# verses

text:
Tawamhã ĩsõ'u zaihâ u sihutu wamhã, aibâ ĩpo'reptõ hã ma tô ĩtẽme dasiwi saprõni ni, ĩmreme waihu'u'õ hã. Tawamhã Zezusihi ma, te oto 'ru za'ra, siwi ĩsaprõni'wa norĩ hã tinhib'rada te te ãma hiri da, te te pese da.


text:
Tawamhã Zezusi hã ma tô aibâ hã danhiti sima saprõ. Tawamhã tinhipto hã ma tô ĩpo're 're tiza. Taha pari, ma duré tizadaipro na tinhipto hã sada di'i, te te ãma soto u'ré da.


text:
Taha pari, te hâiwa u rob'madâ. Hâiwa u te te rob'madâ'â sina, aibâ ãma pẽ'ẽzé wa, tipẽ'ẽ 're te ãi'ã. Tawamhã tisimremezém na te tãma tinha: — Epata. — Ãne ãma ĩsaprĩzé hã, wamreme na: “Aipo're 'repu'u.” 


text:
Tawamhã ma tô po're 'repuru oto, awa'awi. Duré ma tô tinhoto wairo. Tawamhã mreme wẽ di oto, aibâ ĩmreme waihu'u'õ hã.


text:
Tawamhã Zezusi hã te sina dazadawa uwati pese, ĩwasu'u na da te dasima ãma ropé tõ da. Tane nherẽ, ĩ'madâ'â'wa norĩ hã te nasi dama rowasu'u za'ra, aibâ te te ĩpesezém na.


text:
Tawamhã ĩsimirowasu'u, da te wapari za'ra wamhã, ma tô ãma tatob'uzu za'ra ni. Ãne te Zezusi hã dasima wasu'u za'ra ni: — Tô sena, te uburé marĩ ĩwẽ hã te te dama 're ab'manharĩ. Ĩpo'reptõ hã ma tô pese, ĩmreme waihu'u'õ hã. — Ãne te ãma tawata za'ra ni. 


text:
 Zezusi hã, 4 miu na dahâiba hã te te ĩsaihurizé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 15.32-39)</i></n> Tawamhã syry na ãma ronomro parip si, ma tô duré apâ ĩtẽme tasi'rã'õtõ ni, Zezusihi u hã. Tawamhã marĩ na dasaihuri õ wa, dasazé hã oto hâimana õ wa, te Zezusi hã sima sô tihârâ za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ zô. 


text:
Ãne te tãma siwasu'u za'ra: — Ãhãna ĩ̱'rata dasi'ubumroi ré, ma tô dasa hã dawi ai'utõ, bâdâ si'ubdatõ da'ãma si'utõrĩ wa. Taha wa, da'ãma ĩ̱pẽ'ẽzé di, wa hã.


text:
Mram nherẽ, te dama rob'rui wamhã, te za dasi'marõpãrĩ za'ra bâdâdi na, danhib'uware wa, romhâ hawi we ĩdasihutu norĩ hã. 


text:
Tawamhã asa te tãma nharĩ za'ra, ãne: — E niha wa za dasa hã dama 'mai'uipra za'ra ni, wa te dama sõmri za'ra mono da. Ãmemhã a'ubuni wi, wa ai'ubumro ni. 


text:
Tawamhã Zezusi te asa sadanharĩ za'ra, ãne: — E niha te ĩ'u'ẽtẽ wapu hã aima tihâimana za'ra wa'wa. — 7 na te wama tihâimana za'ra. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra asa. 


text:
Taha wa, ma tô Zezusi hã dama rob'ru, ti'ai wa, dasi'ubumroi mono da. Taha pari, ma tô duré 7 na ĩ'u'ẽtẽ wapu hã waibu, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma wata da, sõpru wa. Ãma wata pari, ma tô te te wẽ'ẽ, ĩ'u'ẽtẽ wapu hã. Tawamhã tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma, ma tô te te sõmri, te te dama sõmri za'ra mono da.


text:
Pe'a hã ĩsyryre hã te duré tãma ti'maihâiba, ĩsebre siro hã. Tawamhã 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma te duré tiwata, pe'a ĩsyryre na zama, sõpru wa. Taha pari, te duré tãma 'ru za'ra, te te dama sõmri za'ra mono da.


text:
Tawamhã aihĩni te oto dasa hã huri ni. Dasa hã ma da te 'mahâpãrĩ, aihĩni. Taha pari, dasa ĩsi'azazâri hã ĩsiré 're ĩnomro mono norĩ hã ma tô apâ te te sé. Si'õno hã 7 na ĩhâiba wa, ma tô ãma 'masisi za'ra.


text:
Ĩdasaihuri za'ra norĩ hâiba za'ratazé hã, 4 miu u, ma watobro, ãté. Taha pari, te oto Zezusi hã dama rob'ru, apâ darob u, da te ropéi mono da.


text:
Tawamhã te te dama rob'rui pari, ma uba're wa asisi, Zezusi norĩ hã, zara u te te saprĩ za'ra da, Damanuta na ti'a nhisi u si'aba'ré da. 


text:
 Parisezu norĩ hã, Zezusihi wi, te te ĩrowaptẽrẽ za'ra zé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 12.38-42; 16.1-4; Rucasi 11.29-32)</i></n> Tawamhã parisezu norĩ hã ma Zezusihi u aihutu, ĩsimirowasu'u na te te saze za'ra õ wa, ĩsadawa wa'rãmi te te nasi tãma nharĩ za'ra da. Tawamhã Zezusihi wi, te oto rowaptẽrẽ za'ra, tiwaihu'u pese na marĩ dama ĩ'manharĩ waihu'u'õ hã te te tãma 'manharĩ za'ra da. E marĩ da. Tô sena 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa para, dama ĩwaihu'u'õ hã te te 're ĩ'ab'manharĩ mono zô, te te siwi pibu za'ra da. Taré te te siwi wẽ'õ da, te ãne tiwi rowaptẽrẽ za'ra.


text:
Tawamhã Zezusi hã ãma pẽ'ẽzé za'ra wa, ma sa'ẽtẽ pẽ'ẽwaze. Tawamhã te sima tinha, ãne: — E niha ma tô nimosi dapoto tém norĩ hã siwi ĩ̱wada'u, marĩ dama ĩ'manharĩ waihu'u'õ hã ĩsõ'a te tãma 'manharĩ za'ra da. Mare di, ãne hã. Te tãma 'manharĩ za'ra õ di za. — Ãne te sima tinha, Zezusi hã. 


text:
 Parisezu norĩ te, duré Erodihi te, ĩ'u'ẽtẽ wapuzé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 16.5-12)</i></n> Tawamhã zara u, ma tô oto aihutu, Zezusi norĩ hã. Ĩ'u'ẽtẽ wapu hã siré te te 'ma'âri za'ra da nherẽ, ma tô ãma po're ha'âri za'ra, ĩsiré 're ĩnomro mono norĩ hã. Misire te nomro, uba're 'remhã.


text:
Tawamhã Zezusi ma ãne tãma waihu'u za'ra: — Ma'ãpé, 're asi'madâ'â pese za'ra wa'aba mono, ĩ'u'ẽtẽ wapuzém nhiti 're anomro aba mono da, parisezu norĩ nhimi'manharĩzém nhiti, apito Erodihi me. 


text:
Tawamhã te sima nharĩ za'ra, ãne: — Ĩ'u'ẽtẽ wapu hã ãté wama hâimana za'ra õ wa, ma ãne wama waihu'u za'ra. 


text:
Tawamhã Zezusi ma sina wapari za'ra. Taha wa, te sadanharĩ za'ra, ãne: — E niha te ĩ'u'ẽtẽ wapu hã aima ĩhâimana za'ra wa'aba õ na, sô asimrami za'ra wa'wa. E asiwi ĩ̱zadaihu'u za'ra wa'aba õ di bété, ĩ'u'ẽtẽ wapuzém na te aima ĩwaihu'u za'ra wa'aba zém na hã. E niha waihu'u su'u za'ra wa'aba õ di bété.


text:
<n>(18-19)</n>  E niha atõmo na marĩ 're 'madâ'â za'ra wa'aba mono nherẽ, aima waihu'u za'ra wa'aba õ di. E niha aipo're na marĩ 're wapari za'ra wa'aba mono nherẽ, aima waihu'u za'ra wa'aba õ di. 5 na ĩ'u'ẽtẽ wapu hâiba hã te dama ĩwẽ'ẽi ahâ mono zém na hã, duré 5 miu na dahâiba nherẽ, aihĩni ĩdasaihurizém na hã, e ma ãma aipo're si'âri za'ra wa'wa. E niha si'õtõ hâiba hã ĩré danho'rada hã ĩsi'azazâri hã, apâ ĩwa ĩséme aba mono hã. — Ãne te Zezusi hã sadanharĩ za'ra. Tawamhã asa ma Zezusihi ma waihu'u za'ra: — Si'õno hã 12 na ĩhâiba hã danho'rata ré hã.


text:
Tawamhã Zezusi hã ĩsadanharĩ na, ma duré tãma ãma sahu za'ra: — Duré, 7 na ĩ'u'ẽtẽ wapu hã hâimana nherẽ, te dama ĩwẽ'ẽi ahâ mono zém na hã, duré 4 miu na dahâiba nherẽ, da te 'mahâpãrĩ mono wamhã, e niha si'õtõ hâiba hã danho'rata ré hã. — Ãne te sadanharĩ za'ra. — Si'õno hã, 7 na ĩhâiba hã danho'rata ré hã. — Ãne ma asa tãma waihu'u za'ra. 


text:
Tawamhã Zezusi te duré tãma nharĩ za'ra: — E niha bété zahadu ĩ̱waihu'u za'ra wa'aba õ di, ĩ̱waihu'u pese na hã. — Ãne ma tô Zezusi hã tãma nharĩ za'ra. 


text:
 Zezusi hã ĩtob'a te te ĩpesezé wasu'u</n> Taha pari, te oto ai'aba'ré Zezusi norĩ hã, Besada na 'ri wa'õtõ nhisi u. Tawamhã datẽme sihutu wamhã, aibâ ĩtob'a hã ma tô ĩtẽme dasiwi saprõni ni, Zezusihi u. Tinhib'rata na te te upi da, te te to pese da, te tãma 'ru za'ra, siwi ĩsaprõni'wa norĩ hã.


text:
Tawamhã Zezusi hã ma ĩtob'a hã pa'â, danhiti te te sima saprõni da. Tawamhã tizadaipro na ma sada sisiptõmo di'i, te te ãma tob'u'ré da, aibâ hã. Taha pari, ma duré tinhib'rada hã ãma tihi. Taha parimhã, te sadanha, ãne: — E zahadu marĩ hã 'madâ'â õ di. E ma tô marĩ hã ĩ'madâ. 


text:
Tawamhã aibâ te te rob'madâ'â wamhã, Zezusihi ma, te asa tinha, ãne: — Zahadu te rob'madâ'â pese õ di. Aibâ norĩ hã te ai'aba'ré, wede ne ĩhâiba za'ra hã. — Ãne ma asa tãma waihu'u, te te rob'madâ'â pese waihu'u õ wa. 


text:
Taha wa, tinhib'rada hã ma tô duré ãma tino, ĩtomhâ ãma, Zezusi hã. Tawamhã ma tô tito pese oto, aibâ hã. Te rob'madâ'â wẽ di oto.


text:
Tawamhã Zezusi hã te aibâ ma rob'ru, tinhorõwa u morĩ waré da oto, apâ morĩ tõ da, 'ri wa'õtõ u hã. 


text:
 Zezusi hã Danho'reptui'wa na, Pedru hã asa te te tãma ĩwaihu'uzé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 16.13-20; Rucasi 9.18-31)</i></n> Taha pari, Zezusi norĩ hã te oto 're nomro, 'ri wa'õtõ mono bâ. Apito Piripihi te, Sézareza na 'ri nho'õmo nhisi niwĩ, 'ri wa'õno hã. Tawamhã bâdâdi na si'aba'ré sina, te tãma nharĩ za'ra, Zezusi hã: — E niha ma tô da te dasima 're ĩ̱wasu'u za'ra. E 'wa hã, wa hã. 


text:
Tawamhã asa ma tãma waihu'u za'ra: — Aiwasu'u hã, ahâ di. A hã, u, Zuwã Batita, apâ aihâiwa'udu. A hã, u, Eriasi apâ we ĩ'aimorĩ. A hã, u, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u 'rata 'wa hâiba amo, duréi pese atâ'â nherẽ, apâ aihâiwa'udu. 


text:
Tawamhã Zezusi te duré sina sadanharĩ za'ra: — A norĩ wa'wa hã bété, e niha ma tô asima 're ĩ̱wasu'u za'ra wa'aba mo. Tawamhã Pedruhu si, ma asa tãma waihu'u na wa'rã: — A hã Cristu, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te aipisudu, Danho'reptui'wa da. 


text:
 Zezusi hã, za ĩdâ'âzém na, duré za apâ ĩhâiwa'utuzém na ĩsiwasu'uzém na rowasu'u</n>  <i>(Mateusi 16.21-28; Rucasi 9.22-27)</i></n> <n>(31-32)</n>  Tawamhã ãne te Zezusi hã tãma siwasu'u za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma: — Ti'ai ãma dasiré ĩ̱podo hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩ̱ma ĩpisutuzéb zarina, wa za robzépata za'ẽtẽ. Wama roti'wa norĩ hã te za siwi ĩ̱wẽ'õ za'ra, ĩhi norĩ hã. Sasedoti ĩpire norĩ zama, duré dama rowahutu'wa norĩ zama, te za siwi ĩ̱wẽ'õ za'ra. Tawapsi te za dasiwi ĩ̱wĩrĩ ni. Tawamhã bâdâ maparane ĩ̱'ãma si'utõrĩ õ ré, wa za hâiwa'udu apâ. — Ãne sõ'awi ma tô Zezusi hã tãma siwasu'u za'ra, tãma ĩrob'rãsutuzém na hã te te ãma waihu'u sirõmo za'ra da. Tawamhã Pedru hã ãne tãma ĩsiwasu'u za'ra zé hã te te tiwi sawi da, te sima saprõ Zezusi hã, tisiré norĩ nhiti.


text:
Tawamhã te te sina wapari wamhã, tisiré 're ĩnomro mono norĩ u, ma aipi'ra. Tawamhã Pedruhu ma, te ãne tinha: — Satanasi, mo oto aimorĩ, ĩ̱nhiti. 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimirosa'rata zarina rosa'rata õ di, a hã. Danhimirosa'rata zarina si, te ĩ̱'ãma ĩrosa'ra, a hã. 


text:
Taha pari, Zezusi te duré sima dazô hâ, uburé ĩtẽme dasi'rã'õtõ mono da. Tisiré 're ĩnomro mono norĩ zô zama, te duré tihârâ za'ra sima. Tawamhã ãne ma si'ãma dama rowaihu'u: — Ni'wam norĩ hã ĩ̱siré 're nomro u'âsi mono da, te te sima 're ĩ̱wẽ za'ra mono wamhã, tihâimanazém na te te 're rosa'rata za'ra mono õ di za. Tiza'ozéb ré, ĩ̱zarina 're ĩnomro mono ne, da te dasiwi uprosi da nherẽ, te za ĩ̱siré 're nomro.


text:
Ni'wam norĩ hã si'uihâ na tihâimanazép si te te sima 're sawi za'ra mono wamhã, rowẽ ĩsi'utõrĩ'õ hã te te sina 're uwaimrami za'ra mono õ di za. Ni'wam norĩ hã ĩ̱zarina 're nomro mono da, duré ĩ̱zadawa wasu'u'wa 're nomro mono wa, 're sihâiba zawi za'ra mono õ wapsi, te za te te sina 're uwaimrami za'ra, rowẽ hã.


text:
<n>(36-37)</n>  Ãté ni'wa hã te za tinhibro hã te te sima 're a'ubumroi pese, sibrob ahâ uptabi da. Tawamhã te za oto dârâ. Ti'ab ré sibrob ahâ nherẽ, e tãma 're rowẽ mono di za, rowẽ ĩsi'utõrĩ'õ hã te te sina 're uwaimrami mono õ wamhã. Mare di. Tãma 're rowẽ mono õ di za. Ti'ai ãma simarĩ ahâ uptabi nherẽ, tãma waihu'u õ di za, marĩ na ĩsiwa'âbâzéb da hã, rowẽ ãma 're ĩhâimana mono zéb da hã. — Ãne Zezusi ma tô dama waihu'u siro, da te waihu'u za'ra da.


text:
Ma tô duré dama rowaihu'u ãne: — Ãhãna da'ahâ na 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti hã ma tô rẽme za'ra ni. Dawasété na si te oto 're danomro, ã nimosi dapoto té mono hã. Tawamhã ni'wam norĩ hã ĩ̱zazei'wa na, duré ĩ̱mreme wapari pese 'wa na, ãté dama 're siwasu'u za'ra mono õ di za, 're siséb za'ra mono õ'umnhasite. Ãté te za dawi 're si'udâ za'ra, ĩ̱zazei'õ'wa ne. Ti'ai ãma dasiré ĩ̱podo hã nimahã na si, wa za wei mo apâ. Ĩ̱mama te hã, rowa'a za'ẽtẽ ré, wa za wei mo, hâiwa ãma tãma ĩromhuri'wa norĩ siré. Tawamhã apâ we ĩ̱morĩ wapsi, ĩ̱'udâ'wa norĩ hã ĩ̱zazei'wa na te waihu'u za'ra õ di za. — Ãne ma tô dama rowasu'u, Zezusi hã. 


text:
Tawamhã Zezusi hã ma duré dama waihu'u, ãne: — Tô sena wa aima rowasu'u za'ra wa'wa. Aihĩni õ nherẽ, ai'matâ'â aba õ ré, te za tiwaihu'u pese na 'Re ĩhâimana u'âsi mono, da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zé hã ãma ĩ'madâ'â za'ra wa'wa. — Ãne ma Zezusi hã dama waihu'u siro, da te dasina waihu'u za'ra da. 


text:
 Zezusihi hâiba ĩsisaprĩzé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 17.1-13; Rucasi 9.28-36)</i></n> Tawamhã bâdâ 6 na ãma si'utõrĩ pari, ma tô Zezusi hã Pedru norĩ si te te simro, Ti'adu norĩ me, Zuwãhã zama. Ẽtẽ 'rãihâ u ma tô ai'aba'ré. Tame ma tô Zezusi hã tihâiba na saprĩ, Pedru norĩ nho'a.


text:
Ĩ'uza hã ma tô tihâirã uptabi. Rowa'a za'ẽtẽ ne, ma ai'ubuzi, rã uptabi na. Da'uza hã da te 're hâ upsõi pese za'ra mono nherẽ, hâirã prã ti, Zezusihi uza ma hã.


text:
Tawamhã dahi'rata norĩ hã ma tô 'madâ'â za'ra, Eriasi norĩ hã Mozésihi me. Zezusihi me, te sima rowasu'u za'ra.


text:
<n>(5-6)</n>  Tawamhã Pedru te Zezusihi ma tinha, ãne: — Rowahutu'wa, ãme wama rowẽ za'ra di. Si'ubdatõ, wa za aima 'ri za'ra wa'aba ni aihâiba bâ wa'aba, ate da hã, duré Mozésihi te da hã, duré Eriasihi te da hã. — Ãne ma Pedru hã tãma waihu'u, a'â te te rosa'rata ãna. Te te 'madâ'â za'ra wa, ma tãma tipahi za'ra, Pedru norĩ hã.


text:
Tawamhã hâiwa nhirõtõ'a za'ẽne hã ma ubu za'ra, Zezusi norĩ hã. Taha wa, hâiwa nhirõtõ'a hawi, ma we tãma nharĩ za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, Pedru norĩ ma: — Ã hã ĩ̱'ra, te 're ĩsawi pese mono. Ma'ãpé ĩsimiroti hã 're wapari pese za'ra wa'aba mono za. 


text:
Taha wamhã, taré te titõmo na sô rowaimrami za'ra. Zezusihi si te ãma siwi 'madâ, siwaprosi ĩsam na. 


text:
Tawamhã ẽtẽ 'rãihâ hawi, ma oto si'ra za'ra, Zezusi norĩ hã. Si'aba'ré sina, te Zezusi hã tãma nharĩ za'ra, ãne: — Ẽtẽ 'rãihâ ãma ĩ'madâ'â za'ra wa'aba zém na hã, dama rowasu'u za'ra wa'aba õ di za a'â. Wa hã ti'ai ãma dasiré ĩ̱podo hã ab're hawi ĩ̱hâiwa'utu parip si, te za dama 're ĩrowasu'u za'ra wa'aba mo. 


