# verses

text:
Als des de Aposchtel Barnabas un Paulus ghärt hän, vurisse sie ihri Kleida un springe unda`s Volk un brellä:


text:
Ihr Männa, was mache ihr do? Mir sin au schterblichi Mensche we ihr un predige äich des Evangelium, daß ihr äich umkähre solle vu däne falsche Götter zum lebändige Gott, der Himmel un Erde un des Meer un alles, was drin isch, gmacht het.


text:
un doch het da <n>(er)</n> sich selba nit unbeziigt losse, un het viel Guetes doe un äich vum Himmel Rägä un ä fruchtbari Ziit ge, het äich z ässä ge; un äiri Herz mit Fräid <n>(Freud)</n> erfillt. -


text:
S kumme aba vu Antiochia un Ikonion Jude derthi un ibaräde s Volk un schteinigte Paulus un schleifte nen zue d Schtadt üsä, un meine, er wär gschtorbe.


text:
Als nen aba de Jinger umzingle, schtoht er uf un goht in d Schtadt. Am nägschte Dag zeht er mit Barnabas witer nohch Derbe.


text:
Un sie predige dr Schtadt des Evangelium un mache vieli zue Jinger. Dann <n>(Dnoh)</n> kähre sie zruck nohch Lystra un Ikonion un Antiochia,


text:
schtärke de Seele vu d Jinger un ermahne sie, im Glaube zue bliebe, un sage: Mir mehn durch viel Bedrängniss in des Rich Gottes igo.


text:
Un sie setze <n>(hocke)</n> in jedi Gmeinde Älteste rii, bäte un faschte un befehle sie däm Herrn, an den sie gläubig wore ware.


text:
Un vu do fahre sie mit däm Schiff nohch Antiochia, wo sie dr Gnade Gottes bfohle worde ware zum Werk, des sie etze üsgrichtet hän.


text:
Als sie aba dert akumme sin, vusammle sie d Gmeinde un vuzehle, weviel Gott durch sie doe un we na <n>(er)</n> d Heide de Dire vum Glaube ufdoe het.


text:
Un ä baar kumme rab vu Judäa un lehre de Breda: Wenn ihr äich nit bschnide len nohch dr Ordnig vum Moses, kenne ihr nit selig wäre.


text:
Als etze Schtritt <n>(Zwitracht)</n> entschtoht, un Paulus un Barnabas ä nit kleine Händel mit ne hän, ordnet ma a, daß Paulus un Barnabas un ä baar andari vu nene nohch Jerusalem nufzeh solle zue d Aposchtel un Älteschte um der Frog wägä.


text:
Un sie wäre vu dr Gmeinde gleitet un zen durch Phönizien un Samarien un vuzehle vu d Bekehrig dr Heide un mache dmit alle Breda großi Fräid <n>(Freud)</n>.


text:
Als sie aba nohch Jerusalem kumme, wäre sie vu dr Gmeinde un vu d Aposchtel un vu d Älteschte ufgnumme. Un sie vuzehle, weviel Gott durch sie doe het.


text:
Do kumme ä baar vu d Partai dr Pharisäer uf, de gläubig wore ware, un sage: Ma mueß sie bschnide un ne sage <n>(gebiete)</n>, des Gsetz vum Moses z hebe.


text:
Als ma sich aba lang gschtritte het, schtoht Petrus uf un sait zue nene: Ihr Männa, liebe Breda, ihr wißt, daß Gott vor langa Ziit unda äich bschtimmt het, daß durch minem Mul <n>(Gosch)</n> de Heide des Wort vum Evangelium ghärt un glaubt hän.


text:
un er het kei Undaschied gmacht zwische uns <n>(us)</n> un däne, nohchdem ma <n>(er)</n> ihri Herze sufa gmacht het durch d Glaube.


text:
Wurum vusueche ihr denn etze Gott dodurch, daß ihr ä Joch uf des Knick vu d Jinger lege, des nit unsri Vädare noh ma <n>(mir)</n> hän trage kenne?


text:
Do schwiegt de ganzi Vusammlig schtill un het Paulus un Barnabas zue ghärt, de vuzehle, we großi Zeiche un Wunda Gott durch sie doe het unda d Heide.


text:
Dnohch, als sie schwiege, git Jakobus zantwort un sait: Ihr Männa, lebi <n>(liebe)</n> Breda, häre ma <n>(mir)</n> zue!


text:
Simon het vuzehlt, we Gott zum erschte Mol d Heide gnädig heimgsuecht het, um üs sene ä Volk fir si Name zgwinne.


text:
Dnohch will i <n>(ich)</n> mich wieda zue nene wende un will de zämmäkäiti Hitte David wieda bäue, un ihr Schutthüfä will i <n>(ich)</n> wieda ufbäue un will sie ufrichte,


text:
dmit de Mensche, de ibrigbliebe sin, nohch rem Herrn froge, dzue alli Heide, iba de mi Name gnennt isch, sait dr Herr,


text:
sundern ne vorschriebt, daß sie sich enthalte solle vu Befleckig durch Götze un vu Unzucht un vum Erschtickte un vum Bloet.


text:
Denn Moses het vu alta Ziit her in alle Schtädt solchi, de nen predige, un wird alli Sabbatdäg in d Synagoge <n>(Gotteshus)</n> <n>(Gotteshiisa)</n> gläse.


text:
Un de Aposchtel un Älteschte bschlosse samt dr ganze Gmeinde, üs ihra Midde Männa üszwähle un mit Paulus un Barnabas nohch Antiochia z schicke, nämlich Judas mit däm Bainame Barsabbas un Silas, angsäheni Männa unda d Breda.


text:
Wel ma <n>(mir)</n> ghärt hän, daß ä baar vu d Unsere, däne ma <n>(mir)</n> doch nigs bfohle hän, äich mit Vorschrifte <n>(Lehre)</n> irr gmacht un äiri Seele vuwirrt hän,


text:
so hän ma <n>(mir)</n>, imetig vusammelt, bschlosse, Männa üszuwähle un zue äich z schicke, mit unseri gliebte Breda Barnabas un Paulus,


text:
So hän ma <n>(mir)</n> Judas un Silas gschickt, de äich mündlich desselbe sage <n>(mitteile)</n> wäre.


text:
Denn`s gfallt däm heilige Geischt un uns <n>(us)</n>, äich witer kei Lascht ufzlege als nur di notwendige Sache:


text:
daß ihr äich enthalte vum Götzeopfa un vum Bloet un vum Erschtickte un vu Unzucht. Wenn ihr äich dvor bwahrt, den ihr recht. Läbä wohl!


text:
Un als sie ä Ziitlang dert vuwielt hän, len de Breda sie mit Friede go zue däne, de sie gschickt hän. S gfallt aba Silas, dert z bliebe.


text:
Nohch ä baar Däg sait Paulus zue Barnabas: Loß uns <n>(us)</n> wieda ufbreche un noh unsari Breda luege in alle Schtädt, in däne ma <n>(mir)</n> des Wort vum Herrn vukindigt hän, we`s um sie schtoht.


text:
Paulus aba hebet <n>(haltet)</n> s nit fir richtig, jemanden mitzneh, der sie in Pamphylien vulo het un nit mit ne ans Gschäft gange war.


text:
Un sie kumme scharf anenanda, so daß sie sich trenne. Barnabas nimmt Markus mit sich un fahrt nohch Zypern.


text:
Er kummt au nohch Derbe un Lystra; un lueg, dert war ä Jinger mit Name Timotheus, dr Bue vu na jüdische Mueter, de gläubig war, un vumä griechische Vada <n>(Babbe)</n>.


text:
Den wot Paulus mit sich ze losse, un er nimmt nen un bschnitt nen wägä d Jude, de in sella Gegend ware; denn sie wiße alli, daß si Vada <n>(Babbe)</n> ä Grieche war.


text:
Als sie aba durch de Schtädt zen, ibagen sie ne d Bschlüss, de vu d Aposchteln un Älteschte in Jerusalem gefaßt worde ware, dmit sie sich dra halte.


text:
Sie zen aba durch Phrygien un des Land Galatien, wel ne vum heilige Geischt vuwehrt wird, des Wort z predige in dr Provinz Asie.


text:
Als sie aba bis nohch Mysien kumme ware, vusueche sie, nohch Bithynien z reise; doch dr Geischt Jesus het`s ne nit zue glo.


text:
Un Paulus sieht ä Erschinig bi Nacht: ä Ma üs Mazedonien schtoht do un bittet nen: Kumm riba nohch Mazedonien un hilf uns <n>(us)</n>!


text:
Als sa <n>(er)</n> aba de Erschinig gsähne het, do sueche ma <n>(mir)</n> gli druf nohch Mazedonien z reise, gwiß, daß uns <n>(us)</n> Gott dohi bruefe het, ne des Evangelium z predige.


text:
Do fahre ma <n>(mir)</n> vu Troas ab un kumme gradwägs nohch Samothrake, am nägschte Dag nohch Neapolis


text:
un vu do nohch Philippi, des isch ä Schtadt vum erschte Bezirks vu Mazedonien, ä römischi Kolonie. Mir bliebe aba ä baar Däg in d Schtadt.


text:
Am Sabbatdag gehn ma <n>(mir)</n> üsä vor d Schtadt an d Fluß, wo ma <n>(mir)</n> denkt hän, daß ma dert bäte doet, un ma <n>(mir)</n> hocke uns <n>(us)</n> na un schwätze mit d Wieba, de dert zsämmekumme.


text:
Un ä gottesfirchtiges Wieb mit Name Lydia, ä Purpurhändlerin üs dr Schtadt Thyatira, het zue ghärt; der doet dr Herr des Herz uf, so daß sie druf achthet, was vu Paulus gsait wird.


text:
Als sie aba mit ihrem Hus dauft war, bittet sie uns <n>(us)</n> un sait: Wenn ihr meint, daß i <n>(ich)</n> an d Herrn glaub, so kumme in mi Hus un bliebe do. Un sie netigt uns <n>(us)</n>.


text:
S isch bassiert aba, als ma <n>(mir)</n> zum Gebet gehn, do trifft uns <n>(us)</n> ä Magd, de het ä Wahrsagegeischt un bingt ihrem Herr viel Gwinn i mit ihrem Wahrsage.


text:
De goht Paulus un uns <n>(us)</n> iba all nohch un brellt: De Mensche sin Knecht vum allahechschte Gott, de äich d Wäg zum Heil vukündige.


text:
Des doet sie vieli Däg lang. Paulus war doriba so ufbrocht, daß sa <n>(er)</n> sich umedrillt het un zum Geischt sait: Ich bpfiehl dir im Name Jesus Chrischti, daß dü vu ihr üsfahrsch. Un na <n>(er)</n> fahrt üs zue dselbe Schtund.


text:
Als aba ihri Herre sähn, daß dmit ihri Hoffnig uf Gwinn üsgfahre war, packe sie Paulus un Silas, schleppe sie uf d Markt vor di Obere


text:
Un des Volk drillt sich gege sie; un de Stadtrichter len nene d Kleida rundarieße un bfehle, sie mit Bengel <n>(Röde)</n> z schla.


text:
Nohchdem ma sie hert gschla het, wirft ma sie ins Gfängnis <n>(Loch)</n> un bpfiehlt däm Ufbassa, sie guet z bwache.


text:
Als sa den Bfehl gregt het, wirft er sie in des innerschte Gfängnis <n>(Loch)</n> un legt ihri Feß in d Block.


text:
Uf eimol aba isch ä großes Erdbebe ku, so daß de Grundmüre vum Gefängniss wackle. Un gli druf hän sich alli Direne ufgmacht, un vu alle flege d Fessle ab.


text:
Als aba dr Ufbassa üs säm Schlof ufgfahre isch un sieht de Direne vum Gefängnisses uffschtoh, zeht er des Schwert un wot sich selba umbringe; denn na <n>(er)</n> meint, de Gfangene wäre abkaue <n>(entflohe)</n>.


text:
Un na <n>(er)</n> fihrt sie üsä un sait: Lebi <n>(Liebe)</n> Herre, was mueß i <n>(ich)</n> doe, daß i <n>(ich)</n> grettet wär?


text:
Un na <n>(er)</n> nimmt sie zue sich in dselbe Schtund vu däre Nacht un wäscht ne de Schtrieme üs. Un na <n>(er)</n> het sich un alli sini Lit gli druf daufe lo


text:
un fihrt sie in si Hus un deckt ne d Disch un freut sich mit sinem ganze Hus, daß sa <n>(er)</n> zum Glaube an Gott kumme war.


text:
Un dr Ufbassa ibabringt Paulus de Botschaft: D Stadtrichter hän hergschickt, daß ihr fräi si solle. Etze kumme üsä un gehn in Friede!


text:
Paulus aba sait zue nene: Sie hän uns <n>(us)</n> ohni Recht un Urdeil uf d Schtroß gschla, de ma <n>(mir)</n> doch römische Birga sin, un in`s Gfängnis <n>(Loch)</n> gworfe, un wenn uns <n>(us)</n> etze heimlich fortschicke? Nei! Sie soll selba kumme un uns <n>(us)</n> nüsfihre!


text:
D Amtsdiener vuzehle de Wort d Stadtrichter. Do firchte sie sich, als sie ghärt hän, daß sie römische Birga sin,


text:
Do gehn sie üs däm Gfängnis <n>(Loch)</n> un gehn zue d Lydia. Un als sie d Breda gsähne un sie treschtet hän, zen sie fort.


text:
Nohchdem sie aba durch Amphipolis un Apollonia gange <n>(greist)</n> ware, kumme sie nohch Thessalonich; do war ä Synagoge <n>(Gotteshus)</n> vu d Jude.


text:
We etze Paulus gwohnt war, goht da <n>(er)</n> zue nene inä un schwätzt mit ne an dräi Sabbat vu dr Schrift,


text:
doet sie ne uf un legt ne vor, daß Chrischtus liede moeß un vu d Dote ufschtoht un daß der Jesus, vu dem i <n>(ich)</n> - so sait da - äich vuzehl, dr Chrischtus isch.


text:
Ä baar vu nene len sich ibaziige un schlesse sich Paulus un Silas a, au ä großi Schar Lit vu gottesfirchtige Grieche, dzue nit wenigi vu d agsähenschde Wieba.


text:
Aba d Jude ärgere sich un hole sich ä baar schlechti Männa üs däm Pöbel, rotte sich zsämme un richte ä Ufruhr in dr Schtadt a un zen vor des Hus Jasons un sueche sie, um sie vor des Volk zue fihre.


text:
Sie finde sie aba nit. Do schleife sie Jason un ä baar Breda vor de Obere dr Schtadt un brellä: De, de d ganze Weltkreis ufwiegle, sin etzed au dona kumme;


text:
de sin bim Jason. Un de alli handle gege dem Kaisa sini Gebote un sage, ä andere isch Kenig, nämlich Jesus.


text:
D Breda aba schicke noh in dselbe Nacht Paulus un Silas nohch Beröa. Als sie dohi kumme, gehn sie in d Synagoge <n>(Gotteshus)</n> vu d Jude.


text:
De aba ware freundlicha als de in Thessalonich; sie nähmä des Wort fräiwillig uf un forschte jede Dag in dr Schrift, ob sich's so vuhaltet.


text:
Als aba d Jude vu Thessalonich erfahre hän, daß au in Beröa des Wort Gottes vu Paulus vukindigt wird, kumme sie un mache Unroeh un vuwirre au dert des Volk.


text:
De aba Paulus fihre, bringe nen bis nohch Athen. Un nohchdem sie d Uftrag gregt hän, daß Silas un Timotheus so schnell we meglich zue nem kumme solle, kähre sie zruck.


text:
Als aba Paulus in Athen uf sie gwartet het, ärgert sich si Geischt in nem, als sa de Schtadt volla Götzebilda sieht.


text:
Un na <n>(er)</n> schwätzt zue d Jude un d Gottesfirchtige in dr Synagoge <n>(Gotteshus)</n> un jede Dag uf fäm Markt zue däne, de sich igfunde hän.


text:
Ä baar Philosophen aba, Epikureer un Stoiker, schtritte mit nem. Un ä baar vu nene sage: Was will der Schwätza sage? Anderi aba: S sieht so üs, als wott da fremdi Götta vukündige. Er het ne nämlich des Evangelium vu Jesus un vu dr Uferschtehig vukindigt.


text:
Sie nähmä nen aba mit un fihre nen uf d Areopag un sage: Kenne ma <n>(mir)</n> härä, was des fir ä näji Lehr isch, de dü lehrsch?


text:
Denn dü bringsch ebis Näjes <n>(Naies)</n> vor unseri Ohre; etze wen ma <n>(mir)</n> gern wisse, was des isch.


text:
Alli Athena nämlich, au di Fremde, de bi nene husste, hän nigs anderes im Sinn <n>(Gmeht)</n>, als ebis Näjes <n>(Naies)</n> zue sage odr zue härä.


text:
Paulus aba schtoht midde uf däm Areopag un sait: Ihr Männa vu Athen, i <n>(ich)</n> sieh, daß ihr de Götta in alle Schtickli arg vuehre.


text:
Ich bi umhergange un ha äiri Heiligtüma agsähne un find ä Altar, uf däm schtoht gschriebe: Dem unbekannte Gott. Etze vuzehl i <n>(ich)</n> äich, was ihr unwissend vuehrt.


text:
Gott, der de Welt gmacht het un alles, was drin isch, er, dr Herr vum Himmel un dr Erde, wohnt nit in Tempel, de mit Händ <n>(Pfode)</n> gmacht sin.


text:
Au losst er sich nit vu Menschehänd diene, we eina, der ebis nedig het, do er doch selba jedem Läbä un Odem un alles git.


text:
Un na <n>(er)</n> het üs nem Mensche des ganze Menschegschlecht gmacht, dmit sie uf däm ganze Erdboden huse, un er het festgsetzt, we lang sie bschtoh un in was fir ä Grenze sie huse solle,


text:
dmit sie Gott sueche solle, ob sie nen wohl fehle un finde kennte; un firwohr, er isch nit wiet vu jedem unda uns <n>(us)</n>.


text:
Denn in nem läbä, webe un sin ma <n>(mir)</n>; we au ä baar Dichta bi äich gsait hän: Mir sin vu sinem Gschlecht.


text:
Do ma <n>(mir)</n> etze göttlichen Gschlecht sin, solle ma <n>(mir)</n> nit meine, d Gottheit isch glich d goldene, silberne un schteinerne Bilda, durch menschlichi Kunst un denke gmacht.


text:
Zwar het Gott iba de Ziit dr Unwissenheit wäggsähne; etze aba bfiehlt er d Mensche, daß alli an alle Ende Buße den.


text:
Denn na <n>(er)</n> het ä Dag feschtgsetzt, an däm ma <n>(er)</n> d Erdkreis richte will mit Grechtigkeit durch ei Ma, den na dzue bschtimmt het, un het jedem d Glaube abote, indäm er nen vu d Dote uferweckt het.


text:
Als sie vu dr Uferschtehig vu d Dote ghärt hän, fange sie a z scheltte; di andere aba sage: Mir wen di doriba ä andermol witer härä.


text:
Ä baar Männa schlesse sich nem a un wäre gläubig; unda däne war au Dionysius, eina üs däm Rot, un ä Wieb mit Name Damaris un anderi mit ne.


text:
un findet ä Jude mit Name Aquila, üs Pontus gebirtig; der war mit sinem Wieb Priszilla kirzlich üs Italien kumme, wel d Kaisa Klaudius alle Jude bpfohle het, Rom z vulo. Zue däne goht Paulus.


text:
Un wel la <n>(er)</n> des gliche Handwerk het, bliebt er bi nene un schafft mit ne; sie ware nämlich vu Beruef Zeltmacha.


text:
Un na <n>(er)</n> lehrt in dr Synagoge <n>(Gotteshus)</n> an alle Sabbate un ibaziigt Jude un Grieche.


text:
Als aba Silas un Timotheus üs Mazedonien kumme, richtet sich Paulus ganz uf de Vukindigung vum Wort un beziigt d Jude, daß Jesus dr Chrischtus isch.


text:
Als sie aba ufmucke un läschtere <n>(motze)</n>, schittelt er d Kleida üs un sait zue nene: Aira Bloet kummt iba aichi Schädel; ohni Schuld gang i <n>(ich)</n> vu etze a zue d Heide.


text:
Un na <n>(er)</n> macht sich uf vu dert un kummt in des Hus vumä Ma mit Name Titius Justus, vumä Gottesfirchtige; däm si Hus war näbe dr Synagoge <n>(Gotteshus)</n>.


text:
Krispus aba, dr Vorschteha vu d Synagoge <n>(Gotteshus)</n>, kummt zum Glaube a d Herrn mit sinem ganze Hus, un au vieli Korinther, de zueghert hä, wäre gläubig un len sich daufe.


text:
S sait aba dr Herr durch ä Erschinig in dr Nacht zue Paulus: Fircht di nit, sundern schwätz un schwieg nit!


text:
Denn i <n>(ich)</n> bi mit dir, un nemads soll sich undaschtoh, dir z schade; denn i <n>(ich)</n> ha ä großes Volk in d Schtadt.


text:
Als aba Gallio Schtadthaltr in Achaja war, mucke de Jude imetig gege Paulus uf un fihre nen vor d Richtaschtuehl


text:
Als aba Paulus s Mul <n>(d Gosche)</n> ufdoe wot, sait Gallio zue d Jude: Wenn`s um ä Schand <n>(Frevel)</n> odr ä Vubreche goht, ihr Jude, so will i <n>(ich)</n> äich ahäre, we`s recht isch;


text:
wel`s aba Froge sin iba Lehre un Name un des Gsetz bi äich, so luege ihr selba zue; i <n>(ich)</n> denk, doriba nit Richta z si.


text:
Do packt sie alli Sosthenes, d Vorschteha dr Synagoge <n>(Gotteshus)</n>, un schle nen vor rem Richtaschtuehl, un Gallio kimmert sich nit drum.


text:
Paulus aba bliebt noh ä Ziitlang dert. Dnohch nimmt er Abschied vu d Breda un wot nohch Syrien fahre un mit nem Priszilla un Aquila. Zvor het da <n>(er)</n> sich in Kenchreä si Schädel scheren lo, denn na <n>(er)</n> het ä Vuschpreche <n>(Glübde)</n> doe.


text:
Un sie kumme nohch Ephesus, un er het beidi dert zruck glo; er aba goht in de Synagoge <n>(Gotteshus)</n> un schwätzt mit d Jude.


text:
sundern nimmt Abschied vu nene un sait: Will's Gott, so will i <n>(ich)</n> wieda zue äich kumme. Un na <n>(er)</n> fahrt wäg vu Ephesus


text:
Un nohchdem ma <n>(er)</n> ä Ziit lang bliebe war, bricht da <n>(er)</n> wieda uf un zeht nohchänanda durch s galatische Land un Phrygien un schtärkt alli Jinger.


text:
S kummt aba nohch Ephesus ä Jude mit Name Apollos, üs Alexandria gebirtig, ä Ma der guet schwätze ka un glehrt in dr Schrift isch.


text:
Der war undawiese im Wäg vum Herrn un schwätzt brennend im Geischt un lehrt richtig vu Jesus, wußt aba nur vu dr Daufi vum Johannes.


text:
Er fangt a, fräi uff z predige in dr Synagoge <n>(Gotteshus)</n>. Als nen Aquila un Priszilla ghärt hän, nähmä sie nen zue sich un lege nem d Wäg Gottes noh gnauer üs.


text:
Als sa <n>(er)</n> aba nohch Achaja reise wot, schriebe de Breda an d Jinger dert un empfehle ne, nen ufznähme. Un als er derthi kumme war, hilft er däne viel, de gläubig wore ware durch de Gnade.


text:
Denn na <n>(er)</n> widalegt d Jude arg un vor allene durch d Schrift, daß Jesus dr Chrischtus isch.


text:
S isch bassiert aba, als Apollos in Korinth war, daß Paulus durch des Hochland zeht un nohch Ephesus kummt un ä baar Jinger findet.


text:
Zue däne sait da: Hän ihr d heilige Geischt gregt, als sa gläubig wore sin? Sie sage zue nem: Mir hän noh ne ghärt, daß ses ä heilige Geischt git.


text:
Paulus aba sait: Johannes het dauft mit dr Daufi zue d Buße un däm Volk gsait, sie solle an der glaube, der nohch nem kumme doet, nämlich an Jesus.


text:
Un als Paulus d Händ <n>(Pfode)</n> uf sie legt, kummt dr heilige Geischt uf sie, un sie schwätze in Zunge un wiessage.


text:
Er goht aba in d Synagoge <n>(Gotteshus)</n> un predigt fräi uff dräi Monet lang, lehrt un ibaziigt sie vum Rich Gottes.


text:
Als aba ä baar vuschtockt ware un nit glaube un vor dr Lit schlecht schwätze vu d Lehr, trennt er sich vu nene un sundert au d Jinger ab un schwätzt jede Dag in dr Schuel vum Tyrannus.


text:
Un des isch bassiert zwei Johr lang, so daß alli, de in dr Provinz Asien husste, des Wort vum Herrn ghärt hän, Jude un Grieche.


text:
So halte sie au d Schweißdecha un anderi Decha, de na <n>(er)</n> uf sinere Hüt trage het, iba di Kranke, un de Krankkete gehn vu nene, un di bese Geischta fahre üs.


text:
S vusueche sich aba ä baar vu d Jude, de als Bschwöra rumzoge ware, d Name vum Herrn Jesus z nenne iba däne, de besi Geischta hän, un sage: Ich bschwör äich bi däm Jesus, der wo <n>(den)</n> Paulus predigt.


text:
Aba dr bese Geischt git zantwort un sait zue nene: Jesus kenne i <n>(ich)</n> wohl, un vu Paulus weiß i <n>(ich)</n> wohl; aba wer sin ihr?


text:
Un der Mensch, in däm dr bese Geischt war, flegt uf sie un ibafallt sie alli un richte sie so zue, daß sie nackt un vuwundet üs däm Hus ab haue.


text:
Des aba kummt allene zohre, de in Ephesus husse, Jude un Grieche; un Angscht kummt uf sie alli, un dr Name vum Herrn Jesus wird hoch globt.


text:
Vieli aba, de Zaubarai triebe hän, bringe de Becha zsämme un vubrenne sie vor allene un rechne üs, was sie wert ware, un kumme uf fünfzigdusend Silbagrosche.


text:
Als des gschähe war, nimmt sich Paulus im Geischt vor, durch Mazedonien un Achaja z ze un nohch Jerusalem z reise, un sait: Wenn i <n>(ich)</n> dert gsi bi, mueß i <n>(ich)</n> au Rom säh.


text:
Un na <n>(er)</n> schickt zwei, de nem diene, Timotheus un Erastus, nohch Mazedonien; er aba bliebt noh ä Wieli in dr Provinz Asien.


text:
Denn eina mit Name Demetrius, ä Goldschmied, macht silberne Tempel vu d Diana un vuschafft däne vum Handwerk nit wenig Gwinn.


text:
De un de Arbeida vu dem des Handwerk vusammlet er un sait: Lebi <n>(Liebe)</n> Männa, ihr wißt, daß ma <n>(mir)</n> große Gwinn vu däm Gwerbe hän;


text:
un ihr sähn un häre, daß nit ällei in Ephesus, sundern au schier in dr ganze Provinz Asien der Paulus viel Volk abspenstig macht, ibaredet un sait: Was mit Händ <n>(Pfode)</n> gmacht isch, des sin keini Götta.


text:
Aba s droht nit nur unsa Gwerbe in Vuruef zue grote, sundern au dr Tempel vu d große Göttin Diana wird fir nigs gachtet wäre, un zudem wird ihri göttliche Majestät undagoh, der doch di ganz Provinz Asien un dr Weltkreis Vuehrig zeigt.


text:
Als sie des ghärt hän, wäre sie vu Zorn <n>(Wuet)</n> erfillt un brellä: Groß isch di Diana vu d Epheser!


text:
Un di ganz Schtadt wird voll Gwimmel; sie schtirme imetig zum Theater un packe Gajus un Aristarch üs Mazedonien, de Freunde vum Paulus.


text:
Au ä baar vu d Obere dr Provinz Asien, de nem fründlig gsinnt ware, schicke zue nem un ermahne nen, sich nit bim Theater blicke z lo.


text:
Dert brellä di eine des, di andere des, un de Vusammlig <n>(Bagasch)</n> war in Vuwirrig, un di meischte wiße nit, wurum sie zsämmekumme ware.


text:
Ä baar aba vu d Lit sages dem Alexander, den d Jude vorschicke. Alexander aba winkt mit d Hand un wot sich vor rem Volk vuantworte.


text:
Als sie aba gmerkt hän, daß sa <n>(er)</n> ä Jude isch, brelle alli we üs einem Mul <n>(Gosch)</n> schier zwei Schtunde lang: Groß isch di Diana vu d Epheser!


text:
Als aba dr Kanzler des Volk bruhigt het, sait da <n>(er)</n>: Ihr Männa vu Ephesus, wo isch ei Mensch, der nit weiß, daß de Schtadt Ephesus ä Heterin vu d große Diana isch un vu ihrem Bild, des vum Himmel gfloge isch?


text:
Hän aba Demetrius un de mit nem vum Handwerk sin ä Aschpruch an eine, so git`s Grichte un Schtadthaltr; do len sie sich undaänanda vuklage.


text:
Denn ma <n>(mir)</n> schtehn in Gfahr, wägä dem hiitig Ufruhr vuklagt z wäre, ohni daß ä Grund do isch, mit däm ma <n>(mir)</n> de Ufruhr entschuldige kennte. Un als er des gsait het, het da <n>(er)</n> de Vusammlig <n>(Bagasch)</n> go lo.


text:
Als etze des Gwimmel ufghert het, reft Paulus de Jinger zue sich un treschtet sie, nimmt Abschied un bricht uf, um nohch Mazedonie z reise.


text:
un bliebt dert dräi Monet. Do nem aba de Jude nohchschtelle, als sa mit dem Schiff nohch Syrie fahre wot, bschloß sa <n>(er)</n>, durch Mazedonie zruckzgoh.


text:
S zen aba mit nem Sopater üs Beröa, dr Bue vum Pyrrhus, üs Thessalonich aba Aristarch un Sekundus un Gajus üs Derbe un Timotheus, üs dr Provinz Asien aba au Tychikus un Trophimus.


text:
Mir aba fahre nohch d Däg vu d Ungsäuerte Brot mit däm Schiff vu Philippi ab un kumme am fünfte Dag zue nene nohch Troas un bliebe dert siebä Däg.


text:
Am erschte Dag vu d Wuche aba, als ma <n>(mir)</n> vusammelt ware, des Brot z breche, predigt ne Paulus, un do na <n>(er)</n> am nägschte Dag wiedareise wot, zeht sich s Wort <n>(Predigt)</n> hi bis midde in d Nacht.


text:
S hockt aba ä junge Ma mit Name Eutychus in nem Fenschta un sink in ä defe Schlof, wel Paulus so lang schwätzt; un vum Schlof ibawältigt flegt er abe vum dritte Stock un wird dot ufghobe.


text:
Paulus aba goht nab un wirft sich iba nen, umarmt nen un sait: Mache kei Uflauf <n>(Gwimmel)</n>; denn s isch Läbä in nem.


text:
Dann <n>(Dnoh)</n> goht da <n>(er)</n> nuf un bricht des Brot un ißt un schwätzt viel mit ne, bis dr Dag abroche isch; un so zeht er wäg.


text:
Mir aba zen vorus zum Schiff un fahre nohch Assos un wen dert Paulus zue uns <n>(us)</n> nähmä; denn na <n>(er)</n> het`s so bfohle, wel la <n>(er)</n> selbscht z Fueß go wot.


text:
Als sa <n>(er)</n> uns <n>(us)</n> etze trofe het in Assos, nähmä ma <n>(mir)</n> nen zue uns <n>(us)</n> un kumme nohch Mitylene.


text:
Un vu dert fahre ma <n>(mir)</n> witer un kumme am nägschte Dag uf de Hechi vu Chios; am nägschte Dag glange ma <n>(mir)</n> nohch Samos un am nägschte Dag kumme ma <n>(mir)</n> nohch Milet.


text:
Denn Paulus het bschlosse, an Ephesus vubäizfahre, um in dr Provinz Asien kei Ziit z vuliere; denn na <n>(er)</n> het`s brisant ka <n>(eilte)</n>, am Pfingstdag in Jerusalem z si, wenn`s nem meglich wär.


text:
Als aba de zue nem kumme, sait da <n>(er)</n> zue nene: Ihr wißt, we i <n>(ich)</n> mi vum erschte Dag a, als i <n>(ich)</n> in de Provinz Asien kumme bi, de ganzi Ziit bi äich vuhalte ha,


text:
we i <n>(ich)</n> däm Herrn dient ha in alla Demuet un mit Träne un unda Afechtig, de ma <n>(mir)</n> durch de Nohchschtellige vu d Jude widafahre sin.


text:
Ich ha äich nigs ge, was nit nitzlig isch, daß ich's äich nit vukindigt un glehrt hät, uf d Schtroß un in d Hisa,


text:
Un etze lueg, durch d Geischt bunde, fahr i <n>(ich)</n> nohch Jerusalem un weiß nit, was ma <n>(mir)</n> dert gschied,


text:
nur daß dr heilige Geischt in alle Schtädt ma <n>(mir)</n> beziigt, daß Fessle un Druck <n>(Not)</n> uf mi warte.


text:
Aba i <n>(ich)</n> acht mi Läbä nit groß, wenn i <n>(ich)</n> nur mi Lauf zend bring un des Amt üsricht, des i <n>(ich)</n> vum Herrn Jesus gregt ha, z beziige des Evangelium vu dr Gnade Gottes.


text:
Un etze lueg, i <n>(ich)</n> weiß, daß ihr mi Gsicht <n>(Visasch)</n> nimi säh wäre, ihr alli, zue däne i <n>(ich)</n> hikumme bi un des Rich predigt ha.


text:
So hän etze acht uf äich selbscht un uf di ganzi Herde, in der äich dr heilige Geischt igsetzt het zue Bischöfe, z weide d Gmeinde Gottes, de na <n>(er)</n> durch si eignes Bloet kauft het.


text:
Denn des weiß i <n>(ich)</n>, daß nohch minem Abschied gfährlichi Wöelf zue äich kumme, de d Herde nit vuschone wäre.


text:
Drum sin hellwach un denke dra, daß i <n>(ich)</n> dräi Johr lang Dag un Nacht nit ufkert ha, jede unda Träne z vumahne.


text:
Un etze bfehl i <n>(ich)</n> äich Gott un däm Wort vu sinere Gnade a, der do mächtig isch, äich zue erbaue un äich des Erbe z ge mit alle, de gheiligt sin.


text:
Denn ihr wiße selba, daß ma <n>(mir)</n> de Händ <n>(Pfode)</n> zum Läbä dient hän fir mich un de, de mit ma <n>(mir)</n> gsi sin.


text:
Ich ha äich in allem zeigt, daß ma so schaffe un sich d Schwache anähme mueß im Sinn an des Wort vum Herrn Jesus, dr selba gsait het: Ge isch seliga als neh.


text:
am allermeischte trurig iba des Wort, des er gsait het, sie däte si Gsicht <n>(Visasch)</n> nimi säh. Un sie bringe nen uf`s Schiff.


text:
Als ma <n>(mir)</n> uns <n>(us)</n> etze vu nene losgrisse hän un abgfahre ware, kumme ma <n>(mir)</n> gradewägs nohch Kos un am nägschte Dag nohch Rhodos un vu do nohch Patara.


text:
Un als ma <n>(mir)</n> ä Schiff finde, des nohch Phönizien fahrt, schtiege ma <n>(mir)</n> i un fahre ab.


text:
Als aba Zypern in Sicht kummt, len ma <n>(mir)</n>`s linka Hand liege un fahre nohch Syrie un kumme in Tyrus a, denn dert soll des Schiff de Sache üslade.


text:
Als ma <n>(mir)</n> etze d Jinger finde, bliebe ma <n>(mir)</n> siebä Däg dert. De sage zum Paulus durch d Geischt, er soll nit nohch Jerusalem nufzeh.


text:
Un s isch bassiert, als ma <n>(mir)</n> de Däg zuebrocht hän, do mache ma <n>(mir)</n> uns <n>(us)</n> uf un reise witer. Un sie bringe uns <n>(us)</n> alli mit Wieba un Kinda bis üsä vor d Schtadt, un ma <n>(mir)</n> kniee ane am Ufa un bäte.


text:
Un als ma <n>(mir)</n> vuänanda Abschied gnumme hän, schtiege ma <n>(mir)</n> ins Schiff; de aba gehn wieda heimwärts.


text:
Am nägschte Dag zen ma <n>(mir)</n> witer un kumme nohch Cäsarea un gehn in des Hus vum Philippus, vum Evangelischte, der eina vu d Siebe war, un bliebe bi nem.


text:
Un als er zue uns <n>(us)</n> kummt, nimmt er d Girtel vum Paulus un bindet sich d Feß un d Händ <n>(Pfode)</n> un sait: Des sait dr heilige Geischt: Den Ma, däm der Girtel ghärt , wäre d Jude in Jerusalem so binde un ibaantworte in de Händ <n>(Pfode)</n> dr Heide ge.


text:
Als ma <n>(mir)</n> aba des ghärt hän, bitte ma <n>(mir)</n> un de üs däm Ort, daß sa <n>(er)</n> nit nuf nohch Jerusalem go soll.


text:
Paulus aba git zantwort: Was mache ihr, daß ihr hiil un breche ma <n>(mir)</n> mi Herz? Denn i <n>(ich)</n> bi gwillt, nit ällei mich binde z losse, sundern au z schterbe in Jerusalem fir d Name vum Herrn Jesus.


text:
S kumme aba mit uns <n>(us)</n> au ä baar Jinger üs Cäsarea un fihre uns <n>(us)</n> zue nem alte Jinger mit Name Mnason üs Zypern, bi däm ma <n>(mir)</n> z Gascht si solle.


text:
Am nägschte Dag aba goht Paulus mit uns <n>(us)</n> zum Jakobus, un`s kumme di Älteschte alli derthi.


text:
Un als er sie begreßt het, vuzehlt da <n>(er)</n> eins nohch rem andere, was Gott unda d Heide durch si Denscht doe het.


text:
Als sie aba des ghärt hän, lobe sie Gott un sage zue nem: Brueda, dü siehsch, weviel dusig Jude gläubig wore sin, un alli sin Schtreba <n>(Eifera)</n> fir des Gsetz.


text:
Däne isch aba gsait worde iba dich, daß dü alli Jude, de unda d Heide huse, Wäggoh vu Moses lehrsch un saisch, sie solle ihri Kinda nit bschnide un au nit nohch d Ordnige läbä.


text:
So doe etze des, was ma <n>(mir)</n> dir sage. Mir hän vier Männa, de hän ä Schwur <n>(Glübde)</n> uf sich gnumme;


text:
de nimm zue dir un loß di sufa mache mit ne un zahl de Koschte fir sie, daß sie ihr Schädel rasiere <n>(schere)</n> kenne; so wäre alli merke <n>(erkenne)</n>, daß ses nit so isch, we ma ne iba dich brichtet het, sundern daß dü selba au nohch rem Gsetz läbsch un s hebsch.


text:
Wäge d gläubig gwordene Heide aba hän ma <n>(mir)</n> bschlosse un gschriebe, daß sie sich hete solle vor rem Götzeopfa, vor Bloet, vor Vurecktem un vor Unzucht.


text:
Do nimmt Paulus de Männa zue sich un wäscht sich am nägschte Dag mit ne un goht in d Tempel un zeige a, daß de Däg vum Sufa wäre verdig si solle, we fir jede vu nene des Opfa vorbrocht wär.


text:
Als aba de siebä Däg z End gehn, sähn nen de Jude üs dr Provinz Asien im Tempel un wiegle des ganze Volk uf, lege d Händ <n>(Pfode)</n> a nen


text:
un brellä: Ihr Männa vu Israel, helfe uns <n>(us)</n>! Des isch der Mensch, der alli Mensche an allene Ende lehrt gege unsa Volk, gege s Gsetz un gege der Platz; dzue het da <n>(er)</n> au Grieche in d Tempel gfihrt un d heilige Platz zvuschandle <n>(entwaiht)</n>.


text:
Denn sie hän Trophimus, d Epheser, mit nem in dr Schtadt gsähne; der, meine sie, het Paulus in d Tempel gfihrt.


text:
Un di ganz Schtadt wird ufbrocht, un s entschtoht ä Uflauf vum Volk. Sie packte aba Paulus un zen nen zum Tempel üsä. Un gli druf wäre de Tore zue gmacht.


text:
Als sie nen aba umbringe wen, kummt de Nachricht nuf vor d Oberscht vu d Abteilig, daß ganz Jerusalem in Ufruhr isch.


text:
Der nimmt gli druf Soldate un Hauptlit un lauft abe zue nene. Als sie aba d Oberscht un de Soldate sähn, häre sie uf, Paulus z schla.


text:
Als etze dr Oberscht rakumme war, nimmt er nen fescht un het nen fessle lo mit zwei Kette un het gfrogt, wer er wär un was sa <n>(er)</n> doe het.


text:
Eina aba reft des, dr andare des im Volk. Do er aba nigs Gwisses härä ka wägä dem Uflauf, het da <n>(er)</n> nen in d Burg fihre lo.


text:
Als etze Paulus in d Burg gfihrt wäre soll, het da <n>(er)</n> d Oberscht gfrogt: Darf i <n>(ich)</n> mit dir schwätze? Er aba sait: Kannst dü Griechisch?


text:
Bisch dü nit dr Ägypter, der vor däne Däg ä Ufruhr gmacht un vierdusig vu d Ufrehrer in d Wüschte nüsgfihrt het?


text:
Paulus aba sait: Ich bi ä jüdische Ma üs Tarsus in Zilizien, Birga eina namhafte Schtadt. Ich bitt di, gschtatet ma <n>(mir)</n>, zum Volk z schwätze.


text:
Als sa <n>(er)</n>`s nem aba gschtatet, kunnt Paulus uf d Stufe nuf un winkt däm Volk mit dr Hand. Do entschtoht ä großi Schtilli, un er schwätzt zue nene uf hebräisch un sait:


text:
Ihr Männa, liebe Breda un Vädare, härt ma <n>(mir)</n> zue, wenn i <n>(ich)</n> mi etzed vor äich vuantwort.


text:
Als sie aba ghärt hän , daß sa <n>(er)</n> uf hebräisch zue nene schwätzt, wäre sie noh schtilla. Un na <n>(er)</n> sait:


text:
Ich bi ä jüdische Ma, uf d Welt kumme in Tarsus in Zilizie, ufgwachse aba in der Schtadt un mit alla Sorgfalt undawiese im alte Gsetz z Föß Gamaliels, un war ä Schtreba <n>(Eifera)</n> fir Gott, we ihr`s hiit alli sin.


text:
Ich ha de näji <n>(naii)</n> Lehr vufolgt bis uf d Dod; i <n>(ich)</n> ha Männa un Wieba bunde un sie ins Gfängnis <n>(Loch)</n> gworfe,


text:
we ma <n>(mir)</n> au dr Hohepriester un alli Älteschte beziige. Vu nene ha i <n>(ich)</n> au Brief gregt an d Breda un bin nohch Damaskus gfahre, um au de, de dert ware, gfesselt nohch Jerusalem z fihre, dmit sie bschtroft wäre.


text:
S isch aba bassiert, als i <n>(ich)</n> derthi zeh un in de Nechi vu Damaskus kumm, do umlaichtet mi pletzlig um d Middagsziit ä großes Lecht vum Himmel.


text:
Un i <n>(ich)</n> flegt uf d Bode un ha ä Schtimm ghärt, de sait zue ma <n>(mir)</n>: Saul, Saul, was vufolgsch dü mich?


text:
Ich gib aba zantwort: Herr, wer bisch dü? Un na <n>(er)</n> sait zue ma <n>(mir)</n>: Ich bi Jesus vu Nazareth, den dü vufolgsch.


text:
De aba mit ma <n>(mir)</n> ware, sähn zwar des Lecht, aba de Schtimm vu däm, der mit ma <n>(mir)</n> schwätzt, hän sie nit ghärt.


text:
Ich ha aba gfrogt: Herr, was soll i <n>(ich)</n> doe? Un dr Herr sait zue ma <n>(mir)</n>: Schtand uf un gang nohch Damaskus. Dert wird ma dir alles sage, was dir z doe uftrage isch.


text:
Als i <n>(ich)</n> aba, bind vu d Herrlichkeit vu dem Lecht, nigs säh ka, wir i <n>(ich)</n> an d Hand vu däne, de bi ma <n>(mir)</n> ware gfihrt, un kummt nohch Damaskus.


text:
Do war aba ä gottesfirchtige Ma, der sich an`s Gsetz hebet <n>(haltet)</n>, mit Name Hananias, der ä guete Ruef bi alle Jude het, de dert husse.


text:
Der kummt zue ma <n>(mir)</n>, kunnt vor mi hi un sait zue ma <n>(mir)</n>: Saul, liebe Brueda, sieh wieda. Un zue d selbe Schtund ka i <n>(ich)</n> nen säh.


text:
Er aba sait: D Gott unsera Vädare het di üsgwählt, daß dü si Plan erkenne sollsch un d Grechte säh un de Schtimm üs sinem Mul <n>(Gosch)</n> härä wirsch;


text:
S isch aba bassiert, als i <n>(ich)</n> wieda nohch Jerusalem kumm un im Tempel bät, daß i <n>(ich)</n> in Vuzickig <n>(Wahn)</n> grot


text:
un nen sieh. Do sait da <n>(er)</n> zue ma <n>(mir)</n>: Los mach di schnell uf üs Jerusalem; denn di Ziignis vu ma <n>(mir)</n> wäre sie nit aneh.


text:
Un i <n>(ich)</n> sag: Herr, sie wisse doch, daß i <n>(ich)</n> de, de an dich glaube, gfangegnumme ha un in d Synagoge <n>(Gotteshiisa)</n> üsbeitsche lo ha.


text:
Un als des Bloet vum Stephanus, vu dinem Ziige, vuschittet wird, bin i <n>(ich)</n> au däbi gschtande un ha Gfalle dra ka un ha uf däne ihri Kleida ufbast, de nen umbrocht hän.


text:
Un na <n>(er)</n> sait zue ma <n>(mir)</n>: Gang hi; denn i <n>(ich)</n> will dich in d Fremdi zue d Heide schicke.


text:
Sie hän nem aba zue ghärt bis zue däm Wort; dann <n>(dnoh)</n> brellä sie mit ihra Schtimm un refe: Wäg mit däm vu d Welt! Denn na <n>(er)</n> darf nimi läbä.


text:
bpfiehlt dr Oberscht, nen in d Burg z fihre, un het gsait, daß ma nen üsbeitsche un vuhäre soll, um z härä, üs welem Grund sie so gege nen brellä.


text:
Als ma nen aba zum Geißle feschtbindet, sait Paulus zum Hauptma, der dbischtoht: Isch`s recht bi äich, ä Mensch, der römischa Birga isch, ohni Urdeil üszbeitsche?


text:
Als des dr Hauptma ghärt het, goht da <n>(er)</n> zum Oberscht un vuzehlt nem un sait: Was willsch dü doe? Der Mensch isch ä römischa Birga.


text:
Do kummt dr Oberscht zue nem un het nen gfrogt: Sage ma <n>(mir)</n>, bisch dü römischa Birga? Er aba sait: Häjo.


text:
Do het dr Oberscht gsait: Ich ha des Birgarecht fir viel Geld kauft. Paulus aba sait: Ich aba bi scho als römischa Birga uf d Welt kumme .


text:
Do druf len sie gli vu nem ab, de nen vuhäre solle. Un dr Oberscht firchtet sich, als er ghärt het, daß sa ä römische Birga isch, den er feschtbinde losse het.


text:
Am nägschte Dag wot da <n>(er)</n> gnaua härä, wurum Paulus vu d Jude vuklagt wird. Er het nen vu d Kette lese lo un bpfiehlt d Hohenpriester un däm ganze Hohe Rot zsämmezkumme, un fihrt Paulus nab un schtellt nen vor sie.


text:
Paulus aba luegt d Hohe Rot a un sait: Ihr Männa, liebe Breda, i <n>(ich)</n> ha mi Läbä mit guetem Gwisse vor Gott gfihrt, bis uf dän Dag.


text:
Dr Hohepriester Hananias aba bpfiehlt däne, de um nen gschtande sin, nem uf s Mul <n>(d Gosch)</n> z schla.


text:
Do sait Paulus zue nem: Gott wird di schla, dü Schienheiliger <n>(vubutzti Wand)</n>! Dü sitzesch do un richtesch mi nohch rem Gsetz un losch mi schla gege s Gsetz?


text:
Un Paulus sait: Lebi <n>(Liebe)</n> Breda, i <n>(ich)</n> wußt`s nit, daß sa <n>(er)</n> dr Hohepriester isch. Denn`s schtoht gschriebe <n>(2. Moses 22,27)</n>: "Däm Obaschte vu dinem Volk sollsch dü nit flueche."


text:
Als aba Paulus erkennt, daß ä Deil Sadduzäer war un dr andere Deil Pharisäer, reft er im Rot: Ihr Männa, liebe Breda, i <n>(ich)</n> bi ä Pharisäer un ä Bue vu mä Pharisäer. Ich wir azeigt um dr Hoffnig un um dr Uferschtehig vu d Dote wägä.


text:
Als sa <n>(er)</n> aba des gsait het, entschtoht Zwitracht zwische Pharisäer un Sadduzäer, un de Vusammlig <n>(Bagasch)</n> schpaltet sich.


text:
Denn de Sadduzäer sage, s gib keini Uferschtehig noh Engel un Geischta; de Pharisäer aba lehre beides.


text:
S entschtoht aba ä großes Gschrei <n>(Geblär)</n>; un ä baar Schriftglehrti vu d Partai dr Pharisäer isch uf gschtande, schtritt un sage: Mir finde nigs Beses a däm Mensch; villicht het ä Geischt odr ä Engel mit nem gschwätzt.


text:
Als aba de Zwitracht groß wird, bfirchtet dr Oberscht, sie kennte Paulus zerrieße, un het Soldate nabgoh lo um Paulus ne wägzrieße un in d Burg zfihre.


text:
In dr nägschte Nacht aba schtoht dr Herr bi nem un sait: Nur nit d Muet vuliere <n>(Kopf hoch)</n>! denn we dü fir mi in Jerusalem Ziige warsch, so mueß dü au in Rom Ziige si.


text:
Als ses aba Dag wird, find <n>(rottete)</n> sich ä baar Jude zsämme un vuschwäre sich, nit z ässä noh zue trinke, bis sie Paulus umbrocht hän.


text:
De gehn zue d Hohenpriester un Älteschte un sage: Mir hän uns <n>(us)</n> durch ä Eid bunde, nigs zue ässä, bis ma <n>(mir)</n> Paulus umbrocht hän.


text:
So luege etze ihr mit däm Hohe Rot bi däm Oberscht, daß sa <n>(er)</n> nen zue äich rundafihre losst, als wellet ihr nen gnaua vuhäre; ma <n>(mir)</n> aba sin parat, nen umzbringe, bvor ra <n>(er)</n> vor äich kummt.


text:
Als aba dr Bue vu d Schweschta vum Paulus vum Aschlag ghärt het, goht da <n>(er)</n> un kummt in d Burg un vuzehlt`s Paulus.


text:
Paulus aba reft eina vu d Hauptlit zue sich un sait: Fihr den jungen Ma zum Oberscht, denn na <n>(er)</n> het nem ebis z sage.


text:
Der nimmt nen un fihrt nen zum Oberscht un sait: Dr Gfangene Paulus het mi zue sich röfä losse un mi gfrogt, ob i <n>(ich)</n> den junge Ma zue dir fihre doe, der dir ebis z sage het.


text:
Do nimmt nen dr Oberscht bi dr Hand un fihrt nen uf d siete un het nen gfrogt: Was isch's, des dü ma <n>(mir)</n> z sage hesch?


text:
Er aba sait: D Jude sin ibaigkumme <n>(einig wore)</n>, di z bitte, daß dü Paulus morge vor d Hohe Rot nabbringe losch, so als wen sie nen gnaua vuhäre.


text:
Dü aba traue ne nit; denn me als vierzig Männa vu nene lauere nem uf; de hän sich vuschwore, nit z ässä noh z trinke, bis sie nen umbrocht hän; un etzed sin sie parat un warte uf di Zuesag.


text:
Do losst dr Oberscht d junge Ma go un bfielt nem, nemads z sage, daß sa <n>(er)</n> nem des gsait <n>(vurote, ereffnet)</n> het.


text:
Un dr Oberscht reft zwei Hauptlit zue sich un sait: Zweihundat Soldate solle sich parat mache, daß sie nohch Cäsarea zehn, un siebzig Rieta un zweihundat Schütze fir di dritti Schtund in d Nacht;


text:
un hebet <n>(haltet)</n> Tiere parat, Paulus drufzsetze un wohlvuwahrt zum Schtadthaltr Felix z bringe.


text:
Den Ma hän d Jude packt un wen nen umbringe. Do kummt i <n>(ich)</n> mit Soldate dzue un entriß nen un wir gwar, daß sa <n>(er)</n> ä römischa Birga isch.


text:
Do i <n>(ich)</n> aba erfahre wot, wurum sie nen aklagt hän, fihr i <n>(ich)</n> nen abe vor ihr Hohe Rot.


text:
Do find i <n>(ich)</n>, daß sa <n>(er)</n> agschwärzt wird wägä Froge in ihrem Gsetz, aba kei Aklag gege sich het, uf de Dod odr Gfängnis <n>(Loch)</n> schtoht.


text:
Un als vor mi kummt, daß ä Aschlag gege der Ma plant isch, schick i <n>(ich)</n> nen gli druf zue dir un wies au de Akläga a, vor dir zue sage, was sie gege nen hän.


text:
Als dr Schtadthaltr d Bref gläse het, het da <n>(er)</n> gfrogt, üs welem Land er isch. Un als er gwar wird, daß sa <n>(er)</n> üs Zilizien isch, sait da <n>(er)</n>:


text:
Ich will di vuhäre, wenn dini Akläga au do sin. Un na <n>(er)</n> losst nen in Gwahrsam neh im Palascht vum Herodes.


text:
Nohch fünf Däg kummt dr Hohepriester Hananias mit ä baar Älteschte un däm Awalt Tertullus rab; de erschiene vor rem Schtadthaltr gege Paulus.


text:
Als der aba hergruefe worde war, fangt Tertullus a, nen azklage, un sait: Daß ma <n>(mir)</n> in großem Friede läbä unda dir un daß däm Volk vieli Wohltate widafahre sin durch di Großmuet, edelschta Felix,


text:
Dmit i <n>(ich)</n> di aba nit z lang ufhalt, bitt i <n>(ich)</n> di, dü dätsch uns <n>(us)</n> kurz ahäre in dinere Güte.


text:
Do ma <n>(mir)</n> wiße, daß der Ma schädlich isch un daß sa <n>(er)</n> Ufruhr erregt unda alle Jude uf däm ganze Erdkreis un daß sa <n>(er)</n> ä Afihra vu d Sekte dr Nazarener isch.


text:
Paulus aba git zantwort, als nem dr Schtadthaltr winkt z schwätze: Wel i <n>(ich)</n> weiß, daß dü in däm Volk etze vieli Johr Richta bisch, will i <n>(ich)</n> mi Sach unerschrocke vuteidige.


text:
Dü kasch feschtschtelle, daß ses nit me als zwöelf Däg sin, sit i <n>(ich)</n> noh Jerusalem ku bi, um azbäte.


text:
Un sie hän mi nit im Tempel noh in d Synagoge <n>(Gotteshus)</n> <n>(Gotteshiisa)</n> noh in dr Schtadt däbi gfunde, we i <n>(ich)</n> mit jemads gschtritte odr ä Ufruhr im Volk gmacht ha.


text:
Des sag i <n>(ich)</n> dir aba, daß i <n>(ich)</n> nohch rem Wäg, den sie ä Sekte nenne, däm Gott vu mine Vädare so dien, daß i <n>(ich)</n> alles glaub, was gschriebe schtoht im Gsetz un in d Prophete.


text:
Ich ha de Hoffnig zue Gott, de au sie selbscht hän, nämlich daß ses ä Uferschtehig dr Grechte we dr Ungrechte ge wird.


text:
ä baar Jude üs dr Provinz Asien. De solle etzed do si vor dir un mi vuklage, wenn sie ebis gege mi hän.


text:
Odr loß de do selbscht sage, was fir ä Unrecht sie gfunde hän, als i <n>(ich)</n> vor rem Hohe Rot gschtande bi;


text:
s isch denn des eine Wort, des i <n>(ich)</n> gruefe ha, als i <n>(ich)</n> unda ne war: Um dr Uferschtehig vu d Dote wille wir i <n>(ich)</n> vu äich hiit azeigt.


text:
Felix aba zeht de Sach hi, denn na <n>(er)</n> wußt recht guet um de Lehr un sait: Wenn dr Oberscht Lysias rabkummt, so will i <n>(ich)</n> äiri Sache entschiede.


text:
Er bpfiehlt aba däm Hauptma, Paulus gfange z lo, doch inämä liechte Gwahrsam, un nemads vu sine Lit z vuwähre, nem z diene.


text:
Nohch ä baar Däg aba kummt Felix mit sinem Wieb Drusilla, de ä Jüdin isch, un het Paulus kumme lo un härt nen iba d Glaube an Chrischtus Jesus a.


text:
Als aba Paulus vu Grechtigkeit un Faschte un vum zuekinftige Gricht schwätzt, vuschrekt Felix un git zantwort: Fir diesmol gang! Zue glegana Ziit will i <n>(ich)</n> di wieda röfä losse.


text:
Er hofft aba näbäbäi, daß nem vu Paulus Geld ge wird; drum het da <n>(er)</n> nen au me <n>(oft)</n> kumme lo un brotet sich <n>(schwätzt)</n> mit nem.


text:
Als aba zwei Johr um ware, kummt Porzius Festus als Nohchfolga vum Felix. Felix aba will d Jude ä Gfalle <n>(Gunscht)</n> doe un het Paulus gfange zruck glo.


text:
un bitte nen um ä Gfalle <n>(de Gunst)</n>, daß sa <n>(er)</n> Paulus nohch Jerusalem kumme losst; denn sie wen nem ä Hintahalt lege, um nen undawägs umzbringe.


text:
Do git ne Festus zantwort, Paulus wird witer in Gwahrsam ghalte in Cäsarea; er selba aba wird in Kiirzi wieda derthi ze.


text:
De etze unda äich bschtimmt sin, sait da, de len mit nabzeh un der Ma vuklage, wenn ebis Unrechtes a nem isch.


text:
Nohchdem aba Festus bi nene nit me als acht odr zehn Däg gsi war, zeht er nab nohch Cäsarea. Un am nägschte Dag het da sich uf d Richtaschtuehl kockt un het Paulus hole lo.


text:
Als der aba vor nen kummt, umzingle nen d Jude, de vu Jerusalem rabkumme ware, un bringe vieli schwäri Klage gege nen vor, de sie aba nit bwiese kenne.


text:
Paulus aba wert <n>(vuteidigt)</n> sich: Ich ha mi nit am Gsetz vu d Jude noh am Tempel noh am Kaisa vusindigt.


text:
Festus aba wot d Jude ä Gfalle doe <n>(Gunst erwiese)</n> un git zantwort Paulus un sait: Willsch dü nuf nohch Jerusalem un di dert in däre Sach vu ma <n>(mir)</n> richte losse?


text:
Paulus aba sait: Ich schtand vor dem Kaisa Gricht; do mueß i <n>(ich)</n> grichtet wäre. D Jude ha i <n>(ich)</n> kei Unrecht doe, we au dü arg wohl weisch.


text:
Ha i <n>(ich)</n> aba Unrecht doe un doe uf was d Dod schtoht, so weiga i <n>(ich)</n> mi nit z schterbe; isch aba nigs an däm, wurum sie mi vuklage, so darf mi ne nemads priesge. Ich bruef mi uf d Kaisa!


text:
Do bspricht sich Festus mit sinene Rotgeba un git zantwort: Uf d Kaisa hesch dü dich bruefe, zum Kaisa sollsch dü go.


text:
Un als sie mehreri Däg dert ware, legt Festus däm Kenig de Sach vum Paulus vor un sait: Do isch ä Ma vu Felix als Gfangene zruckglo worde;


text:
wägä däm erschiene de Hohenpriester un Älteschte vu d Jude vor ma <n>(mir)</n>, als i <n>(ich)</n> in Jerusalem war, un bitte, i <n>(ich)</n> soll nen richte losse.


text:
Däne sag i <n>(ich)</n>: S isch dr Röma Art nit, ä Agklagte prieszge, bvor ra <n>(er)</n> sinene Kläga gegeibagschtande isch un Glegeheit ka het, sich gege de Aklage z vuteidige.


text:
Als sie aba do zsämmekumme, duld i <n>(ich)</n> kei Ufschub, sundern halt am nägschte Dag Gricht un ha d Ma vorfihre lo.


text:
Sie hän aba Händel mit nem iba ä baar Froge vu ihrem Glaube un iba ä vuschtorbene Jesus, vu dem Paulus behauptet, er läbt.


text:
Do i <n>(ich)</n> aba vu däm Händel nigs vuschtande ha, ha i <n>(ich)</n> gfrogt, ob ba <n>(er)</n> nohch Jerusalem go <n>(reise)</n> un sich dert wägä däm richte losse wott.


text:
Als aba Paulus sich uf si Recht berueft, bis zue d Entschiedig vum Kaisa in Gwahrsam z bliebe, ha i <n>(ich)</n> nen gfange lo, bis i <n>(ich)</n> nen zum Kaisa schicke kennt.


text:
Un am nägschte Dag kumme Agrippa un Berenike mit großem Tam Tam <n>(Gepränge)</n> un gehn in d Palascht mit d Hauptlit un vornehmschte Männa vu d Schtadt. Un als Festus s bpfiehlt, wird Paulus brocht.


text:
Un Festus sait: Kenig Agrippa un all ihr Männa, de ihr mit uns <n>(us)</n> do sin, do sähn ihr den, wägä däm di ganze Jude in Jerusalem un au do in mi dringe un brelle, er dirft nit länga läbä.


text:
Als i <n>(ich)</n> aba gmerkt ha, daß sa <n>(er)</n> nigs doe het, des d Dod wert isch, un na <n>(er)</n> au selba sich uf d Kaisa beruefe het, bschloß i <n>(ich)</n>, nen derthi z schicke.


text:
Ebis Gnaues iba nen aba ha i <n>(ich)</n> nit, des i <n>(ich)</n> minem Herrn schriebe kennt. Drum ha i <n>(ich)</n> nen vor äich bringe losse, vor allem aba vor dich, Kenig Agrippa, dmit i <n>(ich)</n> nohch däm Vuhär ebis ha, was i <n>(ich)</n> schriebe kennt.


text:
Agrippa aba sait zue Paulus: S isch dir erlaubt, fir di selba z schwätze. Do schtreckt Paulus d Hand üs un vuantwortet sich:


text:
S isch ma <n>(mir)</n> arg leb <n>(lieb)</n>, Kenig Agrippa, daß i <n>(ich)</n> mi hiit vor dir vuantworte soll wägä all däne Sache, wo i <n>(ich)</n> vu d Jude agschwärzt wir,


text:
vor allem wel dü alli Ordnige un Schtrietfroge vu d Jude kennsch. Drum bitt i <n>(ich)</n> dich, mich ruehig azhäre.


text:
Mi Läbä vu klei uf, we i <n>(ich)</n>`s vu Afang a unda minem Volk un in Jerusalem zuebrocht ha, isch alle Jude nigs näjes <n>(naies)</n>,


text:
de mi vu freher kenne, wenn sie`s beziige wen. Denn nohch dr allaschtrengschte Richtig unsres Glaube ha i <n>(ich)</n> gläbt als Pharisäer.


text:
Un etze schtand i <n>(ich)</n> do un wär azeigt wägä dr Hoffnig uf de Vuheißig, de unsari Vädere vu Gott ge isch.


text:
Uf ihri Erfillig hoffe de zwöelf Schtämm vu unsrem Volk, wenn sie Gott bi Dag un Nacht imma diene. Wäge der Hoffnig wir i <n>(ich)</n>, oh Kenig, vu d Jude agschwärzt.


text:
Des ha i <n>(ich)</n> in Jerusalem au doe; dert ha i <n>(ich)</n> vieli Heiligi ins Gfängnis <n>(Loch)</n> brocht, wozue i <n>(ich)</n> Vollmacht vu d Hohenpriester gregt ha. Un wenn sie umbrocht wäre solle, ha i <n>(ich)</n> mi Schtimm dzue ge.


text:
Un in alle Synagoge <n>(Gotteshus)</n> <n>(Gotteshiisa)</n> ha i <n>(ich)</n> sie me <n>(oft)</n> durch Schtrofe zum Läschtere zwunge, un i <n>(ich)</n> wetete arg gege sie, un vufolgt sie au bis in fremdi Schtädt.


text:
sieh i <n>(ich)</n> midde am Dag, oh Kenig, uf däm Wäg ä Lecht vum Himmel, heller als dr Glanz vu d Sunne, des mich un de mit ma <n>(mir)</n> greist ware umlaichtet het.


text:
Als ma <n>(mir)</n> aba alli uf d Bode gfloge sin, ha i <n>(ich)</n> ä Schtimm zue ma <n>(mir)</n> schwätze ghärt, de sait uf hebräisch: Saul, Saul, was vufolgsch dü mich? S wird dir schwer si, gege d Schtachel üszschla.


text:
schtand etze uf un schtell di uf dini Feß. Denn dzue bi i <n>(ich)</n> dir erschiene, um dich z erwähle zum Diena un zum Ziige fir des, was dü vu ma <n>(mir)</n> gsähne hesch un was i <n>(ich)</n> dir noh zeigä will.


text:
um ne d Auge ufzmache, daß sie sich umkähre vu d Nacht zum Lecht un vu d Gwalt vum Sadan zue Gott. So wäre sie Vugebig vu d Sinde gregä un des Erbdeil samt däne, de gheiligt sin durch d Glaube an mi.


text:
sundern vukindigt zerscht däne in Damaskus un in Jerusalem un im ganze jüdischen Land un dann <n>(dnoh)</n> au d Heide, sie solle Buße doe un sich zue Gott umkähre un rechtschaffeni Werke dr Buße doe.


text:
Aba Gottes Hilf ha i <n>(ich)</n> ka bis zum hiitige Dag un schtand etze do un bi si Ziige bi groß un klei un sag nigs, als was de Prophete un Moses vorusgsait hän:


text:
daß d Chrischtus liede soll un als erschta ufschtoht vu d Dote un vukindige des Lecht sinem Volk un d Heide.


