning Achab en gaf hem de volgende boodschap van de HERE: "Ziet u al deze vijandelijke troepen? Ik zal ze vandaag allemaal aan u overleveren. Dan zult u eindelijk tot de ontdekking komen dat Ik de HERE ben."


text:
Achab vroeg: "Hoe zal Hij dat doen?" En de profeet antwoordde: "De HERE zegt: 'Door de troepen uit de provincies." "Wie moet als eerste aanvallen?" wilde Achab weten. "U", antwoordde de profeet.


text:
Daarop liet Achab zijn mannen tellen. De troepen uit de provincies waren 232 man in totaal en de rest van zijn leger omvatte 7000 man.


text:
Rond de middag, toen Benhadad en zijn 32 bondgenoten nog druk bezig waren zich te bedrinken, verlieten de eerste troepen van Achab de stad.


text:
"Neem ze gevangen", beval Benhadad, "ongeacht of zij met vreedzame of oorlogzuchtige bedoelingen zijn gekomen."


text:
Iedere man doodde een Syrische soldaat en plotseling raakte het hele Syrische leger in paniek en sloeg op de vlucht. De Israëlieten zetten de achtervolging in, maar koning Benhadad en enkele anderen wisten te paard te ontkomen.


text:
Het grootste gedeelte van de strijdwagens en de paarden werd echter door Achab buitgemaakt, waardoor het overgrote deel van het Syrische leger sneuvelde bij de slachting die volgde.


text:
De profeet kwam opnieuw bij koning Achab en zei: "Bereid u voor op een volgende aanval van de koning van Syrië rond de jaarwisseling."


text:
Na de nederlaag hadden Benhadads officieren namelijk tegen hem gezegd: "De Israëlitische goden zijn goden van de heuvels; daarom hebben zij gewonnen. Maar op de vlakte kunnen wij hen gemakkelijk aan.


text:
Breng eenzelfde leger op de been als dat wat u hebt verloren; geef ons hetzelfde aantal paarden, strijdwagens en mannen, dan zullen wij op de vlakte opnieuw de strijd met hen aanbinden; dan zullen wij hen zonder twijfel verslaan." En koning Benhadad volgde hun raad op.


text:
Rond de jaarwisseling mobiliseerde hij het Syrische leger en trok weer ten strijde tegen Israël, dit keer bij Afek.


text:
Israël bracht ook een goed bewapend leger op de been en trok ten strijde. Het Israëlitische leger leek echter op twee onbeschermde kudden geiten, vergeleken bij de enorme Syrische troepenmacht die de vlakte vulde!


text:
De koning van Israël kreeg opnieuw bezoek van een profeet, die hem de volgende boodschap van de HERE doorgaf: "Omdat de Syriërs hebben gezegd: 'De HERE is een God van de heuvels en niet van de vlakten', zal Ik u helpen bij het verslaan van dit enorme leger. Dan zult u weten dat Ik inderdaad de HERE ben."


text:
De twee legers lagen zeven dagen tegenover elkaar en op de zevende dag begon de slag. Die eerste dag doodden de Israëlieten 100.000 man van het Syrische voetvolk.


text:
De rest vluchtte binnen de stadsmuren van Afek, maar de muur stortte op hen neer en doodde nog eens 27.000 man. Ook Benhadad zocht een goed heenkomen in de stad en verborg zich in een kamer van één van de huizen.


text:
"Koning", zeiden zijn officieren tegen hem, "wij hebben gehoord dat de koningen van Israël erg genadig zijn. Laten wij rouwkleding aantrekken en touwen om ons hoofd doen en naar koning Achab gaan om te vragen of hij u in leven wil laten."


text:
Zo gingen zij naar de koning van Israël en smeekten: "Uw dienaar Benhadad vraagt nederig of u hem in leven wilt laten." "O, leeft hij nog?" vroeg de koning van Israël. "Hij is mijn broeder."


text:
De mannen beschouwden dit als een goed teken en zeiden haastig: "Precies, uw broeder Benhadad is nog in leven." "Ga hem halen", beval de koning van Israël hen. Toen Benhadad aankwam, nodigde Achab hem uit bij zich in de wagen te komen zitten!


text:
Benhadad zei tegen hem: "Ik zal de steden die mijn vader van uw vader afnam, teruggeven en u mag vrij handeldrijven in de straten van Damascus, net zoals mijn vader dat in Samaria deed." Koning Achab antwoordde: "Met deze overeenkomst ga ik akkoord." Nadat de overeenkomst op papier was gezet, liet Achab de Syrische koning naar huis gaan.


text:
Ondertussen droeg de HERE één van de profeten op tegen een andere man te zeggen: "Sla mij met uw zwaard." Maar de man weigerde.


text:
Toen zei de profeet tegen hem: "Omdat u de stem van de HERE niet hebt gehoorzaamd, zal een leeuw u doden zodra u hier bij mij weggaat." En toen de man was weggegaan, sprong even later inderdaad een leeuw tevoorschijn, die hem doodde.


text:
De profeet wendde zich tot een andere man en zei: "Verwond mij met uw zwaard." Die man deed het wel en verwondde de profeet.


text:
De profeet wachtte langs de weg op de koning. Hij had een verband over zijn ogen gelegd, zodat hij moeilijk te herkennen was.


text:
Toen de koning langs kwam, riep de profeet hem toe: "Koning, ik was in de strijd toen een man mij een gevangene bracht en zei: 'Let op deze man; als je hem laat ontsnappen, zul je sterven


text:
of mij dertig kilo zilver betalen.' Maar terwijl ik met iets anders bezig was, verdween de gevangene." "Wel, dat is dan uw eigen schuld", vond de koning. "U zult hem moeten betalen."


text:
Toen rukte de profeet het verband van zijn ogen en de koning herkende hem meteen als één van de profeten.


text:
De profeet zei tegen hem: "Omdat u de man spaarde van wie ik zei dat hij moest sterven, zult u in zijn plaats sterven en uw volk zal verdwijnen in plaats van het zijne."


text:
Naboth, een man uit Jizreël, bezat een wijngaard aan de buitenkant van de stad, vlakbij Achabs buitenpaleis.


text:
Op een dag vroeg de koning hem of hij de wijngaard niet wilde verkopen. "Ik zou er graag een moestuin van willen maken", legde de koning uit, "omdat hij zo dicht naast het paleis ligt." Hij bood aan met contant geld te betalen of, als Naboth dat liever had, hem een beter stuk grond in ruil te geven.


text:
Maar Naboth antwoordde: "Dat kunt u wel vergeten. Ik heb dit stuk grond van mijn vader geërfd en ik verkoop het niet. Het is al tijdenlang in het bezit van mijn familie."


text:
Achab ging kwaad en teleurgesteld terug naar zijn paleis. Hij weigerde iets te eten en ging op bed liggen met zijn gezicht naar de muur.


text:
"Wat is er toch aan de hand?" vroeg zijn vrouw Izébel hem. "Waarom eet je niet? Hoe kom je zo nukkig en boos?"


text:
"Ik heb Naboth gevraagd of hij mij zijn wijngaard wil verkopen of wil ruilen voor een ander stuk grond, maar hij weigert", vertelde Achab.


text:
"Ben jij nu de koning van Israël of hoe zit dat?" wilde Izébel van hem weten. "Sta op, eet wat en maak je geen zorgen meer. Ik zal zorgen dat je Naboths wijngaard krijgt."


text:
Zij schreef enkele brieven namens Achab, sloot ze met zijn zegel en stuurde ze naar de stadsbestuurders van Jizreël, waar Naboth woonde.


text:
en zorg dat twee nietsnutten tegen hem getuigen en hem beschuldigen van het vervloeken van God en de koning. Breng hem daarna buiten de stad en stenig hem, zodat hij sterft."


text:
Twee gewetenloze mannen beschuldigden hem ervan God en de koning te hebben vervloekt. Daarop werd hij buiten de stad gebracht en met stenen doodgegooid.


text:
Toen Izébel het nieuws had vernomen, zei zij tegen Achab: "Herinner jij je die wijngaard nog, die Naboth niet wilde verkopen? Wel, je kunt hem op dit moment krijgen. Naboth is dood."


text:
"Ga naar Samaria en zoek koning Achab op. Hij is te vinden bij de wijngaard van Naboth, want die wil hij in bezit nemen.


text:
Geef hem de volgende boodschap van Mij door: 'Is het vermoorden van Naboth nog niet erg genoeg? Moet u hem ook nog beroven? Omdat u dit hebt gedaan, zullen de honden uw bloed oplikken, net zoals zij Naboths bloed hebben opgelikt."


text:
"Dus mijn vijand heeft mij gevonden", riep Achab Elia toe. "Ja", antwoordde Elia, "ik ben hier gekomen om Gods vloek over u uit te spreken, omdat u alleen nog maar doet wat kwaad is in de ogen van de HERE.


text:
De HERE gaat een ramp over u brengen en zal u uitroeien; geen van uw mannelijke nakomelingen zal het overleven.


text:
Hij gaat uw familie vernietigen, net zoals dat gebeurde met de families van koning Jerobeam en koning Baësa. U hebt Zijn toorn opgewekt en heel Israël aangevoerd bij het zondigen.


text:
De HERE heeft ook gezegd dat de honden van Jizreël uw vrouw Izébel zullen verscheuren bij de stadsmuur.


text:
De leden van uw familie die in de stad sterven, zullen door honden worden opgegeten en de gieren zullen zich storten op hen die op het land sterven."


text:
Niemand anders had zich zo volledig aan de zonde overgegeven als Achab, want zijn vrouw Izébel moedigde hem voortdurend aan tot allerlei goddeloze dingen.


text:
Hij was vooral schuldig omdat hij, net als de Amorieten, afgoden diende. En dat volk had de HERE nu juist het land uitgejaagd om ruimte te maken voor Zijn volk Israël.


text:
Toen Achab deze profetieën hoorde, scheurde hij zijn kleren, trok vodden aan, vastte, sliep in dezelfde vodden en liep rond als een toonbeeld van vernedering.


text:
"Ziet u hoe Achab zich voor Mij heeft vernederd? Omdat hij dat heeft gedaan, zal Ik wat Ik heb beloofd, pas na zijn dood doen; tijdens het leven van zijn zoon zal ik deze ramp over zijn familie brengen."


text:
zei Achab tegen zijn hovelingen: "Beseft u wel dat de Syriërs nog steeds onze stad Ramoth in Gilead bezet houden? En wij zitten hier stil zonder er iets aan te doen!"


text:
Hij wendde zich tot Josafat en vroeg hem: "Wilt u met uw leger met mij mee optrekken om Ramoth in Gilead te heroveren?" En koning Josafat van Juda antwoordde direct: "Maar natuurlijk. U en ik zijn broeders; mijn hele leger en al mijn paarden staan tot uw beschikking.


text:
Maar", voegde hij eraan toe, "we zouden het eerst aan de HERE moeten vragen, dan weten we wat Hij wil dat wij doen."


text:
Koning Achab riep toen 400 van zijn profeten bij zich en vroeg hun: "Zal ik Ramoth in Gilead aanvallen of niet?" En zij antwoordden eenstemmig: "Ja, ga uw gang maar. God zal u helpen de stad te veroveren."


text:
Maar Josafat vroeg: "Is er geen profeet van de HERE hier? Ik zou het hem eigenlijk ook nog wel willen vragen."


text:
"Ja, er is er wel één, antwoordde koning Achab, "maar ik haat hem, want hij komt nooit eens met goede profetieën. Hij heeft altijd wel iets onheilspellends te vertellen. Hij heet Micha en is een zoon van Jimla." "Toe nou", vond Josafat, "zo moet u niet praten."


text:
Ondertussen gingen de heidense profeten gewoon door met profeteren voor de twee koningen, die in hun koninklijke gewaden op twee tronen zaten. Deze stonden op een dorsvloer vlakbij de stadspoort.


text:
Eén van de profeten, Zedekia, de zoon van Kenaäna, had ijzeren horens gemaakt en verklaarde: "De HERE belooft dat u de Syriërs met deze horens zult opdrijven tot zij vernietigd zijn."


text:
Alle anderen stemden daarmee in. "Val Ramoth in Gilead maar aan", zeiden zij, "want de HERE zal u de overwinning bezorgen!"


text:
De boodschapper die Micha ophaalde, vertelde hem wat de andere profeten hadden gezegd en drong erop aan dat hij hetzelfde zou zeggen.


text:
Toen hij was aangekomen, vroeg de koning hem: "Micha, moeten wij Ramoth in Gilead aanvallen of niet?" "Ga gerust uw gang", zei Micha hem. "U zult een grote overwinning behalen, want de HERE zal ervoor zorgen dat u de stad verovert!"


text:
"Hoe vaak moet ik u nog vertellen dat u alleen moet vertellen wat de HERE u opdraagt?" zei de koning streng.


text:
Micha zei: "Ik zag alle Israëlieten verspreid op de bergen dwalen, als schapen zonder herder. En de HERE zei: 'Hun koning is dood; stuur hen naar huis."


text:
Zich naar Josafat kerend, zei Achab klagend: "Heb ik u niet gezegd dat het zo zou gaan? Hij brengt me nooit eens goed nieuws. Het is altijd slecht."


text:
Micha sprak opnieuw en zei: "Luister naar wat de HERE verder nog te zeggen heeft. Ik zag de HERE op een troon zitten en de hemelse legers stonden om Hem heen.


text:
Toen zei de HERE: 'Wie zal Achab verleiden naar Ramoth in Gilead te trekken en daar te sterven? Er werden verschillende voorstellen gedaan tot plotseling een geest naar voren kwam en zei: 'Ik zal het doen.'


text:
'Hoe?' vroeg de HERE. Hij antwoordde: 'Ik zal een liegende geest in de monden van al zijn profeten zijn.' En de HERE zei: 'Zo zal het gebeuren; u zult erin slagen. Ga uw gang maar.'


text:
Begrijpt u het niet? De HERE heeft een leugenachtige geest in de monden van al deze profeten gelegd, maar het belangrijkste is dat de HERE heeft besloten een ramp over u te brengen."


text:
Zedekia, de zoon van Kenaäna, liep naar Micha toe en gaf hem een klap in het gezicht. "Sinds wanneer liet de Geest van de HERE mij in de steek en sprak Hij tegen u?" wilde hij weten.


text:
En Micha antwoordde: "Daar komt u nog wel achter als u zich op een dag in een kamer zult hebben verstopt."


text:
Toen gaf koning Achab bevel Micha gevangen te nemen. "Breng hem naar Amon, de bestuurder van de stad, en naar mijn zoon Joas en zeg tegen hen: 'De koning zegt dat deze man moet worden opgesloten. Geef hem alleen water en brood (net genoeg om hem in leven te houden) tot ik in vrede terugkeer!"


text:
"Als u in vrede terugkeert", merkte Micha op, "zal blijken dat de HERE niet door mij heeft gesproken." Hij draaide zich om naar al de mensen die daar stonden te luisteren en zei: "Onthoud goed wat ik heb gezegd."


text:
Achab zei tegen Josafat: "U kunt uw koninklijke gewaad dragen, maar ik niet." En Achab ging vermomd de strijd in. Hij droeg het uniform van een gewone soldaat.


text:
De koning van Syrië had namelijk zijn 32 strijdwagenleiders bevolen alleen te strijden tegen de koning van Israël en tegen niemand anders.


text:
Toen zij koning Josafat zagen in zijn koninklijke gewaden, dachten zij: "Die moeten we hebben." Zij brachten hun wagens in aanvalspositie en gingen op hem af. Maar toen koning Josafat hen toeschreeuwde wie hij was, lieten zij hem met rust.