text:
Tawamhã ĩmreme ma tô wapari za'ra, Pedru norĩ hã. Taha wa, te 'râwi sima rowasu'u za'ra, ãne: — E niha ĩsiwasu'uzé hã ab're hawi, za te te ĩhâiwa'utu na. Wa norĩ hã wama waihu'u za'ra õ di. — Ãne te 'râwi sima rowasu'u za'ra.


text:
Tawamhã te oto siwi sadanha, Zezusi hã: — E marĩ wa, te rowahutu'wa norĩ hã te te dama 're rowasu'u za'ra bété, Cristu, Danho'reptui'wa da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩpisutu wana, Eriasi za we ĩmorĩ na hã. 


text:
<n>(12-13)</n>  Tawamhã Zezusi ma tô asa tãma waihu'u za'ra: — Duréihã 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa hã ma tô ĩ'uwaibaba ãma rob'ui'éré ĩbaihâ na, Eriasi za we apâ ĩmorĩzém na te te ropese da. Tane nherẽ, wa za aima waihu'u za'ra wa'wa. Eriasi hã ma tô wei morĩ pa. Da te dasima ĩwẽ za'ra zéb zarina, ma tô tãma rob'manharĩ wasété za'ra ni, ĩwana da te duré ãma ĩrob'ui'érézéb zarina. 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa norĩ hã ma tô ĩ̱'ãma rob'ui'éré sirõmo za'ra, ti'ai ãma dasiré ĩ̱poto ãma hã, sa'ẽtẽ na za te ĩrobzépatazém na hã, duré za da te dasiwi ĩ̱wẽ'õzém na hã. E marĩ wa, ma tô ãne ĩ̱'ãma rob'ui'éré sirõmo za'ra. — Ãne te Zezusi hã sina sadanharĩ za'ra.


text:
 Ai'repudu ĩpesezé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 17.14-20; Rucasi 9.37-43)</i></n> Tawamhã Zezusi norĩ hã te oto apâ ai'aba'ré, tisiré norĩ u. Ĩwana za'ra ma tô da'ahâ na tasi'rã'õtõ ni. Tame 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti ui'éré na rowahutu'wa norĩ hã te nasi ĩsadawa wa'rãmi tãma nharĩ za'ra, Zezusihi siré 're ĩnomro mono norĩ ma, ĩsimirowasu'u na te te saze za'ra õ wa.


text:
Zezusi hã da te 'madâ'â za'ra wamhã, uburé ma tô ãma tatob'uzu za'ra ni. Taha wa, ma tô ĩtẽme dasisa're, da te sawi za'ra da.


text:
Tawamhã aibâ hã dawa'wa hawi te 'mahâ: — Rowahutu'wa, ĩ̱'ra wa we atẽme saprõ, ĩ̱ma pawaptob da. Wa'uburé te te 're upi mono wa, mreme õ u'âsi te 're sãmra.


text:
Wa'uburé hã te te 're wabzuri, ti'ai u. Tawamhã ĩsadaipro hã te tiwi 're pusi. Te duré 're 'wahãihãsi. Te duré 're sitete. Te duré 're sib'uwa. Wa tô aré waptẽrẽ za'ra, asiré 're ĩnomro mono norĩ hã wa'uburé te te siwi me da, tãma. Tane nherẽ, tãma waihu'u za'ra õ di, ĩ̱'ra ma, te te siwi ĩme da hã. — Ãne te aibâ hã rowasu'u, Zezusihi ma. 


text:
Tawamhã aibâ mreme te te wapari wamhã, ma tô tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma tinha: — E niha bété ai'rata 're ĩ̱nhamra u'âsi aba mono nherẽ, asina 're ĩ̱'umnhasi za'ra wa'aba mono õ di bété, te 're ĩ'aipawaptob za'ra wa'aba mono zéb da hã. E ĩ̱pẽ'ẽzé u'âsi, wa za ai'rata 're ĩ̱morĩ 'wa, 're ĩ̱'umnhasi za'ra wa'aba mono õ wa. Ma'ãpé, ai'repudu hã we ĩ̱tẽme saprõni aba. 


text:
Tawamhã ma tô ĩtẽme siwi saprõ, ai'repudu hã. Ĩtẽme te te siwi ãwisi wi, te wa'uburé hã Zezusi hã 'madâ. Taha wa, te sisa'u ai'repudu hã wasutu. Sa'ẽtẽ te 're sipizari, ti'ai wa. Ma duré sadaiproi waze. 


text:
Tawamhã Zezusi hã te ĩmama hã ãma sadanha: — E niha ma tô ãma tiwahu, ai'ra hã ĩré 're hâimana mono ré hã. — Ĩ̱'ra hã sapore ré, ma tô 're siwamnarĩ.


text:
Unhama u te te 're wabzuri wa'uburé hã, unhama na te te wĩrĩ da. Âi ba zama te te 're wabzuri, â na te te wĩrĩ da. Tô sena aiwaihu'u pese wamhã, wapawapto na. Ma'ãpé, wa'ãma aipẽ'ẽzé na. 


text:
Tawamhã ãne te Zezusi hã tãma tinha: — E niha te ãne ĩ̱ma ĩnha, tô sena ĩ̱waihu'u pese wamhã, te aipawapto wa'aba da hã, ai'ra ãma. Ĩ̱waihu'u pese na, da te 're ĩ̱'umnhasi za'ra mono wamhã, uburé dama waihu'u pese di za, marĩ na da te 're ĩdapawaptob za'ra mono zéb da hã. — Ãne ma tô Zezusi hã tãma waihu'u. 


text:
Tawamhã awa'awi te aibâ hã Zezusihi ma tinha: — Asimipawaptobzém na, wa tô ai'umnhasi. Ma'ãpé, 're ĩ̱pawaptob u'âsi mono, asimipawaptobzém na te 're asazei pese mono da oto. Taha da, wa aima ĩ̱siwasu'u. 


text:
Tawamhã Zezusi hã ĩtẽme ĩdasi'rã'õtõ norĩ hã da'ahâ na te te da'ab'madâ'â wamhã, ma tô wa'uburé ma rob'ru, ãne: — Wa'uburé, ai'repudu 're upi u'âsi mono wa, te mreme'õ u'âsi 're hâimana. Te duré po'reptõ u'âsi 're sãmra. Aiwatobro, ai'reputu hawi. Niwa apâ asébré tõ, ai'reputu u. 


text:
Tawamhã wa'uburé, ma tizadari. Sisa'u te duré wasutu, ai'repudu hã. Tawamhã ĩhawi ma tô watobro. Ai'repudu hã rési ãna te oto nomro, dâ'â newa. Taha wa, te dasima rowasu'u za'ra ni, ai'repudu hã ĩdâ'â na.


text:
Taha pari, ma asisi 'ri para u, Zezusi norĩ hã. Tame hâiba pisutu ma tô si'ãma sadanharĩ za'ra, ĩsiré 're ĩnomro mono norĩ hã: — E niha bâ bété wa norĩ hã, wa'uburé ma, wa te rob'ru za'ra nherẽ, wa te wasiwi ĩmei waihu'u õ, tãma. 


text:
Tawamhã asa ma Zezusi hã ãne tãma waihu'u za'ra: — 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, te za a'â 're damreme zusi ãma. Taha parip si, dama waihu'u pese di za, wa'uburé hã dama 're ĩwairébé mono zéb da hã. — Ãne ma tãma waihu'u za'ra. 


text:
 Zezusi hã za ĩdâ'âzém na duré za apâ ĩhâiwa'utuzém na ĩsiwasu'uzém na rowasu'u</n>  <i>(Mateusi 17.22-23; Rucasi 9.43-45)</i></n> <n>(30-31)</n>  Tawamhã Zezusi norĩ hã ta hawi te oto ai'aba'ré. Darireza na danhipti'a nho'õmo nhisi wa'wai baba, ma ro'rahâri za'ra. Zezusi hã ma tô sima wẽ, ĩhâimanazém na a'â da te sa'rese za'ra tõ da, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma, a'â hâiba pisutu tãma siwasu'u za'ra da. Tawamhã ma tô tãma siwasu'u za'ra, ãne: — Wa hã dasiré ĩ̱podo hã te za dasima ĩ̱hâiba nhomri ni. Te za duré dasiwi ĩ̱wĩrĩ ni. Da te dasiwi ĩ̱wĩrĩ wamhã, bâdâ maparane ĩ̱'ãma si'utõrĩ õ ré, wa za apâ hâiwa'udu ab're hawi, ĩ̱dâ'â uptabi nherẽ. — Ãne te tãma siwasu'u za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma.


text:
Tawamhã te te siwi sadaihu'u za'ra õ di, tãma ĩsiwasu'u za'ra zém na hã. Tane nherẽ, tãma pahi za'ra wa, te te siwi ãma sadanharĩ õ di oto. Ari'iwi te oto asimro. 


text:
 Danhipai u dama ĩpire na, Zezusi te te ĩrowasu'uzém na rowasu'u</n>  <i>(Mateusi 18.1-5; Rucasi 9.46-48)</i></n> Tawamhã Capana'u na 'ri nhisi u, ma tô oto aihutu, Zezusi norĩ hã. Tame 'ri para u sisisi wamhã, te Zezusi hã sadanharĩ za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ hã, ãne: — Bâdâdi na we wasi'aba'réi ré hã e marĩ na, te we asima ĩrowasu'u za'ra wa'aba mo. 


text:
Tazahã te ari'iwi tihâimana za'ra oto, bâdâdi na si'aba'ré sina, sipibu za'ra wa aré, 'râwi sima ĩ'maipire zô. 


text:
Zezusi hã ma tô nhamra oto. Tisiré 're ĩnomro mono norĩ zô, te tihârâ za'ra, sitẽme. Ãne te tãma nharĩ za'ra: — Ni'wam norĩ hã dama pire da, 'râwi te te si'ãma 're rosa'rata za'ra mono wamhã, dama ĩwapu ne, te za dama 're si'ai'uté za'ra. 


text:
<n>(36-37)</n>  Taha pari, ma ai'uté hã pa'â, tisiré 're ĩnomro mono norĩ wa'wa, te te sãrĩ da, tipa. Tawamhã tipa te te sãrĩ sina, ma ãne tãma waihu'u za'ra: — Ni'wam norĩ hã te te 're ĩ̱zawi pese za'ra mono wa, ai'uté zô 're tob'uzu za'ra mono wamhã, ta norĩ u'âbâ te duré ĩ̱zô 're tob'uzu za'ra. Tawamhã, e ĩ̱zô si te 're tob'uzu za'ra. Mare di. We ĩ̱zatõrĩ'wa zô zama te sô 're tob'uzu za'ra. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra, te te waihu'u za'ra da.


text:
 Zezusi norĩ wẽ 'wa norĩ wasu'u na rowasu'u</n>  <i>(Rucasi 9.49-50)</i></n> Tawamhã Zuwã hã te Zezusihi ma siwasu'u: — Rowahutu'wa, aibâ wa tô 'madâ'â za'ra ni, asisi na wa'uburé ma, te te 're ĩrob'rui mono hã, dama 're wairébé mono da. Tawamhã ma tô dama 're wairébé. Õ hã wasiré 're morĩ õ di. Taha wa, wa tô tiwi sawi za'ra ni, asisi na wa'uburé ma, te te 're arob'ru tõ mono da, wasiré 're morĩ õ wa. — Ãne te Zezusihi ma siwasu'u, Zuwã hã. 


text:
<n>(39-40)</n>  Tawamhã Zezusi hã ma tô asa tãma waihu'u za'ra, Zuwã norĩ ma: — Tiwi sawi za'ra wa'aba õ di za, te te 're ĩda'apawapto mono zé hã. Ãté ni'wam norĩ hã ĩ̱waihu'u pese zarina, te za ĩwẽ hã te te dama 're 'manharĩ za'ra, dama ĩ'manharĩ waihu'u'õ hã. E taha pari, te za ta norĩ hã awa'awi na ĩ̱nhisi wasété za'ra. Mare di. Te te 're ĩ̱nhisi wasété za'ra mono õ di za. E marĩ wa. Ni'wam norĩ hã wazada 're hâimana za'ra mono õ wamhã, ta norĩ hã wahâiba niwĩ te za 're hâimana za'ra. Taha wa, aibâ hã wahâiba niwĩ 're hâimana mono nherẽ, tiwi sawi za'ra wa'aba õ di za, te te 're ĩda'apawapto mono zé hã. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra.


text:
Tawamhã ma tô duré tãma nharĩ za'ra: — Ma'ãpé, ĩ̱wapari pese za'ra wa'aba asina. A norĩ wa'wa hã ĩ̱zazei'wa 're aihâimana za'ra wa'aba mono wa, â hã ni'wam norĩ hã te te aima 're sõmri za'ra wa'aba mono wamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, za te te tãma 're ĩ'awa'âbâ mono zé hã tiwi 're simani za'ra mono õ di za. Te za te te sina 're uwaimrami za'ra. — Ãne ma tô tãma siwaihu'u za'ra Zezusi hã, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma. 


text:
 Dawasété na romnhimimnhasi wasu'u</n>  <i>(Mateusi 18.6-9; Rucasi 17.1-2)</i></n> Tawamhã Zezusi hã roti na ma duré tãma ãma uzusi za'ra: — Ãté ã norĩ hã, ai'uté dama ĩwapu ne, te za 're nomro, ĩ̱zazei'wa norĩ hã. Tawamhã ãté ni'wa simiroti zarina, te za ĩ̱'mairẽ. Tawamhã tãma ĩroti wasété'wai ma hã, tãma rowẽ õ uptabi di za, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, za te te azâri wa. Ĩbutu na ẽtẽ tõmo wawẽ, da te ãma wasisi pari, âi ba da te mei 'wa'âhã, uihâ na dâ'â da, tãma rowẽ õ di aré. Tane nherẽ, ĩsimiroti wasétézéb zarina, ĩ̱zazei'wa te te ĩ̱rẽme wamhã, tãma rowẽ õ uptabi di za, roti wasété'wai ma hã.


text:
Taha wa, wa za ãne aima waihu'u za'ra wa'wa. Asib'rata na aiwasédé hã 're waibui wa'aba mono wamhã, asib'rada asiwi 're ĩsihâri za'ra wa'aba mono newa, te za oto 're anomro wẽ wa'aba mo. Asib'rada misire ré si rowẽ uptabi u, 're asisisi aba mono wamhã, aima 're rowẽ za'ra wa'aba mono di za, hâiwa ãma hã. Asib'rata zahuré ré, ropipa u 're asisisi aba mono wamhã, unhama u'âsi u, aima 're ropipa uptabi za'ra wa'aba mono di za.


text:
<n>(44-45)</n>  Duré nimomo 're aiwairébé aba mono wa, aiwasédé hã 're waibui wa'aba mono wamhã, aipara asiwi 're ĩsihâri za'ra wa'aba mono newa, te za oto 're anomro waré wa'aba mo. Aipara misire ré si, rowẽ uptabi u 're asisisi aba mono wamhã, aima 're rowẽ za'ra wa'aba mono di za, hâiwa ãma hã. Aipara zahuré ré ropipa u, 're asisisi aba mono wamhã, aima 're ropipa uptabi za'ra wa'aba mono di za.


text:
<n>(46-47)</n>  Duré marĩ hã atõmo na 're 'madâ'â za'ra wa'aba mono wa, aiwasédé hã 're waibui wa'aba mono wamhã, tawamhã ato asiwi 're ĩsani za'ra wa'aba mono newa, te za oto 're anomro waré wa'aba mo. Atõmo misire ré si, 'Re ĩhâimana u'âsi mono u, 're asisisi aba mono wamhã, Asib'apito wa'aba u, aima 're rowẽ za'ra wa'aba mono di za. Atõmo zahuré ré ropipa u, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're asãmra aba mono wamhã, aima 're ropipa uptabi za'ra wa'aba mono di za.


text:
Ropipa ãma ubu hã te te 're ĩdahâiba uprosi za'ra mono hã, si'utõrĩ õ di. Duré uzâ hã si'utõrĩ waihu'u õ di. Õne u'â te 're hâimana u'âsi. — Ãne Zezusi ma tô tãma waihu'u za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma. 


text:
Tawamhã ãne ma duré tãma waihu'u za'ra: — Marĩ na da te 're ĩrobzépata za'ra mono zém na, te za te te 're da'apibu, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, tô sena ĩ̱zazei'wa 're danomro mono zô.


text:
Wa za duré aima rowasu'u za'ra wa'wa, ãne. Sa na hã dasa hã ãma se ti, dasai warĩrĩzéb da hã. Tane nherẽ, oto 're se si'utõrĩ mono wamhã, niha da te 'manharĩ waihu'u õ di, apâ se da, dasa da te ãma 're ĩwarĩrĩ za'ra mono da hã. Sa na, wa za duré aima rowasu'u za'ra wa'wa, ãne. Ni'wam norĩ hâimanazéb zarina, te za dasi'u syry na sa na 're dasaihuri, dasisawi te. Tane asisawi te, te za rowẽ na asiré 're aihâimana za'ra wa'aba mo. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra Zezusi hã, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma. 


text:
 Dasiwi 're ĩdasiwanhizari za'ra mono zém na rowasu'u</n>  <i>(Mateusi 5.31-32; 19.1-12; Rucasi 16.18)</i></n> Tawamhã Zezusi hã Capana'u hawi te oto mo, Zudeza na danhipti'a nho'õmo nhisi u, morĩ da. Tawamhã Zodã pa zara u, ma tô saprĩ. Te te saprĩ wamhã, da'ahâ uptabi na ma tô duré ĩtẽme dasito. Taha wa, te duré dama rowahutu, te te dama 're ĩrowahutu u'âsi mono zém na, Zezusi hã.


text:
Tawamhã ni'wam norĩ hã parisezu norĩ hã, timreme na te te tãma ãma upa za'ra wa, te te siwi mreme wẽ'õ da, ma ãne siwi sadawa pibu: — Aibâ norĩ hã timro me sima 're siwanhizari za'ra mono wamhã, e wahi'rata norĩ nhimiroti zarina, te za timro hã time, aibâ hã. — Ãne te siwi sadanha. 


text:
Tawamhã asa ma Zezusi hã sada'âbâ za'ra: — E niha ma tô Mozési hã bété dama waihu'u aré, damro me dasiwi 're ĩdasiwanhizari za'ra mono zém na hã. 


text:
Tawamhã asa ma duré ãma sada'âbâ za'ra: — Mozési hã ãne ma tô dama roti: Aibâ norĩ hã timro me, siwi 're siwanhizari za'ra mono õ ré, te za rob'ui'éré hã timro ma te te 're sõmri za'ra pi'õi ma, da te ãma 're waihu'u za'ra mono da, te te ĩmezém na hã. Taha parip si, te za oto pi'õi ma, te te 're rob'ru za'ra. 


text:
Tawamhã Zezusi te duré asa tãma nharĩ za'ra: — Ta hã Mozési hã aipẽ'ẽ tete za'ra wa'aba wa, ma tô ãne na te te aima 're roti za'ra wa'wa.


text:
Ropoto na'rata hawimhã, ãnei õ di. Ropoto na'rata hawimhã, ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã aibâ hã poto, a'uwẽ na. Pi'õ zama ma tô duré poto.


text:
Taha wa, aibâ hã 're mro za'ra mono wamhã, te za timama norĩ hã te te 're rẽme za'ra, timro me si, siré 're simasisi zahuré mono da oto.


text:
Sina hâiba sitob zahuré wamhã, maparane ĩhâiba nherẽ, misi ĩhâiba ne, te za siré 're hâimana u'âsi zahuré oto.


text:
Taha wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, dasi'ãma te te 're da'ahâiba to mono nherẽ, ni'wa hã da'ãma 're siwanhizari mono õ di za. Mare di. — Ãne ma tô Zezusi hã parisezu norĩ ma waihu'u za'ra. 


text:
Tawamhã Zezusi asa ma tô tãma waihu'u za'ra: — Ni'wa hã aibâ hã timro te te mei wamhã, pi'õ aimawi na mro wamhã, te za tiwasédé hã 'manha, aibâ hã.


text:
Duré ni'wa hã pi'õ hã, timro te te mei wamhã, aibâ aimawi na mro wamhã, te za duré tiwasédé hã 'manha, pi'õ hã. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra. 


text:
 Zezusi hã, ai'uté te te ĩ'azawizém na rowasu'u</n>  <i>(Mateusi 19.13-15; Rucasi 18.15-17)</i></n> Taha pari, ma tô da'ra hã ãwisi za'ra ni Zezusihi u, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, ãma mreme za'ra da, te te 're apawaptob u'âsi mono da, ĩwẽ na. Tane nherẽ, ĩsiré 're ĩnomro mono norĩ hã ma tô dawẽ'õ za'ra, da'ra hã da te ĩtẽme 'wasari tõ da, Zezusihi u.