text:
Als sa <n>(er)</n> aba des zue sinere Vuteidigig gsait het, sait Festus mit luta Schtimm: Paulus, dü bisch Vuruckt! Des große Wisse macht di wahnsinnig.


text:
Paulus aba sait: Edler Festus, i <n>(ich)</n> bi nit Vuruckt, sundern i <n>(ich)</n> sag wahri un vuninftige Wort.


text:
Dr Kenig, zue dem i <n>(ich)</n> fräi uff schwätz, vuschtoht sich uf de Sach. Denn i <n>(ich)</n> bi gwiß, daß nem nigs dvu vuborge isch; denn des isch nit im Eckli bassiert.


text:
Agrippa aba sait zue Paulus: S fehlt nit viel, so wirsch dü mich noh ibarede un ä Chrischt üs ma <n>(mir)</n> mache.


text:
Paulus aba sait: Ich winsch vor Gott, daß iba kurz odr lang nit ällei dü, sundern alli, de mi hiit härä, des däte, was i <n>(ich)</n> bi, üsgnumme d Fessle.


text:
Un als sie sich zruckzoge hän, schwätze sie mitänanda un sage: Der Mensch het nigs doe, was d Dod odr Gfängnis <n>(Loch)</n> vudent het.


text:
Agrippa aba het zue Festus gsait: Der Mensch kennt fräiglosse wäre, wenn na <n>(er)</n> sich nit uf d Kaisa bruefe hät.


text:
Als ses aba bschlosse war, daß ma <n>(mir)</n> nohch Italie fahre solle, ibagen sie Paulus un ä baar andari Gfangeni nem Hauptma mit Name Julius vu eina kaiserliche Abteilig.


text:
Mir gehn aba uf ä Schiff üs Adramyttion, des de Küschteschtädt vu d Provinz Asie alaufe soll, un fahre ab; mit uns <n>(us)</n> war au Aristarch, ä Mazedonier üs Thessalonich.


text:
Un am nägschte Dag kumme ma <n>(mir)</n> in Sidon a; un Julius vuhaltet sich fründlig gege Paulus un gschtatet nem, zue sinene Freunde z go un sich pflege z losse.


text:
Un vu do schtoße ma <n>(mir)</n> ab un fahre im Schutz vu Zypern hi, wel uns <n>(us)</n> de Wind entgegä ware,


text:
Un dert findet dr Hauptma ä Schiff üs Alexandria, des nohch Italie goht, un het uns <n>(us)</n> druf ischtiege lo.


text:
Mir kumme aba viel Däg nur langsam vorwärts un glangte mit Meh bis uf de Hechi vu Knidos, denn dr Wind hindert uns <n>(us)</n>; un ma <n>(mir)</n> fahre im Schutz vu Kreta hi, bis uf de Hechi vu Salmone,


text:
un glangte kum dra vorbi un kumme a nä Platz, der «Guethafe» heißt; nooch däbi liet de Schtadt Lasäa.


text:
Do etze viel Ziit vugange war un de Schiffahrt au scho gfährlich wird, wel au d Faschteziit scho vorbi war, vumahnt sie Paulus


text:
un sait zue nene: Lebi <n>(Liebe)</n> Männa, i <n>(ich)</n> sieh, daß de Fahrt nur mit Leid un großem Schadä vor sich go wird, nit ällei fir d Ladung un s Schiff, sundern au fir unsa Läbä.


text:
Un do dr Hafe zum Ibawintere schlecht war, bschtehn di meischte vu nene uf däm Plan, vu dert wiedazfahre un z vusueche, ob sie zum Ibawintere bis nohch Phönix kumme kennte, nem Hafe uf Kreta, der gege Südwescht un Nordwest uff isch.


text:
Als aba dr Südwind gweht het, meine sie, ihr Vorha fertig mache z kenne, lichte d Anka un fahre nooch an Kreta entlang.


text:
Un do des Schiff packt wird un nimi gege d Wind grichtet wäre ka, gän ma <n>(mir)</n> uf un len uns <n>(us)</n> tribä.


text:
Mir fahre aba vorbi an einare Insel, de Kauda heißt, do kenne ma <n>(mir)</n> mit Meh des Bäiboot in unsreri Gwalt gregä.


text:
Sie zen`s ruff un schpanne zum Schutz um`s Schiff Seil. Do sie aba firchte, in de Syrte z grote, len sie d Triebanka rab un triebe so dohi.


text:
Do aba vieli Däg weda Sunne noh Schterne schiene un ä arges Unwätta uns <n>(us)</n> drängt, war all unsri Hoffnig uf Rettig dhi.


text:
Un als ma lang nigs gässä het, kunnt Paulus midde unda sie un sait: Lebi <n>(Liebe)</n> Männa, ma het uf mi härä solle un nit vu Kreta ufbreche, dann <n>(dnoh)</n> wär uns <n>(us)</n> Leid un Schadä erschpart bliebe.


text:
Doch etze vumahn i <n>(ich)</n> äich: sin unvuzagt; denn keina vu äich wird umkumme, nur des Schiff.


text:
Denn de Nacht isch zue ma <n>(mir)</n> dr Engel kumme vu dem Gott, däm i <n>(ich)</n> gher un däm i <n>(ich)</n> dien,


text:
un sait: Fircht di nit, Paulus, dü mueß vor d Kaisa gschtellt wäre; un lueg, Gott het dir alli gschenkt, de mit dir fahre.


text:
Drum, lebi Männa, sin unvuzagt; denn i <n>(ich)</n> glaub Gott, s wird so gschähe, we ma <n>(mir)</n> gsait wore isch.


text:
Als aba di vierzehnti Nacht kummt, sit ma <n>(mir)</n> in dr Adria triebä, meine d Schiffslit midde in d Nacht, sie käme an ä Land.


text:
Un sie werfe des Senkbläi üs un findes zwanzig Fade def; un ä weng witer lotete sie abamols un findes fuchzehn Fade def.


text:
Do firchte sie, ma <n>(mir)</n> däte uf Klippe grote, un werfe hinte vum Schiff vier Anka üs un winschte, daß ses Dag wird.


text:
Als aba d Schiffslit vum Schiff abhaue wenn un des Bäiboot ins Meer rablen un vorgen, sie wen au vorne de Anka rundalosse,


text:
sait Paulus zum Hauptma un zue d Soldate: Wenn de nit uf däm Schiff bliebe, kenne ihr nit grettet wäre.


text:
Un als ses afangt hell z wäre, vumahnt Paulus sie alli, Ässä zue sich z neh, un sait: S isch hiit dr vierzehnte Dag, daß ma warte un ohni Ässä bliebe sin un nigs zue äich gnumme hän.


text:
Drum vumahn i <n>(ich)</n> äich, ebis zue ässä; denn des dient zue äira Rettig; s wird keinem vu äich ä Hoor vum Schädel flege.


text:
Un als sa des gsait het, nimmt da <n>(er)</n> Brot, dankt Gott vor ne alle un bricht's un fangt a z ässä.


text:
Un nohchdem sie satt wore ware, mache sie des Schiff liechta un werfe des Korn <n>(Getreide)</n> in`s Meer.


text:
Als ses aba Dag wird, kenne sie des Land nit; ä Bucht aba wäre sie gwahr, de het ä flaches Ufa. Dohi wen sie des Schiff tribä losse, wenn`s meglich wär.


text:
Un sie haue de Anka ab un len sie im Meer, binde de Schteuerruda los un richte s Segel nohch rem Wind un halte uf s Ufa zue.


text:
Un als sie uf ä Sandbank gerote, len sie des Schiff uflaufe, un des Vordaschiff bohrt sich a un hockt fescht, aba des Hindaschiff vubricht unda dr Gwalt vu d Wellä.


text:
Aba dr Hauptma wot Paulus am Läbä ha un wehrt ihr Vorha ab un het de, de schwimme kenne, als erschte ins Meer springe lo un sich ans Land rette,


text:
di andere aba ä baar uf Brätter, ä baar uf däm, was noh vum Schiff do war. Un so isch`s bassiert, daß sie alli grettet ans Land kumme.


text:
D Lit aba erwiese uns <n>(us)</n> großi Hilf, zinde ä Fiir a un nähmä uns <n>(us)</n> alli uf wägä dem Rägä, der iba uns <n>(us)</n> kumme war, un wäls Kalt war.


text:
Als etze Paulus ä Hufä Räisig <n>(Schteckli)</n> zsämmerafft un uf`s Fiir legt, fahrt wägä dr Hitz ä Schlange üsä un biß sich an sinere Hand fescht.


text:
Als aba de Lit des Tier an sinere Hand hänge sähn, sage sie undaänanda: Der Mensch mueß ä Mörda si, den d Göttin vu d Rache nit läbä losst, obwohl la däm Meer vudwischt isch.


text:
De aba warte, daß sa <n>(er)</n> aschwelle odr pletzlig dot umflege wird. Als sie etze lang gwartet hän un sähn, daß nem nigs Schlimmes bassiert, ändere sie ihri Meinig un sage: Er isch ä Gott.


text:
In der Gegend het dr agsähenschte Ma dr Insel, mit Name Publius, Lända der nimmt uns <n>(us)</n> uf un beherbergt uns <n>(us)</n> dräi Däg lang fründlig.


text:
S isch bassiert aba, daß dr Vada <n>(Babbe)</n> vum Publius am Feba un a d Ruhr im Bett liet. Zue däm goht Paulus inä un bätet un legt d Händ <n>(Pfode)</n> uf nen un macht nen gsund


text:
Un sie erwiese uns <n>(us)</n> großi Ehri; un als ma <n>(mir)</n> abfahre, gän sie uns <n>(us)</n> mit, was ma <n>(mir)</n> nedig hän.


text:
Nohch dräi Monet aba fahre ma <n>(mir)</n> ab mit nem Schiff üs Alexandria, des bi dr Insel ibawintert het un des Zeiche dr Zwillinge fihrt.


text:
Vu do fahre ma <n>(mir)</n> d Schtrand entlang un kumme nohch Rhegion; un do am nägschte Dag dr Südwind blosst, kumme ma <n>(mir)</n> in zwei Däg nohch Puteoli.


text:
Dert finde ma <n>(mir)</n> Breda un wäre vu nene gfrogt, siebä Däg do z bliebe. Un so kumme ma <n>(mir)</n> nohch Rom.


text:
Dert hän de Breda vu uns <n>(us)</n> ghärt un kumme uns <n>(us)</n> entgegä bis Forum Appii un Tres-Tabernae. Als Paulus sie sieht, dankt er Gott un gwinnt Zuevasicht.


text:
Als ma <n>(mir)</n> etze nohch Rom inekume, wird däm Paulus recht ge, fir sich ällei z huse mit däm Soldat, der nen bwacht.


text:
S isch bassiert aba nohch dräi Däg, daß Paulus de Agsähene vu d Jude bi sich zsämmereft. Als sie zsämmekumme ware, sait da <n>(er)</n> zue nene: Ihr Männa, lebi Breda, i <n>(ich)</n> ha nigs doe gege unsa Volk un de Ordnige vu d Vädare un bi doch als Gfangene üs Jerusalem ibaantwortet in de Händ <n>(Pfode)</n> vu d Röma.


text:
Do aba d Jude ufgmuckt hän, war i <n>(ich)</n> gnetigt, mich uf d Kaisa z bruefe, nit als hät i <n>(ich)</n> mi Volk wägä ebis z vuklage.


text:
Üs däm Grund ha i <n>(ich)</n> drum gfrogt, daß i <n>(ich)</n> äich äh un zue äich schwätze kennt; denn um dr Hoffnig Israels wille schleipf i <n>(ich)</n> de Kette.


text:
Sie aba sage zue nem: Mir hän dinetwege kei Bref üs Judäa gregt noh isch ä Brueda kumme, der iba dich ebis Schlechtes brichtet odr gsait het.


text:
Doch wen ma <n>(mir)</n> vu dir härä, was dü denksch; denn vu der Sekte isch uns <n>(us)</n> bekannt, daß ihr an älle Ende dägege gschwätzt wird.


text:
Un als sie nem ä Dag bschtimmt hän, kumme vieli zue nem in de Herberge. Do erklärt un beziigt er ne des Rich Gottes un predigt ne vu Jesus üs däm Gsetz vum Moses un üs d Prophete vu freh Morgen`s bis zum Obend.


text:
Sie ware aba undaänanda ueis un gehn wäg, als Paulus des eine Wort gsait het: Mit Recht het dr heilige Geischt durch d Prophet Jesaja zue äire Vädere gsait <n>(Jesaja 6,9.10)</n>: "


text:
Gang hi zue däm Volk un sag: Mit d Ohre den ihr's härä un nit vuschtoh; un mit d Auge den ihr's aluege un nit erkenne.


text:
Denn des Herz vum Volk isch vuschtockt, un ihri Ohre härä schwer, un ihri Auge sin zue, dmit sie nit etwa mit d Auge sähn un mit d Ohre härä un mit däm Herz vuschtehn un sich umkähre, un i <n>(ich)</n> ne hilf."


text:
Paulus, ä Knecht Chrischti Jesus, bruefe zum Aposchtel, üsgsondert, z predige des Evangelium Gottes,


text:
vu sinem Bue Jesus Chrischtus, unsam Herrn, der uf d Welt kumme isch üs däm Gschlecht David nohch rem Fleisch,


text:
un nohch rem Geischt, dr Heiligtheit, igsetzt isch als Bue Gottes in Kraft durch de Uferschtehig vu d Dote.


text:
Durch nen hän ma <n>(mir)</n> gregt Gnade un Aposchtelamt, in sinem Name d Glaubenstreui ufzrichte unda alle Heide,


text:
An alli Gliebte Gottes un bruefene <n>(gruefene)</n> Heilige in Rom: Gnade isch mit äich un Friede vu Gott, unsam Vada <n>(Babbe)</n>, un däm Herrn Jesus Chrischtus!


text:
Zerst dank i <n>(ich)</n> minem Gott durch Jesus Chrischtus fir äich alli, daß ma vu äirem Glaube in alla Welt schwätzt.


text:
Denn Gott isch mi Ziige, däm i <n>(ich)</n> in minem Geischt dien am Evangelium vu sinem Bue, daß i <n>(ich)</n> ohni Undaloß an äich denk


text:
un alliziit in minem Gebet fleh, ob sich's wohl eimol fege mächt durch Gottes Wille, daß i <n>(ich)</n> zue äich kumm.


text:
Denn mi vulangt dnohch, äich z säh, dmit i <n>(ich)</n> äich ebis mitteil an geischtlicha Gabe, um äich z schtärke,


text:
des heißt, dmit i <n>(ich)</n> zsämme mit äich treschtet wir durch äire un mi Glaube, den ma <n>(mir)</n> mitänanda hän.


text:
Ich will äich aba nit vuschwiege, liebe Breda, daß i <n>(ich)</n> ma <n>(mir)</n> me <n>(oft)</n> vorgnumme ha, zue äich zue kumme - wir aba bisher ghindat -, dmit i <n>(ich)</n> au unda äich Frucht schaff we unda andere Heide.


text:
drum, soviel an ma <n>(mir)</n> liet, bi i <n>(ich)</n> gwillt, au äich in Rom des Evangelium z predige.


text:
Denn i <n>(ich)</n> schäm mi wägäm Evangelium nit; denn s isch ä Kraft Gottes, de selig macht alli, de dra glaube, d Jude zerscht un ebeso d Grieche.


text:
Denn drin wird zeigt <n>(offenbart)</n> de Grechtigkeit, de vor Gott gilt, weli kummt üs Glaube in Glaube; we gschriebe schtoht <n>(Habakuk 2,4)</n>: "Dr Grechte wird üs Glaube läbä."


text:
Denn Gottes Zorn <n>(Wuet)</n> wird vum Himmel her ku <n>(offenbart)</n> iba alles gottlose Wäse un alli Ungrechtigkeit dr Mensche, de d Wohret durch Ungrechtigkeit klei halte.


text:
Denn Gottes unsichtbares Wäse, des isch sini ewigi Kraft un Gottheit, wird sit dr Schöpfig dr Welt gsähne üs sinene Werke, wenn ma sie wohrnimmt, so daß sie kei Entschuldig hän.


text:
Denn obwohl sie vu Gott wiße, hän sie nen nit als Gott globt noh nem danktschen gsait, sundern sin däm was Nigs isch vufalle in ihrem denke, un ihr trotziges Herz isch dunkel.


text:
un hän de Herrlichkeit vum ewige Gotte vuduscht mit nem Bild glich däm vumä vugängliche Mensch un dr Vegel un dr vierfeßige un dr kriechende Viecha.


text:
Drum het Gott sie in d Luscht ihra Herze hige in d Dreck, so daß ihri Leiba <n>(Ranze)</n> durch sie selbscht gschändet wäre,


text:
sie, den Gottes Wohret in Lüge vukehre un des Gschöpf vuehre un nem dient hän schtatt däm Schepfa, der globt isch in Ewigkeit. Amen.


text:
Drum het sie Gott hige in schändlichi Leideschafte; denn ihri Wieba hän d nadirlige <n>(normale)</n> Vukehr vuduscht mit däm unnadirlige <n>(unnormale)</n>;


text:
gnau so hän au de Männa d nadirlige <n>(normale)</n> Vukehr mit dr Wieba vulo un sin in Luscht zueänanda entbrennt <n>(entflammt)</n> un hän Ma mit Ma Schand triebe un d Lohn ihra Vuirrig, we`s jo si moeß, an sich selbscht gregt.


text:
Un we sie`s fir nigs gachtet hän, Gott z erkenne, het sie Gott hige in vukehrte Sinn <n>(Gmeht)</n>, so daß sie den, was nit recht isch,


text:
voll vu alla Ungrechtigkeit, Schlechtigkeit, Habgier, Bosheit, voll Näid, Mord, Hader, Lischt, Gmeinheit <n>(Niedatracht,Säuerräi)</n>; Vuräta <n>(Zueträga)</n>,


text:
Vuleumda, Gottesvuächta, Frevla, hochmetig, prahlerisch <n>(schpänna)</n>, erfinderisch im Bese, d Eltere unghorsam,


text:
Sie wisse, daß, de des den, nohch Gottes Recht d Dod vudene; aba sie den`s nit ällei, sundern hän au Gfalle an däne, de`s au den.


text:
Drum, oh Mensch, kasch dü di nit entschuldige, wer dü au bisch, der dü richtesch. Denn in was dü d andere richtesch, vudammsch dü dich selba, wel dü s glieche doesch, was dü richtesch.


text:
Denksch dü aba, oh Mensch, der dü de richtesch, de des den, un doesch au s glieche, daß dü däm Urdeil Gottes entkumme wirsch?


text:
Odr vuachtesch dü d Richtum vu sinere Güte, Geduld un Langmuet? Weisch dü nit, daß dich Gottes Güte zue d Buße leitet?


text:
Dü aba mit dinem vuschtockte un unbueßfertige Herz hufsch dir selba Zorn <n>(Wuet)</n> a uf d Dag vum Zorn <n>(Wuet)</n> un dr Offenbarig vum Grechte Gricht Gottes,


text:
ewiges Läbä däne, de in alla Geduld mit guete Werke vulange nohch d Herrlichkeit, Ehri un ewigem Läbä;


text:
Ungnade un Zorn <n>(Wuet)</n> aba däne, de schtrietsichtig sin un dr Wohret nit folge, folge aba dr Ungrechtigkeit;


text:
Alli, de ohni Gsetz gsindigt hän, wäre au ohni Gsetz vulore go; un alli, de unda däm Gsetz gsindigt hän, wäre durchs Gsetz vuurdeilt wäre.


text:
Denn wenn Heide, de des Gsetz nit hän, doch vu Natur üs den, was des Gsetz fordert, so sin sie, obwohl sie des Gsetz nit hän, sich selba s Gsetz.


text:
Sie bewiese dmit, daß in ihre Herze gschriebe isch, was des Gsetz fordert, zmol ihr Gwisse s ne beziigt, dzue au de`s denke, de änanda aklage odr au entschuldige -


text:
a däm Dag, a däm Gott des Vuborgene dr Mensche durch Chrischtus Jesus richte wird, we`s mi Evangelium beziigt.


text:
ä Erzieha dr Unvuschtändige, ä Lehrer dr Unmindige, wel dü im Gsetz de Richtschnur dr Weisse un d Wohret hesch -:


text:
Dü lehrsch etze anderi, un lehrsch dich selba nit? Dü predigsch, ma soll nit schtähle, un dü schtiehlsch?


text:
Dü saisch, ma soll nit ehebreche, un dü brichsch d Ehe? Dü vuabscheusch d Götze, un braubsch ihri Tempel?


text:
Denn "äiretwägä wird Gottes Name gläschtert unda d Heide", we gschriebe schtoht <n>(Jesaja 52,5)</n>.


text:
Di Bschniedig nitzt ebis, wenn dü des Gsetz hebsch; hebsch dü aba des Gsetz nit, so bisch dü üs nem Bschnittene scho ä Unbschnittene wore.


text:
Wenn etze dr Unbschnittene hebet <n>(haltet)</n>, was nohch rem Gsetz recht isch, meinsch dü nit, daß dann <n>(dnoh)</n> dr Unbschnittene vor Gott als Bschnittene gilt?


text:
Un so wird der, der vu Natur unbschnitte isch un des Gsetz erfillt, dir ä Richta si, der dü unda däm Buechschtabe un dr Bschniedig schtohsch un des Gsetz ibatrittsch.


text:
Denn nit der isch ä Jud, der`s vu uße isch, au isch nit des de Bschniedig, de vu uße am Fleisch bassiert;


text:
sundern der isch ä Jud, der`s vu innä vuborge isch, un des isch de Bschniedig vum Herz, de im Geischt un nit im Buechschtabe bassiert. Des Lob vu däne isch nit vu Mensche, sundern vu Gott.


text:
So isch`s nit! S isch vielme so: Gott isch wohr un alli Mensche sin Vuloge; we gschriebe schtoht <n>(Psalm 51,6)</n>: "Dmit dü recht bhaltsch in dinem Wort un siegsch, wenn ma mit dir rechtet."


text:
S isch aba so, daß unsri Ungrechtigkeit Gottes Grechtigkeit ins Lecht schtellt, was soll ma sage? Isch Gott dann <n>(dnoh)</n> nit ungrecht, wenn na <n>(er)</n> zirnt? - Ich schwätz nohch Menscheart. -


text:
Wenn aba de Wohret Gottes durch mi Lege herrlicha wird zue sinere Ehri, wurum soll i <n>(ich)</n> dann noh <n>(dnoh)</n> als ä Sinda grichtet wäre?


text:
Isch`s etwa so, we ma <n>(mir)</n> vuläschtert wäre un ä baar behaupte, daß ma <n>(mir)</n> sage: Len uns <n>(us)</n> Beses doe, dmit Guetes drüs kummt? Dere Vudammnis isch Grecht.


text:
Was sage ma <n>(mir)</n> denn etze? Hän ma <n>(mir)</n> Jude ä Vorzug? Gar nit. Denn ma <n>(mir)</n> hän grad bwiese, daß alli, Jude we Grieche, unda dr Sinde sin,


text:
Sie sin alli wäggange <n>(abgwiche)</n> un allisamt vudorbe. Do isch keina, der Guetes doet, au nit eina <n>(Psalm 14,1-3)</n>.


text:
Ihr Rache <n>(Hals)</n> isch ä offenes Grab; mit ihra Zunge bschiesse <n>(lege)</n> sie <n>(Psalm 5,10)</n>, Ottergift isch unda ihre Lippe <n>(Psalm 140,4)</n>;


text:
Mir wisse aba: was des Gsetz sait, des sait s däne, de unda däm Gsetz sin, dmit alle s Mul <n>(d Gosch)</n> gschtopft wird un alli Welt vor Gott schuldig isch,


text:
wel kei Mensch durch de Werke vum Gsetz vor nem Grecht si ka. Denn durch s Gsetz wisse ma was Sinde isch.


text:
Etze aba isch ohni Zuedoe vum Gsetz de Grechtigkeit, de vor Gott gilt, zeigt <n>(do, offenbart)</n>, beziigt durch`s Gsetz un d Prophete.


text:
Ich schwätz aba vu dr Grechtigkeit vor Gott, de do kummt durch d Glaube an Jesus Chrischtus zue alle, de glaube. Denn do isch kei Undaschied:


text:
un wäre ohni Vudenscht Grecht üs sinere Gnade durch de Erlesig, de durch Chrischtus Jesus gschähe isch.


text:
Den het Gott fir d Glaube higschtellt als Sühne in sinem Bloet zum Bewies <n>(Erwies)</n> vu sinere Grechtigkeit, indäm er de Sinde vugit, de freher


text:
gmacht wore sin in d Ziit vu sinere Geduld, um etze in der Ziit sini Grechtigkeit z ge <n>(erwiese)</n>, daß sa <n>(er)</n> selbscht Grecht isch un Grecht macht den, der do isch üs däm Glaube an Jesus.


text:
Wo bliebt etze des Rühme? S isch üsgschlosse. Durch wel Gsetz? Durch des Gsetz üs Werke? Nei, sundern durch des Gsetz vum Glaube.


text:
So hebed ma <n>(mir)</n> etze dfir, daß dr Mensch Grecht wird ohni Gsetz`s Werk, ällei durch d Glaube.


text:
We? Hebe ma <n>(mir)</n> denn des Gsetz uf durch d Glaube? So isch nit! Sundern ma <n>(mir)</n> richte des Gsetz uf.


text:
Was sage ma <n>(mir)</n> denn vu Abraham, unsam leibliche Schtammvada? Was het da <n>(er)</n> gregt?


text:
Was sage ma <n>(mir)</n>: Isch Abraham durch Werke Grecht, so ka er sich wohl rehme, aba nit vor Gott.


text:
Denn was sait d Schrift? "Abraham het Gott glaubt, un des isch nem zue d Grechtigkeit grechnet worde." <n>(1. Moses 15,6)</n>


text:
Dem aba, der nit mit Werke umgoht, glaubt aba a den, der di Gottlose Grecht macht, däm wird si Glaube grechnet zue d Grechtigkeit.


text:
We jo au David de Mensche selig preist, däm Gott zuerechnet d Grechtigkeit ohni Zuedoe dr Werke <n>(Psalm 32,1.2)</n>: "


text:
De Seligpreisig etze, gilt sie d Bschnittene odr au d Unbschnittene? Mir sage doch: "Abraham isch si Glaube zue d Grechtigkeit grechnet worde."


text:
We isch scha <n>(er)</n> nem denn zuegrechnet worde? Als sa <n>(er)</n> bschnitte odr als sa <n>(er)</n> unbschnitte war? Ohne Zwiefel: nit als er bschnitte, sundern als sa <n>(er)</n> unbschnitte war.


text:
Des Zeiche dr Bschniedig aba het da als Siegel gregt fir d Grechtigkeit vum Glaube, den er het, als sa <n>(er)</n> noh nit bschnitte war. So soll er ä Vada <n>(Babbe)</n> wäre vu alle, de glaube, ohni bschnitte z si, dmit ne au dr Glaube agrechnet wird zue d Grechtigkeit;


text:
un ebeso ä Vada <n>(Babbe)</n> vu d Bschnittene, wenn sie nit nur bschnitte sin, sundern au gehn in d Fößschtapfe vum Glaube, den wo unsa Vada <n>(Babbe)</n> Abraham het, als sa noh nit bschnitte war.


text:
Denn de Vuheißig, daß sa dr Erbe vu d Welt si soll, isch Abraham odr sinene Nochkumme nit zdeil wore durchs Gsetz, sundern durch de Grechtigkeit vum Glaube.


text:
Denn s Gsetz richte nur Zorn <n>(Wuet)</n> a; wo aba des Gsetz nit isch, do sin au keini Fehla <n>(isch au kei Ibatretig)</n>.


text:
Wägä däm mueß de Grechtigkeit durch d Glaube kumme, dmit sie üs Gnade isch un de Vuheißig fescht bliebt fir alli Nochkumme, nit ällei fir de, de unda däm Gsetz sin, sundern au fir de, de we Abraham üs däm Glaube läbä. Der isch unsa alla Vada <n>(Babbe)</n>


text:
- we gschriebe schtoht <n>(1. Moses 17,5)</n>: "Ich ha di bschtimmt zum Vada <n>(Babbe)</n> viela Velka" - vor Gott, däm ma <n>(er)</n> glaubt het, der di Dote lebändig macht un rueft des, was nit isch, daß ses isch.


text:
Er het glaubt uf Hoffnig, wo nigs z hoffe war, daß sa <n>(er)</n> dr Vada <n>(Babbe)</n> viela Velka wär, we zue nem gsait isch <n>(1. Moses 15,5)</n>: "So viel solle dini Nochkumme si."


text:
Un na <n>(er)</n> wird nit schwach im Glaube, als sa uf si eigene Ranze luegt, der scho alt <n>(erstorbe)</n> war, wel la <n>(er)</n> schier hundatjährig war, un uf d alte <n>(erstorbene)</n> Ranze vu d Sara.


text:
Denn na <n>(er)</n> zwiefelt nit an d Vuheißig Gottes durch Unglaube, sundern wird stark im Glaube un git Gott d Ehri


text:
sundern au um unsatwägä, däne`s zuegrechnet wäre soll, wenn ma <n>(mir)</n> glaube an den, der unsa Herr Jesus uferweckt het vu d Dote,


text:
wela wägä unsre Sinde hige wore isch un wägä unsrem Grecht si <n>(Rechtfertigig)</n> uferweckt wore isch.


text:
Do ma <n>(mir)</n> etze Grecht wore sin durch d Glaube, hän ma <n>(mir)</n> Friede mit Gott durch unsa Herr Jesus Chrischtus;


text:
durch nen hän ma <n>(mir)</n> au d Igang im Glaube zue d Gnade, in der ma <n>(mir)</n> schtehn, un rehme uns <n>(us)</n> dr Hoffnig vu d zuekinftige Herrlichkeit, de Gott ge wird.


text:
Nit ällei aba des, sundern ma <n>(mir)</n> rehme uns <n>(us)</n> au dr Bedrängniss <n>(Not)</n>, wel ma <n>(mir)</n> wisse, daß Vufolgig Geduld bringt,


text:
Hoffnig aba losst nit zschande wäre; denn de Lebi <n>(Liebe)</n> Gottes isch üsgosse in unsri Herze durch d heilige Geischt, der uns <n>(us)</n> ge isch.


text:
Denn Chrischtus isch scho zue dr Ziit, als ma <n>(mir)</n> noh schwach ware, fir uns <n>(us)</n> Gottlosi gschtorbe.


text:
Gott aba zeigt sini Lebi <n>(Liebe)</n> zue uns <n>(us)</n> dodrin, daß Chrischtus fir uns <n>(us)</n> gschtorbe isch, als ma <n>(mir)</n> noh Sinda ware.


text:
Um weviel me wäre ma <n>(mir)</n> etze durch nen bwahrt wäre vor rem Zorn <n>(Wuet)</n>, nohchdem ma <n>(mir)</n> etzed durch si Bloet Grecht wore sin!


text:
Denn wenn ma <n>(mir)</n> mit Gott vusehnt worde sin durch d Dod vu sinem Bue, als ma <n>(mir)</n> noh Gegna <n>(Feinde)</n> ware, um weviel me wäre ma <n>(mir)</n> selig wäre durch si Läbä, nohchdem ma <n>(mir)</n> etze vusehnt sin.


text:
Nit ällei aba des, sundern ma <n>(mir)</n> rehme uns <n>(us)</n> au Gottes durch unsren Herr Jesus Chrischtus, durch den ma <n>(mir)</n> etzed de Vusehnig gregt hän.


text:
Wägä däm, we durch ä Mensch de Sinde in d Welt kumme isch un dr Dod durch de Sinde, so isch dr Dod zue alle Mensche durchkumme, wel sie alli gsindigt hän.


text:
Denn de Sinde war wohl in dr Welt, bvor des Gsetz kumme isch; aba wo kei Gsetz isch, do wird Sinde nit agrechnet.


text:
Trozdäm het dr Dod vu Adam a bis Moses au iba de gherscht, de nit gsindigt hän durch di gliche Ibatretige we Adam, wela ä Bild isch vu däm, des kumme soll.


text:
Aba nit so isch's mit d Gabe we mit d Sinde. Denn wenn durch de Sinde vu Einem de Viele gschtorbe sin, um weviel me isch Gottes Gnade un Gabe viele massig <n>(ibarich)</n> zdeil wore durch de Gnade vu einem Mensch Jesus Chrischtus.


text:
Aba nit so isch's mit dr Gabe we mit däm, was durch ä Sinda gschähe isch. Denn des Urdeil het vu Einem her zue d Vudammnis gfihrt, d Gnade aba hilft üs viele Sinde zue d Grechtigkeit.


text:
Denn wenn wägä d Sinde vu Einem d Dod gherrscht het het durch Eine, wäre de um weviel me , de Massigi Gnade un Gabe dr Grechtigkeit gregä, herrsche im Läbä durch Eine, Jesus Chrischtus.


text:
We etze durch de Sinde vu Einem de Vudammnis iba alli Mensche kumme isch, so isch au durch de Grechtigkeit vu Einem fir alli Mensche des Grecht si <n>(Rechtfertigig)</n> kumme, des zum Läbä fihrt.


text:
Denn we durch des Bes si vu einem Mensch de Viele zue Sinda wore sin, so wäre au durch des Folgsam si <n>(Brav si)</n> vu Einem de Viele zue Grechte.


text:
Des Gsetz aba isch dzwische inekumme, dmit de Sinde mächtiga wird. Wo aba de Sinde mächtig wore isch, do isch doch de Gnade noh viel mächtiga wore,


text:
dmit, we de Sinde gherrscht het zum Dod, so au de Gnade herrsche durch de Grechtigkeit zum ewige Läbä durch Jesus Chrischtus, unserem Herr.


text:
Was soll ma <n>(mir)</n> etze sage? Solle ma <n>(mir)</n> denn in dr Sinde bliebä, dmit de Gnade um so mächtiga wär?


text:
Odr wiße ihr nit, daß alli, de ma <n>(mir)</n> uf Chrischtus Jesus dauft sin, de sin in si Dod dauft?


text:
So sin ma <n>(mir)</n> jo mit nem beerdigt durch de Daufi in d Dod, dmit, we Chrischtus uferweckt isch vu d Dote durch de Herrlichkeit vum Vada <n>(Babbe)</n>, au ma <n>(mir)</n> in nem näji <n>(naii)</n> Läbä sin <n>(wandle)</n>.


text:
Denn wenn ma <n>(mir)</n> mit nem vubunde un nem gliechgworde sin in sinem Dod, so wäre ma <n>(mir)</n> nem au in dr Uferschtehig glich si.


text:
Mir wisse jo, daß unsa alta Mensch mit nem kriizigt isch, dmit dr Leib <n>(Ranze)</n> fir d Sinde vunichtet wär, so daß ma <n>(mir)</n> etze dr Sinde nit diene.


text:
Sin ma <n>(mir)</n> aba mit Chrischtus gschtorbe, so glaube ma <n>(mir)</n>, daß ma <n>(mir)</n> au mit nem läbä wäre,


text:
Denn was sa <n>(er)</n> gschtorbe isch, des isch scha <n>(er)</n> dr Sinde gschtorbe ein fir allimol; was er aba läbt, des läbt ta <n>(er)</n> Gott.


text:
So au ihr, hebet <n>(haltet)</n> dfir, daß ihr d Sinde gschtorbe sin un läbä Gott in Chrischtus Jesus.


text:
So len etze de Sinde nit herrsche in äirem sterbliche Leib <n>(Ranze)</n>, un den sinene Glüschte nit folge <n>(Brav si)</n>.


text:
Au gän nit d Sinde äiri Glieda hi als Waffe vu d Ungrechtigkeit, sundern gän äich selba Gott hi, als solchi, de dot ware un etze lebändig sin, un äiri Glieda Gott als Waffe fir d Grechtigkeit.


text:
Denn de Sinde wird nit herrsche kenne iba äich, wel ihr jo nit unda däm Gsetz sin, sundern unda dr Gnade.


text:
We etze? Solle ma <n>(mir)</n> sindige, wel ma <n>(mir)</n> nit unda däm Gsetz, sundern unda dr Gnade sin? So isch`s nit!


text:
Wiße ihr nit: wäm ihr äich zue Knechte macht, um nem z folge, däm si Knecht sin ihr un mehn nem hörig si, s isch dr Sinde zum Dod odr däm Folgsam si <n>(Brav si)</n> zue d Grechtigkeit?


text:
Gott isch aba dankt, daß ihr Knecht vu d Sinde gsi sin, aba etze vu Herze hörig wore dr Gschtalt vu d Lehr, der ihr hörig <n>(ergebe)</n> sin.


text:
Ich mueß einfach <n>(menschlich)</n> dher schwätze um dr Schwachheit aires Fleisches wägä: We ihr äiri Glieda hige hän an d Denscht vum Dreck un d Ungrechtigkeit zue imma näjare <n>(naiiare)</n> Ungrechtigkeit, so gän etze äiri Glieda hi an d Denscht dr Grechtigkeit, daß sie heilig wäre.


text:
Was hän ihr etze dertmols fir Gwinn <n>(Frucht)</n> ka? Solchi, dere ihr äich etzed schämt; denn des End dselbe isch dr Dod.


text:
Etze aba, do ihr vu d Sinde fräi un Gottes Knecht wore sin, hän ihr drin äiri Frucht, daß ihr heilig sin; des End aba isch des ewige Läbä.


text:
Denn dr Sinde Sold isch dr Dod; de Gabe Gottes aba isch des ewige Läbä in Chrischtus Jesus, unsam Herr.


text:
Wiße ihr nit, liebe Breda - denn i <n>(ich)</n> schwätz mit däne, de des Gsetz kenne -, daß des Gsetz nur herrscht iba d Mensch, solang er läbt?


text:
Denn ä Wieb isch an ihr Ma bunde durch des Gsetz, solang d Ma läbt; wenn aba d Ma schtirbt, so isch sie fräi vum Gsetz, des sie an d Ma bindet.


text:
Wenn sie etze bi nem andere Ma isch, solang ihr Ma läbt, wird sie ä Ehebrecherin gnennt; wenn aba ihr Ma schtirbt, isch sie fräi vum Gsetz, so daß sie nit ä Ehebrecherin isch, wenn sie ä andere Ma nimmt.


text:
Eso sin au ihr, mini Breda, däm Gsetz we umbrocht <n>(dot)</n> durch d Leib <n>(Ranze)</n> Chrischti, so daß ihr nem andere aghert, nämlich däm, der vu d Dote uferweckt isch, dmit ma <n>(mir)</n> Gott Frucht bringe.


text:
Denn solang ma <n>(mir)</n> däm Fleisch vufalle ware, do ware de sindige Leideschafte, de durchs Gsetz erregt wäre, schtark in unsari Glieda, so daß ma <n>(mir)</n> däm Dod Frucht bringe.


text:
Etze aba sin ma <n>(mir)</n> vum Gsetz fräi wore un nem abgschtorbe, des uns <n>(us)</n> gfange hebt <n>(haltet)</n>, so daß ma <n>(mir)</n> diene im näje <n>(naie)</n> Wäse vum Geischt un nit im alte Wäse vum Buechschtabe.


text:
Was soll ma <n>(mir)</n> denn etze sage? Isch des Gsetz Sinde? So isch`s nit! Aba d Sinde erkenn i <n>(ich)</n> nit üßa durchs Gsetz. Denn i <n>(ich)</n> wußt nigs vu d Luscht, wenn des Gsetz nit gsait hät <n>(2. Moses 20,17)</n>: "Dü sollsch nit gierig si!"


text:
D Sinde aba nimmt des Gebot zum Alaß un erregt in ma <n>(mir)</n> alli Art vu Luscht; denn ohni des Gsetz war d Sinde dot.


text:
i <n>(ich)</n> aba schtirbt. Un so findet sich's, daß des Gebot ma <n>(mir)</n> d Dod bringt, des doch zum Läbä ge war.


text:
Isch dann <n>(dnoh)</n>, was doch guet isch, ma <n>(mir)</n> zum Dod wore? So isch`s nit! Sundern de Sinde, dmit sie als Sinde sichtbar wär, het ma <n>(mir)</n> durch des Guete d Dod brocht, dmit de Sinde ibaüs sindig wär durchs Gebot.


text:
Denn ma <n>(mir)</n> wisse, daß des Gsetz geischtlich isch; i <n>(ich)</n> aba bi fleischlich, unda d Sinde vukauft.


text:
Denn i <n>(ich)</n> weiß nit, was i <n>(ich)</n> doe. Denn i <n>(ich)</n> doe nit, was i <n>(ich)</n> will; sundern was i <n>(ich)</n> hass, des doe i <n>(ich)</n>.


text:
Wenn i <n>(ich)</n> aba des doe, was i <n>(ich)</n> nit will, so gib i <n>(ich)</n> zue, daß des Gsetz guet isch.


text:
Denn i <n>(ich)</n> weiß, daß in ma <n>(mir)</n>, des heißt in minem Fleisch, nigs Guetes wohnt. Welle ha i <n>(ich)</n> scho <n>(wohl)</n>, aba des Guete vollbringe ka i <n>(ich)</n> nit.


text:
Denn des Guete, des i <n>(ich)</n> will, des doe i <n>(ich)</n> nit; sundern des Bese, des i <n>(ich)</n> nit will, des doe i <n>(ich)</n>.


text:
Wenn i <n>(ich)</n> aba doe, was i <n>(ich)</n> nit will, so doe nit i <n>(ich)</n>`s, sundern de Sinde, de in ma <n>(mir)</n> wohnt.


text:
So find i <n>(ich)</n> etze des Gsetz, des ma <n>(mir)</n>, der i <n>(ich)</n> des Guete doe will, des Bese ahängt.


text:
Ich sieh aba ä anderes Gsetz in mine Glieda, des schtrietet gegä des Gsetz in minem Gmet un hebt <n>(haltet)</n> mi gfange im Gsetz dr Sinde, des in mine Glieda isch.


text:
Dank isch Gott durch Jesus Chrischtus, unsam Herr! So dien i <n>(ich)</n> etze mit däm Gmet däm Gsetz Gottes, aba mit däm Fleisch däm Gsetz dr Sinde.


text:
Denn des Gsetz vum Geischt, der lebändig macht in Chrischtus Jesus, het di fräi gmacht vum Gsetz dr Sinde un vum Dod.


text:
Denn was däm Gsetz unmeglich war, wel`s durch des Fleisch gschwächt war, des doet Gott: er schickt si Bue in dr Gschtalt vum sindige Fleisches un um dr Sinde wille un vudammt d Sinde im Fleisch,


text:
dmit d Grechtigkeit, vum Gsetz gforderet, in uns <n>(us)</n> erfillt wird, de ma <n>(mir)</n> etze nit nohch rem Fleisch läbä, sundern nohch rem Geischt.


text:
Denn de do fleischlich sin, de sin fleischlich gsinnt; de aba geischtlich sin, de sin geischtlich gsinnt.


text:
Denn fleischlich gsinnt si isch Feindschaft gege Gott, wel des Fleisch däm Gsetz Gottes nit folgsam isch; denn s vumag's au nit.


text:
Ihr aba sin nit fleischlich, sundern geischtlich, wenn denn Gottes Geischt in äich wohnt. Wer aba Chrischti Geischt nit het, der isch nit si.


text:
Wenn aba Chrischtus in äich isch, so isch dr Leib <n>(Ranze)</n> zwar dot um dr Sinde wille, dr Geischt aba isch Läbä um dr Grechtigkeit wille.


text:
Wenn etze dr Geischt vu däm, der wo Jesus vu d Dote uferweckt het, in äich wohnt, so wird da <n>(er)</n>, der wo Chrischtus vu d Dote uferweckt het, au äiri schterbliche Leiba <n>(Ranze)</n> lebändig mache durch si Geischt, der in äich wohnt.


text:
So sin ma <n>(mir)</n> etze, lebi Breda, nit däm Fleisch schuldig, daß ma <n>(mir)</n> nohch rem Fleisch läbä.


text:
Denn wenn ihr nohch rem Fleisch läbt, so den na schterbe mese; wenn ihr aba durch d Geischt de Tade vum Fleisch ablege <n>(umbringe)</n>, so den na läbä.


text:
Denn ihr hän nit ä knechtische Geischt gregt, daß sa äich abamols firchte men; sundern ihr hän ä kindliche Geischt gregt, durch den ma <n>(mir)</n> röfä: Abba, liebe Vada <n>(Babbe)</n>!


text:
Sind ma <n>(mir)</n> aba Kinda, so sin ma <n>(mir)</n> au Erbe, nämlich Gottes Erbe un Miterbe Chrischti, wenn ma <n>(mir)</n> denn mit nem liede, dmit ma <n>(mir)</n> au mit zue d Herrlichkeit erhobe wäre.


text:
Denn i <n>(ich)</n> bi ibaziigt, daß de Ziit vu d Liede nit ins Gwicht flege gegeiba dr Herrlichkeit, de an uns <n>(us)</n> zeigt <n>(offenbart)</n> wäre soll.


text:
D Schöpfig isch jo undaworfe dr Vugänglichkeit - ohni ihr Wille, sundern durch den, der sie undaworfe het -, doch uf Hoffnig;


text:
denn au de Schöpfig wird fräi wäre vu d Knechtschaft dr Vugänglichkeit zue d herrliche Fräiheit vu d Kinda Gottes.


text:
Denn ma <n>(mir)</n> wisse, daß de ganzi Schöpfig bis zue däm Etze mit uns <n>(us)</n> seufzt un angscht het.


text:
Nit ällei aba sie, sundern au mir selba, de ma <n>(mir)</n> d Geischt als Erstlingsgabe hän, seufze in uns <n>(us)</n> selba un sehne uns <n>(us)</n> nohch d Kindschaft, d Erlesig vu unsrem Leib <n>(Ranze)</n>.


text:
Denn ma <n>(mir)</n> sin zwar grettet, doch uf Hoffnig. D Hoffnig aba, de ma sieht, isch nit Hoffnig; denn we ka ma uf des hoffe, was ma sieht?


text:
Wenn ma <n>(mir)</n> aba uf des hoffe, was ma <n>(mir)</n> nit sähn, so warte ma <n>(mir)</n> druf in Geduld.


text:
Eso hilft au dr Geischt unsra Schwachheit uf. Denn ma <n>(mir)</n> wisse nit, was ma <n>(mir)</n> bäte solle, we sich's kert; sundern dr Geischt selbscht vutritt uns <n>(us)</n> mit unüsschprechliche Seufze.


text:
Der aba de Herze erforscht, der weiß, woruf dr Sinn <n>(s Gmeht)</n> vum Geischt grichtet isch; denn na <n>(er)</n> vutritt di Heilige, we`s Gott gfalle doet.


text:
Mir wisse aba, daß däne, de Gott lieb hän, alli Sache zum Beschte diene, däne, de nohch sinem Rotschluß bruefe sin.


text:
Denn de na <n>(er)</n> üsgwält het, de het da <n>(er)</n> au vorherbschtimmt, daß sie glich si solle däm Bild vu sinem Bue, dmit der d Erschtgeborene isch unda viele Breda.


text:
De er aba vorherbschtimmt het, de het da <n>(er)</n> au bruefe; de na <n>(er)</n> aba bruefe het, de het da <n>(er)</n> au Grecht gmacht; de na <n>(er)</n> aba Grecht gmacht het, de het da <n>(er)</n> au vuherrlicht.


text:
Was wen ma <n>(mir)</n> etze dozue sage? Isch Gott fir uns <n>(us)</n>, wer ka gege uns <n>(us)</n> si?


text:
Der au si eigene Bue nit vuschont het, sundern het nen fir uns <n>(us)</n> alli hige - we soll la <n>(er)</n> uns <n>(us)</n> mit nem nit alles schenke?


text:
Wer will vudamme? Chrischtus Jesus isch do, der gschtorbe isch, noh vielme, der au uferweckt isch, der zue d Rechte Gottes isch un uns <n>(us)</n> vutritt.


text:
Wer will uns <n>(us)</n> trenne vu d Lebi <n>(Liebe)</n> Chrischti? Trebsal odr Angscht odr Vufolgig odr Hunga odr Nackedei <n>(Blöße)</n> odr Gfahr odr Schwert?


text:
we gschriebe schtoht <n>(Psalm 44,23)</n>: "Wägä dir wäre ma <n>(mir)</n> umbrocht d ganze Dag; ma <n>(mir)</n> sin gachtet we Schlachtvieh."


text:
Aba in däm alle ibawinde ma <n>(mir)</n> wit durch den, der uns <n>(us)</n> gliebt <n>(leb ka)</n> het.


text:
Denn i <n>(ich)</n> bi gwiß, daß nit Dod noh Läbä, nit Engel noh Mächte noh Gwalte, nit Gegäwärtiges noh Zuekinftiges,


text:
nit Hohes noh Defes noh ä anderi Gschöpf uns <n>(us)</n> trenne ka vu d Lebi <n>(Liebe)</n> Gottes, de in Chrischtus Jesus isch, unsam Herr.


text:
Ich selba winscht, vufluecht un vu Chrischtus trennt z si fir mini Breda, de mini Schtammvuwandte sin nohch rem Fleisch,


text:
de Israelite sin, däne d Kindschaft ghärt un d Herrlichkeit un dr Packt <n>(Abkumme)</n> un des Gsetz un dr Gottesdenscht un d Vuheißige <n>(Vuschpreche)</n>,


text:
däne au d Vädare ghäre, un üs däne Chrischtus herkummt nohch rem Fleisch, der do isch Gott iba alles, globt in Ewigkeit. Amen.


text:
Aba i <n>(ich)</n> sag dmit nit, daß Gottes Wort hifällig <n>(ibaflisig)</n> wore isch. Denn nit alli sin Israelite, de vu Israel schtamme;


text:
au nit alli, de Abrahams Nochkumme sin, sin drum sini Kinda. Sundern nur "was vu Isaak schtammt, soll di Gschlecht gnennt werden" <n>(1. Moses 21,12)</n>,


text:
des heißt: nit des sin Gottes Kinda, de nohch rem Fleisch Kinda sin; sundern nur de Kinda vu d Vuheißig wäre als sini Nochkumme akennt.


text:
Denn des isch ä Wort vu d Vuheißig, wo na <n>(er)</n> sait <n>(1. Moses 18,10)</n>: "Um de Ziit will i <n>(ich)</n> kumme, un Sara soll ä Bue ha."


text:
Aba nit ällei do isch`s so, sundern au bi Rebekka, de vu däm eine, unsam Vada <n>(Babbe)</n> Isaak, schwanga wird.


text:
Ehe de Kinda uf d Welt kumme ware un nit Guetes noh Beses doe hän, do wird, dmit d Rotschluß Gottes bschtoh bliebt un sini fräii Wahl -


text:
nit üs Vudenscht dr Werke, sundern durch de Gnade vum Bruefende -, zue ihr sait: "Dr Eltere soll denschtbar wäre däm Jingere" <n>(1. Moses 25,23)</n>,


text:
we gschriebe schtoht <n>(Maleachi 1,2.3)</n>: "Jakob ha i <n>(ich)</n> gliebt <n>(leb ka)</n>, aba Esau ha i <n>(ich)</n> ghaßt."


text:
Denn na <n>(er)</n> sait zue Moses <n>(2. Moses 33,19)</n>: "Wem i <n>(ich)</n> gnädig bi, däm bi i <n>(ich)</n> gnädig; un wäm i <n>(ich)</n> mi erbarm, däm erbarm i <n>(ich)</n> mi."


text:
Denn d Schrift sait zum Pharao <n>(2. Moses 9,16)</n>: "Ebe dzue ha i <n>(ich)</n> di gweckt, dmit i <n>(ich)</n> an dir mi Macht zeig un dmit mi Name uf dr ganze Erde vukindigt wird."


text:
So erbarmt da <n>(er)</n> sich etze, wäm ma <n>(er)</n> will, un vuschtockt, wen na <n>(er)</n> will.


text:
Etze saisch dü zue ma <n>(mir)</n>: Wurum schwärzt er uns <n>(us)</n> dann noh <n>(dnoh)</n> a? Wer ka sinem Wille widaschtoh?


text:
Jo, Mensch, wer bisch dü denn, daß dü mit Gott rechte willsch? Wo sait au ä Gschaffenes zue sinem Meischta: Wurum machsch dü mi so?


text:
Het nit ä Töpfa Macht iba d Ton, üs demselbe Klumpe ä Gfäß zum ehrevolle un ä anderes zu nit so ehrevolle Gebruuch z mache?


text:
Wo Gott si Zorn <n>(Wuet)</n> zeigt un sini Macht kunddoe wot, het da <n>(er)</n> mit große Geduld wägtrage de Töpf vum Zorn <n>(Wuet)</n>, de zum End bschtimmt ware,


text:
dmit da <n>(er)</n> d Richtum vu sinere Herrlichkeit kunddoet a d Kanne vu d Barmherzigkeit, de er zvor gmacht het zue d Herrlichkeit.


text:
We er denn au durch Hosea sait <n>(Hosea 2,25; 2,1)</n>: "Ich will des mi Volk nenne, des nit mi Volk war, un mi Gliebti, de nit mi Gliebti war." "


text:
Un s soll gschähe: Anschtatt daß zue nene gsait wird: ,Ihr sin nit mi Volk, solle sie Kinda vum lebändige Gott gnennt wäre."


text:
Jesaja aba rueft üs iba Israel <n>(Jesaja 10,22.23)</n>: "Wenn de Zahl vu d Israelite wär we dr Sand am Meer, so wird doch nur ä Rest grettet wäre;


text:
Un we Jesaja vorusgsait het <n>(Jesaja 1,9)</n>: "Wenn uns <n>(us)</n> nit dr Herr Zebaoth Nochkumme ibrigglosse hät, so wäre ma <n>(mir)</n> we Sodom wore un we Gomorra."


text:
Was solle ma <n>(mir)</n> etze dozue sage? Das wen ma <n>(mir)</n> sage: D Heide, de nit nohch dr Grechtigkeit vulange, hän d Grechtigkeit gregt; i <n>(ich)</n> schwätz aba vu dr Grechtigkeit, de üs däm Glaube kummt.


text:
Israel aba het nohch rem Gsetz dr Grechtigkeit trachtet un het`s doch nit nabrocht <n>(gschafft)</n>.


text:
Wurum des? Wel`s de Grechtigkeit nit üs däm Glaube suecht, sundern als kummt sie üs d Werke. Sie hän sich gschtoße an däm Schtei <n>(Wackes)</n> zum Draschtoße,


text:
we gschriebe schtoht <n>(Jesaja 8,14; 28,16)</n>: "Lueg, i <n>(ich)</n> lege in Zion ä Schtei <n>(Wackes)</n> zum Draschtoße un ä Fels zum Ärganiss; un wer a nen glaubt, der soll nit zschande wäre."


text:
Lebi <n>(Liebe)</n> Breda, mi Herze`s Wunsch isch, un i <n>(ich)</n> fleh au zue Gott fir sie, daß sie grettet wäre.


text:
Denn sie erkenne de Grechtigkeit nit, de vor Gott gilt, un sueche ihri eigeni Grechtigkeit ufzrichte un sin so dr Grechtigkeit Gottes nit folgsam.


text:
Moses nämlich schribt vu dr Grechtigkeit, de üs däm Gsetz kummt <n>(3. Moses 18,5)</n>: "Dr Mensch, der des doet, wird dodurch läbä."


text:
Aba de Grechtigkeit üs däm Glaube sait`s ä so <n>(5. Moses 30,11-14)</n>: "Sag nit in dinem Herz: Wer will nuf gen Himmel fahre?" - nämlich um Chrischtus rabzhole -


text:
sundern was sait sie? "Des Wort isch dir nooch, in dinem Mul <n>(Gosch)</n> un in dinem Herze." Des isch des Wort vum Glaube, des ma <n>(mir)</n> predige.


text:
Denn wenn dü mit dinem Mul <n>(Gosch)</n> bekennsch, daß Jesus dr Herr isch, un in dinem Herze glaubsch, daß nen Gott vu d Dote uferweckt het, so wirsch dü grettet.


text:
Denn wenn ma vu Herze glaubt, so wird ma Grecht; un wenn ma mit däm Mul <n>(Gosch)</n> bekannt macht, so wird ma grettet.


text:
S isch do kei Undaschied zwische Jude un Grieche; s isch iba alli sella Herr, rich fir alli, de nen aruefe.


text:
We solle sie aba den aruefe, an den sie nit glaube? We solle sie aba an den glaube, vu dem sie nigs ghärt hän? We solle sie aba härä ohni Prediga?


text:
We solle sie aba predige, wenn sie nit gschickt wäre? We denn gschriebe schtoht <n>(Jesaja 52,7)</n>: "We leb sin de Feß dr Freudebote, de des Guete vukindige!"


text:
Aba nit alli sin däm Evangelium hörig. Denn Jesaja sait <n>(Jesaja 53,1)</n>: "Herr, wer glaubt unsam Predige? "


text:
Ich frog aba: Hän sie`s nit ghärt ? Doch, s isch jo "in alli Lända üsgange ihr Schall un ihr Wort bis an de Ende dr Welt" <n>(Psalm 19,5)</n>.


text:
Ich frog aba: Het`s Israel nit vuschtande? Als erschta sait Moses <n>(5. Moses 32,21)</n>: "Ich will äich eifasichtig mache uf ä Nit-Volk; un iba ä unvuschtändiges Volk will i <n>(ich)</n> äich zornig mache."


text:
Jesaja aba wagt z sage <n>(Jesaja 65,1)</n>: "Ich ha mi find lo vu däne, de mi nit sueche, un erschien däne, de nit nohch ma <n>(mir)</n> froge."


text:
Zue Israel aba sait da <n>(er)</n> <n>(Jesaja 65,2)</n>: "D ganze Dag ha i <n>(ich)</n> mini Händ <n>(Pfode)</n> üsgschtreckt nohch rem Volk, des sich nigs sage losst un widaschpricht."


text:
So frog i <n>(ich)</n> etze: Het denn Gott si Volk vuschtoße? So isch`s nit! Denn i <n>(ich)</n> bi au ä Israelit, vum Gschlecht Abrahams, üs däm Schtamm Benjamin.


text:
Gott het si Volk nit vuschtoße, des sa <n>(er)</n> zvor üsgwählt het. Odr wißt ihr nit, was de Schrift sait vu Elia, we na <n>(er)</n> vor Gott kummt gege Israel un sait <n>(1. Kenig 19,10)</n>: "


text:
Herr, sie hän dini Prophete umbrocht un hän dini Altäre vubroche, un i <n>(ich)</n> bi ällei ibrigbliebe, un sie vulange ma <n>(mir)</n> nohch däm Läbä"?


text:
Aba was sait nem de göttlichi Antwort? <n>(1. Kenig 19,18)</n>: "Ich ha ma <n>(mir)</n> ibrigglo siebedusig Ma, de ihri Knie nit krumm gmacht hän vor rem Baal."


text:
We etze? Was Israel suecht, des het`s nit gregt; de Üserwählte aba hän`s gregt. Di andere sin vuschtockt,


text:
we gschriebe schtoht <n>(Jesaja 29,10)</n>: "Gott het ne ä Geischt der schloft ge, Auge, daß sie nit sähn, un Ohre, daß sie nit härä, bis uf d hiitige Dag."


text:
Un David sait <n>(Psalm 69,23.24)</n>: "Loß ihr Disch zue nare Falle wäre un zue nare Schlinge un ne zum Aschtoß un zue d Vugeltig.


text:
Ihri Auge solle finschta wäre, daß sie nit sähn, un ihr Kriiz <n>(Buckel)</n> krumm mache alliziit."


text:
So frog i <n>(ich)</n> etze: Sin sie gschtrauchelt, dmit sie aneflegä? Des isch`s nit! Sundern durch ihr Nafelgä isch d Heide des Heil widafahre, dmit Israel ne nohcheifere soll.


text:
Wenn aba scho ihr Nafelgä Richtum fir de Welt isch un ihr Schade Richtum fir de Heide, weviel me wird`s Richtum si, wenn ihri Zahl voll wird.


text:
Äi <n>(ich)</n> Heide aba sag i <n>(ich)</n>: Wel i <n>(ich)</n> Aposchtel vu d Heide bi, lob i <n>(ich)</n> mi Amt,


text:
Denn wenn ihri Vuwerfig de Vusehnig vu d Welt isch, was wird ihr Anähme anderes si als Läbä üs d Dote!


text:
Isch de Erstlingsgabe vum Teig heilig, so isch au dr ganze Teig heilig; un wenn d Wurzle heilig isch, so sin au de Zwiegli heilig.


text:
Wenn aba etze ä baar vu d Äscht üsbroche wäre un dü, der dü ä wildes Elzwiegli warsch, in d Elbaum iipfropft worde bisch un ä adeil gregt hesch an d Wurzle un däm Saft vum Elbaum,


text:
so rehm di nit gegeiba d Äscht. Rehmsch dü dich aba, so sollsch dü wisse, daß nit dü de Wurzle traisch, sundern de Wurzle trait dich.


text:
Ganz recht! Sie wäre üsbroche wägä ihrem Unglaube; dü aba schtohsch fescht durch d Glaube. Blieb nit stolz, sundern fircht di!


text:
Het Gott de nadirlige <n>(normale)</n> Zwiegli nit vuschont, wird da <n>(er)</n> dich doch wohl au nit vuschone.


text:
Drum sieh de Güte un d Ernscht Gottes: d Ernscht gegeiba däne, de gflogä sin, de Güte Gottes aba dir gegeiba, sofern dü bi sinere Güte bliebsch; sunscht wirsch dü au abghaue wäre.


text:
Denn wenn dü üs däm Elbaum, der vu Natur üs wild war, abghaue un gege di Natur in d edle Elbaum iipfropft worde bisch, weviel me wäre de nadirlige <n>(normale)</n> Zwiegli wieda iipfropft wäre in ihr eigene Elbaum.


text:
Ich will äich, lebi Breda, des Gheimnis nit vuhehle, dmit ihr äich nit selba fir schlau halte: Vuschtockig isch nem Deil Israels widafahre, so lang bis de volli Zahl vu Heide zum Heil glange solle voll isch;


text:
un so wird ganz Israel grettet wäre, we gschriebe schtoht <n>(Jesaja 59,20; Jeremia 31,33)</n>: "S wird kumme üs Zion dr Erlesa, der abwimmle wird alli Gottlosigkeit vu Jakob.


text:
Vum Evangelium üs gsähne sin sie zwar Gegna <n>(Feinde)</n> um äich; aba vu d Erwählig sin sie Gliebte wägä d Vädare.


text:
So sin au säli etzed bes <n>(unghorsam)</n> wore wägä dr Barmherzigkeit, de äich widafahre isch, dmit au sie etzed Barmherzigkeit gregä.


text:
O welch ä Defi vum Rich si, beides, dr Wisheit un des Wisse um Gott! We unbegrieflich sin sini Gricht un unerforschlich sini Wäg!


text:
Ich vumahn äich etze, lebi Breda, durch de Barmherzigkeit Gottes, daß ihr äiri Leiba <n>(Ranze)</n> higän als ä Opfa, des lebändig, heilig un Gott ä freud isch. Des isch äira vuninftige Gottesdenscht.


text:
Un stellt äich nit der Welt glich, sundern ändert äich durch Ernaierig aires Sinnes, dmit ihr prefä kennt, was Gottes Wille isch, nämlich des Guete un Wohlgfällige un Vollkummene.


text:
Denn i <n>(ich)</n> sag durch de Gnade, de ma <n>(mir)</n> ge isch, jeda unda äich, daß nemads me vu sich halte soll, als sich's kert z halte, sundern daß sa <n>(er)</n> maßvoll vu sich halte <n>(denkt)</n>,jeda, we Gott des Maß vum Glaube usdeilt het.


text:
Denn we ma <n>(mir)</n> am Leib <n>(Ranze)</n> vieli Glieda hän, aba nit alli Glieda dieselb Ufgab hän,


text:
so sin ma <n>(mir)</n> vieli ä Leib <n>(Ranze)</n> in Chrischtus, aba undaänanda isch eina vum andere Glied,


text:
un hän vuschiedeni Gabe noh dr Gnade, de uns <n>(us)</n> ge isch. Isch jemads prophetisches ge, so ebt da <n>(er)</n> sie däm Glaube glich.


text:
Isch jemads s Vumahne ge, so vumahn na <n>(er)</n>. Gibt jemads, so gib da <n>(er)</n> mit luterem Sinn <n>(Gmeht)</n>. Schtoht jemads dr Gmeinde vor, so isch scha <n>(er)</n> genau. Ebt jemads Barmherzigkeit, so doets da`s <n>(er's)</n> gern.


text:
Di bruedalichi Lebi <n>(Liebe)</n> undaänanda isch herzlig. Eina kummt däm andere mit Ehrerbietig zvor.


text:
Sin vu einem Sinn undaänanda. Trachte nit nohch hohe Dinge, sundern hebet <n>(haltet)</n> äich rab zue d gringe. Halte äich nit selbscht fir schlau.


text:
Räche äich nit selba, mini Liebe, sundern gen Platz däm Zorn <n>(Wuet)</n> Gottes; denn s schtoht gschriebe <n>(5. Moses 32,35)</n>: "Die Rache isch mi; i <n>(ich)</n> will zruck ge, sait dr Herr."


text:
Vielmeh, "wenn di Fäind hunga het, gib nem z ässä; durschtig isch, gib nem z trinke. Wenn dü des doesch, so wirsch dü feurigi Kohle uf si Schädel sammeln" <n>(Sprich 25,21.22)</n>.


text:
Jedarma isch folgsam dr Obrigkeit, de Gwalt iba nen het. Denn s isch kei Obrigkeit üßa vu Gott; wo aba Obrigkeit isch, de isch vu Gott agordnet.


text:
Wer sich etze dr Obrigkeit widasetzt, der widaschtrebt <n>(bockt)</n> dr Aordnig Gottes uf; de aba widasshtrebe, zen sich selbscht des Urdeil zue.


text:
Denn vor däne, de Gwalt hän, mueß ma sich nit firchte wägä guetem, sundern wägä bese Werke. Willsch dü dich aba nit firchte vor dr Obrigkeit, so doe Guetes; so wirsch dü Lob vu ihr gregä.


text:
Denn sie isch Gottes Dienerin, dir zguet. Doesch dü aba Beses, so fircht di; denn sie trait des Schwert nit umsunscht: sie isch Gottes Dienerin un vollzeht des Schtrofgericht an däm, der Beses doet.


text:
Wägä däm vugeldet <n>(heimzahlt)</n> ihr jo au Schtiir <n>(Zinsgrosche)</n>; denn sie sin Gottes Diena, uf den Denscht bschtändig bdacht.