text:
Eén van de Syrische strijders schoot zonder een bepaald doel te hebben een pijl af en raakte koning Achab precies tussen twee delen van zijn wapenrusting. "Breng mij van het slagveld, ik ben zwaar gewond", steunde de koning tegen zijn wagenmenner.


text:
De strijd werd in de loop van de dag steeds heviger en koning Achab hield zich rechtop staande in zijn strijdwagen, terwijl het bloed uit zijn wond op de bodem van zijn wagen bleef druppelen. Tegen de avond bezweek hij tenslotte.


text:
Toen de zon daalde, ging onder zijn troepen de roep rond: "De strijd is voorbij, ga terug naar huis. De koning is dood." Zijn lichaam werd meegenomen naar Samaria.


text:
Toen zijn strijdwagen bij de vijver in Samaria werd afgewassen, op dezelfde plek waar ook de prostituées zich wasten, kwamen de honden erop af en likten het bloed van de koning op, precies zoals de HERE had gezegd.


text:
De rest van Achabs geschiedenis (ook het verhaal over het ivoren paleis en al de steden die hij bouwde) staat beschreven in de Kronieken van de koningen van Israël.


text:
Josafat, de zoon van Asa, werd koning over Juda in het vierde regeringsjaar van koning Achab van Israël.


text:
Josafat was 35 jaar toen hij de troon besteeg en regeerde 25 jaar vanuit Jeruzalem. Zijn moeder was Azuba, een dochter van Silhi.


text:
Evenals zijn vader Asa gehoorzaamde hij de HERE in alles, behalve in één ding: hij verwoestte de tempels in de heuvels niet en daarom bleven zijn onderdanen daar offers en reukwerk verbranden.


text:
De overige daden van Josafat, zijn moed en zijn oorlogen, zijn beschreven in de Kronieken van de koningen van Juda.


text:
Josafat was ook degene die de laatste mannelijke prostituees uit het land verdreef, die waren overgebleven uit de tijd van zijn vader Asa.


text:
Koning Josafat bouwde in Tarsis grote vrachtschepen om daarmee in Ofir goud te halen. Zij kwamen echter nooit aan, want zij leden schipbreuk bij Ezeon-Geber.


text:
Daarna had Ahazia, de zoon en opvolger van koning Achab, Josafat voorgesteld bij een volgende keer zijn mannen mee te laten gaan, maar Josafat had dat aanbod van de hand gewezen.


text:
Na zijn dood werd koning Josafat begraven bij zijn voorouders in Jeruzalem, de stad van zijn voorvader David. Zijn zoon Joram volgde hem op.


text:
In het zeventiende regeringsjaar van koning Josafat van Juda, werd Achabs zoon Ahazia koning over Israël in Samaria. Hij bleef dat twee jaar.


text:
Hij was echter een slechte koning, want hij trad in de voetsporen van zijn ouders en Jerobeam, die Israël hadden aangevoerd in het aanbidden van Baäl. Op die manier beledigde Ahazia de HERE, de God van Israël en wekte hij Zijn toorn op.


text:
Israëls nieuwe koning, Ahazia, viel door een rooster in het bovenvertrek van zijn paleis in Samaria en raakte daarbij ernstig gewond. Hij stuurde boodschappers naar de tempel van de god Baäl-Zebub in Ekron om te vragen of hij weer beter zou worden.


text:
Maar de Engel van de HERE zei tegen de profeet Elia: "Ga de boodschappers tegemoet en vraag hun: 'Is er dan geen God in Israël dat u naar Baäl-Zebub, de god van Ekron, gaat om te vragen of de koning weer beter zal worden?


text:
Omdat koning Ahazia dit heeft gedaan, zegt de HERE dat hij niet meer van zijn ziekbed zal opstaan; hij zal sterven." Daarop vertrok Elia weer.


text:
Nadat Elia de boodschappers dit had verteld, gingen zij meteen terug naar de koning. "Waarom zijn jullie al weer zo snel terug?" vroeg Ahazia hun.


text:
"Een man kwam ons tegemoet", vertelden zij, "en zei ons terug te gaan en tegen u te zeggen: 'De HERE wil weten waarom u vragen stelt aan Baäl-Zebub, de god van Ekron. Heeft Israël soms geen eigen God? Omdat u dit hebt gedaan, zult u uw ziekbed niet meer verlaten; u zult sterven."


text:
"Hij had een harige mantel aan", beschreven zij hem, "met een leren riem om." "Dat was de profeet Elia", zei de koning.


text:
Daarop stuurde hij een legerofficier met vijftig mannen erop uit om Elia gevangen te nemen. Zij vonden hem zittend op de top van een heuvel. De officier zei tegen hem: "Man van God, de koning heeft bevolen dat u met ons moet meekomen."


text:
Maar Elia antwoordde: "Als ik werkelijk een man van God ben, laat dan vuur uit de hemel komen om u en uw vijftig mannen te doden." Onmiddellijk schoot er vuur uit de hemel naar beneden dat hen allemaal doodde.


text:
De koning zond echter opnieuw een officier met vijftig mannen met de boodschap: "Man van God, de koning zegt dat u onmiddellijk bij hem moet komen."


text:
Elia antwoordde weer: "Als ik werkelijk een man van God ben, laat dan vuur uit de hemel komen om u en uw vijftig mannen te doden." Opnieuw sloeg het vuur van God toe en verbrandde de mannen.


text:
En nog een keer stuurde de koning vijftig mannen, maar nu viel de betreffende officier op zijn knieën voor Elia en smeekte: "Man van God, spaar alstublieft de kostbare levens van mij en mijn vijftig mannen.


text:
Want het vuur dat uit de hemel kwam, heeft de beide vorige officieren met hun mannen verteerd. Laat ons niet sterven zoals die anderen."


text:
De Engel van de HERE zei tegen Elia: "Wees niet bang. Ga met hem mee." En zo ging Elia mee naar de koning.


text:
"Waarom hebt u boodschappers naar Baäl-Zebub, de god van Ekron gestuurd om vragen te stellen over uw ziekte?" vroeg Elia op strenge toon. "Heeft Israël soms geen God aan Wie u dat kunt vragen? Omdat u dit hebt gedaan, zult u dit bed niet meer verlaten; u zult sterven."


text:
Ahazia stierf zoals de HERE door Elia had voorspeld en zijn broer Joram werd de nieuwe koning. Ahazia had namelijk geen zoon om hem op te volgen. Dit alles gebeurde in het tweede regeringsjaar van koning Joram van Juda, de zoon van Josafat.


text:
De rest van de geschiedenis van Ahazia's regeringsperiode is beschreven in de Kronieken van de koningen van Israël.


text:
Het tijdstip naderde waarop de HERE Elia met behulp van een wervelwind in de hemel zou opnemen. Bij hun vertrek uit Gilgal zei Elia tegen Elisa: "Blijf hier, want ik moet van de HERE naar Bethel gaan." Maar Elisa antwoordde: "Ik zweer bij God dat ik u niet zal verlaten!" Dus gingen zij samen op weg naar Bethel.


text:
Daar kwamen de jonge profeten uit Bethel hen tegemoet en vroegen Elisa: "Weet u dat de HERE Elia vandaag van u zal wegnemen?" "Stil maar", zei Elisa, "ik weet het."


text:
Toen zei Elia tegen Elisa: "Blijf maar hier in Bethel, want de HERE stuurt mij nu naar Jericho." Maar opnieuw zei Elisa: "Ik zweer bij God dat ik u niet zal verlaten." En zo gingen zij samen naar Jericho.


text:
Ook in Jericho zeiden de jonge profeten tegen Elisa: "Weet u dat de HERE Elia vandaag van u zal wegnemen?" En Elisa antwoordde: "Stil maar; ik weet het."


text:
Elia zei tegen Elisa: "Blijf nu maar hier, want de HERE wil dat ik naar de Jordaan ga." Maar net als de vorige keren zei Elisa: "Ik zweer bij God dat ik u niet zal verlaten." Zij gingen samen op weg en stonden na enige tijd bij de Jordaan. Van een afstand keken vijftig jonge profeten naar wat ging gebeuren.


text:
Toen vouwde Elia zijn mantel op en sloeg daarmee op het water. De rivier spleet in tweeën en zij liepen over het droge naar de overkant.


text:
Aan de overkant gekomen, zei Elia tegen Elisa: "Welke wens van je zal ik vervullen, voordat ik word weggenomen?" Elisa antwoordde: "Laat mij twee keer zo wijs zijn als u."


text:
"Je hebt iets heel moeilijks gevraagd", zei Elia. "Als je mij ziet wanneer ik word weggenomen, zal je wens worden vervuld. Zo niet, dan gebeurt het niet."


text:
Terwijl zij al pratend verder liepen, verscheen opeens een vurige strijdwagen, getrokken door paarden van vuur, die tussen hen door reed en hen van elkaar scheidde. Tegelijkertijd werd Elia door een wervelwind in de strijdwagen naar de hemel gedragen.


text:
Elisa zag het gebeuren en schreeuwde: "Mijn vader! Mijn vader! De Wagens en Ruiters van Israël!" Toen Elia uit het zicht was verdwenen, scheurde Elisa zijn kleren in tweeën.


text:
Daarna raapte hij Elia's mantel op, ging terug naar de oever van de Jordaan en sloeg met de mantel op het water. "Waar is de HERE, de God van Elia?" riep hij luid. Toen week het water uiteen en Elisa liep naar de overkant.


text:
Toen de jonge profeten uit Jericho zagen wat er was gebeurd, riepen zij: "De geest van Elia rust op Elisa!" Zij gingen hem tegemoet en bogen voor hem neer.


text:
"Heer", zeiden zij, "u hoeft maar één woord te zeggen en vijftig flinke mannen onder ons zullen dit hele gebied uitkammen om uw meester te vinden. Misschien heeft de Geest van de HERE hem op een berg of in één van de dalen neergezet." "Nee", antwoordde Elisa, "doe geen moeite."


text:
Maar zij bleven net zolang aandringen tot hij niet meer kon weigeren en zei: "Goed, ga dan maar zoeken." De vijftig mannen zochten drie dagen lang, maar konden hem niet vinden.


text:
Elisa was nog steeds in Jericho toen zij terugkwamen. "Heb ik jullie niet gezegd dat het geen zin had?" was het enige dat hij zei.


text:
De burgers van de stad zeiden tegen Elisa: "Wij hebben een probleem: De stad ligt gunstig, zoals u wel zult hebben gezien; het water is echter slecht en veel vrouwen krijgen miskramen."


text:
Hij liep naar de bron van de stad, gooide het zout erin en zei: "Zo spreekt de HERE: Ik maak dit water gezond. Het zal niet langer dood of onvruchtbaarheid veroorzaken."


text:
Vanuit Jericho ging hij naar Bethel. Terwijl hij over de weg liep, scholden enkele kleine jongens uit de stad hem uit en riepen: "Kaalkop, Kaalkop!"


text:
Hij draaide zich om en vervloekte hen in de naam van de HERE. Onmiddellijk kwamen twee beren uit de bossen tevoorschijn en doodden 42 kinderen.


text:
Achabs zoon Joram kwam in Israël aan de regering in het achttiende regeringsjaar van koning Josafat van Juda. Joram regeerde twaalf jaar vanuit de hoofdstad Samaria.


text:
Hij was een slecht man in de ogen van de HERE, maar toch niet zo goddeloos als zijn vader en moeder, want hij verwijderde het beeld dat zijn vader had opgericht ter ere van Baäl.


text:
Desondanks maakte ook hij zich voortdurend schuldig aan de grote zonden van Jerobeam, de zoon van Nebat, die het volk van Israël had aangezet tot de verering van afgoden.


text:
Koning Mesa van Moab en zijn onderdanen waren schapenfokkers. Jaarlijks betaalden zij Israël een belasting van 100.000 lammeren en de wol van 100.000 rammen.


text:
Daarom mobiliseerde koning Joram het Israëlitische leger en stuurde de volgende boodschap naar koning Josafat van Juda: "De koning van Moab is tegen mij in opstand gekomen. Wilt u met mij tegen hem ten strijde trekken?" "Maar natuurlijk", antwoordde Josafat. "Mijn mensen en paarden staan u ter beschikking." "Via welke weg kunnen we het beste optrekken?" vroeg Joram. "Wij zullen ze aanvallen vanuit de woestijn van Edom", liet Josafat weten.


text:
Zo maakten hun twee legers, nog extra versterkt met de troepen van de koning van Edom, een omtrekkende beweging door de woestijn die hun zeven dagen kostte. Het nadeel daarvan was echter dat er geen water was voor de manschappen en de lastdieren.


text:
"Wat moeten we doen?" vroeg de koning van Israël tenslotte vertwijfeld. "De HERE heeft ons drieën hier gebracht om de koning van Moab de kans te geven ons te verslaan."


text:
Maar koning Josafat van Juda vroeg: "Is er geen profeet van de HERE bij ons? Als dat zo is, kunnen wij er achter komen wat wij moeten doen." "Elisa is hier", antwoordde één van de dienaren van de koning van Israël. "Hij was de helper van Elia."


text:
"Prachtig", zei Josafat opgelucht, "dat is de man die het woord van de HERE spreekt." Zo gingen de koningen van Israël, Juda en Edom naar Elisa om raad te vragen.


text:
"Met u wil ik niets te maken hebben", viel Elisa uit tegen koning Joram van Israël. "Ga maar naar de profeten van uw ouders!" Maar koning Joram zei: "Nee! De HERE heeft ons hierheen geroepen om door de koning van Moab te worden verslagen."


text:
"Ik zweer bij de HERE van de hemelse legers, Die ik dien, dat ik niets met u te maken zou willen hebben als koning Josafat van Juda er niet bij zou zijn", antwoordde Elisa.


text:
"Laat iemand komen die voor mij op de citer kan spelen." En terwijl op de citer werd gespeeld, kreeg Elisa de volgende boodschap van de HERE:


text:
"De HERE zegt dat in deze droge vallei greppels moeten worden gegraven om het water vast te houden dat Hij zal geven.


text:
U zult geen wind of regen voelen, maar deze vallei zal met water worden gevuld, zodat u voldoende hebt voor uzelf en uw dieren.


text:
U zult hun mooiste steden innemen (ook die versterkt zijn), alle goede bomen vellen, alle waterbronnen dichtgooien en hun goede land zult u met stenen onbruikbaar maken."


text:
En inderdaad, de volgende dag, rond de tijd van het morgenoffer, kwam uit de richting van Edom het water de vallei binnenstromen. Al spoedig stond het water overal.


text:
Intussen had men in Moab gehoord dat er drie legers naderden en alle mannen, van jong tot oud, werden onder de wapens geroepen. De Moabitische troepen betrokken stellingen langs de grens.


text:
"Bloed", schreeuwden zij. "De drie legers zijn elkaar te lijf gegaan en hebben elkaar afgeslacht. Vooruit, laten we ons tegoed doen aan de buit!"


text:
Maar toen zij bij het Israëlitische kamp aankwamen, stormde het Israëlitische leger op hen af en begon een slachting aan te richten onder de Moabieten. Die sloegen meteen op de vlucht. De mannen van Israël trokken verder het land Moab in en doodden onderweg alle inwoners die zij tegenkwamen.


text:
Zij verwoestten de steden, gooiden stenen op elke goede akker, dempten de bronnen en hakten de fruitbomen om. Tenslotte stonden alleen de muren van fort Kir-Hareseth nog overeind. Toen de slingeraars het omsingelden en beschoten,


text:
zag de koning van Moab dat hij de strijd had verloren en trachtte hij aan het hoofd van 700 zwaardvechters nog een laatste vertwijfelde doorbraak te forceren om de koning van Edom aan te vallen. Maar ook dat plan slaagde niet.