text:
Ãne te te ĩdawẽ'õ za'ra zém na hã, te te wapari ze za'ra õ di, Zezusi hã. Taha wa, te ãne tãma nharĩ za'ra: — Tô'ã. Dawi rosawi za'ra wa'aba tõ. A'â we ĩ̱tẽme da te simroi mono, ai'uté norĩ hã. Ã norĩ hã ai'uté norĩ hã õne haré simizazei pese na 're ĩhâimana za'ra mono ne, tane ni'wam norĩ hã 're hâimana za'ra mono wapsi, te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ãma 're sib'a'uwẽ za'ra.


text:
Tô sena, wa aima waihu'u za'ra wa'wa. Ni'wam norĩ hã ai'uté dama ĩwapu ne, 're hâimana za'ra mono õ wamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zéb u, 're sisisi mono õ di za. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra, Zezusi hã. 


text:
Tawamhã awa'awi ma tô nasi ai'uté hã dawi azaza tipa. Duré tinhib'rata na te te nasi upi za'ra sina, 'Re ĩhâimana u'âsi mono wi, ma tô ãma arowaptẽ, ĩwẽ hã te te tãma 're anhomri mono da. 


text:
 Aibâ ĩsibro pese na rowasu'u</n>  <i>(Mateusi 19.16-30; Rucasi 18.18-30)</i></n> Zezusi norĩ hã sina pahâ za'ra õ ré, te aibâ hã ĩsarina tiwara za'ra. Ãma wisi za'ra wamhã, Zezusihi papara ma aime hi'rãtitõ. Tawamhã ãne te sina sadanha: — Rowahutu'wa, aiwẽ di a hã. E marĩ ĩwẽ hã wa za 'manha, 're ĩdanomro u'âsi mono zé hã te ĩ̱sina ĩ'uwaimrami da hã. 


text:
Tawamhã asa te Zezusi hã tãma tinha: — E niha te ĩ̱'ãma aiwa, ĩ̱wẽ na. 'Re ĩhâimana u'âsi mono si ĩwẽ uptabi hã, õhõ si. Ni'wa hã ĩsine hã mare di.


text:
A hã aima waihu'u pese di, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti hã. Ãne dama ĩsimiroti hã: “'Re danhimroi wa'aba mono õ di za. Duré aimro na asiwi 're asipsaihuri za'ra wa'aba mono õ di za. Duré danhibrom na dawi 're asipsaihuri za'ra wa'aba mono õ di za. Duré dahâiba wasu'u na dama 're asadawa nhipese za'ra wa'aba mono õ di za. Duré dama 're asadawa nhipese za'ra wa'aba mono õ di za. Duré aimama hã te za 're ĩwazé pese mo, ana zama.” Ãne 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti hã. 


text:
Tawamhã asa te Zezusihi ma siwasu'u: — Rowahutu'wa, ĩ̱prédu wi, wa tô te 're 'madâ'â pese, ĩsimiroti hã. 


text:
Tawamhã Zezusi hã te aibâ 'madâ, sawi sina. Ãne te tãma tinha: — Zahadu te misi aiwi sô rowaptâ, tãma ãma ĩ'uwaimrami'õ hã. Mo oto aimorĩ apâ, asibro hã uburé dama wede mono da, ĩwa'âbâ zô, ĩsibrob'õ norĩ ma, sõmri mono da. Ãne wamhã, duré asibro pese di za, hâiwa ãma. Taha parip si, te za we apâ aimo ĩ̱tẽme, ĩ̱siré 're aimorĩ da oto. — Ãne ma tô aibâ ma waihu'u, Zezusi hã. 


text:
Aibâ hã ãne hã te te wapari wamhã, ma tô tiwi tirobzei'õ. E marĩ wa. Sibrob ahâ uptabi wa. Taha wa, te oto mo apâ, robzei ãna.


text:
Tawamhã aibâ za'u, te Zezusi hã 'madâ'â za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ hã. Taha wa, ma tô ãne tãma waihu'u za'ra: — Ĩsibro pese norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono, da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zéb u 're ĩsisisi mono da hã, pire di. Tãma pire uptabi za'ra di za. 


text:
Tawamhã te ãma rosa'rata za'ra, te te tãma ĩwaihu'u za'ra zém na hã. Ãne ma duré tãma waihu'u za'ra: — Ĩ̱siwadi norĩ, e niha te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma, 're sib'apito za'ra, ĩtẽme 're ĩsisisi mono zéb da hã. Tãma pire uptabi za'ra di.


text:
E niha te za awaru ba'õmore hã ĩsi'uwazi para'õtõ zapu'u 're ãzé. Sébré waihu'u õ di. Tane, ĩsibro pese norĩ hã si'uihâ na 're sisisi waihu'u mono õ di za, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zéb u hã. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra, Zezusi hã. 


text:
Ãne ĩmreme hã te te wapari za'ra wamhã, ma tô ãma titob'uzu za'ra. Tawamhã te ãma sisadanharĩ za'ra, ãne: — Ĩsibro pese norĩ ma, waihu'u za'ra õ wamhã, e 'wam norĩ hã te za bété danho'reptuzé hã te te sina 're uwaimrami za'ra, dadâ'â ãna 're ĩdanomro u'âsi mono zé hã. Ãté ni'wai õ di. 


text:
Tawamhã Zezusi hã te 'madâ'â za'ra. Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra: — Dasi'uihâ na danho'reptuzé hã, da te dasina 're uwaimrami za'ra mono õ di za. Dama waihu'u õ di. 'Re ĩhâimana u'âsi mono si siminho'reptu waihu'u pese di. Taha ma si, uburé marĩ hã 'manharĩ waihu'u pese uptabi di. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra. 


text:
Tawamhã Pedru hã te asa tãma siwasu'u: — Wa norĩ hã uburé wa tô wanhibro hã wasipara rẽme za'ra ni, asiré 're wanomro mono da oto. 


text:
Tawamhã Zezusi hã ãne ma duré tãma waihu'u za'ra: — Tane tô. Ĩ̱wapari pese za'ra wa'aba. Ãté ni'wa hã te te 're ĩ̱zawi pese mono zéb zarina, te za tinhorõwa hã a'â tirẽ, te te dama 're ĩ̱zadawa wasu'u mono da. Ãté tisisãnawã norĩ, duré tihidiba norĩ te za a'â rẽme za'ra. Ãté tina, timama, duré ti'ra norĩ hã te za a'â rẽme za'ra. Ãté tinhipti'a zama, te za a'â tirẽ.


text:
Ãne wamhã, ti'ai ãma 're morĩ ré, te za marĩ ĩwẽ uptabi hã ahâ na tãma 're hâimana za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhib'ratamhã, ĩsõrõwa za'ra hã, ĩsisãnawã norĩ hã, ĩhidiba norĩ hã, ĩ'ra norĩ hã, duré ĩsipti'a hã. Marĩ ĩwẽ hã tãma 're ĩhâimana za'ra mono zu, te za duré rowasédé hã tãma 're hâimana za'ra, taré da te 're ĩ'ruiwapari za'ra mono zéb zarina. Niwapsi te za duré tãma pisutu, dâ'â ãna 're morĩ u'âsi da, rowẽ uptabi ãma, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã.


text:
Ni'wam norĩ hã ahâ uptabi na pire na ti'ab ré dama 're hâimana za'ra mono nherẽ, te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te tãma 're apisutu, wapu na 're hâimana za'ra mono da oto, za da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zéb ãma hã. Duré ni'wam norĩ hã ahâ uptabi na ti'ab ré wapu na dama 're hâimana za'ra mono nherẽ, te za te te tãma 're apisutu, pire na oto 're hâimana za'ra mono da. — Ãne ma tô romhâ ré tãma waihu'u sirõmo za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma. 


text:
 Zezusi hã za tidâ'âzém na, duré za tihâiwa'utuzém na zama ĩsiwasu'u zahu zé</n>  <i>(Mateusi 20.17-19; Rucasi 18.31-34)</i></n> Tawamhã Zezusi norĩ hã ma oto sai'uri za'ra, bâdâdi na sõ'a na, Zeruzarẽ u. Zezusi hã tisiré 're ĩnomro mono norĩ nhowa, ma tô mo. Sina hâtâ'â ãna, morĩ wa, te ãma rosa'rata za'ra. Taha wa, ma tô ĩsiré 're ĩnomro mono norĩ me ĩsi'aba'ré norĩ hã sina tipahi za'ra. Tawamhã danhiti te sima satõrĩ za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ hã, te te tãma rowasu'u sirõmo za'ra da, za tãma ĩromhâimanazém na.


text:
<n>(33-34)</n>  Tawamhã ãne te tãma rowasu'u za'ra: — Ĩ̱wapari pese za'ra wa'aba. Ãhãna Zeruzarẽ u, wa ai'aba'ré ni. Tame wa hã ti'ai ãma dasiré ĩ̱podo hã te za dasima ĩ̱hâiba nhomri ni, sasedoti ĩpire norĩ ma, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'rata na rob'ui'éré na dama rowahutu'wa norĩ ma zama. Ta norĩ hã ĩ̱wasédé te te ĩ̱'ãma ĩsa'ra za'ra zéb zarina, te za dama ĩ̱'ru za'ra, da te ĩ̱wĩrĩ da, dasiwi. Tawamhã zudezu'õ norĩ ma, te za siwi ĩ̱hâiba nho. Ta norĩ hã te za ĩ̱'ãma tiwa'ẽ za'ra, zudezu'õ norĩ hã. Tizadaipro na te za duré nasi siwi ĩ̱'upto. Te za duré te te siwi 're ĩ̱pré'é. Tawamhã te za oto siwi ĩ̱wĩ. Tane nherẽ, bâdâ maparane ĩ̱'ãma si'utõrĩ õ ré, wa za apâ hâiwa'udu. — Ãne ma tô tãma siwasu'u sirõmo za'ra, Zezusi hã.


text:
 Ti'adu norĩ hã Zuwãhã me, te te sina ĩrowaptẽrẽ zahuré zé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 20.20-28)</i></n> Taha pari, Ti'adu hã Zuwãhã me, Zebedehe 'ra zahuré hã, ma tô Zezusihi u sina rotété zahuré, te te tãma nharĩ zahuré da, ãne: — Rowahutu'wa, wa za aiwi rowaptẽrẽ ni. Ma'ãpé, ãma wama uwaimrami, wa te wasima ĩwẽ hã. 


text:
Tawamhã Zezusi ma ãma sada'âbâ zahuré: — E niha ma tô asima ĩ̱wẽ wa'wa, te aima ãma ĩ'uwaimrami aba da hã, asima ĩwẽ wa'aba zé hã. — Ãne te sadanharĩ zahuré. 


text:
Tawamhã asa te duré tãma nharĩ zahuré, Zezusihi ma: — Niwamhã danhib'apito simasisizém na te za 're asãmra mo, dama aipire uptabi na 're aihâimana mono da. Ãhã wa, ma'ãpé wapisutu, asimire niwĩ 're wa'manhamra mono da, duré asimi'e niwĩb zama, asine dama wapire na 're wahâimana mono da. 


text:
Tawamhã te duré asa tãma nharĩ zahuré: — Rosa'rata ãna te ãne asina ĩ̱zadanharĩ 'wa. Wa hã wa za robzépata za'ẽtẽ, dawi ĩ̱sisawi ãna. E tawamhã sada asiptete aba di za, za te ĩrobzépata za'ẽtẽ ne, ĩrobzépata aba da hã. 


text:
Tawamhã asa te duré Zezusihi ma siwaihu'u zahuré: — Ĩhe. Sada wanhiptete di za, asine wa te ĩrobzépata da hã. Tawamhã Zezusi ma duré asa tãma waihu'u zahuré: — Te za tô ĩ̱sine ĩrobzépata za'ẽtẽ 'wa.


text:
Tane nherẽ, ĩ̱si'uihâ na te aipisutu waihu'u aba õ di, dama aipire wa'aba na 're aihâimana aba mono zéb da hã ĩ̱nhimire niwĩ, duré ĩ̱nhimi'e niwĩ. 'Re ĩhâimana u'âsi mono si te za te te dama 're apisutu, te te sima 're ĩda'awẽ mono zéb uwaibaba, dama pire na ĩ̱'rata 're dahâimana u'âsi za'ra mono da. — Ãne ma tô tãma waihu'u zahuré, Ti'adu norĩ ma. 


text:
Tawamhã Zezusihi siré 're ĩnomro mono norĩ hã 10 na ĩhâiba za'ra hã, Ti'adu norĩ mreme te te wapari za'ra wamhã, ma tô sada tinhiti'ru za'ra.


text:
Taha wa, Zezusi te sô tihârâ za'ra, 'râwi ĩtẽme si'rã'õtõ da. Tawamhã ãne ma tô tãma waihu'u za'ra: — Ti'ai ãma danhib'apito na da te 're ĩwamri za'ra mono norĩ hã te pire uptabi na dama 're hâimana za'ra. Sa'ẽtẽ te duré te te 're dawada'uri za'ra, ĩsimiroti hã da te 're 'madâ'â za'ra mono da.


text:
Tane asima 're aihâimana za'ra wa'aba mono õ di za, a norĩ wa'wa hã. Asiré norĩ ma, ai'maipire wa'aba da, asima 're 'mairob'ruiwapari aba mono wamhã, te za asiré hã 're ĩ'maipawaptob u'âsi aba mo, marĩ zô 're a'manhimnhasi aba mono ãna.


text:
Duré 'râwi asima aipire uptabi na, 're ai'maihâimana aba mono da, asima 'maiwẽ uptabi aba wamhã, pawa'âbâ ãna romhuri'wa ne, te za asima 're ĩ'mairomhuri wẽ wa'aba mo.


text:
Tane duré, wa hã dasiré ĩ̱podo hã da te ĩ̱ma 're romhuri za'ra mono da, we ĩ̱morĩ õ di, ti'ai u. Te 're da'apawapto mono da si, wa wei datẽme mo, ĩ̱sihâiba zawi ãna dazada ĩ̱dâ'â da, da'upana te da'awa'âbâ da. — Ãne ma tô tãma siwaihu'u za'ra Zezusi hã, te te ãma waihu'u za'ra da. 


text:
 Zezusi hã Batimezu te te ĩto pesezé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 20.29-34; Rucasi 18.35-43)</i></n> Tawamhã Zezusi norĩ hã ma tô oto aihutu, Zerico na 'ri nho'õmo nhisi u. Zerico hawi duré si'aba'réi wamhã, da'ahâ uptabi na te ĩsiré ai'aba'ré ni. Si'aba'réi ré, ma tô aibâ hã sõpẽtẽ za'ra ĩtob'a hã, bâdâdi zababa ĩsãmra hã. Ĩtob'a hã Batimezu na ĩsisi hã, Timezuhu 'ra. Rob'uiprazém na te nasi da'awa, da te tãma a za'ra da.


text:
Tawamhã ma tô Zezusihi wasu'u hã wapa, Nazaré nhihudu hã ĩsababa te te ĩro'razâri na hã. Taha wa, te te sina 'mahârâ, sa'ẽtẽ, ĩtob'a hã: — Zezusi, Dawihi nhihudu, ma'ãpé ĩ̱'ãma aipẽ'ẽzé na. — Ãne te nasi sina 'mahâ. 


text:
Tawamhã da'ahâ na te tãma nharĩ za'ra ni, ari'iwi sãmra da. Tane nherẽ, te nasi sa'ẽtẽ sina 'mahâ: — Dawihi nhihudu, ĩ̱'ãma aipẽ'ẽzé na. 


text:
Tawamhã ma tô mazazâ, Zezusi hã. Ãne te dama ti'ru: — Sô aihârâ za'ra wa'aba, we ĩ̱tẽme morĩ da. Taha wa, te dasiwi 'mahârâ ni, ĩtob'a hã: — Aiwahutu. Zezusi hã te asô hâ, ĩtẽme aimorĩ da. Aima rowẽ di za oto. 


text:
Ĩtẽme wisi wamhã, Zezusi te ãne sadanha: — E marĩ te asima ĩwẽ, te ãma aima ĩ'uwaimrami da hã. — Rowahutu'wa, ĩ̱to pese da, wa ĩ̱sima wẽ, apâ te 're rob'madâ'â mono da. — Ãne te asa tãma si'ru. 


text:
Tawamhã Zezusi te ãne tãma tinha: — Te za oto aimo. Asina ĩ̱'umnhasi wa, ma tô ato pe. Tawamhã awa'awi ma tô rob'madâ'â wẽ, aibâ hã. Tawamhã Zezusihi zarina te oto mo, bâdâdi na. 


text:
 Zezusi hã Zeruzarẽ u, ĩsébrézé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 21.1-11; Rucasi 19.28-40; Zuwã 12.12-19)</i></n> <n>(1-2)</n>  Tawamhã Zezusi norĩ hã Zeruzarẽ u si'aba'réi wamhã, ma tô a'â aihutu, Oriwera na ẽtẽ 'rãihâ nhisi u. Ẽtẽ 'rãihâ 'rata, te 'ri wa'õno hã 're hâimana zahuré, Betazé hã duré Betãnha. Tawamhã Zezusi hã sisõwa ma tô tisiré 're ĩnomro mono norĩ hã 'mazatõrĩ zahuré maparane. Ãne te tãma rob'ru zahuré: — Õwa te za oto ane wa'wa, 'ri wa'õtõ u, asõ're uwaibaba wa'aba. Ãma aimasisi aba wi, awa'awi te za awaru po'repore hã ĩsõpẽtẽ 'wa, ĩprédupté hã, zahadu ni'wa hã nimomo ãma ĩmorĩ'õ hã. Da te ãma wasisi haré, te za. Tawamhã da te ãma ĩwasisizé hã te za ĩwasihui wa'wa, we ĩ̱ma saprõni aba da.


text:
Ni'wa hã ãne te te asadanharĩ aba wamhã: “E marĩ da, ma ĩwasihui wa'wa, ãma ĩwasisizé hã,” tawamhã asa te za ãne tãma ĩwaihu'u 'wa: “Wanhib'apito hã marĩ õ wa, ãma morĩ da, wa tãma wasihu ni. Te za we aima sõmri su'u apâ.” Ãne te za tãma ĩ̱zadawa wasu'u wa'wa, ĩtede'wai ma. 


text:
Tawamhã te oto sô tineb zahuré, awaru po'repore zô. Simasisi wi, awaru po'repore ma tô sõpẽtẽ zahuré. 'Ridawa 'rata, te wasisi haré za.


text:
Te te wasihu zahuré wamhã, ma tô ni'wam norĩ hã ãma 'mahârâ za'ra, ĩ'rata ĩsimasam norĩ hã: — E marĩ te a norĩ wa'wa hã ĩ'manharĩ 'wa. E marĩ da, te asapa'abâ ĩwasihui wa'wa, awaru po'repore hã. 


text:
Tawamhã asa ma tô dazada'âbâ zahuré, Zezusi hã te te tãma ĩwaihu'u zahuré zém na. Taha wa, ma tô tãma 'ru zahuré ni, awaru po'repore hã te te saprõni zahuré da, Zezusihi ma.


text:
Tawamhã te te ãwisi zahuré wamhã, awa'awi ma tô tãma ba'ubu zahuré, tisi'ubuzém na. Taha pari, ma tô ãma darõno, Zezusi hã.


text:
Ãma sarõtõ wamhã, da'ahâ na ma tô bâdâdi hã tãma waptâ za'ra ni, dasi'ubuzém na. Ni'wam norĩ hã rom na ĩsupo suiwawẽ te te ĩ'manhizâri za'ra na, ma duré tãma waptâ za'ra.


text:
Tawamhã Zezusihi nhowa ĩsi'aba'ré norĩ hã ĩsarina ĩsi'aba'ré norĩ zama, mreme 'rãihâ na te sima 'mahârâ za'ra: — 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're wawata za'ra wa'aba mono. Ĩsadawa para we ĩmorĩ ma, ĩwẽ si te te tãma 're pisutu u'âsi mono neza. Apito Dawihi ma, te te ĩropisutuzéb zarina, te we oto mo, watẽmeb za'ra, Wanhib'apito 're hâimana mono da.


text:
Tawamhã Zeruzarẽ u oto wisi wamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩdawata za'ra mono zéb u, ma ãzé Zezusi hã, te te robzabu da. Tame tiwi hâiwahâ wa, te oto mo, Betãnha na 'ri wa'õtõ nhisi u, tisiré norĩ me, aibâ 12 na ĩhâiba za'ra norĩ me. 


text:
 Pidera wede ma, Zezusi te te ĩnharĩzé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 21.18-19)</i></n> Tawamhã bâtâ amo na Betãnha hawi te apâ ai'aba'ré, Zeruzarẽ u. Morĩ ré, ma tô mra hã tĩwĩ, Zezusi hã.


text:
Tawamhã si'aba'réi ré, romhâ ré, ma wede hã tisã, pidera wede hã. Sui hâza'õtõ wa, te sô mo, 'rãi õ'umnhasite. Tawamhã 'râwi ĩsu si ma tô 'madâ. Ĩ'rã hã robaba di. Zahadu a'amo hã watobro õ di, ĩ'rã uptabi zéb da hã.