text:
So gen etze jeda, was ihr schuldig sin: Schtiir <n>(Zinsgrosche)</n>, däm de Schtiir <n>(Zinsgrosche)</n> kert; Zoll, däm dr Zoll kert; Angscht, däm de Angscht kert; Ehri, däm de Ehri kert.


text:
Sin nemads ebis schuldig, üßa, daß ihr äich undaänanda liebt <n>(leb hän)</n>; denn wer d andere liebt <n>(leb het)</n>, der het des Gsetz erfillt.


text:
Denn was do gsait isch <n>(2. Moses 20,13- 17)</n>: "Dü sollsch nit ehebreche; dü sollsch nemads umbringe; dü sollsch nit schtähle; dü sollsch nit alles ha welle", un was do sunscht a Gebote isch, des wird in däm Wort zsämmegfaßt <n>(3. Moses 19,18)</n>: "Dü sollsch di Nächschte liebe we dich selba."


text:
D Lebi <n>(Liebe)</n> den däm Nächschte nigs Beses. So isch etze d Lebi <n>(Liebe)</n> vum Gsetz d Erfüllig.


text:
Un des den, wel ihr de Ziit wißet da, nämlich daß de Schtund do isch, ufzschtoh vum Schlof, denn unsa Heil isch etzed necha als zue dr Ziit, do ma <n>(mir)</n> gläubig wore sin.


text:
D Nacht isch vorku, dr Dag aba nooch herkumme. So len uns <n>(us)</n> ablege de Werke vum Dunkle un alege de Waffe vum Lecht.


text:
Len uns <n>(us)</n> ehrbar läbä we am Dag, nit in Frässä un Sufe, nit in Unzucht un Uswiichs, nit in Hader un Eifasucht;


text:
sundern zehn a d Herrn Jesus Chrischtus un sorge fir d Leib <n>(Ranze)</n> nit so, daß ihr d Luscht vufalle.


text:
Wer ißt, der vuacht den nit, der nit ißt; un wer nit ißt, der richt den nit, der ißt; denn Gott het nen agnumme.


text:
Wer bisch dü, daß dü ä fremde Knecht richtesch? Er schtoht odr flegt sinem Herrn. Er wird aba schtoh bliebe; denn dr Herr ka nen aufrecht hebä.


text:
Dr eine hebt <n>(haltet)</n> ä Dag fir hecha als d andere; d andere aba hebt <n>(haltet)</n> alli Däg fir glich. Jeda isch in sinere Meinig gwiß.


text:
Wer uf d Dag achtet, der doet's im Blick uf d Herrn; wer ißt, der ißt im Blick uf d Herrn, denn na <n>(er)</n> dankt Gott; un wer nit ißt, der ißt im Blick uf d Herrn nit un dankt Gott au.


text:
Läbä ma <n>(mir)</n>, so läbä ma <n>(mir)</n> däm Herrn; schterbe ma <n>(mir)</n>, so schterbe ma <n>(mir)</n> däm Herrn. Drum: ma <n>(mir)</n> läbä odr schterbe, so sin ma <n>(mir)</n> vum Herrn.


text:
Denn dzue isch Chrischtus gschtorbe un wieda lebändig wore, daß sa <n>(er)</n> iba Doti un Läbändigi Herr isch.


text:
Dü aba, was richtesch dü di Brueda? Odr dü, was vuachtesch dü di Brueda? Mir wäre alli vor d Richtaschtuehl Gottes geschtellt wäre.


text:
Denn s schtoht gschriebe <n>(Jesaja 45,23)</n>: «So wohr i <n>(ich)</n> läb, sait dr Herr, mir solle sich alli Knie beuge, un alli Zunge solle Gott bekannt wäre."


text:
Drum len uns <n>(us)</n> nimi eina d andere richte; sundern richte vielme äire Sinn <n>(Gmeht)</n> druf, daß nemads sinem Brueda ä Aschtoß odr Ärgernis git.


text:
Ich weiß un bi gwiß in däm Herrn Jesus, daß nigs dreckig isch an sich selbscht; nur fir den, der s fir dreckig hebet <n>(haltet)</n>, isch s dreckig.


text:
Wenn aba di Brueda wägä dinem Ässä trurig wird, so handelsch dü nimi nohch dr Lebi <n>(Liebe)</n>. Bring nit durch di Ässä de ins End, fir de Chrischtus gschtorbe isch.


text:
Denn des Rich Gottes isch nit Ässä un Trinke, sundern Grechtigkeit un Friede un Fräid <n>(Freud)</n> in däm heilige Geischt.


text:
Zerschtäre nit wägä dem Ässä nit Gottes Gschafftes. S isch zwar alles sufa; aba s isch nit guet fir den, der s mit schlechtem Gwisse ißt.


text:
D Glaube, den dü hesch, bhalt bi dir selbscht vor Gott. Selig isch, der sich selbscht nit zue vuurteile brucht, wenn na <n>(er)</n> sich preft.


text:
Wer aba däbi zwieflet un trozdem ißt, der isch grichtet, denn s kummt nit üs däm Glaube. Was aba nit üs däm Glaube kummt, des isch Sinde.


text:
Mir aba, de ma <n>(mir)</n> stark sin, solle des Unvumege vu d Schwache trage un nit Gfalle an uns <n>(us)</n> selba ha.


text:
Jeda vu uns <n>(us)</n> läbt so, daß sa <n>(er)</n> sinem Nächschte gfallt zum Guete un zue d Erbauig.


text:
Denn au Chrischtus het nit a sich selbscht Gfalle ka, sundern we gschriebe schtoht <n>(Psalm 69,10)</n>: «De Schmach vu däne, de dich bschimpfe, sin uf mich gflogä."


text:
Denn was zvor gschriebe isch, des isch uns <n>(us)</n> als Lehr gschriebä, dmit ma <n>(mir)</n> durch Geduld un d Troscht vu d Schrift Hoffnig hän.


text:
Gott aba vu d Geduld un vum Troscht gib äich, daß ihr iträchtig gsinnt sin undaänanda, Chrischtus Jesus gmäß,


text:
dmit ihr imetig mit nem Mul <n>(Gosch)</n> Gott lobe, d Vada <n>(Babbe)</n> unsares Herrn Jesus Chrischtus.


text:
Denn i <n>(ich)</n> sag: Chrischtus isch ä Diena dr Jude wore um dr Wahrhaftigkeit Gottes wägä, um de Vuheißige <n>(Vuschpreche)</n> zue bschtätige, de d Vädere ge sin;


text:
de Heide aba solle Gott lobe um dr Barmherzigkeit wägä, we gschriebe schtoht <n>(Psalm 18,50)</n>: «Dorum will i di lobe unda d Heide un dinem Name singen."


text:
Un nomol sait Jesaja <n>(Jesaja 11,10)</n>: «S wird kumme dr Sproß üs dr Wurzle Isais un wird ufschtoh, um z herrsche iba de Heide; uf das de Heide hoffe wäre."


text:
D Gott vu d Hoffnig aba mach äich mit alle Fräid <n>(Freud)</n> voll un Friede im Glaube, daß ihr imma rich sin an Hoffnig durch de Kraft vum heiligem Geischt.


text:
Ich weiß aba selbscht arg wohl vu äich, lebi Breda, daß au ihr selba voll Geti sin, erfillt mit allem Wisse, so daß ihr äich undaänanda vumahne kennt.


text:
Ich ha´s aba trozdem gwagt un äich manches gschriebä, um äich zue erinnere kraft dr Gnade, de ma <n>(mir)</n> vu Gott ge isch,


text:
dmit i <n>(ich)</n> ä Diena Chrischti Jesus unda d Heide bin, um des Evangelium Gottes prieschterlich uszrichte, dmit de Heide ä Opfa wäre, des Gott ä freud isch, gheiligt durch d heilige Geischt.


text:
Denn i <n>(ich)</n> wär nit wage, vu ebis z schwätze, des nit Chrischtus durch mi gwirkt het, um de Heide zum Folge <n>(Brav si)</n> z bringe durch Wort un Gschafftes,


text:
in dr Kraft vu Zeiche un Wunda un in d Kraft vum Geischt Gottes. So ha i <n>(ich)</n> vu Jerusalem üs ringsumher bis nohch Illyrien des Evangelium vum Chrischtus voll usgrichtet.


text:
Däbi ha i <n>(ich)</n> mi Ehri dodra bschtimmt, des Evangelium z predige, wo Chrischti Name noh nit bkannt isch, dmit i <n>(ich)</n> nit uf ä fremde Grund bäut hät,


text:
sundern i <n>(ich)</n> ha doe, we´s gschriebe schtoht <n>(Jesaja 52,15)</n>: «Däne nigs vu nem vukindigt worde isch, de solle säh, un de nigs ghärt hän, solle vuschtoh."


text:
Etze aba ha i <n>(ich)</n> keini Ufgabe me in däne Lända, ha aba sit vieli Johr des Vulange, zue äich z kumme,


text:
wenn i <n>(ich)</n> nohch Spanien reise wir. Denn i <n>(ich)</n> hoff, daß i <n>(ich)</n> bi äich durchreis un äich säh ka un vu äich derthi wietagleitet wir, doch so, daß i <n>(ich)</n> mi zvor ä weng an äich erquick.


text:
Denn de in Mazedonie un Achaja hän willig ä Gabe zsämmeglegt fir de Armi unda d Heilige in Jerusalem.


text:
Sie hän's willig doe un sin au ihri Schuldna. Denn wenn de Heide a ihre geischtliche Gabe Adeil gregä hän, isch s recht un billig, daß sie ne au mit leibliche Gabe Denscht erwiese.


text:
Wenn i <n>(ich)</n> des etze üsgrichtet un nene d Ertrag zuevalässig ibage ha, will i <n>(ich)</n> vu äich üs nohch Spanien ze.


text:
Ich weiß aba, wenn i <n>(ich)</n> zue äich kumm, daß i <n>(ich)</n> mit däm volle Sege Chrischti kumme wir.


text:
Ich vumahn äich aba, lebi Breda, durch unseren Herrn Jesus Chrischtus un durch de Lebi <n>(Liebe)</n> vum Geischt, daß ihr ma <n>(mir)</n> kämpfe helft durch äiri Gebete fir mich zue Gott,


text:
dmit i <n>(ich)</n> errettet wir vu d Ungläubige in Judäa un mi Denscht, den i <n>(ich)</n> fir Jerusalem doe, d Heilige willkumme isch,


text:
daß ihr sie afnähme in däm Herrn, we sich's ziemt fir Heiligi, un nare <n>(ihr)</n> bäischtehn in jeda Sach, in der sie äich brucht; denn au sie het viele bäigschtande, au mir selbscht.


text:
de fir mi Läbä ihr Hals highebt hän, däne nit ällei i <n>(ich)</n> dank, sundern alli Gmeinde unda d Heide.


text:
Greße au d Gmeinde in ihrem Hus. Greße Epänetus, mi Liebä, der üs dr Provinz Asien dr Erschtling fir Chrischtus isch.


text:
Greße Andronikus un Junias, mi Schtammvuwandte un Mitgfangene, de berehmt sin unda d Aposchtel un scho vor ma <n>(mir)</n> in Chrischtus gsi sin.


text:
Greße d Tryphäna un d Tryphosa, de in däm Herrn schaffe. Greße d Persis, mi Lebä <n>(Lebi)</n>, de sich viel gemeht het im Denscht vum Herrn.


text:
Ich vumahn äich aba, lebi Breda, daß ihr äich in acht nähme vor däne, de Zwitracht un Ärganis arichte entgegä dr Lehr, de ihr glernt hän, un äich vu nene abwende.


text:
Denn solchi diene nit unsam Herrn Chrischtus, sundern ihrem Ranze; un durch seßi Wort un scheni Sprich vufihre sie de Herze vu d Arglose.


text:
Denn äira Folgsam si <n>(Brave si)</n> isch bi allene bekannt wore. Wägä däm fräie i <n>(ich)</n> mi iba äich; i <n>(ich)</n> will aba, daß ihr wiese sin zum Guete, aba wäg <n>(gschiede)</n> vum Bese.


text:
Dr Gott vum Friede aba wird d Sadan unda äiri Feß träte in Kiirzi. D Gnade unsares Herrn Jesus Chrischtus isch mit äich!


text:
S` greße äich Gajus, mi un dr ganze Gmeinde si Gaschtgeba. S` greße äich Erastus, dr Stadtkämmera, un Quartus, dr Brueda.


text:
Dem aba, der äich schtärke ka gmäß minem Evangelium un dr Predigt vu Jesus Chrischtus, durch de des Gheimnis zeigt <n>(offenbart)</n> isch, des sit ewige Ziit vuschwiege war,


text:
etze aba zeigt <n>(offenbart)</n> un kundgmacht isch durch de Schrifte vu d Prophete nohch rem Bfehl vum ewige Gottes, d Folgsame <n>(Brave)</n> vum Glaube ufzrichte unda alle Heide:


text:
a de Gmeinde Gottes in Korinth, a de Gheiligte in Chrischtus Jesus, de bruefene <n>(gruefene)</n> Heilige samt allä, de d Name fu unsrem Herrn Jesus Chrischtus aruefe an jedäm Platz, bi nene un bi uns <n>(us)</n>:


text:
so daß sa kei Mangel hän an irgendeinerä Gabe un warte nur uf de Offenbarig unsares Herrn Jesus Chrischtus.


text:
Der wird äich au feschtigä bis ans End, daß ihr untadelig sin am Dag unsares Herrn Jesus Chrischtus.


text:
Denn Gott isch treu, durch den na bruefe sin zue d Gmeinschaft vu sinem Bue Jesus Chrischtus, unsares Herrn.


text:
Ich vumahn äich aba, liebe <n>(lebi)</n> Breda, im Name unsares Herrn Jesus Chrischtus, daß ihr alli mit eina Schtimm schwätze un len kei Zwietracht unda äich si, sundern hebe <n>(halte)</n> änanda fescht in einem Sinn <n>(Gmeht)</n> un in eina Meinig.


text:
Denn s`isch ma <n>(mir)</n> bekannt wore iba äich, liebe <n>(lebi)</n> Breda, durch de Lit vu d Chloë, daß Händel unda äich isch.


text:
Ich mein aba des, daß unda äich dr eine sait: Ich ghär zue Paulus, dr andere: Ich zue Apollos, dr dritte: Ich zue Kephas, dr vierte: Ich zue Chrischtus.


text:
We? Isch Chrischtus etwa zerdeilt? Isch denn Paulus fir äich kriizigt? Odr sin ihr uf d Name vum Paulus dauft?


text:
Ich ha aba au Stephanas un si Hus dauft; sunscht wüßt i <n>(ich)</n> nit, ob i <n>(ich)</n> noh jemads dauft ha.


text:
Denn Chrischtus het mi nit gschickt z daufe, sundern des Evangelium z predige - nit mit schlaue Wort, dmit nit des Kriiz Chrischti znicht wär.


text:
Denn des Wort vum Kriiz isch ä Dümmi däne, de vulore gehn; uns <n>(us)</n> aba, de ma <n>(mir)</n> selig wäre, isch's ä Gotteskraft.


text:
Denn s schtoht gschriebe <n>(Jesaja 29,14)</n>: "Ich will znicht mache de Wisheit fu d Weise, un d Vuschtand vu d Vuschtändige will i <n>(ich)</n> vuwerfe."


text:
Wo sin de Schlaue? Wo sin de Schriftglehrte? Wo sin de Weise dr Welt? Het nit Gott de Wisheit dr Welt zue Dümmi gmacht?


text:
Denn wel de Welt, umgebä vu d Wisheit Gottes, Gott durch ihri Wisheit nit erkenne, gfallt`s Gott wohl, durch de Dümmi dr Predigt selig z mache, de dra glaube.


text:
däne aba, de bruefe sin, Jude un Grieche, predige ma <n>(mir)</n> Chrischtus als Gottes Kraft un Gottes Wisheit.


text:
Denn de Dümmi Gottes isch weiser, als d Mensche sin, un de Schwachheit Gottes isch schtärka, als d Mensche sin.


text:
Luege doch, liebe <n>(lebi)</n> Breda, uf äiri Bruefig. Nit vieli Weise nohch rem Fleisch, nit vieli Mächtige, nit vieli Agsäheni sin bruefe.


text:
Sundern was dumm isch vor dr Welt, des het Gott üsgwählt, dmit er de Weise zschande macht; un was schwach isch vor dr Welt, des het Gott üsgwählt, dmit da <n>(er)</n> zschande macht, was stark isch;


text:
un des Gringe vor dr Welt un des Vuachtete het Gott üsgwählt, des, was nigs isch, dmit da <n>(er)</n> znicht macht, was ebis isch,


text:
Durch nen aba sin ihr in Chrischtus Jesus, der uns <n>(us)</n> vu Gott gmacht isch zue d Wisheit un zue d Grechtigkeit un zue d Heiligung un zue d Erlesig,


text:
Au i <n>(ich)</n>, liebe <n>(lebi)</n> Breda, als i <n>(ich)</n> zue äich kumme war, war i <n>(ich)</n> nit kumme mit hohe Wort un hoher Wisheit, äich des Gheimnis Gottes zue vukündige.


text:
Denn i <n>(ich)</n> heb <n>(halt)</n> s fir richtig, unda äich nigs zue wisse als ällei Jesus Chrischtus, d Gkriizigte.


text:
un mi Wort un mi Predigt sin nit mit ibaredende Worte menschlicha Wisheit gschähe, sundern in Erwisig vum Geischt un dr Kraft,


text:
Wovu ma <n>(mir)</n> aba schwätze, des isch trozdem Wisheit bi d Vollkommene; nit ä Wisheit vu d Welt, au nit vu d Herrscha dr Welt, de vugoht.


text:
Sundern ma <n>(mir)</n> schwätze vu dr Wisheit Gottes, de im Gheimnis vuborge isch, de Gott vorherbschtimmt het vor alle Ziit zue unsera Herrlichkeit,


text:
de keina vu d Herrscher dr Welt wißet doe het; denn wenn sie des gwißt hätte, so hätte sie d Herrn dr Herrlichkeit nit kriizigt.


text:
Sundern s isch kumme, we gschriebe schtoht <n>(Jesaja 64,3)</n>: "Was kei Aug gsähne het un kei Ohr ghärt het un in keins Mensch Herz kumme isch, was Gott gmacht het däne, de nen leb hän."


text:
Uns aba het s Gott zeigt <n>(offenbart)</n> durch si Geischt; denn dr Geischt erforscht alli Sache, au de Defi dr Gottheit.


text:
Denn wela Mensch weiß, was im Mensch isch, als ällei dr Geischt vum Mensch, der in nem isch? So weiß au nemads, was in Gott isch, als ällei dr Geischt Gottes.


text:
Mir aba hän nit gregt d Geischt dr Welt, sundern d Geischt üs Gott, daß ma <n>(mir)</n> wisse kenne, was uns <n>(us)</n> vu Gott gschenkt isch.


text:
Un dvu schwätze ma <n>(mir)</n> au nit mit Wort, we sie menschlichi Wisheit lehre ka, sundern mit Wort, de dr Geischt lehrt, un dite geischtlichi Sache fir geischtlichi Mensche.


text:
D normale <n>(natürliche)</n> Mensch aba vunimmt nigs vum Geischt Gottes; s isch nem ä Dümmi, un na <n>(er)</n> ka s nit erkenne; denn s mueß geischtlich beurdeilt wäre.


text:
Denn "wer het vum Herrn Sinn <n>(Gmeht)</n> gwißt, odr wer will nen unterwiese" <n>(Jesaja 40,13)</n>? Mir aba hän Chrischti Sinn <n>(Gmeht)</n>.


text:
Un i <n>(ich)</n>, lebi Breda, ka nit zue äich schwätze we zue geischtliche Mensche, sundern we zue fleischliche, we zue kleine Kinda in Chrischtus.


text:
Milch ha i <n>(ich)</n> äich z trinke ge un nit feschtes Ässä; denn ihr kenne sie noh nit vutrage. Au etzed kenne ihr's noh nit,


text:
wel ihr noh fleischlich sin. Denn wenn Eifasucht un Zank unda äich sin, sin ihr do nit fleischlich un läbe nohch Menscheweise?


text:
Denn wenn dr eine sait: Ich gher zue Paulus, dr andere aba: Ich zue Apollos -, isch des nit nohch Menscheweise gschwätzt


text:
Wer isch etze Apollos? Wer isch Paulus? Diena sin sie, durch de ihr gläubig wore sin, un des, we s dr Herr nem jede ge het:


text:
Der aba pflanzt un der gießt, sin eina we dr andere. Jeda aba wird si Lohn grege nohch sinere Arbet.


text:
Ich nohch Gottes Gnade, de ma <n>(mir)</n> ge isch, ha d Grund glegt als ä weise Bäumeischta; ä andere bäut druf. Jeda aba luegt, we na <n>(er)</n> druf bäut.


text:
so wird de Sach vu jedem bekannt wäre. Dr Dag vum Gricht wird's klar mache; denn im Fiir wird sich`s zeige <n>(offenbare)</n>. Un vu wela Art vu jedem si Sach isch, wird des Fiir erwiese.


text:
Wird aba jemandes Sach vubrenne, so wird da <n>(er)</n> Schadä liede; er selbscht aba wird grettet wäre, doch so we durchs Fiir.


text:
Wenn jemads d Tempel Gottes vudirbt, den wird Gott vuderbe, denn dr Tempel Gottes isch heilig; der sin ihr.


text:
Nemad leegt sich selba a. Wer unda äich meint, wies z si in dr Welt, der wär we ä Narr, daß sa <n>(er)</n> wies wär.


text:
Denn de Wisheit dr Welt isch Dümmi bi Gott. Denn s schtoht gschriebe <n>(Hiob 5,13)</n>: "Di Wiese fangt da <n>(er)</n> in ihra Klugheit",


text:
s isch Paulus odr Apollos odr Kephas, s isch Welt odr Läbä odr Dod, s isch Gegewärtiges odr Zuekiinftiges, alles isch äich,


text:
Mir aba isch's ä Gringes <n>(Kleines)</n>, daß i <n>(ich)</n> vu äich grichtet wäre odr vu nem menschliche Gricht; au richt i <n>(ich)</n> mi selbscht nit.


text:
Ich bi ma <n>(mir)</n> zwar nigs bwußt, aba drin bi i <n>(ich)</n> nit grecht bfunde; dr Herr isch's aba, der mi richtet.


text:
Drum richte nit vor dr Ziit, bis dr Herr kummt, der au ans Lecht bringe wird, was im Finschtere vuborge isch, un wird des Trachte vu d Herze bekannt mache. Dann <n>(Dnoh)</n> wird nem jede vu Gott si Lob zdeil wäre.


text:
Des aba, lebi Breda, ha i <n>(ich)</n> im Blick uf mich selba un Apollos gsait um äich, dmit ihr an uns <n>(us)</n> lerne, was ses heißt: Nit iba des üsä, was gschriebe schtoht!, dmit sich keina gege d andere ufblost.


text:
Denn wer git dir ä Vordeil? Was hesch dü, des dü nit gregt hesch? Wenn dü s aba gregt hesch, was rehmsch dü dich dann <n>(dnoh)</n>, als hättesch dü s nit gregt?


text:
Ihr sin scho satt wore? Ihr sin scho rich wore? Ihr herrscht ohni uns <n>(us)</n>? Jo, wot Gott, ihr würdet scho herrsche, dmit au ma <n>(mir)</n> mit äich herrsche kennte!


text:
Denn i <n>(ich)</n> mein, Gott het uns <n>(us)</n> Aposchtel als de Allagringschte higschtellt, we zum Dod Vuurdeilti. Denn ma <n>(mir)</n> sin ä Schauschpiel wore dr Welt un d Engel un d Mensche.


text:
Mir sin Narre um Chrischti wille, ihr aba sin schlau in Chrischtus; mir schwach, ihr aba schtark; ihr herrlich, mir aba vuachtet.


text:
Bis uf de Schtund liede ma <n>(mir)</n> Hunga un Durscht un Nackedei <n>(Blöße)</n> un wäre gschla un hän kei feschtes Dheim


text:
un mehä uns <n>(us)</n> ab mit unsra Händ <n>(Pfode)</n> Arbet. Ma schmäht uns <n>(us)</n>, so segne ma <n>(mir)</n>; ma vufolgt uns <n>(us)</n>, so ertrage <n>(dulde)</n> ma <n>(mir)</n>'s,


text:
ma vuläschtert uns <n>(us)</n>, so schwätze ma <n>(mir)</n> fründlig. Mir sin wore we dr Abschum dr Mensche, jedamas Kähricht, bis hiit.


text:
Nit um äich z bschäme, schrieb i <n>(ich)</n> des; sundern i <n>(ich)</n> vumahn äich als mini lebi Kinda.


text:
Denn wenn ihr au zehndusig Ufbasser hättet in Chrischtus, so hän ihr doch nit vieli Vädare; denn i <n>(ich)</n> ha äich ziigt <n>(zeugt)</n> in Chrischtus Jesus durchs Evangelium.


text:
Üs demselbe Grund ha i <n>(ich)</n> Timotheus zue äich gschickt, der mi liebe un treue Bue isch in däm Herrn, dmit da <n>(er)</n> äich erinneret an mini Wiesunge in Chrischtus Jesus, we i <n>(ich)</n> sie iba all in alle Gmeinde lehr.


text:
Ich wir aba, wenn dr Herr will, recht bald zue äich kumme un nit de Wort dr Ufblosene kennelerne, sundern ihri Kraft.


text:
Was wen ihr? Soll i <n>(ich)</n> mit däm Stock zue äich kumme odr mit Lebi <n>(Liebe)</n> un sanftmetigem Geischt?


text:
Ibahaupt goht des Gschwätz um, daß Unzucht unda äich isch, un zwar ä solchi Unzucht, we`s sie nit ämol unda d Heide git: daß eina des Wieb vu sinem Vada <n>(Babbe)</n> het.


text:
Un ihr sin ufblose un sin nit trurig wore, so daß ihr den üs äira Middi vuschtoße hätte, der des doe het ?


text:
Ich aba, der i <n>(ich)</n> nit selba bi äich si ka, doch mit däm Geischt, ha i <n>(ich)</n>, als wär i <n>(ich)</n> bi äich, urdeilt iba den, der des doe het:


text:
wenn ihr in däm Name unsares Herrn Jesus vusammelt sin un mi Geischt samt dr Kraft unsares Herrn Jesus bi äich isch,


text:
soll der Mensch däm Sadan ibage wäre zum End vum Fleisch, dmit dr Geischt grettet isch am Dag vum Herrn.


text:
Drum schafft d alte Surdeig wäg, dmit da <n>(ihr)</n> ä näji <n>(naii)</n> Deig sin, we ihr jo ungsiert sin. Denn au ma <n>(mir)</n> hän ä Passalamm, des isch Chrischtus, der gopfat isch.


text:
Drum len uns <n>(us)</n> des Fescht fieche nit im alte Surdeig, au nit im Surdeig dr Bosheit un Schlechtigkeit, sundern im ungsiertem Deig dr Lütakeit un Wohret.


text:
Dmit mein i <n>(ich)</n> nit allgmein di Unzichtige in dr Welt odr di Giezige odr Raiba <n>(Deb, Vubrecha)</n> odr Götzediena; sunscht meßtet ihr jo d Welt rümä.


text:
Vielmeh ha i <n>(ich)</n> äich gschriebe: Ihr sollt nigs mit nem z schaffe ha, der sich Brueda nenne losst un isch ä Unzichtige odr ä Giezige odr ä Götzediena odr ä Läschtera odr ä Trunkebold odr ä Raiba <n>(Deb, Vubrecha)</n>; mit so nem solle ihr au nit ässä.


text:
Denn was gehn mi de druße a, daß i <n>(ich)</n> sie richte soll? Hän ihr nit de z richte, de drinne sin?


text:
We ka jemads vu äich wage, wenn na <n>(er)</n> ä Händel het mit nem andere, si Recht zue sueche vor d Ungrechte un nit vor d Heilige?


text:
Wißt ihr nit, daß di Heilige de Welt richte wäre? Wenn etze de Welt vu äich grichtet wäre soll, sin ihr dann <n>(dnoh)</n> nit guet gnoe, kleini Sache z richte?


text:
Ihr aba, wenn ihr iba de Sache rechte, hole solchi, de in dr Gmeinde nigs gelte, un mache sie zue Richta.


text:
Äi <n>(ich)</n> als Schand mueß i <n>(ich)</n> des sage. Isch denn gar kei Weise unda äich, au nit eina, der zwische Brueda un Brueda richte kennt?


text:
S` isch scho schlimm gnoe, daß ihr mitänanda rechte. Wurum len ihr äich nit leba Unrecht doe? Wurum len ihr äich nit leba ibavordeile?


text:
Odr wißt ihr nit, daß di Ungrechte des Rich Gottes nit erbe wäre? Len äich nit irrmache! Weda Unzichtigi noh Götzediena, Ehebrecha, Luschtknabe, Knabeschänder,


text:
Un solchi sin ä baar vu äich gsi. Aba ihr sin gwäsche, ihr sin gheiligt, ihr sin Grecht wore durch d Name vum Herrn Jesus Chrischtus un durch d Geischt unsares Gottes.


text:
Alles isch ma <n>(mir)</n> recht, aba nit alles dent zum Guete. Alles isch ma <n>(mir)</n> recht, aba s soll mi nigs gfangeneh.


text:
S` Ässä isch fir d Ranze un dr Ranze isch fir s` Ässä do; aba Gott wird des eine we des andere znicht mache. Dr Leib <n>(Ranze)</n> isch aba nit fir d Hurarai do, sundern fir d Herrn, un dr Herr fir d Leib <n>(Ranze)</n>.


text:
Wißt ihr nit, daß äiri Leiba <n>(Ranze)</n> Glieda Chrischti sin? Sollte i <n>(ich)</n> etze de Glieda Chrischti nähmä un Hureglieda drüs mache? So isch`s nit!


text:
Odr wißt ihr nit: wer sich an ä Hure hängt, der isch ei Leib <n>(Ranze)</n> mit ihr? Denn d Schrift sait: "De zwei wäre ei Fleisch si" <n>(1. Moses 2,24)</n>.


text:
Fliehe d Hurarai! Alli Sinde, de d Mensche den, bliebe üßahalb vum Leib <n>(Ranze)</n>; wer aba Hurarai tribt, der sindigt am eigene Leib <n>(Ranze)</n>.


text:
Odr wißt ihr nit, daß äira Leib <n>(Ranze)</n> ä Tempel vum heilige Geischt isch, der in äich isch un den ihr vu Gott hän, un daß ihr nit äich selba ghäre ?


text:
Wovu ihr aba gschriebe hän, druf antwort i <n>(ich)</n>: S`isch guet fir d Ma, kein Wieb zue berihre.


text:
S´ Wieb vufigt nit iba ihr Leib <n>(Ranze)</n>, sundern dr Ma. Ebeso vufigt dr Ma nit iba si Leib <n>(Ranze)</n>, sundern des Wieb.


text:
Vuwiegere äich nit eina däm andere, s isch denn ä Ziitlang, wenn beidi`s wen, dmit ihr zum Bäte Rueh hän; un dann <n>(dnoh)</n> kumme wieda zsämme, dmit äich dr Sadan nit vusuecht, wel ihr äich nit enthalte kennt.


text:
Ich wot zwar lebi, alli Mensche wäre, we i <n>(ich)</n> bi, aba jeda het sini eigene Gabe vu Gott, dr eine so, dr andere so.


text:
Wenn sie sich aba nit enthalte kenne, solle sie hirote; denn s`isch bessa, z hirote als sich in Luscht zue vuzähre.


text:
D Vuhirotete aba bpfiehl nit i <n>(ich)</n>, sundern dr Herr, daß des Wieb sich nit vu ihrem Ma trenne soll


text:
- het sie sich aba gschiede, soll sie ohni Ehe bliebe odr sich mit ihrem Ma vusehne - un daß dr Ma si Wieb nit vuschtoße soll.


text:
D andere aba sag i <n>(ich)</n>, nit dr Herr: Wenn ä Brueda ä ungläubiges Wieb het un s gfallt ihr, bi nem z huse, so soll la <n>(er)</n> sich nit vu ihr trenne.


text:
Un wenn ä Wieb ä ungläubige Ma het un s gfallt nem, bi ihr zue huse, so soll sie sich nit vu nem trenne.


text:
Denn dr ungläubige Ma isch gheiligt durch des Wieb, un des ungläubige Wieb isch gheiligt durch d gläubige Ma. Sunscht wäre äiri Kinda dreckig; etze aba sin sie heilig.


text:
Wenn aba dr Ungläubige sich trenne will, so loß nen sich trenne. Dr Brueda odr de Schweschta isch nit bunde in däne Fall. Zum Friede het äich Gott bruefe.


text:
Denn was weisch dü, Wieb, ob dü di Ma rette wirsch? Odr dü, Ma, was weisch dü, ob dü di Wieb rette wirsch?


text:
Nur soll jeda so läbä, we dr Herr s nem zuegmesse het, we Gott ä jede bruefe het. Un so ordne i <n>(ich)</n>`s a in alle Gmeinde.


text:
Isch jemads als Bschnittene bruefe, der blieb bi dr Bschniedig. Isch jemads als Unbschnittene bruefe, der loss sich nit bschnide.


text:
Denn wer als Knecht bruefe isch in däm Herrn, der isch ä Fräiglossene vum Herrn; gnau so, wer als Fräier bruefe isch, der isch ä Knecht Chrischti.


text:
Iba de Jungfraue ha i <n>(ich)</n> kei Gebot vum Herrn; i <n>(ich)</n> sag aba mi Meinig als eina, der durch de Barmherzigkeit vum Herrn Vuträue vudent.


text:
So mein i <n>(ich)</n> etze, s isch guet um dr kummende Not wille, s isch guet fir d Mensch, ledig z si.


text:
Wenn dü aba doch hirotesch, sindigsch dü nit, un wenn ä Jungfrau hirotet, sindigt sie nit; doch wäre solchi in üßeri Vufolgig kumme. Ich aba mächt äich gern schone.


text:
Des sag i <n>(ich)</n> aba, lebi Breda: De Ziit isch kurz. Forta solle au de, de Wieba hän, si, als hätte sie keini; un de hiile, als hiile sie nit;


text:
Ich mächt aba, daß ihr ohni Sorge sin. Wer ledig isch, der sorgt sich um de Sache vum Herrn, we na <n>(er)</n> däm Herrn gfalle doet;


text:
wer aba vuhirotet isch, der sorgt sich um de Sache dr Welt, we na <n>(er)</n> dem Wieb gfalle doet, un so isch scha <n>(er)</n> mit deiltem Herze däbi.


text:
Un des Wieb, des kei Ma het, un de Jungfrau sorge sich um de Sache vum Herrn, daß sie heilig sin am Leib <n>(Ranze)</n> un au am Geischt; aba de vuhirotete Wieba sorgte sich um de Sache dr Welt, we sie däm Ma gfalle den.


text:
Des sag i <n>(ich)</n> zue äirem eigene Nutzen; nit um äich ä Strick um d Hals z werfe, sundern dmit s recht zuegoht, un ihr imma un unghindat däm Herrn diene kennt.


text:
Wenn aba jemads meinet, er handelt unrecht an sinere Jungfrau, wenn sie erwachse isch, un s ka nit andascht si, so doets er, we na <n>(er)</n> will; er sindigt nit, sie soll hirote.


text:
Wenn eina aba in sinem Herz fescht isch, wel la <n>(er)</n> nit unda Zwang isch un si fräie Wille het, un bschleßt in sinem Herz, si Jungfrau unbrihrt z losse, so doet da <n>(er)</n> guet dra.


text:
Ä Wieb isch bunde, solang ihr Ma läbt; wenn aba dr Ma schtirbt, isch sie fräi, z hirote, wen sie will; nur daß s in däm Herrn gschiht!


text:
Seliger isch sie aba, nohch mimare Meinig, wenn sie ledig bliebt. Ich mein aba: i <n>(ich)</n> ha au d Geischt Gottes.


text:
Was aba des Götzeopfa agoht, so wisse ma <n>(mir)</n>, daß ma <n>(mir)</n> alli s Wisse hän. S` Wisse bläht uf; aba d Lebi <n>(Liebe)</n> bäut uf.


text:
Was etze des Ässä vu Götzeopfafleisch agoht, so wisse ma <n>(mir)</n>, daß ses kei Götze git in dr Welt un kei Gott als der eine.


text:
Un obwohl s solchi git, de Götta gnennt wäre, s isch im Himmel odr uf d Erde, we s jo vieli Götta un vieli Herre git,


text:
so hän mir doch nur ei Gott, d Vada <n>(Babbe)</n>, vum dem alli Sache sin un ma <n>(mir)</n> zue nem; un ei Herrn, Jesus Chrischtus, durch den alli Sache sin un ma <n>(mir)</n> durch nen.


text:
Aba nit jeda het des Wisse. Denn ä baar, wel sie siether an de Götze gwohnt ware, ässä's als Götzeopfa; dodurch wird ihr Gwisse, wel s schwach isch, bfleckt.


text:
Aba ä Ässä wird uns <n>(us)</n> nit vor Gottes Gricht bringe. Ässä ma <n>(mir)</n> nit, so wäre ma <n>(mir)</n> drum nit weniger gelte, ässä ma <n>(mir)</n>, so wäre ma <n>(mir)</n> drum nit bessa si.


text:
Denn wenn jemads dich, der dü des Wisse hesch, im Götzetempel z Disch hocke sieht, wird dann <n>(dnoh)</n> nit si Gwisse, do na <n>(er)</n> doch schwach isch, vuleitet, des Götzeopfa z ässä?


text:
Drum, wenn Ässä mi Brueda z Fall bringt, will i <n>(ich)</n> ne me Fleisch ässä, dmit i <n>(ich)</n> mi Brueda nit z Fall bring.


text:
Bin i <n>(ich)</n> nit fräi? Bin i <n>(ich)</n> nit ä Aposchtel? Habe i <n>(ich)</n> nit unsa Herrn Jesus gsähne? Sin nit ihr mi Vudenscht in däm Herrn?


text:
Bin i <n>(ich)</n> fir anderi kei Aposchtel, so bi ich's doch fir äich; denn des Siegel vu minem Aposchtelamt sin ihr in däm Herrn.


text:
Hän ma <n>(mir)</n> nit au des Recht, ä Schweschta als Ehefrau mit uns <n>(us)</n> z fihre we di andere Aposchtel un de Breda vum Herrn un Kephas?


text:
Wer zeht denn in d Kreg un vugeldet <n>(zahlt)</n> sich selbscht d Sold? Wer pflanzt ä Wiberg un ißt nit vu sinere Frucht? Odr wer weidet ä Herde un nährt sich nit vu d Milch dr Herde?


text:
Denn im Gsetz vum Moses schtoht gschriebe <n>(5. Moses 25,4)</n>: "Dü sollsch däm Ochs, der do drischt, nit des Mul vubinde." Sorgt sich Gott etwa um de Ochse?


text:
Odr schwäzt da <n>(er)</n> nit iba all um unsatwägä? Jo, um unsatwägä isch s gschriebe: Wer pflögt, soll uf Hoffnig pflöge; un wer drischt, soll in dr Hoffnig dresche, daß sa <n>(er)</n> si Deil gregä wird.


text:
Wenn ma <n>(mir)</n> äich zguet Geischtlich saje, isch s dann <n>(dnoh)</n> zviel, wenn ma <n>(mir)</n> Leibliches vu äich ernte?


text:
Wenn anderi des Recht an äich hän, wurum nit viel me mir? Aba ma <n>(mir)</n> hän vu däm Recht nit Gebruuch gmacht, sundern ma <n>(mir)</n> vutrage alles, dmit ma <n>(mir)</n> nit däm Evangelium vu Chrischtus ä Hindanis sin.


text:
Wißt ihr nit, daß, de im Tempel diene, vum Tempel läbä, un de am Altar diene, vum Altar ihr Adeil gregä?


text:
Ich aba ha vu alledem kei Gebruuch gmacht. Ich schrieb au nit sellewäg dvu, dmit s etze mit ma <n>(mir)</n> so ghalte wäre soll. Leba <n>(Lieba)</n> wot i <n>(ich)</n> schterbe - nei, minem Röhm soll nemads znicht mache!


text:
Denn daß i <n>(ich)</n> des Evangelium predige, däm darf i <n>(ich)</n> mi nit rehme; denn i <n>(ich)</n> mueß ses doe. Un wehe ma <n>(mir)</n>, wenn i <n>(ich)</n> des Evangelium nit predig!


text:
Tät ich's üs eigenem Wille, so greg i <n>(ich)</n> Lohn. Doe ich's aba nit üs eigenem Wille, so isch ma <n>(mir)</n> doch des Amt avuträut.


text:
Was isch denn etze mi Lohn? Daß i <n>(ich)</n> des Evangelium predig ohni Lohn un vu minem Recht am Evangelium nit Gebruuch mach.


text:
Denn obwohl i <n>(ich)</n> fräi bi vu jedem, ha i <n>(ich)</n> doch mi selbscht jedem zum Knecht gmacht, dmit i <n>(ich)</n> meglichscht vieli gwinn.


text:
D Jude bi i <n>(ich)</n> we ä Jud wore, dmit i <n>(ich)</n> de Jude gwinn. Dene, de unda däm Gsetz sin, bi i <n>(ich)</n> we eina unda däm Gsetz wore - obwohl i <n>(ich)</n> selbscht nit unda däm Gsetz bi -, dmit i <n>(ich)</n> de, de unda däm Gsetz sin, gwinn.


text:
Denen, de ohni Gsetz sin, bi i <n>(ich)</n> we eina ohni Gsetz wore - obwohl i <n>(ich)</n> doch nit ohni Gsetz bi vor Gott, sundern bi in däm Gsetz Chrischti -, dmit i <n>(ich)</n> de, de ohni Gsetz sin, gwinn.


text:
D Schwache bi i <n>(ich)</n> ä Schwache wore, dmit i <n>(ich)</n> di Schwache gwinn. Ich bi alle alles wore, dmit i <n>(ich)</n> uf alli Art ä baar rett.


text:
Wißt ihr nit, daß de, de in dr Kampfbahn laufe, de laufe alli, aba eina gregt d Siegapräis? Laufe so, daß ihr nen gregä.


text:
Jeda aba, der kämpft, enthalt sich alle Sache; säli etze, dmit sie ä vugängliche Kranz gregä, mir aba ä ewige.


text:
Ich aba lauf nit we ufs Ungwisse; i <n>(ich)</n> kämpf mit dr Fuuscht, nit we eina, der in d Luft schlat,


text:
sundern i <n>(ich)</n> bezwing mi Leib <n>(Ranze)</n> un zähm nen, dmit i <n>(ich)</n> nit andere predig un selbscht vuwerflich bi.


text:
Ich will äich aba, lebi Breda, nit in Unwisseheit doriba losse, daß unsri Vädare alli unda dr Wolke gsi un alli durchs Meer gange sin;


text:
un hän alli dselbe geischtliche Trank trunke; sie hän nämlich vum geischtliche Felse trunke, dr ne gfolgt isch; dr Fels aba war Chrischtus.


text:
Des isch aba gschähe uns <n>(us)</n> zum Vorbild, dmit ma <n>(mir)</n> nit am Bese unsri Luscht hän, we säli sie hän.


text:
Wäre au nit Götzediena, we ä baar vu nene s wore sin, we gschriebe schtoht <n>(2. Moses 32,6)</n>: "S Volk het sich anekockt, um z ässä un z trinke, un schtoht uf, um z tanze."


text:
Au len uns <n>(us)</n> nit Hurarai tribä, we ä baar vu nene Hurarai triebe hän: un a nem einzige Dag kumme dräiunzwanzigdusend um.


text:
Len uns <n>(us)</n> au nit Chrischtus vusueche, we ä baar vu nene nen vusuecht hän un wäre vu d Schlange umbrocht.


text:
Des widafuhr nene als ä Vorbild. S isch aba gschriebe uns <n>(us)</n> als Warnig, uf de des End dr Ziit kumme isch.


text:
Sunscht het äich nur menschlichi Vusuechig troffe. Aba Gott isch treu, der äich nit vusueche losst iba äiri Kraft, sundern macht, daß de Vusuechig so ä End nimmt, daß ihr's vutrage kennt.


text:
Dr gsegnete Kelch, den ma <n>(mir)</n> segne, isch der nit de Gmeinschaft mit dem Bluet Chrischti? Des Brot, des ma <n>(mir)</n> breche, isch des nit de Gmeinschaft mit dem Leib <n>(Ranze)</n> Chrischti?


text:
Denn ei Brot isch's: So sin ma <n>(mir)</n> vieli ei Leib <n>(Ranze)</n>, wel ma <n>(mir)</n> alli an einem Brot teilhän.


text:
Luege a des Israel nohch rem Fleisch! Weli de Opfa ässä, schtoht der nit in dr Gmeinschaft mit dem Altar?


text:
Nei, sundern was ma do opfart, des opfart ma d bese Geischta un nit Gott. Etze will i <n>(ich)</n> nit, daß ihr in dr Gmeinschaft dr bese Geischta sin.


text:
Ihr kennt nit au d Kelch vum Herrn trinke un d Kelch dr bese Geischta; ihr kennt nit au am Disch vum Herrn teilha un am Disch dr bese Geischta.


text:
Alles, was uf däm Fleischmarkt vukauft wird, des ässä, un forsche nit nohch, dmit ihr des Gwisse nit bschwere.


text:
Wenn äich eina vu d Ungläubige iladet un ihr wen higo, so ässä alles, was äich vorgsetzt wird, un forsche nit nohch, dmit ihr des Gwisse nit bschwere.


text:
Wenn aba jemads zue äich sage wird: Des isch Opfafleisch, so ässä nit dvu, wägä dem, der s äich gsait het, un dmit ihr des Gwisse nit bschwere.


text:
Ich sag aba nit vu dinem eigene Gwisse, sundern vum andere. Denn wurum soll i <n>(ich)</n> des Gwisse vumä andere iba mi Fräiheit urdeile losse?


text:
Wenn ich's mit Danksagig gnieß, was soll i <n>(ich)</n> mi dann <n>(dnoh)</n> wägä ebis vuläschtere losse, wofir i <n>(ich)</n> dank?


text:
so we au i <n>(ich)</n> jedem in allem z Gfalle läb un suech nit, was ma <n>(mir)</n>, sundern was viele dent, dmit sie grettet wäre.


text:
Ich lob äich, wel ihr in alle Schtickli an mi denkt un an d Ibalieferige feschthalte, we i <n>(ich)</n> sie äich ge ha.


text:
Ich loss äich aba wisse, daß Chrischtus d Kopf <n>(Schädel)</n> vu jedem Ma isch; dr Ma aba isch d Schädel vu sinem Wieb; Gott aba isch d Schädel vu Chrischtus.


text:
Ä Wieb aba, des bätet odr prophetisch schwätzt ohni Kopfdöch, de schändet ihr Schädel; denn s isch grad so, als wär sie gschore.


text:
Will sie sich nit bedeckt, so soll sie sich doch des Hoor abschniede losse! Wel s aba fir s Wieb ä Schand isch, daß sie ihr Hoor abgschnitte het odr gschore isch, soll sie d Schädel abdecke.


text:
Der Ma aba soll d Schädel nit abdecke, denn na <n>(er)</n> isch Gottes Bild un Abglanz; des Wieb aba isch vum Ma d Abglanz.


text:
Isch aba jemads unda äich, dr Luscht het, doriba zue schtrietet, so soll la <n>(er)</n> wisse, daß ma <n>(mir)</n> de Sitte nit hän, de Gmeinde Gottes au nit.


text:
Des aba mueß i <n>(ich)</n> bfehle: Ich ka's nit lobe, daß ihr nit zue äirem Nutze, sundern zue äirem Schadä zsämmekumme.


text:
Zum erschte her i <n>(ich)</n>: Wenn ihr in dr Gmeinde zsämmekumme, isch Zwietracht unda äich; un zum Deil glaub ich's.


text:
Hän ihr denn nit Hiisa, wo ihr ässä un trinke kennt? Odr vuachte ihr de Gmeinde Gottes un bschäme de, de nigs hän? Was soll i <n>(ich)</n> äich sage? Soll i <n>(ich)</n> äich lobe? Do lob i <n>(ich)</n> äich nit.


text:
Denn i <n>(ich)</n> ha vum Herrn gregt, was i <n>(ich)</n> äich wietage ha: Dr Herr Jesus, in dr Nacht, do wo na <n>(er)</n> vurote wore isch, nimmt da <n>(er)</n> des Brot,


text:
dankt un bricht's un sait: Des isch mi Leib <n>(Ranze)</n>, der fir äich ge wird; des den zue minem Adenke.


text:
Eso nimmt da <n>(er)</n> au d Kelch nohch rem Ässä un sait: Der Kelch isch dr näji <n>(naii)</n> Packt <n>(Abkumme)</n> in minem Bloet; des den, sooft ihr drüs trinke, zue minem Adenke.


text:
Denn sooft ihr vu däm Brot ässä un üs däm Kelch trinke, vukindigt ihr d Dod vum Herrn, bis sa <n>(er)</n> kummt.


text:
Wer etze unwürdig vum Brot ißt odr üs däm Kelch vum Herrn trinkt, der wird schuldig si am Leib <n>(Ranze)</n> un Bloet vum Herrn.


text:
Denn wer so ißt un trinkt, daß sa <n>(er)</n> d Leib <n>(Ranze)</n> vum Herrn nit achtet, der ißt un trinkt sich selba zum Gricht.


text:
Wenn ma <n>(mir)</n> aba vum Herrn grichtet wäre, so wäre ma <n>(mir)</n> zrechtgwise, dmit ma <n>(mir)</n> nit samt dr Welt vudammt wäre.


text:
Het jemads Hunga, so soll la <n>(er)</n> dheim ässä, dmit ihr nit zum Gricht zsämmekummt.Des andare will i <n>(ich)</n> ordne, wenn i <n>(ich)</n> kumm.


text:
Drum doe i <n>(ich)</n> äich kund, daß nemads Jesus vufluecht, der durch d Geischt Gottes schwätzt; un nemads ka Jesus d Herr nenne üßa durch d heilige Geischt.


text:
däm eine wird durch d Geischt ge, iba Wisheit z schwätze; däm andere wird ge, iba s Wisse z schwätze, nohch demselbe Geischt;


text:
nem andere de Kraft, Wunda z doe; nem andere prophetische schwätzä ; nem andere de Gabe, d Geischta z undascheide; nem andere manchi Zungerede; nem andere de Gabe, sie üszlege.


text:
Denn we dr Leib <n>(Ranze)</n> eina isch un doch vieli Glieda het, alli Glieda vum Leib <n>(Ranze)</n> aba, obwohl sie vieli sin, doch ei Leib <n>(Ranze)</n> sin: so au Chrischtus.


text:
Denn ma <n>(mir)</n> sin durch ei Geischt alli zue nem Leib <n>(Ranze)</n> dauft, ma <n>(mir)</n> sin Jude odr Grieche, Sklave odr Fraiji, un sin alli mit nem Geischt tränkt.


text:
Wenn aba dr Fueß sait: Ich bi kei Hand, drum bi i <n>(ich)</n> nit Glied vum Leib <n>(Ranze)</n>, soll la <n>(er)</n> sellewäg nit Glied vum Leib <n>(Ranze)</n> si?


text:
Un wenn des Ohr sait: Ich bi kei Aug, drum bi i <n>(ich)</n> nit Glied vum Leib <n>(Ranze)</n>, soll s sellewäg nit Glied vum Leib <n>(Ranze)</n> si ?


text:
Wenn dr ganze Leib <n>(Ranze)</n> Aug wär, wo bliebt des Ohr? Wenn na <n>(er)</n> ganz Ohr wär, wo bliebe dr Gruch?


text:
Etze aba het Gott de Glieda igsetzt, jedes vu nene im Leib <n>(Ranze)</n>, so we na <n>(er)</n> welle het.


text:
Des Aug ka nit sage zue dr Hand: Ich bruuch di nit; odr au d Schädel zue d Feß: Ich bruuch äich nit.


text:
Vielmeh sin de Glieda vum Leib <n>(Ranze)</n>, de uns <n>(us)</n> di schwächste z si schiene, di nedigschte;


text:
un de uns <n>(us)</n> am wenigschte ehrbar z si schiene, de umkleide ma <n>(mir)</n> mit besonderer Ehri; un bi d unanständigen achte ma <n>(mir)</n> bsunders uf Aschtand;


text:
denn de aschtändige brauche's nit. Aba Gott het d Leib <n>(Ranze)</n> zsämmegfegt un däm gringere Glied hörari Ehri ge,


text:
Un wenn ei Glied liedet, so liede alli Glieda mit, un wenn ei Glied globt wird, so fräie sich alli Glieda mit.


text:
Un Gott het in dr Gmeinde igsetzt erschtens Aposchtel, zweitens Prophete, drittens Lehra, dann <n>(dnoh)</n> Wundatäta, dann <n>(dnoh)</n> Gabe, gsund z mache, z helfe, z leite un manchi Zungerede.


text:
Wenn i <n>(ich)</n> mit Mensche- un mit Engelszunge schwätzt un ha di Liebe <n>(de Lebi)</n> nit, so wär i <n>(ich)</n> ä tönendes Erz odr ä klingendi Schällä.


text:
Un wenn i <n>(ich)</n> prophetisch schwätze kennt un sag alli Gheimniss un alles Schlaue un hätt alle Glaube, so daß i <n>(ich)</n> Berge vusetze kennt, un hätt di Lebi <n>(Liebe)</n> nit, so wär i <n>(ich)</n> nigs.


text:
Un wenn i <n>(ich)</n> alli mini Habe d Arme gäb un loss mi Leib <n>(Ranze)</n> vubrenne, un hätt di Lebi <n>(Liebe)</n> nit, so dät`s ma <n>(mir)</n> nigs nutze.


text:
Di Lebi <n>(Liebe)</n> isch langmetig un fründlig, di Lebi <n>(Liebe)</n> eifart nit, di Lebi <n>(Liebe)</n> tribt nit Muetwille, sie blosst sich nit uf,


text:
sie vuhaltet sich nit ungherig, sie suecht nit des Ihre, sie losst sich nit erbitte, sie rechnet des Bese nit zue,


text:
Di Lebi <n>(Liebe)</n> härt nemols uf, wo doch des prophetische Wort ufhäre wird un des Zungerede ufhäre wird un des Wisse ufhäre wird.


text:
Denn unsa Wissen isch Schtickliwies <n>(Schtickwerk)</n>, un unsa prophetisches Wort isch Schtickliwies <n>(Schtickwerk)</n>.


text:
Wo i <n>(ich)</n> ä Kind war, do ha nie gschwätzt we ä Kind un ha denkt we ä Kind un war schlau we ä Kind; als i <n>(ich)</n> aba ä Ma wa, ha i <n>(ich)</n> ab doe, was kindlich wa.


text:
Mir sähn etzed durch ä Schpegel ä dunkles Bild; dann <n>(dnoh)</n> aba vu Gsicht <n>(Visasch)</n> zue Visasch <n>(zue Gsicht)</n>. Etze erkenn i <n>(ich)</n> schtickliwies ; dann <n>(dnoh)</n> aba wir i <n>(ich)</n> erkenne, we i <n>(ich)</n> erkennt wore bi.


text:
Etze aba bliebe Glaube, Hoffnig, Lebi <n>(Liebe)</n>, de dräi; aba di Lebi <n>(Liebe)</n> isch di greschti unda ne.


text:
Schtrebe nohch dr Lebi <n>(Liebe)</n>! Bemehe äich um de Gabe vum Geischt, am meischte aba um de Gabe vum prophetischen Wort!


text:
Denn wer in Zunge schwätzt, der schwätzt nit fir Mensche, sundern fir Gott; denn nemads vuschtoht nen, vielme schwätzt da <n>(er)</n> im Geischt Gheimnisse.


text:
Wer aba prophetisch schwätzt, der schwätzt fir Mensche zue d Erbäuig un zum Vumahne un zum Treschte.


text:
Ich wot, daß ihr alli in Zunge schwätze kennt; aba noh viel me, daß ihr prophetisch schwätze kennte. Denn wer prophetisch schwätzt, isch greßa als der, der in Zunge schwätzt; s isch denn, er legt`s au üs, dmit d Gmeinde dodurch bäut wird.


text:
Etze aba, lebi Breda, wenn i <n>(ich)</n> zue äich käm un schwätzt in Zunge, was dät i <n>(ich)</n> äich nitze, wenn i <n>(ich)</n> nit mit äich schwätzt in Wort dr Offenbarig odr dr s Wisse odr dr Prophetie odr dr d Lehr?


text:
Isch's doch au so mit läblose Sache <n>(Dinge)</n>, de Tön vu sich gän, s isch ä Flöte odr ä Harfe: wenn sie nit undaschiedliche Tön vu sich gän, we ka ma erkenne, was uf dr Flöte odr uf dr Harfe gschpielt wird?


text:
So au ihr: wenn ihr in Zunge schwätzt un nit mit diitliche Wort, we ka ma wisse, was gmeint isch? Ihr den in d Wind schwätze.


text:
Wenn i <n>(ich)</n> etze de Beditig dr Schproch nit kenn, wir i <n>(ich)</n> de nit vuschtoh, un der schwätzt, der schwätzt, wird mi au nit vuschtoh.


text:
So au ihr: den ihr äich bmehe um de Gabe vum Geischt, so trachte dnohch, daß ihr d Gmeinde ufbäue un alli viel hän.


text:
Denn wenn i <n>(ich)</n> in Zunge bäte, so bätet den mi Geischt; aba was i <n>(ich)</n> im Sinn <n>(Gmeht)</n> ha, bliebt ohni Frucht.


text:
We soll`s denn etze si? Ich will bäte mit däm Geischt un will au bäte mit däm Vuschtand; i <n>(ich)</n> will Psalme singe mit däm Geischt un will au Psalme singe mit däm Vuschtand.


text:
Wenn dü Gott lobsch im Geischt, we soll der, der als einfache Ma däbischtoht, des Amen sage uf di Dankgebät, do na <n>(er)</n> doch nit weiß, was dü saisch?


text:
Aba i <n>(ich)</n> will in dr Gmeinde leba fünf Wort schwätze mit minem Vuschtand, dmit i <n>(ich)</n> au anderi undawies, als zehndusig Wort in Zunge.


text:
Lebi <n>(Liebe)</n> Breda, sin nit Kinda, wenn`s ums Vuschtoh goht; sundern sin Kinda, wenn`s um Beses goht; im Vuschtoh aba sin ganz guet.


text:
Im Gsetz schtoht gschriebe <n>(Jesaja 28,11.12)</n>: "Ich will in andere Zunge un mit andere Lippe schwätze zue däm Volk, un sie wäre mi au so nit härä, sait dr Herr."


text:
Drum isch de Zungerede ä Zeiche nit fir di Gläubige, sundern fir di Ungläubige; de prophetische wort aba ä Zeiche nit fir di Ungläubige, sundern fir di Gläubige.


text:
Wenn etze di ganz Gmeind a nem Platz zsämmekäme doet un alli schwätze in Zunge, s käme aba Laie odr Ungläubige inä, däte sie nit sage, ihr sin Vuruckt?


text:
Wenn sie aba alli prophetisch schwätze un`s käm ä Ungläubige odr Laie inä, der wird vu alle breft un vu alle ibafihrt;


text:
was in sinem Herz vuborge isch, wird bekannt, un so wird da <n>(er)</n> aneflege uf si Gsicht <n>(Visasch)</n>, Gott abäte <n>(ahimmle)</n> un bekannt mache, daß Gott wirglich unda äich isch.


text:
We isch`s denn etze, lebi Breda? wenn ihr zsämmekumme, so het jeda ä Psalm, eina het ä Lehr, eina het ä Offenbarig, eina het ä Zungerede, eina het ä Üslegig. Len alles gschähe fir d Erbäuig!


text:
Wenn jemads in Zunge schwätzt, so sin`s zwei odr hechschtens dräi, un eina nohch rem andere; un eina lege`s üs.


text:
Ihr kennt alli prophetisch schwätze, doch eina nohch rem andere, dmit alli lerne un alli ermahnt wäre.


text:
D Wieba solle schtill si in dr Gmeindevusammlig; denn s isch ne nit gschtattet z schwätze, sundern sie solle sich undaordne, we au des Gsetz sait.


text:
Wen sie aba ebis lerne, so solle sie dheim ihri Männa froge. S schtoht dr Wieba schlecht a, in dr Gmeinde z schwätze.


text:
Wenn eina meint, er isch ä Prophet odr vum Geischt erfillt, der erkennt, daßes vum Herrn Gebote isch, was i <n>(ich)</n> äich schrieb.


text:
Ich erinnre äich aba, lebi Breda, a des Evangelium, des i <n>(ich)</n> äich vukindigt ha, des ihr au agnumme hän, in däm ihr au fescht schtehn,


text:
durch des ihr au selig sin, wenn ihr's feschthebä in dr Gschtalt, in der i <n>(ich)</n> s äich vukindigt ha; s isch denn, daß ihr umsunscht gläubig wore sin.


text:
Denn als erschtes ha i <n>(ich)</n> äich wiedage, was i <n>(ich)</n> au gregt ha: Daß Chrischtus gschtorbe isch fir unsri Sinde nohch dr Schrift;


text:
un daß sa <n>(er)</n> beerdige wore isch; un daß sa <n>(er)</n> ufgschtande isch am dritte Dag nohch dr Schrift;


text:
Dnohch isch scha <n>(er)</n> gsähne wore vu me als fünfhundat Breda uf eimol, vu däne di meischte noh hiit läbä, ä baar aba sin igschlofe <n>(gschtorbe)</n>.


text:
Denn i <n>(ich)</n> bi dr klienschte unda d Aposchteln, der i <n>(ich)</n> nit wert bi, daß i <n>(ich)</n> ä Aposchtel heiß, wel i <n>(ich)</n> di Gmeinde Gottes vufolgt ha.


text:
Aba durch Gottes Gnade bi i <n>(ich)</n>, was i <n>(ich)</n> bi. Un sini Gnade a ma <n>(mir)</n> isch nit vugeblich gsi, sundern i <n>(ich)</n> ha viel me gschafft als sie alli; nit aba i <n>(ich)</n>, sundern Gottes Gnade, de mit ma <n>(mir)</n> isch.


text:
Wenn aba Chrischtus predigt wird, daß sa <n>(er)</n> vu d Dote ufgschtande isch, we sage dann <n>(dnoh)</n> ä baar unda äich: S git keini Uferschtehig dr Dote?


text:
Isch aba Chrischtus nit ufgschtande, so isch unsri Predigt vugeblich, so isch au äira Glaube vugeblich <n>(umschunscht)</n>.


text:
Mir däte dann <n>(dnoh)</n> au als falschi Ziige Gottes bfunde wäre, wel ma <n>(mir)</n> gege Gott beziige, er het Chrischtus uferweckt, den na <n>(er)</n> nit uferweckt het, wenn doch de Dote nit ufschtehn.


text:
Hoffe ma <n>(mir)</n> alli in däm Läbä uf Chrischtus, so sin ma <n>(mir)</n> di elendeschte unda alle Mensche.


text:
Etze aba isch Chrischtus ufgschtande vu d Dote als Erschtling unda däne, de igschlofe <n>(gschtorbe)</n> sin.


text:
Jeda aba in sinere Ordnig: als Erschtling Chrischtus; dnoh, wenn na <n>(er)</n> kumme wird, de, de Chrischtus aghäre;


text:
dnoh s End, wenn na <n>(er)</n> des Rich Gott, däm Vada <n>(Babbe)</n>, ibage wird, nohchdem ma <n>(er)</n> alli Herrschaft un alli Macht un Gwalt vunichtet het.


text:
Denn na <n>(er)</n> mueß herrsche, bis Gott nem alli Gegna <n>(Feinde)</n> unda sini Feß legt <n>(Psalm 110,1)</n>.


text:
Denn alles het da <n>(er)</n> unda sini Feß doe <n>(Psalm 8,7)</n>. Wenn`s aba heißt, alles isch nem undaworfe, so isch bekannt, daß der üsgnumme isch, dr nem alles undaworfe het.


text:
Wenn aba alles nem folgsam si wird, dann <n>(dnoh)</n> wird au dr Bue selbscht folgsam si däm, der nem alles undaworfe het, dmit Gott isch alles in allem.


text:
Was soll`s sunscht, daß sich ä baar fir di Dote daufe losse? Wenn di Dote gar nit ufschtehn, was losse sie sich dann <n>(dnoh)</n> fir sie daufe?


text:
So wohr ihr, lebi Breda, mi Röhm sin, den i <n>(ich)</n> in Chrischtus Jesus, unsam Herrn, ha: i <n>(ich)</n> schtirb jede Dag.


text:
Hab i <n>(ich)</n> nur im Blick uf des Läbä in Ephesus mit wilde Tiere gkämpft, was hilft's ma <n>(mir)</n>? Wenn di Dote nit ufschtehn, dann <n>(dnoh)</n> len uns <n>(us)</n> ässä un trinke; denn morge sin ma <n>(mir)</n> dod! <n>(Jesaja 22,13)</n>


text:
Were doch eimol recht wach un sindigt nit! Denn ä baar wisse nigs vu Gott; des sag i <n>(ich)</n> äich aba als Schand.


text:
S kennt aba jemads froge: We wäre di Dote ufschtoh, un mit was fir nem Leib <n>(Ranze)</n> wäre sie kumme?


text:
Un was dü säscht, isch jo nit dr Leib <n>(Ranze)</n>, der wäre soll, sundern ä bloßes Korn, isch`s vu Weize odr ebis anderem.


text:
Gott aba git nem ä Leib <n>(Ranze)</n>, we na <n>(er)</n> will, jedem Some si eigene Leib <n>(Ranze)</n>.


text:
Nit alles Fleisch isch des gliche Fleisch, sundern ä anderes Fleisch hän de Mensch, ä anderes d Viecha, ä anderes d Vegel, ä anderes d Fisch.


text:
Un`s gits himmlischi Leiba <n>(Ranze)</n> un irdischi Leiba aba ä anderi Herrlichkeit hän di himmlische un ä andere di irdische.


text:
Ä andere Glanz het d Sunne, ä andere Glanz het d Mond, ä andere Glanz hän d Schtern; denn ä Schtern undaschiedet sich vum andere durch si Glanz.


text:
S wird gsajt in Niedrigkeit un wird ufschtoh in Herrlichkeit. S wird gsajt Armselig un wird ufschtoh in Kraftvoll.