text:
Toen nam hij uit wanhoop zijn oudste zoon, die hem had moeten opvolgen, doodde hem en offerde hem als brandoffer op de muur. Het Israëlitische leger zag dat met afgrijzen gebeuren. Vol afkeer lieten zij hem verder met rust en gingen terug naar hun land.


text:
Op een dag kwam de vrouw van één van de jonge profeten bij Elisa om te vertellen dat haar man was overleden. "Hij was een man, die met God leefde", zei zij. "En nu eist een schuldeiser zijn geld op. Als ik niet betaal, zal hij mijn twee zonen als slaven meenemen."


text:
"Wat kan ik daaraan doen?" vroeg Elisa. "Hoeveel voedsel hebt u in huis?" "Helemaal niets, afgezien van een kruikje olijfolie", antwoordde zij.


text:
"Ga dan met uw zonen het huis in en doe de deur achter u dicht. Giet daarna de olijfolie uit het kruikje in de andere kruiken en zet die opzij als ze vol zijn."


text:
Zij deed wat Elisa had gezegd. Haar zonen brachten haar kruiken en zij vulde de één na de ander met olie.


text:
Al gauw zat alles tot de rand toe vol. "Breng mij nog een kruik", zei zij tegen haar zonen. "Maar er zijn er geen meer", zeiden de jongens. Toen hield de olie op te stromen.


text:
Toen zij Elisa vertelde wat er was gebeurd, zei hij tegen haar: "Ga de olie nu verkopen en betaal uw schuld. Er zal dan nog genoeg overblijven om met uw zonen van te leven."


text:
Elisa vertrok op een goede dag naar Sunem. Een vooraanstaande vrouw uit de stad nodigde hem uit bij haar te komen eten en voortaan onderbrak hij, elke keer dat hij voorbijkwam, zijn reis om bij haar te eten.


text:
Zij zei tegen haar man: "Ik weet zeker dat de man die hier zo af en toe eens aankomt, een heilige man van God is.


text:
Laten wij op zolder een klein kamertje voor hem maken. Wij kunnen er een bed, een tafel, een stoel en een kandelaar zetten, dan heeft hij een plaats om te overnachten als hij weer komt."


text:
Op een keer rustte hij uit op de kamer en zei tegen zijn dienaar Gehazi: "Zeg tegen de vrouw dat ik haar wil spreken." Toen zij kwam,


text:
zei hij tegen Gehazi: "Vertel haar dat wij haar vriendelijkheid erg op prijs stellen. Vraag haar of wij misschien iets voor haar kunnen doen. Wil zij dat ik een goed woordje voor haar doe bij de koning of de bevelhebber van het leger?" "Nee", antwoordde zij, "ik leef hier onder de mensen en ben volkomen tevreden."


text:
"Wat kunnen wij voor deze vrouw doen?" vroeg hij naderhand aan Gehazi. Die opperde: "Zij heeft geen zoon en haar man is al behoorlijk oud."


text:
"Roep haar nog eens bij mij", droeg Elisa hem op. Zij kwam en bleef in de deuropening staan, terwijl hij tegen haar zei: "Volgend jaar om deze tijd zult u een zoon hebben." "Och, man van God", riep zij, "maak mij toch niets wijs!"


text:
Maar het was waar: De vrouw werd al spoedig zwanger en bracht het volgende jaar een jongetje ter wereld, precies zoals Elisa had voorzegd.


text:
Op een dag (de jongen was al wat ouder) zocht hij zijn vader op, die op het land aan het maaien was.


text:
De jongen klaagde over hoofdpijn en kreunde van de pijn. Zijn vader zei tegen één van de knechten: "Breng hem naar huis, naar zijn moeder."


text:
Daarna stuurde zij haar man de boodschap: "Stuur één van de knechten met een ezel hierheen. Ik moet zo snel mogelijk naar de profeet. Ik ben zo weer terug!"


text:
"Waarom vandaag?" vroeg hij, "het is toch geen sabbat of feestdag?" Maar zij zei: "Stil maar. Het is wel goed."


text:
Zij zadelde de ezel en zei tegen de knecht: "Snel! Drijf hem zoveel mogelijk op. Als het langzamer moet, zeg ik het je wel."


text:
Toen zij de berg Karmel naderde, zag Elisa haar in de verte en zei tegen Gehazi: "Kijk, daar komt de vrouw uit Sunem aan.


text:
Loop eens snel naar haar toe en vraag wat er aan de hand is. Overtuig je ervan dat alles goed is met haar man en kind." "Ja hoor", zei zij tegen Gehazi, "alles is goed."


text:
Maar toen zij bij Elisa kwam, viel zij op de grond voor hem neer en greep zijn voeten. Gehazi probeerde haar weg te trekken, maar de profeet zei: "Laat haar maar begaan; ze is erg verdrietig en de HERE heeft mij niet gezegd wat het is."


text:
Toen zei zij: "U hebt gezegd dat ik een zoon zou krijgen. En ik heb u gesmeekt mij niets wijs te maken."


text:
Zich naar Gehazi kerend, zei hij: "Snel, pak mijn staf. Praat met niemand onderweg. Haast je en leg de staf op het gezicht van de jongen."


text:
Maar de moeder van de jongen zei: "Ik zweer bij God dat ik niet zonder u naar huis terugga!" Dus ging Elisa samen met haar op weg.


text:
Gehazi ging vooruit en legde de staf op het gezicht van het kind, maar er gebeurde niets. Er was geen teken van leven te bespeuren. Hij ging terug Elisa tegemoet en zei hem: "Het kind is nog steeds dood."


text:
Daarna ging hij op de jongen liggen, met zijn mond op de mond van het kind, zijn ogen op de ogen van het kind en zijn handen op diens handen. Het lichaam van het kind werd langzaam warm.


text:
De profeet ging naar beneden, liep een paar keer door het huis heen en weer en ging weer naar boven. Opnieuw ging hij bovenop het kind liggen. Deze keer nieste de jongen zevenmaal en deed zijn ogen open.


text:
De profeet riep Gehazi. "Roep de vrouw hier", zei hij. En toen zij binnenkwam, zei hij: "Hier is uw zoon."


text:
Elisa ging terug naar Gilgal, maar ondertussen heerste er hongersnood in het land. Op een dag, toen hij de jonge profeten les gaf, zei hij tegen Gehazi: "Maak wat moes klaar voor deze mannen in de grootste pot die er is."


text:
Eén van de jonge mannen ging het land op om wat groenten te halen en kwam terug met een aantal wilde, bittere pompoenen. Hij sneed ze in stukken en gooide ze in de pan zonder te weten dat ze giftig waren.


text:
Nadat de mannen echter een paar happen van de moes hadden genomen, riepen zij: "Heer, er zit vergif in deze moes!" En ze konden het niet eten.


text:
"Breng mij eens wat meel", zei Elisa. Hij gooide het in de pan en zei: "Nu is het in orde. Eet het maar rustig op." En het eten bleek niet langer gevaarlijk.


text:
Op zekere dag bracht een man uit Baäl-Salisa Elisa een zak met vers koren en twintig kleine gerstebroden, gebakken van het eerste graan van de nieuwe oogst. Elisa gaf het Gehazi als voedsel voor de jonge profeten.


text:
"Wat?" riep Gehazi, "moet ik honderd man te eten geven van dit kleine beetje voedsel?" Maar Elisa zei: "Toe nu maar, want de HERE zegt dat er genoeg is voor iedereen en dat zelfs nog wat zal overblijven."


text:
De koning van Syrië koesterde grote bewondering voor Naäman, de opperbevelhebber van zijn leger, want de HERE had door hem Syrië talloze overwinningen gegeven. Deze grote held was echter melaats geworden.


text:
Syrische benden hadden invallen gedaan in Israël en onder hun gevangenen bevond zich een jong meisje, dat nu als dienstmeisje aan Naämans vrouw was gegeven.


text:
Op een dag zei het jonge meisje tegen haar meesteres: "Ik zou wel willen dat mijn meester de profeet in Samaria kon opzoeken. Die zou hem wel kunnen genezen van zijn melaatsheid."


text:
"Ga die profeet dan maar opzoeken", zei de koning. "Ik zal u een brief meegeven voor de koning van Israël." Zo ging Naäman op weg met geschenken bij zich, te weten 300 kilo zilver, 66 kilo goud en tien bovenmantels.


text:
De brief voor de koning van Israël bevatte de volgende boodschap: "De man die deze brief brengt, is mijn dienaar Naäman; wilt u hem van zijn melaatsheid afhelpen?"


text:
Nadat de koning van Israël de brief had gelezen, scheurde hij zijn kleren en zei: "Deze man zendt mij een melaatse die moet worden genezen! Ben ik soms God, dat ik kan doden of genezen? Hij probeert alleen een excuus te vinden om ons opnieuw aan te vallen!"


text:
De profeet Elisa hoorde echter dat de koning zijn kleren had gescheurd en hij stuurde hem toen de boodschap: "Waarom windt u zich zo op? Stuur Naäman naar mij toe, dan zal hij er achter komen dat er een echte profeet in Israël is."


text:
Elisa stuurde een boodschapper naar buiten om hem te vertellen dat hij zich zevenmaal in de Jordaan moest gaan baden en dan volledig van de melaatsheid zou zijn genezen.


text:
Maar dat zinde Naäman helemaal niet en hij vertrok woedend. "Dat is me wat moois! Die man zou toch op z'n minst naar buiten kunnen komen om mij te woord te staan. Ik verwachtte dat hij met zijn hand over de melaatse plekken zou strijken, de HERE, zijn God, zou aanroepen en mij zou genezen.


text:
De Abana en de Parpar-rivier in Damascus zijn zeker zo goed als alle rivieren van Israël bij elkaar! Dan kan ik me net zo goed thuis gaan baden en daar van mijn melaatsheid genezen!" Hij vertrok met een woedende uitdrukking op zijn gezicht.


text:
Maar zijn officieren waren het niet met hem eens en zeiden: "Heer, als de profeet u iets moeilijks had opgedragen, had u het toch zeker wel gedaan? Dan moet u nu zeker doen wat hij u heeft opgedragen. Als dat alleen maar inhoudt dat u zich moet baden om te worden genezen, is dat een kleine moeite."


text:
Daarom ging Naäman toch maar naar de Jordaan en dompelde zich zevenmaal onder, zoals de profeet had opgedragen. Zijn huid werd daarna zo gezond als die van een jong kind en hij was genezen.


text:
Hij en zijn hele gezelschap gingen terug om de profeet op te zoeken. Nederig ging Naäman voor hem staan en zei: "Nu weet ik dat op de hele wereld geen God bestaat, behalve in Israël; neem daarom alstublieft mijn geschenken aan."


text:
Maar Elisa antwoordde: "Ik zweer bij de HERE, mijn God, dat ik ze niet zal aannemen." Naäman drong er op aan dat hij dat wel moest doen, maar hij weigerde resoluut.


text:
"Goed", zei Naäman, "maar geef mij dan twee muilezelladingen aarde mee, want van nu af aan zal ik nooit meer brandoffers of slachtoffers brengen aan een andere God dan aan de HERE. (A)


text:
Ik hoop echter dat de HERE mij één ding wil vergeven; dat ik met mijn meester, de koning, de tempel van de god Rimmon inga om hem te ondersteunen en dat ik dan ook buig."


text:
Maar Elisa's dienaar Gehazi dacht bij zichzelf: "Mijn meester had deze man niet weg mogen laten gaan zonder zijn geschenken aan te nemen. Ik ga achter hem aan om nog iets van hem aan te nemen."


text:
Gehazi ging hem achterna en toen Naäman hem zag, sprong hij van zijn wagen en liep hem tegemoet. "Is alles in orde?" vroeg hij.


text:
"Ja hoor", zei Gehazi, "maar mijn meester heeft mij gestuurd om te vertellen dat er net twee jonge profeten uit de heuvels van Efraïm zijn aangekomen en hij graag dertig kilo zilver en twee bovenmantels wilde hebben om aan hen te geven."


text:
"Neem maar zestig kilo", drong Naäman aan. Hij gaf hem ook twee dure mantels, deed het geld in twee zakken en stuurde twee dienaren met Gehazi mee om alles te dragen.


text:
Maar toen zij aankwamen bij de heuvel waar Elisa woonde, nam Gehazi de zakken van de dienaren over en stuurde hen terug. Daarna verborg hij het geld in zijn huis.


text:
Bij zijn meester binnengekomen, vroeg Elisa hem: "Waar ben je geweest, Gehazi?" "Ik ben helemaal nergens heen geweest", gaf hij als antwoord.


text:
Maar Elisa vroeg: "Besef je niet dat ik er in gedachten bij was, toen Naäman uit zijn wagen stapte om jou te begroeten? Is dit de tijd om zilver, kleding, tuinen met olijfbomen, wijngaarden, schapen, ossen en dienaren aan te nemen?


text:
Omdat jij dit hebt gedaan, zal Naämans ziekte voor altijd op jou, je kinderen en hun kinderen terechtkomen." En Gehazi verliet hem als een melaatse. Zijn huid was zo wit als sneeuw.


text:
Op een dag kwamen enkele jonge profeten bij Elisa en zeiden tegen hem: "Zoals u ziet, is ons woonhuis te klein. Zegt u nu eens als onze meester, kunnen wij niet bij de Jordaan een nieuw onderkomen neerzetten? Er is daar genoeg hout voorradig." "Goed", stemde hij toe, "begin er maar mee."


text:
Maar terwijl één van hen uithaalde voor een flinke slag, vloog het blad van de bijl van de steel en viel in de rivier. "Och heer", schreeuwde hij, "wat nu, ik had die bijl geleend!"


text:
"Waar is hij gevallen?" vroeg Elisa. De jongeman wees de plek aan, waarna Elisa een stok sneed en die in het water gooide. Zodra de stok erin lag, kwam het blad van de bijl bovendrijven.


text:
De koning van Syrië voerde oorlog tegen Israël. Hij beraadslaagde met zijn officieren en zei tegen hen: "Wij trekken onze troepen daar en daar samen."


text:
Zo gauw hij dit te horen kreeg, waarschuwde Elisa de koning van Israël met de woorden: "Ga niet naar die en die plaats, want de Syriërs hebben hun troepen daar verzameld."


text:
De koning stuurde daarom zijn mannen naar de plaats die Elisa had genoemd en legerde daar zijn troepen zodat de Syriërs niets konden beginnen. Dit gebeurde een aantal malen.


text:
De koning van Syrië stond voor een raadsel. Hij riep zijn officieren bijeen en bulderde: "Wie van jullie is de verrader? Wie heeft de koning van Israël over mijn plannen ingelicht?"


text:
"Wij hebben het niet gedaan, heer", antwoordde één van zijn officieren. "De profeet Elisa doet dit. Hij is zelfs in staat de koning van Israël te vertellen wat u in de beslotenheid van uw slaapkamer zegt."


text:
"Probeer te weten te komen waar hij zich bevindt, dan zullen wij troepen sturen om hem gevangen te nemen", riep de koning uit. Enige tijd later ontving hij het bericht dat Elisa in Dothan was.


text:
Op een nacht stuurde de Syrische koning een grote troepenmacht met vele strijdwagens en paarden om de stad Dothan te omsingelen.


text:
Toen de dienaar van de profeet de volgende morgen opstond en naar buiten liep, zag hij overal rond de stad soldaten, paarden en strijdwagens. "Meester, kijk daar eens! Wat moeten wij doen?" riep hij naar Elisa.