text:
Tawamhã Zezusi te wede ma tinha: — Ai'rã hã da te 're huri mono õ di za oto. Ai'rã'õ u'âsi, te za oto 're asa mo. Tawamhã ma tô mreme wapari za'ra, wede ma, te te ĩnharĩzém na hã, ĩsiré 're ĩnomro mono norĩ hã. 


text:
 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩdawata za'ra mono zém hawi, Zezusi te te ĩdazate mono zém na rowasu'u</n>  <i>(Mateusi 21.12-17; Rucasi 19.45-48; Zuwã 2.13-22)</i></n> Tawamhã Zezusi norĩ hã ma tô Zeruzarẽ u apâ aihutu. 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩdawata za'ra mono zéb u, ma tô asisi, 'ri 'wawi wa'ra 're. Tame te da te 're rowede za'ra. Ni'wam norĩ hã te duré te te dawi 're rob'uipra za'ra. Tawamhã dama rowede'wa norĩ hã ma tô Zezusi hã te te sate, rob u. Te te dawi 're ĩrob'uipra za'ra mono norĩ zama, te te sate. Duré rob'uiprazém na te te dawi ãma 're ĩsaprĩ za'ra mono norĩ wi, ma wedeza hã te te tiwi anhamra, utu'u wede'wa norĩ simasisizéb zama.


text:
Te duré dama rowasu'u, da te ãma ĩrob'ui'érézéb zarina, ãne: — Duréihã wahi'rada hã ma tô ãne na rob'ui'éré ĩbaihâ na, 'Re ĩhâimana u'âsi mono mreme na: “Ĩ̱nhorõwa hã ĩwa ĩ̱ma 're ĩdamreme zusi mono zém na, te za da te 're sisi za'ra, 'ri hã.” Ãne te tinha. Tane nherẽ, a norĩ wa'wa hã ma tô ĩwa asima ãma 're ĩrob'manharĩ wasété za'ra wa'aba mo. Taha wa, danhibrom na dawi 're ĩsipsaihuri za'ra mono norĩ, 're ĩsi'ubumroi mono zém ne, te oto 'ri hã 're sa, wasété uptabi na. — Ãne ma tô Zezusi hã dama waihu'u, da te waihu'u za'ra da. 


text:
Tawamhã aibâ norĩ hã ma tô ĩwasu'u hã wapari za'ra, sasedoti ĩpire norĩ hã, rowahutu'wa norĩ zama. Ãne hã te te wapari za'ra wamhã, ma tô ta norĩ hã sima ãma rosa'rata za'ra, te te siwi wĩrĩ da. Tane nherẽ, Zezusihi nhimiroti na, da'ahâ na ãma 're dawata za'ra mono wa, te te sima danhimimnhasi za'ra wa, te te siwi wĩrĩ õ di za a'â. 


text:
Tawamhã bâdâ sébré wi, te Zezusi norĩ hã Zeruzarẽ hawi apâ ai'aba'ré, Betãnha na daza'ru nhisi u. 


text:
 Pidera wede wasu'u</n>  <i>(Mateusi 21.20-22)</i></n> Awẽm na mararé si'aba'réi wamhã, ma tô Zezusi norĩ hã 'madâ'â za'ra, pidera wede hã, uburé ĩwede 'ré na.


text:
Tawamhã Pedru hã ma tô ãma po're puru, Zezusi hã wede ma, te te ĩnharĩzém na hã. Tawamhã ãne te Zezusihi ma tinha: — Rowahutu'wa, 'madâ'â. Õhõta pidera wede. Ahâmhâ tãma ĩnharĩ hã ma tô tiwede'ré. 


text:
<n>(22-23)</n>  Tawamhã Zezusi te asa tãma tinha: — Tô sena wa aima waihu'u za'ra wa'wa. 'Re ĩhâimana u'âsi mono si, te za asiwi 're ĩ'umnhasi za'ra wa'aba mo, te te 're aipawaptob za'ra wa'aba mono da. Tawamhã ã ẽtẽ 'rãihâ ma, nharĩ za'ra wa'aba wamhã, uihâ na sisa'o'o da, âi ba sime da, te za ãma aima uwaimrami za'ra wa'wa. 'Râwi asiwawã za'ra wa'aba õ di za, za te te aima ãma ĩ'uwaimrami za'ra wa'aba zém na hã. Tãma ĩnharĩ za'ra wa'aba zéb uwaibaba, za te te ãma aima ĩ'uwaimrami aba na, te za ãma ĩsaze za'ra wa'wa. Tawamhã te za tô te te ãma aima 're a'uwaimrami 'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã.


text:
Taha wa, wa aima waihu'u za'ra wa'wa. 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, 're aimreme zusi aba mono wamhã, duré marĩ na tiwi 're rowaptẽrẽ za'ra wa'aba mono wamhã, za te te ãma aima 're ĩ'a'uwaimrami aba mono zém na, te za ãma 're ĩsaze za'ra wa'aba mo. Tawamhã te za tô te te ãma aima 're a'uwaimrami u'âsi 'wa.


text:
<n>(25-26)</n>  'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, 're aimreme zusi aba mono da wamhã, te za a'â aiwi 're da'ru simani za'ra wa'wa. Dawasédé hã da'ãma 're 'madâ'â za'ra wa'aba mono õ di za oto. Tawamhã Aimama 'wa hã hâiwa ãma 're ĩsãmra mono hã te te duré ai'ãma 're 'madâ'â za'ra wa'aba mono õ di za oto, aiwasété 'wa hã. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra, Zezusi hã.


text:
 Zezusi hã ĩpisutu'wai ãma, da te dasiwi ĩsadanharĩzém na rowasu'u</n>  <i>(Mateusi 21.23-27; Rucasi 20.1-8)</i></n> Tawamhã ma tô apâ aihutu Zeruzarẽ u, Zezusi norĩ hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩdawata za'ra mono zéb ãma, 'ri 'wawi wa'ra 're, te 're mo, Zezusi hã. Tame 're morĩ ré, ma tô aibâ norĩ hã ĩtẽme aihutu, sasedoti ĩpire norĩ hã, duré dama rowahutu'wa norĩ hã, duré zudezu norĩ ma roti'wa norĩ hã.


text:
Tawamhã ãne te siwi sadanha: — E 'wa sadawa para, te bété ãne hã marĩ hã dama 're ĩ'ab'manharĩ mo. E 'wa hã, aipisutu'wa. 


text:
Tawamhã Zezusi te asa tãma nharĩ za'ra: — Wa hã wa za duré asadanharĩ na aima ãma wa'rãmi za'ra wa'wa. We ĩ̱ma waihu'u za'ra wa'aba wapsi, wa za duré wa hã aima waihu'u za'ra wa'wa, ĩ̱pisutu'wa hã.


text:
Ma'ãpé, we ĩ̱ma waihu'u za'ra wa'aba. E 'wa sadawa para, te Zuwã Batita hã â dawabzuri te te dama 're ab'manharĩ. E 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa para. E taré dazadawa parap si. — Ãne te Zezusi hã sadanharĩ za'ra. 


text:
Tawamhã 'râwi te sima nharĩ za'ra: — E niha, wa za tãma waihu'u za'ra ni, õne wamhã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa para, â dawabzuri te te dama 're ĩ'ab'manharĩ mono na, wa te tãma waihu'u za'ra wamhã, te za wazadanharĩ na sahu za'ra, ãne: “E niha bété, Zuwã Batitaha nhimirowasu'u hã saze za'ra wa'aba õ di.”


text:
Tazahã dazadawa parap si, â dawabzuri te te dama 're ĩ'ab'manharĩ mono na, wa te tãma waihu'u za'ra wamhã, te za wazada tazahi za'ra ni. — Ãne te 'râwi sima nharĩ za'ra, dapipa te, Zuwã Batita hã tô sena 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa 're ĩmorĩ na, da te 're saze za'ra mono wa.


text:
Taha wa, sada dazahi za'ra õ'umnhasite, sina pahi za'ra wa, ma tô duré Zezusihi ma waihu'u na wa'rãmi za'ra, ãne: — Ni'wa sadawa para, ma tô Zuwã hã â dawabzuri hã te te dama 're ab'manharĩ. Wa norĩ hã wa te waihu'u za'ra õ di, ĩpisutu'wa hã. Tawamhã Zezusi te asa tãma nharĩ za'ra: — A norĩ wa'wa hã ĩ̱ma waihu'u aba õ nherẽ, wa hã te duré aima waihu'u za'ra wa'aba õ di za, ni'wa sadawa para, marĩ hã te dama 're ĩ'ab'manharĩ mono na. — Ãne ma tô Zezusi hã tãma timreme na wa'rãmi za'ra. 


text:
 Buru na romhuri wasété 'wa norĩ wasu'u</n>  <i>(Mateusi 21.33-46; Rucasi 20.9-19)</i></n> Tawamhã tinhimirowasu'u na ma tô duré tãma ãma sãna'rata za'ra, ãne: — Aibâ hã te 're sãmra, buru tede'wa hã. Tawamhã tiburu ãma ma tô a're, uwa 'ru hã. Te te a're pari, ma tô buru 'wawi wa'ra. Ma tô duré ẽtẽ nhisiwi sada ab're, uwa 'rãi watizéb da hã, ĩwa'u zô. Taha pari, 'ri 'rãihâ hã ma duré buru wa'wa 'manha, ĩsipsaihuri norĩ zô, dasipapara rob'madâ'âzéb da hã. Tawamhã ma tô ni'wam norĩ hã sisõ'a ré pisutu za'ra, ĩburu hã te te sô 're 'madâ'â za'ra mono da. Uwa 'ru 'rã hã 're 'rãi prédub za'ra mono wapsi, te za te te tãma 're po'o za'ra, buru tede'wai ma hã. Taha pari, te oto mo, buru tede'wa hã darob amoi u, tamomo a'â sãmra da.


text:
Tawamhã oto 'rãi prédu mono wa, ma tô buru tede'wa hã tãma ĩromhuri'wa hã 'mazatõ tiburu u, uwa 'ru 'rã hã buru 'madâ'â'wa norĩ te te tãma ĩpo'o za'ra zô.


text:
Tane nherẽ, ĩtẽme wisi za'ra wi, ma tô siwi ti'â, te te siwi azâri da. Tawamhã ubana ma tô siwi satõ apâ.


text:
Taha pari, te duré ĩwa'rãmi sô 'mazatõ, tãma ĩromhuri'wa hã. Tane nherẽ, buru u ĩtẽme wisi za'ra wamhã, ma tô tãma rob'manharĩ wasété za'ra. Ĩ'rãi wi, ma tô siwi azâ.


text:
Taha pari, te duré 'mazatõ, ĩwa'rãmi. Tane nherẽ, ma tô siwi tĩwĩ, buru na romhuri'wa norĩ hã. Siwa'rãmi sihutu sidâpâsi, ma tô nasi hâ za'ra. Ma tô duré nasi simro.


text:
Tawamhã buru tede'wai 'ra si te oto ĩ'rata 're hâimana, danhowa're're te te ĩsatõrĩ da hã, ĩburu na romhuri'wa norĩ u. Ĩ'ra hã tãma sawi pese uptabi di. Tãma sawi nherẽ, ma tô satõ, buru na romhuri'wa norĩ u, morĩ da. Ãne te ĩmama hã sima rosa'rata: “Ĩ̱'ra si'aibâ hã te ĩtẽme satõrĩ za'ra wamhã, ãté te za siwi hâiba wazé.”


text:
Tane nherẽ, buru na romhuri'wa norĩ u wisi wamhã, te ãne sima 'mahârâ za'ra: “Õhõta buru tede'wai 'ra hã te wei mo, timama uirĩ na buru tede'wa da hã. Wa te wasiwi wĩrĩ aba, buru hã wate za'ra da.” Ãne ma tô sima 'mahârâ za'ra, buru na romhuri'wa norĩ hã. 


text:
— Tawamhã ma tô siwi ti'â, buru tede'wai 'ra hã, te te siwi wĩrĩ da. Te te siwi wĩrĩ pari, ma tô ĩhâiba hã siwi time, buru nhiti. 


text:
— Buru na romhuri'wa norĩ ma hã e niha te za buru tede'wa hã tãma rob'manharĩ za'ra. Te za sô timorĩ za'ra, uburé te te uprosi da, buru na romhuri'wa norĩ hã. Tawamhã te za duré aimawi da'maipisutu, tiburu 'madâ'â'wa da. — Ãne buru na romhuri'wa norĩ wasu'u hã ma tô tãma wasu'u za'ra, Zezusi hã.


text:
Tawamhã te duré 'mahârâ za'ra: — Oro 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u na rob'ui'éré hã 're sõré za'ra wa'aba mono za, aima waihu'u za'ra wa'aba õ di bété. Ãne ĩbaihâ na rob'ui'éré hã:  “Ẽtẽ tomhâpâ wẽ hã 'ri na'ratazéb da hã wẽ uptabi nherẽ, 'ri'wa norĩ te te siwi ĩwẽ'õ hã te oto pire na 're sa'wari u'âsi. 


text:
 Uburé Danhib'apito hã ma tô ãne hã pisutu, 'ri na'rata uparizéb da, pire na 're ĩsa'wari mono da hã. Taha wa, ãne na wa te ãma 're rosa'rata za'ra mono wamhã, wa ãma 're watob'uzu u'âsi za'ra, wa norĩ hã.”  Ãne ma tô ẽtẽ wasu'u na tãma rob'rãzarõtõ za'ra, Zezusi hã. 


text:
Buru na romhuri'wa norĩ wasu'u hã te te dama wasu'u wamhã, tisiré zudezu norĩ ma, pire na 're ĩhâimana za'ra mono norĩ, te wasu'u, Zezusi hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, da'ãma romhuri'wa norĩ hã, duré dama rowahutu'wa norĩ hã, duré dama roti'wa norĩ hã. Ãne na ma tô sina waihu'u za'ra. Taha 'ru te, te aré siwi ti'â. Tane nherẽ, da'ahâ nhimimnhasi te, te õne haré ai'aba'ré, ĩsiti. 


text:
 Zezusi hã, rob'uiprazé ĩsapotore na da te ĩsadanharĩzé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 22.15-22; Rucasi 20.20-26)</i></n> Tawamhã 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, da'ãma romhuri'wa norĩ hã ma tô parisezu norĩ hã 'mazatõrĩ za'ra, Zezusihi u si'aba'ré da. Erodihi niwĩ 're ĩhâimana za'ra mono norĩ zama, ma tô ĩtẽme 'mazatõrĩ za'ra, tinhimiroti na te te upai wa, te te siwi wẽ'õ za'ra da.


text:
Tawamhã ĩtẽme sihutu wamhã, te siwi sadanha: — Rowahutu'wa, tô sena na wa tô aimreme na aiwaihu'u za'ra ni. Danhimirosa'rata na 're aihâimana mono õ di. Duré dapire na 're dahâimana za'ra mono nherẽ, aima hã aiwapsi dahâimanazé hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti zarina si, te uburé marĩ hã dama 're ĩ'awaihu'u mo, sena na. Taha wa, te za asimirosa'rada hã wama ĩwaihu'u za'ra, wa te aiwapari za'ra da. E Roma ãma danhib'apito uptabi ma, wa za rob'uiprazé hã wa te 're po'o za'ra, ĩsimiwada'uri zarina. E 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, wẽ di. E tãma wẽ õ di. — Ãne ma tô ãma siwi sadanha, Zezusi hã. 


text:
Tô sena te te siwi ãma waihu'u za'ra da newa, ma tô siwi sadanha. Ãne na hã senai õ na, ma tô sina waihu'u, Zezusi hã. Taha wa, te ãne tãma nharĩ za'ra: — E marĩ da, te ãne na asiwi ĩ̱zadanharĩ 'wa, ĩ̱mreme na te aima ãma upa za'ra wa'aba da newa, asiwi ĩ̱wẽ'õ wa'aba da. Tane wamhã, ma'ãpé rob'uiprazé ĩsapotore hã we ĩ̱ma 'mai'âri aba, te 'madâ'â da. 


text:
Tawamhã ma tô ni'wa hã tãma tisõ, Zezusihi ma. Te ãma dazadanharĩ za'ra, ãne: — E 'wai hâibarĩ, rob'uiprazé ĩsapotore na hã. E 'wa sisi ui'éré duré, ãma hã. Tawamhã asa ma tô tãma waihu'u za'ra: — Ã hã, Roma ãma danhib'apito hâibarĩ, duré taha nhisi ui'éré. 


text:
Tawamhã Zezusi ma duré asa tãma waihu'u za'ra: — Roma ãma danhib'apito ma, te za ĩsimiwada'uri zarina, marĩ tãma 're ĩpo'o za'ra wa'aba mo apâ, ĩte wa. Tane duré, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, te za marĩ hã ĩsimiwada'uri zarina, tãma 're ĩsõmri za'ra wa'aba mo apâ, ĩte wa marĩ hã. — Ãne ma tô asa tãma waihu'u za'ra. Tawamhã ma tô ãma titob'uzu za'ra, te te tãma ĩwaihu'u za'ra zém na asa, Zezusi hã. 


text:
 Zezusi hã, dahâiwa'utuzém na da te ĩsadanharĩzé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 22.23-33; Rucasi 20.27-40)</i></n> <n>(18-19)</n>  Taha pari, ni'wam norĩ hã ma ĩtẽme aihutu, Zezusihi u, sadusezu norĩ hã. Ta norĩ hã 're dadâ'â za'ra mono wamhã, ab're hawi apâ 're ĩdahâiwa'utu za'ra mono õ na te te dama 're ĩroti za'ra mono. Ta norĩ hã te tãma rowasu'u za'ra, Zezusihi ma, ãne: — Rowahutu'wa, wahi'rada Mozési hã ma tô ãne dama roti: “Aibâ ĩmro ré hã 'ra õ ré, dâ'â wamhã, tizédé'aba mro na te za timro ĩno hã, ai'uté hã te te 'maipoto da, ĩwa ĩsédé'aba 'ra ne, 're morĩ da.” Ãne wahi'rata nhimiroti na rob'ui'éré hã.


text:
Wa za oto aima rowasu'u za'ra ni, dasisãnawã si 're ĩhâimana za'ra mono norĩ wasu'u na. Aibâ hã sisãnawã si, te 're hâimana za'ra, 7 na ĩhâiba za'ra hã. Tawamhã ĩpoto'rada hã ma tô timro oto. Tawamhã 'ra õ ré, ma dârâ, aibâ hã.


text:
Tawamhã ĩsõsi hã ma tô ãma timro pi'õi ãma hã, ĩsõwa're're. Ta hã 'ra õ ré, ma duré dârâ. Taha nhosi, ãma mro wamhã, 'ra õ ré, ma duré dârâ.


text:
Aibâ norĩ hã ma tô nasi sisõwa're're ãma timro za'ra, pi'õi ãma, 7 na ĩhâiba za'ra hã aibâ norĩ hã. Tane nherẽ, 'ra õ ré, ma tô sisarina ai'utõ. Tawamhã nimahã bâtâ na ma tô duré pi'õ hã, timro norĩ zarina, dârâ.


text:
Aibâ norĩ hã 7 na ĩhâiba za'ra hã, misi pi'õ nherẽ, ma tô nasi sisõwa're're ãma timro za'ra. Tawamhã 're ĩdadâ'â za'ra mono norĩ hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, ab're hawi za apâ oto te te 're da'ahâiwa'utu mono wamhã, e 'wai me te za oto 're simasisi zahuré. — Ãne te ãma siwi sadanha, sadusezu norĩ hã. 


text:
Tawamhã Zezusi te asa tãma rowasu'u za'ra: — A norĩ wa'wa hã ma tô rosa'rata na ãma ĩ'upa za'ra wa'wa, ab're hawi, za apâ 're ĩdahâiwa'utu za'ra mono õ na hã. E marĩ wa. 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u na rob'ui'éré hã 're sõré za'ra wa'aba mono nherẽ, aima waihu'u za'ra wa'aba õ wa, duré tiwaihu'u pese na, za ab're hawi apâ te te 're ĩda'ahâiwa'utu mono zé hã, aima waihu'u za'ra wa'aba õ wa.


text:
Marĩ, wa za duré aima waihu'u za'ra wa'wa, 're dadâ'â za'ra mono pari, apâ 're ĩdanomro mono zé wasu'u na. Wede zapore ĩro'o na ma tô ãma rob'ui'éré, Mozési hã. E niha 're sõré za'ra wa'aba mono nherẽ, aima waihu'u za'ra wa'aba õ di. Ãne ma tô Mozésihi ma siwasu'u, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã: “Wa hã Abra'ãhã nhib'apito, wa 're ĩ̱hâimana u'âsi, duré Izatihi nhib'apito, duré Zacoho nhib'apito.” Ãne ma tô Mozésihi ma siwasu'u, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, Abra'ã norĩ uirĩ na nherẽ.