text:
S wird gsajt ä nadirlige Leib <n>(Ranze)</n> un wird ufschtoh ä geischtliche Leib <n>(Ranze)</n>. Git`s ä nadirlige <n>(normale)</n> Leib <n>(Ranze)</n>, so git`s au ä geischtliche Leib <n>(Ranze)</n>.


text:
We gschriebe schtoht: Dr erschte Mensch, Adam, isch zue nem lebändige Wäse <n>(1. Moses 2,7)</n>, un dr letschte Adam zum geischtige Wäse, der lebändig mache ka.


text:
Aba dr geischtliche Leib <n>(Ranze)</n> isch nit dr erschte, sundern dr nadirlige; dnohch dr geischtliche.


text:
Un we ma <n>(mir)</n> trage hän des Bild vum irdische, so wäre ma <n>(mir)</n> au trage des Bild vum himmlische.


text:
Des sag i <n>(ich)</n> aba, lebi Breda, daß Fleisch un Bloet des Rich Gottes nit ererbe kenne; au wird des Vuwesliche nit erbe di Unvuweslichkeit.


text:
Lueg, i <n>(ich)</n> sag äich ä Gheimnis: Mir wäre nit alli ischlofe <n>(schterbe)</n>, ma <n>(mir)</n> wäre aba alli vuwandlet wäre;


text:
un des pletzlig, in einem Nu, zue d Ziit dr letschte Päpere. Denn s wird de Päpere päpere, un di Dote wäre ufschtoh unvuweslich, un ma <n>(mir)</n> wäre vuwandlet wäre.


text:
Denn des Vuwesliche mueß azege d Unvuweslichkeit, un des Schterbliche mueß azege d Unschterblichkeit.


text:
Wenn aba des Vuwesliche azege wird d Unvuweslichkeit un des Schterbliche azege wird d Unschterblichkeit, dann <n>(dnoh)</n> wird erfillt wäre des Wort, des gschriebe schtoht <n>(Jesaja 25,8; Hosea 13,14)</n>: "Dr Dod isch vuschlunge vum Sieg.


text:
Dod, wo isch di Sieg? Dod, wo isch di Schtachel?". "Dod, wo isch di Schtachel? Hell, wo isch di Sieg?"


text:
Drum, mini lebi Breda, sin fescht, unerschittalich un nämmä imma zue in däm Gschäfft vum Herrn, wel ihr wiße, daß äiri Arbet nit vugeblich isch in däm Herrn.


text:
Was aba de Sammlig fir di Heilige agoht: we i <n>(ich)</n> in d Gmeinde in Galatien agordnet ha, so solle au ihr doe!


text:
An jedem erschte Dag vu d Wuche legt jeda vu äich bi sich ebis zruck un sammlt a, soviel nem meglich isch, dmit de Sammlig nit erscht dann <n>(dnoh)</n> bassiert, wenn i <n>(ich)</n> kumm.


text:
Wenn i <n>(ich)</n> aba kumme bi, will i <n>(ich)</n> de, de ihr fir bwährt hebe <n>(halte)</n>, mit Bref schicke, dmit sie äiri Gabe nohch Jerusalem bringe.


text:
Ich will aba zue äich kumme, sobald i <n>(ich)</n> durch Mazedonien zoge bi; denn durch Mazedonien wir i <n>(ich)</n> nur durchreise.


text:
Bi äich aba wir i <n>(ich)</n>, wenn meglich, ä Wieli bliebe odr au d Winta zuebringe, dmit ihr mi dann <n>(dnoh)</n> dohi gleite, wohi i <n>(ich)</n> ze wir.


text:
Ich will äich etzed nit nur säh, wenn i <n>(ich)</n> durchfahr; denn i <n>(ich)</n> hoff, i <n>(ich)</n> wir ä baar Däg bi äich bliebe, wenn` s dr Herr zueloßt.


text:
Wenn Timotheus kummt, so luege zue, daß sa <n>(er)</n> ohni Angscht bi äich si ka; denn na <n>(er)</n> tribt au des Gschäfft vum Herrn we i <n>(ich)</n>.


text:
Daß nen nur nit jemads vuachtet! Gleitet nen aba in Friede, daß sa <n>(er)</n> zue ma <n>(mir)</n> kummt; denn i <n>(ich)</n> wart uf nen mit d Breda.


text:
Vu Apollos, däm Brueda, aba sollt ihr wisse, daß i <n>(ich)</n> nen me <n>(oft)</n> ermahnt ha, mit d Breda zue äich z kumme; aba s war durchwäck nit si Ding <n>(Wille)</n>, etzed z kumme; er wird aba kumme, wenn`s nem gläge si wird.


text:
Ich vumahne äich aba, lebi Breda: Ihr kennt des Hus vum Stephanas, daß sie de Erschtlinge in Achaja sin un hän sich selbscht breitgschtellt zum Denscht fir di Heilige.


text:
Ich fräie mi iba de Akunft vum Stephanas un Fortunatus un Achaikus; denn sie hän ma <n>(mir)</n> äich, de ihr nit do si kennt, ersetzt.


text:
S greße äich d Gmeinde in dr Provinz Asien. S greße äich vielmols in däm Herrn Aquila un Priska samt dr Gmeinde in ihrem Hus.


text:
Paulus, ä Aposchtel Christi Jesus durch d Wille Gottes, un Timotheus, unsa Brueda, an de Gmeinde Gottes in Korinth samt alle Heilige in ganz Achaja:


text:
Globt isch Gott, dr Vada <n>(Babbe)</n> unsares Herrn Jesus Chrischtus, dr Vada <n>(Babbe)</n> vu d Barmherzigkeit un Gott vu allem Troscht,


text:
der uns <n>(us)</n> treschtet in all unsera Trebsal, dmit ma <n>(mir)</n> au tröschte kenne, de in allaläei Trebsal sin, mit däm Troscht, mit däm ma <n>(mir)</n> selba treschtet wäre vu Gott.


text:
Denn we de Liede Christi viel iba uns <n>(us)</n> kumme, so wäre ma <n>(mir)</n> au viel treschtet durch Chrischtus.


text:
Hän ma <n>(mir)</n> aba Trebsal, so bassiert s äich zum Troscht un Heil. Hän ma <n>(mir)</n> Troscht, so bassiert`s zue äirem Troscht, der sich wirksam zeigt, wenn ihr mit Geduld deselbä Liede ertrage, de au ma <n>(mir)</n> liede.


text:
Un unsri Hoffnig schtoht fescht fir äich, wel ma <n>(mir)</n> wisse: we ihr a d Liede deilhän, so den ihr au am Troscht teilha.


text:
Denn ma <n>(mir)</n> wen äich, lebi Breda, nit vuschwiege de Vufolgig, de uns <n>(us)</n> in dr Provinz Asien widafahre isch, wo ma <n>(mir)</n> iba de Maße bschwert ware iba unseri Kraft, so daß ma <n>(mir)</n> au am Läbä vuzagt hän


text:
un`s bi uns <n>(us)</n> selbscht fir bschlosse ka hän, ma <n>(mir)</n> mehn schterbe. Des isch bassiert aba, dmit ma <n>(mir)</n> unsa Vuträue nit uf uns <n>(us)</n> selbscht hän, sundern uf Gott, der di Dote uferweckt,


text:
der uns <n>(us)</n> üs solcha Anscht errettet het un errette wird. Uf en hoffe ma <n>(mir)</n>, er wird uns <n>(us)</n> au etze rette.


text:
Dozue helfe au ihr durch äiri Fürbitte fir uns <n>(us)</n>, dmit unsertwege fir de Gabe, de uns <n>(us)</n> ge isch, durch vieli Lit viel Dank dorbrocht wird.


text:
Denn des isch unsa Röhm: des Ziignis vu unsarem Gwisse, daß ma <n>(mir)</n> in Infalt un göttlicha Erlichkeit, nit in fleischlicha Wisheit, sundern in dr Gnade Gottes unsa Läbä in dr Welt gfihrt hän, un des vor allem bi äich.


text:
Denn ma <n>(mir)</n> schriebe äich nigs anderes, als was ihr läse un au vuschtehn. Ich hoff aba, ihr den`s noh vellig vuschtoh,


text:
we ihr uns <n>(us)</n> zum Deil au scho vuschtante hän, nämlich, daß ma <n>(mir)</n> äira Röhm sin, we au ihr unsa Röhm sin am Dag unsares Herrn Jesus.


text:
Vu äich üs wot ich nohch Mazedonien reise, üs Mazedonien wieda zue äich kumme un mi vu äich gleite losse nohch Judäa.


text:
Bi ich etwa liechtfertig gsi, als ich des wot? Odr isch mi Vorhabe fleischlich, so daß des Jo Jo bi ma <n>(mir)</n> au ä Nei Nei isch?


text:
Denn dr Bue Gottes, Jesus Chrischtus, der unda äich durch uns <n>(us)</n> predigt worde isch, durch mich un Silvanus un Timotheus, dr war nit Jo un Nei, sundern s war alles wohr in nem.


text:
Denn uf alli Gottesvuheißige isch in nem des Jo; drum schwätze ma <n>(mir)</n> au durch nen des Amen, Gott zum Lob.


text:
Ich ruef aba Gott zum Ziige a gegä mi Seele, daß ich äich schone wot un drum nit wieda nohch Korinth kumme bi.


text:
Nit daß ma <n>(mir)</n> Herre wäre iba äira Glaube, sundern ma <n>(mir)</n> sin Helfa äira Fräid <n>(Freud)</n>; denn ihr schtehn im Glaube.


text:
Denn wenn ich äich trurig mach, wer soll mi dann <n>(dnoh)</n> frehlich mache? Doch nur der, der vu ma <n>(mir)</n> trurig wird.


text:
Un ebe des ha ich gschriebe, dmit ich nit, wenn ich kumm, iba de trurig si mueßt, iba de ich mi fräie soll. Ha ich doch zue äich alle Vuträue, daß mi Fräid <n>(Freud)</n> äich alle ä Fräid <n>(Freud)</n> isch.


text:
Denn ich schribt äich üs große Trebsal un Angscht vu Herze unda viel Träne; nit, dmit ihr trurig wäre solle, sundern dmit ihr de Liebe <n>(Lebi)</n> wiße, de ich ha bsunders zue äich.


text:
Wenn aba jemads Betrebnis agrichtet het, der het nit mich trurig gmacht, sundern zum Deil - dmit i nit z viel sag - äich alli.


text:
so daß ihr etze nem desto me vuge un nen tröschte solle, dmit da <n>(er)</n> nit in allzue großi Trurigkeit flegt <n>(vusinkt)</n>.


text:
Denn drum ha ich au gschriebe, um äiri Bwährig z erkenne, ob ihr brav <n>(hörig)</n> sin in alle Schtickli.


text:
Wem aba ihr ebis vugen, däm vugib ich au. Denn au ich ha, wenn ich ebis z vuge ha, so vugib ich wägä äich vor Christus si Visasch <n>(Gsicht)</n>,


text:
dmit ma <n>(mir)</n> nit ibavordeilt wäre vum Sadan; denn uns <n>(us)</n> isch wohl kla <n>(bwußt)</n>, was sa <n>(er)</n> im Sinn <n>(Gmeht)</n> het.


text:
Als ich aba nohch Troas kumm, z predige des Evangelium Chrischti, un ma <n>(mir)</n> ä Dire ufdoe war in däm Herrn,


text:
do ha ich kei Rueh in minem Geischt, wel ich Titus, mi Brueda, nit find; sundern ich nimm Abschied vu nene un fahrt nohch Mazedonie.


text:
Gott aba isch`s dankt, der uns <n>(us)</n> alliziit Sieg git in Chrischtus un zeigt <n>(offenbart)</n> d Wohlgeruch vu sinere Schleuie durch uns <n>(us)</n> alle Derfa <n>(Käffa)</n>!


text:
Denn ma <n>(mir)</n> sin fir Gott ä Gschmäckli <n>(Wohlgruch)</n> Chrischti unda däne, de grettet wäre, un unda däne, de vulore wäre:


text:
Mir sin jo nit we vieli, de mit däm Wort Gottes Gschäft <n>(Handel)</n> mache; sundern we ma üsere Erliche Huut un üs Gott schwätze mueß, so schwätze ma <n>(mir)</n> vor Gott in Chrischtus.


text:
Fange ma <n>(mir)</n> denn abamols a, uns <n>(us)</n> selbscht z empfehle? Odr bruuche ma <n>(mir)</n>, we gwissi Lit, Empfehlige <n>(Ziignis Bref)</n> an äich odr vu äich?


text:
Isch doch bekannt wore, daß ihr ä Bref Chrischti sin, durch unsa Denscht zuebreitet <n>(zwäg gmacht)</n>, gschriebe nit mit Tinte, sundern mit däm Geischt vum lebändige Gott, nit uf schteinerni Blatte <n>(Dafle)</n>, sundern uf fleischerne Blatte <n>(Dafle)</n>, nämlich äiri Herze.


text:
Nit daß ma <n>(mir)</n> tichtig sin vu uns <n>(us)</n> selba üs, uns <n>(us)</n> ebis zuezrechne als vu uns <n>(us)</n> selba üs; sundern daß ma <n>(mir)</n> tichtig sin, isch vu Gott,


text:
der uns <n>(us)</n> au tichtig gmacht het zue Diena vum näji <n>(naii)</n> Packt <n>(Abkumme)</n>, nit vum Buechschtabe, sundern vum Geischt. Denn dr Boechschtabe bringt einem um, aba dr Geischt macht lebändig.


text:
Wenn aba scho des Amt, des d Dod brint un des mit Buechschtabe in Schtei <n>(Wackes)</n> ghaue war, Herrlichkeit het, so daß de Israeliten des Gsicht <n>(Visasch)</n> vum Moses nit aluege kenne wägä dr Herrlichkeit uf sinem Gsicht <n>(Visasch)</n>, de doch ufghert het,


text:
Denn wenn des Amt, des zue d Vudammnis fihrt, Herrlichkeit het, weviel me het des Amt, des zue d Grechtigkeit fihrt, ibamessig Herrlichkeit.


text:
un den nit we Moses, der ä Decki vor si Gsicht <n>(Visasch)</n> ghängt het, dmit de Israelite nit sähn kenne des End dr Herrlichkeit, de ufhert.


text:
Aba ihr Gmeht <n>(Sinn)</n> wird vuschtockt. Denn bis uf d hiitige Dag bliebt de Decki zuedeckt iba däm alte Teschtament, wenn sie`s läse, wel sie nur in Chrischtus abdoe wird.


text:
Etze aba luege ma <n>(mir)</n> alli mit ufdecktem Gsicht <n>(Visasch)</n> de Herrlichkeit vum Herrn we in nem Schpegel, un ma <n>(mir)</n> wäre vuklärt in si Bild vu eina Herrlichkeit zue d andere vum Herrn, der dr Geischt isch.


text:
Drum, wel ma <n>(mir)</n> des Amt hän nohch dr Barmherzigkeit, de uns <n>(us)</n> widafahre isch, wäre ma <n>(mir)</n> nit med,


text:
sundern ma <n>(mir)</n> miede schändlichi Heimlichkeit un gehn nit mit Lischt um, fälsche au nit Gottes Wort, sundern durch Offenbarig dr Wohret empfehle ma <n>(mir)</n> uns <n>(us)</n> däm Gwisse alle Mensche vor Gott.


text:
d Ungläubige, däne dr Gott vu d Welt d Sinn <n>(s Gmeht)</n> vublendet het, daß sie nit sähn des helle Lecht vum Evangelium vu d Herrlichkeit Chrischti, wela isch des Ebebild Gottes.


text:
Denn ma <n>(mir)</n> predige nit uns <n>(us)</n> selbscht, sundern Jesus Chrischtus, daß sa <n>(er)</n> dr Herr isch, ma <n>(mir)</n> sin aba äiri Knecht um Jesus wille.


text:
Denn Gott, der sait: Lecht soll üs dr Nacht vorlaichte, der het ä helle Schien in unsri Herze ge, daß durch uns <n>(us)</n> entstünd de Erlaichtig zum Wisse vu d Herrlichkeit Gottes in däm Gsicht <n>(Visasch)</n> Jesus Chrischti.


text:
Mir hän aba d Schatz in erdene Kanne, dmit de ibamessigi Kraft vu Gott isch un nit vu uns <n>(us)</n>.


text:
Mir sin vu alle Siete unda druck, aba ma <n>(mir)</n> hän kei Angscht. Uns isch bang, aba ma <n>(mir)</n> vuzage nit.


text:
Mir liede Vufolgig, aba ma <n>(mir)</n> wäre nit vulo <n>(sin nit äleinig)</n>. Mir wäre undadruckt, aba ma <n>(mir)</n> kumme nit um.


text:
Mir tragä alliziit des Schterbä Jesus am Leib <n>(Ranze)</n>, dmit au des Läbä Jesus an unsam Leib <n>(Ranze)</n> bekannt wird.


text:
Denn ma <n>(mir)</n>, de läbä, den imma in d Dod ge wägä Jesus, dmit au des Läbä Jesus bekannt wird an unserem schterbliche Fleisch.


text:
Wel ma <n>(mir)</n> aba dselbe Geischt vum Glaube hän, we gschriebe schtoht <n>(Psalm 116,10)</n>: "Ich glaube, drum sag ich", so glaube ma <n>(mir)</n> au, drum schwätze ma <n>(mir)</n> au;


text:
denn ma <n>(mir)</n> wisse, daß der, der d Herrn Jesus uferweckt het, wird uns <n>(us)</n> au auferwecke mit Jesus un wird uns <n>(us)</n> vor sich schtelle samt äich.


text:
Denn s bassiert alles um äich, dmit de ibamessigi Gnade durch de Danksagig viela noh viel me <n>(richa)</n> wird zue d Ehri Gottes.


text:
Drum wäre ma <n>(mir)</n> nit med; sundern wenn au unsa ußere Mensch vufüllt <n>(vuflegt)</n>, so wird doch dr innere vu Dag zue Dag ernaiert.


text:
Denn unsri Trebsal, de ziitlich un laicht isch, schafft ä ewigi un iba alli Maß gwichtigi Herrlichkeit,


text:
uns <n>(us)</n>, de ma <n>(mir)</n> nit sähn uf des Sichtbare, sundern uf des Unsichtbare. Denn was sichtbar isch, des isch ziitlich; was aba unsichtbar isch, des isch ewig.


text:
Denn ma <n>(mir)</n> wisse: wenn unsa irdisches Hus, de Hitte, abbroche wird, so hän ma <n>(mir)</n> ä Bäu, vu Gott bäut, ä Hus, nit mit Händ <n>(Pfode)</n> gmacht, des ewige isch im Himmel.


text:
Denn drum jommere ma <n>(mir)</n> au un sehne uns <n>(us)</n> dnohch, daß ma <n>(mir)</n> mit unserem Hus, des vum Himmel isch, azogä wäre,


text:
Denn solang ma <n>(mir)</n> in der Hitte sin, jommere ma <n>(mir)</n> un sin bschwert, wel ma <n>(mir)</n> leba nit üszogä, sundern azogä wäre wen, dmit des Schterbliche vuschlunge <n>(gfrässä)</n> wird vum Läbä.


text:
Der uns <n>(us)</n> aba dzue gmacht het, des isch Gott, der uns <n>(us)</n> als Pfand d Geischt ge het.


text:
So sin ma <n>(mir)</n> denn alliziit getroscht un wisse: solang ma <n>(mir)</n> im Leib <n>(Ranze)</n> huse, vuwiele ma <n>(mir)</n> wiet vum Herrn;


text:
Drum setzä ma <n>(mir)</n> au unsri Ehri dori, ob ma <n>(mir)</n> dheim sin odr in dr Fremdi, daß ma <n>(mir)</n> nem gfalle.


text:
Denn ma <n>(mir)</n> mese alli bekannt wäre vor rem Richtaschtuehl Chrischti, dmit jeda si Lohn gregt fir des, was sa <n>(er)</n> doe het bi Läbziite, s isch guet odr bese.


text:
Wel ma <n>(mir)</n> etze wisse, daß dr Herr z firchte isch, sueche ma <n>(mir)</n> Mensche z gwinne; aba vor Gott sin ma <n>(mir)</n> bekannt. Ich hoffe aba, daß ma <n>(mir)</n> au vor äirem Gwisse bekannt sin.


text:
Dmit empfehle ma <n>(mir)</n> uns <n>(us)</n> nit abamols bi äich, sundern gen äich Alaß, äich unsa z rehme, dmit ihr sage kennt däne, de sich vum Üußere rehme un nit vum Herz üs.


text:
Denn wenn ma <n>(mir)</n> üßa uns <n>(us)</n> ware, so war`s fir Gott; sin ma <n>(mir)</n> aba bsunne, so sin ma <n>(mir)</n>'s fir äich.


text:
Denn de Liebe <n>(Lebi)</n> Chrischti drängt uns <n>(us)</n>, zmol ma <n>(mir)</n> ibaziigt sin, daß, wenn eina fir alli gschtorbe isch, so sin sie alli gschtorbe.


text:
Un na <n>(er)</n> isch drum fir alli gschtorbe, dmit, de do läbä, etze nit sich selbscha läbä, sundern däm, der fir sie gschtorbe un ufgschtande isch.


text:
Drum kennen ma <n>(mir)</n> vu etze a nemads me nohch rem Fleisch; un au wenn ma <n>(mir)</n> Chrischtus kennt hän nohch rem Fleisch, so kenne ma <n>(mir)</n> nen doch etzed so nimi.


text:
Drum: Isch jemads in Chrischtus, so isch scha <n>(er)</n> ä näjes <n>(naies)</n> Gschöpf; des Alte isch vugange, lueg, Näjes <n>(Naies)</n> isch wore.


text:
Aba des ällei vu Gott, der uns <n>(us)</n> mit sich selba vusehnt het durch Chrischtus un uns <n>(us)</n> des Amt ge, des de Vusehnig predigt.


text:
Denn Gott war in Chrischtus un vusehnt de Welt mit sich selba un rechnet ne ihri Sinde nit zue un het unda uns <n>(us)</n> ufgrichtet des Wort vu dr Vusehnig.


text:
So sin ma <n>(mir)</n> etze Botschafter an Chrischti Schtatt, denn Gott ermahnt durch uns <n>(us)</n>; so bitte ma <n>(mir)</n> etze an Chrischti Schtatt: Len äich vusehne mit Gott!


text:
Denn na <n>(er)</n> het den, der vu keina Sinde gwißt het, fir uns <n>(us)</n> als Sinde gmacht, dmit ma <n>(mir)</n> in nem de Grechtigkeit hätte, de vor Gott gilt.


text:
Als Mitarbeita aba vumahne ma <n>(mir)</n> äich, daß ihr de Gnade Gottes nit vugeblich gregt <n>(empfangt)</n> hän.


text:
Denn na <n>(er)</n> sait <n>(Jesaja 49,8)</n>: "Ich ha di zue d Ziit dr Gnade ghärt un ha dir am Dag vum Heil ghulfe." Lueg, etzed isch de Ziit vu d Gnade, lueg, etzed isch dr Dag vum Heil!


text:
sundern in allem erwiese ma <n>(mir)</n> uns <n>(us)</n> als Diena Gottes: in großa Geduld, in Trebsale, in Net <n>(Not)</n>, in Ängschte,


text:
im Erlich si, im Wisse, in Langmuet, in Freundlichkeit, im heilige Geischt, in echta Liebe <n>(Lebi)</n>,


text:
als de Unbekannte, un doch bekannt; als de am vureckä sin un lueg, ma <n>(mir)</n> läbä; als de Gschlagene, un doch nit umbrocht;


text:
als di Trurige, aba alliziit frehlich; als di Arme, aba de doch vieli rich mache; als de nigs hän, un doch alles hän.


text:
Ich schwätz mit äich als mit mine Kinda; schtelle äich doch zue ma <n>(mir)</n> au so, un mache au ihr äichi Herze wit.


text:
Zehn nit am fremde Joch mit d Ungläubige. Denn was het de Grechtigkeit z schaffe mit dr Ungrechtigkeit? Was het des Lecht fir Gmeinschaft mit dem Dunkle <n>(d Nacht)</n>?


text:
Was het dr Tempel Gottes gmein mit d Götze? Mir aba sin dr Tempel vum lebändige Gott; denn Gott sait <n>(3. Moses 26,11.12; Hesekiel 37,27)</n>: "Ich will unda ne huse un wandle un will ihr Gott si, un sie solle mi Volk si."


text:
Drum "gehn üs vu nene un sundere äich ab", sait dr Herr; "un rihrt nigs Dreckiges a, so will ich äich aneh


text:
un äira Vada <n>(Babbe)</n> si, un ihr solle mini Buebä un Techta si", sait dr Herr Gott <n>(Jesaja 52,11; Hesekiel 20,41; 2. Samuel 7,14)</n>.


text:
Wel ma <n>(mir)</n> etze solchi Vuheißige <n>(Vuschpreche)</n> hän, mini Lebe, so len uns <n>(us)</n> vu allene Dreckflecke vum Fleisch un vum Geischt uns <n>(us)</n> sufa mache un de Heiligung z end bringe in dr Angscht Gottes.


text:
Gen uns <n>(us)</n> Platz in äire Herze! Mir hän nemads Unrecht doe, ma <n>(mir)</n> hän nemads vuletzt, ma <n>(mir)</n> hän nemads ibavordeilt.


text:
Ich sag des nit, um äich zue vuurteile; denn ich ha scho zvor gsait, daß ihr in unsam Herz sin, mitzschterbä un mitzläbä.


text:
Ich schwätz mit großa Zuevasicht vu äich; ich rehm viel vu äich; ich bi voll mit Troscht; ich ha ibamessig Fräid <n>(Freud)</n> in alla unsri Vufolgig.


text:
Denn als ma <n>(mir)</n> nohch Mazedonien kumme, finde ma <n>(mir)</n> kei Rueh; sundern vu alle Siete ware ma <n>(mir)</n> unda druck, vu uße mit Händel, vu inne mit Angscht.


text:
Aba Gott, der di Kliene <n>(Gringe)</n> treschtet, der treschtet uns <n>(us)</n> durch de Akunft <n>(Itreffä)</n> vum Titus;


text:
nit ällei durch sini Akunft <n>(Itreffä)</n>, sundern au durch d Troscht, mit däm ma <n>(er)</n> bi äich treschtet worde war. Er vuzehlt uns <n>(us)</n> vu äirem Vulange, äirem Hiile, äirem Eifa fir mi, so daß ich mi noh me fräi.


text:
Denn wenn ich äich au durch d Bref trurig gmacht ha, reut`s mi nit. Un wenn`s mi greut het - ich sieh jo, daß selle Bref äich wohl ä Wieli trurig gmacht het -,


text:
so fräi ich mi doch etzed nit doriba, daß ihr trurig worde sin, sundern doriba, daß ihr trurig worde sin zue d Reu. Denn ihr sin trurig worde nohch Gottes Wille, so daß ihr vu uns <n>(us)</n> kei Schadä glitte hän.


text:
Denn de Trurigkeit nohch Gottes Wille wirkt d Seligkeit ä Reu, de nemads reut; de Trurigkeit dr Welt aba wirkt d Dod.


text:
Lueg: ebe des, daß ihr trurig worde sin nohch Gottes Wille, welches Mehä het des in äich brocht <n>(gwirkt)</n>, dzue Vuteidig, Unwille, Angscht, Vulange, Eifa, Bschtrofig! Ihr hän in alle Schtickli bwiese, daß ihr sufa sin in der Sach.


text:
Drum, wenn ich äich au gschriebe ha, so isch's doch nit gschähe wägä dem, der bleidigt het, au nit wägä dem, der bleidigt worde isch, sundern dmit äira Mehä fir uns <n>(us)</n> gsähne worde isch bi äich vor Gott.


text:
Denn was ich vor nem vu äich grehmt ha, dorin bi ich nit zschande wore; sundern we alles wohr isch, was ma <n>(mir)</n> vu äich gsait hän, so het sich au unsa Rehme vor Titus als wohr erwiese.


text:
Un na <n>(er)</n> isch ibaüs herzlich gege äich gsinnt, wenn na an des Folgsam si <n>(Brav si)</n> vu äich ällei denkt, we ihr nen mit Angscht un Zittre ufgnumme hän.


text:
Denn ihri Fräid <n>(Freud)</n> war ibaüs, als sie durch viel Vufolgig bwährt wäre, un obwohl sie arg arm sin, hän sie doch viel ge in alla Ifalt.


text:
un hän uns <n>(us)</n> mit viel Wort gfrogt, ob sie mithelfe dürfte an d Wohltat un dr Gmeinschaft vum Denscht fir di Heilige;


text:
un des nit nur, we ma <n>(mir)</n> ghofft hän, sundern sie gän sich selba, zerscht däm Herrn un dnohch uns <n>(us)</n>, noh rem Wille Gottes.


text:
So hän ma <n>(mir)</n> Titus zuegrote <n>(zuegschwäzt)</n>, daß sa <n>(er)</n>, we na <n>(er)</n> zvor agfange het, etze au de Wohltat unda äich vollends macht <n>(üsrichtet)</n>.


text:
We ihr aba in alle Schtickli rich sin, im Glaube un im Wort un im Wisse un in allem Eifa un in dr Lebi <n>(Liebe)</n>, de ma <n>(mir)</n> in äich gweckt hän, so gen au viel bi dr Wohltat.


text:
Des sag i nit als Bfehl; sundern wel anderi so flisig sin, pref ich au äiri Lebi <n>(Liebe)</n>, ob sie rechta Art isch.


text:
Denn ihr kennt de Gnade unsares Herrn Jesus Chrischtus: obwohl la <n>(er)</n> rich isch, wird da <n>(er)</n> doch arm um äich, dmit ihr durch sini Armuet rich würdet.


text:
Un drin sag ich mi Meinig; denn des isch äich nitzlig, de ihr sit vorigem Johr agfange hän nit ällei mit däm Doe, sundern au mit däm Welle.


text:
Etze aba mache <n>(vollfiire,vollbringe)</n> au des Doe, dmit, we ihr gwillt <n>(gneigt)</n> sin z welle, so ihr au gwillt <n>(gneigt)</n> sin z mache <n>(vollfiire,vollbringe)</n> nohch rem Maß vu däm, was ihr hän.


text:
Denn wenn dr gueti Wille do isch, so isch scha <n>(er)</n> willkumme nohch rem, was eina het, nit nohch rem, was sa <n>(er)</n> nit het.


text:
Etze hilft äira Ibafluß ihrem Mangel ab, dmit dnohch au ihr Ibafluß äirem Mangel abhelfe ka un so ä Üsgleich gschiht,


text:
we gschriebe schtoht <n>(2. Moses 16,18)</n>: "Wer viel sammlet, het kei Ibafluß, un wer weng sammlet, het kei Mangel."


text:
Den na <n>(er)</n> zue glo het zschwätze; jo, wel la <n>(er)</n> so arg flisig war, isch scha <n>(er)</n> vu selba zue äich greist.


text:
Mir hän aba d Brueda mit nem gschickt, wägä däm sinem Lob vu sinem Denscht am Evangelium durch alli Gmeinde goht.


text:
Nit ällei aba des, sundern na <n>(er)</n> isch au vu d Gmeinde dzue igsetzt, uns <n>(us)</n> zue begleite, wenn ma <n>(mir)</n> de Gabe ibabringe däm Herrn zue Ehri un zum Erwies unsres guete Wille.


text:
So vuhete ma <n>(mir)</n>, daß uns <n>(us)</n> jemads schlecht nohchschwäzt wägä dr Gabe, de durch uns <n>(us)</n> ibabrocht wird.


text:
Denn ma <n>(mir)</n> luege druf, daß ses redlich zuegoht nit ällei vor rem Herrn, sundern au vor d Mensche.


text:
Au hän ma <n>(mir)</n> mit ne unsa Brueda gschickt, däm si Eifa ma <n>(mir)</n> oft in viele Schtickli erprobt hän, etze aba isch scha <n>(er)</n> noh viel eifriga üs großem Vuträue zue äich.


text:
S isch etze Titus, der mi Gfährte un mi Mitarbeita unda äich isch, odr s sin unseri Breda, de Abgsandti dr Gmeinde sin un ä Ehri Chrischti:


text:
bringe d Bewäis äira Lebi <n>(Liebe)</n> un zeige, daß ma <n>(mir)</n> äich zue Recht vor nene grehmt hän uf d Schtroß vor d Gmeinde.


text:
Denn i <n>(ich)</n> weiß vu äirem guete Wille, den i <n>(ich)</n> an äich rehm bi däne üs Mazedonien, wenn i <n>(ich)</n> sag: Achaja isch scho voriges Johr parat gsi! Un äira Baischpiel het di meischte atriebe <n>(agschpornt)</n>.


text:
Ich ha aba de Breda gschickt, dmit nit unsa Rehme iba äich znicht wär in däm Schtuck, un dmit ihr gmacht sin, we i <n>(ich)</n> vu äich gsait ha,


text:
daß nit, wenn de üs Mazedonien mit ma <n>(mir)</n> kumme un äich nit parat finde, um ma nigs sage: un ihr, zschande wäre mit unsra Zuevasicht.


text:
So ha i <n>(ni,ich)</n> s etze fir nedig agsähne, de Breda z vumahne, daß sie vorüszoge sin zue äich, um de vu äich agsaite Gabe zvor parat z mache, so daß sie paratliet als ä Gabe vum Sege un nit vum Giz.


text:
I mein aba des: Wer do gizig <n>(kärglich)</n> sajt, dr wird au gizig <n>(kärglich)</n> ernte; un wer do sajt im Sege, der wird au ernte im Sege.


text:
Jeda, we er's sich im Herz vorgnumme het, nit mit Unwille odr üs Zwang; denn ä frehliche Geba het Gott leb <n>(lieb)</n>.


text:
Gott aba ka mache, daß alli Gnade massig unda äich isch, dmit ihr in alle Dinge alliziit voll Zfriede sin un noh rich sin zue jedem guete Gschäfft;


text:
we gschriebe schtoht <n>(Psalm 112,9)</n>: "Er het üsgschtreut un d Arme ge; sini Grechtigkeit bliebt in Ewigkeit."


text:
Der aba Some git däm Säma un Brot zum Ässä, der wird au äich Some ge un nen mehre un wachse losse de Fricht äira Grechtigkeit.


text:
So den ihr rich si in alle Dinge, z ge in alla Ifalt, de durch uns <n>(us)</n> wirkt Danksagig an Gott.


text:
Denn dr Denscht dr Sammlig hilft nit ällei däm Mangel vu d Heilige ab, sundern wirkt au ibaüs drin, daß vieli Gott danke.


text:
Denn fir d treue Denscht preise sie Gott iba äira Folgsam si <n>(Brav si)</n> im Bekenntnis zum Evangelium Chrischti un iba de Ifalt äira Gmeinschaft mit ne ällei.


text:
Ich selba aba, Paulus, vumahn äich bi d Sanftmuet un Güte Chrischti, der i <n>(ich)</n> in äira Gegewart undawirfig si soll, aba mutig, wenn i <n>(ich)</n> wiet vu äich bi.


text:
Ich bitt aba, daß ihr mi nit zwingt, wenn i <n>(ich)</n> bi äich bi, mutig z si un de Kühnheit z ha, mit der i <n>(ich)</n> gege ä baar vorzgoh denk, de unsa Wandel fir fleischlich hebed.


text:
Denn de Waffe unsres Kampfs sin nit fleischlich, sundern mächtig im Denscht Gottes, Feschtunge hizmache.


text:
Mir mache dmit denke un alles Hohe hi, des sich hoch hebt gege des Wisse Gottes, un nähmä gfange alles Denke im Folgsam si <n>(Brav si)</n> gege Chrischtus.


text:
So sin ma <n>(mir)</n> parat, z schtrofe alles Bes si, sobald äira Folgsam si <n>(Brav si)</n> ganz guet wore isch.


text:
Luege, was vor Auge liet! Vuloßt sich jemads druf, daß sa <n>(er)</n> Chrischtus aghert, der denkt nomol au des bi sich, daß, we na <n>(er)</n> Chrischtus aghert, so au mir!


text:
Au wenn i <n>(ich)</n> mi noh me dr Vollmacht rehme wird, iba de uns <n>(us)</n> dr Herr ge het, äich zue erbäue, un nit äich hizmache, so wird i <n>(ich)</n> nit zschande wäre.


text:
Des sag i <n>(ich)</n> aba, dmit s nit schient, als het i <n>(ich)</n> äich mit dem Bref ufschrecke welle.


text:
Denn sini Bref, sage sie, wiege schwer un sin schtark; aba wenn na <n>(er)</n> selbscht do isch, isch scha <n>(er)</n> schwach un sini Wort flach.


text:
Wer so schwätzt, der denkt nohch: we ma <n>(mir)</n> üs dr Fremdi in d Wort unsra Bref sin, so wäre ma <n>(mir)</n>, wenn ma <n>(mir)</n> do sin, au mit dr Tat si.


text:
Denn ma <n>(mir)</n> wage nit, uns <n>(us)</n> unda de z reche odr mit däne zue vuglichä, de sich selbscht lobe <n>(empfehle)</n>; aba wel sie sich nur a sich selbscht mässe un mit sich selbscht vuglichä, vuschtehn sie nigs.


text:
Mir aba wen uns <n>(us)</n> nit iba alli Maße üsä rehme, sundern nur nohch rem Maß, des uns <n>(us)</n> Gott zuegmässe het, nämlich daß ma <n>(mir)</n> au bis zue äich glange solle.


text:
Denn s isch nit so, daß ma <n>(mir)</n> uns <n>(us)</n> zviel amäße, als wäre ma <n>(mir)</n> nit bis zue äich glangt; denn ma <n>(mir)</n> sin jo mit däm Evangelium Chrischti bis zue äich kumme


text:
un rehme uns <n>(us)</n> nit iba alli Maße üsä mit däm, was anderi gschafft hän. Mir hän aba de Hoffnig, daß ma <n>(mir)</n>, wenn äira Glaube in äich wachst, nohch rem Maß, des uns <n>(us)</n> zuegmässe isch, ibaüs zue Ehre kummt.


text:
Denn ma <n>(mir)</n> wen des Evangelium au däne predige, de gegeiba vu äich huse, un rehme uns <n>(us)</n> nit mit däm, was anderi nohch ihrem Maß gmacht hän. "


text:
Denn nit der isch tichtig, der sich selbscht lobt <n>(empfehlt)</n>, sundern der, den dr Herr lobt <n>(empfehlt)</n>.


text:
Denn i <n>(ich)</n> eifa um äich mit göttlichem Eifa; denn i <n>(ich)</n> ha äich vusproche <n>(vulobt)</n> mit einem Ma, dmit i <n>(ich)</n> Chrischtus äich als ä reini Jungfrau bring.


text:
Ich fircht aba, daß, we de Schlange Eva vufihrt het mit ihra Lischt, so au äira denke abbringe will vu dr Ifalt un vum Erlich si gegeiba Chrischtus.


text:
Denn wenn eina zue äich kummt un ä andere Jesus predigt, den ma <n>(mir)</n> nit predigt hän, odr ihr ä andere Geischt nähmä, den ihr nit gregt hän, odr ä anderes Evangelium, des ihr nit agnumme hän, so dulde ihr des recht gern!


text:
Un wenn i <n>(ich)</n> scho dabbig <n>(ungschickt)</n> bi im Schwätze, so bi ich's doch nit im Wisse; sundern in jeda Art un vor alle hän ma <n>(mir)</n> sie bi äich kundgmacht.


text:
Odr ha i <n>(ich)</n> gsindigt, als i <n>(ich)</n> mi niedrig gmacht ha, dmit ihr hoch waret? Denn i <n>(ich)</n> ha äich des Evangelium Gottes ohni Geld <n>(Kohle,Schotta)</n> vukindigt.


text:
Un als i <n>(ich)</n> bi äich war un Mangel ka ha, fleg i <n>(ich)</n> nemads z Lascht. Denn minem Mangel helfe de Breda ab, de üs Mazedonien kumme sin. So bi i <n>(ich)</n> äich in keina Art z Lascht gfalle un will s au wietahi so hebed.


text:
So gwiß de Wohret Chrischti in ma <n>(mir)</n> isch, so soll ma <n>(mir)</n> dr Röhm in d Gegend vu Achaja nit vuwehrt wäre.


text:
Was i <n>(ich)</n> aba doe, des will i <n>(ich)</n> au wietahi doe un däne d Alaß nähmä, de ä Alaß sueche, sich z rehme, das sie sin we mir.


text:
Un des isch au kei Wunda; denn na <n>(er)</n> selbscht, dr Sadan, vuschtellt sich als Engel vum Lecht.


text:
Drum isch`s nigs Großes, wenn sich au sini Diena vuschtelle als Diena dr Grechtigkeit; dere End wird si nohch ihre Tade.


text:
Ich sag abamols: nemads haltet mi fir dumm; wenn aba doch, so nähme mi a als ä Dumkopf a, dmit au i <n>(ich)</n> mi ä weng rehme ka.


text:
Was i <n>(ich)</n> etzed sag, des sag i <n>(ich)</n> nit däm Herrn glich, sundern we in Dümmi, wel ma <n>(mir)</n> so ins Rehme kumme sin.


text:
Ihr dulde`s, wenn äich jemads knechtet, wenn äich jemads üsnutzt, wenn äich jemads gfangenimmt, wenn äich jemads niedrig gmacht, wenn äich jemads ins Gsicht <n>(Visasch)</n> schlat.


text:
Sie sin Hebräer - i <n>(ich)</n> au! Sie sin Israeliten - i <n>(ich)</n> au! Sie sin Abrahams Kinda - i <n>(ich)</n> au!


text:
Sie sin Diena Chrischti - i <n>(ich)</n> sag dumm: i <n>(ich)</n> bi's wit me! Ich ha me gschafft, i <n>(ich)</n> bi me <n>(efta)</n> gfange gsi, i <n>(ich)</n> ha me Schläg glitte, i <n>(ich)</n> bi me <n>(oft)</n> in Dodesangscht gsi.


text:
i <n>(ich)</n> bi draimol mit Bengel gschla wore, eimol gschteinigt wore; draimol ha i <n>(ich)</n> Schiffbruch glitte, ä Dag un ä Nacht trieb i <n>(ich)</n> uf däm defe Meer.


text:
Ich bi me <n>(oft)</n> greist, i <n>(ich)</n> bi in Gfahr gsi durch großi Wildbäch, in Gfahr unda Raiba, in Gfahr unda Jude, in Gfahr unda Heide, in Gfahr in Schtädt, in Gfahr in Wüschte, in Gfahr uf däm Meer, in Gfahr unda falsche Breda;


text:
in Meh un Arbet, in viel Wache, in Hunga un Durst, in viel Faschte, in Froscht un Nackedei <n>(Blöße)</n>;


text:
Wer isch schwach, un i <n>(ich)</n> wir nit schwach? Wer wird z Fall brocht <n>(Agfochte)</n>, un i <n>(ich)</n> brenn nit[firen]?


text:
Gott, dr Vada <n>(Babbe)</n> vum Herrn Jesus, der globt isch in Ewigkeit, weiß, daß i <n>(ich)</n> nit leg.


text:
In Damaskus het dr Schtadthaltr vum Kenig Aretas d Schtadt bwacht dr Damaszener un wot mi gfangeneh,


text:
un i <n>(ich)</n> wir in nere Kratte <n>(Korb)</n> durch ä Fenschta d Muche rundaglo un enkumm sinene Händ <n>(Pfode)</n>.


text:
Grehmt mueß wäre; wenn`s au nigs nitzt, so will i <n>(ich)</n> doch kumme uf de Erschinige un Offenbarige vum Herrn.


text:
Ich kenn ä Mensch in Chrischtus; vor vierzehn Johr - isch scha <n>(er)</n> im Leib <n>(Ranze)</n> gsi? i <n>(ich)</n> wiß ses nit; odr isch scha <n>(er)</n> üßa däm Leib <n>(Ranze)</n> gsi? i <n>(ich)</n> wiß ses au nit; Gott wiß ses -, do wird sella vufrachtet <n>( wägbrocht)</n> bis in d dritte Himmel.


text:
Un i <n>(ich)</n> kenn dselbe Mensch - ob ba <n>(er)</n> im Leib <n>(Ranze)</n> odr üßa däm Leib <n>(Ranze)</n> gsi isch, wiß i <n>(ich)</n> nit; Gott wiß ses -,


text:
der wird vufrachtet <n>( wägbrocht)</n> in des Paradies un het unüsschprechlichi Wort ghärt, de kei Mensch sage ka.


text:
Fir dselbe will i <n>(ich)</n> mi rehme; fir mi selbscht aba will i <n>(ich)</n> mi nit rehme, üßa wägä minare Schwächi.


text:
Un wenn i <n>(ich)</n> mi rehme wot, wär i <n>(ich)</n> nit dumm; denn i <n>(ich)</n> doe d Wohret sage. Ich vugniff mi aba des, dmit nit jemads mi hecha achte, als sa <n>(er)</n> a ma <n>(mir)</n> sieht odr vu ma <n>(mir)</n> härt.


text:
Un dmit i <n>(ich)</n> mi wägä dr hohe Offenbarige nit ibaheb, isch ma <n>(mir)</n> ge ä Pfahl ins Fleisch, nämlich vum Sadan ä Engel, der mi mit d Fuscht schla doet, dmit i <n>(ich)</n> mi nit ibaheb.


text:
Un na <n>(er)</n> het zue ma <n>(mir)</n> gsait: Loß dir`s an minere Gnade guet si; denn mi Kraft isch in d Schwache mächtig. Drum will i <n>(ich)</n> mi am allalebschte rehme wägä minere Schwächi, dmit de Kraft Chrischti bi ma <n>(mir)</n> hust <n>(wohnt)</n>.


text:
Drum bi i <n>(ich)</n> voll Muet in d Schwächi, in Gschunde werde, in Net <n>(Not)</n>, in Vufolgig un Ängscht, um Chrischti wille; denn wenn i <n>(ich)</n> schwach bi, so bi i <n>(ich)</n> schtark.


text:
Ich bi ä Narr wore! Dozue hän ihr mi zwunge. Denn i <n>(ich)</n> soll vu äich globt wäre, do i <n>(ich)</n> doch nit weniger bi als de Ibaaposchtel, obwohl i <n>(ich)</n> nigs bi.


text:
Denn s sin jo de Zeiche vumä Aposchtel unda äich gschähe in alla Geduld, mit Zeiche un mit Wunda un mit Tade.


text:
Was isch's, worin ihr z kurz kumme sin gegeiba d andere Gmeinde, üßa daß i <n>(ich)</n> äich nit z Lascht gfalle bi? Vugen ma <n>(mir)</n> des Unrecht!


text:
Lueg, i <n>(ich)</n> bi etzed parat, zum dritte Mol zue äich z kumme, un will äich nit z Lascht falle; denn i <n>(ich)</n> suech nit äia Sach, sundern äich. Denn s solle nit d Kinda d Eltere Schätz sammle, sundern d Eltere d Kinda.


text:
Ich aba will gern hige un hige wäre fir äiri Seele. Wenn i <n>(ich)</n> äich me leb, soll i <n>(ich)</n> drum weniger glebt wäre?


text:
Etze ischs guet, i <n>(ich)</n> bi äich nit z Lascht gfalle. Aba bi i <n>(ich)</n> etwa falsch un ha äich mit Hintalischt gfange?


text:
Hab i <n>(ich)</n> äich etwa ibavordeilt durch eina vu däne, den i <n>(ich)</n> zue äich gschickt ha?


text:
Ich ha Titus zuegrote <n>(zuegschwäzt)</n> un d Brueda mit nem gschickt. Het äich etwa Titus ibavordeilt? Hän ma <n>(mir)</n> nit beidi im gliche Geischt gfeilscht? Sin ma <n>(mir)</n> nit in dselbe Fößtapfe gange?


text:
Scho lang den ihr denke, daß ma <n>(mir)</n> uns <n>(us)</n> vor äich vuteidige. Mir schwätze jo doch in Chrischtus vor Gott! Aba des alles bassiert, mit Lebi, zue äira Erbäuig.


text:
Denn i <n>(ich)</n> fircht, wenn i <n>(ich)</n> kumm, find i <n>(ich)</n> äich nit, we i <n>(ich)</n> will, un ihr finde mi au nit, we ihr wen, sundern s git Hader, Näid, Zorn <n>(Wuet)</n>, Zank, dummes Gschwätz, Lug un Trug, Agebaräi, Unordnig.


text:
Ich fircht, wenn i <n>(ich)</n> abamols kumm, wird mi Gott klei mache bi äich, un i <n>(ich)</n> mueß Leide iba vieli, de zvor gsindigt un nit Buße doe hän fir den Dreck un Schand <n>(Unzucht)</n> un de Uswiichs, de sie triebe hän.


text:
Etze kumm i <n>(ich)</n> zum dritte Mol zue äich. "Durch zwei odr draier Ziige Mul <n>(Gosch)</n> soll jedi Sach bschtätigt wäre." <n>(5. Moses 19,15)</n>


text:
Ich ha`s vorusgsait un sag`s abamols vorus - we bi minem zweite Bsuech, so au etze üs dr Fremdi <n>(Ferni)</n> - däne, de zvor gsindigt hän, un d andere alle: Wenn i <n>(ich)</n> noh eimol kumm, dann <n>(dnoh)</n> will i <n>(ich)</n> nit schone.


text:
Ihr vulange jo ä Bewäis dfir, daß Chrischtus in ma <n>(mir)</n> schwätzt, der äich gegeiba nit schwach isch, sundern isch mächtig unda äich.


text:
Denn wenn na <n>(er)</n> au kriizigt worde isch in Schwächi, so läbt ta <n>(er)</n> doch in dr Kraft Gottes. Un wenn ma <n>(mir)</n> au schwach sin in nem, so wäre ma <n>(mir)</n> uns <n>(us)</n> doch mit nem lebändig si <n>(erwiese)</n> a äich in dr Kraft Gottes.


text:
Luege äich selbscht a, ob ihr im Glaube schtehn; prefe äich selba! Odr wiße na selba nit, daß Jesus Chrischtus in äich isch? Wenn nit, dann <n>(dnoh)</n> wäre ihr jo schlecht <n>(untichtig)</n>.


text:
Mir bitte aba Gott, daß ihr nigs Beses den; nit dmit ma <n>(mir)</n> als tichtig agsähne wäre, sundern dmit ihr des Guete den un ma <n>(mir)</n> we di Schlechte <n>(Untichtige)</n> sin.


text:
Mir fräie uns <n>(us)</n> jo, wenn ma <n>(mir)</n> schwach sin un ihr schtark <n>(mächtig)</n> sin. Um des bäte ma <n>(mir)</n> au, um äiri Vollkommeheit.


text:
Wägä däm schrieb i <n>(ich)</n> au des üs dr Fremdi <n>(Ferni)</n>, dmit i <n>(ich)</n> nit, wenn i <n>(ich)</n> do bi, Scharf <n>(Schtreng)</n> si mueß nohch dr Vollmacht, de ma <n>(mir)</n> dr Herr ge het, zum erbäue, nit zum himache.


text:
Zletscht, lebi Breda, fräie äich, len äich zrechtbringe, len äich vumahne, hän einaläi Sinn <n>(Gmeht)</n>, hebet <n>(haltet)</n> Friede! So wird dr Gott vu d Lebi <n>(Liebe)</n> un vum Friede mit äich si.


text:
De Gnade unsares Herrn Jesus Chrischtus un de Lebi <n>(Liebe)</n> Gottes un de Gmeinschaft vum heiligem Geischt isch mit äich alle!


text:
Paulus, ä Aposchtel nit vu Mensche, au nit durch ä Mensch, sundern durch Jesus Chrischtus un Gott, d Vada <n>(Babbe)</n>, der nen uferweckt het vu d Dote,


text:
der sich selba fir unsri Sinde hige het, daß sa <n>(er)</n> uns <n>(us)</n> rettet vu d jetzige, bese Welt nohch rem Wille Gottes, unsares Vada <n>(Babbe)</n>;


text:
Mich wundaret, daß ihr äich so bald abwimmle len vu dem, der äich bruefe het in de Gnade Chrischti, zue nem andere Evangelium,


text:
obwohl`s doch kei andres git; nur daß ä baar do sin, de äich vuwirre un wen des Evangelium Chrischti umkehre.


text:
Aba au wenn ma <n>(mir)</n> odr ä Engel vum Himmel äich ä Evangelium predige däte, des andascht isch, als ma <n>(mir)</n>`s äich predigt hän, der isch vufluecht.


text:
We ma <n>(mir)</n> ebe gsait hän, so sag i <n>(ich)</n> abamols: Wenn jemads äich ä Evangelium predigt, andascht als ihr`s gregt hän, der isch vufluecht.


text:
Predig i <n>(ich)</n> denn etzed Mensche odr Gott zleb? Odr suech i <n>(ich)</n> Mensche gfällig z si? Wenn i <n>(ich)</n> noh Mensche gfällig wär, so wär i <n>(ich)</n> Chrischti Knecht nit.


text:
Denn i <n>(ich)</n> doe äich kund, lebi Breda, daß des Evangelium, des vu ma <n>(mir)</n> predigt isch, nit vu menschlicha Art isch.


text:
Denn i <n>(ich)</n> ha`s nit vu nem Mensch gregt odr glernt, sundern durch ä Offenbarig Jesus Chrischti.


text:
Denn ihr hän jo ghärt vu minem Läbä freher im Judentum, we i <n>(ich)</n> ganz de Gmeinde Gottes vufolgt un sie z himache vusuecht ha


text:
un ibatrif im Judentum vieli in minem Alta in minem Volk wit un ha geifat ganz fir de Satzige vu d Vädare.


text:
daß sa <n>(er)</n> si Bue offenbart in ma <n>(mir)</n>, dmit i <n>(ich)</n> nen durchs Evangelium vukindige soll unda d Heide, do ha i <n>(ich)</n> mi nit erscht mit Fleisch un Bloet bschbroche,


text:
gang au nit nuf nohch Jerusalem zue däne, de vor ma <n>(mir)</n> Aposchtel ware, sundern zeht nohch Arabien un kehr wieda zruck nohch Damaskus.


text:
Dnohch, dräi Johr schpeta, kumm i <n>(ich)</n> nuf nohch Jerusalem, um Kephas kennezlerne, un blieb fuchzehn Däg bi nem.


text:
Sie hän nur ghärt : Der uns <n>(us)</n> freher vufolgt het, der predigt etzed d Glaube, den na <n>(er)</n> freher hizmache vusuecht het,


text:
Dnohch, vierzehn Johr schpeta, zeh i <n>(ich)</n> abamols nuf nohch Jerusalem mit Barnabas un nimm au Titus mit ma <n>(mir)</n>.


text:
Ich zeh aba nuf wägä na Offenbarig un bsprich mi mit ne iba des Evangelium, des i <n>(ich)</n> predig unda d Heide, bsunders aba mit däne, de des Asähe hän, dmit i <n>(ich)</n> nit etwa vugeblich lauf odr glaufe wär.


text:
Denn`s hän sich ä baar falschi Breda mit idrängt un näbe igschliche, um unseri Fräihet üszkundschafte, de ma <n>(mir)</n> in Chrischtus Jesus hän, un uns <n>(us)</n> z knechte.


text:
Däne weiche ma <n>(mir)</n> au nit ä Schtund un undawerfe uns <n>(us)</n> ne nit, dmit de Wohret vum Evangelium bi äich bschtoh bliebt.


text:
Vu däne aba, de des Asähe hän - was sie freher ka hän, dra liet ma <n>(mir)</n> nigs; denn Gott achtet des Asähe vu d Mensche nit -, ma <n>(mir)</n> hän de, de des Asähe hän, nigs witer gsait.


text:
Im Gegädeil, do sie sähn, daß ma <n>(mir)</n> uns des Evangelium an d Heide avuträut het so we Petrus des Evangelium an d Jude


text:
- denn der in Petrus wirksam gsi isch zum Aposchtelamt unda d Jude, der isch au in ma <n>(mir)</n> wirksam gsi unda d Heide -,


text:
un do sie de Gnade erkenne, de ma <n>(mir)</n> ge isch, gän Jakobus un Kephas un Johannes, de als Säule agsähne sin, mir un Barnabas di rechti Hand un wäre mit uns <n>(us)</n> eis, daß ma <n>(mir)</n> unda d Heide, de aba unda d Jude predige solle,


text:
Als aba Kephas nohch Antiochia kummt, widaschtand i <n>(ich)</n> nem ins Gsicht <n>(Visasch)</n>, denn`s war ä Grund z Klage gege nen.


text:
Denn bvor ä baar vu Jakobus kumme, ißt da <n>(er)</n> mit d Heide; als sie aba kumme, zeht da <n>(er)</n> sich zruck un sondat sich ab, wel la <n>(er)</n> de üs däm Judentum firchtet.


text:
Als i <n>(ich)</n> aba sieh, daß sie nit richtig handle nohch dr Wohret vum Evangelium, sag i <n>(ich)</n> zue Kephas uf d Schtroß vor alle: Wenn dü, der dü ä Jude bisch, heidnisch läbsch un nit jüdisch, wurum zwingsch dü dann <n>(dnoh)</n> de Heide, jüdisch z läbä?


text:
Doch wel ma <n>(mir)</n> wisse, daß dr Mensch durch Werke vum Gsetz nit Grecht wird, sundern durch d Glaube an Jesus Chrischtus, sin ma <n>(mir)</n> au zum Glaube an Chrischtus Jesus kumme, dmit ma <n>(mir)</n> Grecht wäre durch d Glaube a Chrischtus un nit durch Werke vum Gsetz; denn durch Werke vum Gsetz wird kei Mensch Grecht.


text:
Sollte ma <n>(mir)</n> aba, de ma <n>(mir)</n> durch Chrischtus Grecht wäre z sueche, au selba als Sinda gfunde wäre - isch dann <n>(dnoh)</n> Chrischtus ä Diena dr Sinde? So isch`s nit!


text:
Denn wenn i <n>(ich)</n> des, was i <n>(ich)</n> abbroche ha, wieda ufbäue doe, dann <n>(dnoh)</n> mach i <n>(ich)</n> mi selba zue nem Ibaträta.


text:
Denn i <n>(ich)</n> bi durchs Gsetz däm Gsetz gschtorbe, dmit i <n>(ich)</n> Gott läbt. Ich bi mit Chrischtus kriizigt.


text:
Ich läb, doch etze nit i <n>(ich)</n>, sundern Chrischtus läbt in ma <n>(mir)</n>. Denn was i <n>(ich)</n> etzed läb im Fleisch, des läb i <n>(ich)</n> im Glaube a d Bue Gottes, der mi gliebt <n>(leb ka)</n> het un sich selba fir mi hige het.


text:
Ich werf nit wäg de Gnade Gottes; denn wenn de Grechtigkeit durch des Gsetz kummt, so isch Chrischtus umschunscht gschtorbe.


text:
O ihr ifälltigi <n>(dummerle)</n> Galater! Wer het äich benebelt <n>(vuzaubat)</n>, däne doch Jesus Chrischtus vor d Auge gmohlt war als dr Gekriizigte?


text:
Des ällei will i <n>(ich)</n> vu äich härä: Hän ihr d Geischt gregt durch Gsetzes Werk odr durch de Predigt vum Glaube?


text:
Der äich etze d Geischt git un doet solchi Tade unda äich, doet da`s <n>(er's)</n> durch Gsetzes Werk odr durch de Predigt vum Glaube?


text:
So war`s mit Abraham: "Er het Gott glaubt, un s isch nem zue d Grechtigkeit grechnet worde" <n>(1. Moses 15,6)</n>.


text:
D Schrift aba het`s vorüsgsähne, daß Gott d Heide durch d Glaube Grecht macht. Drum vukindige sie däm Abraham <n>(1. Moses 12,3)</n>: "In dir solle alli Heide gsegnet wäre."


text:
Denn de üs d Werke vum Gsetz läbä, de sin unda däm Fluech. Denn s schtoht gschriebe <n>(5. Moses 27,26)</n>: "Vufluecht isch jeda, der nit bliebt bi alldäm, was gschriebe schtoht in däm Boech vum Gsetz, daß sa`s <n>(er's)</n> doets!"


text:
Daß aba durchs Gsetz nemads Grecht wird vor Gott, isch kla <n>(bekannt)</n>; denn "dr Grechte wird üs Glaube läbä" <n>(Habakuk 2,4)</n>.


text:
Des Gsetz aba isch nit "üs Glaube", sundern: "dr Mensch, der`s doet, wird dodurch läbä" <n>(3. Moses 18,5)</n>.


text:
Chrischtus aba het uns <n>(us)</n> erlest vum Fluech vum Gsetz, do na <n>(er)</n> zum Fluech wird fir uns <n>(us)</n>; denn s schtoht gschriebe <n>(5. Moses 21,23)</n>: "Vufluecht isch jeda, der am Holz hängt",


text:
dmit dr Sege vu Abraham unda di Heide kummt in Chrischtus Jesus un ma <n>(mir)</n> d vuschprochene Geischt gregä durch d Glaube.


text:
Lebi <n>(Liebe)</n> Breda, i <n>(ich)</n> will normal schwätze: Ma hebt doch des Teschtament vu mä Mensch nit uf, wenn`s bschtätigt isch, un macht au nigs dzue.


text:
Etze isch de Vuheißig Abraham zuegsait un sine Nochkumme. S heißt nit: un d Nochkumme, als gilt`s fir vieli, sundern s gilt nem: "un dine Nochkumme" <n>(1. Moses 22,18)</n>, wela isch Chrischtus.


text:
Ich mein aba des: Des Teschtament, des vu Gott zvor bschtätigt worde isch, wird nit ufghobe durch des Gsetz, des vierhundatdrißig Johr dnohch ge worde isch, so daß de Vuheißig znicht wird.


text:
Denn wenn des Erbe durch des Gsetz kauft wird, so wird`s nit durch Vuheißig ge; Gott aba het`s Abraham durch Vuheißig fräi gschenkt.


text:
Was soll dann <n>(dnoh)</n> des Gsetz? S isch dzuekumme um dr Sinde wille, bis dr Nochkumme do isch, däm de Vuheißig gilt, un zwar isch`s vu Engel vorge durch de Hand vu mä Mittla.


text:
We? Isch dann <n>(dnoh)</n> des Gsetz gege Gottes Vuheißige <n>(Vuschpreche)</n>? So isch`s nit! Denn nur, wenn ä Gsetz ge war, des lebändig mache kennt, käm de Grechtigkeit wirklich üs däm Gsetz.


text:
Aba d Schrift het alli igschlosse unda d Sinde, dmit de Vuheißig durch d Glaube an Jesus Chrischtus ge wird däne, de glaube.


text:
Eh aba dr Glaube kummt, ware ma <n>(mir)</n> unda däm Gsetz vuwahrt un vuschlosse uf d Glaube hi, der dann <n>(dnoh)</n> zeigt <n>(offenbart)</n> wäre soll.


text:
So isch des Gsetz unsa Zuchtmeischta gsi uf Chrischtus hi, dmit ma <n>(mir)</n> durch d Glaube Grecht sin.


text:
Do isch nit Jude noh Grieche, do isch nit Sklave noh Freier, do isch nit Ma noh Wieb; denn ihr sin allisamt eina in Chrischtus Jesus.


text:
Ich sag aba: Solang dr Erbe zklei <n>(unmindig)</n> isch, isch zwische nem un nem Knecht kei Undaschied, obwohl la <n>(er)</n> Herr isch iba alli Sache;


text:
sundern na <n>(er)</n> undaschtoht Vormünda un Pflega bis zue dr Ziit, de dr Vada <n>(Babbe)</n> bschtimmt het.


text:
So au mir: Als ma <n>(mir)</n> unmindig ware, ware ma <n>(mir)</n> in dr Knechtschaft vu d Mächt dr Welt.


text:
Als aba de Ziit erfillt war, schickt Gott si Bue, uf d Welt kumme vu einem Wieb un unda des Gsetz doe,


text:
Wel ihr etze Kinda sin, het Gott d Geischt vu sinem Bue gschickt in unsri Herze, der do reft: Abba, lebe Vada <n>(Babbe)</n>!


text:
Nohchdem ihr aba Gott agnumme hän, jo vielme noh vu Gott agnumme sin, we drillä ihr äich dann <n>(dnoh)</n> wieda d schwache un mickrigä Mächt zue, däne ihr vu näjem diene wen?


text:
Werde doch we i <n>(ich)</n>, denn i <n>(ich)</n> wir we ihr, lebi Breda, i <n>(ich)</n> bitt äich. Ihr hän ma <n>(mir)</n> kei Leid doe.


text:
Ihr wißt doch, daß i <n>(ich)</n> äich in Schwachheit am Leib <n>(Ranze)</n> des Evangelium predigt ha bim erschtemol.


text:
Un obwohl mi leiblichi Schwächi äich ä Aschtoß war, hän ihr mi nit vuachtet odr vor ma <n>(mir)</n> üsgschpuckt, sundern we ä Engel Gottes hän ihr mi ufgnumme, jo we Chrischtus Jesus.


text:
Wo sin etze äiri Seligpreisige bliebe? Denn i <n>(ich)</n> beziig äich, ihr hättet, wenn`s meglich gsi wär, äiri Auge üsgrisse un ma <n>(mir)</n> ge.


text:
S isch nit recht, we sie um äich schleime; sie wen äich nur vu ma <n>(mir)</n> abschpenschtig mache, dmit ihr um sie schleime solle.


text:
Igschmeichelt z wäre isch guet, wenn's im Guete bassiert, un zwar imma un nit nur in wenn i <n>(ich)</n> do bi, wenn i <n>(ich)</n> bi äich bi.


text:
Mini lebe Kinda, de i <n>(ich)</n> abamols unda Wehe uf d Welt bring, bis Chrischtus in äich Gschtalt gwinnt! -


text:
Ich wot aba, daß i <n>(ich)</n> etzed bi äich wär un mit minere Gosch zue äich schwätze kennt; denn i <n>(ich)</n> bi nit gwiß iba äich.


text:
Aba der vu d Magd isch nohch rem Fleisch ziigt <n>(zeugt)</n> worde, der vu d Fräie aba üs kraft vu d Vuheißig.


text:
De Wort hän ä deferi Beditig. Denn de beide Wieba bedite zwei Bündniss: eina vum Berg Sinai, der zue d Knechtschaft fihrt, des isch Hagar;


text:
denn Hagar beditet d Berg Sinai in Arabie un isch ä Glichnis fir des jetzige Jerusalem, des mit sinene Kinda in dr Knechtschaft läbt.


text:
Denn s schtoht gschriebe <n>(Jesaja 54,1)</n>: "Kasch frehlich si, dü Unfruchtbari, de dü nit gebierscht! Brich in Jubel üs un juchz, de dü nit schwanga bisch. Denn de Isami het viel me Kinda, als de d Ma het."