text:
Toen bad Elisa: "HERE, open de ogen van mijn dienaar en laat het hem zien." En de HERE opende de ogen van de jongeman, zodat hij kon zien hoe de berghellingen wemelden van de strijdwagens en paarden van vuur rondom Elisa.


text:
Terwijl het Syrische leger steeds dichterbij kwam, bad Elisa: "HERE, maak hen alstublieft blind." En de HERE deed dat.


text:
Elisa verliet de stad en zei tegen de Syrische soldaten: "U hebt de verkeerde weg gekozen. Dit is niet de stad die u zoekt. Volg mij maar, dan zal ik u naar de man brengen die u zoekt." Hij leidde hen naar Samaria.


text:
Daar aangekomen, bad Elisa: "HERE, open nu hun ogen en laat hen weer zien." De HERE deed dat en zij ontdekten dat zij in Samaria waren, de hoofdstad van Israël.


text:
Toen de koning van Israël hen zag, schreeuwde hij Elisa toe: "Moet ik hen neerslaan, heer? Zal ik hen doden?"


text:
"Natuurlijk niet", zei Elisa tegen hem, "u doodt toch ook geen mensen die gevangen zijn? Geef hun dus te eten en te drinken en laat hen dan weer vertrekken."


text:
Daarom maakte de koning een feestelijke maaltijd voor hen klaar en stuurde hen daarna terug naar hun koning. Na deze gebeurtenis deden de Syrische legerbenden geen invallen meer in het land Israël.


text:
Daardoor ontstond een erge hongersnood in de stad, zodat na een lange periode van belegering een ezelskop voor 880 gram zilver werd verkocht en een derde liter duivemest 55 gram zilver opbracht.


text:
Op een dag, toen de koning van Israël een wandeling over de stadsmuur maakte, riep een vrouw hem toe: "Koning, help!" "Als de HERE u niet helpt, wat kan ik dan voor u doen?" zei hij. "Ik kan u geen brood of wijn geven. Ik heb zelf ook niets. Maar wat is er eigenlijk aan de hand?" Zij antwoordde: "Deze vrouw stelde kortgeleden voor mijn zoon op te eten en de dag daarna haar eigen zoon. Daarom hebben wij mijn zoon gekookt en hem opgegeten, maar toen ik de volgende dag zei: 'Dood nu uw zoon, dan kunnen wij hem opeten', had ze hem verborgen." Toen de koning dit hoorde, scheurde hij zijn kleren. De mensen die toekeken, zagen door de scheur die hij erin maakte, dat hij daaronder een rouwgewaad op zijn blote lichaam droeg.


text:
Elisa woonde in zijn huis een bijeenkomst van de leiders van Israël bij, toen een boodschapper van de koning hem kwam vertellen dat hij bij de koning moest komen. Maar nog voordat de boodschapper verscheen, zei Elisa tegen de leiders: "Deze moordenaar heeft een man gestuurd om mij te doden. Als hij er aankomt, sluit dan de deur en laat hem buiten staan, want zijn meester zal zich al snel bij hem voegen."


text:
Nog terwijl Elisa dit zei, kwam de boodschapper er aan, gevolgd door de koning. "De HERE heeft deze ramp over ons gebracht", brieste de koning. "Waarom zou ik van Hem nog hulp verwachten?"


text:
Elisa zei rustig: "De HERE zegt dat morgen om deze tijd acht liter meel of zestien liter gerst op de markten van Samaria zal worden verkocht voor elf gram zilver."


text:
De officier, die de koning ondersteunde, zei tegen de profeet: "Dat zou niet eens kunnen, al maakte de HERE vensters in de hemel!" Maar Elisa zei: "U zult het zien gebeuren, maar u zult niet in staat zijn er iets van te eten."


text:
Nu zaten buiten de poort vier melaatsen bij elkaar. "Waarom zouden wij hier blijven zitten tot wij dood gaan?" zeiden zij tegen elkaar.


text:
"We verhongeren als we hier blijven zitten, maar dat doen we ook als we de stad ingaan; daarom kunnen we ons net zo goed gaan overgeven aan het Syrische leger. Als zij ons in leven laten, is dat meegenomen; als zij ons doden, maakt het niets uit. Wij zouden toch zijn omgekomen."


text:
De Here had er namelijk voor gezorgd dat het Syrische leger het gedaver van strijdwagens, het gedreun van paardehoeven en de geluiden van een naderend groot leger hoorde. "De koning van Israël heeft de Hethieten en Egyptenaren gehuurd om ons aan te vallen", riepen zij elkaar toe.


text:
Toen brak paniek uit en vluchtte het leger de nacht in; tenten, paarden, ezels en al het andere achterlatend.


text:
De melaatsen liepen ondertussen aan de buitenkant van het kamp en gingen enkele tenten binnen. Zij aten en dronken naar hartelust en haalden alle zilver, goud en kleding naar buiten, waarna ze hun buit verstopten.


text:
Tenslotte zeiden zij echter tegen elkaar: "Het is niet goed wat wij doen. Wij moeten dit geweldige nieuws ook aan de anderen vertellen. Al zouden we maar tot morgenochtend wachten, dan zou er een ramp over ons komen. Vooruit, laten we teruggaan en het de mensen in het paleis vertellen."


text:
Zij liepen terug naar de stad en vertelden de wachters: "Wij zijn naar het Syrische kamp gegaan en hebben het helemaal verlaten aangetroffen. De paarden en ezels stonden vastgebonden en de tenten stonden onaangeroerd. Er was geen mens te bekennen."


text:
De koning kwam 's nachts uit bed en zei tegen zijn officieren: "Ik weet wat er is gebeurd. De Syriërs weten dat wij verhongeren, daarom hebben zij hun kamp verlaten en zich in de heuvels verborgen. Op die manier hopen zij ons de stad uit te lokken. Als we naar buiten gaan, zullen zij ons aanvallen, ons als slaven gevangen nemen en de stad innemen."


text:
Eén van zijn officieren opperde: "Laten we verkenners sturen om poolshoogte te nemen. Laat hen vijf van de overgebleven paarden meenemen; als met hen iets gebeurt, is dat geen groter verlies dan dat zij hier blijven en samen met ons sterven."


text:
Er werden vier tuigpaarden uitgezocht en de koning stuurde enkele wagenmenners erop uit om te kijken waar de Syriërs waren gebleven.


text:
Zij volgden het spoor van stukken wapenrusting en kleding tot aan de Jordaan; de Syriërs hadden dat alles in hun grote haast weggeworpen. De verkenners keerden terug en vertelden dit aan de koning.


text:
Daarop stormde de bevolking van Samaria de stad uit om het kamp van de Syriërs te plunderen. Zo werd het werkelijkheid dat acht liter meel en zestien liter gerst die dag voor elf gram zilver werden verkocht, precies zoals de HERE had gezegd.


text:
De koning liet zijn speciale helper het verkeer bij de poort regelen, maar de man werd onder de voet gelopen en stierf toen de inwoners van de stad naar buiten stroomden. Dat was wat Elisa had voorzegd, toen de koning hem de dag daarvoor gevangen wilde nemen.


text:
Hij had de koning verteld dat meel en gerst de volgende dag voor zo weinig geld zouden worden verkocht.


text:
De officier van de koning had toen gezegd: "Dat kan niet. Zelfs al zou de HERE de vensters van de hemel openen, zou dat nog niet kunnen." Waarop de profeet had gezegd: "U zult het zien gebeuren, maar niet in staat zijn er iets van te eten."


text:
Tegen de vrouw van wie hij de zoon weer levend had gemaakt, had Elisa gezegd: "Verhuis met uw gezin naar een andere streek, want de HERE heeft een hongersnood over Israël aangekondigd, die zeven jaar gaat duren." Deze hongersnood kwam ook.


text:
Zo trok de vrouw op aanraden van Elisa met haar gezin naar het land van de Filistijnen en bleef daar zeven jaar wonen.


text:
Na afloop van de hongersnood keerde zij terug naar Israël en ging naar de koning om hun huis en land terug te vragen.


text:
Toen zij binnenkwam, was de koning net in gesprek met Elisa's dienaar Gehazi en zei: "Vertel mij eens iets over de grote daden die Elisa heeft verricht."


text:
Gehazi vertelde hem hoe Elisa eens een kleine jongen weer tot leven had gebracht. Precies op dat moment kwam de moeder van de jongen binnen. "Koning", riep Gehazi, "dit is de moeder van de jongen, over wie ik u vertelde, die door Elisa weer tot leven werd gewekt!"


text:
"Is dit waar?" vroeg de koning haar. En zij beaamde dat. Daarop gaf hij één van zijn ambtenaren opdracht ervoor te zorgen dat al haar vroegere eigendommen werden teruggegeven, inclusief de waarde van de oogsten, die waren binnengehaald tijdens haar afwezigheid.


text:
Korte tijd later ging Elisa naar Damascus, de hoofdstad van Syrië, waar koning Benhadad ziek lag. Iemand vertelde de koning dat de profeet was aangekomen.


text:
Bij het horen van dat nieuws zei de koning tegen Hazaël: "Breng een geschenk naar de man van God en verzoek hem de HERE te vragen of ik weer beter zal worden."


text:
Hazaël ging met veertig kameelladingen van de beste produkten uit Damascus als geschenk naar Elisa en zei tegen hem: "Koning Benhadad van Syrië heeft mij gestuurd om u te vragen of hij van deze ziekte zal genezen."


text:
Elisa antwoordde: "Ga terug en zeg tegen hem: U zult niet van deze ziekte genezen, want de HERE heeft mij laten zien dat u spoedig zult sterven."


text:
"Wat is er aan de hand, heer?" vroeg Hazaël hem. Elisa antwoordde: "Ik weet welke vreselijke dingen u zult gaan doen met het volk van Israël; u zult hun forten verbranden, de jonge mannen doden, hun kinderen tegen de rotsen doodslaan en de buiken van zwangere vrouwen opensnijden."


text:
"Maar ik ben toch een onbelangrijk man!" zei Hazaël. "Zoiets zou ik nooit kunnen doen!" Maar Elisa zei: "De HERE heeft mij laten zien dat u koning van Syrië zult worden."


text:
Toen Hazaël terugkwam, vroeg de koning hem: "En, wat heeft hij u verteld?" Hazaël antwoordde: "Hij zei dat u weer beter zult worden."


text:
Maar de volgende dag doopte Hazaël een deken in water en drukte die op het gezicht van de koning, net zolang tot hij stikte. Zo werd Hazaël koning van Syrië.


text:
Koning Joram, de zoon van koning Josafat van Juda, kwam aan de macht in het vijfde regeringsjaar van koning Joram van Israël, de zoon van Achab.


text:
Maar hij was net zo slecht als Achab en zondigde net zo tegen de HERE als de koningen van Israël; hij trouwde zelfs met één van Achabs dochters.


text:
Desondanks vernietigde God Juda niet, want Hij had David beloofd zijn nakomelingen te beschermen en te leiden.


text:
Koning Joram probeerde zonder succes de opstand de kop in te drukken; hij stak de Jordaan over en viel de stad Zaïr aan, maar hij werd al snel omsingeld door het leger van Edom. Onder bescherming van het duister brak hij door de linies van Edom, maar zijn leger deserteerde en sloeg op de vlucht.


text:
Zo wist Edom tot op de dag van vandaag zijn onafhankelijkheid te behouden. In die tijd kwam ook Libna in opstand.


text:
De rest van de geschiedenis van koning Joram is beschreven in de Kronieken van de koningen van Juda.


text:
Hij stierf en werd begraven op de koninklijke begraafplaats in de Stad van David, het oude gedeelte van Jeruzalem. Zijn zoon Ahazia werd de nieuwe koning. Dat gebeurde in het twaalfde regeringsjaar van koning Joram van Israël, de zoon van Achab.


text:
Ahazia was 22 jaar toen hij de troon besteeg, maar hij hield het slechts een jaar uit in Jeruzalem. Zijn moeder was Athalia, een kleindochter van koning Omri van Israël.


text:
Ahazia was een goddeloze koning, net als de nakomelingen van koning Achab; hij was namelijk door zijn huwelijk met Achabs familie verwant.


text:
Hij koos de kant van koning Joram van Israël, de zoon van Achab, in diens strijd tegen koning Hazaël van Syrië bij Ramoth in Gilead. Koning Joram werd in de veldslag gewond,


text:
en ging daarom naar Jizreël om weer op krachten te komen en zijn wonden te laten genezen. Tijdens zijn verblijf daar kwam koning Ahazia van Juda hem opzoeken.


text:
In de tussentijd had Elisa één van de jonge profeten bij zich geroepen. "Maak je klaar om naar Ramoth in Gilead te gaan", droeg hij hem op. "Neem deze oliekruik mee


text:
en zoek Jehu, de zoon van Josafat en kleinzoon van Nimsi, op. Roep hem bij zijn vrienden weg, ga naar een privévertrek


text:
en giet daar de olie over zijn hoofd. Zeg tegen hem: 'De HERE heeft u tot koning over Israël gezalfd.' Ga daarna snel weer weg!"


text:
vond hij Jehu in het gezelschap van enkele andere legerofficieren. "Ik heb een boodschap voor u, heer", zei hij. "Voor wie van ons?" vroeg Jehu. "Voor u", antwoordde hij.


text:
Jehu verliet de anderen en liep het huis binnen. Daar goot de jongeman de olie over zijn hoofd en zei: "De HERE, de God van Israël, zegt: 'Ik zalf u tot koning van Israël, het volk van de HERE.


text:
U moet de familie van Achab doden; op die manier zult u de moord op mijn profeten en al mijn dienaren aan Izébel wreken.


text:
De hele familie van Achab moet van de aardbodem verdwijnen; ieder mannelijk lid, niet één uitgezonderd.


text:
Ik zal de familie van Achab net zo uitroeien als de families van Jerobeam, de zoon van Nebat, en van Baësa, de zoon van Ahia.


text:
De honden zullen Achabs vrouw Izébel in Jizreël opeten en niemand zal haar begraven." Daarna gooide hij de deur open en rende weg.


text:
Jehu ging terug naar zijn vrienden en één van hen vroeg: "Wat wilde die rare kerel? Alles in orde?" "Je weet toch wat voor man dat was en wat voor onzin hij uitslaat", zei Jehu.


text:
"Nee, dat weten wij niet", zeiden zij. "Vertel ons wat hij heeft gezegd." Zo vertelde hij hun wat de man had gezegd en dat hij door de HERE tot koning van Israël was gezalfd.


text:
Zij gooiden snel hun mantels over de treden van de trap, bliezen op de trompet en riepen: "Jehu is koning!"


text:
Zo kwam Jehu, de zoon van Josafat en de kleinzoon van Nimsi, in opstand tegen koning Joram. Koning Joram was met zijn leger bij Ramoth in Gilead geweest, waar hij Israël beschermde tegen de troepen van koning Hazaël van Syrië.


text:
Hij was echter teruggekeerd naar Jizreël om zijn wonden te laten genezen. "Als jullie willen dat ik koning word", zei Jehu tegen de mannen die bij hem waren, "laat dan niemand ontsnappen naar Jizreël om daar te vertellen wat hier gebeurd is."


text:
Jehu sprong op een strijdwagen en reed zelf naar Jizreël, naar koning Joram die daar gewond lag. Koning Ahazia van Juda was daar ook. Hij bracht de zieke Joram een bezoek.


text:
De wachter op de toren van Jizreël zag Jehu en zijn gezelschap naderen en riep: "Er komt iemand aan!" "Stuur er een man te paard op af om te kijken of het een vriend of een vijand is", riep koning Joram terug.