text:
Wahi'rata norĩ hã dawi 're dâ'â za'ra mono nherẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono wi, 're dâ'â za'ra mono õ di. Taha wa, ma tô Ĩsib'apito za'ra na siwasu'u. Dâ'â u'âsi 're hâimana za'ra mono 'wa'âhã, Ĩsib'apito na aré siwasu'u õ di. Ãne wa, ma tô rosa'rata na ãma ĩ'upa za'ra wa'wa, ab're hawi apâ 're ĩdahâiwa'utu za'ra mono õ na hã. — Ãne ma tô Zezusi hã tãma waihu'u za'ra, sadusezu norĩ ma. 


text:
 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti hã danhipai u ĩpire uptabi wasu'u</n>  <i>(Mateusi 22.34-40; Rucasi 10.25-37)</i></n> Tawamhã 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'rata na rob'ui'éré na dama rowahutu'wa hã ma tô ãma mreme wapa, da'rata ĩsa hã. Zezusi hã sadusezu norĩ ma, te te rowasu'u wẽ wa, te ãne sadanha: — 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti hã e ma hã te tihâiba, uburé dama ĩpire uptabi hã. 


text:
Tawamhã Zezusi hã ma tô ãma sada'â asa: — 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti, danhipai u ĩpire uptabi hã ãne: “Izarazéhé nhihudu norĩ, ma'ãpé ĩ̱wapari pese za'ra wa'aba za. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã Wanhib'apito hã, misire danhib'apito uptabi, te 're hâimana.


text:
Taha wa, Asib'apito 're hâimana aba mono wa, te za asiwi 're ĩsawi pese za'ra wa'aba mo, sena na. Taha zarina, te za ĩsimiroti na ãma 're ĩrosa'rata u'âsi za'ra wa'aba mo. Taha zarina, te za duré asimi'ẽ na tãma 're ĩromhuri u'âsi za'ra wa'aba mo.” Ãne ĩsimiroti hã danhipai u ĩpire uptabi hã.


text:
Ãne duré ĩsimiroti hâiba amo hã aiwa ĩpire uptabi hã: “Uburé te za 're ĩdazawi pese za'ra wa'aba mo. Marĩ ĩwẽ zô asima 're asõpré wa'aba mono ne, te za duré uburé dama zama sô 're asõpré wa'aba mo, ĩwẽ zô.” Ã norĩ si ĩsimiroti hã, ĩpire uptabi zahuré hã. Ĩsipai u hã roti hã 'maihâimana õ di, ĩpire uptabi hã. 


text:
Tawamhã rowahutu'wa hã te asa tãma tinha: — Tane tô rowahutu'wa. Tô sena uptabi, asimirowasu'u hã. Misire danhib'apito uptabi te 're hâimana, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Ni'wa hã 're hâimana mono õ di, ĩsipai u hã.


text:
Taha wa, wa za tô wa te 're sawi pese za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Taha zarina, wa za ĩsimiroti na wa te ãma 're rosa'rata u'âsi za'ra. Wa za duré wanhimi'ẽ na wa te tãma 're romhuri u'âsi za'ra. Wa za duré wa te 're dazawi pese za'ra. Marĩ ĩwẽ zô wasima 're ĩwanhopré mono ne, wa za uburé dama zama sô 're wanhopré, ĩwẽ zô. Wa norĩ hã wa za wanhimizama hã duré wanhimarĩ hã wa te tãma 're sõmri za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, da te tãma 're zata za'ra mono da, ĩzatazém na. Ãne wamhã, tãma wẽ di, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma. Tane nherẽ, maparane ĩsimiroti hã ĩpire uptabi hã wa te 're 'madâ'â pese za'ra mono wamhã, tãma wẽ uptabi di za. — Ãne ma tô Zezusihi ma waihu'u na wa'rã, rowahutu'wa hã. 


text:
Tawamhã rowahutu'wa hã te te tãma ãma uwaimrami wẽ wa, ma duré Zezusi hã tãma waihu'u: — Tane tô. A hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zém nhiti, romhâ na aihâimana õ di, ãhãna hã. — Ãne ma tô tãma waihu'u, rowahutu'wai ma. Taha parimhã, ni'wa hã te te sadanharĩ na sahu õ di oto, Zezusi hã tinhimiroti na te te ãma upai õ wa. 


text:
 Danho'reptui'wa na, Zezusi te te ĩda'azadanharĩzém na rowasu'u</n>  <i>(Mateusi 22.41.46; Rucasi 20.41-44)</i></n> Tawamhã bâtâ na te Zezusi hã dama rowahutu, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩdawata za'ra mono zé 'wawi, wa'ra 're. Tawamhã te te dama rowahutu ré, te da'mahâ: — E niha rowahutu'wa norĩ hã te te dama 're rowasu'u za'ra, Dawihi nhihudu 're ĩmorĩ na hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩpisutu na hã Danho'reptui'wa da.


text:
Duréihã apito Dawi hã ma tô danho'reptui'wa na ãma rob'ui'éré, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã Tipẽ'ẽzani na te te tãma ĩwaihu'uzéb zarina. Ãne ãma ĩrob'ui'éré hã:  “'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô Ĩ̱nhib'apito ma tinha, ãne: ‘Ĩ̱'rata te za 're asãmra mo, ĩ̱nhimire niwĩ dama aipire na ĩ̱siré 're aihâimana u'âsi mono da. Asitob'ru norĩ nhiptetezé hã wa za te tiwi 're a'uprosi, wapu na aima 're hâimana za'ra mono da oto, duré aima sib'uwa na 're hâimana za'ra mono da oto.’ ”  — Ãne te tãma tinha. Ãne duréihã, ma tô ãma rob'ui'éré, apito Dawi hã.


text:
Danho'reptui'wa da hã tinhib'apito na ma tô sisi, Dawi hã. Ĩsib'apito 're morĩ nherẽ, e niha te za ĩsa'u si poto nherẽ, Danho'reptui'wa da hã ĩsihudu na 're hâimana. — Ãne ma tô da'ahâ na da'mahâ, Zezusi hã. Tawamhã Zezusihi nhimiroti hã wẽ wa, ma da'ahâ na wapari ze za'ra ni. 


text:
 Dama rowahutu'wa norĩ hâimanazém na rowasu'u</n>  <i>(Mateusi 23.1-36; Rucasi 20.45-47)</i></n> <n>(38-39)</n>  Tawamhã Zezusi hã ma duré dama waihu'u, ãne: — Ma'ãpé rowahutu'wa norĩ hâimanazé hã waihu'u za'ra wa'aba. Ta norĩ hã uza pa ré, 're ĩnomro mono da si, tãma ĩwẽ za'ra hã. Duré dama pire na 're hâimana za'ra mono wa, 'ri nhi'riti wa, da te dasina 're ĩ'ubumroi mono zéb ãma, da te 're ĩwazéb za'ra mono da si, ma tô te te sima 're wẽ za'ra. Duré dama ĩpire norĩ simasisizém na 're si'ubumroi mono da si, tãma ĩwẽ za'ra hã, rowahutuzéb ãma duré 'ri para dasiré 're ĩdasaihuri mono zéb ãma hã.


text:
Dama rowahutu'wa zahã, te sadawa nhipese na pi'õi mrotõ norĩ wi, ĩsimarĩ na 're sipsaihuri za'ra. Tane nherẽ, te ta norĩ hã danho'a 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma 're mreme zusi hâ, 're hâimana wẽ uptabi za'ra mono newa. Taha wa, te te dama 're ĩrob'manharĩ za'ra mono zém nhipai u, te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te tãma 're rob'manharĩ za'ẽtẽ za'ra. — Ãne ma tô dama rowasu'u, rowahutu'wa norĩ hâimanazém na. 


text:
 Pi'õi mrotõ nhoprubzé wasu'u</n>  <i>(Rucasi 21.1-4)</i></n> Tawamhã 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, rob'uiprazé da te 're ĩséme mono zéb 'rata, te nhamra Zezusi hã, 'ri 'wawi wa'ra 're. Rob'uiprazé, da te nasi séme za'ra ré, te da'ab'madâ. Ĩsibro pese norĩ hã, ahâ na te nasi séme za'ra, rob'uiprazé hã sa'ẽtẽ na.


text:
Taha ré, ma tô wi pi'õi mrotõ hã, ĩsibrob'õ hã. Tawamhã rob'uiprazé ĩsapotore hã ma tô tiza, syryre nherẽ.


text:
<n>(43-44)</n>  Tawamhã tisiré 're ĩnomro mono norĩ zô, te sima sô tihârâ za'ra, Zezusi hã. Ãne te tãma rowasu'u za'ra: — Tô sena ã pi'õi mrotõ hã sibrob'õ nherẽ, ma tô tinhoprubzém na uburé da'a'rãnhipa. Ĩsiré ĩséme'wa norĩ hã rob'uiprazé, nasi tãma ĩsi'atarẽme za'ra si, te nasi sé. Tanei õ di, pi'õi mrotõ hã. Simarĩ õ nherẽ, tihâimanazéb da, te te aré ĩtédé hã ma tô ĩbâre tãma tisõ, wahuré. Ãne wamhã, ma tô tinhoprubzém na uburé da'a'rãnhipa. — Ãne ma tô Zezusi hã tãma waihu'u za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma hã.


text:
 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩdawata za'ra mono zé, za ĩsi'utõrĩzé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 24.1-2; Rucasi 21.5-6)</i></n> Tawamhã Zezusi norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩdawata za'ra mono zé 'wawi wa'ra hawi, oto wairébé wi, misi te ĩsiré hã 'mai'mahâ: — Rowahutu'wa, 'ri hã 'madâ'â za'ra na. Ẽne hã e ĩtõmo wasétére. E ĩ'ri wasétére duré. — Ãne te tãma ãma tiwata, 'ri wẽ na. 


text:
Tawamhã Zezusi te asa tãma tinha, ãne: — Ã hã 'ri ĩ'madâ'â za'ra wa'wa hã, nimahã na si te za dasiwi pru pese ni, ẽtẽ na 'ri hã. Tawamhã misi si te za oto simi'wara, ẽne hã. Sisisiwi 'manomro waihu'u õ di za oto, ẽne hã. Tâibâ za oto. — Ãne ma tô 'ri na tãma ãma rowasu'u sirõmo za'ra Zezusi hã, te te waihu'u za'ra da. 


text:
 Robzépata na rowasu'u, duré da'ruiwapari na rowasu'u</n>  <i>(Mateusi 24:3-14; Rucasi 21.7-19)</i></n> Tawamhã Zezusi hã te oto nhamra, Oriwera na ẽtẽ 'rãihâ nhisi ãma, tisiré 're ĩnomro mono norĩ me. Sisõ're u, te 'ri 'madâ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhorõwa hã. Te te 'madâ'â ré, te siwi sadanha, hâiba pisutu Pedru norĩ hã, Ti'adu, Zuwã, Ãdéré norĩ me: 


text:
— E niwa te za ãne hã ãma tiromhâiba, 'ri nhamrazéb da hã. E marĩ te za watobro, da te ĩwaihu'uzéb da hã. Ma'ãpé, wama waihu'u za'ra na, ĩsõwa wa te ãma ĩwaihu'u sirõmo za'ra zéb da hã. 


text:
<n>(5-6)</n>  Tawamhã Zezusi ma tô asa tãma waihu'u za'ra, ãne: — Ni'wam norĩ hã te za sadawa nhipese na sisarina datẽme 're nomro, ahâ na. Wa hã newa, te za taré ĩ̱nhisi na we 're siwasu'u za'ra, danho'reptui'wa na. Tawamhã da'ahâ na te za ta norĩ ãma da te 're sasõmri za'ra, tô sena newa, dama 're ĩsiwasu'u za'ra mono zé hã. Taha wa, te za a norĩ wa'wa hã asimiza'rese tiwi 're aihâimana za'ra wa'aba mo, sadawa nhipese sina datẽme 're ĩnomro mono norĩ ãma, 're sasõmri za'ra wa'aba mono tõ da.


text:
'Re dasi'wapé za'ra mono wa, da te dasina 're ĩropupu'u za'ra mono zé hã, duré romhâ na 're ĩdasi'wapé za'ra mono norĩ wasu'u zama, 're wapari za'ra wa'aba mono wamhã, tãma 're aipahi za'ra wa'aba mono õ di za. Dasi'wapé te za tô dazada 're wairébé. Tane nherẽ, da'ãma rob'rãsutu uptabi õ di za a'â.


text:
Danhipti'ai amoi u te za dasisô 're dapra, 're dasi'wapé za'ra mono da. Tawamhã daro mono bâ te za tô 're dasiwasutu za'ra. Nima niwĩmhã, te za duré ti'a hã daré 're popo'o za'ra. Duré danho õ wa, te za da te 're robzépata za'ra, dasa syryre wa. Ãne hã rowasédé, dazô 're wairébé mono wamhã, za daré ĩrob'rãsutu na'rata zé, te wasu'u, pi'õi ãma ĩwasã hã 're ĩsépu'u na'rata za'ra mono ne. Ãhã haré dazô 're wairébé mono õ di za. 


text:
— Ma'ãpé, aihâimana nhimiza'rese, 're aihâimana za'ra wa'aba mono za. Niwapsi te za a norĩ wa'wa hã da te 're aipawasisi za'ra wa'wa, roti'wa norĩ u, da te 're asimroi wa'aba mono da. Tawamhã ta norĩ zadawa para, te za rowahutuzéb ãma da te 're aihâ za'ra wa'wa, romhâ nhorõ 'manharĩ na. Ĩ̱zazei'wa 're anomro aba mono wa, te za da te 're asimroi wa'wa, dama ĩpire norĩ u, duré danhib'apito norĩ u zama. Ãne wamhã, te za tãma 're ĩrowasu'u za'ra wa'aba mo, ĩ̱zazei'wa 're anomro aba mono na.


text:
Rob'rãsutu õ ré, te za ĩ̱wasu'u wẽ na te te 're dapo're pu'u za'ra, daro mono bâ, ĩ̱zazei'wa norĩ hã.


text:
Tawamhã dama ĩpire norĩ u da te 're asimroi wa'aba mono wamhã, asimirosa'rata na asisõwa asina 're aihâtâ'â za'ra wa'aba mono õ di za, niha tãma 're asiwasu'u za'ra wa'aba mono zéb da hã. Misi bâtâ na, aihâimanazém na da te 're aiwaihu'u za'ra wa'aba mono zém na, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te za te te aima 're waihu'u za'ra wa'wa, dama ãma 're asiwaihu'u za'ra wa'aba mono zéb da hã. Asimirosa'rata na, asi'uihâ na dama 're asiwasu'u za'ra wa'aba mono da hã, mare di. 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani hã te za te te 're aipawaptob za'ra wa'wa, dama 're asiwasu'u za'ra wa'aba mono zéb da hã.


text:
Niwamhã te za dasisãnawãi uptabi nherẽ, da te dasima 're dahâiba nhomri za'ra, da te 're simroi mono da. Damama norĩ hã te za ti'ra ma, ãne te te tãma 're 'manharĩ wasété za'ra, 'râwim nherẽ. Duré da'ra norĩ hã timama uptabi da nherẽ, te za sada 're hâimana za'ra, te te dama 're hâiba nhomri za'ra mono da, da te 're simroi mono da, ĩna me.


text:
Ĩ̱zazei'wa oto 're anomro aba mono wa, te za uburé da te 're ai'ruiwapari za'ra wa'wa. Tane nherẽ, õne haré ĩ̱'ãma 're anomro u'âsi aba mono wamhã, te za asõ'reptuzé hã asina 're ĩ'uwaimrami za'ra wa'aba mo. — Ãne ma tô Zezusi hã tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma, waihu'u za'ra, te te sina waihu'u sirõmo za'ra da. 


text:
 Robzépata za'ẽtẽ wasu'u</n>  <i>(Mateusi 24.15-28; Rucasi 21.20-24)</i></n> Tawamhã ma duré tãma waihu'u za'ra: — Nimahã na te za asiwi ĩ'madâ'â za'ra wa'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te siwi ĩwẽ'õ pe hã, te te dawi ĩrosawizéb ãma ĩsa hã. (Ãhã wasu'u na rob'ui'éré hã 're sõré za'ra wa'aba mono wamhã, ma'ãpé ãma 're rosa'rata pese za'ra wa'aba mono za, waihu'u za'ra wa'aba da.) Tawamhã ãne hã za oto daré romhâimana wamhã, rowasété si te za a'â daré 're sa'wari. Taha wa, Zudeza na danhipti'a nho'õmo nhisi ãma 're ĩsi'ubumroi mono norĩ hã, wara sina te za sisa're, ẽtẽ 'rãihâ u ta norĩ hã tiwi simani za'ra da, duré sisõ'reptu za'ra da.


text:
Ni'wam norĩ hã 'ri nhisi hâpâ ãma si'ubumroi wamhã, tinhibrob zô sisisi õ di za a'â, 'ri para u. Õne haré te za dame sisa're, ẽtẽ 'rãihâ u, ta norĩ hã.


text:
Taha wa, rowa'u'u wahâ 'rowi, marĩ hã dazô watobro tõ da, te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono wi, 're ĩrowaptẽrẽ za'ra wa'aba mo.


text:
E marĩ wa. Rowasédé hã oto dazô 're wairébé mono wamhã, te za oto robzépata za'ẽtẽ za'ra ni. 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩ'aropoto na'rata mono zém hawimhã, ãne na da te ĩrobzépata za'ẽtẽ uptabi za'ra õ. Niwamhã ãne na hã da te 're robzépata zahu za'ra mono õ di za.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô sima pisutu, bâdâ hã za da te 're ĩrobzépata za'ra mono zéb da hã, te te dama wãtari da, rowasété ré da'ãma romhâimana pahâ tõ da. Ãne hã te te sima pisutu õ 'wa'âhã, te aré uburé dasi'utõrĩ pese, za da'ãma ĩrob'rãsutuzém na hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ãma 're sib'a'uwẽ za'ra mono da, te te sima 're ĩ'apisutu mono norĩ zawi te, te za ãne hã 'manha. 


text:
— Marĩ hã wa za duré aima waihu'u za'ra wa'wa. Ãté ni'wam norĩ hã te za taré te te aima 're rowasu'u za'ra wa'wa, ãne: “Ãhãta danho'reptui'wa da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩpisudu hã te nhamra. Õhõta te nhamra.” Ãne wamhã, ãma 're dazaze za'ra wa'aba mono õ di za, damreme na hã.


text:
E marĩ wa, wa ãne aima waihu'u za'ra wa'wa. Ni'wam norĩ hã te za datẽme 're nomro, danho'reptui'wa na, niha wamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa na dama 're siwasu'u za'ra mono da, sadawa nhipese na. Ta norĩ hã marĩ dama ĩ'manharĩ waihu'u'õ hã te za te te dama 're 'manharĩ za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa para newa, da te ãma 're sasõmri za'ra mono da. Ĩsazei'wa norĩ zama te te dame ãma 're saze za'ra mono da, te za ãne na te te dama 're romhõsi za'ra. Tane nherẽ, te te dame 're sazei waihu'u za'ra mono õ di za ta norĩ hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te sima 're apisutu sirõmo mono wa, ãma 're sib'a'uwẽ za'ra mono da.


text:
Ãne hã wa aima waihu'u sirõmo za'ra wa'wa, romhâ ré, pibui pese sina, ãma sô 're rob'madâ'â za'ra wa'aba mono da. — Ãne ma tô tãma waihu'u sirõmo za'ra, Zezusi hã. 


text:
 Ti'ai ãma dasiré ĩpodo hã, za we apâ ĩmorĩzé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 24.29-31; Rucasi 21.25-28)</i></n> Tawamhã Zezusi ma duré tãma waihu'u za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma: — Da te robzépata za'ra pari wamhã, bâdâ hã te za titobra. A'amo zama te te rob'uiwẽ õ di za oto.


text:
Tawamhã ti'ai ãma dasiré ĩ̱podo hã, hâiwa'a na wa za wei mo apâ, danho'a. Ĩ̱waihu'u pese uptabi na, wa za wei mo apâ, duré ĩ̱hâiba na rowa'a za'ẽtẽ uptabi na.


text:
Tawamhã hâiwa ãma ĩ̱ma romhuri'wa norĩ hã wa za we dazô satõrĩ za'ra, Ropoto'wa te te sima 're ĩ'apisutu mono norĩ zô, te te ĩtẽme da'ubumro za'ra mono da, daro mono bâ. — Ãne ma tô romhâ ré tãma waihu'u sirõmo za'ra. 