text:
Aba we zue sella Ziit der, der nohch rem Fleisch ziigt <n>(zeugt)</n> war, den vufolgt, der nohch rem Geischt ziigt <n>(zeugt)</n> war, so goht`s au etzed.


text:
Doch was sait de Schrift? "Stoß de Magd üsä mit ihrem Bue; denn dr Bue vu d Magd soll nit erbe mit däm Bue dr Fräie" <n>(1. Moses 21,10)</n>.


text:
Zue d Fräihet het uns <n>(us)</n> Chrischtus bfräit! So schtehn etze fescht un len äich nit wieda des Joch dr Knechtschaft uflege!


text:
Lueg, i <n>(ich)</n>, Paulus, sag äich: Wenn ihr äich bschnide len, so wird äich Chrischtus nigs nutze.


text:
Ich beziig abamols jedem, der sich bschnide losst, daß sa <n>(er)</n> des ganze Gsetz z doe schuldig isch.


text:
Denn in Chrischtus Jesus gilt nit Bschniedig noh s Unbschnittesi ebis, sundern dr Glaube, der durch de Lebi <n>(Liebe)</n> was doet.


text:
Ich ha des Vuträue zue äich im Herrn, ihr wäre nit andascht gsinnt si. Wer äich aba irrmacht, der wird si Urdeil gregä <n>(trage)</n>, er isch, wer ra <n>(er)</n> wott.


text:
Ich aba, lebi Breda, wenn i <n>(ich)</n> de Bschniedig noh predig, wurum lied i <n>(ich)</n> dann <n>(dnoh)</n> Vufolgig? Dann <n>(Dnoh)</n> wär des Ärganis vum Kriiz ufghobe.


text:
Ihr aba, lebi Breda, sin zue d Fräihet bruefe. Ällei luege zue, daß ihr durch de Fräihet nit däm Fleisch Platz gen; sundern durch de Lebi <n>(Liebe)</n> diene eina däm andere.


text:
Denn des ganze Gsetz isch in nem Wort erfillt, in däm <n>(3. Moses 19,18)</n>: "Lieb <n>(Lebi)</n> di Nächschte we di selba!"


text:
Wenn ihr äich aba undaänanda biße un freße, so luege zue, daß ihr nit eina vum andere ufgfrässä wird.


text:
Ich sag aba: Läbä im Geischt, so den ihr de Luscht vum Fleisch nit mache <n>(vollfiire,vollbringe)</n>.


text:
Denn des Fleisch muckt uf gege d Geischt un dr Geischt gege des Fleisch; de sin gegeänanda, so daß ihr nit den, was ihr wen.


text:
Näid, Sufe, Frässä un derglieche. Dvu ha i <n>(ich)</n> äich vorusgsait un sag nohmol vorus: de des den, wäre des Rich Gottes nit erbe.


text:
D Frucht aba vum Geischt isch Lebi <n>(Liebe)</n>, Fräid <n>(Freud)</n>, Friede, Geduld, Freundlichkeit, Güte, Treui,


text:
Lebi <n>(Liebe)</n> Breda, wenn ä Mensch etwa ä Vehla macht, so helft nem wieda zrecht mit sanftmetigem Geischt, ihr, de ihr geischtlich sin; un lueg uf di selba, daß dü nit au vusuecht wirsch.


text:
Denn wenn jemads meinet, er isch ebis, obwohl la <n>(er)</n> doch nigs isch, der bschießt sich selba.


text:
Jeda aba pref si eignes Gschäft; un dann <n>(dnoh)</n> wird da <n>(er)</n> si Röhm bi sich selbscht ha un nit gegäiba nem andere.


text:
Irre äich nit! Gott losst sich nit scheltte. Denn was dr Mensch sajt, des wird da <n>(er)</n> ernte.


text:
Wer uf si Fleisch sajt, der wird vum Fleisch des End ernte; wer aba uf d Geischt sajt, der wird vum Geischt des ewige Läbä ernte.


text:
Len uns <n>(us)</n> aba Guetes doe un nit med wäre; denn zue sinere Ziit wäre ma <n>(mir)</n> au ernte, wenn ma <n>(mir)</n> nit nohchlen.


text:
Drum, solang ma <n>(mir)</n> noh Ziit hän, len uns <n>(us)</n> Guetes doe jedem, allameischt aba d Glaubens Gnosse.


text:
De s Asähe ha wen nohch rem Fleisch, de zwinge äich zue d Bschniedig, nur dmit sie nit um`s Kriiz Chrischti wille vufolgt wäre.


text:
Denn au sie selba, de sich bschnide losse, hebed des Gsetz nit, sundern sie wen, daß ihr äich bschnide len, dmit sie sich rehme kenne.


text:
S isch aba wiet vu ma <n>(mir)</n>, mi z rehme als ällei vum Kriiz unsares Herrn Jesus Chrischtus, durch den ma <n>(mir)</n> d Welt kriizigt isch un i <n>(ich)</n> d Welt.


text:
Denn in Chrischtus Jesus gilt nit Bschniedig noh Unbschnittesi ebis, sundern ä näjes <n>(naies)</n> Gschöpf.


text:
Un alli, de sich nohch däm Mäßschtab richte - Friede un Barmherzigkeit iba sie un iba des Israel Gottes!


text:
Sunscht mache ma <n>(mir)</n> nemads witer Meh; denn i <n>(ich)</n> schleipf de Molzeiche Jesus a minem Leib <n>(Ranze)</n>.


text:
Paulus, ä Aposchtel Chrischti Jesus durch d Wille Gottes, a de Heilige in Ephesus, de Gläubige in Chrischtus Jesus:


text:
Globt isch Gott, dr Vada <n>(Babbe)</n> unsares Herrn Jesus Chrischtus, der uns <n>(us)</n> gsegnet het mit alle geischtlichen Sege im Himmel durch Chrischtus.


text:
Denn in nem het da <n>(er)</n> uns <n>(us)</n> üsgwählt, bvor dr Welt Grund glegt war, daß ma <n>(mir)</n> heilig un untadelig vor nem si solle; in sinere Liebe <n>(Lebi)</n>


text:
het da <n>(er)</n> uns <n>(us)</n> dzue vorherbschtimmt, sini Kinda z si durch Jesus Chrischtus nohch rem Wohlgfalle vu sinem Wille,


text:
zum Lob vu sinere herrliche Gnade, mit der ra <n>(er)</n> uns <n>(us)</n> Gnade ge het in däm Gliebte.


text:
In nem hän ma <n>(mir)</n> de Erlesig durch si Bloet, de Vugebig dr Sinde, nohch rem Richtum vu sinere Gnade,


text:
Denn Gott het uns <n>(us)</n> wisse losse des Gheimnis vu sinem Wille nohch sinem Rotschluß, den na <n>(er)</n> zvor in Chrischtus bschlosse <n>(gfaßt)</n> het,


text:
um nen zmache, wenn de Ziit erfillt wär, daß alles zsämmebrocht wird in Chrischtus, was im Himmel un uf d Erde isch.


text:
In nem sin ma <n>(mir)</n> au zue Erbe igsetzt worde, de ma <n>(mir)</n> dzue vorherbschtimmt sin nohch d Absicht <n>(rem Vorsatz)</n> vu däm, der alles wirkt nohch rem Rotschluß vu sinem Wille;


text:
dmit ma <n>(mir)</n> ebis sin zum Lob vu sinere Herrlichkeit, de ma <n>(mir)</n> zvor uf Chrischtus ghofft hän.


text:
In nem sin au ihr, de ihr des Wort dr Wohret ghärt hän, nämlich des Evangelium vu äira Seligkeit - in nem sin au ihr, als ihr gläubig wore sin, vusieglet worde mit däm heilige Geischt, der vuheiße isch,


text:
wela isch des Pfand vu unsrem Erbe, zue unsri Erlesig, daß ma <n>(mir)</n> si si däte zum Lob vu sinere Herrlichkeit.


text:
Drum au i <n>(ich)</n>, nohchdem i <n>(ich)</n> ghärt ha vum Glaube bi äich a d Herrn Jesus un vu äira Liebe <n>(Lebi)</n> zue alle Heilige,


text:
daß dr Gott unsares Herrn Jesus Chrischtus, dr Vada <n>(Babbe)</n> vu d Herrlichkeit, äich gib d Geischt dr Wisheit un dr Offenbarig, nen zue erkenne.


text:
Un na <n>(er)</n> gib äich erlaichteti Auge vum Herz, dmit ihr wiße den, zue wela Hoffnig ihr vu nem bruefe sin, we rich de Herrlichkeit vu sinem Erbe fir di Heilige isch


text:
un we ibaüs groß sini Kraft an uns <n>(us)</n>, de ma <n>(mir)</n> glaube, wel de Macht vu sinere Schtärki bi uns <n>(us)</n> wirksam wird,


text:
mit der ra <n>(er)</n> in Chrischtus brocht <n>(gwirkt)</n> het. Durch sie het da <n>(er)</n> nen vu d Dote uferweckt un igsetzt zue sinere Rechte im Himmel


text:
iba alli Lända, Gwalt, Macht, Herrschaft un alles, was sunscht ä Name het, nit ällei in der Welt, sundern au in dr zuekinftige.


text:
Un alles het da <n>(er)</n> unda sini Feß doe un het nen bschtimmt dr Gmeinde zum Kopf <n>(Schädel)</n> iba alles,


text:
in däne ihr freha gläbt hän nohch dr Art der Welt, unda däm Mächtige, der in dr Luft herrscht, nämlich däm Geischt, der zue Ziit am Schaffe isch in d bese Kinda.


text:
Unda ne hän au mir alli dertmols unsa Läbä gfihrt in d Luscht vu unsrem Fleisch un hän d Wille vum Fleische gmacht un unsa Sinne war we vu Kinda vum Zorn <n>(Wuet)</n> vu Natur üs we au di andere.


text:
Aba Gott, der rich isch mit Barmherzigkeit, het in sinere große Lebi <n>(Liebe)</n>, mit der ra <n>(er)</n> uns <n>(us)</n> gliebt <n>(leb ka)</n> het,


text:
au uns <n>(us)</n>, de ma <n>(mir)</n> dot ware in d Sinde, mit Chrischtus lebändig gmacht - üs Gnade sin ihr selig wore -;


text:
dmit da <n>(er)</n> in d kummende Ziit zeige ka d ibamessigä Richtum sinere Gnade durch sini Güte gege uns <n>(us)</n> in Chrischtus Jesus.


text:
Denn ma <n>(mir)</n> sin si Gschaffenes, gschaffe in Chrischtus Jesus zue guete Werke, de Gott zvor gmacht het, daß ma <n>(mir)</n> drin wandle solle.


text:
Drum denke dra, daß ihr, de ihr normal uf d Welt kumme sin dertmols Heide ware un Unbschnitteni gnennt wore sin vu däne, de vu uße bschnitte sin,


text:
daß ihr zue sella Ziit ohni Chrischtus ware, üsgschlosse vum Birgarecht Israels un Fremdi üßahalb vum Packt <n>(Abkumme)</n> dr Vuheißig; doher hän ihr keini Hoffnig ka un ware ohni Gott in dr Welt.


text:
Etze aba in Chrischtus Jesus sin ihr, de ihr dertmols Ferne ware, Nooch kumme durch des Bloet Chrischti.


text:
Denn Na <n>(Er)</n> isch unsa Friede, der üs beide eins gmacht het un d Zaun abbroche het, der dzwische war, nämlich de Feindschaft. Durch des Opfa vu sinem Leib <n>(Ranze)</n>


text:
het da <n>(er)</n> abdoe des Gsetz mit sinene Gebote un Satzige, dmit da <n>(er)</n> in sich selba üs däne zwei ä näje <n>(naie)</n> Mensch gschaffe het um Friede zmache


text:
un de beidi vusöhnt mit Gott in einem Leib <n>(Ranze)</n> durch des Kriiz, indäm ma <n>(er)</n> de Feindschaft umbrocht het durch sich selba.


text:
Un na <n>(er)</n> isch kumme un het im Evangelium Friede vukindigt äich, de ihr wiet wäg ware, un Friede däne, de nooch ware.


text:
Durch Offenbarig isch ma <n>(mir)</n> des Gheimnis kundgmacht worde, we i <n>(ich)</n> ebe obä kurz gschriebe ha.


text:
Des war in frehere Ziit d Menschekinda nit kundgmacht, we`s etzed zeigt <n>(offenbart)</n> isch sinene heilige Aposchtel un Prophete durch d Geischt;


text:
nämlich daß d Heide Miterbe sin un mit zue sinem Leib <n>(Ranze)</n> ghäre un Mitgnosse dr Vuheißig in Chrischtus Jesus sin durch des Evangelium,


text:
däm si Diena i <n>(ich)</n> wore bi durch de Gabe dr Gnade Gottes, de ma <n>(mir)</n> nohch sinere mächtige Kraft ge isch.


text:
Mir, däm allagringschte unda alle Heilige, isch de Gnade ge worde, d Heide z vukindige d unüsgrindliche Richtum Chrischti


text:
un fir alli ans Lecht z bringe, we Gott si geheime Rotschluß üsfihrt, der vu Ewigkeit her vuborge war in nem, der alles gschaffe het;


text:
Drum bitt i <n>(ich)</n>, daß ihr nit med wäre wägä dr Druck, de i <n>(ich)</n> fir äich erlied, de fir äich ä Ehri sin.


text:
daß sa <n>(er)</n> äich Kraft git nohch rem Richtum vu sinere Herrlichkeit, stark zue wäre durch si Geischt an däm innere Mensch,


text:
daß Chrischtus durch d Glaube in äire Herze wohnt un ihr in dr Lebi <n>(Liebe)</n> igwurzelt un grindet sin.


text:
de Lebi <n>(Liebe)</n> Chrischti isch, de alles Wisse ibatrifft, dmit ihr voll sin mit dr ganze Gottesfilli.


text:
Dem aba, der ibaüs alles doe ka dribanüs, was ma <n>(mir)</n> bitte odr vuschtehn, nohch dr Kraft, de in uns <n>(us)</n> isch <n>(wirkt)</n>,


text:
So vumahn i <n>(ich)</n> äich etze, i <n>(ich)</n>, dr Gfangeni in däm Herrn, daß ihr dr Bruefig wert läbä, mit der ra <n>(ihr)</n> bruefe sin,


text:
Drum heißt`s <n>(Psalm 68,19)</n>: "Er isch ufgfahre zue d Hechi un het Gfangeni mit sich gfihrt un het d Mensche Gabe ge."


text:
Daß sa <n>(er)</n> aba ufgfahre isch, was heißt des andres, als daß sa <n>(er)</n> au nabgfahre isch in de Defi vu d Erde?


text:
Der nabgfahre isch, des isch sella, der ufgfahre isch iba alli Himmel, dmit da <n>(er)</n> alles erfillt.


text:
Un na <n>(er)</n> het ä baar als Aposchtel igsetzt, ä baar als Prophete, ä baar als Evangelischte, ä baar als Schäfa <n>(Hirte)</n> un Lehra,


text:
dmit de Heilige zuegrischtet wäre zum Schaffe am Denscht. Dodurch soll dr Leib <n>(Ranze)</n> Chrischti bäut wäre,


text:
bis ma <n>(mir)</n> alli higlange zue dem Eins si im Glaube un s Wisse vum Bue Gottes, zum ganze Ma, zum volle Maß dr Filli Chrischti,


text:
dmit ma <n>(mir)</n> nimi klei sin un uns <n>(us)</n> vu jedem Wind eina Lehri bwegä un rummtribe losse durch falschi Spielele vu d Mensche, mit däm sie uns <n>(us)</n> lischtig vufihre.


text:
Len uns <n>(us)</n> aba wohr si in dr Lebi <n>(Liebe)</n> un wachse in alli Schtickli zue dem hi, der d Kopf isch, Chrischtus,


text:
vu dem üs dr ganze Leib <n>(Ranze)</n> zsämmegfegt isch un ei Glied am andere hängt durch alli Glenk, wodurch jedes Glied des andere undaschtitzt nohch däm Maß vu sinere Kraft un macht, daß dr Leib <n>(Ranze)</n> wachst un sich selbscht ufbäut in dr Lebi <n>(Liebe)</n>.


text:
So sag i <n>(ich)</n> etze un beziig in däm Herrn, daß ihr nimi läbä derfe, we de Heide läbä fir Nix un wieda Nix.


text:
Ihr Vuschtand isch dunkel, un sie sin ganz fremd däm Läbä, des üs Gott isch, durch de Bledheit, de in nene isch, un durch de Vuschtockig in ihrem Herz.


text:
Lege vu äich wäg d alte Mensch mit sinem frehere Wandel, der sich durch trigarischi Luscht zgrund richtet.


text:
un zehn d näje <n>(naie)</n> Mensch a, der nohch Gott gschaffe isch in echte Grechtigkeit un Heiligkeit.


text:
Drum den des Lege ab un schwätze d Wohret, jeda mit sinem Nechschte, wel ma <n>(mir)</n> undaänanda Glieda sin.


text:
Wer gschtohle het, der stiehlt nimi, sundern schafft un schafft mit d eigene Händ <n>(Pfode)</n> des netige a <n>(Guet)</n>, dmit da <n>(er)</n> däm Bedirftige was abge ka.


text:
Len kei füles Gschwätz üs äirem Mul <n>(Gosch)</n> go, sundern schwätze, was guet isch, was ufbäut un was notwendig isch, dmit`s Sege bringt däne, de`s härä.


text:
Alles Bittere un Grimm un Zorn <n>(Wuet)</n> un Gschrei <n>(Geblär)</n> un Läschtereie sin wiet vu äich samt allem Bese.


text:
Sin aba undaänanda fründlig un herze änanda un vugen eina däm andere, we au Gott äich vuge het in Chrischtus.


text:
un läbä in dr Lebi <n>(Liebe)</n>, we au Chrischtus uns <n>(us)</n> gliebt <n>(leb ka)</n> het un het sich selbscht fir uns <n>(us)</n> ge als Gabe un Opfa, Gott zue nem faine <n>(lebe)</n> Gruch.


text:
Vu Unzucht aba un jedi Art vu Dreck odr Habsucht soll bi äich nit ämol Gschwätzt wäre, we`s sich fir di Heilige ghärt .


text:
Denn des solle ihr wisse, daß kei Unzichtige odr Unreine odr Habsichtige - des sin Götzediena - ä Erbdeil het im Rich Chrischti un Gottes.


text:
Len äich vu nemads vufihre mit leere Wort; denn um der Sach wille kummt dr Zorn <n>(Wuet)</n> Gottes iba de Kinda vum Unghorsam.


text:
denn alles, was bekannt wird, des isch Lecht. Drum heißt`s: Wach uf, der dü schlofsch, un schtand uf vu d Dote, so wird da Chrischtus laichte.


text:
Muntere änanda uf mit Psalme un Lobgsinge un geischtliche Leda, singe un spiele däm Herrn in äirem Herze


text:
un sage Dank unsam Gott, däm Vada <n>(Babbe)</n>, alliziit fir alles, im Name unsares Herrn Jesus Chrischtus.


text:
Denn dr Ma isch d Kopf <n>(Schädel)</n> vum Wieb, we au Chrischtus d Kopf <n>(Schädel)</n> dr Gmeinde isch, de na <n>(er)</n> als si Leib <n>(Ranze)</n> erlest het.


text:
Aba we etze de Gmeinde sich Chrischtus undaordnet, so soll sich au de Wieba ihre Männa undaordne in allem.


text:
Ihr Männa, liebe <n>(hän leb)</n> äiri Wieba, we au Chrischtus de Gmeinde gliebt <n>(leb ka)</n> het un het sich selbscht fir sie hige,


text:
sie vor sich schtellt als ä Gmeinde, de herrlich isch un kei Fleck odr ä Runze odr ebis derglieche het, sundern de heilig un untadelig isch.


text:
So solle au de Männa ihri Wieba liebe we ihr eigene Leib <n>(Ranze)</n>. Wer si Wieb liebt <n>(leb het)</n>, der liebt <n>(lebt)</n> sich selbscht.


text:
Denn nemads het je si eignes Fleisch ghaßt; sundern na <n>(er)</n> nährt un vusorgt`s, we au Chrischtus de Gmeinde.


text:
Drum wird ä Ma Vada <n>(Babbe)</n> un Muetter vulo un sinem Wieb ahänge, un de zwei wäre ä Fleisch si" <n>(1. Moses 2,24)</n>.


text:
Un ihr Vädare, reizt äiri Kinda nit zum Zorn <n>(Wuet)</n>, sundern erzehn sie in dr Zucht un Vumahnig vum Herrn.


text:
Ihr Sklave, sin hörig äire irdische Herre nit mit Angscht un Zittre, in Ifalt äires Herze, als däm Herrn Chrischtus;


text:
nit im Denscht vor alla Auge, um d Mensche z gfalle, sundern als Knecht Chrischti, de d Wille Gottes den vu Herze.


text:
denn ihr wiße: Was jeda Guetes doet, des wird da <n>(er)</n> vum Herrn gregä na <n>(er)</n> isch Sklave odr Fräie.


text:
Un ihr Herre, den nene gegeiba des gliche un len des Drohe; denn ihr wiße, daß äira un ihr Herr im Himmel isch, un bi nem gilt kei Asähe vu d Lit.


text:
Denn ma <n>(mir)</n> hän nit mit Fleisch un Bloet z kämpfe, sundern mit Mächtige un Gwaltige, nämlich mit d Herre dr Welt, de im Dunkle herrsche, mit d bese Geischta unda däm Himmel.


text:
Wägä däm packe d Wafferischtig Gottes, dmit ihr a däm bese Dag Widaschtoh kenne un alles ibawinde un des Feld bhalte.


text:
So schtehn etze fescht, umgirtet a äirem Buch <n>(Ranze,Lende)</n> mit Wohret un azogä mit däm Panza dr Grechtigkeit,


text:
un fir mi, daß ma <n>(mir)</n> des Wort ge wird, wenn i <n>(ich)</n> mi Mul <n>(Gosch)</n> ufdoe, fräimedig des Gheimnis vum Evangeliums z vukindige,


text:
däm si Bote i <n>(ich)</n> bi in Kette, daß i <n>(ich)</n> mit Fräimuet dvu schwätz, we i <n>(ich)</n> s mueß.


text:
Dmit aba au ihr wiße, we`s um mi schtoht un was i <n>(ich)</n> mach, wird äich Tychikus alles vuzelle, mi lebä <n>(liebe)</n> Brueda un treue Diena in däm Herrn,


text:
den i <n>(ich)</n> dzue ebe gschickt ha zue äich, daß ihr erfahre <n>(gwahr nämmä)</n>, we`s um uns <n>(us)</n> schtoht, un daß sa <n>(er)</n> äiri Herze treschtet.


text:
Friede isch mit d Breda un Lebi <n>(Liebe)</n> mit Glaube vu Gott, däm Vada <n>(Babbe)</n>, un däm Herrn Jesus Chrischtus!


text:
Paulus un Timotheus, Knecht Chrischti Jesus, a alli Heiligi in Chrischtus Jesus in Philippi samt d Bischöf un Diakone:


text:
was i <n>(ich)</n> alliziit doe in alle mine Gebete fir äich alli, un i <n>(ich)</n> doe des mit Fräid <n>(Freud)</n> -,


text:
un i <n>(ich)</n> bi gueta Zuevasicht, daß der in äich agfange het des guete Gschäfft, der wird's au vollbringe bis a d Dag Chrischti Jesus.


text:
We`s denn recht un billig isch, daß i <n>(ich)</n> so vu äich alle denk, wel i <n>(ich)</n> äich in minem Herz ha, de ihr alli mit ma <n>(mir)</n> a d Gnade deilhän in minere Gfangeschaft un wenn i <n>(ich)</n> des Evangelium vuteidig un beziig.


text:
Un i <n>(ich)</n> bät drum, daß äiri Lebi <n>(Liebe)</n> imma noh richa wird a Wisse un alli Erfahrig,


text:
Ich loss äich aba wisse, lebi Breda: We`s um mi schtoht, des isch nur me zue d Förderig vum Evangeliums grote.


text:
Denn des daß i <n>(ich)</n> mini Fessle fir Chrischtus trag, des isch im ganze Prätorium un bi alle andere bekannt wore,


text:
un di meischte Breda im Herrn hän durch mi Gfangeschaft Zuevasicht gwunne un sin um so muetiga wore, des Wort z schwätze ohni Scheu.


text:
de üs Lebi <n>(Liebe)</n>, denn sie wisse, daß i <n>(ich)</n> zue d Vuteidig vum Evangelium do lieg;


text:
säli aba vukündige Chrischtus üs Eigenutz un nit erlich, denn sie wen ma <n>(mir)</n> Trebsal mache wägä minere Gfangeschaft.


text:
Was soll`s? Wenn nur Chrischtus vukindigt wird uf jedi Art, s gschiht zum Vorwand odr in Wohret, so fräi i <n>(ich)</n> mich driba. Aber i <n>(ich)</n> wir mi au wietahi fräie;


text:
denn i <n>(ich)</n> weiß, daß ma <n>(mir)</n> des zum Heil üsgoh wird durch aichi Gebet un durch d Baischtand vum Geischt Jesus Chrischti,


text:
we i <n>(ich)</n> sehnlich wart un hoff, daß i <n>(ich)</n> in keinem Schtuck zschande wir, sundern daß fräi, we alliziit so au etzed, Chrischtus vuherrlicht wird a minem Leib <n>(Ranze)</n>, s isch durch Läbä odr durch d Dod.


text:
Wenn i <n>(ich)</n> aba wiedaläbä soll im Fleisch, so dient ma <n>(mir)</n> des dzue, me Frucht z schaffe; un so weiß i <n>(ich)</n> nit, was i <n>(ich)</n> wähle soll.


text:
Denn`s sait ma <n>(mir)</n> beides arg zue: i <n>(ich)</n> ha Luscht, üs dr Welt z go un bi Chrischtus z si, was au viel bessa wär;


text:
Un in solcha Zuevasicht weiß i <n>(ich)</n>, daß i <n>(ich)</n> blieb un bi äich ällei si doe, äich als Förderig un zue d Fräid <n>(Freud)</n> im Glaube,


text:
Laufe so das sa s Evangeliums Chrischti au wert sin , dmit - ob i <n>(ich)</n> kumm un äich sieh odr au wäg vu äich her - ihr in einem Geischt schtehn un imetig mit uns <n>(us)</n> kämpft fir d Glaube vum Evangelium


text:
un äich in keinem Schtuck erschrecke len vu d Widasacha, was ne ä Azeiche dr Vudammnis isch, äich aba d Seligkeit, un des vu Gott.


text:
Isch etze bi äich Vumahne in Chrischtus, isch Troscht dr Lebi <n>(Liebe)</n>, isch Gmeinschaft vum Geischt, isch herzlichi Lebi <n>(Liebe)</n> un Barmherzigkeit,


text:
so mache mi Fräid <n>(Freud)</n> dodurch ganz groß, daß sa ei Sinn hän, glichi Lebi <n>(Liebe)</n> hän, imetig un iträchtig sin.


text:
Den nigs üs Eigenutz odr wägä eitla Ehri, sundern in Demuet achte eina d andre hecha als sich selba,


text:
Der, der in göttlicha Gschtalt war, hebet`s <n>(haltet`s)</n> nit fir ä Vuluscht <n>(Raub)</n>, Gott glich z si,


text:
sundern git sich selba un nimmt Knechtsgschtalt a, war d Mensche glich un dr Erschinig nohch als Mensch gsähne worde isch.


text:
un alli Zunge sage solle, daß Jesus Chrischtus dr Herr isch, zue d Ehri Gottes, vum Vada <n>(Babbe)</n>.


text:
Eso, mini Liebe, - we ihr alliziit hörig gsi sin, nit ällei wenn i <n>(ich)</n> do war, sundern etzed noh viel me wo i <n>(ich)</n> wäg bin, - schaffet, daß sa selig sin, mit Angscht un Zittere.


text:
Denn Gott isch's, der in äich wirkt beides, des das sa`s Wen un des Vollbringe, nohch sinem Wohlgfalle.


text:
dmit ihr ohni Tadel un erlich sin, Gottes Kinda, ohni Fehla midde unda nem vudorbene un vukehrte Gschlecht, unda däm ihr schiene als Lechta in dr Welt,


text:
dodurch daß sa feschthalte am Wort vum Läbä, ma <n>(mir)</n> zum Ruehm a däm Dag Chrischti, so daß i <n>(ich)</n> nit vugeblich glaufe bi noh vugeblich gschafft ha.


text:
Un wenn i <n>(ich)</n> au gopfert wir bi däm Opfa un Gottesdenscht äires Glaube, so fräi i <n>(ich)</n> mi un fräi mi mit äich alle.


text:
Ich hoff aba in däm Herrn Jesus, daß i <n>(ich)</n> Timotheus bald zue äich schicke ka, dmit i <n>(ich)</n> au erquickt wir, wenn i <n>(ich)</n> erfahr, we`s um äich schtoht.


text:
Ihr aba wiße, daß sa <n>(er)</n> sich bwährt het; denn we ä Kind däm Vada <n>(Babbe)</n> hilft, het da <n>(er)</n> mit ma <n>(mir)</n> däm Evangelium dient.


text:
Ich ha`s aba fir nedig agsähne, d Brueda Epaphroditus zue äich z schicke, der mi Mitarbeita un Mitschtrieta isch un äich Botschafta un Helfa in minere Not;


text:
denn na <n>(er)</n> het nohch äich alle Vulange ka un war def trurig, wel ihr ghärt hän, daß sa <n>(er)</n> krank wore war.


text:
Un na <n>(er)</n> war au dodkrank, aba Gott het sich iba nen erbarmt; nit ällei aba iba ihn, sundern au iba mich, dmit i <n>(ich)</n> nit ei Loch <n>(Träuer)</n> um`s andere ha.


text:
Ich ha nen etze um so schnella gschickt, dmit ihr nen sähn un wieda frehlich sin un au i <n>(ich)</n> weniger Träuer ha.


text:
So nähme nen etze uf im Herrn mit alla Fräid <n>(Freud)</n> un hebet <n>(halte)</n> solchi Mensche in Ehri.


text:
Denn wägä d Sach Chrischti isch scha <n>(er)</n> däm Dod so nooch kumme, do er si Läbä nit gschont het, um ma <n>(mir)</n> z diene a äira Statt.


text:
Wieda, liebe <n>(lebi)</n> Breda: Fräie <n>(Freuet)</n> äich im Herrn! Daß i <n>(ich)</n> äich imma desselbe schrieb, vudrießt mi nit un macht äich um so gwissa.


text:
Nähme äich in acht vor d Hund, nähme äich in acht vor d bese Arbeita, nähme äich in acht vor dr Vuschniedig!


text:
Denn ma <n>(mir)</n> sin de Bschniedig, de ma <n>(mir)</n> im Geischt Gottes diene un uns <n>(us)</n> Chrischti Jesus rehme un uns <n>(us)</n> nit vulen uf Fleisch,


text:
obwohl i <n>(ich)</n> mi au vum Fleisch rehme kennt. Wenn ä andere meint, er kennt sich uf Fleisch vulo, so kennt i <n>(ich)</n>`s viel me,


text:
der i <n>(ich)</n> am achte Dag bschnitte bi, üs däm Volk Israel, vum Schtamm Benjamin, ä Hebräer vu Hebräer, nohch rem Gsetz ä Pharisäer,


text:
Sowieso, i <n>(ich)</n> acht`s noh ällei fir Schadä gegeiba dem ibagroße Wisse um Chrischti Jesus, vu minem Herrn. Um sinetwägä isch ma <n>(mir)</n> des alles ä Schadä wore, un i <n>(ich)</n> acht`s fir Dreck, dmit i <n>(ich)</n> Chrischtus gwinn


text:
un in nem gfunde wir, daß i <n>(ich)</n> nit mi Grechtigkeit ha, de üs däm Gsetz kummt, sundern de durch d Glaube a Chrischtus kummt, nämlich de Grechtigkeit, de vu Gott däm Glaube zuegrechnet wird.


text:
Den wot <n>(möcht)</n> i <n>(ich)</n> erkenne un de Kraft vu sinere Uferschtehig un de Gmeinschaft vu sinene Liede un so sinem Dod gliechgmacht wäre,


text:
Nit, daß ich's scho packt ha odr scho ganz guet bi; i <n>(ich)</n> jag nem aba nohch, ob ich's wohl packe kennt, wel i <n>(ich)</n> vu Chrischtus Jesus packt bi.


text:
Mini Breda, i <n>(ich)</n> schätz mi selba noh nit so i, daß ich's packt ha. Eins aba sag i <n>(ich)</n>: Ich vugiss, was dhinte isch, un strecke mi üs nohch dem, was do vorne isch,


text:
un jag nohch dem vorgschteckte Ziel, däm Siegapräis dr himmlische Bruefig Gottes in Chrischtus Jesus.


text:
We vieli etze vu uns <n>(us)</n> ganz guet sin, de len uns <n>(us)</n> so gsinnt si. Un sollte ihr in einem Schtuck andascht denke, so wird äich Gott au des zeige <n>(offenbare)</n>.


text:
Folge ma <n>(mir)</n>, lebi Breda, un luege uf de, de so läbä, we ihr uns <n>(us)</n> zum Vorbild hän.


text:
Denn vieli läbä so, daß i <n>(ich)</n> äich me <n>(oft)</n> vu nene vuzehlt ha, etze aba sag ich's au unda Träne: sie sin Gegna <n>(Feinde)</n> vum Kriiz Chrischti.


text:
Ihr End isch d Vudammnis, ihr Gott isch dr Ranze, un ihri Ehri isch in ihra Schand; sie sin irdisch gsinnt.


text:
Unsa Birgarecht aba isch im Himmel; woher ma <n>(mir)</n> au d Heiland erwarte, d Herrn Jesus Chrischtus,


text:
der unseri billigi <n>(nichtigi)</n> Leiba <n>(Ranze)</n> vuwandle wird, daß sa glich wäre sinem vuherrlichte Leib <n>(Ranze)</n> nohch dr Kraft, mit der ra <n>(er)</n> sich alli Sache folgsam mache ka.


text:
Eso, mini lebi Breda, nohch däne i <n>(ich)</n> mi sehn, mi Fräid <n>(Freud)</n> un mi Krone, schtoht fescht in däm Herrn, ihr Liebi.


text:
Evodia vumahn i <n>(ich)</n> un Syntyche vumahn i <n>(ich)</n>, daß sie vu einem Sinn sin in däm Herrn.


text:
Un, i <n>(ich)</n> bitt au dich, mi treue Gfährte, schtand ne bäi; sie hän mit ma <n>(mir)</n> fir des Evangelium gkämpft, zsämme mit Klemens un minem andere Mitarbeita, dere Name im Boech vum Läbä schtoh.


text:
Fräie <n>(Freuet)</n> äich in däm Herrn allwäg, un abamols sag i <n>(ich)</n>: Fräie <n>(Freuet)</n> äich!


text:
Sorge äich um nigs, sundern in alle Dinge len äiri Bitte in Gebet un Flehe mit Danksagig vor Gott kundwerde!


text:
Un dr Friede Gottes, der hecha isch als alli Vununft, vuwart äiri Herze un Sinne in Chrischtus Jesus.


text:
Wieda, lebi Breda: Was wohr isch, was ehrbar, was Grecht, was sufa, was liebenswert, was ä guete Ruef het, isch`s ä Tugend, isch`s ä Lob - sin druf üs!


text:
Was ihr glernt un gregt un ghärt un gsähne hän a ma <n>(mir)</n>, des den; so wird dr Gott vum Friede mit äich si.


text:
Ich bi aba volla fräit in däm Herrn, daß ihr wieda flisig wore sin, fir mi z sorge; ihr wart zwar imma druf üs, aba de Ziit het's nit zueglo.


text:
Ich sag des nit, wel i <n>(ich)</n> Mangel lied; denn i <n>(ich)</n> ha glernt, ma <n>(mir)</n> guet si z losse, we's ma <n>(mir)</n> au goht.


text:
Ich ka niedrig si un ka hoch si; ma <n>(mir)</n> isch alles un jedes bekannt: beides, satt si un hunga ha, beides, Ibafluß ha un Mangel liede;


text:
Denn ihr Philipper wißt, daß am Afang vu minere Predigt am Evangelium, als i <n>(ich)</n> üszoge bi üs Mazedonien, kei Gmeinde mit ma <n>(mir)</n> Gmeinschaft ka het im Ge un Ne als ihr ällei.


text:
Nit, daß i <n>(ich)</n> des Gschenk suech, sundern i <n>(ich)</n> suech de Frucht, dmit sie äich viel agrechnet wird.


text:
Ich ha aba alles gregt un ha Ibafluß. Ich ha Massig <n>(Fülle)</n>, nohchdem i <n>(ich)</n> durch Epaphroditus gregt ha, was vu äich kumme isch: ä liebliche Gruch, ä agnehmes Opfa, Gott gfällig.


text:
a de Heilige in Kolossä, d gläubige Breda in Chrischtus: Gnade isch mit äich un Friede vu Gott, unsam Vada <n>(Babbe)</n>!


text:
Mir danke Gott, däm Vada <n>(Babbe)</n> unsares Herrn Jesus Chrischtus, alliziit, wenn ma <n>(mir)</n> fir äich bäte,


text:
do ma <n>(mir)</n> ghärt hän vu äirem Glaube a Chrischtus Jesus un vu dr Liebe <n>(Lebi)</n>, de ihr zue alle Heilige hän,


text:
um dr Hoffnig wägä, de fir äich parat isch im Himmel. Vu ihr hän ihr scho zvor ghärt durch des Wort dr Wohret, des Evangelium,


text:
des zue äich kumme isch, we´s au in alli Welt Frucht bringt un au bi äich wachst vum Dag a, do ihr's ghärt hän un de Gnade Gottes erkennt in dr Wohret.


text:
Drum losse ma <n>(mir)</n> au vu dem Dag a, a däm ma <n>(mir)</n>'s ghärt hän, nit ab, fir äich z bäte un z bitte, daß ihr erfillt sin mit dem Wisse vu sinem Wille in alli geischtliche Wisheit un Insicht,


text:
daß ihr dem Herrn läbe den, un nem in alle Schtickli gefallt den un Frucht bringe in jede guete Gschäfft un wachse in dem Wisse Gottes


text:
Mit Fräid <n>(Freud)</n> sage Dank däm Vada <n>(Babbe)</n>, der äich tichtig gmacht het zum Erbdeil dr Heilige im Lecht.


text:
Er het uns <n>(us)</n> grettet vu dr Macht im Dunkle un het uns <n>(us)</n> vusetzt in des Rich vu sinem lebe Bue,


text:
Denn in nem isch alles gschaffe, was im Himmel un uf Erde isch, des Sichtbare un des Unsichtbare, s sin Throne odr Herrschafte odr Mächte odr Gwalte; s isch alles durch nen un zue nem gschaffe.


text:
Un na <n>(er)</n> isch d Kopf <n>(Schädel)</n> vum Leib <n>(Ranze)</n>, nämlich dr Gmeinde. Er isch dr Afang, dr Erschtgeborene vu d Dote, dmit da <n>(er)</n> in allem dr Erschte isch.


text:
un na <n>(er)</n> durch nen alles mit sich vusehnt, s isch uf Erde odr im Himmel, indäm ma <n>(er)</n> Friede macht durch si Bloet am Kriiz.


text:
het da <n>(er)</n> etze vusehnt durch d Dod vu sinem schterbliche Leib <n>(Ranze)</n>, dmit da <n>(er)</n> äich heilig un untadelig un makellos vor si Gsicht <n>(Visasch)</n> schtellt;


text:
wenn ihr nur bliebe im Glaube, grindet un fescht, un nit wäg gehn vu dr Hoffnig vum Evangelium, des ihr ghärt hän un des predigt isch alle Gschepf unda däm Himmel. Si Diena bi i <n>(ich)</n>, Paulus, wore.


text:
Etze fräie i <n>(ich)</n> mi in d Not, de i <n>(ich)</n> fir äich lied, un bring a minem Fleisch, was am Liede Chrischti noh fehlt, fir si Leib <n>(Ranze)</n>, des isch de Gmeinde.


text:
Ihr Diena bi i <n>(ich)</n> wore durch des Amt, des Gott ma <n>(mir)</n> ge het, daß i <n>(ich)</n> äich si Wort viel predige soll,


text:
nämlich des Gheimnis, des vuborge war sit ewige Ziite un Gschlechta, etze aba isch s ufdeckt <n>(offenbart)</n> sinene Heilige,


text:
däne Gott kunddoe wot, was dr herrliche Richtum des Gheimniss unda d Heide isch, nämlich Chrischtus in äich, de Hoffnig dr Herrlichkeit.


text:
Den vukindige ma <n>(mir)</n> un vumahne alli Mensche un lehre alli Mensche in alli Wisheit, dmit ma <n>(mir)</n> jede Mensch in Chrischtus ganz guet mache.


text:
Ich will äich nämlich wisse losse, was fir ä Kampf i <n>(ich)</n> um äich fihr un um de in Laodizea un um alli, de mi nit vu Aug zue Aug gsähne hän,


text:
dmit ihri Herz gschtärkt un zsämmegfegt wird in dr Liebe <n>(Lebi)</n> un zue allem Richtum a Gwißheit un Vuschtand, z erkenne des Gheimnis Gottes, des Chrischtus isch,


text:
Denn obwohl i <n>(ich)</n> nit do bi, so bi i <n>(ich)</n> doch im Geischt bi äich un fräie mi, wenn i <n>(ich)</n> äiri Ordnig un äire feschte Glaube a Chrischtus sieh.


text:
un sin in nem vwurzlet un grindet un fescht im Glaube, we ihr glehrt worde sin, un sin viel dankbar.


text:
Luege zue, daß äich nemads ifangt durch Philosophie un leere Bschieß <n>(Trug)</n>, grindet uf de Lehr vu Mensche un uf de Mächte dr Welt un nit uf Chrischtus.


text:
In nem sin ihr au bschnitte worde mit na Bschniedig, de nit mit Händ <n>(Pfode)</n> gmacht isch, als ihr nämlich äira fleischliches Wäse abglegt hän in dr Bschniedig durch Chrischtus.


text:
Mit nem sin ihr beerdigt worde durch de Daufi; mit nem sin ihr au ufgschtande durch d Glaube üs dr Kraft Gottes, der nen uferweckt het vu d Dote.


text:
Un na <n>(er)</n> het äich mit nem lebändig gmacht, de ihr dot ware in d Sinde un in dr Unbschnitteheit vu airem Fleisch, un het uns <n>(us)</n> vuge alli Sinde.


text:
Er het d Schuldbrief zahlt, der mit sinene Fordarige gege uns <n>(us)</n> war, un het nen wägdoe un a s Kriiz ghängt <n>(gheftet)</n>.


text:
Er het d Mächte un Gwalte ihri Macht üszogä un sie uf d Schtroß zue Schau gschtellt un het ä Triumph üs ne gmacht in Chrischtus.


text:
So len äich etze vu nemads ä schlechtes Gwisse mache wägäm Ässä un Trinke odr wägäm vumä bschtimmte Fierdig, Naimond odr Sabbat.


text:
Len äich d Siegapräis vu nemads nähmä, der sich gfallt in falscher Demuet un Vuehrig dr Engel un sich däm rehmt, was sa <n>(er)</n> gsähne het, un isch ohni Grund ufgblose in sinem fleischliche Sinn <n>(Gmeht)</n>


text:
un hebet <n>(haltet)</n> sich nit a d Kopf <n>(Schädel)</n>, vum dert her dr ganze Leib <n>(Ranze)</n> durch Glenk un Bända gschtitzt un zsämmänghebt wird un wachst durch Gottes Wirke.


text:
Wenn ihr etze mit Chrischtus d Mächte dr Welt gschtorbe sin, was len ihr äich dann <n>(dnoh)</n> Satzige uflege, als läbä ihr noh in dr Welt:


text:
de zwar ä Schien vu Wisheit hän durch selbschtgwählti Frommi un Demuet un dodurch, daß sie d Leib <n>(Ranze)</n> nit schone; sie sin aba nigs wert un stelle nur s Fleisch zfriede.


text:
Sin ihr etze mit Chrischtus ufgschtande, so sueche, was obe isch, wo Chrischtus isch, un sitzt zue d Rechte Gottes.


text:
Wenn aba Chrischtus, unsa Läbä, zeigt <n>(offenbart)</n> wird, dann <n>(dnoh)</n> wäre ihr au bekannt wäre mit nem in Herrlichkeit.


text:
So bringe etze de Glieda um, de uf Erde sin, Unzucht, Dreck, schändlichi Leideschaft, besi Luscht un Habsucht, des Götzedenscht isch.


text:
Etze aba lege alles ab vu äich: Zorn <n>(Wuet)</n>, Grimm, Bosheit, Läschtere, schandbari Wort üs äirem Mul <n>(Gosch)</n>;


text:
un d näji <n>(naii)</n> agzoge, der näj <n>(nai)</n> wird zue dem Wisse vu dem nohch rem Ebenbild, der nen gschaffe het.


text:
Do isch nimi Grieche odr Jude, Bschnittene odr Unbschnittene, Nitgrieche, Skythe, Sklave, Fräie, sundern alles in allem Chrischtus.


text:
So zehn etze a als de Üserwählte Gottes, als de Heilige un Gliebte, herzliches Erbarme, Freundlichkeit, Demuet, Sanftmuet, Geduld;


text:
un ertrage eina d andere un vugen äich undaänanda, wenn jemads Jamma het gege d andere; we dr Herr äich vuge het, so vugen au ihr!


text:
Un dr Friede Chrischti, zue dem ihr au bruefe sin in einem Leib <n>(Ranze)</n>, regier in äire Herze; un sin dankbar.


text:
Len des Wort Chrischti viel unda äich huse: lehre un ermahne äich änanda in alli Wisheit; mit Psalme, Lobsinge un geischtliche Leda singe Gott dankbar in äire Herze.


text:
Un alles, was ihr den mit Wort odr mit Werke, des den alles im Name vum Herrn Jesus un danke Gott, däm Vada <n>(Babbe)</n>, durch nen.


text:
Ihr Sklave, sin hörig in alle Dinge äire irdische Herre, nit im Denscht vor alla Auge, um d Mensche z gfalle, sundern in Ifalt äira Herze un in dr Angscht vorem Herr.


text:
Bäte au au fir uns <n>(us)</n>, daß Gott uns <n>(us)</n> ä Dire fir des Wort ufdoet un ma <n>(mir)</n> des Gheimnis Chrischti sage kenne, wägä dem i <n>(ich)</n> au in Fessle bi,


text:
We`s um mi schtoht, wird äich alles Tychikus brichte, dr lebä <n>(liebe)</n> Brueda un treue Diena un Mitknecht in däm Herrn,


text:
der i <n>(ich)</n> drum zue äich schick, daß ihr erfahre <n>(gwahr nämmä)</n>, we`s uns <n>(us)</n> goht, un dmit da <n>(er)</n> äiri Herze treschte doet.


text:
Mit nem schick i <n>(ich)</n> Onesimus, d treue un lebä Brueda, der eina vu Äich isch. Alles, we`s do schtoht, wäre sie äich vuzehle <n>(brichte)</n>.


text:
S greßt äich Aristarch, mi Mitgfangene, un Markus, dr Vetta vum Barnabas - sinetwägä hän ihr scho Wiesung gregt; wenn na <n>(er)</n> zue äich kummt, nämmä nen uf! -,


text:
un Jesus mit däm Bainame Justus. Vu d Jude sin de ällei mini Mitarbeita am Rich Gottes, un sie sin ma <n>(mir)</n> ä Troscht wore.


text:
S greßt äich Epaphras, der eina vu Äich isch, ä Knecht Chrischti Jesus, der alliziit in sinene Gebete fir äich ringt, dmit ihr feschtschtehn, ganz guet un voll mit allem, was Gottes Wille isch.


text:
Un wenn dr Bref bi äich gläse isch, so sorge dfir, daß sa <n>(er)</n> au in dr Gmeinde vu Laodizea gläse wird un daß ihr au de vu Laodizea läse.


text:
Paulus un Silvanus un Timotheus a de Gmeinde in Thessalonich in Gott, däm Vada <n>(Babbe)</n>, un däm Herrn Jesus Chrischtus: Gnade isch mit äich un Friede!


text:
un denke ohni Undaloß vor Gott, unsam Vada <n>(Babbe)</n>, a äira Gschäfft im Glaube un a äiri Arbet in dr Liebe <n>(Lebi)</n> un a äiri Geduld in dr Hoffnig uf unsa Herrn Jesus Chrischtus.


text:
denn unsari Predigt vum Evangeliums kummt zue äich nit ällei im Wort, sundern au in dr Kraft un in däm heilige Geischt un in große Gwißheit. Ihr wißt jo, we ma <n>(mir)</n> uns <n>(us)</n> unda äich vuhalte hän um äich.


text:
Un ihr sin unsam Baischpiel gfolgt un däm vum Herrn un hän des Wort ufgnumme in große Vufolgig mit Fräid <n>(Freud)</n> im heilige Geischt,


text:
Denn vu äich üs isch des Wort vum Herrn ghärt wore nit ällei in Mazedonie un Achaja, sundern in alle Derfa <n>(Käffa)</n> isch äira Glaube a Gott bekannt wore, so daß ma <n>(mir)</n>`s nit nedig hän, ebis doriba z sage.


text:
Denn sie selbscht berichte vu uns <n>(us)</n>, was fir ä Igang ma <n>(mir)</n> bi äich gfunde hän un we ihr äich umkehrt hän zue Gott vu d Abgötta, z diene däm lebändige un wahre Gott


text:
un z warte uf si Bue vum Himmel, den na <n>(er)</n> uferweckt het vu d Dote, Jesus, der uns <n>(us)</n> vum zuekinftige Zorn <n>(Wuet)</n> rettet.


text:
Denn ihr wiße selba, lebi <n>(liebe)</n> Breda, we ma <n>(mir)</n> Igang gfunde hän bi äich: S war nit vugeblich;


text:
denn obwohl ma <n>(mir)</n> zvor in Philippi glitte hän un gschla worde ware, we ihr wißt, finde ma <n>(mir)</n> trozdem in unsam Gott d Muet, bi äich des Evangelium Gottes z sage unda viel Kampf.


text:
sundern wel Gott uns <n>(us)</n> fir wert gachtet het, uns <n>(us)</n> des Evangelium azvuträue, drum schwätze ma <n>(mir)</n>, nit, als wen ma <n>(mir)</n> d Mensche gfalle, sundern Gott, der unsari Herze preft.


text:
Denn ma <n>(mir)</n> sin neh mit Schleimigem Gschwätz umgange, we ihr wißt, noh mit vuschteckta Habsucht - Gott isch Ziige -;


text:
- obwohl ma <n>(mir)</n> unsa Gwicht als Chrischti Aposchtel hät insetze kenne -, sundern ma <n>(mir)</n> sin unda äich metterlich gsi: We ä Muetter ihri Kinda vusorgt,


text:
so hän ma <n>(mir)</n> Herzenslust a äich ka un ware offe, äich nit ällei am Evangelium Gottes teil z lo, sundern au a unsam Läbä; denn ma <n>(mir)</n> hän äich leb <n>(lieb)</n> gwunne.


text:
Ihr erinnere äich doch, lebi Breda, a unsri Arbet un unsri Meh; Dag un Nacht hän ma <n>(mir)</n> gschafft, um nemads unda äich z Lascht z flege, un predige unda äich des Evangelium Gottes.


text:
Ihr un Gott sin Ziige, we heilig un Grecht un untadelig ma <n>(mir)</n> bi äich, d Gläubige, gsi sin.


text:
vumahnt un treschtet un bschwore hän, äira Läbä guet vor Gott z fihre, der äich bruefe het zue sinem Rich un zue sinere Herrlichkeit.


text:
Un drum danke ma <n>(mir)</n> au Gott ohni Undaloß dfir, daß ihr des Wort dr gettliche Predigt, des ihr vu uns <n>(us)</n> gregt hän, nit als Menschewort ufgnumme hän, sundern als des, was ses in Wohret isch, als Gottes Wort, des in äich wirkt, de ihr glaube.


text:
Denn, lebi Breda, ihr sin d Gmeinde Gottes in Judäa nohchgange, de in Chrischtus Jesus sin; denn ihr hän desselbe glitte vu äire Landslit, was säli vu d Jude glitte hän.


text:
De hän d Herrn Jesus umbrocht un d Prophete un hän uns <n>(us)</n> vufolgt un gfalle Gott nit un sin alle Mensche ä feind.


text:
Un um des Maß ihra Sinde allwäg vollzumache, wehre sie uns <n>(us)</n>, d Heide z predige zue ihrem Heil. Aba dr Zorn <n>(Wuet)</n> Gottes isch scho in vollem Maß iba sie kumme.


text:
Mir aba, lebi Breda, nohchdem ma <n>(mir)</n> ä Wieli vu äich gschiede ware - vu Agsicht a, nit im Herze -, hän ma <n>(mir)</n> uns <n>(us)</n> um so me bmeht, äich vu Agsicht a z säh, mit großem Vulange.


text:
Drum wen ma <n>(mir)</n> zue äich kumme, i <n>(ich)</n>, Paulus, eimol un nohmol, doch dr Sadan het uns <n>(us)</n> ghindat.


text:
Denn wer isch unsri Hoffnig odr Fräid <n>(Freud)</n> odr unsa Röhmeskranz - sin nit au ihr`s vor unsam Herrn Jesus, wenn na <n>(er)</n> kummt?


text:
un schickte Timotheus, unsa Brueda un Gottes Mitarbeita am Evangelium Chrischti, äich z schtärke un z vumahne in äirem Glaube,


text:
dmit nit jemads wacklig wird in däm Druck. Denn ihr wiße selba, daß uns <n>(us)</n> des bschtimmt isch.


text:
Denn scho als ma <n>(mir)</n> bi äich ware, hän ma <n>(mir)</n>'s äich vorus gsait, daß Druck iba uns <n>(us)</n> kumme dät, we`s au gschähe isch un we ihr wißt.


text:
Drum ha ich's au nit länga vutrage un ha nen gschickt, um z härä, we`s mit äirem Glaube schtoht, ob dr Vusuecha äich etwa vusuecht het un unsri Arbet vugeblich war.


text:
Etze aba isch Timotheus vu äich wieda zue uns <n>(us)</n> kumme un het uns <n>(us)</n> Guetes brichtet vu äirem Glaube un äira Liebe <n>(Lebi)</n> un daß ihr uns <n>(us)</n> alliziit in guetem Adenke hän un äich dnohch sehne, uns <n>(us)</n> z säh, we au ma <n>(mir)</n> uns <n>(us)</n> nohch äich sehne.


text:
Dodurch sin ma <n>(mir)</n>, lebi Breda, äiretwägä treschtet worde in alla unsra Not un Vufolgig durch äire Glaube;


text:
Denn we kenne ma <n>(mir)</n> äiretwägä Gott gnoe danke fir all de Fräid <n>(Freud)</n>, de ma <n>(mir)</n> a äich hän vor unsam Gott?


text:
Mir bitte Dag un Nacht ischtändig, daß ma <n>(mir)</n> äich vu Agsicht a sähn, um zue ergänze, was a äirem Glaube noh fehlt.


text:
Äich aba loss dr Herr wachse un imma richa wäre in dr Liebe <n>(Lebi)</n> undaänanda un zue jedem, we au ma <n>(mir)</n> sie zue äich hän,


text:
dmit äiri Herze gschtärkt wäre un untadelig sin in Heiligkeit vor Gott, unsam Vada <n>(Babbe)</n>, wenn unsa Herr Jesus kummt mit alle sinene Heilige. Amen.


text:
Wieda, lebi Breda, bitte un vumahne ma <n>(mir)</n> äich in däm Herrn Jesus, do ihr vu uns <n>(us)</n> gregt hän, we ihr läbä solle, um Gott z gfalle, was ihr jo au den -, daß ihr drin imma vollkummena wäre.


text:
Nemads goht z wit un ibavordeilt sini Brueda im Handel; denn dr Herr isch ä Richta iba des alles, we ma <n>(mir)</n> äich scho freher gsait un beziigt hän.


text:
Vu dr Bredalebi aba isch`s nit nedig, äich z schriebe; denn ihr selbscht sin vu Gott glehrt, äich undaänanda z lebi.


text:
Un des den ihr au a alle Breda, de in ganz Mazedonie sin. Mir vumahne äich aba, lebi <n>(liebi)</n> Breda, daß ihr drin noh vollkummena sin,


text:
un setze äiri Ehri dori, daß ihr ä schtilles Läbä fihre un äirem Gschäfft nohchgehn un mit äire eigene Händ <n>(Pfode)</n> schaffe, we ma <n>(mir)</n> äich bpfohle hän,


text:
Mir wen äich aba, lebi Breda, nit im Ungwisse losse iba de, de igschlofe <n>(gschtorbe)</n> sin, dmit ihr nit trurig sin we di andere, de kei Hoffnig hän.


text:
Denn wenn ma <n>(mir)</n> glaube, daß Jesus gschtorbe un ufgschtande isch, so wird Gott au de, de igschlofe <n>(gschtorbe)</n> sin, durch Jesus mit nem herfihre.


text:
Denn des sage ma <n>(mir)</n> äich mit nem Wort vum Herrn, daß ma <n>(mir)</n>, de ma <n>(mir)</n> läbä un ibrigbliebe bis zue d Akunft <n>(zum Itreffä)</n> vum Herrn, däne nit zvorkumme wäre, de igschlofe <n>(gschtorbe)</n> sin.


text:
Denn na <n>(er)</n> selbscht, dr Herr, wird, wenn dr Bfehl kummt <n>(zhärä isch)</n>, wenn de Schtimm vum Erzengel un de Päpere Gottes päperet <n>(blose wird)</n>, rabkumme vum Himmel, un zerscht wäre di Dote, de in Chrischtus gschtorbe sin, ufschtoh.


text:
Dnohch wäre ma <n>(mir)</n>, de ma <n>(mir)</n> läbä un ibrigbliebe sin, au mit ne vufrachtet <n>( wägbrocht)</n> wäre uf d Wolke in d Luft, däm Herrn entgegä; un so wäre ma <n>(mir)</n> bi däm Herrn si alliziit.


text:
Wenn sie sage wäre: S isch Friede, s het keini Gfahr -, dann <n>(dnoh)</n> wird sie des End schnell ibafalle we de Wehe ä schwangares Wieb, un sie wäre nit fliehe kenne.


text:
So len uns <n>(us)</n> etze nit schlofe we di andere, sundern len uns <n>(us)</n> wache un nichtern si.


text:
Mir aba, de ma <n>(mir)</n> Kinda vum Dag sin, wen nichtern si, azogä mit däm Panza vum Glaube un dr Lebi <n>(Liebe)</n> un mit däm Helm dr Hoffnig uf des Heil.


text:
Denn Gott het uns <n>(us)</n> nit bschtimmt zum Zorn <n>(Wuet)</n>, sundern dzue, des Heil z gregä durch unsa Herrn Jesus Chrischtus,


text:
der fir uns <n>(us)</n> gschtorbe isch, dmit, ob ma <n>(mir)</n> wache odr schlofe, ma <n>(mir)</n> au mit nem läbä.


text:
Mir bitte äich aba, lebi Breda, kenne de a, de fir äich schaffe un äich vorschtehn in däm Herrn un äich vumahne;


text:
Mir vumahne äich aba, lebi Breda: Wiese Unordentlichi zrecht, treschte Kleimetigi, trage Schwachi, sin geduldig gege jede.


text:
Luege zue, daß keina däm andere Beses mit Besem vugeltet, sundern jage alliziit däm Guete nohch undaänanda un gege jede.


text:
Er aba, dr Gott vum Friede, heilige äich durch un durch un s soll äira Geischt samt Seele un Leib <n>(Ranze)</n> unbschadet bliebä, untadelig fir de Akunft <n>(Itreffä)</n> unsares Herrn Jesus Chrischtus.


text:
Paulus un Silvanus un Timotheus a de Gmeinde in Thessalonich in Gott, unsam Vada <n>(Babbe)</n>, un däm Herrn Jesus Chrischtus:


text:
Mir mehn Gott alliziit fir äich danke, lebi Breda, we sich's kert. Denn äira Glaube wachst arg, un äiri gegesietigi Lebi <n>(Liebe)</n> nimmt zue bi äich alle.


text:
Drum rehme ma <n>(mir)</n> uns <n>(us)</n> äich unda d Gmeinde Gottes wägä äira Geduld un äires Glaube in alla Vufolgig un Not, de ihr erdulde,


text:
ä Azeiche dfir, daß Gott recht richte wird un ihr wirdigt sin dem Rich Gottes, fir des ihr au liede.


text:
äich aba, de ihr Vufolgig liede, Rueh z ge mit uns <n>(us)</n>, wenn dr Herr Jesus sich zeige <n>(offenbare)</n> wird vum Himmel her mit d Engel sinere Macht


text:
in Fiirflamme, Vugeltig z ebe a däne, de Gott nit kenne un de nit hörig sin däm Evangelium unsares Herrn Jesus.


text:
wenn na <n>(er)</n> kumme wird, daß sa <n>(er)</n> vuherrlicht wär bi sinene Heilige un wundabar erschint bi alle Gläubige, a däm Dag; denn was ma <n>(mir)</n> äich beziigt hän, des des ihr glaubt hän.


text:
Wägä däm bäte ma <n>(mir)</n> au alliziit fir äich, daß unsa Gott äich bruchba macht dr Bruefig un vollbringt alle Wohlgfalle a Guetem un des Gschäfft am Glaube in Kraft,


text:
dmit in äich vuherrlicht wär dr Name unsares Herrn Jesus un ihr in nem, nohch dr Gnade unsares Gottes un vum Herrn Jesus Chrischtus.


text:
Was etze des Kumme unsares Herrn Jesus Chrischtus agoht un unsri Vubindig mit nem, so bitte ma <n>(mir)</n> äich, lebi Breda,


text:
daß ihr äich in äirem Sinn <n>(Gmeht)</n> nit so schnell wacklig wäre noh erschrecke len - nit durch ä Wissagig noh durch ä Wort odr ä Bref, der vu uns <n>(us)</n> si soll -, als isch dr Dag vum Herrn scho do.


text:
Len äich vu nemads vufihre, in kei Art; denn zvor mueß des Wäggoh vu Gott kumme un dr Mensch dr Bosheit sich zeige <n>(offenbare)</n>, dr Bue vum Vuderbe.


text:
Er isch dr Fäind <n>(Find, Gegna)</n>, der sich hoch hebt iba alles, was Gott odr Gottesdenscht heißt, so daß sa <n>(er)</n> sich in d Tempel Gottes hockt un vorgit, er isch Gott.


text:
Erinnere ihr äich nit dra, daß i <n>(ich)</n> äich des gsait ha, als i <n>(ich)</n> noh bi äich war?


text:
Un ihr wißt jo, was nen noh ufhaltet, bis sa <n>(er)</n> zeigt <n>(offenbart)</n> wird zue sinere Ziit.


text:
un dann <n>(dnoh)</n> wird dr Bese zeigt <n>(offenbart)</n> wäre. Sella wird dr Herr Jesus umbringe mit däm Häuch vu sinem Mul <n>(Gosch)</n> un wird nem ä End mache durch sini Erschinig, wenn na <n>(er)</n> kummt.


text:
un mit jegi Vufihrig zue d Ungrechtigkeit bi däne, de vulore wäre, wel sie de Lebi <n>(Liebe)</n> zue d Wohret nit agnumme hän, des sie grettet hät.


text:
Mir aba mehn Gott alliziit fir äich danke, vum Herrn gliebti Breda, daß Gott äich als erschti zue d Seligkeit üsgwählt het, in dr Heiligung durch d Geischt un im Glaube a d Wohret,


text:
wozue na <n>(er)</n> äich au bruefe het durch unsa Evangelium, dmit ihr de Herrlichkeit unsares Herrn Jesus Chrischtus gregä.


text:
So schtohn etze fescht, lebi Breda, un hebet <n>(halte)</n> äich a de Lehr, in der ihr durch uns <n>(us)</n> undawiese worde sin, s isch durch Wort odr Bref vu uns <n>(us)</n>.


text:
Er aba, unsa Herr Jesus Chrischtus, un Gott, unsa Vada <n>(Babbe)</n>, der uns <n>(us)</n> gliebt <n>(leb ka het)</n> un uns <n>(us)</n> ä ewige Trost ge het un ä gueti Hoffnig durch Gnade,


text:
Wieda, lebi Breda, bäte den fir uns <n>(us)</n>, daß des Wort vum Herrn laufe un globt wäre we bi eucha


text:
un daß ma <n>(mir)</n> erlest wäre vu d falsche un bese Mensch; denn dr Glaube isch nit jedermanns Ding.


text:
Mir sage äich aba, lebi Breda, im Name unsares Herrn Jesus Chrischtus, daß ihr äich zrückzehn vu jedem Brueda, der schludrig läbt un nit nohch dr Lehr, de ihr vu uns <n>(us)</n> gregt hän.


text:
Denn ihr wißt jo, we ihr uns <n>(us)</n> nohchfolge solle. Denn ma <n>(mir)</n> hän nit schludrig bi äich gläbt,


text:
hän au nit umsunscht Brot vu jemads gnumme, sundern mit Meh un Plog hän ma <n>(mir)</n> Dag un Nacht gschafft, um keinem vu äich z Lascht z flege.


text:
Nit, daß ma <n>(mir)</n> dzue nit s Recht ka hän, sundern ma <n>(mir)</n> wen uns <n>(us)</n> selbscht äich zum Vorbild ge, dmit ihr uns <n>(us)</n> nohchfolge.


text:
Denn scho als ma <n>(mir)</n> bi äich ware, bpfohle ma <n>(mir)</n> äich: Wer nit schaffe will, der soll au nit ässä.


text:
Denn ma <n>(mir)</n> härä, daß ä baar unda äich schludrig läbä un nigs schaffe, sundern unnützi Sache tribä.


text:
So nem aba sage ma`s <n>(mir`s)</n> scho un vumahne nen in däm Herrn Jesus Chrischtus, daß sa schtill sinare Arbet nohchgoh un si eignes Brot ässä soll.


text:
Wenn aba jemads unsam Wort in däm Bref nit härä will, den merke äich un hän nigs mit nem z schaffe, dmit da <n>(er)</n> schamrot wär.


text:
Paulus, ä Aposchtel Chrischti Jesus nohch rem Bfehl Gottes, unsares Heilands, un Chrischti Jesus, der unsri Hoffnig isch,


text:
Dü weisch, we i <n>(ich)</n> di vumahnt ha, in Ephesus z bliebe, als i <n>(ich)</n> nohch Mazedonie zohge bi, um ä baar z sage, daß sie nit andascht lehre,


text:
au nit achtha solle uf de Fable un Gschlechtsregischta, de kei End hän un eher Froge ufbringe, als daß sie däm Rotschluß Gottes im Glaube diene.