text:
Zo ging een soldaat te paard Jehu tegemoet. "De koning wil weten of u een vriend of een vijand bent", zei hij. "Komt u in vrede?" Jehu antwoordde: "Wat weet u van vrede? Volg mij!" De wachter meldde de koning dat de boodschapper hen had ontmoet, maar niet was teruggekeerd.


text:
De koning stuurde er een tweede op af. Ook deze reed naar hen toe en verlangde in naam van de koning te horen of zij met goede bedoelingen kwamen of niet. Jehu antwoordde: "Wat weet u van goede bedoelingen? Volg mij!"


text:
"Hij komt ook al niet terug" riep de wachter. "Het moet Jehu, de kleinzoon van Nimsi, zijn die daar aankomt, want hij rijdt als een wilde!"


text:
"Snel, maak mijn wagen klaar!" commandeerde koning Joram. Samen met koning Ahazia van Juda reed hij Jehu tegemoet. De twee partijen ontmoetten elkaar op het veld van Naboth


text:
en koning Joram vroeg: "Komt u hier als een vriend, Jehu?" Waarop Jehu antwoordde met: "Hoe kan vrede bestaan zolang goddeloosheden als hoererij en tovenarij van uw moeder Izébel rondom ons zijn?"


text:
Na die woorden wendde koning Joram zijn wagen en ging er in volle vaart vandoor. Hij schreeuwde naar koning Ahazia: "Snel, Ahazia! We worden bedrogen!"


text:
Toen spande Jehu met al zijn kracht zijn boog en schoot Joram een pijl tussen de schouders. De pijl doorboorde zijn hart en hij zakte dood in elkaar.


text:
Jehu zei tegen zijn officier Bidkar: "Gooi hem in het veld van Naboth, want eens, toen u en ik achter zijn vader Achab aanreden, openbaarde de HERE de volgende profetie aan mij:


text:
'Ik zal hem de moord op Naboth en zijn zonen hier op Naboths grondgebied betaald zetten.' Gooi hem dus maar op Naboths veld, precies zoals de HERE heeft gezegd."


text:
Intussen was koning Ahazia van Juda gevlucht langs de weg naar Beth-Haggan. Jehu zette de achtervolging in en schreeuwde: "Schiet hem ook neer!" Op de plaats waar de weg naar Gur bij Jibleam omhoog gaat, schoten zij hem neer. Hij wist nog door te rijden naar Megiddo, maar daar stierf hij.


text:
Zijn dienaren brachten hem met een wagen naar Jeruzalem en begroeven hem op de koninklijke begraafplaats.


text:
Ahazia's bewind over Juda was begonnen in het twaalfde (A) regeringsjaar van koning Joram van Israël.


text:
Toen Izébel hoorde dat Jehu naar Jizreël was gekomen, maakte zij haar ogen op, verzorgde haar kapsel en ging bij een raam zitten.


text:
Jehu kwam de paleispoort binnenrijden en zij schreeuwde naar hem: "Hoe is het met Zimri, de moordenaar van je heer?"


text:
Hij keek omhoog, zag haar bij het raam en schreeuwde: "Is er hier iemand die aan mijn kant staat?" Twee of drie hovelingen keken hem aan.


text:
"Gooi haar naar beneden!" riep hij. De hovelingen gooiden haar uit het raam, zodat haar bloed tegen de muur en de paarden opspatte. Waarna Jehu nog eens met zijn paard en wagen over haar heenreed.


text:
Daarna ging hij het paleis in om iets te eten en te drinken. Hij zei: "Laat iemand deze vervloekte vrouw begraven, want zij is tenslotte een koningsdochter."


text:
Zij gingen terug en vertelden het hem, waarop hij zei: "Dat is precies wat de HERE heeft voorzegd. Hij heeft tegen de profeet Elia gezegd dat de honden haar vlees zouden opeten en dat haar lichaam zou worden verspreid als mest over het land, zodat niemand kon zeggen: 'Hier ligt Izébel."


text:
Jehu schreef daarop een brief aan de stadsbestuurders van Samaria, de leiders van Jizreël en degenen die waren belast met de opvoeding van Achabs zeventig zonen. Deze brief had de volgende inhoud:


text:
"Wanneer u deze brief hebt ontvangen, moet u de beste van Achabs zonen als uw koning kiezen en u klaarmaken voor hem te vechten. U hebt strijdwagens, paarden, een versterkte stad en wapens."


text:
Zij misten echter de moed dit te doen. "Twee koningen konden het niet opnemen tegen deze man! Hoe zouden wij het dan kunnen?" zeiden zij.


text:
Daarom stuurden het hoofd van de hofhouding, de hoogste stadsbestuurder, het stadsbestuur en de opvoeders van Achabs zonen hem de volgende boodschap: "Jehu, wij zijn uw dienaren en zullen alles doen wat u zegt. Wij hebben besloten niemand tot koning te kiezen. Doe wat u het beste lijkt."


text:
Jehu reageerde daarop met de mededeling: "Als u aan mijn kant staat en mij wilt gehoorzamen, breng dan morgen om deze tijd de hoofden van de zonen van uw meester bij mij in Jizreël." De zeventig zonen van koning Achab woonden bij de notabelen van de stad, door wie zij vanaf hun vroegste jeugd waren opgevoed.


text:
Toen deze mededeling van Jehu Samaria bereikte, werden alle zeventig zonen vermoord. Hun hoofden werden in manden gelegd en bij Jehu in Jizreël afgeleverd.


text:
Toen een boodschapper aan Jehu meldde dat de hoofden van de zonen van de koning waren aangekomen, beval hij dat ze in twee hopen bij de stadspoort moesten worden neergelegd en daar tot de volgende morgen moesten blijven liggen.


text:
's Morgens ging hij naar buiten en sprak de menigte toe, die rond de twee hopen was samengestroomd. "Het is niet uw schuld", zei hij tegen hen. "Ik heb een samenzwering tegen mijn meester gesmeed en hem gedood, maar ik heb zijn zonen niet gedood! Dat heeft de HERE gedaan, want alles wat Hij heeft gezegd, is uitgekomen. Door Zijn dienaar Elia heeft Hij verklaard dat dit zou gaan gebeuren met de nakomelingen van Achab."


text:
Jehu doodde daarna alle familieleden van Achab die zich in Jizreël bevonden, evenals diens invloedrijke ambtenaren, persoonlijke vrienden en priesters. Tenslotte was er niemand meer over die op welke manier dan ook met Achab in verbinding had gestaan.


text:
Tijdens zijn verblijf daar ontmoette hij de broers van koning Ahazia van Juda. "Wie bent u?" vroeg hij hun. En zij antwoordden: "Wij zijn broers van koning Ahazia. Wij zijn op weg naar Samaria om de zonen van koning Achab en de koningin-moeder Izébel een bezoek te brengen."


text:
"Grijp hen!" riep Jehu zijn mannen toe. Zij namen de mannen mee naar buiten en doodden hen alle 42 bij de waterput.


text:
Bij zijn vertrek uit de herberg ontmoette hij Jonadab, de zoon van Rechab, die naar hem op zoek was. Na elkaar te hebben begroet, zei Jehu tegen hem: "Bent u net zo trouw aan mij als ik aan u ben?" "Ja", antwoordde Jonadab. "Geef mij uw hand", zei Jehu en hij hielp hem in het koninklijke rijtuig.


text:
"Ga met mij mee", zei Jehu, "dan kunt u zien hoeveel ik heb gedaan voor de HERE!" Zo reed Jonadab met hem mee.


text:
Na zijn aankomst in Samaria liet hij alle overgebleven familieleden van Achab doden, precies zoals Elia namens de HERE had voorzegd.


text:
Jehu riep alle inwoners van de stad bijeen en zei tegen hen: "Achabs verering van Baäl stelde niets voor vergeleken bij de manier, waarop ik Baäl zal gaan vereren.


text:
Roep daarom alle priesters, profeten en vereerders van Baäl bijeen. Zorg ervoor dat zij allemaal komen, want wij, vereerders van Baäl, gaan een groot offerfeest houden ter ere van hem. Alle aanhangers van Baäl die niet komen, zullen ter dood worden gebracht!" Maar Jehu was van plan hen allemaal in één keer op te ruimen.


text:
Hij stuurde boodschappers door heel Israël om de vereerders van Baäl bijeen te roepen voor de feestelijke bijeenkomst. Allen kwamen en de tempel van Baäl was overvol.


text:
Hij gaf het hoofd van de kleedkamer opdracht dat iedere vereerder van Baäl een speciale mantel moest dragen.


text:
Jehu en Jonadab, de zoon van Rechab, gingen de tempel in en zeiden tegen de aanwezigen: "Zorg ervoor dat hier alleen vereerders van Baäl zijn; laat niemand binnen die de HERE aanbidt."


text:
De priesters van Baäl begonnen geschenken en brandoffers te offeren en intussen omsingelde Jehu het gebouw met tachtig van zijn mannen en droeg hun op: "Als iemand ontsnapt, betalen jullie daarvoor met jullie eigen leven."


text:
Zodra de priester klaar was met het brengen van zijn brandoffer, ging Jehu naar buiten en beval zijn officieren en manschappen: "Ga naar binnen en dood iedereen! Laat er niet één ontsnappen!" Zo slachtten zij iedereen in de tempel af en sleepten de lijken naar buiten. Daarna gingen de mannen het heiligdom in de tempel binnen,


text:
sleepten de heilige pilaar die voor de eredienst van Baäl werd gebruikt, naar buiten en verbrandden hem.


text:
Hij vernietigde de gouden kalveren in Bethel en Dan echter niet. De verering van deze beelden was de grote zonde van Jerobeam, de zoon van Nebat, waarin heel Israël werd meegesleept.


text:
Naderhand zei de HERE tegen Jehu: "U hebt mijn aanwijzingen voor het uitroeien van het nageslacht van Achab goed uitgevoerd. Daarom zal ik ervoor zorgen dat uw zoon, uw kleinzoon en uw achterkleinzoon koningen van Israël zullen zijn."


text:
Maar Jehu volgde de HERE, de God van Israël, niet met zijn hele hart, want hij ging door met het aanbidden van de gouden kalveren van Jerobeam, die Israël in deze grote zonde had aangemoedigd.


text:
In die tijd begon de HERE het grondgebied van Israël te verkleinen. Koning Hazaël veroverde diverse stukken grond van het gebied ten oosten van de Jordaan en de gebieden Gilead, Gad en Ruben. Tevens annexeerde hij delen van Manasse, vanaf de rivier de Aroër in het dal van Arnon en Gilead en Basan.


text:
Toen Athalia, de moeder van koning Ahazia van Juda, hoorde dat haar zoon dood was, doodde zij al zijn kinderen,


text:
uitgezonderd zijn één jaar oude zoon Joas. Joas werd gered door zijn tante Joséba, een zuster van koning Ahazia. Zij was namelijk een dochter van koning Joram, Ahazia's vader. Zij haalde hem weg bij de andere kinderen van de koning, die zouden worden gedood en verborg hem en zijn verzorgster in een bergplaats in de tempel. (A) Zij bleven daar zes jaar verborgen, terwijl Athalia over het land regeerde.


text:
In het zevende regeringsjaar van koningin Athalia riep de priester Jojada de officieren van de paleiswacht en de koninklijke lijfwacht bij zich. Hij ontmoette hen in de tempel van de HERE, liet hen geheimhouding zweren en toonde hun de zoon van de koning.


text:
Daarna gaf hij de volgende instructies: "Eén derde van hen die op de sabbat dienst hebben, moet het paleis rondom bewaken.


text:
De anderen moeten de wacht houden bij de tempel; ga met de wapens in de hand rond de koning staan en dood ieder die door het kordon tracht te breken. Blijf onder alle omstandigheden bij hem."


text:
De officieren voerden de aanwijzingen van Jojada uit. Zij brachten zowel de mannen die op de sabbat geen dienst hadden als hen die wel dienst hadden bij Jojada.


text:
Deze bewapende hen uit de voorraad speren en schilden, die aan koning David hadden toebehoord en nog steeds in de tempel lagen.


text:
De wachters stonden met de wapens in de hand aan de voorzijde van het heiligdom en omringden het altaar, dat vlakbij Joas' schuilplaats stond.


text:
Jojada liet de jonge prins tevoorschijn komen, zette hem de kroon op het hoofd, gaf hem een exemplaar van het wetboek in handen en zalfde hem tot koning. Iedereen applaudiseerde en schreeuwde: "Lang leve de koning!"


text:
Het lawaai drong ook door tot Athalia en zij rende de tempel binnen. Daar zag zij de nieuwe koning naast de pilaar staan, zoals gebruikelijk was bij een kroning, omringd door haar lijfwacht en vele trompetblazers; het aanwezige volk danste van blijdschap en blies op de trompetten. "Verraad! Verraad!" schreeuwde zij en begon haar kleren te scheuren.


text:
"Zorg dat zij hier weg komt!" riep Jojada de officieren van de wacht toe. "Dood haar niet hier in de tempel. Maar sla ieder neer, die probeert haar te hulp te komen!"


text:
Jojada sloot een verbond tussen de HERE, de koning en het volk, waarin zij beloofden voortaan het volk van de HERE te willen zijn. Ook zorgde hij voor een overeenkomst tussen de koning en zijn onderdanen.


text:
Daarna begaf de hele menigte zich naar de tempel van Baäl om die met de grond gelijk te maken. Zij braken de altaren af, sloegen de beelden kapot en doodden Mattan, de priester van Baäl, voor zijn eigen altaren. En Jojada stelde opzichters over de tempel van de HERE aan.


text:
Daarna leidde hij samen met de officieren, de wachters en alle anderen de koning vanuit de tempel, via het wachtverblijf, naar het paleis. En zo nam Joas plaats op de koningstroon.


text:
Zeven jaar nadat Jehu koning over Israël was geworden, werd Joas koning over Juda. Hij regeerde veertig jaar vanuit Jeruzalem. Zijn moeder heette Zibja en was afkomstig uit Berséba.


text:
Toch ruimde ook hij de offerplaatsen op de heuvels niet op. De mensen bleven daar gewoon offers en reukwerk verbranden.


text:
Op een dag zei koning Joas tegen de priesters: "Het tempelgebouw moet nodig worden opgeknapt. Steeds als iemand iets voor de HERE komt brengen, zowel de vaste bijdrage als een bijzondere gift, moet het worden gebruikt voor de herstelwerkzaamheden."


text:
Joas riep Jojada en de andere priesters bij zich en vroeg: "Waarom hebt u niets aan de tempel gedaan? Gebruik vanaf dit moment de persoonlijke giften die u van vrienden en bekenden krijgt niet meer voor uw eigen behoeften; alles moet nu worden gebruikt om de tempel weer in goede staat te krijgen."


text:
De priesters gingen ermee akkoord dat zij geen giften meer zouden aannemen en gaven de zeggenschap over de restauratie uit handen.


text:
De priester Jojada boorde een gat in het deksel van een kist en plaatste die aan de rechterkant van het altaar bij de ingang van de tempel. De priesters die wacht hielden bij de deur, deden daar alle giften van de mensen in.


text:
Elke keer als de kist vol was, deden de boekhouder van de koning en de hogepriester het geld in zakken, wogen het


text:
en gaven het aan de bouwopzichters. Die betaalden van dat geld de timmerlui, de metselaars, de steenhouwers, de hout en steenhandelaren en alle materialen die nodig waren voor de restauratie van de tempel van de HERE.


text:
Het werd dus niet gebruikt voor het maken van zilveren kommen, messen, schalen en trompetten of dergelijke zaken, maar alleen voor de reparatiewerkzaamheden aan het gebouw.