text:
 Pidera wede wasu'u</n>  <i>(Mateusi 24.32-35; Rucasi 21.29-33)</i></n> Tawamhã Zezusi hã ma duré ãne tãma waihu'u za'ra: — Pidera wede na wa za oto aima ãma romnhimiré'é za'ra wa'wa, waihu'u za'ra wa'aba da. Pidera wede panhipti hã wapti'i wamhã, duré ĩsu té hã 're wairébé mono wamhã, tawapsi te za oto ãma ĩwaihu'u za'ra wa'wa, tã 're ĩta'a mono zéb u 're ĩromhutu mono zém na hã.


text:
Tane duré, marĩ hã 're ĩromhâimana mono zéb da, te aima ĩwasu'u za'ra wa'aba zéb zarina, 'madâ'â za'ra wa'aba wamhã, te za ãma ĩrowaihu'u za'ra wa'wa, rob'rãsudu hã za oto ĩwatobro na hã.


text:
Tô sena wa ãne hã aima waihu'u sirõmo za'ra wa'wa. Ã hã uburé rowasédé hã dazô 're wairébé mono ré, ti'ai ãma 're ĩdasi'ubumroi mono norĩ hã ta norĩ hã 're dâ'â za'ra mono õ ré, te za ĩsõ'a za'ra ti'rãsutu, rowasédé hã.


text:
Nimahã na te za hâiwa norĩ hã ai'utõrĩ zahuré, ti'ai me. Si'utõrĩ zahuré nherẽ, ĩ̱nhimiroti hã si'utõrĩ waihu'u õ di za. Pire na te za dama 're hâimana u'âsi. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra, te te waihu'u sirõmo za'ra da. 


text:
 Zezusi hã, za we apâ timorĩzém na te te ĩromnhimiré'ézé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 24.36-44)</i></n> Tawamhã ãne ma duré tinhimiroti 'rãsudu hã tãma waihu'u sirõmo za'ra, Zezusi hã: — Ãne hã uburé za daré 're ĩromhâimana mono zéb da hã, ni'wa hã bâdâ hã te te waihu'u õ di. Hâiwa ãma romhuri'wa norĩ zama, te te waihu'u za'ra õ di duré. Wa hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'ra nherẽ, te duré bâdâ hã waihu'u õ di. Ĩ̱mama ma si, waihu'u pese di, bâdâ hã.


text:
A norĩ wa'aba zama, bâdâ hã waihu'u za'ra wa'aba õ wa, ma'ãpé asimiza'rese, 're aihâimana za'ra wa'aba mono za.


text:
Romnhimiré'é na, wa za marĩ hã aima waihu'u za'ra wa'wa. Ãté aibâ hã te za tinhorõwa hawi watobro, romhâ na 're morĩ da. Tawamhã sisõ'a ré, tãma ĩromhuri'wa norĩ ma, te za romhuri hã te te tãma pisutu. Duré 'ridawa 'madâ'â'wai ma zama te za roti, te te sô 're rob'madâ'â pese mono da.


text:
<n>(35-36)</n>  'Ri tede'wa hã apâ za ĩwisizé hã, bâdâ te te waihu'u za'ra õ di, tãma ĩromhuri'wa norĩ hã. Apâ tinhorõwa u ĩwisizé hã, ãté hâiwahâ, ãté mara wa'wa, ãté si'a hârâ wi, ãté awẽ wi. Tane bâdâ hã apâ we ĩ̱morĩzé hã waihu'u za'ra wa'aba õ wa, te za asimiza'rese ĩ̱zô 're asimipari za'ra wa'aba mo, a norĩ wa'aba zama, 're asõtõ za'ra wa'aba mono newa, asimiza'rese ãna 're aihâimana za'ra wa'aba mono ré, apâ we ĩ̱morĩ õ'umnhasite.


text:
Ãne hã aima si, te waihu'u za'ra wa'aba õ di. Uburé ĩ̱zazei'wa norĩ udâna zama, wa aima waihu'u sirõmo za'ra wa'wa, asimiza'rese, ĩ̱zô 're asimipari za'ra wa'aba mono da. — Ãne Zezusi hã 'ri tede'wai wasu'u na te te sina ĩsimiré'ézé wasu'u 'rãsudu hã. 


text:
 Da te dasima ãma ĩrowa'õtõ za'ra zé wasu'u, Zezusihi wĩrĩzéb da na</n>  <i>(Mateusi 26.1-5; Rucasi 22.1-2; Zuwã 11.45-57)</i></n> Maparane te oto sô rowaptâ bâtâ zô hã, dato hã da te 're ĩ'manharĩ za'ra mono zéb u hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, Ezitu hawi te te ĩdawaibuzém na ãma dasipo're pu'u za'ra da, Pascowa na dato nhisi hã. Tawapsi dasi'rã'õtõ ré, te za romhuri na ĩ'u'ẽtẽ duptoi'õ hã huri ni. Tawamhã bâdâ ĩwa waptã'ã õ ré, te sasedoti ĩpire norĩ hã rowahutu'wa norĩ me, sima ãma rosa'rata za'ra, Zezusi hã pi'uriwi te te siwi âri da, da te dasiwi wĩrĩ da.


text:
Ãne te sima ãma roti za'ra: — Dato hã hâimana ré, wa te wasiwi âri õ di za, wama dazahi za'ra õ'umnhasite, uburé hã wazada hâimana za'ra tõ da. — Ãne ma tô sima ãma roti za'ra. 


text:
 Betãnha ãma, Zezusihi ma, pi'õ nhoprubzé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 26.6-13; Zuwã 12.1-8)</i></n> Tawamhã Zezusi hã Betãnha na 'ri wa'õtõ nhisi ãma, te a'â tihâiba, Simahã nhorõwa ãma, ĩ'wa're ré hã, aré ta hã. Tame sai ma, sãmra ré, ma tô we pi'õ hã ãzé, 'ri para u. Wedewa'u zadaze hã ẽtẽ 'manharĩ 'remhã, ma siré ãwisi. Wedewa'u zadaze hã, nadu na ĩsisi hã, ĩwa'âbâ za'ẽne hã. Tawamhã ĩsé hã ma tô sô pru. Taha pari, ma Zezusihi 'rã nhisiwi sa'wa.


text:
Ni'wam norĩ hã tame ĩhâimana za'ra hã ma tô ãma wẽ'õ za'ra. Taha wa, ma tô sima rowasu'u za'ra: — E niha, ma taré ãma si'uba, wedewa'u zadaze na hã.


text:
Te te dama wede 'wa'âhã, ĩwa'â hã ĩsa'ẽtẽ uptabi hã 300 na te aré tihâiba, rob'uiprazé ĩsapotore hã, ĩsibrob'õ norĩ ma, te te sõmri mono da. — Ãne ma sima ãma rowaihu'u za'ra, ĩtede'wai upana nherẽ. Pi'õi ãma, ma tô duré wasété za'ra.


text:
Tawamhã Zezusi hã te tãma nharĩ za'ra: — Tô'ã. Pi'õ hã rowẽ na hâimana. E marĩ da, ma tô sada asahi za'ra wa'wa. Pi'õ hã ĩwẽ uptabi hã ma tô ĩ̱ma 'manha.


text:
Ĩsibrob'õ norĩ hã te ai'rata 're si'ubumroi u'âsi 'wa. Nimahã bâtâ na, asima 're ĩwẽ za'ra wa'aba mono zéb uwaibaba si, te za 're ĩpawaptob za'ra wa'aba mo, ĩsimarĩ'õ norĩ hã. Tanei õ di, wa hã. Ai'rata 're ĩ̱nhamra u'âsi aba mono õ di za oto.


text:
Pi'õ hã ma tô ĩ'uwaibaba tô ĩ̱ma 'manha, ĩwẽ hã. Ã hã ĩ̱dâ'â wana ré, ma tô ãma ĩ̱hâiba zadaze, da te ĩré ĩ̱nherẽzéb u.


text:
Tô sena, wa ãne aima waihu'u za'ra wa'wa. Daro mono bâ te za ĩ̱wasu'uwẽ na da te 're dapo're pu'u za'ra. Tawamhã pi'õ hã te te ĩ̱ma ĩ'manharĩ wẽ zém na zama, te za da te dasima 're wasu'u u'âsi za'ra, ãma 're dasipo're pu'u za'ra mono da. — Ãne ma tô Zezusi hã tãma waihu'u za'ra, ãma ĩwẽ'õ'wa norĩ ma. 


text:
 Zudasi hã, Zezusi za te te dama ĩhâiba nhomrizé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 26.14-16; Rucasi 22.3-6)</i></n> Tawamhã Zudasi Icarizoti hã te mo, sasedoti ĩpire norĩ u. Aibâ 12 na Zezusihi siré 're ĩnomro mono norĩ siré 're ĩmorĩ, Zudasi hã. Zezusihi ãma te te tãma ãma roti za'ra da, te ĩtẽme timorĩ za'ra, te te tãma ãma rowairébé za'ra da, Zezusi za te te tãma ĩhâiba nhomri za'ra zém na hã.


text:
Tawamhã Zudasihi mreme te te wapari za'ra wamhã, tãma rowẽ uptabi za'ra di. Taha wa, ma tô rob'uiprazém na tãma ropisutu za'ra, te te tãma wa'âbâ za'ra da. Tawamhã Zudasi hã te oto sima rosa'rata, nimahã bâtâ na te te dama ĩhâiba nhomri da hã. 


text:
 Zezusi norĩ hã, dasai 'manharĩzém na, siré ĩsaihurizém na rowasu'u</n>  <i>(Mateusi 26.17-30; Rucasi 22.7-23; Zuwã 13.21-30; 1 Corĩtu 11.23-25)</i></n> Tawamhã bâdâ ma tô oto ĩwa waptãrã, ĩ'u'ẽtẽ duptoi'õ, da te ĩhurizéb da hã. Ã bâtâ na, ĩmorĩ'rata na zudezu norĩ hã te za pone'ẽrebâ 'ra hã te te sima 're simro, tisa te te ãma ĩhurizéb da hã, Pascowa na dato nhisi na hã. Tawamhã Zezusihi siré 're ĩnomro mono norĩ hã, te ãne siwi sadanha: — E momo ma tô asima ĩwẽ, asô ĩwa'manhipizéb da hã, Pascowa na dato nhisi na ĩwasaihurizéb da hã. — Ãne te siwi sadanha. 


text:
Tawamhã Zezusi hã ma tô tisiré 're ĩnomro mono norĩ hã 'mazatõrĩ zahuré. Ãne ma tô tãma rob'ru zahuré: — 'Ri ahâ u, ane wa'aba. Tame te za aibâ hã ĩsõpẽtẽ 'wa, piza'a te te ĩ'âri hã, â ré. Tawamhã ĩsarina te za ane wa'wa, 'ri tẽme.


text:
Aibâ hã nimomo sébré wamhã, te za 'ri tede'wa hã ĩsadanharĩ 'wa: “Rowahutu'wa hã te tinha: E ma niwĩ 'ri 're wa'wa hã, ĩ̱siré 're ĩnomro mono norĩ me, ĩwa ĩwasaihurizéb da hã, Pascowa na dato nhisi na hã.”


text:
Tawamhã 'ri tede'wa hã, hâimo 'ri 're wa'wa za'ẽne hã te za aima 'mazabui wa'wa. Tame te uburé ĩwa romhaimasa wedeza hã, danhamrazé hã. Tame te za wazô ĩrobza'ra pese 'wa. — Ãne ma tãma waihu'u zahuré. 


text:
Tawamhã te oto tineb zahuré, 'ri ahâ u. Tamomo simasisi wamhã, Zezusi te te tãma ĩwaihu'u zahuré zéb uwaibaba, ma tô sabu zahuré. Tawamhã tinhipi ma tô 'manharĩ zahuré, Pascowa na dato nhisi na da hã. 


text:
Tawamhã sai ma, si'ubumroi ré, ma tô Zezusi hã tãma waihu'u sirõmo za'ra, ãne: — Tô sena, wa aima waihu'u sirõmo za'ra wa'wa. A norĩ wa'wa hã ĩ̱siré asaihuri aba nherẽ, misire te za dama ĩ̱'maihâiba nhomri 'wa. 


text:
Tawamhã ãne te te sina wapari za'ra wamhã, ma tô tiwi tirobzei'õ za'ra. Taha wa, ma tô siparabâsi si'mahârâ za'ra: — E wa hã. 


text:
Tawamhã Zezusi asa ma tãma waihu'u za'ra: — Misire te za tô dama ĩ̱'maihâiba nhomri 'wa. Ĩ'u'ẽne hã ĩ̱siré piza'a 're te te ĩdi hã, te za dama ĩ̱hâiba nho.


text:
Wa hã ti'ai ãma dasiré ĩ̱podo hã duréihã ma tô ĩ̱dâ'âzém na rob'ui'éré sirõmo za'ra ĩbaihâ na, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa norĩ hã. Ĩ̱'ãma rob'ui'érézéb zarina wa za tô mo, ĩ̱dâ'âzéb u. Tane nherẽ, aibâ ma, tãma 're ropipa uptabi mono di za, za te te dama ĩ̱hâiba nhomri'wai ma hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono, za te te azâri wamhã, te za sima rosa'rata, ãne: “Ĩ̱poto õ 'wa'âhã, aré wẽ di, ãne na hã te aré 're robzépata mono õ wa.” Ãne te za 'râwi si'ãma rosa'rata, za dama ĩ̱hâiba nhomri'wa hã. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra, te te waihu'u sirõmo za'ra da. 


text:
Tawamhã saihuri ré, ma tô ti'â, ĩ'u'ẽne hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma te tiwata, sõpru wa. Taha pari, ma tô te te wẽ'ẽ, ĩ'u'ẽne hã. Te te wẽ'ẽi mono parimhã, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma, ma tô te te sõmri. Ãne ma tãma sina waihu'u za'ra: — Ã, ĩ'u'ẽne hã huri aba. Ã hã ĩ̱hâiba, te wasu'u. 


text:
Taha pari, ma duré ti'â hâsizé hã, uwa 'ru 'rãi wa'ui ré hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma te duré tiwata, sõpru wa. Taha pari, ma tô tãma sõmri za'ra, uwa 'ru 'rãi wa'ui ré hã. Tawamhã aihĩni ma âhu.


text:
Ãne ma duré tãma sina waihu'u za'ra, Zezusi hã: — Ã hã ĩ̱wapru, te wasu'u. Rob'rãi wa'u za'wari ne, te za ĩ̱wapru hã ĩ̱wi asa'wa, da'ahâ zada ĩ̱dâ'â wamhã. Ã hã ĩ̱wapru hã ĩ̱wi sisa'wari wamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã tinhib'a'uwẽ ma, te te tãma ĩropisutuzé hã tô sena za te te tãma ãma 're ĩ'uwaimrami mono zé, te wasu'u.


text:
Tô sena wa za aima ĩ̱siwasu'u za'ra wa'wa. Ã hã rob'rãi wa'u hã te 're hâsi mono õ di za oto, a'â. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã za uburé da'ãma ĩsib'a'uwẽ zéb ãma si, wa za duré te 're hâsi. — Ãne ma tô tãma siwasu'u za'ra. 


text:
Tawamhã Zezusi norĩ hã tinho're na te oto ãma tiwata za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma. Taha pari, ma tô wairé, Oriwera na ẽtẽ 'rãihâ nhisi u si'aba'ré da. 


text:
 Pedru hã za te te dawi ĩ'udâzém na, Zezusi te te tãma ĩwaihu'u sirõmo zé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 26.31-35; Rucasi 22.31-34; Zuwã 13.36-38)</i></n> Tawamhã ãne ma Zezusi hã tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma, waihu'u za'ra: — A norĩ wa'wa hã ĩ̱zadawa para õ nherẽ, te za aihĩni asiwi ĩ̱rẽme 'wa. Duréihã 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa hã ma tô ãne na ĩ̱'ãma rob'ui'éré siro, 'Re ĩhâimana u'âsi mono mreme na hã: “Pone'ẽrebâ 'madâ'â'wa hã wa za tĩwĩ. Tawamhã pone'ẽrebâ hã te za ropé.” Ãne ĩ̱'ãma rowasu'u na rob'ui'éré, ĩbaihâ na hã.


text:
Tane nherẽ, ab're hawi apâ ĩ̱hâiwa'utu parip si, wa za aiwana ĩ̱morĩ 'wa, Darireza na danhipti'a nho'õmo nhisi u, tamomo ĩ̱nhopẽtẽ za'ra wa'aba da. 


text:
Tawamhã Pedru hã te Zezusihi ma tinha: — Aihĩni za te te airẽme za'ra nherẽ, wa hã te airẽme õ di za. 


text:
Tawamhã Pedruhu ma, te Zezusi hã asa tinha, ãne: — Tô sena wa za aima waihu'u. Ã barana, si'a hã tihârâ na te te sahu õ ré, te za si'ubdatõ dawi ĩ̱'udâ, aima ĩ̱za'rese õ na. — Ãne ma tô tãma waihu'u siro. 


text:
Tawamhã mreme tete sina, te asa tãma tinha, Pedru hã: — Wa hã asiré ĩ̱dâ'â da nherẽ, te dawi ai'udâ õ di za. — Ãne te Zezusihi ma siwasu'u. Tawamhã uburé ĩsiré 're ĩnomro mono norĩ hã ma tô õhõ na si tãma siwasu'u za'ra, za te te dawi ĩ'udâ za'ra õ na hã. 


text:
 Zezusi hã, Zésemani ãma ĩsãmrazém na rowasu'u</n>  <i>(Mateusi 26.36-46; Rucasi 22.39-46)</i></n> Tawamhã Zezusi norĩ hã ma tô aihutu, Zésemani na rob're nhisi u. Sihutu wamhã, ãne te tãma nharĩ za'ra: — Ãme ĩ̱zô asimroi wa'aba. Wa hã wa za a'â asiti ĩmorĩ 'wa, romnhiwasi Ĩ̱mama ma, ĩ̱mreme da. 


text:
Tawamhã Pedru norĩ hã te siré saprõni za'ra, Ti'adu norĩ hã, Zuwãhã me. Tawamhã te te sina rosa'rata pese wamhã, sina pẽ'ẽzé uptabi di.


text:
Taha wa, Pedru norĩ ma, ma ãne sina tãma rowaihu'u za'ra: — Ĩ̱pẽ'ẽzé hã sa'ẽtẽ na te ĩ̱ma tihâiba. Ĩ̱pẽ'ẽzé uptabi wa, wa aré dârâ. Ãme a'â asimroi wa'aba ĩ̱'rata, asõtõ za'ra wa'aba ãna. Asõpré u'âsi aba. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra. 


text:
Tawamhã romhâ prã na te ĩsiti timorĩ za'ra. Tawamhã hi'rãtitõ ma tô nhamra. Sãmra wamhã, ma tô aiwẽ'ẽ, ti'ai u. Tawamhã Timama wi, te rowaptẽ, robzépada hã te te tãma ba'a da.


text:
Ãne ma tô Timama wi rowaptẽ: — Ĩ̱mama, uburé marĩ hã aima waihu'u pese di. Taha wa, ma'ãpé robzépada hã ĩ̱ma ba'a za, te robzépata za'ẽtẽ tõ da. Tane nherẽ, ãne aima ĩ̱siwasu'uzéb uwaibaba, te ĩ̱sina uwaimrami da, wa hã te ĩ̱sima ĩwẽzém na ĩ̱ma pisutu õ di za. A hã ĩ̱ma ĩwẽzéb uwaibaba si, te ĩ̱sina uwaimrami da, te za ĩ̱ma ĩpisu. — Ãne ma tô Timama wi sina rowaptẽ. 


text:
Tawamhã Timama ma, mreme pari, te apâ mo, si'ubdatõ tisiré 're ĩnomro mono norĩ u. Tawamhã sõtõ za'ra ré, ma tô siza za'ra. Taha wa, te Pedru 'mahâ, utu da: — Sima, e niha te asõ. E niha asimiza'rese rob'madâ'â waihu'u õ di, syry na.


text:
Satanasihi zada, asiptete sina 're aihâimana za'ra wa'aba mono da, asima 're wẽ za'ra wa'aba mono nherẽ, asi'uihâ na sada 're asiptete waihu'u za'ra wa'aba mono õ di. Taha wa, asimiza'rese te za ai'ubumroi wa'wa ãhãna hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono wi, asima rowaptẽrẽ za'ra wa'aba da, Wa'uburé nhimiwada'urizé wi, te te aipawaptob za'ra wa'aba da. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra. 


text:
Tawamhã Pedru norĩ nhiti, te duré apâ mo, Timama ma mreme da. Tawamhã õhõ na si, te duré Timama wi rowaptẽ.


text:
Timama ma, mreme pari, te duré apâ ĩtẽme timorĩ za'ra. Tawamhã sõtõ za'ra ré, ma duré siza za'ra. Tãma aptâ'â uptabi za'ra wa, te tinhotõ pese za'ra, sõpré waihu'u ãna. Tawamhã utu za'ra da, Zezusi te te 'mahârâ za'ra wamhã, asa te te tãma ĩwaihu'u za'ra da hã, mare di. 