text:
D Hauptsach alla Lehri aba isch Lebi <n>(Liebe)</n> üs reine <n>(sufare)</n> Herze un üs guetem Gwisse un üs ungfärbtem Glaube.


text:
wel la <n>(er)</n> weiß, daß däm Grechte kei Gsetz ge isch, sundern d Ungrechte un Unfolgsame, d Gottlose un Sinda, d Unheilige un Ungeischtliche, d Vadamörda un Muettermörda, d Dodschläga,


text:
d Unzichtige, d Buebäschända, d Menschehändla, d Legna, d Vulogene vor Gricht un wenn noh ebis anderes dr heilsame Lehr zwida isch,


text:
Ich dank unsam Herrn Chrischtus Jesus, der mi stark gmacht un fir treu agsäh het un in des Amt igsetzt,


text:
mi, der i <n>(ich)</n> freher ä Läschtera un ä Vufolga un ä Frevla war; aba ma <n>(mir)</n> isch Barmherzigkeit widafahre, denn i <n>(ich)</n> ha`s üs Dümmi doe, im Unglaube.


text:
S isch aba desto richa wore de Gnade unsares Herrn samt däm Glaube un dr Lebi <n>(Liebe)</n>, de in Chrischtus Jesus isch.


text:
Des isch gwiß wohr un ä Wort, vum Glaube wert, daß Chrischtus Jesus in de Welt kumme isch, de Sinda selig z mache, unda däne i <n>(ich)</n> dr erschte bi.


text:
Aba drum isch ma <n>(mir)</n> Barmherzigkeit widafahre, daß Chrischtus Jesus a ma <n>(mir)</n> als erschtem alli Geduld erweise het, zum Vorbild däne, de a nen glaube solle zum ewige Läbä.


text:
Aba Gott, däm ewige Kenig, der ne vugoht un Unsichtbare, der ällei Gott isch, dem isch Ehri un Pries in Ewigkeit! Amen.


text:
De Botschaft vuträu i <n>(ich)</n> dir a, mi Bue Timotheus, nohch d Weissagige, de freher iba di ergange sin, dmit dü in ihre Kraft ä guete Kampf kämpfsch


text:
un d Glaube un ä guetes Gwisse hesch. Des hän ä baar vu sich gschtoße un am Glaube Schiffbruch glitte.


text:
Unda ne sin Hymenäuns <n>(us)</n> un Alexanda, de i <n>(ich)</n> däm Sadan ibage ha, dmit sie in Zucht gnumme wäre un nimi läschtere.


text:
So vumahn i <n>(ich)</n> etze, daß ma vor alle Ding Bitte doet, Bäte, Firbitte un Danksagig fir alli Mensche,


text:
fir Kenig un fir alli Obrigkeit, dmit ma <n>(mir)</n> ä ruehiges un schtilles Läbä fihre kenne in allem Fromm si alla Ehri.


text:
Dozue bi i <n>(ich)</n> igsetzt als Prediga un Aposchtel - i <n>(ich)</n> sag d Wohret un leg nit -, als Lehra dr Heide im Glaube un in d Wohret.


text:
So will i <n>(ich)</n> etze, daß de Männa bäte in alle Derfa <n>(Käffa)</n> un heilige Händ <n>(Pfode)</n> ufhebe ohni Zorn <n>(Wuet)</n> un Zwiefel.


text:
Eso, d Wieba in schickliche Klamotte sich schmicke mit Aschtand un Zucht, nit mit Hoorflechte un Gold odr Perle odr wertvollem Gwand <n>(Häß)</n>,


text:
Nem Wieb gschtatt i <n>(ich)</n> nit, daß sie lehre doet, au nit, daß sie iba d Ma Herr isch, sundern sie isch schtill.


text:
Sie wird aba selig wäre dodurch, daß sie Kinda z Welt bringt, wenn sie einfach bliebe im Glaube un in dr Lebi <n>(Liebe)</n> un im Heilig wäre.


text:
Ä Bischof aba soll untadelig si, Ma vu einem Wieb, nichtern, maßvoll, wert, gaschtfräi, gschickt im Lehre,


text:
Denn wenn jemads sinem eigene Hus nit vorzschtoh weiß, we soll la <n>(er)</n> fir de Gmeinde Gottes sorge?


text:
Er soll kei Naidaufte si, dmit da <n>(er)</n> sich nit ufblose doet un däm Urdeil vum Deufel vuflegt.


text:
Er mueß aba au ä guete Ruef ha bi däne, de druße sin, dmit da <n>(er)</n> nit gscholte wird un sich nit vufangt in dr Schlinge vum Deufel.


text:
D Diakon soll au jeda dr Ma vu einem einzige Wieb si un ihre Kinda un ihrem eigene Hus guet vorschtoh.


text:
Weli aba ihr Denscht guet vusähn, de schaffä sich selba ä guetes Asäh un großi Zuevasicht im Glaube a Chrischtus Jesus.


text:
wenn i <n>(ich)</n> aba erscht schpeta kumm, sollsch dü wisse, we ma sich vuhalte soll im Hus Gottes, des isch d Gmeinde vum lebändige Gott, ä Pfiela un ä Grundfeschti dr Wohret.


text:
Un groß isch`s, we jeda bekannt mache mueß, des Gheimnis vum Glaube: Er isch zeigt <n>(offenbart)</n> im Fleisch, grecht bfunde im Geischt, erschiene d Engel, predigt d Heide, glaubt in dr Welt, ufgnumme in d Herrlichkeit.


text:
Dr Geischt aba sait diitlich, daß in d letschte Ziit ä baar vum Glaube abfege wäre un vufihrarische Geischta un deuflischi Lehre ahänge,


text:
Sie bfehle, nit z hirote un nit z Ässä, was Gott gschaffe het, mit Danksagig aba gnumme vu d Gläubige un däne, de de Wohret erkennt hän.


text:
Wenn dü de Breda des lehrsch, so wirsch dü ä guete Diena Chrischti Jesu si, ufzoge in däm Wort vum Glaube un dr guete Lehr, bi der dü imma bliebe bisch.


text:
Denn de Ebige fir d Ranze isch ä weng guet; aba des Fromme Ebe isch zue allem guet un het de Vuheißig vum zuekinftige Läbä.


text:
Denn dfir schaffe un kämpfe ma <n>(mir)</n>, wel ma <n>(mir)</n> unsri Hoffnig uf d lebändige Gott gsetzt hän, wela dr Heiland alla Mensche isch, bsunders dr Gläubige.


text:
Nemad vuacht di wel da jung bisch; dü aba bisch d Gläubige ä Vorbild im Wort, im Umgang, in dr Lebi <n>(Liebe)</n>, im Glaube, im Sufa bliebe.


text:
Gib acht uf di selba un uf de Lehr; vuharr in däne Schtickli! Denn wenn dü des doesch, wirsch dü di selba rette un de, de di härä.


text:
Wenn aba ä Witwe Kinda odr Enkel het, so soll de lerne, zerscht im eigene Hus fromm z läbä un sich d Eltere dankbar z erwiese; denn des isch ä freud vor Gott.


text:
Des isch aba ä rechti Witwe, de ällei do schtoht, de ihri Hoffnig uf Gott setzt un imma fleht un bätet doet Dag un Nacht.


text:
Wenn aba jemads di Eigene, bsunders sini Husgnosse, nit vusorgt, doet da <n>(er)</n> d Glaube vuliignet un isch schlimmer als ä Heid.


text:
un ä Ziignis mit guete Werke ha: wenn sie Kinda ufzoge het, wenn sie gaschtfräi gsi isch, wenn sie d Heilige d Feß gwäsche het, wenn sie d Arme Tropfe bäigschtande isch, wenn sie alle guetem Gschäfft nohchgkumme isch.


text:
Dnäbe sin sie ful un lerne, vu Hus zue Hus zue laufe; un nit nur ful sin sie, sundern au gschwätzig un vorwitzig un schwatze, was nit si soll.


text:
So will i <n>(ich)</n> etze, daß de jingere Witwe hirote, Kinda z Welt bringe, d Hushalt fihre, däm Feind kei Aloß gen z läschtere.


text:
Wenn aba einem gläubigem Wieb Witwe abfohle sin, so vusorgt sie de, d Gmeinde aba soll nit bschwert wäre, dmit sie fir di rechte Witwe sorgen ka.


text:
Di Älteschte, de dr Gmeinde guet vorstehn, de halt ma zwiefacha d Ehri wert, bsunders, de sich abmehä im Wort un in dr Lehri.


text:
Denn d Schrift sait <n>(5. Moses 25,4)</n>: "Dü sollsch däm Ochs, der do drischt, nit des Mul vubinde"; un: "Ä Arbeita isch si Lohn wert".


text:
Ich vumahn di Bue vor Gott un Chrischtus Jesus un d userwählte Engel, daß dü di dra hebsch ohni Vorurdeil un nemads d vorzug gisch.


text:
Trink nimi nur Wassa, sundern nimm ä weng Wi dzue wägä dinem Buch <n>(Ranze)</n>, wel dü viel krank bisch.


text:
Bi ä baar Mensche sin d Sinde bekannt un gehn nene zum Gricht vorus; bi ä baar aba wäre sie dnoh bekannt.


text:
Eso sin au di guete Werke vu ä baar Mensche zvor bekannt, un wenn`s andascht isch, kenne sie doch nit vuborge bliebe.


text:
Alli, de als Sklave unda däm Joch sin, solle ihri Herre alli Ehri wert hebe, dmit nit dr Name Gottes un d Lehr vuläschtert wird.


text:
Weli aba gläubigi Herre hän, solle de nit weniga ehre, wel sie Breda sin, sundern solle ne um so me denschtbar si, wel sie gläubig un gliebt sin un sich bmehe, Guetes z doe.


text:
Des lehr un dzue vumahn! Wenn jemads andascht lehrt un bliebt nit bi d heilsamen Wort unsares Herrn Jesus Chrischtus un bi dr Lehr, de däm Glaube richtig isch,


text:
der isch ufblose un weiß nigs, sundern isch Krank nohch Schtritfroge un het gern Schrit. Dorus git`s Näid, Hader, Läschteräi, bese Argwohn,


text:
Schuelgschtrit solcha Mensche, de zerritteti Sinn hän un dr Wohret bschtohle sin, de meine, Fromm si isch ä Gschäfft zum Geld vudene.


text:
Denn de rich wäre wen, de kumme in Vusuechig un vuschtricke sich schnell in vieli Dummi Sache un besi Luscht, weli de Mensche vusinke losse am End in Vudammnis.


text:
Denn Geldgier isch ä Wurzle allem Bese; donohch het`s ä baar glüschtet, un sie sin vum Glaube abgirrt un mache sich selba viel Schmerze.


text:
Aba dü, Gottesmensch, hau ab des Bese! Jag aba nohch dr Grechtigkeit, däm Fromme, däm Glaube, dr Lebi <n>(Liebe)</n>, dr Geduld, däm Sanftmuet!


text:
Kämpf d guete Kampf vum Glaube; fang des ewige Läbä, wozue dü bruefe bisch un bekennt hesch des guete Bekenntnis vor viel Ziige.


text:
Ich bpfiehlt dir vor Gott, der alli Sach lebändig macht, un vor Chrischtus Jesus, der unda Pontius Pilatus beziigt het des guete Bekenntnis,


text:
weli uns <n>(us)</n> zeigt wird zue sinere Ziit d Selige un alle Gwaltige, dr Kenig alla Kenig un Herr alla Herre,


text:
der ällei Unschterblich isch, der do wohnt in nem Lecht, zue däm nemads kumme ka, de kei Mensch gsähne het noh aluege ka. Däm isch Ehri un ewigi Macht! Amen.


text:
D Riche in d Welt bpfiehl, daß sie nit stolz sin, au nit hoffe uf d unsichere Richtum, sundern uf Gott, der uns <n>(us)</n> alle viel git, s z gneße;


text:
O Timotheus! Bwahr, was dir avuträut isch, un mied des ungeischtliche lose Gschwätz un des Gezänk vu d falsche so gnannte Erkenntniss,


text:
Paulus, ä Aposchtel Chrischti Jesus durch d Wille Gottes nohch dr Vuheißig vum Läbä in Chrischtus Jesus,


text:
Ich dank Gott, däm i <n>(ich)</n> dien vu mine Vorfahre her mit reine <n>(sufare)</n> Gwisse, wenn i <n>(ich)</n> ohni Undaloß a di denk in minem Gebet, Dag un Nacht.


text:
Un wenn i <n>(ich)</n> a dini Träne denke, vulangt mi, di z säh, dmit i <n>(ich)</n> mit Fräid <n>(Freud)</n> ufgfillt wir.


text:
Denn i <n>(ich)</n> erinnre mi a d echte Glaube in da, der zvor scho gwohnt het in dinere Großmuetter Lois un in dinere Muetter Eunike; i <n>(ich)</n> bi aba gwiß, au in dir.


text:
Üs däm Grund erinnre i <n>(ich)</n> di dra, daß dü ufwecksch de Gabe Gottes, de in dir isch durch des Uflege mit minene Händ <n>(Pfode)</n>.


text:
Denn Gott het uns <n>(us)</n> nit ge d Geischt vu d Angscht, sundern vu d Kraft un dr Lebi <n>(Liebe)</n> un dr Besunneheit.


text:
Drum schäm di nit zum Ziigniss vu unsam Herrn noh wägä mir, der i <n>(ich)</n> si Gfangene bi, sundern lied mit ma <n>(mir)</n> fir des Evangelium in dr Kraft Gottes.


text:
Er het uns <n>(us)</n> selig gmacht un bruefe mit nem heilige Ruef, nit nohch unsare Werkli, sundern nohch sinem Rotschluß un nohch dr Gnade, de uns <n>(us)</n> ge isch in Chrischtus Jesus vor d Ziit dr Welt,


text:
etzed aba zeigt <n>(offenbart)</n> isch durch de Erschinig unsares Heilands Chrischtus Jesus, der däm Dod de Macht gnumme un des Läbä un ä unvugängliches Wäse ans Lecht brocht het durch des Evangelium,


text:
Üs däm Grund lied i <n>(ich)</n> des alles; aba i <n>(ich)</n> schäm mi däm nit; denn i <n>(ich)</n> weiß, a wen i <n>(ich)</n> glaub, un bi gwiß, er ka ma bwahre, was ma <n>(mir)</n> avuträut isch, bis a d Dag.


text:
Halt di a des Vorbild dr heilsame Wort, de dü vu ma <n>(mir)</n> ghärt hesch, im Glaube un in dr Lebi <n>(Liebe)</n> in Chrischtus Jesus.


text:
Des koschtbare Guet, des dir avuträut isch, doe druf ufbasse durch d heilige Geischt, der in uns <n>(us)</n> wohnt.


text:
Dü weisch, daß sich alli vu ma <n>(mir)</n> abgewandt hän, de in dr Provinz Asien sin, unda ne Phygelus un Hermogenes.


text:
Dr Herr soll Barmherzigkeit däm Hus vum Onesiphorus ge; denn na <n>(er)</n> isch ma oft ä fraid gsi un het sich wägä mine Kette nit gschämt,


text:
Dr Herr gib nem, daß sa <n>(er)</n> Barmherzigkeit find bi däm Herrn a däm Dag wo na kummt. Un wele Denscht da <n>(er)</n> in Ephesus gleischtet het, weisch dü am beschte.


text:
Un was dü vu ma <n>(mir)</n> ghärt hesch vor viele Ziige, des bfiehl treue Mensche a, de tichtig sin, au anderi z lehre.


text:
Wer in d Kreg zeht, vuwickelt sich nit in Gschäft vum normale Läbä, dmit da <n>(er)</n> däm gfallt, der nen agworbe het.


text:
Halt im Adenke Jesus Chrischtus, der ufgschtande isch vu d Dote, üs däm Gschlecht David, nohch minem Evangelium,


text:
fir wel i <n>(ich)</n> lied bis dohi, daß i <n>(ich)</n> bunde bi we ä Ibeltäta; aba Gottes Wort isch nit bunde.


text:
Drum duld i <n>(ich)</n> alles um dr Üserwählte wille, dmit au de de Seligkeit gregä in Chrischtus Jesus mit ewige Herrlichkeit.


text:
dulde ma <n>(mir)</n>, so wäre ma <n>(mir)</n> mit herrsche; vuliigne ma <n>(mir)</n>, so wird da <n>(er)</n> uns <n>(us)</n> au vuliigne;


text:
sin ma <n>(mir)</n> untreu, so bliebt da <n>(er)</n> doch treu; denn na <n>(er)</n> ka sich selba nit vuliigne.


text:
Dodra erinner sie un vumahn sie ischtändig vor Gott, daß sie nit um Wort schtriete, was zue nigs nutzt, als de z vuwirre, de zuehäre.


text:
Bmeh di drum, di vor Gott z erwiese als ä rechtschaffene un untadelige Arbeita, der des Wort dr Wohret recht üsdeilt.


text:
de vu dr Wohret abgirrt sin un sage, de Uferschtehig isch scho gschähe, un bringe ä baar vum Glaube ab.


text:
Aba dr feschte Grund Gottes bschtoht un het des Siegel: Dr Herr kennt di Eigene; un: S loss ab vu d Ungrechtigkeit, wer d Name vum Herrn sait.


text:
In nem große Hus aba sin nit alles goldeni un silberni Tepf, sundern au helzerne un erdene, di eine zue ehrvollem, di andere zue nit ehrvollem Gebruuch.


text:
Wenn etze jemads abschtand het vu däne Lit, der wird ä Gfäß si zue ehrvollem Gebruuch, gheiligt, fir d Husherr bruuchbar un gmacht zue allem guete Gschäfft.


text:
Hau ab vor d Luscht de ma als junge Ma het! Jag aba nohch dr Grechtigkeit, däm Glaube, dr Lebi <n>(Liebe)</n>, däm Friede mit alle, de d Herr aruefe üs reine <n>(sufare)</n> Herze.


text:
Ä Knecht vum Herrn aba soll nit schtrietsichtig si, sundern fründlig gege jeda, im Lehre gschickt, der Beses vutrage kanna


text:
un mit Sanftmuet di Widaschpenstige zrechtwiest, ob ne Gott villicht Buße git, de Wohret zue erkenne


text:
Denn d Mensche wäre viel vu sich hebed <n>(Ibildet si)</n>, geldgierig si, prahle, hochmetig si, Läschtere, d Eltere unghorsam, undankbar, gottlos,


text:
Zue ne ghäre au de, de sich in d Hiisa ischlieche un gwissi Wieba ifange, de mit Sinde blade sin un vu manchali Luscht triebe wäre,


text:
We Jannes un Jambres däm Moses widaschtande isch, so widaschtehn au de d Wohret: s sin Mensche mit vurittete Sinn, untichtig zum Glaube.


text:
Aba sie wäre dmit nit wit kumme; denn ihri Dümmi wird jedem bekannt wäre, we`s au bi däne bassiert isch.


text:
Dü aba bisch ma <n>(mir)</n> gfolgt in d Lehr, im Läbä, im Schtrebe, im Glaube, in d Langmuet, in d Lebi <n>(Liebe)</n>, in d Geduld,


text:
in d Vufolgig, in d Liede, de ma <n>(mir)</n> widafahre sin in Antiochia, in Ikonion, in Lystra. Weli Vufolgig i <n>(ich)</n> do au trage ha! Un üs allem het mi dr Herr erlest.


text:
Dü aba blieb bi däm, was dü glernt hesch un was dir avuträut isch; dü weisch jo, vu wäm dü glernt hesch


text:
un daß dü vu Kind uf a de heiligi Schrift kennsch, de di undawiese ka zue d Seligkeit durch d Glaube a Chrischtus Jesus.


text:
Denn alli Schrift, vu Gott ige, isch nitz zue d Lehr, zue d Zrechtwiesig, zue d Besserig, zue d Zucht in dr Grechtigkeit,


text:
So vumahn i <n>(ich)</n> di ischtändig vor Gott un Chrischtus Jesus, der do kumme wird z richte di Lebändige un di Dote, un bi sinere Erschinig vu sinem Rich:


text:
Predig des Wort, schtand dzue, s isch Ziit odr zue d Unziit; wies zrecht, droh, vumahn mit alla Geduld un Lehr.


text:
Denn s wird ä Ziit kumme, do sie de heilsami Lehr nit vutrage wäre; sundern nohch ihre eigene Glüscht wäre sie sich selba Lehre uflade, nohch däne ne d Ohre jucke,


text:
Dü aba bisch nichtern in alle Ding, lied willig, doe des Gschäfft vumä Prediga vum Evangelium, richt di Amt guet üs.


text:
etze liet fir mi parat de Krone dr Grechtigkeit, de ma <n>(mir)</n> dr Herr, dr Grechte Richta, a däm Dag ge wird, nit aba mir ällei, sundern au alle, de sini Erschinig leb <n>(lieb)</n> hän.


text:
Denn Demas het mi vulo un d Welt lebgwunne un isch nohch Thessalonich zoge, Kreszens nohch Galatie, Titus nohch Dalmatie.


text:
Lukas isch ällei bi ma <n>(mir)</n>. Markus nimm zue dir un bring nen mit dir; denn na <n>(er)</n> isch ma <n>(mir)</n> nitzlig zum Denscht.


text:
D Mandel, den i <n>(ich)</n> in Troas glo ha bi Karpus, bring mit, wenn dü kummsch, un de Becha, bsunders de Pergamentli.


text:
Alexander, d Schmied, het ma <n>(mir)</n> viel Beses adoe; dr Herr wird nem zruck ge nohch sinene Werk.


text:
Bi minem erschte Vuher isch ma <n>(mir)</n> nemads bäi gschtande, sundern sie hän mi alli vuloße. S soll ne nit zuegrechnet wäre.


text:
Dr Herr aba schtoht ma <n>(mir)</n> bäi un schtärkt mi, dmit durch mi de Botschaft üsbreitet wird un alli Heide sie ghärt hän , so wir i <n>(ich)</n> erlest üs däm Mul <n>(Rache)</n> vum Löwe.


text:
Dr Herr aba wird mi erlese vu allem Schlechte <n>(Übel)</n> un mi rette in si himmlisches Rich. Däm isch Ehri vu Ewigkeit zue Ewigkeit! Amen.


text:
Schick di, daß dü vor rem Winta kummsch. S greße di Eubulus un Pudens un Linus un Klaudia un alli Breda.


text:
Paulus, ä Knecht Gottes un ä Aposchtel Jesus Chrischti, noh rem Glaube dr Üserwählte Gottes un noh rem Wisse vu d Wohret, de däm Glaube gmäß isch,


text:
aba zue sinere Ziit het da <n>(er)</n> si Wort zeigt <n>(offenbart)</n> durch d Predigt, de ma <n>(mir)</n> avuträut isch noh rem Bfehl Gottes, vu unsarem Heilands;


text:
fir d Titus, minem rechte Bue noh unsa beida Glaube: Gnade un Friede vu Gott, däm Vada <n>(Babbe)</n>, un Chrischtus Jesus, unsam Heiland!


text:
Deswege han i di in Kreta glo, daß dü alles usrichtesch, was noh fehlt, un iba all in d Schtädt Älteste isetzesch, we i <n>(ich)</n> dir bfohle ha:


text:
wenn eina untadelig isch, Ma vu einem einzige Wieb isch, der gläubige Kinda het, der nit im Ruef schtoh, schludrig odr unghorsam z si.


text:
Denn ä Bischof soll untadelig si als ä Hushalta Gottes, nit eigensinnig, nit jähzornig, kei Säufa, nit strietsüchtig, nit schändliche Gwinn sueche;


text:
er haltet sich an des Wort vu d Lehr, des gwiß isch, dmit da <n>(er)</n> de Kraft het, zue vumahne mit d heilsamen Lehr un zrechtzwiese, de ufmucke.


text:
däne ma des Mul stopfe mueß, wel sie ganzi Hiisa vuwirre un lehre, was nit si darf, um schändliche Gwinn wille.


text:
S het eina vu nene gsait, ihr eigena Prophet: Di Kreter sin imma Vulogeni, besi Tiere un fuli Bäuch <n>(Ranze)</n>.


text:
Den d Sufare <n>(Reine)</n> isch alles sufa; d Dreckige <n>(Unreine)</n> aba un Ungläubige isch nigs sufa, sundern dreckig isch beides, ihr Sinn <n>(Gmeht)</n> un ihr Gwisse.


text:
Sie sage, sie kenne Gott, aba mit d Werke vuliigne sie nen; ä Greuel sin sie un folge nit un sin zue allem guete Gschäfft untüchtig.


text:
D alte Männa sag, daß sie nichtern <n>(nit bsofä)</n> sin, ehrbar, bsonne, gsund im Glaube, in d Lebi <n>(Liebe)</n>, in d Geduld;


text:
gnau so di alte Wieba, daß sie sich bnähme, we`s sich fir Heilige ziemt, nit vuloge, keini Seufa. Sie solle aba Guetes lehre


text:
bsonne sin, keusch, häuslich, gütig, un sich ihre Männa untaordne, dmit nit des Wort Gottes vuläschtert wär.


text:
in ällei Dinge. Dich selbscht aba mache zum Vorbild vu guete Werke, mit rechta Lehr, mit Ehrbarkeit,


text:
mit heilsamem un untadeligem Wort, dmit d Find bschämt wär un nigs Beses het, des sa <n>(er)</n> uns <n>(us)</n> nohsage ka.


text:
nigs vuuntreue, sundern sich in allem als guet un treu erwiese, dmit sie d Lehr Gottes, unsares Heilands, Ehri mache in ällei Stickli.


text:
un nimmt uns <n>(us)</n> in Zucht, daß ma <n>(mir)</n> absage däm ungöttliche Wäse un d weltliche Luscht un bsonne, Grecht un fromm in d Welt läbä


text:
un warte uf de seligi Hoffnig un Erschinig vu d Herrlichkeit vum große Gott un unsares Heilands Jesus Chrischtus,


text:
der sich selbscht fir uns <n>(us)</n> ge het, dmit da <n>(er)</n> uns <n>(us)</n> erleste vu alla Ungrechtigkeit un reinigt sich selbscht ä Volk zum Eigentum, des flisig wär zue guete Werke.


text:
Erinnre sie dra, daß sie dr Gwalt vu d Obrigkeit folgsam un hörig sin, zue allem guete Gschäft parat,


text:
Denn au ma <n>(mir)</n> ware freher unvuschtändig, unfolgsam, sin in Irre gange, ware mancha Luscht un Glüschte dienschtbar un läbte in Bosheit un Näid, ware vuhaßt un haßte uns <n>(us)</n> undaänanda.


text:
macht da <n>(er)</n> uns <n>(us)</n> selig - nit um d Werke vu d Grechtigkeit wille, de ma <n>(mir)</n> doe hän, sundern noh sinere Barmherzigkeit - durch des Bad vu d Wiedageburt un Ernaiarig im heilige Geischt,


text:
Vu dumme Froge aba, vu Gschlechtsregischter, vu Zank un Händel iba des Gsetz halt di wiet wäg; denn sie sin unnitz un nichtig.


text:
Wenn i <n>(ich)</n> Artemas odr Tychikus zue dir schicke wäre, so kumm schnell zue ma <n>(mir)</n> noh Nikopolis; denn i <n>(ich)</n> ha bschlosse, dert d Winta iba z bliebe.


text:
Loß aba au di Unsre lerne, sich vorzdoe mit guete Werke, wo sie nedig sin, dmit sie kei fruchtloses Läbä fihre.


text:
S greße di alli, de bi ma <n>(mir)</n> sin. Greß alli, de uns <n>(us)</n> leb <n>(lieb)</n> hän im Glaube. Di Gnade isch mit äich ällei!


text:
Paulus, ä Gfangene Chrischti Jesus, un Timotheus, d Brueda, an Philemon, d Lebi <n>(Liebe)</n>, unsa Mitarbeita,


text:
- denn i <n>(ich)</n> her vu d Lebi <n>(Liebe)</n> un däm Glaube, de dü hesch an d Herr Jesus un gegeiba ällei Heilige -,


text:
daß d Glaube, den ma <n>(mir)</n> mitänanda hän, in dir schtark wär in däm Wisse vu allem Guete, des ma <n>(mir)</n> hän, in Chrischtus.


text:
Denn i <n>(ich)</n> ha großi Fräid <n>(Freud)</n> un Troscht durch di Liebi, wel de Herze vu d Heilige erquickt sin durch di, lebi Brueda.


text:
will i <n>(ich)</n> um d Lebi <n>(Liebe)</n> wille doch nur bitte, so we i <n>(ich)</n> bi: Paulus, ä alte Ma, etze aba au ä Gfangene Chrischti Jesus.


text:
So bitt i <n>(ich)</n> di fir mi Bue Onesimus, den i <n>(ich)</n> ziigt <n>(zeugt)</n> ha in d Gfangeschaft,


text:
Ich wot nen gern bi ma <n>(mir)</n> bhalte, dmit da <n>(er)</n> ma <n>(mir)</n> an dina Statt dient in d Gfangeschaft, um des Evangeliums wille.


text:
Aba ohni di Wille wot i <n>(ich)</n> nigs doe, dmit des Guete dir nit abglugst wär, sundern fraiwillig gschiht.


text:
etze nimi als ä Sklave, sundern als eina, der me isch als ä Sklave: ä gliebte Brueda, bsunders fir mi, weviel me aba fir di, sowohl im richtige Läbä we au im Herr.


text:
Ich, Paulus, schrieb`s mit eigena Hand: Ich will's zahle; i <n>(ich)</n> sag nigs dvu, daß dü selba ma <n>(mir)</n> schuldig bisch.


text:
Jo, lebi Brueda, gönne ma <n>(mir)</n>, daß i <n>(ich)</n> mi an dir fräi im Herr; erquicke mi Herz in Chrischtus.


text:
Im Vuträue uf di Folgsami art <n>(Brav si)</n> schrieb i <n>(ich)</n> dir; denn i <n>(ich)</n> weiß, dü wirsch me doe, als i <n>(ich)</n> sag.


text:
Eso richt ma <n>(mir)</n> ä Herberge; denn i <n>(ich)</n> hoff, daß i <n>(ich)</n> durch äiri Gebete äich gschenkt wir.


text:
het da <n>(er)</n> in däne letschte Däg zue uns <n>(us)</n> gschwätzt durch d Bue, den na <n>(er)</n> igsetzt het zum Erbe iba alles, durch den na <n>(er)</n> au d Welt gmacht het.


text:
Er isch`s Abbild vu sinere Herrlichkeit un des Ebebild vu sinem Wese un trait alli Sach mit sinem Wort in Kraft un het parat gmacht Sufa wäre vu d Sinde un het sich bschtimmt zue d Rechte dr Majestät in dr Hechi 2. Kor 4,4; Kol 1,15


text:
un isch so viel hecha wore als de Engel, we dr Name, den na <n>(er)</n> gerbt het, hecha isch als ihr Name.


text:
Denn zue welem Engel het Gott jemols gsait <n>(Psalm 2,7)</n>: "Dü bisch mi Bue, hiit ha i <n>(ich)</n> di gschaffe"? un nomol <n>(2. Samuel 7,14)</n>: "I wir si Vada <n>(Babbe)</n> si, un na <n>(er)</n> wird mi Bue si"?


text:
Un wenn na <n>(er)</n> d Erschtgeborene wieda iführt in d Welt, sait da <n>(er)</n> <n>(Psalm 97,7)</n>: "Un s soll nem alli Engel Gottes abäte <n>(ahimmle)</n>."


text:
Vu d Engel sait da <n>(er)</n> zwar <n>(Psalm 104,4)</n>: "Er macht sini Engel zue Wind un sini Diena zue Fiirflamme",


text:
aba vum Bue <n>(Psalm 45,7.8)</n>: "Gott, di Thron isch vu Ewigkeit zue Ewigkeit, un des Zepta dr Grechtigkeit isch des Zepta vu dinem Rich.


text:
Dü hesch gliebt <n>(leb ka)</n> de Grechtigkeit un ghaßt de Ungrechtigkeit; drum het di, oh Gott, di Gott gsalbt mit Fräideel <n>(Freudeel)</n> we keine vu dir."


text:
Un <n>(Psalm 102,26-28)</n>: "Dü, Herr, hesch am Afang d Bode grindet, un d Himmel isch üs dinere Hand <n>(Pfode)</n> gschaffe.


text:
un we ä Mandel wirsch dü sie zsämmerolle, we ä Gwand <n>(Häß)</n> wäre sie gwechselt wäre. Dü aba bisch imma d gliche, un dini Johr wäre nit ufhäre."


text:
Zue welem Engel aba het da <n>(er)</n> jemols gsait <n>(Psalm 110,1)</n>: "Hock di rechts zue ma <n>(mir)</n>, bis i <n>(ich)</n> dini Gegna <n>(Feinde)</n> zum Hocka vu dinene Feß mach"?


text:
Sin de nit allisamt denschtbari Geischta, usgsandt zum Denscht um dera wille, de des Heil erbe solle?


text:
Drum soll ma <n>(mir)</n> desto me achte uf des Wort, des ma <n>(mir)</n> härä, dmit ma <n>(mir)</n> nit am Ziel vorbäitriebe.


text:
Denn wenn des Wort fescht war, des durch Engel gsait wore isch, un jedi Ibatretig un jedes Bes si rechti schtrof gregt het,


text:
we wen ma <n>(mir)</n> dvukumme, wenn ma <n>(mir)</n> ä so großes Heil nit achte, des si Afang het mit dr Predigt vum Herrn un bi uns <n>(us)</n> undaschtizt wird durch de, de s ghärt hän?


text:
Un Gott het dzue Ziignis ge durch Zeiche, Wunda un manchali mächtige Tate un durch de Üsdeilig vum heilige Geischt nohch sinem Wille.


text:
Denn nit d Engel het da <n>(er)</n> de zuekinftigi Welt folgsam gmacht, vu der ma <n>(mir)</n> schwätze.


text:
S beziigt aba eina bi eina Schtell un sait <n>(Psalm 8,5-7)</n>: "Was isch dr Mensch, daß dü a nen denksch, un d Mensche Bue, daß dü uf nen acht hesch?


text:
alles hesch dü unda sini Feß doe." Wenn na <n>(er)</n> nem alles unda d Feß doe het, so het da <n>(er)</n> nigs üsgnumme, was nem nit folgsam wär. Etze aba sähn ma <n>(mir)</n> noh nit, daß nem alles folgsam isch.


text:
Däm aba, der "ä kleini Ziit kleina gsi isch als de Engel", Jesus, sähn ma <n>(mir)</n> durch des Liede vum Dod "gkrönt mit Pries un Ehri"; denn durch Gottes Gnade soll la <n>(er)</n> fir alli d Dod schmeckä.


text:
Denn s ziemt sich fir den, wägä däm alli Sache sin un durch den alli Sache sin, daß sa <n>(er)</n>, der vieli Buebä zue d Herrlichkeit gfihrt het, d Afänga vu ihrem Heil, durch Liede vullbrocht.


text:
Denn wel sie alli vu nem kumme, beidi, der heiligt un de gheiligt wäre, drum schämt da <n>(er)</n> sich au nit, sie Breda z nenne,


text:
un sait <n>(Psalm 22,23)</n>: "Ich will di Name vukindige mine Breda un midde in dr Gmeinde dir lobsinge."


text:
Un nomol <n>(Jesaja 8,17)</n>: "Ich will mi Vuträue uf nen setze"; un nomol <n>(Jesaja 8,18)</n>: "Lueg, do bi i <n>(ich)</n> un de Kinda, de ma <n>(mir)</n> Gott ge het."


text:
Wel etze de Kinda vu Fleisch un Bloet sin, het au er's gliech agnumme, dmit da <n>(er)</n> durch si Dod de Macht nähmä däm, der Gwalt iba d Dod het, nämlich däm Deufel,


text:
Denn na <n>(er)</n> nimmt sich nit dr Engel a, sundern dr Kinda Abrahams nimmt da <n>(er)</n> sich a.


text:
Drum moeß sa <n>(er)</n> in allem sinene Breda gli wäre, dmit da <n>(er)</n> barmherzig wird un ä treue Hoherpriester vor Gott, z sühne de Sinde vum Volk.


text:
Denn wobi na <n>(er)</n> selba glitte het un vusuecht worde isch, ka na <n>(er)</n> helfe däne, de vusuecht wäre.


text:
Drum, ihr heilige Breda, de ihr deilhän a dr himmlische Bruefig, luege uf d Aposchtel un Hohenpriester, den ma <n>(mir)</n> bekannt mache, Jesus,


text:
Un Moses zwar war treu in Gott sinem ganze Hus als Knecht, zum Ziignis fir des, was schpeta gsait wäre soll,


text:
Chrischtus aba war treu als Bue iba Gott si Hus. Si Hus sin ma <n>(mir)</n>, wenn ma <n>(mir)</n> des Vuträue un d Röhm dr Hoffnig feschthebä.


text:
Drum wir i <n>(ich)</n> zornig iba des Gschlecht un sag: Immer irre sie im Herz! Aba sie vuschten mi Wäg nit,


text:
so daß i <n>(ich)</n> gschwore ha in minem Zorn <n>(Wuet)</n>: Sie solle nit zue minere Rueh kumme."


text:
Luege zue, liebe Breda, daß keina unda äich ä beses, ungläubiges Herz het, des wäggoht vum lebändige Gott;


text:
sundern ermahne äich selba alli Däg, solang´s "hiit" heißt, daß nit jemads unda äich vuschtockt wird durch d Lug vu d Sinde.


text:
Denn ma <n>(mir)</n> hän vu Chrischtus ä Adeil gregt, wenn ma <n>(mir)</n> de Zuevasicht vum Afang bis zum End feschthebä.


text:
Wenn s heißt: "Hiit, wenn ihr sini Schtimm härä den, so vuschtocke äiri Herze nit, we`s bi dr Vubittarig gschäh isch" -


text:
Un iba wen war Gott zornig vierzig Johr lang? War's nit iba de, de gsindigt hän un dere Leiba <n>(Ranze)</n> in dr Wüschte vufült sin?


text:
So len uns <n>(us)</n> etze mit Angscht druf achte, daß keina vu äich etwa zruckbliebt, solang de Vuheißig noh bschtoht, daß ma <n>(mir)</n> zue sinere Rueh kumme.


text:
Denn s isch au uns <n>(us)</n> vukindigt we däne. Aba des Wort dr Predigt het däne nit ghulfe, wel sie nit glaubt hän, als sie`s ghärt hän .


text:
Denn mir, de ma <n>(mir)</n> glaube, gehn ri in de Rueh, we na <n>(er)</n> gsait het <n>(Psalm 95,11)</n>: "Ich ha gschwore in minem Zorn <n>(Wuet)</n>: Sie solle nit zue minere Rueh kumme." Etze ware jo de Werke vu Afang d Welt parat;


text:
denn so het da <n>(er)</n> bi eina andere Schtell gsait vum siebte Dag <n>(1. Moses 2,2)</n>: "Un Gott rueht üs am siebte Dag vu alla sinere Arbet."


text:
Do`s etze bschtoh bliebt, daß ä baar z Rueh kumme solle, un de, däne s zerscht vukindigt isch, nit dohi kumme sin wägäm Unghorsam,


text:
bschtimmt da <n>(er)</n> abamols ä Dag, ä "Hiit", un sait nohch so langa Ziit durch David, we ebe gsait: "Hiit, wenn ihr sini Schtimm härä den, so vuschtocke äiri Herze nit."


text:
So len uns <n>(us)</n> etze bmeht si, zue dr Rueh z kumme, dmit nit jemads z Fall kummt durch des gliche Bes si.


text:
Denn des Wort Gottes isch lebändig un schtark un schärfa als jedes zweischniedige Schwert, un dringt durch, bis ses schiedet Seele un Geischt, au Mark un Bein, un isch ä Richta vum denke un Sinne vu d Herze.


text:
Un kei Gschepf isch vor nem vuborge, sundern s isch alles bloß un ufdeckt vor d Auge Gottes, däm ma <n>(mir)</n> Antwort ge mese.


text:
Wel ma <n>(mir)</n> den eine große Hohenpriester hän, Jesus, d Bue Gottes, der de Himmel durchlofe het, so len uns <n>(us)</n> feschthebä a däm Bekenntnis.


text:
Denn ma <n>(mir)</n> hän nit ä Hohenpriester, der nit mitliede kennt mit unsera Schwachheit, sundern der vusuecht worde isch in allem we ma <n>(mir)</n> selba, doch ohni Sinde.


text:
Drum len uns <n>(us)</n> higoh mit Zuevasicht zum Thron dr Gnade, dmit ma <n>(mir)</n> Barmherzigkeit grege un Gnade finde zue d Ziit, wenn ma <n>(mir)</n> Hilfe nedig hän.


text:
Denn jeda Hohepriester, der vu d Mensche gnumme wird, der wird igsetzt fir d Mensch zum Denscht vor Gott, dmit da <n>(er)</n> Gabe un Opfa git fir d Sinde.


text:
Er ka mitfehle mit däne, de dumm <n>(unwissend)</n> sin un irre, wel la <n>(er)</n> au selba Schwächi a sich trait.


text:
Un nemads nimmt sich selbscht de hohepriesterliche Würde, sundern na <n>(er)</n> wird vu Gott bruefe we au Aaron.


text:
So het au Chrischtus sich nit selba de Ehri aglegt, Hoherpriester z wäre, sundern der, der zue nem gsait het <n>(Psalm 2,7)</n>: "Dü bisch mi Bue, hiit ha i <n>(ich)</n> di ziigt <n>(zeugt)</n>."


text:
We na <n>(er)</n> au bi andere Schtell sait <n>(Psalm 110,4)</n>: "Dü bisch ä Priester in Ewigkeit nohch dr Ordnig Melchisedeks."


text:
Un na <n>(er)</n> het in d Däg vu sinem irdische Läbä Bitte un Flehe mit lutem Gschreie un mit Träne däm brocht, der nen vum Dod errette ka; un na <n>(er)</n> isch au ghärt worde, wel la <n>(er)</n> Gott in Ehre hebt <n>(haltet)</n>.


text:
So het da <n>(er)</n>, obwohl la <n>(er)</n> Gottes Bue war, doch a däm, was sa <n>(er)</n> glitte het, Folgsam si <n>(Brav si)</n> glernt.


text:
Un als ses gmacht war, isch scha <n>(er)</n> fir alli, de nem hörig sin, dr Urheba vum ewige Heil wore,


text:
Un ihr, de ihr längscht Lehrer si solltet, hän`s wieda nedig, daß ma äich de Afangsgrind dr göttliche Wort lehrt, un daß ma äich Milch git un nit feschtes Ässä.


text:
Denn wäm ma noh Milch ge mueß, der isch green <n>(ä jungspund)</n> in däm Wort dr Grechtigkeit, denn na <n>(er)</n> isch ä kliens Kind.


text:
Feschtes Ässä aba isch fir Vollkummeni, de durch d Gebruuch geebti Sinn hän un Guetes un Beses undaschiede kenne.


text:
Drum wen ma <n>(mir)</n> etzed losse, was am Afang iba Chrischtus z lehre isch, un uns <n>(us)</n> zum Vollkummene wende; ma <n>(mir)</n> wen nit nomol d Grund lege mit dr Umkehr vu d dote Werke, mit däm Glaube a Gott,


text:
Denn s isch unmeglich, de, de eimol alaichtet worde sin un gschmeckt hän de himmlische Gabe un Adeil gregt hän am heilige Geischt un gschmeckt hän


text:
un dann <n>(dnoh)</n> doch wäggange sin, wieda zue ernaiere zue d Buße, do sie fir sich selbscht d Bue Gottes nomol kriizige un zum Schpott mache.


text:
Denn d Bode, wo d Rägä trinkt, der viel <n>(oft)</n> uf nen <n>(d Bode)</n> flegt, un nitzliche Frucht trait däne, de ne bschtelle, grege Sege vu Gott.


text:
Wenn na aba Dorne un Dischtle trait, hän sie kei Nutze un isch däm Fluech nooch, so daß ma ne zletscht abbrennt.


text:
Obwohl ma <n>(mir)</n> aba so schwätze, ihr Lebi, sin ma <n>(mir)</n> doch ibaziigt, daß ses bessa mit äich schtoht un ihr gretteti sin.


text:
Denn Gott isch nit ungrecht, daß sa <n>(er)</n> vugißt äicha Schaffte un de Lebi <n>(Liebe)</n>, de ihr sinem Name ge <n>(erwiese)</n> hän, indäm ihr d Heilige dient hän un noh diene.


text:
Mir winsche aba, daß jeda vu äich dselbe Eifa bwäist <n>(git)</n>, de Hoffnig feschtzhaltet bis ans End,


text:
dmit da <n>(ihr)</n> nit träg <n>(full)</n> wäre, sundern Nohchfolga dera <n>(vu däne)</n>, de durch Glaube un Geduld de Vuheißige <n>(Vuschpreche)</n> gregä <n>(erbe)</n>.


text:
Denn als Gott däm Abraham de Vuheißig git, schwört da <n>(er)</n> bi sich selba, do na <n>(er)</n> bi keinem Greßere schwere ka,


text:
Di Mensche schwere jo bi nem Greßare, als sie selba sin; un dr Eid dient ne als Kraftüsdruck un macht allem Abschtritte ä End.


text:
Drum het Gott, als sa <n>(er)</n> d Erbe vu d Vuheißig noh ärga bewäise wellä, daß si Rotschluß nit wankt, un sich noh mit nem Eid vubirgt.


text:
So solle ma <n>(mir)</n> durch zwei Zuesage, de nit wanke - denn s isch unmeglich, daß Gott legt -, ä schtarke Troscht ha, de ma <n>(mir)</n> unsri Zueflucht dzue gnumme hän, feschtzhalte a d abotenen Hoffnig.


text:
De hän ma <n>(mir)</n> als ä sichere un feschte Anka unsra Seele, der au längt bis in des Innere hinda däm Vorhang.


text:
Dori isch dr Vorläufa fir uns <n>(us)</n> gange, Jesus, der ä Hoherpriester wore isch in Ewigkeit nohch dr Ordnig Melchisedeks.


text:
D Melchisedek aba war Kenig vu Salem, Priester Gottes vum Hechschte; na <n>(er)</n> goht Abraham entgegä, als sa vum Sieg iba de Kenig zruckkummt, un segnet nen;


text:
dem git Abraham au d Zehnte vu allem. Eso <n>(Erschtens)</n> heißt da <n>(er)</n> ibasetzt: Kenig dr Grechtigkeit; dann <n>(dnoh)</n> aba au: Kenig vu Salem, des isch: Kenig vum Friede.


text:
NA <n>(Er)</n> isch ohni Vada <n>(Babbe)</n>, ohni Muetter, ohni Stammbäum, un het nit Afang noh End vum Läbä. So glich da <n>(er)</n> däm Bue Gottes un bliebt Priester in Ewigkeit.


text:
Luege aba, we groß sa isch, däm au Abraham, dr Erzvada, d Zehnte git vum eroberte Guet <n>(Ziig, Sach)</n>.


text:
Zwa hän au de vu d Sehn Levis, de des Priestertum gregt hän, nohch rem Gsetz des Recht, d Zehnte z neh vum Volk, eso vu ihre eigene Breda, wewohl au de vu Abraham abschtamme.


text:
Sela <n>(Der)</n> aba, sela <n>(der)</n> nit vu ihrem Schtamm war, sela <n>(der)</n> nimmt d Zehnte vu Abraham un segnet den, sela <n>(der)</n> de Vuheißige <n>(Vuschpreche)</n> het.


text:
Un do nähmä d Zehnte schterblichi Mensche, dert aba eina, däm beziige wird, daß sa <n>(er)</n> läbt.


text:
Un sozsage au Levi isch, sela <n>(der)</n> doch selbscha d Zehnte nimmt, in Abraham mit däm Zehnte bewiese <n>(zeigt, belegt)</n> worde isch.


text:
Denn na <n>(er)</n> soll sinem Schtammvada jo erscht noh uf d Welt kumme, als Melchisedek däm entgegegoht.


text:
Wär etze de Vollendig durch des levitische Priestertum kumme - denn unda däm het des Volk des Gsetz gregt -, wozue war`s dann <n>(dnoh)</n> noh nedig, ä andere als Priester nohch dr Ordnig Melchisedeks izsetze, anschtatt eina nohch dr Ordnig Aarons z benennä?


text:
Denn sela <n>(der)</n>, vum dem gsait wird, sela <n>(der)</n> isch vu nem andere Schtamm, vu däm ne eina am Altar dient het.


text:
Denn s isch jo bekannt, daß unsa Herr üs Juda vorgange isch, zue welem Schtamm Moses nigs gsait het vum Priestertum.


text:
sela <n>(der)</n>`s nit wore isch nohch rem Gsetz vu use gsähne, sundern nohch dr Kraft unzerschterbarem Läbä.


text:
Denn s wird beziige <n>(Psalm 110,4)</n>: "Dü bisch ä Priester in Ewigkeit nohch d Ordnig Melchisedeks."


text:
denn des Gsetz ka nigs zue d Vollendig bringe -, un igfihrt isch`s ä besseri Hoffnig, durch de ma <n>(mir)</n> uns <n>(us)</n> zue Gott nahe.


text:
sela <n>(der)</n> aba durch d Eid vu däm, sela <n>(der)</n> zue nem gsait het <n>(Psalm 110,4)</n>: "Dr Herr het gschwore, un s wird nen nit greue: Dü bisch ä Priester in Ewigkeit."


text:
Drum ka na <n>(er)</n> au fir imma selig mache, de durch nen zue Gott kumme; denn na <n>(er)</n> läbt fir imma un bittet fir sie.


text:
Denn so ne Hohenpriester mueß ma <n>(mir)</n> au ha, der heilig, unschuldig, unbfleckt, vu d Sinda gschiede un hecha isch als dr Himmel.


text:
Sela <n>(Er)</n> het`s nit nedig, we säli Hohenpriester, jede Dag zerscht fir di eigene Sinde Opfa darzbringe un dann <n>(dnoh)</n> fir de vum Volk; denn des het da <n>(er)</n> eimol fir allimol doe, als sa <n>(er)</n> sich selbscht gopfert het.


text:
Denn des Gsetz macht Mensche zue Hohenpriester, de Schwächi a sich hän; des Wort vum Eid aba, des erscht nohch rem Gsetz gsait worde isch, setzt d Bue i, sela <n>(der)</n> ewig läbt un ganz guet isch.


text:
Des isch etze d Hauptsach bi däm, wovu ma <n>(mir)</n> schwätze: Mir hän ä näje <n>(naie)</n> Hohenpriester, der hockt zue d Rechte vum Thron dr Majeschtät im Himmel


text:
Denn jeda Hohepriester wird igsetzt, um Gabe un Opfa darzbringe. Drum mueß au der ebis ha, was sa <n>(er)</n> opfare ka.


text:
Wenn na <n>(er)</n> etze uf Erde wär, so wär ra <n>(er)</n> nit Priester, wel do scho solchi sin, de noh rem Gsetz de Gabe opfare.


text:
Sie dene aba nur däm Abbild un Schatte vum Himmlische, we`s dem Moses zeigt wore isch, als sa <n>(er)</n> d Schtiftshitte bäue soll <n>(2. Moses 25,40)</n>: "Lueg zue", sait da <n>(er)</n>, "daß dü alles machsch noh rem Bild, des dir uf däm Berg zeigt worde isch."


text:
Etze aba het da <n>(er)</n> ä hehreres Amt gregt, we na <n>(er)</n> jo au d Bringa vumä bessere Packt <n>(Abkumme)</n> isch, der uf bessere Vuheißige <n>(Vuschpreche)</n> grindet isch.


text:
Denn Gott tadelt sie un sait <n>(Jeremia 31,31-34)</n>: "Gib obacht, s kumme Däg, sait dr Herr, do will i <n>(ich)</n> mit däm Hus Israel un mit däm Hus Juda ä näje <n>(naie)</n> Packt <n>(Abkumme)</n> schleße,


text:
nit we der Packt <n>(des Abkumme)</n> gsi isch, den i <n>(ich)</n> mit ihre Vädere gmacht ha; a däm Dag, wo i <n>(ich)</n> sie bi d Hand nimm, um sie üs Ägypte z fihre. Denn sie sin nit bliebe in minem Packt <n>(Abkumme)</n>; drum ha i <n>(ich)</n> au nit me uf sie gachtet, sait dr Herr.


text:
Denn des isch dr Packt <n>(des Abkumme)</n>, den i <n>(ich)</n> schleße will mit däm Hus Israel noh däne Dag, sait dr Herr: I will mi Gsetz ge in ihr Sinn <n>(Gmeht)</n>, un in ihri Herze will i <n>(ich)</n>`s schriebe un will ihr Gott si, un de solle mi Volk si.


text:
Un s wird keina sini Bekannte odr sinene Breda lehre un sage: Erkenne d Herrn! Denn sie wäre mi alli kenne vum Kleinschte a bis zum Greszlig;te.


text:
Denn i <n>(ich)</n> will gnädig si ihra Ungrechtigkeit, un an ihri Sinde will i <n>(ich)</n> nimi denke."


text:
Indäm ma <n>(er)</n> sait: "ä näje <n>(naie)</n> Packt", erklärt da <n>(er)</n> d erschte fir vualtet. Was aba vualtet un ibaläbt isch, des isch sinem End nooch.


text:
S het zwar au dr erschte Packt <n>(Abkumme)</n> sini Satzige fir d Gottesdenscht un si irdisches Heiligtum.


text:
Denn s war dert ufgrichtet de Schtiftshitte: dr vordere Deil, wo d Laichta drin ware un d Disch un de Brot zum aluege, un na <n>(er)</n> heißt des Heilige;


text:
Dodrin ware des goldene Räuchagfäßli un de Bundeslade, ganz mit Gold ibazoge; in nare ware d goldene Krueg mit däm Himmelsbrot un dr Schtägä <n>(Bengel)</n>vum Aaron, der üsgschla het, un de Blatte <n>(Dafle)</n> vum Packt <n>(Abkumme)</n>.


text:
Obe driba aba ware de Cherubim dr Herrlichkeit, de ibaschatte d Gnadethron. Vu däne Sache isch etzed nit d red.


text:
Do des alles so igrichtet war, gehn de Priester alliziit in d vordere Deil vu d Schtiftshitte un richte d Gottesdenscht üs.


text:
In d andere Deil aba goht nur eimol im Johr ällei dr Hohepriester, un des nit ohni Bloet, des sa <n>(er)</n> opfert fir de üs vusähe gmachte Sinde, d eigene un de vum Volk.


text:
Dmit macht dr heilige Geischt diitlich, daß dr Wäg ins Heilige noh nit uf <n>(zeigt,offenbart)</n> isch, solang dr vordere Deil vu d Schtiftshitte noh do isch;


text:
sella isch ä Glichnis fir di jetzigi Ziit: s wäre do Gabe un Opfa darbrocht, de im Gwisse sella nit ganz guet mache kenne, sella d Gottesdenscht üsrichtet.


text:
Des sin nur gwenlichi Satzige iba Ässä un Trinke un vuschiedeni Metode sich zwäsche, de bis zue d Ziit vu nare bessere Ordnig uferlegt sin.


text:
Chrischtus aba isch kumme als ä Hoherpriester dr zuekinftige Sache durch de greßeri un vollkommeneri Schtiftshitte, de nit mit Händ <n>(Pfode)</n> gmacht isch, des isch: de nit vu der Schöpfig isch.


text:
Na <n>(Er)</n> isch au nit durch des Bloet vu Böck odr Kälba, sundern durch si eignes Bloet ei fir allimol in des Heiligtum inegange un het ä ewigi Erlesig kauft.


text:
Denn wenn scho des Bloet vu Böck un Schtierli un d Röß vu d Kueh durch ä weng aschpritze de Vudreckte <n>(Unreine)</n> heiligt, so daß sie vu uße sufa sin,


text:
um weviel me wird dann <n>(dnoh)</n> des Bloet Christi, der sich selbscht als Opfa ohni Fehl durch d ewige Geischt Gott darbrocht het, unsa Gwisse sufa mache vu d dote Werke, z denä däm lebändige Gott!


text:
Un drum isch scha <n>(er)</n> au dr Mittla vum näji <n>(naii)</n> Packt <n>(Abkumme)</n>, dmit durch si Dod, der gmacht <n>(gschähe)</n> isch zue d Erlesig vu d Ibatretige unda däm erschte Packt <n>(Abkumme)</n>, dmit de Bruefene des vuheißene ewige Erbe grege.


text:
Denn wo ä Teschtament* isch, do mueß dr Dod vu däm gschähe si, der des Teschtament gmacht het. *Das griechische Wort fir «Teschtament <n>(Testament)</n>» un «Packt <n>(Bund)</n>» isch des gliche.


text:
Denn ä Teschtament kumm erscht in Kraft mit däm Dot; s isch noh nit in Kraft, solang der noh läbt, der`s gmacht het.


text:
Denn als Moses alli Gebote glich däm Gsetz allem Volk gsait het, nimmt da <n>(er)</n> des Bloet vu Kälba un Böck mit Wassa un Scharlachwulle un Ysop un bspritzt des Boech un alles Volka


text:
un sait <n>(2. Moses 24,8)</n>: "Des isch des Bloet vum Packt <n>(Abkumme)</n>, des Gott äich bpfohle het."


text:
Un s wird schier alles mit Bloet sufa gmacht nohch rem Gsetz, un ohni Bloetvugieße bassiert kei Vugebig.


text:
Eso meste de Abbilda dr himmlische Sache sufa gmacht wäre; de himmlische Sache selba aba mese besseri Opfa ha als säli.


text:
Denn Chrischtus isch nit inegange in des Heiligtum, des mit Händ <n>(Pfode)</n> gmacht un nur ä Abbild vum wahre Heiligtum isch, sundern in d Himmel selba, um etzed fir uns <n>(us)</n> vor rem Gsicht <n>(Visasch)</n> Gottes z erschiene;


text:
au nit, um sich mehrmols z opfare, we d Hohepriester alli Johr mit fremdem Bloet in des Heiligtum goht;


text:
sunscht het da <n>(er)</n> me <n>(oft)</n> liede mese vum Afang dr Welt a. Etze aba, am End dr Welt, isch scha <n>(er)</n> ei fir allimol erschiene, durch si eignes Opfa de Sinde ufzhebe.


text:
so isch au Chrischtus eimol gopfat worde, de Sinde viela wegznähme; zum zweite Mol wird da <n>(er)</n> nit dr Sinde wägä erschiene, sundern däne, de uf nen warte, zum Heil.


text:
Denn s Gsetz het nur ä Schatte vu d zuekinftige Gabe, nit des Wäse dr Sache selba. Wägä däm ka s de, de opfare, nit fir imma ganz guet mache, do ma alli Johr di gliche Opfa bringe men.


text:
Hätt nit sunscht des Opfa ufghert, wenn de, de d Gottesdenscht üsrichte, ei fir allimol sufa wore wäre un sich kei schlecht Gwisse me gmacht hätte iba ihri Sinde?


text:
Drum sait da <n>(er)</n>, wenn na <n>(er)</n> in de Welt kummt <n>(Psalm 40,7-9)</n>:"Opfa un Gabe hesch dü nit welle; ä Leib <n>(Ranze)</n> aba hesch dü ma <n>(mir)</n> gschaffe.


text:
Do ha i <n>(ich)</n> gsait: Lueg, i <n>(ich)</n> kummt - im Boech schtoht vu ma <n>(mir)</n> gschriebe -, daß i <n>(ich)</n> doe, Gott, di Wille."


text:
Zerst het da <n>(er)</n> gsait: "Opfa un Gabe, Brandopfa un Sündopfa hesch dü nit welle, sie gfalle dir au nit", obwohl sie doch nohch rem Gsetz gopfat wäre.


text:
Dann <n>(Dnoh)</n> aba sait da <n>(er)</n>: "Lueg, i <n>(ich)</n> kummt, z doe di Wille." Do hebt da <n>(er)</n> des erschte uf, dmit da <n>(er)</n> des zweite isetzt.


text:
Nohch däm Wille sin ma <n>(mir)</n> gheiligt ei fir allimol durch des Opfa vum Leib <n>(Ranze)</n> Jesus Christi.


text:
Un jeda Priester schtoht Dag fir Dag do un vusieht si Denscht un macht efta <n>(oftmols)</n> di gliche Opfa, de doch nemols de Sinde wägnähme kenne.


text:
Des beziigt uns <n>(us)</n> aba au dr heilige Geischt. Denn nohchdem dr Herr gsait het <n>(Jeremia 31,33.34)</n>: "


text:
Des isch dr Packt <n>(Abkumme)</n>, den i <n>(ich)</n> mit ne schleße will nohch däne Täg", un sait: "I will mi Gsetz in ihri Herze ge un in ihr Sinn <n>(Gmeht)</n> will i <n>(ich)</n>`s schriebe,


text:
Wel ma <n>(mir)</n> denn etze, liebe <n>(lebi)</n> Breda, durch des Bloet Jesus de Fräiheit hän zum Igang in des Heiligtum,


text:
den na <n>(er)</n> uns <n>(us)</n> ufdoe het als näji <n>(naii)</n> un lebändige Wäg durch d Vorhang, des isch: durch des Opfa vu sinem Leib <n>(Ranze)</n>,


text:
so len uns <n>(us)</n> nahgoh mit erliche Herze in vollkummene Glaube, aspritzt in unsare Herze un los vum bese Gwisse un gwäsche am Leib <n>(Ranze)</n> mit reinem <n>(sufarem)</n> Wassa.


text:
Len uns <n>(us)</n> feschthebä a däm Ziignis dr Hoffnig un nit wakle; denn na <n>(er)</n> isch treu, der sie vuheiße het;


text:
un len uns <n>(us)</n> ufänanda achtha un uns <n>(us)</n> ufstachle <n>(areize)</n> zue d Lebi <n>(Liebe)</n> un zue guetem Werk,


text:
un nit unsri Vusammlige vulo, we ä baar z doe pflege, sundern änanda vumahne, un des um so me, als sa <n>(ihr)</n> sähn, daß dr Dag kunnt.


text:
Denn wenn ma <n>(mir)</n> muetwillig sindige, nohchdem ma <n>(mir)</n> des Wisse iba d Wohret gregt hän, hän ma <n>(mir)</n> etze kei andres Opfa me fir de Sinde,


text:
sundern nigs als ä schreckliches Warte uf des Gricht un des gierige Fiir, des d Feind vubrenne <n>(vuzehre)</n> wird.


text:
Wenn jemads des Gsetz vum Moses bricht, mueß sa <n>(er)</n> schterbe ohni Erbarme uf zwei odr dräia Ziige hi.


text:
Ä weviel härteri Schtrof, meine na <n>(ihr)</n>, wird der vudene, der d Bue Gottes mit Feß tritt un des Bloet vum Packt <n>(Abkumme)</n> fir dreckig hebet <n>(haltet)</n>, durch des sa <n>(er)</n> doch gheiligt wird, un d Geischt dr Gnade schmäht?


text:
Denn ma <n>(mir)</n> kenne sella <n>(den)</n>, der gsait het <n>(5. Moses 32,35.36)</n>: "D Rache isch mi, i <n>(ich)</n> will vugelte", un nomol: "Dr Herr wird si Volk richte."


text:
Denke aba dr frehere Däg, a däne na <n>(ihr)</n>, nohchdem ihr alaichtet wart, erduldet hän ä große Kampf un Läid,


text:
indäm na <n>(ihr)</n> zum Deil selba durch Schmähunge un Druck zum Schauschpiel wore sin, zum Deil Gmeinschaft ka hän mit däne, däne so bassiert isch.


text:
Denn ihr hän mit d Gfangene glitte un d Raub äira Sache mit Fräid <n>(Freud)</n> erduldet, wel la <n>(ihr)</n> wißt, daß sa <n>(ihr)</n> ä besseri un ewigi Habe hän.


text:
Geduld aba hän na <n>(ihr)</n> nedig, dmit da <n>(ihr)</n> d Wille Gottes den un des Vuheißene nähmä.


text:
Mi Grechte aba wird üs Glaube läbä. Wenn na <n>(er)</n> aba zruckwiecht, het mi Seele kei Gfalle a nem <n>(ihm)</n>" <n>(Habakuk 2,3.4)</n>.


text:
Mir aba sin nit vu däne, de zruckwieche un vudammt wäre, sundern vu däne, de glaube un d Seele rette.


text:
S isch aba dr Glaube ä feschti Zuevasicht uf des, was ma hofft, un ä Nitzwiefle a däm, was ma nit sieht.


text:
Durch d Glaube erkenne ma <n>(mir)</n>, daß de Welt durch Gottes Wort gschaffe isch, so daß alles, was ma sieht, üs nigs wore isch.


text:
Durch d Glaube het Abel Gott ä bessares Opfa brocht als Kain; sellewäg wird nem beziigt, daß sa <n>(er)</n> Grecht isch, do`s Gott selbscht iba sinene Gabe beziigt; un durch d Glaube schwätzt da <n>(er)</n> noh, obwohl la <n>(er)</n> gschtorbe isch.


text:
Durch d Glaube wird Henoch vufrachtet <n>( wägbrocht)</n>, dmit da <n>(er)</n> d Dod nit sieht, un wird nimi gfunde, wel Gott nen vufrachtet <n>( wägbrocht)</n> het; denn vor sinere Entrückig isch nem beziige worde, daß sa <n>(er)</n> Gott gfalle het.


text:
Aba ohni Glaube isch's unmeglich, Gott z gfalle; denn wer zue Gott kumme will, dr mueß glaube, daß sa <n>(er)</n> isch un daß sa <n>(er)</n> däne, de nen sueche, ihr Lohn git.


text:
Durch d Glaube het Noah Gott gehrt un de Arche bäut zue d Rettig vu sinem Hus, als sa <n>(er)</n> ä göttliches Wort vunumme het iba des, was ma noh nit sieht; durch d Glaube sait da <n>(er)</n> dr Welt des Urdeil un het ererbt de Grechtigkeit, de durch d Glaube kummt.


text:
Durch d Glaube wird Abraham hörig, als sa <n>(er)</n> bruefe wird, in ä Land z zeh, des sa <n>(er)</n> erbe soll; un na <n>(er)</n> zeht üs un wußt nit, wo na <n>(er)</n> hikäme doet.


text:
Durch d Glaube isch scha <n>(er)</n> ä Fremdling gsi in däm vuheißene Land we in d Fremdi un gwohnt het da im Zelt mit Isaak un Jakob, d Miterbe dselbe Vuheißig.


text:
Denn na <n>(er)</n> het gwartet uf de Schtadt, de ä feschte Grund het, dere Bäumeischta un Schepfa Gott isch.