text:
Van de bouwopzichters werd geen rekening en verantwoording gevraagd, want zij waren eerlijke en betrouwbare mannen.


text:
Het geld dat werd geschonken voor schuld en zondoffers, werd echter aan de priesters gegeven voor hun eigen gebruik. Dat geld kwam niet in de kist terecht.


text:
Ongeveer in die tijd verklaarde koning Hazaël van Syrië de oorlog aan Gath en nam de stad in. Daarna trok hij verder naar Jeruzalem om ook die stad aan te vallen.


text:
Koning Joas nam echter alle heilige voorwerpen die zijn voorouders (Josafat, Joram en Ahazia, de koningen van Juda) hadden gewijd, samen met wat hijzelf aan de HERE had gewijd en al het goud uit de schatkamers van de tempel en het paleis en stuurde dat naar Hazaël. Die zag toen van verdere belegering af.


text:
De rest van de geschiedenis van koning Joas staat beschreven in de Kronieken van de koningen van Juda.


text:
Zijn officieren smeedden echter een samenzwering tegen hem. Hij werd vermoord in zijn koninklijke residentie bij Millo, aan de weg naar Silla.


text:
De moordenaars waren Jozabad, de zoon van Simeath, en Jozabad, de zoon van Somer. Beiden waren dienaren van de koning. Hij werd begraven op de koninklijke begraafplaats in Jeruzalem. Zijn zoon Amazia volgde hem op als koning.


text:
Koning Joahaz, de zoon van Jehu, begon zijn zeventien jaar durend bewind over Israël in het drieëntwintigste regeringsjaar van koning Joas van Juda.


text:
Hij was echter een slechte koning en volgde het voorbeeld van Jerobeam, die heel Israël in de zonde had meegesleept.


text:
Daarom kwam de toorn van de HERE over Israël en Hij stond toe dat koning Hazaël van Syrië en diens zoon Benhadad voortdurend overwinningen op Israël behaalden.


text:
Maar Joahaz bad om hulp van de HERE en de HERE luisterde naar hem; Hij zag namelijk heel goed hoe erg Israël te lijden had onder de voortdurende aanvallen van de koning van Syrië.


text:
De HERE gaf Israël een bevrijder, die het volk zou redden van de tirannie van de Syriërs. Daarna konden de Israëlieten weer een rustig en veilig bestaan leiden, zoals dat ook in vroeger dagen was geweest.


text:
Maar voorlopig gingen zij door met zondigen, in navolging van de goddeloze Jerobeam. Zij bleven ook de godin Astarte in Samaria aanbidden.


text:
Tenslotte dunde de HERE Joahaz' leger uit tot hij nog maar vijftig ruiters, tien strijdwagens en 10.000 man voetvolk over had. De rest was door de koning van Syrië vernietigd alsof het stof onder zijn voeten was.


text:
De rest van de geschiedenis van koning Joahaz is beschreven in de Kronieken van de koningen van Israël.


text:
Na zijn dood werd Joahaz in Samaria begraven en zijn zoon Joas regeerde daarna zestien jaar vanuit Samaria. Hij besteeg de troon in het zevenendertigste regeringsjaar van koning Joas van Juda.


text:
Maar ook hij was een goddeloze koning, want evenals Jerobeam moedigde hij zijn onderdanen aan de afgoden te aanbidden en gaf hij zijn volk een slecht voorbeeld.


text:
De overige gegevens over de regering van Joas, inclusief zijn oorlogen tegen koning Amazia van Juda, staan beschreven in de Kronieken van de koningen van Israël.


text:
Joas stierf en werd in Samaria bij de andere koningen van Israël begraven. Jerobeam de Tweede werd de nieuwe koning.


text:
De profeet Elisa kreeg een dodelijke ziekte en koning Joas bracht hem een bezoek. De koning kon zijn tranen niet bedwingen en zei treurig: "Mijn vader, mijn vader! U bent de steun en toeverlaat van Israël."


text:
en Elisa zei: "Open dat oostelijke raam." Daarna zei hij de koning de boog te spannen en hij legde zijn eigen handen op de handen van de koning. "Schiet!" beval Elisa en de koning liet de pees van de boog los. Toen zei Elisa: "Dit is een pijl van verlossing door de HERE, een pijl van overwinning op Syrië; u zult de Syriërs bij Afek namelijk volledig verslaan.


text:
Pak nu die andere pijlen en sla ermee op de vloer." De koning pakte ze op en sloeg er driemaal mee op de vloer.


text:
De profeet werd boos op hem. "U had vijf of zesmaal op de vloer moeten slaan", riep hij, "want dan had u Syrië echt vernietigend verslagen; nu zult u slechts driemaal de overwinning behalen!"


text:
Korte tijd later stierf Elisa en werd begraven. In die tijd gebeurde het nogal eens dat Moabitische bandieten in de lente invallen in Israël deden. Op een keer zagen enkele mannen die net een vriend aan het begraven waren, een bende bandieten naderen en in hun haast om weg te komen, gooiden zij het lijk in de graftombe van Elisa. Zodra het lijk in aanraking kwam met de beenderen van Elisa, kwam de dode man weer tot leven en sprong overeind!


text:
Israël had tijdens het hele bewind van koning Joahaz te lijden gehad van voortdurende aanvallen van koning Hazaël van Syrië.


text:
De HERE toonde echter genade voor de Israëlieten, zodat zij niet volledig werden vernietigd. God had medelijden met hen en hield zich ook nog steeds aan Zijn verbond met Abraham, Isaäk en Jakob. En dat is tot nu toe nog steeds zo.


text:
Koning Joas van Israël, de zoon van Joahaz, had driemaal succes bij de herovering van de steden, die zijn vader aan Benhadad had verloren.


text:
Amazia was op dat moment 25 jaar en bleef 29 jaar aan de regering. Zijn moeder heette Joaddan en was een geboren Jeruzalemse.


text:
Hij was een goede koning in de ogen van de HERE, hoewel niet zo goed als zijn voorvader David; maar zijn vader Joas evenaarde hij wel.


text:
Ook hij haalde echter de offerplaatsen op de heuvels niet weg, dus bleven de mensen daar hun offers en reukwerk verbranden.


text:
Hun kinderen doodde hij niet, omdat de HERE in de wet van Mozes had verboden dat vaders voor hun kinderen moesten sterven of kinderen met hun leven moesten boeten voor de zonden van hun vaders. Ieder is verantwoordelijk voor zijn eigen zonden.


text:
Eens doodde Amazia 10.000 Edomieten in de zoutvallei; tevens veroverde hij daarbij Sela en gaf het de nieuwe naam Jokteël. Zo heet het vandaag de dag nog.


text:
Op een dag stuurde hij een boodschap naar koning Joas van Israël, de zoon van Joahaz en kleinzoon van Jehu, waarin hij hem uitdaagde zijn leger te mobiliseren en de strijd met hem aan te binden.


text:
Maar koning Joas liet weten: "De distel van de Libanon eiste van de machtige ceder: 'Geef uw dochter als vrouw aan mijn zoon.' Maar net op dat moment kwam een wild dier langs, dat op de distel stapte en hem de grond in trapte.


text:
U hebt Edom verslagen en bent daar erg trots op; ik raad u echter aan tevreden te zijn met uw glorie en thuis te blijven. Waarom vraagt u om moeilijkheden die zowel u als Juda te gronde kunnen richten?"


text:
Maar Amazia hield voet bij stuk en daarom mobiliseerde koning Joas van Israël zijn leger. Bij Beth-Semes, één van de steden van Juda, leverden de beide legers slag


text:
Koning Amazia werd gevangen genomen en Joas trok met het Israëlitische leger verder naar Jeruzalem. Daar braken de troepen van Israël de stadsmuur af vanaf de Efraïmpoort tot de Hoekpoort, over een afstand van 180 meter.


text:
Koning Joas maakte vele gijzelaars en nam al het goud en zilver uit de tempel en de schatkamer van het paleis mee, ook de gouden vaten. Daarna ging hij terug naar Samaria.


text:
De rest van de geschiedenis van Joas en zijn oorlog tegen koning Amazia van Juda staan beschreven in de Kronieken van de koningen van Israël.


text:
Na zijn dood werd Joas bij de andere koningen van Israël in Samaria begraven. Zijn zoon Jerobeam volgde hem op.


text:
Enkele samenzweerders in Jeruzalem trachtten hem te doden en daarom vluchtte hij naar Lachis; zijn vijanden stuurden echter mannen achter hem aan, die hem daar vermoordden.


text:
Zijn lichaam werd op paarden teruggebracht en begraven op de koninklijke begraafplaats in de Stad van David.


text:
Ondertussen was Jerobeam de Tweede in Samaria tot koning gekroond. Dat gebeurde in het vijftiende regeringsjaar van koning Amazia van Juda. Jerobeam bleef 41 jaar over Israël regeren.


text:
Maar hij was al net zo goddeloos als Jerobeam de Eerste, de zoon van Nebat, die Israël had aangevoerd bij het zondigen door afgodsbeelden te vereren.


text:
Jerobeam de Tweede heroverde het gebied van Israël tussen Hamath en de Dode Zee, precies zoals de HERE had voorzegd door de profeet Jona uit Gath-Hefer, de zoon van Amittai.


text:
En omdat Hij niet had gezegd dat Hij Israël ten onder zou laten gaan, gebruikte Hij koning Jerobeam de Tweede om het land te bevrijden.


text:
De rest van Jerobeams levensbeschrijving (alles wat hij deed, zijn grote macht, zijn oorlogen en hoe hij voor Israël Damascus en Hamath heroverde (die door Juda waren ingenomen) staat opgetekend in de Kronieken van de koningen van Israël.


text:
Na zijn overlijden werd Jerobeam de Tweede bij de andere koningen van Israël begraven en zijn zoon Zacharia volgde hem op.


text:
Toen Jerobeam 27 jaar in Israël aan de macht was, werd Azaria, de zoon van Amazia, koning over Juda.


text:
Jecholia, afkomstig uit Jeruzalem, was zijn moeder. Bij zijn troonsbestijging was hij zestien jaar. Hij regeerde 52 jaar in Jeruzalem.


text:
Azaria was een goede koning en net als zijn vader Amazia deed hij wat goed is in de ogen van de HERE.


text:
Maar evenals zijn voorgangers haalde hij de altaren op de heuvels, waar zijn onderdanen offers en reukwerk verbrandden, niet weg.


text:
Daarom trof de HERE hem met melaatsheid, een ziekte die hij tot aan zijn dood hield; hij leefde daarom in zijn eentje in een afgezonderd huis. Zijn zoon Jotham bestuurde het land in zijn plaats.


text:
Na zijn overlijden werd Azaria begraven bij zijn voorgangers in de Stad van David. Toen werd zijn zoon Jotham koning.


text:
De nieuwe koning van Israël was Zacharia, de zoon van koning Jerobeam. Zes maanden duurde zijn regering. Hij kwam aan de macht toen koning Azaria van Juda 38 jaar op de troon zat.


text:
In de ogen van de HERE was Zacharia een goddeloze koning, net als zijn voorouders. Evenals Jerobeam de Eerste, de zoon van Nebat, moedigde hij zijn onderdanen aan bij het dienen van afgoden.


text:
Sallum, de zoon van Jabes, smeedde echter een complot tegen Zacharia, vermoordde hem voor de ogen van het volk en riep zichzelf uit tot koning.


text:
De overige gegevens van Zacharia's bewind zijn te vinden in de Kronieken van de koningen van Israël.


text:
Hiermee was de uitspraak van de HERE tegenover Jehu werkelijkheid geworden: zijn zoon, kleinzoon en achterkleinzoon waren koning geworden.


text:
De nieuwe koning van Israël was Sallum, de zoon van Jabes. Sallum regeerde slechts één maand. In Juda regeerde toen koning Uzzia, die aan zijn negenendertigste regeringsjaar bezig was.


text:
Eén maand nadat Sallum koning was geworden, kwam Menahem, de zoon van Gadi, vanuit Tirza naar Samaria. Hij vermoordde de koning en riep zichzelf tot nieuwe koning uit.


text:
Verdere gegevens over koning Sallum en zijn samenzwering zijn te vinden in de Kronieken van de koningen van Israël.


text:
Menahem verwoestte de stad Tifsah en het omliggende gebied tot aan Tirza, want de inwoners van de stad weigerden hem als koning te erkennen. Hij doodde de hele bevolking en hakte de zwangere vrouwen in stukken.


text:
Menahem werd de nieuwe koning van Israël. Zijn bewind in Samaria duurde tien jaar en begon toen koning Azaria van Juda al 39 jaar aan de macht was.


text:
Menahem was echter een goddeloze koning. Hij vereerde afgoden, net als koning Jerobeam de Eerste, die de Israëlieten had aangevoerd bij het bedrijven van de ergste zonden.


text:
Toen deed koning Pul van Assyrië een inval in het land; koning Menahem kocht hem echter af met een geschenk van 30.000 kilo zilver, zodat zijn macht nog groter zou worden. Menahem haalde dat geld bij de rijken vandaan. Hij liet hen een extra belasting van 550 gram zilver per persoon betalen!


text:
De verdere geschiedenis van koning Menahem staat beschreven in de Kronieken van de koningen van Israël.


text:
Pekahia, de zoon van koning Menahem, werd de nieuwe koning van Israël. Zijn bewind in Samaria duurde twee jaar. Koning Azaria van Juda zat toen al vijftig jaar op de troon.


text:
Ook Pekahia was een goddeloze koning en zette de afgodenverering voort, die was begonnen onder Jerobeam de Eerste. Jerobeam had de Israëlieten indertijd op dat verkeerde spoor gebracht.


text:
Pekah, de zoon van Remalia, de opperbevelhebber van zijn leger, smeedde samen met vijftig mannen uit Gilead een complot en vermoordde hem in het paleis in Samaria. Bij die gelegenheid werden ook Argob en Arje gedood. Zo werd Pekah de nieuwe koning.


text:
Pekah, de zoon van Remalia, werd de nieuwe koning van Israël. Zijn regering duurde twintig jaar. Ook hij was een tijdgenoot van koning Azaria van Juda, die daar al 52 jaar koning was.


text:
Pekah was ook een goddeloze koning en volgde het voorbeeld van Jerobeam de Eerste, de zoon van Nebat, die heel Israël aanvoerde in de zonde van de afgodendienst.


text:
Tijdens Pekahs bewind viel de Assyrische koning Tiglath-Pileser (A) Israël aan. Hij nam de steden Ijhon, Abel-Beth-Maächa, Janoah, Kedes, Hazor, Gilead en Galilea, heel het gebied van Naftali in. De bevolking werd in ballingschap naar Assyrië weggevoerd.


text:
Toen smeedde Hosea, de zoon van Ela, een complot tegen Pekah en vermoordde hem. De nieuwe koning van Israël werd Hosea. Hij was een tijdgenoot van Jotham, de zoon van Uzzia, die sinds twintig jaar koning van Juda was.


text:
De verdere gebeurtenissen tijdens de regering van Pekah staan te lezen in de Kronieken van de koningen van Israël.


text:
De nieuwe koning van Juda was Jotham, de zoon van koning Uzzia. Bij zijn troonsbestijging was hij 25 jaar. Zestien jaar duurde zijn bewind in Jeruzalem. Zijn moeder was Jerusa, de dochter van Zadok. In Israël regeerde Pekah, de zoon van Remalia, die op dat moment twee jaar aan de macht was.