text:
Tawamhã ĩsiti te duré timorĩ za'ra. Taha pari, ma duré apâ sina siri. Si'ubdatõ tinem na, ma tô oto ãma sahu. Tawamhã sõtõ za'ra ré, ma tô duré apâ siza za'ra. Taha wa, te ãne 'mahârâ za'ra: — E niha bâ te zahadu asõtõ za'ra wa'wa bété. Te duré aiwa'utu za'ra wa'wa. Tô'ã oto. Bâdâ ma tô oto ĩwa waptãrã. Ti'ai ãma dasiré ĩ̱podo, te za oto ĩ̱hâiba nhomri ni, aibâ ĩwasété norĩ ma.


text:
Oto aiwahutu za'ra wa'aba, wasi'aba'ré da. Õhõta te wei oto mo, dama ĩ̱hâiba nhomri'wa da hã. — Ãne te tãma 'mahârâ za'ra. 


text:
 Zezusi hã da te oto dasiwi ĩ'ârizém na rowasu'u</n>  <i>(Mateusi 26.47-56; Rucasi 22.47-53; Zuwã 18.3-12)</i></n> Zezusi hã te te tãma 'mahârâ za'ra ré, ma Zudasi hã ĩtẽme wi, Zezusihi siré aré 're ĩmorĩ hã. Da'ahâ uptabi na ma tô ĩsiré sô aihutu ni, sib'ézé 'wapa ré, uibroi ré zama. Sasedoti ĩpire norĩ zadawa para, duré rowahutu'wa norĩ zadawa para, duré zudezu norĩ ma, roti'wa norĩ zadawa para zama, ma tô sô aihutu ni.


text:
Zudasi hã ma tô ãne dama ĩpire norĩ ma, roti aré: — Aibâ hã te tob'rata hârâ wamhã, ta hã te za asiwi ĩ'âri 'wa. Tawamhã asiptete sina, te za asiwi ĩsaprõni 'wa. — Ãne ma tô Zudasi hã tãma waihu'u za'ra, te te siwi ĩ'âri wana ré hã. 


text:
Tawamhã Zudasi hã Zezusihi u oto wisi wamhã, ãne te 'mahâ: — Rowahutu'wa. Tawamhã tob'rata hârâ na, ma tô sawi, Zezusi hã.


text:
Tawamhã Zezusihi siré ĩsa hã, ma tô sib'ézé 'wapa hã waze. Te te wazere wi, ma romhuri'wa hã ãma po're nhizâ, sasedoti ĩpire uptabi ma romhuri'wa hã.


text:
Tawamhã Zezusi hã sô ĩdasihutu norĩ ma, te tinha, ãne: — E wa hã danhibrob zô dapãrĩ'wa pâ, ma bété we ĩ̱zô aihutu 'wa, sib'ézé 'wapa ré, uibroi ré zama.


text:
Bâtâ sidâpâsi wa tô asõ'a za'ra wa'aba te 're da'apawapto, ĩ̱nhimirowasu'u na, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩdawata za'ra mono zé 'wawi, wa'ra 're. Zapre tameb ré asiwi ĩ̱'âri aba õ di bété. Tane nherẽ, te za tô asiwi ĩ̱'âri 'wa, ĩ̱'ãma rob'ui'érézé hã te ĩ̱sina uwaimrami hâ. — Ãne ma tãma sina waihu'u za'ra. 


text:
Tane nherẽ, ma tô tãma rẽme za'ra, ti'ubuzé hã. Tawamhã ai'uréiwi te oto dawi wara, ĩprédupté hã. 


text:
 Dama roti'wa norĩ hã Zezusihi da, ĩsi'rã'õtõzém na rowasu'u</n>  <i>(Mateusi 26.57-68; Rucasi 22.54-55,63-71; Zuwã 18.12-14,19-24)</i></n> Tawamhã Zezusi hã te oto dasiwi saprõni ni, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma da'ãma romhuri'wa ĩpire uptabi nhorõwa u, sasedoti ĩpire uptabi nhorõwa u. Tame ĩwana ma tô si'rã'õtõ, sasedoti ĩpire norĩ hã, duré zudezu norĩ ma roti'wa norĩ hã, duré rowahutu'wa norĩ hã. 


text:
Zezusi hã da te dasiwi saprõni ré, te Pedru hã romhâ na te te pibu, sasedoti ĩpire uptabi nhorõwa u. Tawamhã 'ri 'wawi wa'ra 're, ma ãzé. Sébré wamhã, ma tô nhamra unhama dawa, hâi'ro da, romhuri'wa norĩ me. 


text:
<n>(55-56)</n>  Tawamhã sasedoti ĩpire norĩ hã duré uburé zudezu norĩ ma roti'wa norĩ hã, te ni'wam norĩ zô tinhopré za'ra, Zezusi hã marĩ te te 're ĩ'ab'manharĩ wasété mono zém na, sadawa nhipese na te te siwi ãma hiri da, tawapsi romanu norĩ hã te te siwi wĩrĩ da. Tawamhã da'ahâ na dazadawa nhipese na, Zezusihi ãma ĩsimiroti wasété na da te ãma sa'ra za'ra nherẽ, ãma dasisaze za'ra õ di.


text:
Tawamhã ni'wam norĩ hã ma tiwahutu zahuré hâiwi, Zezusi hã sadawa nhipese newa, ĩsadawa nhipe te te ãma hiri zahuré da, ãne: 


text:
— Wa norĩ hã wa tô wasi'uihâ na ĩsimirowasu'u hã wapari ni. 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhorõwa hã te za, u, sãmra, ẽtẽ na da te dasiwi ĩ'ri hã. Tawamhã te za, u, aimawi 'ri duré. Da te dasiwi ĩ'ri da hã, mare di. Te te 'ri ré hã, bâdâ hã si'ubdatõ te za, u, ãma ne, te te ãma romhuri ré hã. Ãne taré dama siwasu'u ré, wa tô wapari ni, wasi'uihâ na. — Ãne te Zezusi dama wasu'u zahuré, taré. 


text:
Tane nherẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma da'ãma romhuri'wa norĩ hã te te siwi sadawa pibu zahuré wamhã, aiwab õ di, te te dama ĩwasu'u zahuré zé hã. 


text:
Tawamhã 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma da'ãma romhuri'wa ĩpire uptabi hã dawa'wa ma hâiwi za, Zezusi hã uihâ na te te sadanharĩ da, ãne: — E asadawa na dama ãma wa'rãmi ãna, da te dasiwi ĩ'aiwasu'u wasété na hã. E tô ĩsarina ma tô aiwasédé hã ai'ãma hiri zahuré. E taré. — Ãne te sadanha. 


text:
Tane nherẽ, te Zezusi hã ari'iwi za. Te te ãma wa'rãmi õ di, timreme na. Tawamhã 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma da'ãma romhuri'wa ĩpire uptabi hã te duré sadanharĩ na sahu, sasedoti ĩpire uptabi hã: — E tô sena a hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te aipisudu, Danho'reptui'wa da. E tô sena 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'ra, a hã. 


text:
Tawamhã Zezusi hã asa te tãma siwasu'u oto: — Ĩhe. Wa hã, Danho'reptui'wa. Wa hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'ra. A norĩ wa'wa hã aihĩni te za ĩ̱'madâ'â za'ra wa'wa, ti'ai ãma dasiré ĩ̱podo hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimire niwĩ, 're ĩ̱nhamra mono na, ĩwaihu'u pese 'rata. Hâiwa'a na apâ we ĩ̱morĩ wamhã, te za ãne na ĩ̱'madâ'â za'ra wa'wa. — Ãne ma tô tãma siwasu'u sirõmo za'ra. 


text:
Tawamhã te te sadawa 'rui wa, ma ti'uza hã hâiwazu, sasedoti ĩpire uptabi hã. Tawamhã ãne ma tô ãma da'mahâ: — Tâibâ oto. Aibâ aimawi norĩ zô, ai'maihârâ aba õ di za, Zezusi te te wama ĩwasu'u za'ra da hã, ĩwasété na.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono newa, si'uihâ na ma tô tiwaihu'u pe hã sina tihi, wasine 're hâimana mono nherẽ. Si'uihâ na ma tô timreme wasété. Ĩmreme ma tô ĩwapari za'ra wa'wa. E marĩ tawamhã, ma tô ãma ĩpisutu za'ra wa'wa. — Ãne te ãma da'mahâ. Tawamhã aihĩni ma tô sima wẽ za'ra, da te dasiwi wĩrĩ da. 


text:
Tawamhã te te siwi wẽ'õ wa, ma tô nasi ni'wam norĩ hã siwi ubu upto, tizadaipro na. Zazahâ na ma duré siwi ubu ubu. Taha pari, ma tô duré nasi siwi ahâ. Ãne ré, te nasi siwi 'mahâ: — E 'wa hã ai'azâri'wa. Ma'ãpé, waihu'u. — Ãne te nasi siwi 'mahâ. 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩdawata za'ra mono zé 'madâ'â'wa norĩ zama, ma tô siwi ti'â, te te nasi siwi ahâri da. 


text:
 Pedru hã, Zezusi te te dawi ĩ'udâzém na rowasu'u</n>  <i>(Mateusi 26.69-75; Rucasi 22.56-62; Zuwã 18.15-18,25-27)</i></n> Ãne ré, te zahadu Pedru hã dame nhamra, 'ri 'wawi wa'ra 're, pi'reba 'ri zahâpâ. Tawamhã tame sãmra ré, ma we pi'õ hã datẽme wi, sasedoti ĩpire uptabi ma romhuri'wa hã.


text:
Wisi wi, ma Pedru hã tisã, unhama ãma hâi'ro ré. Tawamhã te te 'madâ'â pese pari, te Pedruhu ma tinha: — A zama te duré Zezusihi siré 're aimo, Nazaré ãma 're ĩhâimana mono siré. 


text:
Tawamhã Pedru te asa tãma tinha: — Tane na ĩ̱waihu'u nherẽ, õ hã ĩ̱ma sa'rese õ di. — Ãne te pi'õi wi ai'udâ, Pedru hã. Tawamhã 'ri nhi'riti u te oto mo, 'ridawa u morĩ da, dapusizéb u. Tawamhã si'a ma oto hâ.


text:
Tawamhã ma tô romhuri'wa sipi'õ hã tisã Pedru hã, 'ri nhi'riti ãma. Tawamhã ĩ'rata ĩsimasam norĩ ma, te wasu'u za'ra: — Ã hã Zezusi norĩ siré, 're ĩmorĩ. 


text:
Tawamhã Pedru te duré tiwi ai'udâ. Tawamhã ãma ronomro õ ré, te duré tãma nharĩ za'ra, ĩ'rata ĩsimasa hã: — Tô sena, a hã Zezusi norĩ siré, te 're aimo. A hã tô, Darireza ãma 're ĩ'aihâimana mono. 


text:
Tawamhã Pedru te asa tãma nharĩ za'ra: — Mare di. Tane na ĩ̱waihu'u nherẽ, õ hã ĩ̱ma sa'rese õ di. Tô sena te aiwi udâ za'ra wa'aba di pâ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩ̱'azâri pé. — Ãne te tãma sina waihu'u za'ra. 


text:
Tawamhã si'a hã awa'awi ma tihârâ na sahu. Tawamhã Zezusi te te tãma ĩwaihu'uzém na, ma sina po're puru, Pedru hã. Ãne ma tô Zezusi hã aré tãma waihu'u siro: “Si'a hã tihârâ na te te sahu õ ré, te za si'ubdatõ dawi ĩ̱'udâ, ĩ̱zadawa para õ nherẽ.” Tawamhã Zezusihi mreme na sina po're pu'u wa, te oto aiwa'õ, Pedru hã. 


text:
 Apito Piratu, Zezusi te te ĩsadawa pibuzé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 27.1-2,11-26; Rucasi 23.1-5,13-25; Zuwã 18.28-19.16)</i></n> <n>(1-2)</n>  Tawamhã awẽm na mararé, ma duré si'rã'õtõ, sasedoti ĩpire norĩ hã, duré zudezu norĩ ma roti'wa norĩ hã, duré 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'rata na rob'ui'éré na dama rowahutu'wa norĩ hã. Zezusihi ãma te te sima roti za'ra da, ma si'rã'õtõ, dama roti'wa ĩpire norĩ me. Taha pari, ma oto siwi pawasisi Zezusi hã, Piratuhu u te te siwi saprõni da. Tawamhã ĩtẽme te te siwi ãwisi wamhã, Piratu te Zezusi sadanha: — E a hã, zudezu norĩ nhib'apito. Tawamhã Zezusi te asa tãma tinha: — Tahata ma tô tane hã tô ĩ̱'ãma ĩwaihu. — Ãne te tãma tinha.


text:
Tawamhã sasedoti ĩpire norĩ hã te Zezusihi ãma ĩwasédé hã sa'ra za'ra taré, marĩ ĩwasétére na 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, da'ãma romhuri'wa norĩ ĩpire za'ra hã.


text:
Taha wa, Piratu te Zezusi 'mahâ: — Marĩ ahâ na ma tô ai'ãma sa'ra za'ra ni. E asadawa na tãma ãma wa'rãmi za'ra õ di za. — Ãne te 'mahâ. 


text:
Tane nherẽ, tizadawa na te te wa'rãmi õ di, Zezusi hã. Taha wa, ma tô Piratu hã ãma titob'uzu, tizadawa na te te ãma wa'rãmi õ wa. 


text:
<n>(6-7)</n>  Wahub sidâpâsi, ma tô apito Piratu hã misi si te te 're da'azani, dazazéb 're, 're ĩdasimasa mono norĩ hã 're dawairébé mono da, misi si. 'Re ĩhâimana u'âsi mono, tinhimihâzé te te dama ĩba'azém na dasa da te dasiwi 're ĩ'manharĩ za'ra mono zém na, ma tô te te 're da'azani, da te tiwi 're ĩwaptẽrẽ za'ra mono zéb uwaibaba. Aibâ hã dazazéb 're, te dame 're sa, Barabasi na ĩsisi hã. Romanu norĩ da, dasi'wapé watobro wamhã, te te da'mapãrĩ za'ra wa, ma tô séme ni, dazazéb 're.


text:
Tawamhã ma duré bâtâ na Piratuhu u tasi'rã'õtõ ni, da te tiwi rowaptẽrẽ za'ra da, te te 're ĩ'manharĩ wẽ mono zéb zarina, misi te te dama 'mairob'ru da, dazazém hawi da'maiwatobro da, apâ morĩ da.


text:
<n>(9-10)</n>  Tawamhã Piratu te da'a'mahâ: — Zudezu norĩ, e asib'apito za'ra wa'aba ma, wa za rob'ru, apâ morĩ da. — Ãne te da'a'mahâ, Zezusihi ãma. Sasedoti ĩpire norĩ hã Zezusi te te sõ'ru za'ra wa, ma tô ĩtẽme siwi ãwisi, Piratuhu u. Ãne na ma tô Piratu hã ãma dawaihu'u.


text:
Piratu hã Zezusi hã apâ morĩ da, te te nasi ãma da'ab'mahârâ nherẽ, te sasedoti ĩpire norĩ hã nasi dawada'uri za'ra, Barabasihi si da te waptẽrẽ za'ra da, tiwi, Zezusihi upana te te wazere da.


text:
Tawamhã Piratu te duré da'ab'mahâ: — E marĩ, wa za bété aima ãma pisutu za'ra wa'wa, asib'apito na asiwi 're ĩsisi za'ra wa'aba mono ãma hã, te aima ãma ĩ'uwaimrami za'ra wa'aba zéb da hã. 


text:
— Wedepo'o nhonhi'rãmi na da te dasiwi sasõmri, dâ'â da. — Ãne te nasi sa'ẽtẽ ãma 'mahârâ za'ra ni, Piratu hã. 


text:
— E marĩ te te 're ab'manharĩ wasété mono bâ. — Ãne te ãma da'ab'mahâ, Piratu hã. Tane nherẽ, hârâ 'rãihâ na te nasi ãma 'mahârâ za'ra, Piratu hã: — Wedepo'o nhonhi'rãmi na, da te dasiwi sasõmri, dâ'â da. 


text:
Tawamhã Piratu hã dama rowẽ za'ra da, ma tô da'wapéi'wa norĩ ma 'ru za'ra, Barabasihi ma si te te tãma rob'ru za'ra da, dazazém hawi watobro da, apâ 're morĩ da. Taha pari, te Zezusi tãma 'ru za'ra, da'wapéi'wa norĩ ma, powawẽ hâi waré na te te siwi 're pré'é mono da, taha pari, te te duré siwi sasõmri da, wedepo'o nhonhi'rãmi na dâ'â da oto. 


text:
 Da'wapéi'wa norĩ hã Zezusihi ãma ĩto za'ra zé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 27.27-31; Zuwã 19.1-3)</i></n> Tawamhã da'wapéi'wa norĩ hã ma tô Zezusi hã siwi ãwisi, Piratuhu nhorõwa u, 'ri 're wa'wa nho'õmo u. Tamemhã te oto sitẽme sisô tihârâ za'ra, uburé sitẽme si'rã'õtõ da.


text:
Tawamhã dasi'ubuzém na ma tô Zezusi hã siwi ãma hâiba ubu, ĩhâ pré na. 'Wabzéré panhipti na ma duré siwi sõpre.


text:
Tawamhã sisarina te nasi timreme na sawi za'ra, taré: — Zudezu norĩ nhib'apito, rowẽ na aihâimana. 


text:
Tawamhã ĩ'rãi wi, ma tô nasi siwi ahâ, wedehu waré na. Te duré nasi siwi upto, tizadaipro na. Te duré nasi hi'rãtitõ tãma asimro, Zezusihi papara, ãma wata za'ra da newa.


text:
Tawamhã nasi ãma wa'ẽ za'ra parimhã, tisi'ubuzém na te te siwi ãma ĩhâiba ubu hã ma tô apâ tiwi wazere za'ra. Ĩ'uzazém na ma oto apâ siwi uza. Taha pari, te oto rob u siwi saprõ, wedepo'o nhonhi'rãmi na te te siwi sasõmri da, 'ri nho'õmo nhiti. 


text:
 Zezusi hã wedepo'o nhonhi'rãmi na da te dasiwi ĩsasõmrizé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 27.32-56; Rucasi 23.26-49; Zuwã 19.17-30)</i></n> Tawamhã bâdâdi na te te siwi saprõni ré, ma tô aibâ hã siwi sõpẽtẽ, Sima na ĩsisi hã, tirom hawi we ĩmorĩ hã, 'ri ahâ u. Ĩsa'ru nhisi hã, Sireni na. Sima hã Aresãdiri norĩ mama, Rupuhu me. Tawamhã da'wapéi'wa norĩ hã, Simahã ma, ma tô 'ru za'ra, wedepo'o nhonhi'rãmi hã te te tãma âri da, Zezusihi ma.


text:
Tawamhã Dodota na romnhisi u, ma tô siwi saprõ, Zezusi hã. Dodota na romnhisi hã, da'rãihi te wasu'u.


text:
Tawamhã da'wapéi'wa norĩ hã te aré tãma sõmri za'ra, uwa 'ru 'rãi wa'u ĩsé hã te te hâ'rẽne da, miha na wedepa wa'u nhisi na, ĩwazari ré hã. Tane nherẽ, te te hâ'rẽne õ di, Zezusi hã.


text:
Taha pari, ma tô oto wedepo'o nhonhi'rãmi na siwi sasõ. Te te siwi sasõmri pari, ma tô ẽtẽ zapotore ĩ'ui'éré ré hã nasi sima sãmra da'wapéi'wa norĩ hã, pibu pese na Zezusihi uza hã te te siwi waibu da.


text:
Zezusihi 'rãi uwaibaba wedepo'o na rob'ui'éré hã ma siwi tété, da te dasiwi ĩwẽ'õ za'ra zém na, da te dasiwi ãma waihu'u za'ra da. Ãne ãma ĩrob'ui'éré hã: Ã hã, zudezu norĩ nhib'apito. 


text:
Zezusihi siré, ma tô duré aibâ norĩ hã sasõmri zahuré ni, danhibrob zô dapãrĩ'wa norĩ hã. Zezusihi ãma te aiwa'aba zahuré ĩsimire niwĩ, duré ĩsimi'e niwĩ.


text:
Ãne ãma ĩromhâimanazé hã ma tô rob'ui'éré zarina, sina uwaimra, Zezusi hã. Ãne duréihã ãma ĩrob'ui'éré hã: “Ĩwasété norĩ zu, te za taré dasiwi wẽ'õ ni.” Ãne ãma ĩrob'ui'éré hã, ĩbaihâ na hã. 