text:
Durch d Glaube gregt au Sara, de unfruchtbar war, Kraft, Nochkumme vorzbringe trotz ihrem Alta; denn sie hebet <n>(haltet)</n> den fir treu, der s vuheiße het.


text:
Drum sin au vum einem, däm si Kraft scho vutroknet war, so vieli ziigt <n>(zeugt)</n> worde we d Schterne am Himmel un we dr Sand am Ufa vum Meer, der unzählbar isch.


text:
De alli sin gschtorbe im Glaube un hän des Vuheißene nit gregt, sundern s nur vu wietem gsähne un greßt un hän bekannt, daß sie Gäscht un Fremdlinge uf Erde sin.


text:
Etze aba sehnen sie sich nohch nem bessere Vadaland <n>(Heimet)</n>, nämlich däm himmlische. Drum schämt sich Gott ihra nit, ihr Gott z heiße; denn na <n>(er)</n> het ne ä Schtadt bäut.


text:
Durch d Glaube opfat Abraham d Isaak, als sa <n>(er)</n> vusuecht wird, un git d einzige Bue dohi, als sa <n>(er)</n> scho de Vuheißig gregt het


text:
un nem gsait worde war <n>(1. Moses 21,12)</n>: "Was vu Isaak schtammt, soll di Gschlecht gheiße wäre."


text:
Na <n>(Er)</n> het denkt: Gott ka`s au vu d Dote mache; sellewäg gregt da <n>(er)</n> nen au als Glichnis dfir wieda.


text:
Durch d Glaube segnet Jakob, als sa <n>(er)</n> schtirbt, de beide Buebä Josefs un buckt sich abätend iba de Schpitze vu sinem Schtägä <n>(Schtab)</n>.


text:
Durch d Glaube schwätzt Josef, als sa <n>(er)</n> schtirbt, vum Üszug dr Israelite un bpfiehlt, was mit sinene Knoche gschähe soll.


text:
Durch d Glaube wird Moses, als sa <n>(er)</n> uf d Welt kumme war, dräi Monet vuborge vu sinene Eltere, wel sie sähn, daß sa <n>(er)</n> ä schenes Kind war; un sie firchte sich nit vor rem Kenig si Gebot.


text:
Durch d Glaube wot Moses, als sa <n>(er)</n> groß wore war, nimi als Bue vu d Dochta vum Pharao gelte,


text:
sundern wot viel leba mit däm Volk Gottes zsämme gschla wäre, als ä Ziitlang d Vordeil vu d Sinde z ha,


text:
un hebet <n>(haltet)</n> de Schmach Christi fir größere Richtum als de Schätz vu Ägypte; denn na <n>(er)</n> luegt uf de Belohnig.


text:
Durch d Glaube vuloßt da <n>(er)</n> Ägypte un firchtet nit d Zorn <n>(Wuet)</n> vum Kenig; denn na <n>(er)</n> hebet <n>(haltet)</n> sich a den, den na <n>(er)</n> nit sieht, als luegt da <n>(er)</n> nen a.


text:
Durch d Glaube hebet <n>(haltet)</n> da <n>(er)</n> des Passa un des Aspritze mit Bloet, dmit dr Vuderba ihri Erstgeburt nit arihrt.


text:
Durch d Glaube gehn sie durchs Rote Meer we iba trockenes Land; des vusuechte de Ägypter au un sin vusofe.


text:
Durch d Glaube kummt de Hure Rahab nit mit d Unfolgsamen um, wel sie de Kundschafta fründlig ufgnumme het.


text:
Un was soll i <n>(ich)</n> noh me sage? D Ziit wird ma <n>(mir)</n> z kurz, wenn i <n>(ich)</n> vuzehle soll vu Gideon un Barak un Simson un Jeftah un David un Samuel un d Prophete.


text:
De hän durch d Glaube Königriech bezwunge, Grechtigkeit geebt, Vuheißige <n>(Vuschpreche)</n> gregt, Löwe s Mul gschtopft,


text:
un vum Fiir d Kraft üsglescht, sin dr Schärfi vum Schwert gflohe, üs dr Schwächi zue Kräfte kumme, sin stark wore im Kampf un hän fremdi Heere in d Flucht gschla.


text:
Wieba hän ihri Dote durch Uferschtehig wiedagregt. Anderi aba sin gemartert worde un hän d Fräiheit nit agnumme, dmit sie de Uferschtehig, de bessa isch, gregä <n>(erlange)</n>.


text:
Sie sin gschteinigt, vusägt, durchs Schwert umbrocht worde; sie sin rumzoge in Schafspelze un Ziegefälle; sie hän Mangel, Vufolgig, Mißhandlige erduldet.


text:
De <n>(Sie)</n>, dere de Welt nit wert war, sin umhergirrt in Wüschte, uf Berge, in Höhle un Erdlecher.


text:
wel Gott ebis Besseres fir uns <n>(us)</n> vorgesähne het; denn sie soll nit ohni uns <n>(us)</n> fertig gmacht wäre.


text:
Drum den au mir: Wel ma <n>(mir)</n> ä solchi Wolke vu Ziige um uns <n>(us)</n> hän, alles ablege, was uns <n>(us)</n> bschwert, un de Sinde, de uns <n>(us)</n> schtändig umschtricke will, un len uns <n>(us)</n> laufe mit Geduld in däm Kampf, der uns <n>(us)</n> bschtimmt isch,


text:
un ufsähe zue Jesus, däm Afänga un Vollenda vum Glaube, der, obwohl la`s <n>(er`s)</n> Locka ha het kenne, des Kriiz erduldet un de Schande gring achtet un sich bschtimmt het zue d Rechte vum Thrones Gottes.


text:
Denke a den, der soviel Widerspruch gege sich vu d Sinda erduldet het, dmit ihr nit matt wärä un d Muet nit sinken len.


text:
un hän eze d Troscht vugässä, der zue äich schwätzt we zue sinene Kinda <n>(Sprüche 3,11.12)</n>: "Mi Bue, acht nit gring de Zucht <n>(Erziehig)</n> vum Herrn un vuzag nit, wenn dü vu nem gschtroft wirsch.


text:
Denn wen dr Herr leb <n>(lieb)</n> het, den zichtigt da <n>(er)</n>, un na <n>(er)</n> schlat jede Bue, den na <n>(er)</n> animmt."


text:
S dient zue äira Zucht <n>(Erziehig)</n>, wenn ihr was dulde mehn. We mit sinene Kinda goht Gott mit äich um; denn wo isch ä Bue, den dr Vada <n>(Babbe)</n> nit zrechtwiest <n>(zichtigt)</n>?


text:
Sin ihr aba ohni Zucht <n>(Zichtig)</n>, de doch alli hän, so sin na <n>(ihr)</n> Üsgschtoßeni un nit Kinda.


text:
Wenn unsri eigene Vädare uns <n>(us)</n> zichtigt hän un ma <n>(mir)</n> sie doch gachtet hän, solle ma <n>(mir)</n> uns <n>(us)</n> dann <n>(dnoh)</n> nit viel me untaordne däm geischtliche Vada <n>(Babbe)</n>, dmit ma <n>(mir)</n> läbä?


text:
Denn säli hän uns <n>(us)</n> zichtigt fir wenig Däg nohch ihrem Guetdünke, der aba doet`s zue unsam Wohl <n>(Beschte)</n>, dmit ma <n>(mir)</n> a sinere Heiligkeit Adeil gregä.


text:
Jedi Zucht aba, wenn sie do isch, schient uns <n>(us)</n> nit Guet, sundern si isch uns <n>(us)</n>Leid; dnohch aba gilt sie als Frucht däne, de dodurch geebt sin, Friede un Grechtigkeit.


text:
un mache sicheri Schritt mit äire Feß, dmit nit jemads nahflegt we ä Lahme Bock, sundern vielme gsund wäre.


text:
un luege druf, daß nit jemads Gottes Gnade vubasst <n>(vusäumt)</n>; daß nit etwa ä bittari Wurzle ufwachst un Unfriede arichtet un vieli durch des dreckig wäre;


text:
daß nit jemads ä Abtrinnige odr Gottlose wird we Esau, der um ä Ässä wille sini Erschtgeburt vukauft het.


text:
Ihr wißt jo, daß sa <n>(er)</n> dnoh, als sa <n>(er)</n> d Sege erbe wot, rüssgworfe wird, denn na <n>(er)</n> findet kei Platz me zue d Buße, obwohl la <n>(er)</n> sie mit Träne gsuecht het.


text:
Denn ihr sin nit kumme zum Berg, den ma arihre ka un der mit Fiir brennt het, un nit in d Nacht un`s Dunkle un Unwetta


text:
un nit zum Schall dr Päpere un zum Ertöne vu d Wort, bi däne de`s Härä bitte, daß ne kei Wort me gsait wird;


text:
denn sie känne's nit vutrage, was do gsait wird <n>(2. Moses 19,13)</n>: "Un au wenn ä Dier d Berg arihrt, soll`s gschteinigt wäre."


text:
Un so schrecklich war de Erschinig, daß Moses sait <n>(5. Moses 9,19)</n>: I <n>(Ich)</n> bi erschrocke un zittre."


text:
Sundern ihr sin kumme zum Berg Zion un zue dr Schtadt vum lebändige Gotte, däm himmlische Jerusalem, un zue viele dusig Engel, un zue d Vusammlig <n>(Bagasch)</n>


text:
un Gmeinde vu d Erschtgeborene, de im Himmel ufgschriebe sin, un zue Gott, däm Richta iba alli, un zue d Geischta dr vollendete Grechte


text:
un zum Mittler vum näji <n>(naii)</n> Packt <n>(Abkumme)</n>, Jesus, un zum Bloet vu d a Gschpritzte, des bessa schwätzt als Abels Bloet.


text:
Luege zue, daß ihr den nit abwiese, der do schwätzt. Denn wenn säle nit gflohe isch, de der abwiese, der uf Erde schwätzt, weviel weniga wäre ma <n>(mir)</n> dvukumme <n>(entrinne)</n>, wenn ma <n>(mir)</n> den abwiese, der vum Himmel schwätzt.


text:
Sini Schtimm het zue sellare Ziit d Bode wackle lo, etzed aba vuheißt da <n>(er)</n> un sait <n>(Haggai 2,6)</n>: "Noh eimol will i <n>(ich)</n>`s wackle lo nit ällei d Bode, sundern au d Himmel."


text:
Des «Noh eimol» aba zeigt a, daß des, was wacklig wäre ka, wel`s gschaffe isch, vuwandlet wäre soll, dmit alles des bliebt, was nit wacklig wäre ka.


text:
Drum, wel ma <n>(mir)</n> ä feschtes Rich grege, len uns <n>(us)</n> dankbar si un so Gott diene mit Scheu un Angscht, we s nem gfallt;


text:
Denke a di Gfangene, als wäre na <n>(ihr)</n> Mitgfangeni, un a di Gschundene <n>(Mißhandelte)</n>, wel la <n>(ihr)</n> au noh do <n>(im Leib,Ranze)</n> läbä.


text:
Di Ehe soll in Ehre ghalte wäre bi allene un s Ehebett unbfleckt; denn de Unzichtige un de Ehebrecha wird Gott schtrofe <n>(richte)</n>.


text:
Sin nit geldgierig, un len`s äich guet si a däm, was do isch. Denn dr Herr het gsait <n>(Josua 1,5)</n>: "I will di nit vulo un nit vugässä."


text:
So kenne au ma <n>(mir)</n> getroscht sage: "Dr Herr isch mi Helfa, i <n>(ich)</n> will mi nit firchte; was ka ma <n>(mir)</n> ä Mensch scho adoe?" <n>(Psalm 118,6)</n>


text:
Denke a äiri Lehra, de äich des Wort Gottes gsait hän; ihr End lueges a un gehn därem <n>(ihrem)</n> Glaube nohch.


text:
Len äich nit durch manchali un fremdi Lehre umtriebe, denn s isch ä gueti Sach, daß des Herz fescht isch, wel durch Gnade bassiert, nit durch Ässvubote, vu däne de kei Nutze hän, de dmit umgehn.


text:
Denn de Leiba <n>(Ranze)</n> vu d Dierle, dere Bloet durch d Hohenpriester als Sündopfa in des Heilige trage wird, wäre üßahalb vum Laga vubrennt.


text:
Drum het au Jesus, dmit da <n>(er)</n> des Volk heiligt durch si eignes Bloet, druße vor rem Dor glitte.


text:
So len uns <n>(us)</n> etze durch nen Gott alliziit des Lobopfa bringe, des isch de Frucht dr Lippe, de si Name bekannt mache.


text:
Horche uf äire Lehra, denn sie wache iba äiri Seele - un do dfir men sie Antwort ge -, dmit sie des mit Fräid <n>(Freud)</n> den un nit Jomere; denn des wär nit guet fir äich.


text:
Bäte fir uns <n>(us)</n>. Unsa Troscht isch, daß ma <n>(mir)</n> ä guetes Gwisse hän, un ma <n>(mir)</n> wen in alle Sache <n>(Dinge)</n> ä ordentliches Läbä fihre.


text:
Um so me aba vumahn i <n>(ich)</n> äich, des z doe, dmit i <n>(ich)</n> äich meglichscht bald wiedage wir.


text:
Der Gott vum Friede aba, d große Schäfa <n>(Hirte)</n> vu d Schof, der unser Herrn Jesus, vu d Dote rufgfihrt het durch des Bloet vum ewige Packt <n>(Abkumme)</n>,


text:
der mach äich tichtig in alle Guete Werk, z doe si Wille, un schafft in uns <n>(us)</n>, was nem gfallt, durch Jesus Chrischtus, welem isch Ehri vu Ewigkeit zue Ewigkeit! Amen.


text:
I <n>(Ich)</n> vumahn äich aba, lebi Breda, nähme des Wort dr Vumahnig a; i <n>(ich)</n> ha äich jo nur kurz gschriebe.


text:
Wißt, daß unsa Brueda Timotheus wieda fräi isch; mit nem will i <n>(ich)</n> äich, wenn na <n>(er)</n> bald kummt, bsueche.


text:
Jakobus, ä Knecht Gottes un vum Herrn Jesus Chrischtus, an de zwöelf Schtämm in dr Zrstreuig: Größ zvor!


text:
D Geduld aba soll ihr Gschafftes doe bis ans End, dmit ihr ganz guet un unbschadet sin un kei Mangel an äich isch.


text:
Wenn s aba jemads unda äich an Wisheit mangelt, so bitt er Gott, der jedem gern git un nemads schilt; so wird sie nem ge wäre.


text:
Er bitt aba im Glaube un zwiefle nit; denn wer zwieflet, der glicht eina Meereswoge, de vum Winde triebe un bwegt wird.


text:
wer aba rich isch, rehmt sich vu sinere Niedrigkeit, denn we ä Blueme im Gras wird da <n>(er)</n> vugoh.


text:
D Sunne goht uf mit ihra Hitz, un des Gras vuwelkt, un de Blueme flegt ab, un ihri scheni Gschtalt vudirbt: so wird au der wo Lända het <n>(Rich isch)</n> vuwelke in däm, was sa <n>(er)</n> untanimmt.


text:
Selig isch dr Ma, der d Afechtig erduldet; denn nohchdem ma <n>(er)</n> bwährt isch, wird da <n>(er)</n> d Krone vum Läbä gregt, de Gott vuheiße het däne, de nen leb <n>(lieb)</n> hän.


text:
Nemad soll sage, wenn na <n>(er)</n> vusuecht wird, daß sa <n>(er)</n> vu Gott vusuecht wäre. Denn Gott ka nit vusuecht wäre zum Bese, un na <n>(er)</n> selbscht vusuecht nemads.


text:
Dnohch, wenn d Luscht gregt het was sie will, gebiert sie d Sinde; d Sinde aba, wenn sie gmacht isch, gebiert d Dod.


text:
Alli gueti Gabe un alli vollkummene Gabe kumme vu obe rab, vu däm Vada <n>(Babbe)</n> vum Lecht, bi däm keini Vuänderig isch noh Wechsel vum Lecht ins Dunkle.


text:
Er het uns <n>(us)</n> uf d Welt kumme losse nohch sinem Wille durch des Wort dr Wohret, dmit ma <n>(mir)</n> Erschtlinge vu sinene Gschöpfe sin.


text:
Ihr sollt wisse, mi liebe Breda: jeda Mensch isch schnell zum Häre, langsam zum Schwätze, langsam zum Zorn <n>(Wuet)</n>.


text:
Drum legt ab alle Dreck un alli Bosheit un riße des Wort a mit Sanftmuet, des in äich abäut <n>(gsait,gesät)</n> isch un Kraft het, äiri Seele selig z mache.


text:
Denn wenn jemads ä Höra vum Wort isch un nit ä Täta, der glicht nem Ma, der si Gsicht <n>(Visasch)</n> im Schpegel bschaut;


text:
denn nohchdem ma <n>(er)</n> sich bschaut het, goht da <n>(er)</n> dvu un vugißt vu Stund a, we na <n>(er)</n> usgsäh het.


text:
Wer aba durchluegt in des vollkummene Gsetz dr Fräiheit un däbi vuharrt un isch nit ä vugeßliche Höra, sundern ä Täta, dr wird selig si in sinere Tat.


text:
Wenn jemads meinet, er diene Gott, un hebet <n>(haltet)</n> sini Zunge nit im Zaum, sundern bschießt <n>(legt)</n> si Herz, so isch si Gottesdenscht nichtig.


text:
Ä sufare <n>(reine)</n> un unbfleckte Gottesdenscht vor Gott, däm Vada <n>(Babbe)</n>, isch der: d Waise un Witwe in ihra Trebsal bsueche un sich selbscht vu dr Welt unbfleckt hebed <n>(halte)</n>.


text:
Lebi <n>(Liebe)</n> Breda, hän Glaube an Jesus Chrischtus, unsa Herr dr Herrlichkeit, fräi vu allem Asähe dr Lit.


text:
Denn wenn in äiri Vusammlig <n>(Zämmeku, Bagasch)</n> ä Ma käm mit nem goldene Ring un in schene Klamotte, s käm aba au ä Arme in dreckige Klamotte


text:
un ihr sähn uf den, der schen azogä isch, un sage zue nem: Hock dü di dona uf d guete Platz! un sage zum Arme: Stell dü di derthi! odr: Hock di nab zue minem Feß!,


text:
Häre zue, mini liebe Breda! Het nit Gott di Arme üsgwählt in dr Welt, de im Glaube rich sin un Erbe vum Rich z si, des sa <n>(er)</n> vuheiße het däne, de nen leb <n>(lieb)</n> hän?


text:
Wenn ihr des keniglichi Gsetz erfillt nohch dr Schrift <n>(3. Moses 19,18)</n>: "Lebi <n>(Liebe)</n> di Nächschte we di selbst", so den ihr recht;


text:
Denn wenn jemads des ganze Gsetz hebet <n>(haltet)</n> un sindigt gege ä einziges Gebot, der isch am ganze Gsetz schuldig.


text:
Denn der gsait het <n>(2. Moses 20,13.14)</n>: "Dü sollsch nit ehebreche", der het au gsait: "Dü sollsch nit umbringe". Wenn dü etze nit d Ehe brichsch, aba eba umbringsch, bisch dü ä Ibaträta vum Gsetz.


text:
Denn s wird ä unbarmherziges Gricht iba den ergoh, der nit Barmherzigkeit doe het; Barmherzigkeit aba triumphiert iba s Gricht.


text:
Was hilft's, liebe Breda, wenn jemads sait, er het Glaube, un het doch keini Werke? Kann denn dr Glaube den selig mache?


text:
un jemads unda äich sait zue nene: Gehn hi in Friede, wärmt äich un wäre satt!, ihr gän nene aba nit, was dr Leib <n>(Ranze)</n> nedig het - was kennt tene des helfe?


text:
Aba s kennt jemads sage: Dü hesch Glaube, un i <n>(ich)</n> ha Werke. Zeig ma <n>(mir)</n> di Glaube ohni Werke, so will i <n>(ich)</n> dir mi Glaube zeigä üs minem Werk.


text:
Isch nit Abraham, unsa Vada <n>(Babbe)</n>, durch Werke Grecht wore, als sa <n>(er)</n> si Bue Isaak uf fem Altar gopfert het?


text:
Do siehsch dü, daß dr Glaube zsämmegwirkt het mit sinene Werke, un durch de Werke isch dr Glaube ganz guet wore.


text:
So isch d Schrift erfillt, de do sait <n>(1. Moses 15,6)</n>: "Abraham het Gott glaubt, un des isch nem zue d Grechtigkeit grechnet wore", un na <n>(er)</n> wird "ä Fründ <n>(Freund)</n> Gottes" gnennt <n>(Jesaja 41,8)</n>.


text:
eso de Hure Rahab, isch sie nit durch Werke Grecht wore, als sie de Bote ufgnu het un het sie uf fem andere Wäg üsä glo?


text:
Lebi <n>(Liebe)</n> Breda, nit jeda vu äich soll ä Lehrer wäre; un na wißt, daß ma <n>(mir)</n> ä desto schtrengeres Urdeil gregä wäre.


text:
Denn ma <n>(mir)</n> vufehle uns <n>(us)</n> alli arg <n>(mannigfaltig)</n>. Wer sich aba im Wort nit vufehlt, der isch ä vollkummena Ma un ka au d ganze Leib <n>(Ranze)</n> im Zaum hebed.


text:
Wenn ma <n>(mir)</n> d Gäul <n>(Pferde)</n> d Zaum ins Mul lege, dmit sie uns <n>(us)</n> folge, so lenke ma <n>(mir)</n> ihr ganze Leib <n>(Ranze)</n>.


text:
Lueg, au d Schiff, obwohl sie so groß sin un vu schtarke Winde triebe wäre, wäre sie doch glenkt mit nem kleine Ruda, wohi der will, der s fihrt.


text:
So isch au d Zunge ä kliens Glied un richtet großi Sach a. Lueg, ä kliens Fiir, welch ä Wald zindet's a!


text:
Au d Zunge isch ä Fiir, ä Welt voll Ungrechtigkeit. So isch d Zunge unda unsari Glieda: sie bfleckt d ganze Leib <n>(Ranze)</n> un zindet di ganze Welt a un isch selbscht vu dr Hell entzindet.


text:
Mit ihr lobe ma <n>(mir)</n> d Herr un Vada <n>(Babbe)</n>, un mit ihr flueche ma <n>(mir)</n> d Mensche, de nohch rem Bilde Gottes gmacht sin.


text:
Kann au, lebi Breda, ä Fiegebaum Olive odr ä Wischtock Fiege ha? So ka au ä salzige Quelle nit seßes Wassa ge.


text:
Wer isch wies un schlau unda äich? Der zeig mit sinem guete Wandel sini Werke in Sanftmuet un Wisheit.


text:
D Wisheit aba vu obe her isch zerscht luta, dann <n>(dnoh)</n> friedfertig, gütig, lost sich ebis sag, isch rich an Barmherzigkeit un guete Fricht, unparteiisch, ohni Haichelei.


text:
Woher kummt dr Kampf unda äich, woher dr Händel? Kummt's nit doher, daß in äire Glieda d Glüschte gegeänanda schtriete?


text:
Ihr sin gierig un gregt's nit; ihr mordet un neidet un gwinnt nigs; ihr schtrietet un kämpft un hän nigs, wel ihr nit bittet;


text:
ihr bittet un nähmä nigs, wel ihr in übla Absicht bittet, nämlich dmit ihr's fir äiri Glüschte vugeude kennt.


text:
Ihr Abtrinnige, wißt ihr nit, daß Fründschaft mit dr Welt Feindschaft mit Gott isch? Wer dr Welt Fründ <n>(Freund)</n> si will, der wird Gottes Fäind si.


text:
Odr meinet ihr, d Schrift sait umsuscht: Mit Eifa wacht Gott iba d Geischt, den er in uns <n>(us)</n> het huse losse,


text:
un git um so me Gnade? Drum heißt s <n>(Sprüche 3,34)</n>: "Gott widaschtoht d Hochmetige, aba d Demetige git da <n>(er)</n> Gnade."


text:
Naht äich zue Gott, so naht er sich zue äich. Reinigt d Händ <n>(Pfode)</n>, ihr Sinda, un heiligt äiri Herze, ihr Wankelmetige.


text:
Jammert un klagt un hiilt; aicha Lache vukehre sich in Hiile un äiri Fräid <n>(Freud)</n> in Trurigkeit.


text:
Vuleugnet änanda nit, lebi Breda. Wer si Brueda vuleugnet odr vuurdeilt, der vuleugnet un vuurdeilt des Gsetz. Vuurteilsch dü aba des Gsetz, so bisch dü nit ä Täta vum Gsetz, sundern ä Richta.


text:
Eina isch dr Gsetzgeba un Richta, der selig mache un vudamme ka. Wer aba bisch dü, daß dü d Nächschte vuurteilsch?


text:
Un etze ihr, de ihr sage: Hiit odr morge wen ma <n>(mir)</n> in de odr de Schtadt go un wen ä Johr dert zuebringe un Handel tribä un Gwinn mache -,


text:
un wißt aba nit, was morge si wird. Was isch aicha Läbä? Ä Rauch sin ihr, der ä kleini Ziit bliebt un dann <n>(dnoh)</n> vuschwindet.


text:
Aira Gold un Silba isch vuroschtet, un ihr Roscht wird gege äich Zignis ge un wird aicha Fleisch frässä we Fiir. Ihr hän äich Schätz gsammlet in däne letschte Däg!


text:
Lueg, dr Lohn vu d Arbeita, de aicha Land abgerntet hän, den ihr ne nit ge hän, der brellt, un des Ruefe vu d Schnitta isch kumme vor d Ohre vum Herrn Zebaoth.


text:
So sin etze geduldig, lebi Breda, bis zum Kumme vum Herrn. Lueg, dr Bur wartet uf d Frucht vu d Erde un isch däbi geduldig, bis sie gregt d Frehräge un d Schboträge.


text:
Nähme, lebi Breda, zum Vorbild vum Leide un dr Geduld d Prophete, de gschwätzt hän im Name vum Herrn.


text:
Lueg, ma <n>(mir)</n> preise selig, de erduldet hän. Vu d Geduld Hiobs hän ihr ghärt un hän gsähne, zue welem End s dr Herr gfihrt het; denn dr Herr isch barmherzig un ä Erbarma.


text:
Vor ällei Dingen aba, mini Breda, schwört nit, nit bim Himmel noh bi d Erde noh mit nem andere Eid. S isch aba aicha Jo ä Jo un aicha Nei ä Nei, dmit ihr nit ins Gricht kummt.


text:
Isch jemads unda äich krank, der ruef zue sich di Älteschte vu d Gmeinde, daß sie iba nem bäte un nen salbe mit El in däm Name vum Herrn.


text:
Un s Gebet vum Glaube wird däm Kranke helfe, un dr Herr wird nen ufrichte; un wenn na <n>(er)</n> Sinde doe het, wird nem vuge wäre.


text:
Sage eso änanda äiri Sinde un bäte firenanda, daß ihr gsund wäre. Des Grechte Gebet vumag viel, wenn s gwißlig isch.


text:
Elia war ä schwache Mensch we ma <n>(mir)</n>; un na <n>(er)</n> bätet ä Gebet, daß ses nit rägne soll, un s rägnet nit uf Erde dräi Johr un sechs Monet.


text:
Lebi <n>(Liebe)</n> Breda, wenn jemads unda äich abirre wird vu dr Wohret un jemads bringt nen zruck,


text:
der soll wisse: wer d Sinda zruck brocht het vu sinem Irrwäg, der wird sini Seele vum Dod rette un wird vieli Sinde zuedecke.


text:
Petrus, ä Aposchtel Jesus Chrischti, an d userwählte Fremdling, de vuschtrait huse in Pontus, Galatien, Kappadozien, dr Provinz Asien un Bithynien,


text:
de Gott, dr Vada <n>(Babbe)</n>, üsgwält het durch d Heiligung vum Geischt zum Folgsam si <n>(Brav si)</n> un zum a Gschpritzt si mit däm Bloet Jesus Chrischti:


text:
Globt isch Gott, dr Vada <n>(Babbe)</n> unsares Herrn Jesus Chrischtus, dr uns <n>(us)</n> nohch sinere große Barmherzigkeit wiedageboren het zue einare lebändige Hoffnig durch de Uferschtehig Jesus Chrischti vu d Dote,


text:
zue nem ewige un fleckelose un unvuwelkliche Erbe, des ufbwahrt <n>(ufghebt)</n> wird im Himmel fir äich,


text:
de ihr üs Gottes Macht durch d Glaube bwahrt sin zue d Seligkeit, de parat isch, daß sie bekannt wäre zue dr letschte Ziit.


text:
Dann <n>(Dnoh)</n> den ihr äich fräie, de ihr etzed ä kleini Ziit, wenn s si soll, trurig sin in manchali Afechtig,


text:
dmit aicha Glaube als echt un viel koschtbarer bfunde wäre als des vugängliche Gold, des durchs Fiir gläutert wird, zum Lob, Pries un Ehri, wenn er zeigt <n>(offenbart)</n> wird; Jesus Chrischtus.


text:
Ihn hän ihr nit gsähne un hän nen doch leb <n>(lieb)</n>; un etze glaubt ihr a nen, obwohl ihr nen nit sähn; ihr den äich aba fräie mit riesiga un herrlicha Fräid <n>(Freud)</n>,


text:
Nohch dr Seligkeit hän gsuecht un gforscht d Prophete, de vu d Gnade gwiessagt <n>(vorusgsait)</n> hän, de fir äich bschtimmt isch,


text:
un hän gforscht, uf welchi un was fir ä Ziit dr Geischt Chrischti ditet, der in dene war un zvor beziigt het d Liede, de iba d Chrischtus kumme solle, un d Herrlichkeit dnohch.


text:
Däne isch zeigt <n>(offenbart)</n> worde, daß sie nit sich selbscht, sundern äich diene solle mit däm, was äich etze vukindigt isch durch de, de äich des Evangelium vukindigt hän durch d heilige Geischt, der vum Himmel gschickt isch, - was au de Engel wotte aluege.


text:
Drum umgirtet d Lende äires Gmets, sin nichtern un den äiri Hoffnig ganz uf d Gnade, de äich abote wird in d Offenbarig Jesus Chrischti.


text:
Denn s schtoht gschriebe <n>(3. Moses 19,2)</n>: "Ihr sollt heilig si, denn i <n>(ich)</n> bi heilig."


text:
Un do ihr den als Vada <n>(Babbe)</n> aruefe den, der ohni Asähe vu d Lit jede richet nohch sinem Werk, so fihrt aicha Läbä, solang ihr do in d Fremde wielt, in Gottesfurcht;


text:
denn ihr wißt, daß ihr nit mit vugänglichem Silba odr Gold erlest sin vu äirem nichtige Wandel noh dr Vädare Art,


text:
Er isch zwar zvor üsgwält, bvor dr Welt Grund glegt wird, aba zeigt <n>(offenbart)</n> am End vu d Ziit um airetwille,


text:
de ihr durch nen glaubt an Gott, dr nen uferweckt het vu d Dote un nem d Herrlichkeit ge het, dmit ihr Glaube un Hoffnig zue Gott hän.


text:
Hän ihr äiri Seele sufa gmacht im Folgsam <n>(Brav si)</n> si dr Wohret zue echta Bruedaliebe, so hän äich undaänanda bschtändig leb <n>(lieb)</n> üs reinem Herze.


text:
Denn ihr sin wiedageboren nit üs vugänglichem, sundern üs ewigem Some, nämlich üs däm lebändige Wort Gottes, des do bliebt.


text:
Denn "alles Fleisch isch we Gras un alli sini Herrlichkeit we`s Gras vu d Blueme. S Gras isch vudorrt un d Blueme abgfloge;


text:
aba s Herrn Wort bliebt in Ewigkeit" <n>(Jesaja 40,6-8)</n>. Des isch aba des Wort, wel <n>(des)</n> unda äich vukindigt isch.


text:
un sin gierig nohch dr vuninftige echte Milch we kleini Buscheli <n>(Buzele, Babies)</n>, dmit ihr durch sie zuelege <n>(greßa wäre)</n> zue äirem Heil,


text:
Zue nem kumme als zum lebändige Schtei <n>(Wackes)</n>, der vu d Mensch rüssgworfe isch, aba bi Gott üserwählt un koschtbar.


text:
Un au ihr len äich als lebändige Schtei <n>(Wackes)</n> bäue zue nem geistlichen Hus un zue d heilige Pfarra, z opfare geischtlichi Opfa, de Gott ä freud sin durch Jesus Chrischtus.


text:
Drum schtoht in dr Schrift <n>(Jesaja 28,16)</n>: "Lueg, i <n>(ich)</n> leg in Zion ä üsgwählte, koschtbare Eckschtei; un wer a nen glaubt, der soll nit zschande wäre."


text:
Fir äich etze, de ihr glaubt, isch scha <n>(er)</n> koschtbar; fir de Ungläubige aba isch "der Schtei <n>(Wackes)</n>, den de Bäulit rüssgworfe hän un der zum Eckschtei wore isch,


text:
ä Schtei <n>(Wackes)</n> zum Draschtoße un ä Fels zum Ärganiss" <n>(Psalm 118,22; Jesaja 8,14)</n>; sie schtoße sich a nem, wel sie nit an s Wort glaube, wozue sie au bschtimmt sin.


text:
Ihr aba sin des userwählte Gschlecht, keniglichi Pfarra, s heilige Volk, des Volk des Gott ghärt, daß ihr vukündige sollt de Wohltaten vu nem, der äich bruefe het vu dr Nacht zue sinem wundabare Lecht;


text:
de ihr dertmols "nit ä Volk" ware, etze aba "Gottes Volk" sin, un dertmols nit in d Gnade ware, etze aba in d Gnade sin <n>(Hosea 2,25)</n>.


text:
Liebi Breda, i <n>(ich)</n> vumahn äich als Fremdlinge un Wandara: Wäg bliebe vu fleischlicha Luscht, de gege d Seele schtrietet,


text:
un fihre ä rechtschaffenes Läbä unda d Heide, dmit de, de äich vuliigne als Ibeltäta, äiri guete Werke aluege un Gott priese am Dag vu dr Heimsuechig.


text:
odr d Schtatthalta als däne, de vu nem gschickt sin zue d Bschtrofig vu d Ibeltäta un zum Lob dera, de Guetes den.


text:
Denn des isch dr Wille Gottes, daß ihr mit guete Tade de wo nigs wisse un dumme Lit s Maul schtopfe -


text:
als de Fräie, un nit als hätte na d Fräiheit zum Deckmantel vu d Bosheit, sundern als d Knecht Gottes.


text:
Ihr Sklave, ordnet äich in alla Angscht d Herren unda, nit ällei d guete un fründlige, sundern au d wundaliche <n>(komische)</n>.


text:
Denn des isch Gnade, wenn jemads vor Gott wägem Gwisse wägä des Schlechte <n>(Übel)</n> duldet un liedet s Unrecht.


text:
Denn was isch des fir ä Sach, wenn ihr wägä schlechte Tade gschla wäre un des geduldig dulde? Aba wenn ihr wägä guete Tade liedet un s ertrage, des isch Gnade bi Gott.


text:
Denn dzue sin ihr bruefe, do au Chrischtus glitte het fir äich un äich ä Vorbild hindalosst, däm ihr nohchfolge sollt in sinene Fößtapfe;


text:
der keinen bleidigt het, als sa bleidigt wird, nit droht het, als sa glitte het, er schtellt`s aba däm anheim, der grecht richtet;


text:
der unsari Sinde selbscht nuftrage het an sinem Leib <n>(Ranze)</n> uf s Holz, dmit ma <n>(mir)</n>, dr Sinde abgschtorbe <n>(vutrocknet)</n>, dr Grechtigkeit läbä. Durch sini Wunde sin na heil wore.


text:
Denn ihr ware we irrendi Schof; aba ihr sin etze bekehrt <n>(umkert)</n> zue däm Schäfa <n>(Hirte)</n> un Bischof äira Seele.


text:
eso sollt ihr Wieba äich äire Männa untaordne, dmit au de, de nit a s Wort glaube, durch s Läbä ihra Wieba ohni Wort gwunne wäre,


text:
sundern dr vuschteckte Mensch im Herz im ewige Schmuck im sanfte un schtille <n>(bscheide)</n> Geischt: des isch guet vor Gott.


text:
Denn so hän sich vorziite au de heilige Wieba gschmickt, de ihri Hoffnig uf Gott hocke un sich ihre Männa untaordnete,


text:
we Sara Abraham hörig war un nen Herr gheiße het; dere Techta sin ihr wore, wenn ihr recht den un äich durch nigs beirre len.


text:
eso, ihr Männa, wohnt vuninftig mit tene zsämme un gen däm wiebliche Gschlecht als däm schwächere Ehri. Denn au de Wieba sin Miterbe vu d Gnade vum Läbä, un aicha mitänanda <n>(gmeinsames)</n> Gebet soll nit vuhindat wäre.


text:
Vugelte nit Beses mit Besem odr Scheltwort mit Scheltwort, sundern segnet vielme, wel ihr dzue bruefe sin, daß ihr d Sege ererbt.


text:
Denn "wer des Läbä liebt <n>(leb hän)</n> un gueti Däg säh will, der hetet sini Zunge, daß sie nigs Beses sait, un sini Lippen, daß sie nit bschiesse.


text:
Denn d Auge vum Herrn sähn uf d Grechte, un sini Ohre häre uf ihr Gebet; d Gsicht <n>(Visasch)</n> vum Herrn aba schtoht gege dene, de Beses den" <n>(Psalm 34,13-17)</n>.


text:
Un wenn ihr au liedet um dr Grechtigkeit wille, so sin ihr doch selig. Firchte äich nit vor ihrem Drohe un vuschreckt nit;


text:
heiligt aba Chrischtus d Herr in äire Herz. Sin alliziit parat zue d Vuantwortig vor jedem, der vu äich Antwort fordat iba de Hoffnig, de in äich isch,


text:
un des mit Sanftmuet un Gottesfurcht, un hän ä guetes Gwisse, dmit de, de äich vuliigne, zschande wäre, wenn sie äire guete Wandel in Chrischtus bschimpfe.


text:
Denn au Chrischtus het eimol fir d Sinde glitte, dr Grechte fir de Ungrechte, dmit da <n>(er)</n> äich zue Gott fihrt, un isch dot nohch rem Fleisch, aba lebändig gmacht nohch rem Geischt.


text:
de dertmols unghorsam ware, als Gott usgharrt un Geduld ka het zue d Ziit Noahs, als ma de Arche bäut het, in der wenig, nämlich acht Seele, grettet wäre durchs Wassa durch.


text:
Des isch ä Vorbild vu d Daufi, de etzed au äich rettet. Denn in ihr wird nit dr Dräck vum Leib <n>(Ranze)</n> abgwäsche, sundern ma <n>(mir)</n> bitte Gott um ä guetes Gwisse, durch d Uferschtehig Jesus Chrischti,


text:
der isch zue d Rechte Gottes, ufgfahre gen Himmel, un de sin nem folgsam d Engel un de Gwaltige un de Mächte.


text:
Wel etze Chrischtus im Fleisch glitte het, so mache äich au parrat mit demselbe Sinn <n>(Gmeht)</n>; denn wer im Fleisch glitte het, dr het ufghert mit d Sinde,


text:
daß sa <n>(er)</n> etze de noh ibrigi Ziit im Fleisch nit d Luscht dr Mensche, sundern däm Wille Gottes läbt.


text:
Denn s isch genoe, daß ihr de vugangeni Ziit zuebrocht hän nohch heidnischem Wille, als ihr ä Läbä gfihrt hän in Uswiichs, Luscht, Bsofe, Frässarei, Sufarei un schrecklichen Götzedenst.


text:
Des isch ne fremdt, daß ihr äich nimi mit tene schtirzt in desselbe weschte, wilde Triebe, un sie läschtere;


text:
Denn dzue isch au d Dote s Evangelium vukindigt, daß sie zwar nohch Menscheart grichtet wäre im Fleisch, aba nohch Gottes Art des Läbä hän im Geischt.


text:
Vor alle Dinge hän undaänanda bschtändige Lebi <n>(Liebe)</n>; denn "d Lebi <n>(Liebe)</n> deckt au vieli Sinde zue" <n>(Sprich 10,12)</n>.


text:
Un dient änanda, jeda mit dr Gabe, de na <n>(er)</n> gregt het, als gueti Hushalta vu mancha Gnade Gottes:


text:
wenn jemads predigt, daß er's sait als Gottes Wort; wenn jemads dient, daß er's doets üs dr Kraft, de Gott gwährt, dmit in ällei Dinge Gott globt wird durch Jesus Chrischtus. Ihm isch d Ehri un Gwalt vu Ewigkeit zue Ewigkeit! Amen.


text:
Ihr Liebi, len äich durch de Hitzi nit bfremde, de äich widafahrt zue äira Vusuechig, als gschieht äich ebis Seltsames,


text:
sundern freut äich, daß ihr mit Chrischtus liedet, dmit ihr au zue d Ziit dr Offenbarig vu sinere Herrlichkeit Fräid <n>(Freud)</n> un Wonne hän.


text:
Selig sin ihr, wenn ihr gscholte wäre wägem Name Chrischti, denn dr Geischt, der ä Geischt dr Herrlichkeit un Gottes isch, rueht uf äich.


text:
Denn de Ziit isch do, daß des Gricht afangt am Hus Gottes. Wenn aba zerscht a uns <n>(us)</n>, was wird s fir ä End nähmä mit däne, de däm Evangelium Gottes nit glaube?


text:
Drum solle au de, de nohch Gottes Wille liede, nem ihri Seele abfehle als däm treue Schepfa un Guetes doe.


text:
D Älteschte unda äich vumahn i <n>(ich)</n>, dr Mitälteschte un Ziige dr Liede Chrischti, der i <n>(ich)</n> au teilhab an dr Herrlichkeit, de zeigt <n>(offenbart)</n> wäre soll:


text:
Weidet d Herde Gottes, de äich abfohle isch; achtet uf sie, nit zwunge, sundern fraiwillig, we s Gott gfallt; nit wägem schändliche Gwinn, sundern vu Herzensgrund uf;


text:
So demetigt äich etze unda de gewaltige Hand Gottes, dmit da <n>(er)</n> äich hoch hebt zue sinere Ziit.


text:
Sin nichtern un wacht; denn aicha Fäind <n>(Gegna)</n>, dr Deufel, goht umä we ä brellende Löwe un suecht, wen na frässä <n>(vuschlinge)</n> ka.


text:
D Gott alla Gnade aba, der äich bruefe het zue sinere ewige Herrlichkeit in Chrischtus Jesus, der wird äich, de ihr ä kleini Ziit liedet, ufrichte, stärke, kraft ge, grinde.


text:
Durch Silvanus, d treue Brueda, we i <n>(ich)</n> mein, ha i <n>(ich)</n> äich ä bitzele gschriebe, z vumahne un z beziige, daß des de rechti Gnade Gottes isch, in der ihr schtehn.


text:
Greßt äich undaänanda mit däm Kuß dr Lebi <n>(Liebe)</n>. Friede isch mit äich ällei, de ihr in Chrischtus sin!


text:
Simon Petrus, ä Knecht un Aposchtel Jesus Chrischti, an alli, de mit uns <n>(us)</n> dselbe diire Glaube gregt hän durch d Grechtigkeit, de unsa Gott git un dr Heiland Jesus Chrischtus:


text:
Alles, was zum Läbä un zue d Fromm si dient, het uns <n>(us)</n> sini göttlichi Kraft gschenkt durch s Wisse iba den, der uns <n>(us)</n> bruefe het durch sini Herrlichkeit un Kraft.


text:
Durch sie sin uns <n>(us)</n> de diire un allagreschte Vuheißige <n>(Vuschpreche)</n> gschenkt, dmit ihr dodurch Adeil gregt an dr göttliche Natur, de ihr gflohe sin dr vuderbliche Luscht in d Welt.


text:
Denn wenn des alles viel bi äich isch, wird's äich nit ful un unfruchtbar si losse im Wisse iba unsaren Herrn Jesus Chrischtus.


text:
Wer des aba nit het, der isch blind un dappt im Dunkle un het vugässä, daß sa <n>(er)</n> sufa wore isch vu sinene frehere <n>(alde)</n> Sinde.


text:
Drum, lebi Breda, bmehe äich desto me, äiri Bruefig un Erwählig feschtzmache. Denn wenn ihr des den, den ihr nit hiflege,


text:
Drum will ich's nit losse, äich alliziit dra z erinnere, obwohl ihr's wißt un gschtärkt sin in dr Wohret, de unda äich isch.


text:
denn i <n>(ich)</n> weiß, daß i <n>(ich)</n> mi Hitte bald vulo mueß, we s ma <n>(mir)</n> au unsa Herr Jesus Chrischtus gsait <n>(vurote, ereffnet)</n> het.


text:
Denn ma <n>(mir)</n> sin nit usdenkte Fable gfolgt, als ma <n>(mir)</n> äich kundgmacht hän de Kraft un des Kumme unsares Herrn Jesus Chrischtus; sundern ma <n>(mir)</n> hän sini Herrlichkeit selba gsähne.


text:
Denn na <n>(er)</n> empfing vu Gott, däm Vada <n>(Babbe)</n>, Ehri un Pries durch ä Schtimm, de zue nem kummt vu dr große Herrlichkeit: Des isch mi liebe Bue, a däm i <n>(ich)</n> Wohlgfalle ha.


text:
Un de Schtimm hän ma <n>(mir)</n> ghärt vum Himmel kumme, als ma <n>(mir)</n> mit nem ware uf däm heilige Berg.


text:
Um so feschta hän ma <n>(mir)</n> des prophetische Wort, un ihr den guet dra, daß ihr druf achte als uf ä Lecht, des do schient a nem dunkle Platz, bis der Dag abricht un dr Morgeschtern ufgoht in äirem Herz.


text:
Denn s isch noh ne ä Wissagig üs menschlichem Wille vorbrocht worde, sundern triebe vum heilige Geischt hän Lit im Name Gottes gschwätzt.


text:
S ware aba au falschi Prophete unda rem Volk, we au unda äich si wäre falschi Lehra, de schlechti Irrlehren ifihre un vuliigne d Herr, der sie kauft het; de wäre iba sich selbscht herbringe ä schnelles End.


text:
Un üs Habsucht wäre sie äich mit Gschichte z gwinne sueche. Des Gricht iba sie isch gmacht sit langem, un ihr End schloft nit.


text:
Denn Gott het selbscht de Engel, de gsindigt hän, nit vuschont, sundern het sie mit Kette der Nacht in d Hell gschtoße un ibage, dmit sie fir des Gricht vuwahrt wäre;


text:
un het de frehere Welt nit vuschont, sundern ällei Noah bwahrt, d Prediga vu d Grechtigkeit, mit siebä andere, als sa <n>(er)</n> d Sintflut iba d Welt vu d Gottlosen het ku lo;


text:
un het de Schtädt Sodom un Gomorra zue Schutt un Asche gmacht un zum Untagang <n>(Absufe)</n> vuurdeilt un dmit ä Baischpiel bschtimmt d Gottlose, de dnoh kumme däte;


text:
Denn d Grechte, der unda ne gwohnt het, moeß alles mit aluege un ahäre un si grechti Seele vu Dag zue Dag quäle losse durch ihri bese Sache.


text:
Dr Herr weiß de Fromme üs dr Vusuechig zue rette, de Ungrechte aba feschtzhalte fir d Dag vum Gricht, um sie z schtrofe,


text:
am meischte aba de, de nohch rem Fleisch läbä in dreckiga Luscht un jedi Herrschaft vuachte. Frech un eigensinnig, schrecke sie nit dvor zruck, himmlische Mächte zue läschtere,


text:
Aba sie sin we Tiere, de vu Natur dzue uf d Welt kumme sin, daß sie gfange un gschlachtet wäre; sie läschtere des, wovu sie nigs vuschtehn, un wäre au in ihrem vudorbene Wäse umkumme


text:
un d Lohn dvutrage. Sie hebed s fir ä Luscht, am helle Dag zue schlemme, sie sin Schandflecke, schwelge in ihre Gaunareie, wenn sie mit äich prasse,


text:
hän Auge volla Ehebruch, nimma satt dr Sinde, locke a sich liechtfertige Lit, hän ä Herz triebe vu Habsucht - vufluechti Lit!


text:
De vulehn d richtige Wäg un gehn in d Irri un folge däm Wäg vum Bileam, vum Sohn Beors, der d Lohn dr Ungrechtigkeit liebte,


text:
gregt aba ä Schtrof fir sini Ibatretig: des schtumme Laschttier schwätzt mit Menscheschtimm un wehrt dr Dümmi vum Prophet.


text:
Denn sie schwätze schtolzi Wort, hinda däne nigs isch, un locke durch Unzucht zue d fleischliche Luscht de, de kum gflohe ware däne, de im Irrtum ihr Läbä fihre,


text:
un vuschpreche ne Fräiheit, obwohl sie selbscht Knecht vum Vuderbe sin. Denn vu wäm jemads ibawunde <n>(bsiegt)</n> isch, däm si Knecht isch scha <n>(er)</n> wore.


text:
Denn wenn sie durch des Wisse iba unsares Herrn un Heilands Jesus Chrischtus entflohen sin däm Unrat vu d Welt, wäre aba nomol in däm vuschtrickt <n>(gfange)</n> un vu nem ibawunde <n>(bsiegt)</n>, dann <n>(dnoh)</n> isch's mit tene am End ärga wore als dvor.


text:
Denn s wär bessa fir sie gsi, daß sie d Wäg dr Grechtigkeit nit gwißt hädä, als daß sie nen kenne un sich abwende vum heilige Gebot, des ne ge isch.


text:
An dene het sich erwiese d Wohret vum Schprichwort: Dr Hund frißt wieda, was sa <n>(er)</n> uskotzt het; un: D Sau wälzt sich nohch d Schwemme wieda im Dreck.


text:
Des isch etze dr zweite Bref, den i <n>(ich)</n> äich schrieb, ihr Liebi, in welem i <n>(ich)</n> äire echte Sinne <n>(Gmeht)</n> weck un äich erinnare,


text:
daß ihr denkt an de Wort, de zvor gsait sin vu d heilige Prophete, un a des Gebot vum Herrn un Heiland, des vuzehlt isch durch äiri Aposchtel.


text:
Ihr sollt vor ällei wisse, daß in d letschte Däg Spötta <n>(Motza)</n> kumme wäre, de ihr Schpott tribä, ihra eigene Luscht nochgehn


text:
un sage: Wo bliebe de Vuheißig vu sinem Kumme? Denn nohchdem d Vädare igschlofe <n>(gschtorbe)</n> sin, bliebt alles, we`s vu Afang a dr Schöpfig gsi isch.


text:
Denn sie wen nigs dvu wisse, daß dr Himmel vorziite au war, dzue d Erde, de üs Wassa un durch Wassa Bschtande het durch Gottes Wort;


text:
So wäre au dr Himmel, der etzed isch, un d Erde durch desselbe Wort ufghebt fir des Fiir, ufbwahrt fir d Dag vum Gricht un d Vudammnis vu d gottlose Lit.


text:
Eins aba isch äich nit vuborge, ihr Liebi, daß ä Dag vor rem Herrn we dusig Johr isch un dusig Johr we ä Dag.


text:
Dr Herr vuhindat nit de Vuheißig, we s ä baar fir ä Vuhindarig hebe <n>(halte)</n>; sundern na <n>(er)</n> het Geduld mit äich un will nit, daß jemads vulore wäre, sundern daß jeda zue d Buße findet.


text:
S wird aba des Herrn Dag kumme we ä Deb; dann <n>(dnoh)</n> wäre de Himmel vugoh mit großem Krache; de Elemente aba wäre vor Hitzi schmelze, un d Erde un de Werke, de druf sin, wäre ihr Urdeil finde.


text:
Wenn etze des alles so vugoh wird, we mehn ihr dann <n>(dnoh)</n> doschtoh in heiligem Wandel un fromme Wäse,


text:
de ihr des Kumme vum Dag Gottes schnella macht un ha wen, an däm de Himmel vum Fiir vugoh un de Elemente vor Hitzi vuschmelze wäre.


text:
Mir warte aba uf ä näji <n>(naii)</n> Himmel un ä näji <n>(naii)</n> Erde nohch sinere Vuheißig, in däne Grechtigkeit wohnt.


text:
Drum, mini Liebi, während ihr druf wartet, sin bmeht, daß ihr vor nem unbfleckt un untadelig im Friede gfunde wäre,


text:
un de Geduld unsares Herrn hebet <n>(haltet)</n> fir äiri Rettig, we au unsa liebe Brueda Paulus nohch dr Wisheit, de nem ge isch, äich gschriebe het.


text:
Dvu schwätzt da <n>(er)</n> in ällei Bref, in däne ä baar Sache schwer zue vuschtoh sin, weli de Unwissende un Liechtfertige vudrille, we au de andere Schrifte, zue ihra eigene Vudammnis.


text:
Ihr aba, mini Liebi, wel ihr des im vorus wißt, so hete äich, daß ihr nit durch d Irrtum vu däne bese Lit mit tene äich vufihrt un flege üs äirem feschte Schtand.


text:
Waxe aba in dr Gnade un im Wisse iba unsa Herrn un Heiland Jesus Chrischtus. Ihm isch Ehri etzed un fir ewige Ziit! Amen.


text:
Was vu Afang a war, was ma <n>(mir)</n> ghärt hän, was ma <n>(mir)</n> gsäh hän mit unsere Auge, was ma <n>(mir)</n> agluegt hän un unsreri Händ <n>(Pfode)</n> aglengt hän, vum Wort vum Läbä


text:
un des Läbä isch erschiene, un ma <n>(mir)</n> hän gsähne un beziige un vukindige äich des Läbä, des ewig isch, des bim Vada <n>(Babbe)</n> war un uns <n>(us)</n> erschiene isch -,


text:
was ma <n>(mir)</n> gsähne un ghärt hän, des vukindige ma <n>(mir)</n> auch äich, dmit au ihr mit uns <n>(us)</n> Gmeinschaft ha kene; un unsereri Gmeinschaft isch mit däm Vada <n>(Babbe)</n> un mit sinem Bue Jesus Christus.


text:
Un des isch de Botschaft, de ma <n>(mir)</n> vu ihm ghärt hän un äich vukindige: Gott isch Lecht, un in ihm isch kei Finschtanis.


text:
Wenn ma <n>(mir)</n> sage, daß ma <n>(mir)</n> Gmeinschaft mit ihm hän, un wandle in dr Finschtanis, so lege ma <n>(mir)</n> un den nit de Wohret.


text:
Wenn ma <n>(mir)</n> aba im Lecht wandle, we na <n>(er)</n> im Lecht isch, so hän ma <n>(mir)</n> Gmeinschaft undaänander, un s Bloet vu Jesus, sinem Bue, macht uns <n>(us)</n> sufa vu allar Sind.


text:
Wenn ma <n>(mir)</n> sage, ma <n>(mir)</n> hän keini Sinde, so lege ma <n>(mir)</n> uns <n>(us)</n> selba a, un d Wohret isch nit in uns <n>(us)</n>.


text:
Wenn ma <n>(mir)</n> aba unsri Sinde sage, so isch scha <n>(er)</n> treui un grecht, daß sa uns <n>(us)</n> d Sinde vugit un uns <n>(us)</n> sufa macht vu allar Ungrechtigkeit.


text:
Wenn ma <n>(mir)</n> sage, ma <n>(mir)</n> hän nit gsindigt, so mache ma <n>(mir)</n> ihn zum Legner, un si Wort isch nit in uns <n>(us)</n>.


text:
Mini ,Kinda des schrib i <n>(ich)</n> äich, dmit ihr nit sindige den. Un wenn jemads sindigt, so hän ma <n>(mir)</n> ä Firschprecha bim Vada <n>(Babbe)</n>, Jesus Christus, der grecht isch.


text:
Un na <n>(er)</n> isch d Vusehnig fir unsri Sinde, nit ällei aba fir unsri, sundern au fir de vu dr ganze Welt.


text:
Un dodra merke ma <n>(mir)</n>, daß ma <n>(mir)</n> nen kenne, wenn ma <n>(mir)</n> sini Gebote halte den.


text:
Wer aba si Wort haltet, in däm isch gwiß d Liebi Gottes ganz un gar. Dodra erkenne ma <n>(mir)</n>, daß ma in ihm sin.


text:
Mini Liebi Frind, i <n>(ich)</n> schrib äich nit ä neies Gebot, sundern des alte Gebot, des ihr vu Afang a gha hän. Des alte Gebot isch des Wort, des sa ghärt hän.


text:
Un doch schrib i <n>(ich)</n> äich ä neies Gebot, des wohr isch in ihm un in äich; denn d Finschtanis vugoht, un s echte Lecht schint etzed scho.


text:
Wer aba si Brueda haßt, der isch in dr Finschtanis un wandlet in dr Finschtanis un weiß nit, wo na <n>(er)</n> higoht; denn d Finschtanis het sini Augen vublendet.


text:
Ich schrib äich Vädare; denn ihr kenne den, der vu Afang a do gsi isch. Ich schrib äich junge Männa; denn ihr hän d Bese ibawunde.


text:
Ich ha äich Kinda gschribe; denn ihr kenne d Vada <n>(Babbe)</n>. Ich ha äich Vädare gschribe; denn ihr kenne den, der vu Afang a do gsi isch. Ich ha äich junge Männa gschribe; denn ihr sin schtark, un s Wort Gottes bliebt in äich, un ihr hän d Bese ibawunde.


text:
Den nit d Welt leb <n>(lieb)</n> ha noh was in dr Welt isch. Wenn jemads d Welt leb <n>(lieb)</n> het, in däm isch nit d Liebi vum Vada <n>(Babbe)</n>.


text:
Denn alles, was in dr Welt isch, vum Fleisch d Luscht un dr Auge Luscht un igebildet si, isch nit vum Vada <n>(Babbe)</n>, sundern vu der Welt.


text:
Kinda, s isch die letschte Schtund! Un we na ghärt hän, daß dr Antichrist kummt, so sin au scho vieli Antichriste kumme; drun erkenne ma, daß ses die letschte Schtund isch.


text:
Sie sin vu uns <n>(us)</n> üsgange, aba sie ware nit vu uns <n>(us)</n>. Denn wenn sie vu uns <n>(us)</n> gsi wäre, so wäre sie jo bi uns <n>(us)</n> bliebe; aba s het solle offebar werde , daß sie nit alli vu uns <n>(us)</n> sin.


text:
Ich ha äich nit gschribe, als wißte ihr d Wohret nit, sundern ihr wißet sie un wißt au, daß kei Lug üs dr Wohret kummt.


text:
Wer isch ä vulogene, wenn nit der, der lignet, daß Jesus dr Christus isch? Des isch dr Antichrist, der d Vada <n>(Babbe)</n> un d Bue lignet.


text:
Wer d Bue lignet, der het au d Vada <n>(Babbe)</n> nit; wer d Bue kund doet, der het au d Vada <n>(Babbe)</n>.


text:
Was ihr ghärt hän vu Afang a, des soll in äich bliebe. Wenn in äich bliebt, was ihr vu Afang a ghärt hän, so den ihr au im Bue un im Vada <n>(Babbe)</n> bliebe.


text:
Un d Salbig, de ihr vu nem gregt hän, bliebt in äich, un ihr hän nit nedig, daß äich jemads lehrt; sundern, we äich sini Salbig alles lehrt, so isch's wohr un isch kei Lug, un we sie äich glehrt het, so bliebe in nem.


text:
Un jetze, Kinda, bliebe in nem, dmit ma <n>(mir)</n>, wenn na offebart wird, Gwißheit hän un nit zschande werde vor rem, wenn na kummt.


text:
Wenn ihr wißt, daß sa <n>(er)</n> grecht isch, so erkenne ihr au, daß, wer`s recht doet, der isch vu nem geboren.


text:
Luege, weli Liebi het uns <n>(us)</n> dr Vada <n>(Babbe)</n> ge, daß ma <n>(mir)</n> Gottes Kinda heiße solle - un ma <n>(mir)</n> sin`s au! Drum kennt uns <n>(us)</n> d Welt nit; denn sie kennt den nit.


text:
Mini Lebi <n>(Liebe)</n>, ma <n>(mir)</n> sin scho Gottes Kinda; s isch aba noh nit offebar wore, was ma <n>(mir)</n> si werde. Mir wisse aba: wenn s offebar wird, werde ma ihm glich si; denn ma <n>(mir)</n> werde nen sähne, we na <n>(er)</n> isch.


text:
Un ihr wißet, daß sa <n>(er)</n> kumme isch, dmit da <n>(er)</n> d Sinde wegnihmt, un in ihm isch kei Sinde.


text:
Wer Sinde doet, der isch vum Deufel; denn dr Deufel sindigt vu Afang a. Dzue isch scha <n>(er)</n> kumme dr Bue Gottes, daß sa d Arbet vum Deufels kabut macht.


text:
Wer üs Gott geboren isch, der doet keini Sinde; denn Gottes Kinda bliebe in nem un kenne nit sindige; denn sie sin vu Gott geboren.


text:
Dodra wird offebar, welchi d Kinda Gottes un welchi de Kinda vum Deufels sin: Wer nit recht doet, der isch nit vu Gott, un wer nit si Brueda leb <n>(lieb)</n> het.


text:
Denn des isch de Botschaft, de ihr ghärt hän vu Afang a, daß ma <n>(mir)</n> uns <n>(us)</n> undaänander liebe solle,


text:
nit we Kain, der vum Bese schtammte un si Brueda umbrocht het. Un wurum het da nen umbrocht? Wel sini Sache bes ware un de vu sinem Brueda grecht.


text:
Mir wisse, daß ma <n>(mir)</n> üs sem Dod in s Läbä kumme sin; denn ma <n>(mir)</n> liebe unseri Breda. Wer nit liebt <n>(leb hän)</n>, der bliebt im Dod.


text:
Wer si Brueda haßt, der isch ä Dotschläger, un ihr wißt, daß kei Dotschläger s ewige Läbä imma in sich het.


text:
Dodra hän ma <n>(mir)</n> d Liebi erfahre, daß sa <n>(er)</n> si Läbä fir uns <n>(us)</n> glosse het; un ma <n>(mir)</n> solle au s Läbä fir unseri Breda lo.


text:
Wenn aba jemads Sache vu d Welt het un sieht si Brueda hunga lide un schleßt si Herz vor rem zue, we bliebt dann <n>(dnoh)</n> d Liebi Gottes in nem?b


text:
Mini Kinda, len uns <n>(us)</n> nit liebe mit Worte noh mit dr Zunge, sundern mit dr Tat un mit dr Wohret.


text:
Dodra kenne ma <n>(mir)</n>, daß ma <n>(mir)</n> üs dr Wohret sin, un kenne unsa Herz vor ihm dmit zum Schwige bringe,


text:
daß, wenn uns <n>(us)</n> unsa Herz vudammt, Gott greßer isch als unsa Herz un kennt alli Dinge in uns <n>(us)</n>.


text:
un was ma <n>(mir)</n> bitte, den ma <n>(mir)</n> vu nem gregä; denn ma <n>(mir)</n> halte sini Gebote un den, was vor rem agnähm isch.


text:
Un des isch si Gebot, daß ma <n>(mir)</n> glaube an d Namen vu sinem Bue Jesus Christus un liebi hän undaänander, we na <n>(er)</n> uns <n>(us)</n> des Gebot ge het.


text:
Un wer sini Gebote doet, der bliebt in Gott un Gott in ihm. Un dodra erkenne ma <n>(mir)</n>, daß sa <n>(er)</n> in uns <n>(us)</n> bliebt: an däm Geischt, den na uns <n>(us)</n> ge het.


text:
Ihr Liebi, glaubt nit einem jedem Geischt, sundern prefe de Geischter, ob sie vu Gott sin; denn s sin vieli falschi Prophete üsgange in d Welt.


text:
Dodra solle na d Geischt Gottes erkenne: Jeder Geischt, der sait, daß Jesus Christus in s Fleisch kumme isch, der isch vu Gott;


text:
un jeder Geischt, der Jesus nit so akindigt, der isch nit vu Gott. Un des isch der Geischt vum Antichrists, vu däm ihr ghärt hän, daß sa kumme wird, un na isch etzed scho in dr Welt.


text:
Kinda, ma <n>(mir)</n> sin vu Gott un hän de ibawunde; denn der der in äich isch, isch greßer als der, der in dr Welt isch.


text:
Mir sin vu Gott, un wer Gott kennt, der härt uns <n>(us)</n>; wer nit vu Gott isch, der härt uns <n>(us)</n> nit. Dodra kenne ma <n>(mir)</n> d Geischt dr Wohret un d Geischt vum Irrtum.


text:
Ihr Liebi, len uns <n>(us)</n> änander leb <n>(lieb)</n> han; denn d Liebi isch vu Gott, un wer liebt <n>(leb hän)</n>, der isch vu Gott geboren un kennt Gott.


text:
Dorum isch ku d Liebi Gottes unda uns <n>(us)</n>, daß Gott si einzige Bue gschickt het in d Welt, dmit ma <n>(mir)</n> durch nen läbä solle.


text:
Wäge däm bschtoht d Liebi: nit, daß ma <n>(mir)</n> Gott gliebt <n>(leb ka)</n> hän, sundern daß sa <n>(er)</n> uns <n>(us)</n> gliebt <n>(leb ka)</n> het un si Bue gschickt het zur Vusehnig fir unsri Sinde.


text:
Ihr Liebi, het uns <n>(us)</n> Gott so gliebt <n>(leb ka)</n>, so solle ma <n>(mir)</n> uns <n>(us)</n> au undaänander leb <n>(lieb)</n> ha.


text:
Nemads het Gott jemols gsähne. Wenn ma <n>(mir)</n> uns <n>(us)</n> undaänander leb <n>(lieb)</n> hän, so bliebt Gott in uns <n>(us)</n>, un sini Liebi isch in uns <n>(us)</n> ganz un gar.


text:
Dodra erkenne ma, daß ma <n>(mir)</n> in nem bliebe un na <n>(er)</n> in uns <n>(us)</n>, daß sa <n>(er)</n> uns <n>(us)</n> vu sinem Geischt ge het.


text:
Un ma <n>(mir)</n> hän gsähne un bzige, daß dr Vada <n>(Babbe)</n> d Bue gschickt het als Heiland dr Welt.


text:
Un ma <n>(mir)</n> hän kenne glernt un hän glaubt de Liebi, de Gott zue uns <n>(us)</n> het. Gott isch d Liebi; un wer in dr Liebi bliebt, der bliebt in Gott un Gott in nem.