text:
Jotham was over het algemeen een goede koning. Evenals zijn vader Uzzia volgde hij de HERE. Maar de altaren op de heuvels werden niet verwoest, zodat zijn onderdanen daar hun offers en reukwerk bleven verbranden. Tijdens Jothams bewind werd de bovenste poort van de tempel van de HERE gebouwd.


text:
In die dagen zorgde de HERE ervoor dat koning Rezin van Syrië en koning Pekah van Israël samen Juda aanvielen.


text:
Na zijn dood werd Jotham begraven bij de andere koningen van Juda op de koninklijke begraafplaats in de Stad van David. Zijn zoon Achaz volgde hem op als koning.


text:
De nieuwe koning van Juda was Achaz, de zoon van koning Jotham, die zestien jaar in Jeruzalem regeerde. Bij zijn troonsbestijging was hij twintig jaar. In Israël regeerde toen koning Pekah, een zoon van Remalia, die zeventien jaar aan de macht was toen Achaz koning werd. Achaz was een goddeloze koning. Hij volgde de HERE niet zoals zijn voorvader David had gedaan


text:
en hij was net zo slecht als de koningen van Israël. Hij doodde zelfs zijn eigen zoon en offerde hem als brandoffer aan de afgoden, in navolging van de heidense gewoonten van de landen rondom Juda; volken die de HERE verwoestte toen de Israëlieten het land binnenkwamen.


text:
Hij offerde en verbrandde reukwerk op de heuvels en op de talloze altaren in de schaduw van de bomen.


text:
Koning Rezin van Syrië en koning Pekah van Israël verklaarden Achaz de oorlog en belegerden Jeruzalem. Zij slaagden er echter niet in de stad in te nemen.


text:
Koning Rezin van Syrië wist evenwel de stad Elath voor Syrië terug te veroveren; hij joeg de Joodse inwoners weg en stuurde Edomieten om zich daar te vestigen, die daar ook nu nog wonen.


text:
Koning Achaz stuurde een boodschapper naar koning Tiglath-Pileser van Assyrië en smeekte hem om hulp tegen de legers van Syrië en Israël.


text:
Achaz haalde het goud en zilver uit de tempel en uit de schatkamers van het paleis en stuurde dat als geschenk naar de Assyrische koning.


text:
In antwoord daarop vielen de Assyriërs Damascus, de hoofdstad van Syrië, aan. Zij namen de inwoners van de stad mee als gevangenen naar Kir. Ook doodden zij koning Rezin van Syrië.


text:
Koning Achaz ging naar Damascus om koning Tiglath-Pileser te ontmoeten en tijdens zijn verblijf in de stad zag hij een ongewoon altaar in een heidense tempel. Hij schatte de afmetingen van het altaar, maakte er een tekening en een model van en stuurde die naar de priester Uria, vergezeld van een precieze beschrijving.


text:
Uria bouwde het altaar op grond van deze gegevens na, zodat de koning het na zijn terugkeer uit Damascus kon inwijden met een offer.


text:
Toen hij terug was, ging de koning naar het altaar en bracht een brandoffer en een spijsoffer, goot een drankoffer over het altaar en sprenkelde het bloed van enkele vrede-offers er overheen.


text:
Daarna verwijderde hij het oude koperen altaar vccr uit de tempel (dat had tussen de ingang van de tempel en het nieuwe altaar gestaan) en plaatste het ten noorden van het nieuwe altaar.


text:
Hij droeg de priester Uria op het nieuwe altaar te gebruiken voor de brandoffers, het spijsoffer dat 's avonds werd gebracht, de brand en spijsoffers van de koning en de offers van de mensen, ook hun drankoffers. Het bloed van de brandoffers en de slachtoffers moest eveneens over het nieuwe altaar worden gesprenkeld. "Het oude koperen altaar", zei hij, "zal voortaan voor mijn persoonlijk gebruik zijn wanneer ik diep moet nadenken."


text:
Daarna ontmantelde de koning de verrijdbare onderstellen in de tempel, verwijderde de sluitplaten en de watervaten die erop stonden en haalde het grote koperen vat van de koperen ossen die het droegen af en zette het op het stenen plaveisel.


text:
Terwille van de koning van Assyrië liet hij bovendien de alleen voor feestelijkheden gebruikte galerij tussen het paleis en de tempel weghalen.


text:
De rest van de regeringsdaden van koning Achaz is opgenomen in de Kronieken van de koningen van Juda.


text:
Na zijn dood werd Achaz op de koninklijke begraafplaats begraven, in de Stad van David. Zijn zoon Hizkia volgde hem op.


text:
Hosea, de zoon van Ela, werd de nieuwe koning van Israël. Zijn bewind in Samaria duurde negen jaar en was een goddeloos bewind, maar niet zo erg als dat van sommigen van zijn voorgangers. In Juda regeerde toen koning Achaz, die twaalf jaar aan de macht was toen Hosea zijn troon besteeg.


text:
Koning Salmanéser van Assyrië viel koning Hosea aan, die zich aan hem onderwierp met het gevolg dat Israël jaarlijks grote sommen aan belasting moest opbrengen.


text:
Koning Hosea smeedde echter een complot tegen de koning van Assyrië, door koning So van Egypte te vragen hem te helpen bij het afschudden van de Assyrische overheersing. Deze samenzwering kwam echter aan het licht toen hij weigerde de jaarlijkse belasting aan Assyrië te betalen. De koning van Assyrië nam hem toen gevangen en sloot hem in de boeien.


text:
In het land Israël wemelde het drie jaar lang van de Assyrische troepen die bezig waren Samaria, de hoofdstad van Israël, te belegeren.


text:
Uiteindelijk, in het negende regeringsjaar van koning Hosea, viel Samaria en werden de Israëlieten verbannen naar Assyrië. Zij kwamen terecht in kolonies in de stad Halah aan de rivier de Habor in Gozan en in de steden van de Meden.


text:
Deze ramp kwam over het volk Israël als gevolg van de afgodendienst die de Israëlieten beoefenden. Zij zondigden op die manier immers tegen de HERE, hun God, Die hen had gered uit de slavernij van Farao in Egypte.


text:
De Israëlieten zondigden tegen de HERE, hun God, door Zijn Woord te verdraaien en door in het hele land altaren te bouwen voor afgoden.


text:
Bovendien verbrandden zij reukwerk voor de goden van dezelfde volken, die de HERE uit het land had verjaagd toen de Israëlieten er binnenkwamen. De Israëlieten hadden vele goddeloze dingen gedaan en daarom was de HERE beledigd en was Zijn toorn opgewekt.


text:
Steeds weer had de HERE profeten gestuurd om zowel Israël als Juda te waarschuwen dat zij zich moesten bekeren van hun zonden. Hij had hun gezegd dat zij de geboden die Hij hun voorouders had gegeven en door deze profeten in herinnering had gebracht, moesten gehoorzamen.


text:
Maar Israël wilde niet luisteren. De Israëlieten waren net zo koppig als hun voorouders die weigerden op de HERE, hun God, te vertrouwen.


text:
Zij wezen Zijn wetten en het verbond, dat Hij met hun voorouders had gemaakt, af en haalden hun schouders op over Zijn waarschuwingen. Zo vereerden zij heidense afgoden, hoewel de HERE hun toch nadrukkelijk had verboden dat te doen.


text:
Zij negeerden alle geboden van de HERE, hun God, en maakten twee kalveren van gegoten goud. Zij maakten heilige pilaren en vereerden Baäl en de zon, de maan en de sterren.


text:
Zij verbrandden zelfs hun eigen kinderen op de altaren van Moloch, vroegen waarzeggers om raad, gebruikten toverkunst en verkochten zichzelf aan de goddeloosheid. Daarom was de toorn van de HERE opgewekt.


text:
Eerst kwam het oordeel van de HERE over Israël. Hij liet de bevolking wegvoeren, zodat alleen de stam van Juda nog in het land achterbleef.


text:
Maar ook de inwoners van Juda weigerden de geboden van de HERE, hun God, te gehoorzamen en gedroegen zich net zo goddeloos als Israël.


text:
Daarom keerde de HERE al deze nakomelingen van Jakob de rug toe. Hij strafte hen door hen over te geven aan rovers, net zolang tot zij uit Zijn ogen waren verdwenen.


text:
Want Hij had Israël afgenomen van het nageslacht van David en Israël had Jerobeam de Eerste, de zoon van Nebat, als koning gekozen. Die zorgde ervoor dat Israël niet langer de HERE volgde. Hij verleidde hen tot grote zonden


text:
en de Israëlieten zijn nooit meer opgehouden met de goddeloze daden waartoe Jerobeam hen had aangezet.


text:
Tot de HERE hen uiteindelijk liet wegvoeren, precies zoals de profeten steeds hadden voorzegd. Zo werd het volk Israël weggevoerd naar het land Assyrië, waar het nu nog steeds verblijft.


text:
De koning van Assyrië stuurde kolonisten uit Babel, Kutha, Avva, Hamath en Sefarvaïm naar Israël en zij vestigden zich in de steden van Samaria in plaats van de Israëlieten. Zo namen de Assyriërs Samaria en de andere steden in Israël over.


text:
Maar omdat deze Assyrische landverhuizers na hun vestiging de HERE niet met ontzag dienden, stuurde Hij leeuwen op hen af om enkelen te doden.


text:
Onmiddellijk zonden zij de koning van Assyrië de boodschap: "Wij, kolonisten hier in Israël, kennen de wetten van de God van dit land niet. Hij heeft leeuwen op ons afgestuurd, omdat wij Hem niet aanbidden."


text:
De koning van Assyrië beval dat één van de verbannen priesters naar Israël moest teruggaan om hen de wetten van de God van het land te leren. Zo keerde één van hen terug naar Bethel en leerde de kolonisten uit Babel hoe zij de HERE met ontzag moesten dienen.


text:
Deze buitenlanders bleven echter ook hun eigen goden trouw. Zij gaven hun een plaats in de tempels op de heuvels, die bij hun steden lagen. Dit waren dezelfde tempels die de Israëlieten in Samaria hadden gebouwd.


text:
Zij die uit Babel kwamen, aanbaden beelden van hun god Sukkoth) Benoth; degenen uit Kutha aanbaden hun god Nergal en de mensen uit Hamath vereerden Asima.


text:
De mensen uit Avva aanbaden de goden Nibhaz en Tartak en zij die uit Sefarvaïm kwamen, verbrandden zelfs hun eigen kinderen op de altaren van hun goden Adrammelech en Anammelech.


text:
Zij vereerden eveneens de HERE en uit hun eigen midden benoemden zij priesters, die in de tempels op de heuveltoppen offers aan de HERE moesten brengen.


text:
Maar tegelijkertijd hielden zij vast aan de godsdienstige gewoonten van de volken waaruit zij voortkwamen.


text:
En zo gaat het nu nog steeds; zij volgen hun oude gewoontes in plaats van de HERE oprecht te vereren en de wetten en voorschriften te gehoorzamen, die Hij gaf aan de nakomelingen van Jakob (die later de naam Israël kreeg).


text:
Want de HERE had met de nakomelingen van Jakob een verbond gesloten en dat hield in dat zij nooit heidense afgoden mochten vereren of offers mochten aanbieden. Zij moesten uitsluitend de HERE vereren, Die hen met zulke enorme wonderen en kracht uit Egypte had bevrijd.


text:
De nakomelingen van Jakob moesten al Gods wetten naleven en mochten nooit of te nimmer andere goden aanbidden.


text:
God had namelijk gezegd: "U mag het verbond tussen ons beiden nooit vergeten; aanbid nooit andere goden.


text:
Deze kolonisten uit Babylon vereerden inderdaad de HERE, maar zij deden hetzelfde met hun eigen goden. En tot op de dag van vandaag gaan hun nakomelingen daarmee door.


text:
Koning Hosea, de zoon van Ela, regeerde drie jaar in Israël toen Achaz' zoon Hizkia koning over Juda werd.


text:
Hij was toen 25 jaar oud en regeerde 29 jaar in Jeruzalem. Abi, de dochter van Zacharia, was zijn moeder.


text:
Hizkia verwijderde de altaren op de heuvels, brak de heilige pilaren af, sloeg de schandelijke afgodsbeelden van Asjéra kapot en vernietigde de koperen slang die Mozes ooit had gemaakt, omdat de Israëlieten deze waren gaan vereren door er reukwerk voor te verbranden. Zij hadden dit stuk koper zelfs een naam gegeven: Nehustan.


text:
Hij volgde de HERE namelijk op elk gebied en zorgde ervoor dat hij alle geboden die de HERE aan Mozes had gegeven, zorgvuldig naleefde.


text:
Daarom hielp de HERE hem en gaf hem voorspoed bij alles wat hij deed. Toen kwam hij in opstand tegen de koning van Assyrië en weigerde hem nog langer belasting te betalen.


text:
Ook behaalde hij overwinningen op de Filistijnen en dreef hen terug tot aan de buitenwijken van Gaza. Alle veroverde steden, groot en klein, verwoestte hij.


text:
In zijn vierde regeringsjaar (het zevende regeringsjaar van koning Hosea van Israël) viel koning Salmanéser van Assyrië Israël aan en belegerde de stad Samaria.


text:
De Assyrische koning deporteerde de Israëlieten als ballingen naar Assyrië en plaatste hen in kolonies in de stad Halah aan de rivier de Habor in Gozan en in de steden van de Meden.


text:
Dat kwam doordat zij hadden geweigerd naar de HERE, hun God, te luisteren en te doen wat Hij van hen verlangde. In plaats daarvan hadden zij Zijn verbond verbroken en alle wetten overtreden die Mozes, de dienaar van de HERE, hun had gegeven.


text:
Later, in het veertiende regeringsjaar van koning Hizkia, belegerde koning Sanherib van Assyrië de versterkte steden van Juda en nam die één voor één in.


text:
Koning Hizkia smeekte om vrede en stuurde deze boodschap naar Lachis, waar de koning van Assyrië zich bevond: "Ik ben verkeerd geweest. Ik zal elke belasting betalen, die u vraagt. Maar gaat u dan alstublieft weg." De koning van Assyrië eiste een bedrag van 9000 kilo zilver en 900 kilo goud.


text:
Koning Hizkia moest al het zilver in de tempel en de schatkamers van het paleis bijeenhalen om aan die zware eis te kunnen voldoen.


text:
Hij nam zelfs het goud waarmee hij de tempeldeuren en de deurposten had laten overtrekken en gaf het aan de Assyrische koning.


text:
Desondanks stuurde de koning van Assyrië zijn mannen (te weten Tartan, Rabsaris en Rabsaké) vanuit Lachis met een groot leger op weg naar Jeruzalem. Zij sloegen hun kamp op langs de grote weg, vlakbij het veld waar de wol altijd werd gebleekt en het punt waar de waterleiding vanaf de bovenste bron liep.


text:
Zij eisten dat koning Hizkia naar buiten moest komen om hen te woord te staan, maar deze stuurde een onderhandelingsdelegatie bestaande uit de hofmaarschalk Eljakim, zijn secretaris Sebna en Joah, de kanselier.


text:
De Assyrische stafchef Rabsaké stuurde koning Hizkia de boodschap: "De grote koning van Assyrië zegt: Waarop stelt u uw vertrouwen? Niemand kan u uit mijn macht redden.


text:
U hebt meer nodig dan beloften van militaire hulp, voordat u tegen mij in opstand komt. Maar wie van uw bondgenoten zal de daad bij het woord voegen? Egypte soms? Als u op Egypte steunt, zult u erachter komen dat zij net een wandelstok is die afbreekt en dan uw hand doorboort. De Egyptische Farao is het toppunt van onbetrouwbaarheid.