text:
Wäge däm isch d Liebi bi uns <n>(us)</n> ganz un gar, daß ma <n>(mir)</n> Gwißheit hän am Dag vum Gricht; denn we na <n>(er)</n> isch, so sin au ma <n>(mir)</n> in däre Welt. Angscht isch nit in dr Liebi,


text:
sundern de ganze Liebi tribt d Angscht üs; denn d Angscht rechnet mit Schtrof. Wer sich aba firchtet, der isch nit ganz in dr Liebi.


text:
Len uns <n>(us)</n> leb <n>(lieb)</n> ha, denn na <n>(er)</n> het uns <n>(us)</n> zerscht liebt <n>(leb hän)</n> ka.


text:
Wenn jemads sait: Ich leb <n>(lieb)</n> Gott, un haßt si Brueda, der isch ä Legner. Denn wer si Brueda nit leb <n>(lieb)</n> het, den na sieht, we kann na Gott leb <n>(lieb)</n> ha, den na nit sieht?


text:
Un des Gebot hän ma <n>(mir)</n> vu nem, daß, wer Gott leb <n>(lieb)</n> het, daß der au si Brueda leb <n>(lieb)</n> het.


text:
Wer glaubt, daß Jesus der Christus isch, der isch vu Gott geboren; un wer den leb <n>(lieb)</n> het, der ihn geboren het, der liebt <n>(leb hän)</n> au den, der vu ihm geboren isch.


text:
Dodra kenne ma <n>(mir)</n>, daß ma <n>(mir)</n> Gottes Kinda leb <n>(lieb)</n> kän, wenn ma <n>(mir)</n> Gott leb <n>(lieb)</n> hän un sini Gebote halte.


text:
Denn des isch d Liebi zu Gott, daß ma <n>(mir)</n> sini Gebote halte; un seini Gebote sin nit schwer.


text:
Denn alles, was vu Gott geboren isch, ibawindet d Welt; un unsa Glaube isch dr Sieg, der d Welt ibawunden het.


text:
Der isch's, der kumme isch durch Wassa un Bloet, Jesus Christus; nit im Wassa alleinig, sundern im Wassa un im Bloet; un dr Geischt isch's, der s sagt, denn dr Geischt isch d Wohret.


text:
Wenn ma <n>(mir)</n> dr Lit ihr Zignis anehme, so isch Gottes Zignis doch greßer; denn des isch Gottes Zeugnis, daß sa <n>(er)</n> Zignis ge het vu sinem Bue.


text:
Wer an d Bue Gottes glaubt, der het des Zignis in sich. Wer Gott nit glaubt, der macht den zum Legner; denn na <n>(er)</n> glaubt nit däm Zignis, des Gott ge het vu sinem Bue.


text:
Un des isch des Zignis, daß uns <n>(us)</n> Gott s ewige Läbä ge het, un des Läbä isch in sinem Bue.


text:
Des ha i <n>(ich)</n> äich gschribe, dmit da wißt, daß ihr s ewige Läbä hän, de ihr glaube an d Namen vu Gottes Bue.


text:
Un des isch de Gwißheit, de ma <n>(mir)</n> hän zu Gott: Wenn ma <n>(mir)</n> um ebis bitte nohch sinem Wille, so härt er uns <n>(us)</n>.


text:
Un wenn ma <n>(mir)</n> wisse, daß sa <n>(er)</n> uns <n>(us)</n> härt, worum ma <n>(mir)</n> au bitte, so wisse ma <n>(mir)</n>, daß ma <n>(mir)</n> gregä, was ma <n>(mir)</n> vu nem ha wen.


text:
Wenn jemads si Brueda sindige sieht, ä Sind nit zum Dod, so mag er bitte, un Gott wird nem s Läbä ge - däne, de nit sindige zum Dode. S git aba ä Sinde zum Dod; bi der sag i <n>(ich)</n> nit, daß jemads bitte soll.


text:
Mir wisse, daß, wer vu Gott geboren isch, der sindigt nit, sundern wer vu Gott geboren isch, den bewahrt da, un dr Bese rührt nen nit a.


text:
Mir wisse aba, daß dr Bue Gottes kumme isch un uns <n>(us)</n> d Sinn dfir ge het, daß ma <n>(mir)</n> s Wahrhaftige kenne lerne. Un ma <n>(mir)</n> sin in däm Wahrhaftige, in sinem Bue Jesus Christus. Der isch dr wahrhaftige Gott un s ewige Läbä.


text:
Dr Älteschte an die üserwählte Herrin un ihri Kinda, de i <n>(ich)</n> leb ha in dr Wohret, un nit älleinig i <n>(ich)</n>, sundern au alli, de de d Wohret vuschtande hän,


text:
Gnade, Barmherzigkeit, Friede vu Gott, däm Vada <n>(Babbe)</n>, un vu Jesus Christus, däm Bue vum Vada <n>(Babbe)</n>, soll mit uns <n>(us)</n> si in Wohret un in Liebi!


text:
Ich ha argi freut, daß i <n>(ich)</n> unda dinene Kinda solchi gfunde ha, de in dr Wohret läbä, nohch rem Gebot, des wir vum Vada <n>(Babbe)</n> gregt hän.


text:
Un etze bitt i <n>(ich)</n> dich, Herrin - i <n>(ich)</n> schrib da kei neies Gebot, sundern des, was ma <n>(mir)</n> gha hän vu Afang a -, daß ma <n>(mir)</n> uns <n>(us)</n> undrenander leb hän.


text:
Un des isch de Liebi, daß ma <n>(mir)</n> läbä nohch sinem Gebot; des isch des Gebot, we ihr's ghärt hän vu Afang a, daß ihr drin läbä.


text:
Denn vieli Vufihrer sin in d Welt üsägange, de nit sage, daß Jesus Christus in s Fleisch kumme isch. Des isch dr Vufihrer un dr Antichrist.


text:
Wer driba nüsgoht un bliebt nit in dr Lehre Chrischti, der het Gott nit; wer in däre Lehre bliebt, der het d Vada <n>(Babbe)</n> un d Bue.


text:
Ich hätt äich viel z schribe, aba i <n>(ich)</n> wot`s nit mit Bref un Tinte mache, sundern i <n>(ich)</n> hoffe, zue äich z kumme un selba mit äich schwätze, dmit unsri Fräid <n>(Freud)</n> ganz groß isch.


text:
Dr Älteschte an Gajus, den Lebi <n>(Liebe)</n>, den i <n>(ich)</n> leb <n>(lieb)</n> habe in der Wohret.


text:
Mi Lebi <n>(Liebe)</n>, i <n>(ich)</n> wünsch, daß ses dir in ällei Dinge guet goht un dü gsund bisch, so we s dinere Seele guet goht.


text:
Denn i <n>(ich)</n> ha mich arg gfreut, als d Breda kumme sin un Zignis ge hän vu dinere Wohret, we dü jo läbsch in dr Wohret.


text:
de dini Liebi bezige vor d Gmeinde; un dü wirscht guet dra doe, wenn dü sie witer undaschtitze doesch, we s recht isch vor Gott.


text:
Ich ha dr Gmeinde kurz gschribe; aba Diotrephes, der unda dene dr Erschte sin will, nimmt uns <n>(us)</n> nit uf.


text:
Drum will i <n>(ich)</n> nen, wenn i <n>(ich)</n> kumm, erinnere an sini Arbet, de na <n>(er)</n> doet; denn na macht uns <n>(us)</n> schlecht mit bese Wort un s längt däm noh nit dmit: er selba nimmt d Breda nit uf un hinderet au de, de s mache wen, un wirft sie üs dr Gmeinde.


text:
Mi Lebi <n>(Liebe)</n>, folg nit däm Bese nohch, sundern däm Guete. Wer Guetes doet, der isch vu Gott; wer Beses doet, der het Gott nit gsähne.


text:
Demetrius het ä guets Zignis vu ällei un vu dr Wohret selba; un au ma <n>(mir)</n> sin Ziige, un dü weisch, daß unsa Zignis wohr isch.


text:
Judas, ä Knecht Jesus Chrischti un Brueda vum Jakobus, a de Bruefene, de gliebt sin in Gott, däm Vada <n>(Babbe)</n>, un bwahrt fir Jesus Chrischtus:


text:
Ihr Liebi, nohchdem i <n>(ich)</n> gwißlig vorka ha, äich z schriebe vu unsa alla Heil, halt ich's fir nedig, äich in minem Brief z vumahne, daß ihr fir d Glaube kämpft, der ein fir allimol d Heilige ibaliefert isch.


text:
Denn s hän sich ä baar Mensche igschliche, iba de scho längscht des Urdeil gschriebe isch; Gottlose sin sie, mißbruche d Gnade unsares Gottes fir ihri Uswiichs un vuliigne unsa älleinige Herrscha un Herrn Jesus Chrischtus.


text:
Ich will äich aba erinnere, obwohl ihr des alles scho wißt, daß dr Herr, nohchdem ma <n>(er)</n> däm Volk däm ma <n>(er)</n> ä Mol üs Ägypte ghulfe het, s andere Mol de umbrocht het, de nit glaube.


text:
Au d Engel, de ihr himmlischä Rang nit bwahrt hä, sundern ihr Hus vuloße hän, het da <n>(er)</n> fir s Gricht am große Dag vuwahrt mit ewige Bande <n>(Seila Schnurr)</n> im Dunkle.


text:
So sin au Sodom un Gomorra un de umliegende Schtädt, de glich we de Unzucht triebe hän un anderem Fleisch nohchgange sin, zum Baischpiel bschtimmt indäm sie liede Pein im ewige Fiir.


text:
Ebeso sin au de Träuma, de ihr Fleisch dreckig mache, jedi Herrschaft vuachte un d himmlischi Mächte läschtere.


text:
Als aba Michael, dr Erzengel, mit däm Deufel gschtritte het un mit nem feilschte um d Leiche vum Moses, wagt er nit, iba nen ä Vudammungsurteil z fälle, sundern sait: Dr Herr schtrof di!


text:
De aba läschtere alles, wovu sie nigs vuschtehn; was sie aba vu Natur üs kenne we d Tiere, dra vuderbe sie.


text:
Weh dene! Denn sie gehn d Wäg Kains un flege in d Irrtum vum Bileam um s Gwinne un kumme um in däm Ufruehr Korachs.


text:
Sie sin Schandflecke bi äire Liebe <n>(Lebi)</n>smahl, prasse ohni Scheu, weide sich selbscht; sie sin Wolke ohni Wassa, vum Wind beutelt, kahli, unfruchtbari <n>(saftlosi)</n> Baim, zweimol abgschtorbe <n>(vutrocknet)</n> un üsgwurzlet,


text:
wildi Wellä vum Meer, de ihri eigene Schand üsschumet, vuiirti Schterne; dere Los isch d dunkelsti Nacht in Ewigkeit.


text:
S het aba au vu däne gwiessagt <n>(vorusgsait)</n> Henoch, dr siebte vu Adam a, un gsait: Lueg, dr Herr kummt mit sinene viele dusig Heilige,


text:
Gricht z halte iba alli un z schtrofe alli Mensche fir alli Sache vu ihrem gottlose Wandel, mit däne sie gottlos gsi sin, un fir all des Fräche, des de gottlose Sinda gege nen gsait hän.


text:
De murre un motze mit ihrem Los; sie läbä nohch ihra Luscht, un ihr Mul <n>(Gosch)</n> schwätzt stolzi Wort, un wägä ihrem Vorteil wägä schmeichle <n>(schleime)</n> sie um d Lit.


text:
Ihr aba, mini Liebi, denke an de Wort, de zvor gsait sin vu d Aposchtel unsares Herrn Jesus Chrischtus,


text:
als sie äich sage, daß zue dr letschte Ziit Spötter si wäre, de nohch ihra eigene gottlose Luscht läbä.


text:
un bwahret äich in dr Lebi <n>(Liebe)</n> Gottes, un wartet uf d Barmherzigkeit unsares Herrn Jesus Chrischtus zum ewige Läbä.


text:
anderi rißt üs däm Fiir un rettet sie; andere erbarmt äich in Angscht un haßt au des Gwand <n>(Häß)</n>, des flecke het vum Fleisch.


text:
Dem aba, der äich vor rem Schtrauchle hete ka un äich untadelig schtelle ka vor d Gsicht <n>(Visasch)</n> vu sinere Herrlichkeit mit Fräid <n>(Freud)</n>,


text:
däm alleinige Gott, unsam Heiland, isch durch Jesus Chrischtus, unserem Herrn, Ehri un Majeschtät un Gwalt un Macht vor alli Ziit, etzed un in alli Ewigkeit! Amen.


text:
Des isch d Offenbarig Jesu Chrischti, de nem Gott ge het, sinene Knecht z zeigä, was in Kiirzi gschähe soll; un na <n>(er)</n> het sie durch si Engel gschickt un sinem Knecht Johannes kundgmacht,


text:
der beziigt het s Wort Gottes un s Zignis vu Jesus Chrischtus, alles, was sa <n>(er)</n> gsähne het.


text:
Selig isch, der liest un der härt de Wort vu d Wissagig un bhalte, was drin gschriebe isch; denn de Ziit isch nohch.


text:
Johannes an de siebä Gmeinde in dr Provinz Asien: Gnade isch mit äich un Friede vum, der do isch un der do war un der do kummt, un vu d siebä Geischta, de vor sinem Thron sin,


text:
un vu Jesus Chrischtus, wela isch dr treue Ziige, vu d Erschtgeborene vu d Dote un Herr iba d Kenig uf Erde! Ihm, der uns <n>(us)</n> liebt <n>(leb het)</n> un uns <n>(us)</n> erlest het vu unsere Sinde mit sinem Bloet


text:
un uns <n>(us)</n> zue Kenige un Prieschta <n>(Pfarra)</n> gmacht het vor Gott, sinem Vada <n>(Babbe)</n>, däm isch Ehri un Gwalt vu Ewigkeit zue Ewigkeit! Amen.


text:
Lueg, er kummt mit d Wolke, un s wäre nen säh alli Auge un alli, de nen durchbohrt hän, un s wäre jommerä sinetwägä alli Gschlechta vu d Erde. Jo, Amen.


text:
Ich bi des A un des O, sait Gott dr Herr, der do isch un der do war un der do kummt, dr Allmächtige.


text:
Ich, Johannes, aicha Brueda un Gfolgsma an dr Vufolgig un am Rich un a dr Geduld in Jesus, war uf dr Insel, de Patmos heißt, um s Wort Gottes wille un wägä däm Ziigniss vu Jesus.


text:
Ich bi vum Geischt packt wore am Dag vum Herrn un ha ghärt hinda ma <n>(mir)</n> ä großi Schtimm we vu eina Päpere,


text:
de sait: Was dü siehsch, des schrieb in ä Boech un schick`s an de siebä Gmeinde: nohch Ephesus un nohch Smyrna un nohch Pergamon un nohch Thyatira un nohch Sardes un nohch Philadelphia un nohch Laodizea.


text:
Un i <n>(ich)</n> drill mi um, z luege nohch dr Schtimm, de mit ma <n>(mir)</n> schwätzt. Un als i <n>(ich)</n> mi umedrillt ha, sieh i <n>(ich)</n> siebä goldeni Laichta


text:
un midde unda d Laichta eina, der war nem Menschebue glich, azogä mit nem lange Gwand <n>(Häß)</n> un girtlet um d Bruscht mit nem goldene Girtel.


text:
un na <n>(er)</n> het siebä Schterne in sinere rechte Hand, un üs sinem Mul <n>(Gosch)</n> goht ä scharfes, zweischniediges Schwert, un si Visasch <n>(Gsicht)</n> laichtet, we d Sunne schient in ihra Macht.


text:
Un als i <n>(ich)</n> nen sieh, fleg i <n>(ich)</n> zue sinene Feß we dot; un na <n>(er)</n> legt sini rechti Hand uf mi un sait zue ma <n>(mir)</n>: Fircht di nit! Ich bi dr Erschte un dr Letschte


text:
un dr Lebändige. Ich war dot, un lueg, i <n>(ich)</n> bi lebändig vu Ewigkeit zue Ewigkeit un ha de Schlissel vum Dod un d Hell.


text:
Des Gheimnis vu d siebä Schterne, de dü gsähne hesch in minere rechte Hand, un de siebä goldene Laichta isch des: De siebä Schterne sin Engel vu d siebä Gmeinde, un de siebä Laichta sin siebä Gmeinde.


text:
Dem Engel vu d Gmeinde in Ephesus schrieb: Des sait, der do hebet <n>(haltet)</n> de siebä Schterne in sinere Rechte, der do wandelt midde unda d siebä goldene Laichta:


text:
Ich kenne dini Werke un di Abmehe un di Geduld un weiß, daß dü de Bese nit vutrage kasch; un dü hesch de breft, de sage, sie saje Aposchtel, un sin's nit, un hesch sie als Vulogeni gfunde,


text:
So denk etze dra, wovu dü abgfloge bisch, un doe Buße un doe di erschte Werke wida! Wenn aba nit, wäre i <n>(ich)</n> iba di kumme un di Laichta wägschla vu sinem Platz - wenn dü nit Buße doesch.


text:
Wer Ohre het, der härt, was dr Geischt d Gmeinde sait! Wer ibawindet, däm will i <n>(ich)</n> z ässä ge vum Baum vum Läbä, der im Paradies Gottes isch.


text:
Un däm Engel dr Gmeinde in Smyrna schrieb: Des sait dr Erschte un dr Letschte, der dot war un isch lebändig wore:


text:
Ich kenn di Vufolgig un di Armuet - dü bisch aba rich - un des Läschtere vu däne, de sage, sie sin Jude, un sin's nit, sundern sin d Synagoge <n>(Gotteshus)</n> vum Sadan.


text:
Fircht di nit vor rem, was dü liede wirsch! Lueg, dr Deufel wird ä baar vu äich ins Gfängnis <n>(Loch)</n> werfe, dmit ihr vusuecht wäre, un ihr wäre in d Vufolgig si zehn Däg. Bi treu bis a d Dod, so will i <n>(ich)</n> dir de Krone vum Läbä ge.


text:
Wer Ohre het, der härt, was dr Geischt d Gmeinde sait! Wer ibawindet, däm soll kei Leid gschähe vum zweite Dod.


text:
Un däm Engel dr Gmeinde in Pergamon schrieb: Des sait, der do het des scharfe, zweischniedige Schwert:


text:
Ich weiß, wo dü wohnsch: do, wo d Thron vum Sadan isch; un dü hebsch an minem Name fescht un hesch d Glaube a mi nit vuliignet, au nit in d Däg, als Antipas, mi treue Ziige, bi äich umbrocht worde isch, do, wo d Sadan wohnt.


text:
Aba einiges ha i <n>(ich)</n> gege di: dü hesch Lit dert, de sich a de Lehr Bileams fescht hebe, de d Balak glehrt het, d Israelite z vufihre, vum Götzeopfa z ässä un Hurarai z tribä.


text:
Doe Buße; wenn aba nit, so wäre i <n>(ich)</n> bald iba di kumme un gege sie schtriete mit däm Schwert in minem Mul <n>(Gosch)</n>.


text:
Wer Ohre het, der soll härä, was dr Geischt d Gmeinde sait! Wer ibawindet, däm will i <n>(ich)</n> ge vum vuschteckte Manna un will lem ge ä wieße Schtei <n>(Wackes)</n>; un uf däm Schtei <n>(Wackes)</n> isch ä näji <n>(naii)</n> Name gschriebe, den nemads kennt als der, der nen gregt.


text:
Un däm Engel d Gmeinde in Thyatira schrieb: Des sait dr Bue Gottes, der Auge het we Fiirflamme, un sini Feß sin we Golderz:


text:
Ich kenn dini Werke un di Lebi <n>(Liebe)</n> un di Glaube un di Denscht un di Geduld un weiß, daß dü je länga je me doesch.


text:
Aba i <n>(ich)</n> ha gege di, daß dü Isebel duldesch, des Wieb, des sait, sie isch ä Prophetin, un lehrt un vufihrt mini Knecht, Hurarai z tribä un Götzeopfa z ässä.


text:
Lueg, i <n>(ich)</n> werf sie ufs Bett, un de mit ihr d Ehe broche hän in großi Trebsal, wenn sie nit umkähre vu ihre Werke,


text:
un ihri Kinda will i <n>(ich)</n> mit däm Dod schlat. Un alli Gmeinde solle erkenne, daß i <n>(ich)</n>`s bi, der d Niere un`s Herz erforscht, un i <n>(ich)</n> wäre ge jedem vu äich nohch äire Werke.


text:
Äi <n>(ich)</n> aba sag i <n>(ich)</n>, d andere in Thyatira, de solchi Lehr nit hän un nigs wiße iba de Defi vum Sadan, we sie sage: Ich will nit noh ä Lascht uf äich werfe;


text:
Un wer ibawindet un hebet <n>(haltet)</n> mi Werk bis ans End, däm will i <n>(ich)</n> Macht ge iba d Heide,


text:
un na <n>(er)</n> soll sie weide mit isernem Schtägä <n>(Bängel)</n>, un we de Töpf vumä Töpfa soll la <n>(er)</n> sie vuschmetere,


text:
we au i <n>(ich)</n> Macht gregt ha vu minem Vada <n>(Babbe)</n>; un i <n>(ich)</n> will lem ge d Morgeschtern.


text:
Un däm Engel d Gmeinde in Sardes schrieb: Des sait, der de siebä Geischta Gottes het un de siebä Schterne: Ich kenn dini Werke: Dü hesch d Name, daß dü läbsch, un bisch dot.


text:
Wär wach un schtärk des andare, des schterbe will, denn i <n>(ich)</n> ha dini Werke nit als ganz guet bfunde vor minem Gott.


text:
So denk etze dra, was dü gregt un ghärt hesch, un heb s fescht un doe Buße! Wenn dü aba nit wache wirsch, wäre i <n>(ich)</n> kumme we ä Deb, un dü wirsch nit wisse, zue wela Schtund i <n>(ich)</n> iba di kumme doe.


text:
Aba dü hesch ä baar in Sardes, de ihri Kleida nit bsudelt hän; de wäre mit ma <n>(mir)</n> rumlaufe in wieße Kleida, denn sie sin's wert.


text:
Wer ibawindet, der soll mit wieße Kleida azogä wäre, un i <n>(ich)</n> doe si Name nit uslesche üs sem Boech vum Läbä, un i <n>(ich)</n> will si Name bekannt mache vor minem Vada <n>(Babbe)</n> un vor sinene Engel.


text:
Un däm Engel dr Gmeinde in Philadelphia schrieb: Des sait d Heilige, d Erliche <n>(d Woret)</n>, der do het d Schlissel David, der ufdoet, un nemads schleßt zue, der zueschleßt, un nemads doet uf:


text:
Ich kenn dini Werke. Lueg, i <n>(ich)</n> ha vor dir ä Dire ufdoe, un nemads ka sie zueschleße; denn dü hesch ä kleini Kraft un hesch mi Wort bwahrt un hesch mi Name nit vuliignet.


text:
Lueg, i <n>(ich)</n> wär schicke ä baar üs dr Synagoge <n>(Gotteshus)</n> vum Sadan, de sage, sie sin Jude, un sin's nit, sundern lege; lueg, i <n>(ich)</n> will sie dzue bringe, daß sie kumme solle un zue dinene Feß aneflege un erkenne, daß i <n>(ich)</n> di gliebt <n>(leb ka)</n> ha.


text:
Wel dü mi Wort vu d Geduld bwahrt hesch, will au i <n>(ich)</n> di bwahre vor dr Schtund d Vusuechig, de kumme wird iba d ganze Weltkreis, zue vusueche, de uf Erde huse.


text:
Wer ibawindet, den will i <n>(ich)</n> mache zum Pfiela im Tempel vu minem Gott, un na <n>(er)</n> soll nimi nusgoh, un i <n>(ich)</n> will uf fen schriebe d Name vu minem Gott un d Name vum näji <n>(naii)</n> Jerusalem, dr Schtadt vu minem Gott, de vum Himmel rabkummt vu minem Gott, un minem näji <n>(naii)</n> Name.


text:
Un däm Engel dr Gmeinde in Laodizea schrieb: Des sait, der Amen heißt, dr treue un erliche <n>(wore)</n> Ziige, d Afang vu d Schöpfig Gottes:


text:
Wel dü aba lau bisch un nit warm noh kalt, doe i <n>(ich)</n> di üsschpucke üs minem Mul <n>(Gosch)</n>.


text:
Dü saisch: Ich bi rich un ha gnoe un bruuch nigs! un weißsch nit, daß dü elend un jämmalich bisch, arm, blind un bloß.


text:
Ich rot dir, daß dü Gold vu ma <n>(mir)</n> kaufsch, des im Fiir gläutert isch, dmit dü rich wirsch, un wießi Kleida, dmit dü sie azehsch un de Schande dinere Nackedei <n>(Blöße)</n> nit bekannt wäre, un Augensalbi, um dini Auge z salbe, dmit dü säh kasch.


text:
Weli i <n>(ich)</n> leb <n>(lieb)</n> ha, de wies i <n>(ich)</n> zrecht un schla i <n>(ich)</n>. So bisch etze flisig un doesch Buße!


text:
Lueg, i <n>(ich)</n> schtand vor d Dire un klopf a. Wenn jemads mi Schtimm häre wird un d Dire ufdoet, zue däm wäre i <n>(ich)</n> inegoh un des Obendässä mit däm ha un na <n>(er)</n> mit ma <n>(mir)</n>.


text:
Wer ibawindet, däm will i <n>(ich)</n> ge, mit ma <n>(mir)</n> uf minem Thron z hocke, we au i <n>(ich)</n> ibawunde <n>(bsiegt)</n> ha un mich anekockt ha mit minem Vada <n>(Babbe)</n> uf sinem Thron.


text:
Dnohch sieh i <n>(ich)</n>, un lueg, ä Dire war ufdoe im Himmel, un de erschte Schtimm, de i <n>(ich)</n> ghärt ha mit ma <n>(mir)</n> schwätze we ä Päpere, de sait: Schtieg ruff, i <n>(ich)</n> will dir zeigä, was nohch däm gschähe soll.


text:
Druf wärd i <n>(ich)</n> vum Geischt packt. Un sieh, ä Thron schtoht im Himmel, un uf däm Thron hockt eina.


text:
Un der do hockt, war azluege we dr Schtei <n>(Wackes)</n> Jaspis un Sarder; un ä Rägeboge war um d Thron, azluege we ä Smaragd.


text:
Un um d Thron ware vieräzwanzig Throne, un uf d Throne hocke vieräzwanzig Älteste, mit wieße Kleida azogä, un hän uf ihrem Kepf goldeni Krone.


text:
Un vum Thron gehn üs Blitze, Stimme un Dunnda; un siebä Fackle mit Fiir hän brennt vor rem Thron, des sin de siebä Geischta Gottes.


text:
Un vor rem Thron war s we ä gläsernes Meer, glich we Kristall, un in dr Midde am Thron un um d Thron vier himmlische Gschtalte, volla Auge vorne un hinte.


text:
Un de erschte Gschtalt war glich nem Löwen, un de zweite Gschtalt war glich nem Schtier, un de dritti Gschtalt het ä Üsgsäh we ä Mensch, un de vierte Gschtalt war glich nem flegende Adla.


text:
Un jede vu d vier Gschtalte het sechs Fligel, un sie ware uße un inne volla Auge, un sie hän kei Rueh Dag un Nacht un sage: Heilig, heilig, heilig isch Gott dr Herr, dr Allmächtige, der do war un der do isch un der do kummt.


text:
Un wenn de Gschtalte Pries un Ehri un Dank gän däm, der uf fem Thron hockt, der do läbt vu Ewigkeit zue Ewigkeit,


text:
flege de vieräzwanzig Älteschte ane vor däm, der uf fem Thron hockt, un bäte nen a, der do läbt vu Ewigkeit zue Ewigkeit, un lege ihri Krone ane vor rem Thron un sage:


text:
Herr, unsa Gott, dü bischs wert, z neh Pries un Ehri un Kraft; denn dü hesch alli Sache gschaffe, un durch di Wille ware sie un wäre sie gschaffe.


text:
Un i <n>(ich)</n> sieh in d rechte Hand vu däm , der uf däm Thron hockt, ä Boech, bschriebe inne un uße, vusieglet mit siebä Siegel.


text:
Un i <n>(ich)</n> sieh ä schtarken Engel, der reft mit großa Schtimm: Wer isch`s wert, des Boech ufzmache un sini Siegel z breche?


text:
Un eina vu d Älteschte sait zue ma <n>(mir)</n>: Hiil nit! Lueg, s het ibawunde <n>(bsiegt)</n> dr Löwe üs däm Schtamm Juda, d Wurzle David, ufzmache des Boech un sini siebä Siegel.


text:
Un i <n>(ich)</n> sieh midde zwische däm Thron un d vier Gschtalte un midde unda d Älteschte ä Lamm schtoh, we gschlachtet; s het siebä Herna un siebä Auge, des sin de siebä Geischta Gottes, gschickt in alli Land.


text:
Un als ses des Boech nimmt, do flege de vier Gschtalte un de vieräzwanzig Älteschte ane vor rem Lamm, un jeda het ä Harfe un goldeni Schale voll Räuchawerk, des sin de Gebete vu d Heilige,


text:
un sie sangen ä näjes <n>(naies)</n> Led: Dü bisch`s wert, z neh des Boech un ufzmache sini Siegel; denn dü bisch gschlachtet un hesch mit dinem Bloet Mensche fir Gott kauft üs ällei Stämm un Schproche un Mensche un Natione


text:
un hesch sie unsam Gott zue Kenige un Prieschta <n>(Pfarra)</n> gmacht, un sie wäre herrsche uf Erde.


text:
Un i <n>(ich)</n> sieh, un i <n>(ich)</n> ha ghärt ä Schtimm viela Engel um d Thron un um de Gschtalte un um de Älteschte her, un ihri Zahl war vieldusigmol dusig;


text:
de sage mit großa Schtimm: Des Lamm, des gschlachtet isch, isch`s wert, z neh Kraft un Richtum un Wisheit un Schtärk un Ehri un Pries un Lob.


text:
Un jedes Gschepf, des im Himmel isch un uf Erde un unda dr Erde un uf fem Meer un alles, was drin isch, ha i <n>(ich)</n> ghärt sage: Dem, der uf fem Thron hockt, un däm Lamm isch Lob un Ehri un Pries un Gwalt vu Ewigkeit zue Ewigkeit!


text:
Un i <n>(ich)</n> ha gsäh, daß des Lamm des erschte vu d siebä Siegel ufgmacht het, un i <n>(ich)</n> ha ghärt eina vu d vier Gschtalte sage we mit eina Dunndaschtimm: Kumm!


text:
Un i <n>(ich)</n> sieh, un lueg, ä wieße Gaul. Un der druf hockt, het ä Bogen, un däm wird ä Krone ge, un na <n>(er)</n> zeht üs sieghaft un um z siege.


text:
Un s kummt üsä ä zweite Gaul, der war fiirrot. Un däm, der druf hockt, wird Macht ge, d Friede vu dr Erde z neh, daß sie sich undaänanda umbringe, un däm wird ä großes Schwert ge.


text:
Un als ses des dritte Siegel ufgmacht het, ha i <n>(ich)</n> ghärt de dritti Gschtalt sage: Kumm! Un i <n>(ich)</n> sieh, un lueg, ä schwarze Gaul. Un der druf hockt, het ä Woog <n>(Waage)</n> in sinere Hand.


text:
Un i <n>(ich)</n> ha ghärt ä Schtimm midde unda d vier Gschtalte sage: Ä Maß Weize fir ä Silbagrosche un dräi Maß Gerschte fir ä Silbagrosche; aba däm El un Wi doe kei Schadä a!


text:
Un als ses des vierte Siegel ufgmacht het, ha i <n>(ich)</n> ghärt de Schtimm dr vierte Gschtalt sage: Kumm!


text:
Un i <n>(ich)</n> sieh, un lueg, ä glaprige <n>(fahle)</n> Gaul. Un der druf hockt, däm si Name war: Dr Dod, un d Hell goht däm nohch. Un dene wird Macht ge iba d vierte Deil vu d Erde, umzbringe mit Schwert un Hunga un Pescht un durch wildi Tiere uf d Erde.


text:
Un als ses des fünfte Siegel ufgmacht het, sieh i <n>(ich)</n> unde am Altar d Seele dera, de umbrocht worde ware um`s Wortes Gottes un wägä ihrem Ziigniss.


text:
Un sie brellä mit luta Schtimm: Herr, dü Heiliger un Echta <n>(Wora)</n>, we lang richtesch dü nit un rächsch nit unsa Bloet an däne, de uf d Erde huse?


text:
Un dene wird ge jedem ä wießes Gwand <n>(Häß)</n>, un dene wird gsait, daß sie ruehe mehn noh ä kleini Ziit, bis vollzählig däzuekumme ihri Mitknechte un Breda, de au noh umbrocht wäre solle we sie.


text:
Un i <n>(ich)</n> sieh: als ses des sechste Siegel ufgmacht het, do isch ä großes Erdbebe bassiert, un d Sunne wird finschta we ä schwarze Sack, un d ganz Mond wird we Bloet,


text:
un d Schterne vum Himmel flege uf d Erde, we wenn ä Fiegebaum sini Fiege abwirft, wenn na <n>(er)</n> vum schtarke Wind bwegt wird.


text:
Un d Himmel wiecht we ä Schriftrolle, de zämmegrollt wird, un alli Berg un Insle wäre wägbwegt vu ihrem Platz.


text:
Un de Kenig uf Erde un de Große un de Obaschte un de Riche un de Gwaltige un alli Sklave un alli Fraie vuschtecke sich in d Klufte un Felse dr Berg


text:
un sage zue d Berg un Felse: Flege iba uns <n>(us)</n> un vuschtecke uns <n>(us)</n> vor rem Visasch <n>(Gsicht)</n> vu däm, der uf däm Thron hockt, un vor rem Zorn <n>(Wuet)</n> vum Lamm!


text:
Dnohch sieh i <n>(ich)</n> vier Engel schtoh an d vier Ecke vu d Erde, de hebe <n>(halte)</n> de vier Winde dr Erde fescht, dmit kei Wind iba d Erde blost noh iba des Meer noh iba irgendeinen Baum.


text:
Un i <n>(ich)</n> sieh ä andere Engel ufschtiege vum Ufgang dr Sunne her, der het des Siegel vum lebändige Gott un reft mit großa Schtimm zue d vier Engel, däne Macht ge war, d Erde un däm Meer Schadä z doe:


text:
Den d Erde un däm Meer un d Baim kei Schadä, bis ma <n>(mir)</n> de Knecht unsares Gottes a ihra Schtirn vusieglet hän.


text:
Un i <n>(ich)</n> ha ghärt de Zahl dera, de vusieglet wäre: hundatvierävierzigdusig, de vusieglet ware üs ällei Schtämm Israels:


text:
üs däm Schtamm Juda zwöelfdusig vusiegelti, üs däm Schtamm Ruben zwöelfdusig, üs däm Schtamm Gad zwöelfdusig,


text:
üs däm Schtamm Asser zwöelfdusig, üs däm Schtamm Naftali zwöelfdusig, üs däm Schtamm Manasse zwöelfdusig,


text:
üs däm Schtamm Simeon zwöelfdusig, üs däm Schtamm Levi zwöelfdusig, üs däm Schtamm Issachar zwöelfdusig,


text:
üs däm Schtamm Sebulon zwöelfdusig, üs däm Schtamm Josef zwöelfdusig, üs däm Schtamm Benjamin zwöelfdusig vusiegelti.


text:
Dnohch sieh i <n>(ich)</n>, un lueg, ä großi Schar, de nemads zehle ka, üs ällei Natione un Schtämm un Mensche un Schproche; de gschtande sin vor däm Thron un vor rem Lamm, azogä mit wieße Kleida un mit Palmzwiege in ihre Händ <n>(Pfode)</n>,


text:
Un alli Engel sin rings um d Thron gschtande un um di Älteschte un um de vier Gschtalte un flege ane vor rem Thron uf ihr Visasch <n>(Gsicht)</n> un bäte Gott a


text:
un sage: Amen, Lob un Ehri un Wisheit un Dank un Pries un Kraft un Schtärk isch unsam Gott vu Ewigkeit zue Ewigkeit! Amen.


text:
Un eina vu d Älteschte fangt a un sait zue ma <n>(mir)</n>: Wer sin de, de mit d wieße Kleida azogä sin, un woher sin sie kumme?


text:
Un i <n>(ich)</n> sag zue nem: Herr, dü weisch`s. Un na <n>(er)</n> sait zue ma <n>(mir)</n>: De sin's, de kumme sin üs dr große Trebsal un hän ihri Kleida gwäsche un hän ihri Kleida hell gmacht im Bloet vum Lamm.


text:
Drum sin sie vor rem Thron Gottes un diene nem Dag un Nacht in sinem Tempel; un der uf däm Thron hockt, wird iba ne huse.


text:
denn des Lamm midde uf däm Thron wird sie weide un leite zue d Quelle vum lebändige Wassa, un Gott wird abwische alli Träne vu ihre Auge.


text:
Un als des Lamm des siebte Siegel ufgmacht het, entschtoht ä Schtilli im Himmel etwa ä halbe Schtund lang.


text:
Un ä andere Engel kummt un kunnt a d Altar un het ä goldenes Räuchagfäß; un däm wird viel Räuchawerk ge, daß sa <n>(er)</n>`s darbringt mit d Gebete vu ällei Heilige uf däm goldene Altar vor rem Thron.


text:
Un dr Engel nimmt des Räuchagfäß un fillt`s mit Fiir vum Altar un schittet`s uf d Bode. Un do gschähe Dunnda un Stimme un Blitze un Erdbebe.


text:
Un d erschte blost in sini Päpere; un s kummt Hagel un Fiir, mit Bloet vumengt, un flegt uf d Erde; un dr dritte Deil dr Erde isch vubrennt, un dr dritte Deil dr Baim isch vubrennt, un alles grene Gras isch vubrennt.


text:
Un dr zweite Engel blost in sini Päpere; un s flegt ebis we ä große Berg mit Fiir brennend ins Meer, un dr dritte Deil vum Meer wird zue Bloet,


text:
un dr dritte Deil dr lebändige Viecha im Meer schtirbt, un dr dritte Deil vu d Schiffe wird vunichtet.


text:
Un dr dritte Engel blost in sini Päpere; un s flegt ä große Schtern vum Himmel, der het brennt we ä Fackle un flegt uf d dritte Deil vu d Wassaflüß un uf d Wassaquelle.


text:
Un dr Name vum Sterns heißt Wermut. Un dr dritte Deil vum Wassa wird zue Wermut, un vieli Lit schterbe vu däm Wassa, wel s bitta wore war.


text:
Un dr vierte Engel blost in sini Päpere; un s wird gschla dr dritte Deil vu d Sunne un dr dritte Deil vum Mond un dr dritte Deil vu d Schterne, so daß ihr dritta Deil dunkel wird un d dritte Deil vum Dag so s Lecht nit schient, un in d Nacht gnau so.


text:
Un i <n>(ich)</n> sieh, un i <n>(ich)</n> ha ghärt, we ä Adla midde durch d Himmel flegt un gsait het mit großa Schtimm: Mai, mai, mai däne, de uf Erde huse wägä dr andere Päpare vu d dräi Engel, de noh blose solle!


text:
Un dr fünfte Engel blost in sini Päpere; un i <n>(ich)</n> sieh ä Schtern, vum Himmel uf d Erde flege; un däm wird dr Schlissel zum Brunne vum Abgrund ge.


text:
Un na <n>(er)</n> doet d Brunne vum Abgrund uf, un s schtiegt uf ä Rauch üs däm Brunne we d Rauch vumä große Ofe, un s wäre dunkel d Sunne un d Luft vum Rauch vum Brunne.


text:
Un üs däm Rauch kumme Heigumba uf d Erde, un dene wird Macht ge, we d Skorpione uf d Erde Macht hän.


text:
Un s wird dene gsait, sie solle nit Schadä doe däm Gras uf d Erde noh allem Grene noh irgendeinem Baum, sundern ällei d Lit, de nit des Siegel Gottes hän an ihra Schtirn.


text:
Un dene wird Macht ge, nit daß sie sie umbringe däte, sundern sie quäle den fünf Monet lang; un ihri Qual war we ä Qual vu nem Skorpion, wenn na <n>(er)</n> ä Mensch schticht.


text:
Un in däne Däg wäre de Lit d Dod sueche un nit finde, sie wäre wotte schterbe, un dr Dod wird vu nene haue ab.


text:
Un de Heigumba sähn üs we Ross, de zum Kreg parrat sin, un uf ihre Kepf <n>(Schädel)</n> war ebis we goldeni Krone, un ihr Üsgsäh war glich dr Mensche


text:
un hän Panza we iserne Panza, un des Rassle ihra Fligel war we des Rassle dr Kärre vu viele Ross, de in d Kreg laufe,


text:
un hän Schwänz we Skorpione un hän Schtachle, un in ihre Schwänz war ihri Kraft, Schadä z doe d Mensche fünf Monet lang;


text:
sie hän iba sich ä Kenig, d Engel vum Abgrund; si Name heißt uf hebräisch Abaddon, un uf griechisch het da <n>(er)</n> d Name Apollyon.


text:
Un dr sechste Engel blost in sini Päpere; un i <n>(ich)</n> ha ghärt ä Schtimm üs d vier Ecke vum goldene Altar vor Gott;


text:
de sait zue däm sechste Engel, der de Päpere het: Loß los de vier Engel, de bunde sin an däm große Schtrom Euphrat.


text:
Un sie wäre losglosse de vier Engel, de parat ware fir de Schtund un d Dag un d Monet un des Johr, umzbringe d dritte Deil vu d Mensche.


text:
Un so sieh i <n>(ich)</n> in dr Erschinig d Ross un der druf hockt: Sie hän fiirroti un blaui un schwefelgelbi Panza, un de Kepf <n>(Schädel)</n> vu d Ross ware we de Kepf vu Löwe, un üs ihrem Mul <n>(Gosch)</n> kummt Fiir un Rauch un Schwefel.


text:
Vu däne dräi Plage wird umbrocht dr dritte Deil dr Mensche, vu däm Fiir un Rauch un Schwefel, der üs ihrem Mul <n>(Gosch)</n> kummt.


text:
Denn de Kraft vu d Ross war in ihrem Mul un in ihrem Schwanz; denn ihri Schwänz ware d Schlange glich un hän Kepf, un mit däne hän sie Schadä gmacht.


text:
Un de ibrige Lit, de nit umbrocht wäre vu däne Plage, kehre nit um vu d Werke ihra Händ <n>(Pfode)</n>, daß sie nimi abäte den de bese Geischta un de goldene, silberne, eherne, schteinerne un hölzerne Götze, de nit sähn noh häre noh go kenne,


text:
Un i <n>(ich)</n> sieh ä andere schtarke Engel vum Himmel rabkumme, mit einare Wolke azogä, un d Rägeboge uf sinem Schädel un si Üsgsäh we d Sunne un sini Feß we Fiirsäule.


text:
Un na <n>(er)</n> het in sinere Hand ä Bechli, des war ufdoe. Un na <n>(er)</n> het sich anegschtellt si rechte Fueß uf s Meer un d linke uf d Erde,


text:
un na <n>(er)</n> brellt mit großa Schtimm, we ä Löwe brellt. Un als sa brellt, hebe de siebä Dunnda ihri Schtimm.


text:
Un als de siebä Dunnda gschwätzt hän, wot i <n>(ich)</n> s ufschriebe. Do ha i <n>(ich)</n> ä Schtimm vum Himmel ghärt zue ma <n>(mir)</n> sage: Vusiegle, was de siebä Dunnda gsait hän, un schrib s nit uf!


text:
Un dr Engel, den i <n>(ich)</n> schtoh sieh uf fem Meer un uf d Erde, hebt sini rechti Hand uf zum Himmel


text:
un schwoert bi däm, dr do läbt vu Ewigkeit zue Ewigkeit, der d Himmel gschaffe het un was drin isch, un d Erde un was drin isch, un des Meer un was drin isch: S soll etze kei Ziit me si,


text:
sundern in d Däg, wenn dr siebte Engel si Schtimm hebt un sini Päpere blose wird, dann <n>(dnoh)</n> isch`s gmacht des Gheimnis Gottes, we na <n>(er)</n> s vukindigt het sinene Knecht, d Prophete.


text:
Un de Schtimm, de i <n>(ich)</n> vum Himmel ghärt ha, schwätzt abamols mit ma <n>(mir)</n> un sait: Gang hi, nimm des offene Bechli üs dr Hand vum Engel, der uf fem Meer un uf d Erde schtoht!


text:
Un i <n>(ich)</n> gang hi zum Engel un sag zue nem: Gib ma <n>(mir)</n> des Bechli! Un na <n>(er)</n> sait zue ma <n>(mir)</n>: Nimm un iße`s! Un s wird dir bitta im Buch <n>(Ranze)</n> si, aba in dinem Mul <n>(Gosch)</n> wird's seß si we Honig.


text:
Un i <n>(ich)</n> nimmt des Bechli üs dr Hand vum Engel un has gäßä. Un s war seß in minem Mul <n>(Gosch)</n> we Honig, un als ich's gässä ha, war´s ma <n>(mir)</n> bitta im Buch <n>(Ranze)</n>.


text:
Un ma <n>(mir)</n> wird gsait: Dü mueß abamols weissage iba Mensche un Natione un Schproche un vieli Kenig.


text:
Un s wird ma <n>(mir)</n> ä Rohr ge, nem Meßschtab <n>(Zollschtock)</n> glich, un ma <n>(mir)</n> wird gsait: Schtand uf un miß d Tempel Gottes un d Altar un de dert abäte <n>(ahimmle)</n>.


text:
Aba d üßere Vorhof vum Tempel loß wäg un miß sen nit, denn na <n>(er)</n> isch d Heide ge; un di heilige Schtadt wäre sie vutrammbe zweievierzig Monet lang.


text:
Un i <n>(ich)</n> will mini zwei Ziige Macht ge, un sie solle weissage dusigzweihundatunsechzig Däg lang, azogä mit Trauakleida.


text:
Un wenn nene jemads Schadä doe will, so kummt Fiir üs ihrem Mul <n>(Gosch)</n> un gässä <n>(vuzehrt)</n> ihri Gegna <n>(Feinde)</n>; un wenn nene jemads Schadä doe will, mueß sa <n>(er)</n> so umbrocht wäre.


text:
De hän Macht, d Himmel z vuschleße, dmit s nit regnet in d Däg ihra Wissagig, un hän Macht iba`s Wassa, des in Bloet z vuwandle un d Erde z schla mit Plage alla Art, sooft sie wen.


text:
Un wenn sie ihr Zignis gmacht hän, so wird des Tier, des üs däm Abgrund ufschtiegt, mit tene kämpfe un wird sie ibawinde un wird sie umbringe.


text:
Un ihr Leichnam wäre liege uf fem Marktplatz vu d große Schtadt, de heißt geischtlich: Sodom un Ägypte, wo au ihr Herr kriizigt wird.


text:
Un Lit vu ällei Mensche un Schtämm un Schproche un Natione sähn ihr Leichnam dräi Däg un ä halbe un losse nit zue, daß ihr Leichnam ins Grab glegt wäre.


text:
Un de uf d Erde huse, fräie sich doriba un sin frehlich un wäre änanda Gschenkli schicke; denn de zwei Prophete hän quält, de uf d Erde husste.


text:
Un nohch dräi Däg un nem halbe fahrt in sie dr Geischt vum Läbä vu Gott, un sie schtelle sich uf ihri Feß; un ä großi Angscht flegt uf de, de sie sähn.


text:
Un sie hän ghärt ä großi Schtimm vum Himmel zue nene sage: Schtiege ruff! Un sie schtiege ruf in d Himmel in einare Wolke, un s sähn sie ihri Gegna <n>(Feinde)</n>.


text:
Un zue dselbe Schtund bassiert ä großes Erdbebe, un d zehnte Deil vu d Schtadt flegt zämme; un s wäre umbrocht in däm Erdbebe siebedusig Lit, un de andere vuschrekä un gän däm Gott vum Himmel d Ehri.


text:
Un dr siebte Engel blost sini Päpere; un s erhebe sich großi Schtimme im Himmel, de sage: S sin de Lända vu d Welt unsares Herrn un vu sinem Chrischtus kumme, un na <n>(er)</n> wird regiere vu Ewigkeit zue Ewigkeit.


text:
Un de vieräzwanzig Älteschte, de vor Gott uf ihre Throne hocke, flege ane uf ihr Visasch <n>(Gsicht)</n> un bäte Gott a


text:
un sage: Mir danke dir, Herr, allmächtiga Gott, der dü bisch un der dü warsch, daß dü an di gnumme hesch di großi Macht un herrschesch!


text:
Un de Velka sin zornig wore; un s isch kumme di Zorn <n>(Wuet)</n> un de Ziit, di Dote z richte un d Lohn z ge dinene Knecht, d Prophete un d Heilige un däne, de di Name firchte, d Kliene un d Greschte, un z vunichte, de d Erde vunichte.


text:
Un dr Tempel Gottes im Himmel wird ufdoe, un d Lade vu sinem Packt <n>(Abkumme)</n> wird in sinem Tempel sichtbar; un s gschähe Blitze un Schtimme un Dunnda un Erdbebe un ä große Hagel.


text:
Un s erschient ä großes Zeiche am Himmel: ä Wieb, mit d Sunne azogä, un dr Mond unda ihre Feß un uf ihrem Schädel ä Krone mit zwöelf Schterne.


text:
Un s erschient ä anderes Zeiche am Himmel, un lueg, ä große, rote Drache, der het siebä Kepf un zehn Herna un uf sinene Kepf siebä Krone,


text:
un si Wedel <n>(Schweif)</n> fägt d dritte Deil vu d Schterne vum Himmel wäg un wirft sie uf d Erde. Un dr Drache kunnt vor des Wieb, de uf d Welt bringe soll, dmit da <n>(er)</n>, wenn`s uf d Welt kumme dät, ihr Kind fräße kennt.


text:
Un sie gebar ä Bue, Bebli, der alli Velka weide soll mit isernem Schtägä <n>(Bängel)</n>. Un ihr Kind wird vufrachtet <n>( wägbrocht)</n> zue Gott un sinem Thron.


text:
Un des Wieb entfloh in d Wüschte, wo sie ä Platz het, gmacht vu Gott, daß sie dert z ässä gregt dusigzweihundatunsechzig Däg.


text:
Un s gibt ä Kampf im Himmel: Michael un sini Engel kämpfte gege d Drache. Un dr Drache kämpfte un sini Engel,


text:
Un s wird nusgworfe dr große Drache, di alte Schlange, de do heißt: Deufel un Sadan, der di ganz Welt vufihrt, un na <n>(er)</n> wird uf d Erde gworfe, un sini Engel wäre mit nem dohi gworfe.


text:
Un i <n>(ich)</n> ha ghärt ä großi Schtimm, de sait im Himmel: Etze isch des Heil un d Kraft un des Rich unsares Gottes wore un d Macht vu sinem Chrischtus; denn dr Vukläga unsra Breda isch rüssgworfe, der sie vuklagt het Dag un Nacht vor unsrem Gott.


text:
Un sie hän nen ibawunde <n>(bsiegt)</n> durch des Lammes Bloet un durch des Wort vu ihrem Ziigniss un hän ihr Läbä nit gliebt <n>(leb ka)</n>, bis hi zum Dod.


text:
Drum fräie äich, ihr Himmel un de drin huse! Mai aba dr Erde un däm Meer! Denn dr Deufel kummt zue äich nab un het ä große Zorn <n>(Wuet)</n> un weiß, daß sa <n>(er)</n> nur ä weng Ziit het.


text:
Un als dr Drache sieht, daß sa <n>(er)</n> uf d Erde gworfe war, vufolgt da <n>(er)</n> s Wieb, de s Bebli uf d Welt brocht het.


text:
Un s wäre däm Wieb zwei Fligel ge vum große Adlers, daß sie in d Wüschte flege ka an ihr Platz, wo sie z ässä gregä soll ä Ziit un zwei Ziite un ä halbi Ziit wiet vum Gsicht <n>(Visasch)</n> vu d Schlange.


text:
Aba d Erde hilft däm Wieb un doet ihr Mul <n>(Gosch)</n> uf un vuschlingt d Schtrom, den d Drache üsschpuckt üs sinem Rache.


text:
Un dr Drache wird zornig iba`s Wieb un goht hi, z kämpfe gege de ibrige vu ihrem Gschlecht, de Gottes Gebote hebe un hän des Zignis Jesus.


text:
Un i <n>(ich)</n> sieh ä Tier üs sem Meer schtiege, des het zehn Herna un siebä Kepf un uf sinene Herna zehn Krone un uf sinene Kepf läschter Name.


text:
Un des Tier, des i <n>(ich)</n> gsäh ha, war glich nem Pantha un sini Feß we Bärefeß un si Rache we ä Löwerache. Un d Drache git nem sini Kraft un si Thron un großi Macht.


text:
Un i <n>(ich)</n> sieh eina vu sinene Kepf, als wära arg vuwundet, un si argi Wunde wird heil. Un de ganzi Erde vuwundret sich sich iba des Tier,


text:
un sie bäte d Drache a, wel la <n>(er)</n> däm Tier de Macht git, un bäte des Tier a un sage: Wer isch däm Tier glich, un wer ka mit nem kämpfe?


text:
Un s wird nem ä Mul ge, z schwätze großi Sache un Läschterunge, un nem wird Macht ge, des z doe zweievierzig Monet lang.


text:
Un däm wird Macht ge, z kämpfe mit d Heilige un sie z ibawinde; un däm wird Macht ge iba alli Schtämm un Velka un Schproche un Natione.


text:
Un alli, de uf Erde huse, bäte s a, dere Name nit vum Afang dr Welt a gschriebe schtehn in däm Läbänsbuech vum Lamm, des gschlachtet isch.


text:
Wenn jemads ins Gfängnis <n>(Loch)</n> soll, dann <n>(dnoh)</n> wird da <n>(er)</n> ins Gfängnis <n>(Loch)</n> kumme; wenn jemads mit däm Schwert umbrocht wäre soll, dann <n>(dnoh)</n> wird da <n>(er)</n> mit däm Schwert umbrocht wäre. Do isch Geduld un Glaube vu d Heilige!


text:
Un i <n>(ich)</n> sieh ä zweites Tier ufschtiege üs d Erde; des het zwei Herna we ä Lamm un schwätzt we ä Drache.


text:
Un s ebt alli Macht vum erschte Tier üs vor sinene Auge, un s macht, daß d Erde un de druf huse, des erschte Tier abäte <n>(ahimmle)</n>, däm si argi Wunde heil wore isch.


text:
un s vufihrt, de uf d Erde huse, durch de Zeiche, de z doe nem Macht ge isch vor d Auge vum Tier; un sait däne, de uf d Erde huse, daß sie ä Bild mache solle däm Tier, des de Wunde vum Schwert het un lebändig wore isch.


text:
Un s wird nem Macht ge, Geischt zue vuleihe däm Bild vum Tier, dmit des Bild vum Tier schwätzt un mache kann, daß alli, de des Bild vum Tier nit abäte, umbrocht wäre.


text:
Un s macht, daß sie allisamt, de Kliene un Greschte, de Riche un Arme, de Fraie un Sklave, sich ä Zeiche mache an ihra rechte Hand odr a ihra Schtirn,


text:
un daß nemads kaufe odr vukaufe ka, wenn na <n>(er)</n> nit des Zeiche het, nämlich d Name vum Tier odr de Zahl vu sinem Name.


text:
Do isch Wisheit nedig! Wer Vuschtand het, der ibalegt sich de Zahl vum Tier; denn s isch de Zahl vumä Mensch, un sini Zahl isch sechshundatsechsunsechzig.


text:
Un i <n>(ich)</n> sieh, un lueg, des Lamm schtoht uf fem Berg Zion un mit däm Hundatvierunvierzigdusig, de hän si Name un d Name vu sinem Vada <n>(Babbe)</n> uf ihra Schtirn gschriebe.


text:
Un i <n>(ich)</n> ha ghärt ä Schtimm vum Himmel we de Schtimm vumä große Wassa un we de Schtimm vumä große Dunnda, un de Schtimm, de i <n>(ich)</n> ghärt ha, war we vu Harfeschpiela, de uf ihra Harfe schpiele.


text:
Un sie singe ä näjes <n>(naies)</n> Led vor rem Thron un vor d vier Gschtalte un d Älteschte; un nemads ka des Led lerne üßa d Hundatvierunvierzigdusig, de kauft sin vu d Erde.


text:
De sin's, de sich mit Wieba nit bfleckt hän, denn sie sin jungfräulich; de folge däm Lamm nohch, wohi`s goht. De sin kauft üs d Mensche als Erschtling fir Gott un s Lamm,


text:
Un i <n>(ich)</n> sieh ä andere Engel flege midde durch d Himmel, der het ä ewiges Evangelium z vukündige däne, de uf Erde huse, ällei Natione un Schtämm un Schproche un Mensche.


text:
Un na <n>(er)</n> sait mit großa Schtimm: Firchte Gott un gen nem d Ehri; denn de Schtund vu sinem Gricht isch kumme! Un bäte den a, der Himmel un Erde un Meer un d Wassaquelle gmacht het!


text:
Un ä zweite Engel goht, der sait: Sie isch gfalle, sie isch gfalle, Babylon, de großi Schtadt; denn sie het mit däm Wi ihra Hurarai ällei Velka z trinke ge.


text:
Un ä dritte Engel goht un sait mit großa Schtimm: Wenn jemads des Tier abätet un si Bild un nimmt des Zeiche an sini Schtirn odr an sini Hand,


text:
der wird vum Wi vum Zorn <n>(Wuet)</n> Gottes trinke, der unvumischt igschenkt isch in d Kelch vu sinem Zorn <n>(Wuet)</n>, un na <n>(er)</n> wird quält wäre mit Fiir un Schwefel vor d heilige Engel un vor rem Lamm.


text:
Un dr Rauch vu ihra Qual wird ufschtiege vu Ewigkeit zue Ewigkeit; un sie hän keini Rueh Dag un Nacht, de des Tier abäte <n>(ahimmle)</n> un si Bild, un wer des Zeiche vu sinem Namen animmt.


text:
Un i <n>(ich)</n> ha ghärt ä Schtimm vum Himmel zue ma <n>(mir)</n> sage: Schrieb: Selig sin de Dote, de im Herrn schterbe vu etze a. Jo, sait dr Geischt, sie solle ruehe vu ihrem Abmehe; denn ihri Werke folge ne nohch.


text:
Un i <n>(ich)</n> sieh, un lueg, ä wißi Wolke. Un uf dr Wolke hockt eina, der glich war nem Menschebue; der het ä goldeni Krone uf sinem Schädel un in sinere Hand ä scharfi Sichle.


text:
Un ä andre Engel kummt üs sem Tempel un reft däm, der uf dr Wolke hockt, mit großa Schtimm zue: Holl di Sichle un ernt; denn d Ziit z ernte isch kumme, denn d Ernte vu d Erde isch rief wore.


text:
Un ä andre Engel kummt vum Altar, der het Macht iba des Fiir un reft däm, der des scharfe Messa het, mit großa Schtimm zue: Holl di scharfes Winzamessa un schnied <n>(herbscht)</n> de Triebel am Wischtock vu d Erde, denn sini Bäre sin rief!


text:
Un dr Engel het sich ufgmacht mit sinem Winzamessa zue d Erde un schnitt de Triebel am Wischtock vu d Erde ab un wirft sie in de großi Kelter vum Zorn <n>(Wuet)</n> Gottes.


text:
Un de Kelter wird druße vor d Schtadt tramt, un des Bloet goht vu dr Kelter bis an de Zäume <n>(Gschier)</n> vu d Gäul <n>(Pferde)</n>, dusigsechshundat Stadien wit.


text:
Un i <n>(ich)</n> sieh ä andres Zeiche am Himmel, des war groß un wundabar: siebä Engel, de hän di letschte siebä Plage; denn mit dene isch d Zorn <n>(Wuet)</n> Gottes gmacht.


text:
Un i <n>(ich)</n> sieh, un s war we ä gläsernes Meer, mit Fiir vumengt; un de d Sieg bhalte hän iba des Tier un si Bild un iba d Zahl vu sinem Name, de sin gschtande an däm gläserne Meer un hän Gottes Harfe


text:
un singe des Led vum Moses, vum Knecht Gottes, un des Led vum Lamm: Groß un wundabar sin dini Werke, Herr, allmächtiga Gott! Grecht un wohr sin dini Wäg, dü Kenig dr Velka.


text:
Wer soll di, Herr, nit firchte un di Name nit preise? Denn dü ällei bisch heilig! Jo, alli Velka wäre kumme un abäte <n>(ahimmle)</n> vor dir, denn dini Grechte Gricht sin bekannt wore.


text:
un üs sem Tempel kumme siebä Engel, de de siebä Plage hän, azogä mit reine <n>(sufare)</n>, hellem Leine un girtlet um d Bruscht mit goldene Girtel.


text:
Un eina vu d vier Gschtalte git d siebä Engel siebä goldeni Schale voll vum Zorn <n>(Wuet)</n> Gottes, der do läbt vu Ewigkeit zue Ewigkeit.


text:
Un d Tempel wird voll Rauch vu dr Herrlichkeit Gottes un vu sinere Kraft; un nemads ka in d Tempel go, bis de siebä Plage vu d siebä Engel fertig ware.


text:
Un i <n>(ich)</n> ha ghärt ä großi Schtimm üs sem Tempel, de sait zue d siebä Engel: Gehn hi un geße üs de siebä Schale vum Zorn <n>(Wuet)</n> Gottes uf d Erde!


text:
Un dr erschte goht hi un gißt sini Schale üs uf d Erde; un s entschtoht ä beses un schlimmes Gschwir an d Mensch, de des Zeiche vum Tier hän un de si Bild abäte.


text:
Un dr zweite Engel gißt sini Schale üs ins Meer; un s wird zue Bloet we vu nem Dote, un alli lebändige Wäse im Meer schterbe.


text:
Un i <n>(ich)</n> ha ghärt d Engel vu d Wassa sage: Grecht bisch dü, der dü bisch un der dü warsch, dü Heiliga, daß dü des Urdeil gsait hesch;


text:
denn sie hän des Bloet vu d Heilige un vu d Prophete vuschittet, un Bloet hesch dü nene z trinke ge; sie sin's wert.


text:
Un i <n>(ich)</n> ha ghärt d Altar sage: Jo, Herr, allmächtiga Gott, dini Gricht sin wohr un Grecht.


text:
Un dr vierte Engel gißt sini Schale üs iba d Sunne; un s wird ihr Macht ge, d Mensch zue vubrenne mit Fiir.


text:
Un de Lit wäre vubrennt vu d große Hitz un läschtere d Name Gottes, der Macht het iba de Plage, un bekehre <n>(kehre nit um)</n> sich nit, nem d Ehri z ge.


text:
Un dr fünfte Engel gißt sini Schale üs uf d Thron vum Tier; un si Rich wird dunkel, un de Mensch vubisse ihri Zunge vor Schmerz


text:
un läschtere Gott im Himmel wägä ihrem Schmerz un wägä ihre Gschwire un bekehre <n>(kehre nit um)</n> sich nit vu ihre Werke.


text:
Un dr sechste Engel gißt sini Schale üs uf d große Schtrom Euphrat; un si Wassa trocknet üs, dmit dr Wäg gmacht fir wird d Kenige vum Ufgang vu d Sunne.


text:
Un i <n>(ich)</n> sieh üs däm Rache vum Drache un üs däm Rache vum Tier un üs däm Mul <n>(Gosch)</n> vum falsche Prophet dräi dräckigi Geischta kumme, glich we Frösch;


text:
s sin Geischta vu Deufel, de doen Zeiche un gehn üs zue d Kenige vu d ganze Welt, sie z vusammle zum Kampf am große Dag Gottes, vum Allmächtige. -


text:
Lueg, i <n>(ich)</n> kummt we ä Deb. Selig isch, der do wacht un sini Kleida bwahrt, dmit da <n>(er)</n> nit nackt go mueß un ma sini Nackedei <n>(Blöße)</n> sieht. -


text:
Un dr siebte Engel gißt sini Schale üs in d Luft; un s kummt ä großi Schtimm üs sem Tempel vum Thron, de sait: S isch gschähe!


text:
Un gschähe sin Blitze un Schtimme un Dunnda, un s isch bassiert ä großes Erdbebe, we s noh ne gsi isch, sit Mensch uf Erde sin - ä Erdbebe, so groß.


text:
Un üs dr große Schtadt wäre dräi Deil, un de Schtädt vu d Heide stirze i. Un Babylon, dr große, an de wird denkt vor Gott, daß ihr ge wäre dr Kelch mit däm Wi vu sinem grimmige Zorn <n>(Wuet)</n>.


text:
Un ä große Hagel we Zentnaschwer flegt vum Himmel uf d Mensche; un de Mensche läschtere Gott wägä nem Hagels; denn de Plag isch arg groß.


text:
Un s kummt eina vu d siebä Engel, de de siebä Schale ka hän, schwätzt mit ma <n>(mir)</n> un sait: Kumm, i <n>(ich)</n> will dir zeigä des Gricht iba de großi Hure, de an viele Wassa hockt,


text:
mit der de Kenig uf d Erde Hurarai triebe hän; un de uf d Erde huse, sin bsofe wore vum Wi ihra Hurarai.


text:
Un na <n>(er)</n> holt mi im Geischt in d Wüschte. Un i <n>(ich)</n> sieh ä Wieb uf fem scharlachrote Tier hocke, des war voll läschterliche Name un het siebä Kepf un zehn Herna.


text:
Un des Wieb war azogä mit Purpur un Scharlach un gschmückt mit Gold un Edelschtei un Perle un het ä goldene Becha in dr Hand, voll vu d Greuel un Dreck ihra Hurarai,


text:
un uf ihra Schtirn war gschriebe ä Name, ä Gheimnis: Des große Babylon, d Muetter vu d Hurarai un alli Greuel uf d Erde.


text:
Un i <n>(ich)</n> sieh des Wieb, bsofe vum Bloet dr Heilige un vum Bloet dr Ziige Jesus. Un i <n>(ich)</n> vuwundret mi arg, als i <n>(ich)</n> sie aluegt.


text:
Un dr Engel sait zue ma <n>(mir)</n>: Wurum wundrsch dü di? Ich will dir sage des Gheimnis vum Wieb un vum Tier, des sie trait un siebä Kepf un zehn Herna het.


text:
Des Tier, des dü gsähne hesch, isch gsi un isch etzed nit un wird wieda ufschtiege üs däm Abgrund un wird in d Vudammnis fahre. Un s wäre sich wundre, de uf d Erde huse, däre Name nit gschriebe schtehn im Boech vum Läbä vum Afang dr Welt a, wenn sie des Tier sähn, deß gsi isch un etzed nit isch un wieda si wird.