text:
En als u zegt: 'Wij vertrouwen erop dat de HERE, onze God, ons redt', onthoud dan dat u Zijn altaren op de heuveltoppen hebt afgebroken. Want u eist van iedereen dat hij de HERE aanbidt bij het altaar in Jeruzalem.'


text:
Ik zal u iets vertellen: Sluit maar een weddenschap met mijn meester, de koning van Assyrië. Als u nog 2000 mannen over heeft die een paard kunnen berijden, zullen wij hen paarden geven!


text:
Met zo'n klein leger als het uwe, bent u nog niet eens een bedreiging voor het kleinste onderdeel van ons leger. Zelfs al zou Egypte u paarden en strijdwagens bezorgen, zou dat nog niets uitmaken.


text:
Denkt u soms dat wij hier uit onszelf zijn gekomen? Beslist niet. De HERE heeft ons gestuurd met de opdracht: Trek op en vernietig dat volk."


text:
Eljakim, Sebna en Joah zeiden tegen hem: "U kunt rustig Aramees spreken, want wij spreken die taal ook. Gebruik geen Hebreeuws, anders verstaan de mensen op de muren u."


text:
Maar de Assyrische generaal antwoordde: "Heeft mijn meester mij soms gestuurd om alleen tegen u en de koning te spreken? Nee, ook de mensen op de muren moeten horen wat ik te zeggen heb. Want zij zijn, samen met u, gedoemd om hun eigen uitwerpselen te eten en hun eigen urine te drinken."


text:
De Assyriër schreeuwde daarop in het Hebreeuws naar de mensen op de muur: "Luister naar de grote koning van Assyrië!


text:
Laat u niet door koning Hizkia voor de gek houden. Het zal hem nooit lukken u uit mijn macht te bevrijden.


text:
Luister niet naar koning Hizkia! Geef u over. U kunt in rust en vrede in dit land blijven wonen tot ik u naar een land breng dat er net zo uitziet als dit; met grote oogsten, koren, wijn, olijfbomen en honing. Dat alles bied ik u aan in plaats van de dood. Luister niet naar koning Hizkia als hij u ervan probeert te overtuigen dat de HERE u zal redden.


text:
Welke god heeft ooit de macht gehad een volk uit mijn handen te redden? Waarom denkt u dan dat de HERE Jeruzalem kan redden?"


text:
Toen gingen de hofmaarschalk Eljakim, de zoon van Hilkia, de secretaris Sebna en de geschiedschrijver Joah, de zoon van Asaf, met gescheurde kleren naar de koning terug en vertelden hem wat Rabsaké had gezegd.


text:
Na hun verslag te hebben aangehoord, scheurde koning Hizkia zijn kleren, trok rouwkleding aan en ging naar de tempel om te bidden.


text:
Daarna beval hij Eljakim, Sebna en enkele van de oudere priesters ook rouwkleding aan te trekken en met de volgende boodschap naar de profeet Jesaja, de zoon van Amoz, te gaan:


text:
"Koning Hizkia zegt: 'Dit is een dag van benauwdheid, belediging en vernedering. Het is net als wanneer een kind klaar is om te worden geboren, maar de moeder geen kracht heeft om het ter wereld te brengen.


text:
Toch heeft de HERE, uw God, misschien gehoord hoe Rabsaké de levende God beledigde en zal Hij hem daarvoor straffen. Bid voor ons die nog zijn overgebleven."


text:
De dienaren van koning Hizkia brachten deze boodschap aan Jesaja over. Jesaja antwoordde: "De HERE zegt: 'Maak u geen zorgen over de woorden waarmee deze Assyriërs Mij hebben beledigd.


text:
Ik zorg ervoor dat een geest de koning van Assyrië influistert dat er slecht nieuws van thuis is. Hij zal dan besluiten terug te keren. Ik zal ervoor zorgen dat hij thuis wordt gedood."


text:
Kort daarna kreeg de koning het bericht dat koning Tirhaka van Ethiopië onderweg was met de bedoeling hem aan te vallen. Voordat hij vertrok om die aanval af te slaan, stuurde hij koning Hizkia de volgende boodschap:


text:
"Laat u niet misleiden door uw God, op Wie u vertrouwt. Geloof Hem maar niet als Hij zegt dat ik Jeruzalem niet zal innemen.


text:
U weet heel goed wat de koningen van Assyrië altijd hebben gedaan, waar zij ook kwamen; zij verwoestten alles en iedereen. Waarom zou u een uitzondering op die regel zijn?


text:
Hebben de goden van de andere volken hen gered; volken als Gozan, Haran, Rezef en Eden in Telassar? De vorige koningen van Assyrië hebben hen allemaal verslagen.


text:
En wat is gebeurd met de koning van Hamath en de koning van Arpad? En met de koningen van Sefarvaïm, Hena en Ivva?"


text:
Daarna bad hij: "Och HERE, God van Israël, zittend op Uw troon hoog boven de engelen, U alleen bent de God van alle koninkrijken op aarde. U hebt de hemel en de aarde geschapen.


text:
HERE, luister naar mij. Open Uw ogen, HERE, en zie naar ons om. Luister naar de manier waarop Sanherib de levende God beledigt.


text:
en hun afgodsbeelden hebben verbrand. Maar dat waren ook helemaal geen goden; zij werden kapot gemaakt omdat het slechts voorwerpen waren, die mensen hadden gemaakt van steen en hout.


text:
Och HERE, onze God, wij vragen U ons uit hun macht te bevrijden; dan zullen alle koninkrijken op aarde merken dat alleen U God bent."


text:
Toen stuurde Jesaja de volgende boodschap aan Hizkia: "De HERE, de God van Israël zegt: 'Ik heb uw gebed gehoord.


text:
Dit is mijn antwoord aan koning Sanhe-rib: De maagdelijke dochter van Sion is niet bang voor u. De dochter van Jeruzalem veracht en bespot u.


text:
Wie hebt u beledigd en belasterd? En tegenover wie hebt u zich zo arrogant gedragen? Het is de Heilige van Israël!


text:
U hebt Mij beledigd en bij monde van uw boodschappers gezegd: Mijn strijdwagens hebben de hoogste bergen veroverd, zelfs de toppen van de Libanon. Ik heb de hoogste ceders en mooiste cypressen omgehakt en ben tot in de verste uithoeken van het woud en het open veld doorgedrongen.


text:
Ik heb mij opgefrist bij talloze zelfgeslagen putten en heb zo alle rivieren van Egypte drooggelegd!


text:
Waarom hebt u zich niet al lang geleden gerealiseerd dat Ik u deze dingen laat doen? Ik alleen besloot dat u al die versterkte steden mocht veroveren.


text:
Daarom hadden de volken die u veroverde, geen kracht zich tegen u te verzetten. Zij waren als groene grassprieten in het veld en op de daken, die verschroeien in de felle zon; als koren dat verdort nog voor het halfrijp is.


text:
Ik weet alles van u. Ik ken al uw plannen en Ik weet precies wat u het volgende moment gaat doen; Ik weet ook welke slechte dingen u over Mij hebt gezegd.


text:
Omdat u zo overmoedig tegen Mij bent opgetreden, zal Ik een haak door uw neus slaan en een bit in uw mond leggen. Daarmee zal Ik u laten wenden en terugsturen op de weg die u bent gekomen."


text:
En aan Hizkia liet God Jesaja het volgende zeggen: "Dit is het bewijs dat Ik zal doen wat Ik heb gezegd: Mijn volk zal dit jaar eten van wat in het wild groeit en ook het jaar daarop. En in het derde jaar zult u weer zaaien, oogsten, wijngaarden planten en de vruchten daarvan eten.


text:
O mijn volk Juda, degenen van u die de verschrikkingen van het beleg hebben overleefd, zullen weer uitgroeien tot een groot volk; uw wortels zullen diep in de grond dringen en veel vrucht dragen.


text:
Een overblijfsel van mijn volk zal in Jeruzalem weer op krachten komen. De HERE, Die alle macht heeft en trouw is, zal dat zo laten gebeuren.


text:
Mijn bevel aangaande de koning van Assyrië luidt dat hij deze stad niet zal binnenkomen. Hij zal niet voor de stad staan met een schild, geen wal tegen de stadsmuur opwerpen en zelfs geen pijl de stad inschieten.


text:
want Ik zal deze stad verdedigen en bevrijden terwille van mijn eigen naam en terwille van mijn dienaar David."


text:
Diezelfde nacht doodde de Engel van de HERE 19:185.000 man van het Assyrische leger en de volgende morgen was de hele omgeving bezaaid met lijken.


text:
Terwijl hij zich op een keer in aanbidding neerboog in de tempel van zijn god Nisroch, werd hij door zijn zonen Adrammelech en Sarezer gedood. Zij vluchtten naar het oostelijk deel van Turkije (het land Ararat) en zijn zoon Esarhaddon volgde hem op.


text:
In diezelfde tijd werd Hizkia ernstig ziek en de profeet Jesaja ging hem opzoeken. "Regel uw zaken en bereid u voor op de dood", zei Jesaja tegen hem. "De HERE zegt dat u niet meer beter zult worden."


text:
"Och HERE", bad hij, "ik heb toch altijd geprobeerd U met een oprecht hart te gehoorzamen en precies te doen wat U van mij verlangde!" Hij barstte in tranen uit.


text:
"Ga terug naar Hizkia, de leider van mijn volk, en zeg hem dat de HERE, de God van zijn voorvader David, zijn gebed heeft gehoord en zijn tranen heeft gezien. Ik zal hem genezen en over drie dagen zal hij al weer op zijn en de tempel kunnen bezoeken.


text:
Ik zal hem nog vijftien jaar te leven geven en hem en zijn stad beschermen tegen de koning van Assyrië. Dit zal Ik allemaal doen voor de eer van mijn naam en terwille van mijn dienaar David."


text:
In de tussentijd had koning Hizkia aan Jesaja gevraagd: "Met welk teken kunt u bewijzen dat de HERE mij zal genezen en dat ik over drie dagen weer naar de tempel zal kunnen gaan?"


text:
"De HERE zal u een bewijs geven", vertelde Jesaja hem. "Wilt u dat de schaduw van de zonnewijzer tien graden naar voren of naar achteren gaat?"


text:
Jesaja vroeg de HERE dit te doen en Hij zorgde ervoor dat de schaduw tien graden terugging op de zonnewijzer van Achaz. (A)


text:
Korte tijd later stuurde Berodach-Baladan, de zoon van koning Baladan van Babel, gezanten met geschenken en groeten naar Hizkia. Hij had gehoord dat hij ziek was.


text:
Hizkia verwelkomde hen en liet hun al zijn schatten zien (het zilver, het goud, de specerijen, de kostbare oliën, zijn wapens) letterlijk alles!


text:
Daarop ging Jesaja naar koning Hizkia en vroeg hem: "Wat willen deze mannen? Waar komen zij vandaan?" "Uit het verre Babel", antwoordde Hizkia.


text:
"Wat hebben zij allemaal gezien in uw paleis?" wilde Jesaja verder weten. En Hizkia antwoordde: "Alles. Ik heb hun al mijn schatten laten zien."


text:
'Er zal een tijd komen dat alles in dit paleis naar Babel wordt meegenomen. Alle schatten van uw voorouders zullen worden weggebracht en niets zal worden achtergelaten.


text:
Enkelen van uw nakomelingen zullen worden meegenomen en als hofpersoneel dienen in het paleis van de koning van Babel."


text:
"Goed", vond Hizkia, "als dit is wat de HERE wil, dan heb ik daar vrede mee." Bovendien dacht hij: "Er zal tenminste vrede en veiligheid heersen gedurende de rest van mijn leven."


text:
De rest van de geschiedenis van koning Hizkia en zijn grote daden (inclusief de vijver en de waterleiding die hij aanlegde, waarmee hij water naar de stad bracht) staan beschreven in de Kronieken van de koningen van Juda.


text:
Manasse, de nieuwe koning van Juda, was bij zijn troonsbestijging twaalf jaar. De duur van zijn bewind vanuit Jeruzalem was 55 jaar.


text:
De naam van zijn moeder was Hefsibah. Zijn bewind was goddeloos. Hij deed dezelfde goddeloze dingen die de volken hadden gedaan, die door de HERE uit het land waren verdreven om plaats te maken voor het volk Israël.


text:
Hij herbouwde de altaren op de heuvels, die zijn vader Hizkia had afgebroken. Hij bouwde altaren voor Baäl en plaatste een schandelijk afgodsbeeld van Asjéra, net zoals koning Achab van Israël had gedaan. Heidense altaren voor de zonnegod, de maangod en de sterregoden werden zelfs in de twee binnenhoven van de tempel van de HERE neergezet; nota bene in het gebouw dat de HERE had uitgekozen en waaraan Hij Zijn naam had verbonden.


text:
Zelfs offerde hij één van zijn eigen zonen als brandoffer op een heidens altaar. Hij hield zich bezig met zwarte magie, waarzeggerij, dodenbezwering en tovenarij. In Gods ogen was Manasse een goddeloze man en hij riep dan ook de toorn van de HERE op.


text:
Manasse ging zelfs zover dat hij een afgodsbeeld van Asjéra in de tempel liet zetten; de plaats waarover de HERE tegen David en Salomo had gezegd: "Ik zal mijn naam voor altijd aan deze tempel verbinden en aan Jeruzalem, de stad die Ik heb gekozen uit alle andere steden van de stammen van Israël.


text:
Als de Israëlieten leven volgens alle wetten en voorschriften die Ik hun door Mozes gaf, zal Ik ervoor zorgen dat zij dit land van hun vaderen nooit meer hoeven te verlaten."


text:
Maar het volk luisterde niet naar de HERE en Manasse zorgde ervoor dat zijn onderdanen nog meer goddeloze dingen deden dan de volken rondom ooit hadden gedaan, ook al had de HERE die volken uitgeroeid om hun goddeloosheid, toen het volk Israël het land binnenkwam.


text:
"Omdat koning Manasse deze goddeloze dingen heeft gedaan en zelfs nog verdorvener is dan de Amorieten, die lang geleden in dit land woonden en omdat hij het volk van Juda tot zonde heeft aangespoord door de afgoden te vereren,


text:
zal Ik zulke grote rampen over Jeruzalem en Juda laten komen dat zij die het horen, hun eigen oren niet zullen geloven.


text:
Ik zal ervoor zorgen dat Jeruzalem hetzelfde lot zal ondergaan als Samaria en het huis van Achab. Ik zal Jeruzalem leegschrapen, zoals een man zijn bord leegschraapt om het daarna omgekeerd op tafel te leggen om te drogen.


text:
Dan zal Ik de weinigen die van mijn volk zijn overgebleven, de rug toekeren en uitleveren aan roofzuchtige vijanden.


text:
Want zij hebben zich goddeloos gedragen en mijn toorn opgewekt al sinds Ik hun voorouders uit Egypte bevrijdde."


text:
Alsof de door God gehate afgoderij waarin Manasse zijn onderdanen voorging, nog niet genoeg was, vermoordde hij ook nog talloze onschuldige mensen. Jeruzalem was van de ene tot de andere kant overdekt met de lijken van zijn slachtoffers.


text:
De rest van de geschiedenis van Manasses zondige bewind staat beschreven in de Kronieken van de koningen van Juda.


text:
Na zijn dood werd hij begraven in de tuin van zijn paleis, de tuin van Uzza en zijn zoon Amon volgde hem op als koning.


text:
Amon was de nieuwe koning van Juda. Hij was 22 jaar bij zijn troonsbestijging en regeerde twee jaar in Jeruzalem. Zijn moeder heette Mesullemeth; zij was een dochter van Haruz uit Jotba. Zijn bewind was goddeloos.