text:
<n>(29-30)</n>  Tawamhã ĩwa'wai baba, da te nasi ro'rahâri za'ra sidâpâsi, te nasi ãma tawa'ẽ za'ra ni, Zezusihi ãma. Nasi ãma da'rã siwanarĩ za'ra sina, te nasi ãma wasété za'ra ni: — Oro a hã asima roti za, 'ri 'rãihâ hã sãmra da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩdawata za'ra mono zé hã, si'ubdatõ bâdâ hã ai'ãma si'utõrĩ õ ré, duré apâ 'ri da. Ma'ãpé, asisõ'reptu na. Wedepo'o nhonhi'rãmi hawi we si'ra na, atâ'â tõ da. — Ãne te nasi ãma tiwa'ẽ za'ra.


text:
Duré sasedoti ĩpire norĩ hã te nasi ãma wa'ẽ sina, ãne sima nharĩ za'ra ãma, rowahutu'wa norĩ me: — Oro te te 're da'anho'reptui mono za, 'râwi sisõ'reptui õ di bété.


text:
Ma'ãpé, ãne ré, wedepo'o nhonhi'rãmi hawi we te te si'ra wanho'a, Danho'reptui'wa hã Izarazéhé nhihudu norĩ nhib'apito hã, wa te wasina ĩ'umnhasi za'ra zéb da hã. — Ãne ma sima ãma rowaihu'u za'ra. Tawamhã ĩsiré ĩsa'o zahuré zama, te nasi tãma nharĩ wasété zahuré, Zezusihi ma. 


text:
Tawamhã ma tô ti'abzuma. Abzuma wamhã, ma tô tirobra, daro mono bâ. Bâdâ siprazéb u, te oto robra si nomro.


text:
Tawamhã si'ubdatõ bâtâ ãma, te Zezusi hã Timama hã sina 'mahâ, hârâ 'rãihâ na ãne: — Eroi, Eroi, rema sabatani. Ĩhârâzém na hã, ãma ĩsaprĩzé hã, ãne: — Ĩ̱nhib'apito, Ĩ̱nhib'apito, e marĩ da, ma tô oto ĩ̱rẽ. — Ãne ãma ĩsaprĩzé hã. 


text:
Tawamhã ni'wam norĩ hã ĩ'rata ĩsimasam norĩ hã Zezusihi hârâ te te wapari za'ra wamhã, ma tô sima rowasu'u za'ra, ãne: — Õhõta wapari aba. Eriasihi zô te hâ, te te we pawaptob da. 


text:
Tawamhã ni'wa hã si'aba'ré na ma tô piza're upsõzém ne hã 'mai'â, uwa 'ru 'rãi wa'u ĩsé na te te tãma ãma di'i da, Zezusihi ma, ĩwa'âbâ syry na. Tawamhã wedewaré 'rãsutu na ma tô ãma sapu'u, Zezusihi ma, te te wẽ da, te te upsõmri da. Taha pari, te ãne dama tinha: — A'â pé wanhimipari za'ra wa'aba, Eriasi we sô morĩ õ'umnhasite, wedepo'o nhonhi'rãmi hawi, te te si'ra da. — Ãne ma dama waihu'u. 


text:
Zezusi hã dâ'â wi, zazahâ ĩhâpa hã 'ri 're wa'wa nhitobzé hã ma uihâ na hâihaipo'o aiwa, hâimo hawi pi'reba, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhorõwa ãma hã.


text:
Zezusi hã hâiwi sa'o ré, da'wapéi'wa norĩ wada'uri'wa hã ĩsõ're te za, ĩpapara, romanu hã. Tawamhã Zezusi hã ĩrẽme ma hârâ 'rãihâ na hârâ wamhã, te te wapari wamhã, ma ãma rowaihu'u: — Nare õ hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'ra. 


text:
Pi'õ norĩ zama, romhâ hawi te Zezusi hã 'madâ'â za'ra. Nima norĩ nhisi hã ãne: Mariza Madarena, duré Sarome, duré Mariza, Zuzé norĩ na hã Ti'aduhu me. Ti'adu hã ĩhâiba té.


text:
Zezusi hã Darireza ãma 're morĩ ré hã, pi'õ norĩ hã ĩsiré te 're nomro. Ma tô duré marĩ na te te siwi 're pawapto. Ta norĩ siré, te duré pi'õ norĩ hã ahâ na Zeruzarẽ u ai'aba'ré, Zezusihi siré. Ta norĩ zama te romhâ hawi siwi 'madâ'â za'ra. 


text:
 Zezusi hã da te ĩsẽrẽzé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 27.57-61; Rucasi 23.50-56; Zuwã 19.38-42)</i></n> <n>(42-43)</n>  Sabadu u bâdâ 're ĩne mono u, te zudezu norĩ hã te te sima 're ropese za'ra, sabadu na hã te te 're romhuri za'ra mono õ na dâ'âsina. Tawamhã sabadu u oto hâiwahâ wa, romhuri 'rãsutuzéb ãma te Zuzé hã Piratuhu u mo. Arimateza ãma te aré 're hâimana, Zuzé hã. Zudezu norĩ ma roti'wa ĩpire, ta hã. Taha wa, te nasi si'rã'õtõ, siré dama roti'wa ĩpire za'ra norĩ me. Zuzé hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zéb zô, te 're simipari u'âsi. Tawamhã romhuri zahârizéb u, romhuture wa, ma tô sada aptete Zuzé hã, Piratuhu u morĩ da, Zezusihi hâiba hã te te tiwi waptẽrẽ da, ab're sirõmo 're, te te sẽrẽ da.


text:
Zuzé hã, Zezusi hã ĩdâ'â na te te tãma rowasu'u wamhã, Piratu hã te ãma rosa'rata, dâ'â su'u wa. Tawamhã Piratu hã da'wapéi'wa norĩ wada'uri'wa zô te hâ, ĩdâ'âzém na te te ãma sadanharĩ da, tô sena zô.


text:
Tawamhã tô sena Zezusi hã ĩdâ'â na te te tãma rowasu'u parimhã, Zuzéhé ma, te oto Piratu hã tãma ti'ru, Zezusihi hâiba hã ab're sirõmo 're, te te sẽrẽ da.


text:
Tawamhã Zuzé hã zazahâ, ma sada uipra, ĩhâirã hã. Taha pari, Zezusihi hâiba hã ma oto si'ra, wedepo'o nhonhi'rãmi hawi. Tawamhã zazahâ ĩhâirã na ma ubu. Te te ubu pari, ma tô ab're 're tisẽ. Sa'a zahâpâ ẽtẽ wa, ab're sirõmo 're, ma tisẽ. Taha pari, te ẽtẽ tõmo wawẽ hã te te pizari, ab're te te ãma ĩré sitob da.


text:
Ãne Zezusihi hâiba te te sẽrẽ ré, ma tô pi'õ norĩ hã ãma 'madâ'â zahuré, Mariza Madarena hã Marizaha me. Ta hã Zuzéhé na. Tawamhã ma tô sabu zahuré, nimame Zuzé te te ĩsẽrẽzé hã. 


text:
 Zezusi apâ ĩhâiwa'utuzé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 28.1-8; Rucasi 24.1-12; Zuwã 20.1-10)</i></n> Tawamhã bâdâ oto sébré wamhã, tâibâ oto sabadu hã romhuri zahârizé hã zudezu norĩ te hã. Tawamhã pi'õ norĩ hã ĩwa'u zadaze hã, ma tô siwi uipra, te te siwi ãma hâiba u'ré da, Zezusi hã. Pi'õ norĩ nhisi hã Mariza Madarena, duré Sarome, duré Mariza, Ti'aduhu na hã.


text:
Bâdâdi na si'aba'réi ré, ma ãne sima waihu'u za'ra: — E 'wa hã te za ẽne hã wama sa'ré za'ra, ab're nhitobzé hã. 


text:
Ab're nhitobzé hã ẽne hã tõmo wawẽ uptabi wa, ma ãne sima waihu'u za'ra. Tane nherẽ, sihutu wamhã, ẽne da te ĩsa'ré na ma tô 'madâ'â za'ra.


text:
Tawamhã ab're 're, sisisi wamhã, ma tô aibâ hã siwi sõpẽtẽ ĩprédupté hã, uza hâirã ré ĩsãmra hã. Ĩnomrozé nhimire niwĩ te nhamra. Taha wa, pi'õ norĩ hã ma tãma tipẽ'ẽwara za'ra.


text:
Tawamhã ãne te tãma nharĩ za'ra, pi'õ norĩ ma: — Ĩ̱ma aipahi za'ra wa'aba tõ. Zezusi hã Nazaré ãma aré ĩprédu hã wedepo'o nhonhi'rãmi na, da te dasiwi ĩsasõmri zô robzabu za'ra wa'aba da, te we ai'aba'réi wa'wa. Ãne na, wa tô aiwaihu'u za'ra wa'wa. Ãme hâimana õ di oto. Apâ ma tô hâiwa'udu. Ma'ãpé, ĩnomrozé hã sabu za'ra wa'aba. Robaba di.


text:
Taha wa, te za oto apâ ai'aba'réi wa'wa, Pedru norĩ ma tãma rowasu'u za'ra wa'aba da, ãne: “Zezusi hã aiwana te za, u, timorĩ 'wa, Darireza u. Tame te za, u, ĩsõpẽtẽ za'ra wa'wa, aima ĩsiwaihu'u za'ra wa'aba zéb zarina.” — Ãne ma tô pi'õ norĩ ma waihu'u za'ra. 


text:
Tawamhã ma wairé ab're hawi, wara sina sisa'rei mono da. Tãma pẽ'ẽwara za'ra wa, te tirẽrẽ'ẽ za'ra. Pahi te, ni'wai ma, te te rowasu'u za'ra õ di a'â. 


text:
 Zezusi hã, Mariza Madarenahã ma, ĩsihâi'rézé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 28.9-10; Zuwã 20.11-18)</i></n> Zezusi hã dumidu na ma tô apâ hâiwa'udu, mararé. Tawamhã ĩmorĩ'rata na ma tô Mariza Madarenahã ma, sihâi'ré. Ti'ai baba 're morĩ ré, ma tô taha ma, wa'uburé hã 7 na sãmra.


text:
Tawamhã Zezusihi siré 're ĩnomro mono norĩ u, te mo Mariza Madarena hã, te te tãma rowasu'u za'ra da. Tãma robzei'õ za'ra di. Pẽ'ẽzé uptabi za'ra wa, te aiwa'õ za'ra. Ãne ré, ma tô ĩtẽme tiwisi za'ra, Mariza Madarena hã.


text:
Tawamhã Zezusi apâ 're ĩmorĩ na, duré ĩtẽme ĩwisizém na hã te te tãma rowasu'u za'ra wamhã, te te ãma saze za'ra õ di. 


text:
 Zezusi hã, maparane tizazei'wa norĩ ma, ĩsihâi'rézé wasu'u</n>  <i>(Rucasi 24.13-35)</i></n> Taha pari, ma duré Zezusi hã aimawi tihâiba na sihâi'ré, maparane tizazei'wa norĩ ma. Rom na bâdâdi na neb ré, ma tô ĩtẽme tiwisi zahuré.


text:
Tawamhã apâ te tineb zahuré, Zezusihi siré 're ĩnomro mono norĩ ma, te te rowasu'u zahuré da. Tane nherẽ, te te tãma rowasu'u za'ra nherẽ, te te ãma saze za'ra õ di duré. 


text:
 Zezusi hã tisiré norĩ ma, ĩsihâi'rézé wasu'u, 11 na ĩhâiba norĩ ma</n>  <i>(Mateusi 28.16-20; Rucasi 24.36-49; Zuwã 20.19-23; Atusi 1.6-8)</i></n> Tawamhã Zezusi hã tisiré 're ĩnomro mono norĩ u ma duré wi, sai ma, si'ubumroi ré, 11 na ĩhâiba za'ra u. Tawamhã timreme ma tô tãma pẽtẽ za'ra, siwi ĩsabui'wa norĩ nhimirowasu'u hã te te saze za'ra õ wa, apâ ĩhâiwa'utuzém na da te ĩwasu'u na hã.


text:
Taha wa, te ãne oto tãma nharĩ za'ra: — Daro mono bâ te za oto 're ĩropéi wa'aba mo, a'uwẽ mono bâ, ĩ̱wasu'uwẽ na 're dapo're pu'u za'ra wa'aba mono da.


text:
Tawamhã Danho'reptui'wa na da te dasina 're ĩ̱'umnhasi za'ra mono wa, â dawabzuri hã da te 're 'manharĩ za'ra mono wamhã, te za te te 're da'anho'reptu, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Da te dasina 're ĩ̱'umnhasi za'ra mono õ wamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te za te te 're da'awẽ'õ.


text:
Da te dasina 're ĩ̱'umnhasi za'ra mono wamhã, wa za te 're da'apawapto, ĩ̱waihu'u pese zarina, marĩ dama ĩ'manharĩ waihu'u'õ hã te te dama 're ab'manharĩ wẽ mono da, ĩ̱wasu'u na tô sena na da te 're waihu'u za'ra mono da. Ãne te za te te 're dapawaptob za'ra. Ĩ̱nhisi na te za wa'uburé hã te te dama 're sãmra za'ra, ĩ̱zadawa para. Duré 're ĩdasisadaihu'u za'ra mono õ na zama, te za 're mreme zusi.


text:
Sa'rese ãna, wahi hã te te 're waibui mono nherẽ, duré dapãrĩzé hã te te 're âhuri mono nherẽ, tãma 're rowẽ za'ra mono di za. Duré, tinhib'rata na ĩhâzé ré norĩ hã te te 're upi za'ra mono wamhã, te za 're séptâ'â za'ra, ĩhâzé ré norĩ hã. — Ãne ma tô tãma waihu'u sirõmo za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma. 


text:
 Zezusi hã hâiwa u ĩmorĩzé wasu'u</n>  <i>(Rucasi 24.50-53; Atusi 1.9-11)</i></n> Wanhib'apito Zezusi hã te te tãma rowasu'u za'ra pari, ma tô hâiwa u tiwi âri za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimire niwĩ oto 're sãmra mono da, pire uptabi na.


text:
Tawamhã ĩsiré 're ĩnomro mono norĩ hã ĩsadawa para, ma tô te te ropé daro mono bâ, ĩwasu'uwẽ na te te 're dapo're pu'u za'ra mono da. Wanhib'apito hã ma tô te te 're pawaptob za'ra, ĩsimi'manharĩ waihu'u pese zarina, marĩ dama ĩ'manharĩ waihu'u'õ hã te te dama 're ab'manharĩ wẽ mono da, ĩsimirowasu'u za'ra na tô sena uptabi, da te 're waihu'u za'ra mono da. 


text:
 Rucasi</n>  Zezu Cristuhu wasu'uwẽ na Rucasi te te ãma ĩrob'ui'érézé</n> <n>(1-4)</n>  Tezopiru, asawi di. Ãhãna wa za aima rob'ui'éré, Wanhib'apito Zezu Cristuhu wasu'u na, sena na waihu'u da. Ni'wam norĩ hã ma tô Zezusihi wasu'u na te te 're dapo're pu'u na'rata za'ra, titõmo na te te ãma 're ĩ'madâ'â za'ra mono norĩ hã. Ta norĩ hã ma tô ĩwasu'u na'rata hawi wama rowasu'u za'ra. Tawamhã ĩsimirowasu'u zarina, ma tô ĩwasu'u na ãma rob'ui'éré za'ra ni, da'ahâ na. Taha wa, wa hã wa duré ĩ̱sima wẽ, te ãma aima rob'ui'éré da. Ĩwasu'u na'rata hawi, wa tô rosa'rata pese, te waihu'u pese da. Ni'wam norĩ hã ma tô ĩwasu'u hã aima wasu'u za'ra. Taha wa, wa tô ĩ̱sima wẽ, upsãtã pese na te aima rowasu'u da, rob'ui'éré na, Zezusihi wasu'u hã sena na waihu'u da.


text:
 Zuwã Batitaha potozé wasu'u</n> Erodi hã zudezu norĩ nhipti'ai 're, apito na 're hâimana mono ré hã, aibâ hã te 're hâimana, Zacaria na ĩsisi hã. Zacaria hã sasedoti, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma da'ãma romhuri'wa. Abizaha nhihudu norĩ me, te te tãma 're romhuri za'ra. Ĩmro nhisi hã, Izabé na ĩsisi hã. Izabéhé hi'rada hã, Arã na ĩsisi hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, da'ãma romhuri'wa, Arã hã.


text:
Zacaria norĩ hã ma tô 're hâimana wẽ zahuré. 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti te te 're 'madâ'â pese zahuré. Taha wa, tãma wẽ zahuré di, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma.


text:
Tawamhã nimahã bâtâ na ma tô Zacaria hã tinhimiromhuri hã 'manha, sasedoti te te 're ĩ'manharĩ za'ra mono hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩdawata za'ra mono zéb 'remhã. Taha te hã bâtâ wa, ma tô romhuri 'manha.


text:
Ĩsiré norĩ hã ma tô tãma pisutu za'ra, 'ri para u sébré da, te te tãma romhuri da. Taha wa, 'ri para u, ma tô oto ãzé Zacaria hã, wedewati ĩsadaze hã wedeza ne na te te tãma zata da.


text:
<n>(10-11)</n>  Tawamhã te te tãma zata ré, te ai'ubumro ni rowi, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, mreme zusi da. Ãne ré, hâiwa hawimhã uburé Danhib'apito ma romhuri'wa hã ma tô tãma sihâi'ré. Wedeza nhimire niwĩ te za, ĩsõ're uwaibaba, ro'o ré, wedewati ĩsadaze hã.


text:
Tawamhã te tãma tinha: — Zacaria, aipahi tõ. 'Re ĩhâimana u'âsi mono, ma tô aimreme hã wapa, tiwi ĩrowaptẽrẽzém na hã. Aimro te za oto ti'ra. Waptã'ã wapsi, ai'ra te za ĩsisi, Zuwã na.


text:
<n>(15-16)</n>  Prédu wapsi, ĩsimiroti hã pire di za. Taha wa, te za ĩsimiroti pire na waihu'u, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Uwa 'rãi wa'u ĩsé hã te te 're hâsi mono õ di za. Duré âzé hã te te 're hâsi mono õ di za. Waptã'ã hawim haré, te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani ré 're mo. Taha si, te za te te 're wapari pese. Taha wa, te za tisiré Izarazéhé nhihudu norĩ hã te te 're apawapto tinhimiroti na, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti si, da te 're 'madâ'â pese za'ra mono da oto.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa, te za 're mo. Wahi'rada Eriasihi ne, te za 're mo, mreme pire na, duré waihu'u pese na. Tawamhã ai'ra nhimiroti zarina, te za damama norĩ hã ti'ra norĩ hã te te 're sawi pese za'ra. Duré dapo're õ wamhã, te za apâ 're dasipizari za'ra, 're ĩdanomro wẽ mono zarina, oto 're danomro mono da. Ãne wamhã, te za danhimiza'rese sô 're danhimipari za'ra, Danhib'apito zô. — Ãne ma tô ĩwana ré ãma tãma rowasu'u, Zacariaha ma, hâiwa hawi romhuri'wa hã. 


text:
Tawamhã Zacaria asa ma tô sadanha, romhuri'wa hã: — E niha wa za asaze, tane na hã. Wa hã ĩ̱hi uptabire oto. Duré ĩ̱mro zama, ĩhi uptabire. — Ãne hâiwa hawi romhuri'wai ma, te tinha. 


text:
Tawamhã te duré asa tãma tinha: — Wa hã Dabrizé, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma romhuri'wa. Ta hã ma tô we ĩ̱zatõ, rowasu'uwẽ hã te aima wasu'u da.


text:
Tazahã, ĩ̱nhimirowasu'u na ĩ̱zazei õ di, sena na. Taha wa, te za aima rob'manha 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, aimreme õ na, ai'ra waptã'ãzéb u. Ai'ra waptã'ã wapsi, te za apâ aima tisõ, aimreme hã. — Ãne ma tô tãma rowasu'u, Dabrizé hã. 


text:
Zahadu te rowi sô mapari za'ra ni, Zacariaha zô. Sô danhimipari za'ra wamhã, ma ãma tatob'uzu za'ra ni, sô ĩrowaptâ'âzém na hã, 'ri para.


text:
Tawamhã Zacaria hã ma tô oto datẽme watobro, rob u. Datẽme watobro wamhã, mreme waihu'u õ di. Taha wa, te dasima nharĩ za'ra ni: — Marĩ hã ma tô sõ'awi sabu Zacaria hã, danhotõ 'rowi, da te 're ĩrosawẽrẽ za'ra mono ne hã. — Ãne te dasima nharĩ za'ra ni. Tawamhã, mreme waihu'u õ wa, ma tô tinhiptõmo na si dama rowasu'u. 


text:
Syry na ãma ronomro wi, ma tô tiwasã, Izabé hã. Tawamhã a'amo ĩmrotõ na ãma ĩsi'utõrĩzém na hã watobro õ di, tinhorõwa hawimhã. 


text:
Tawamhã te sima tinha: — Ãhãna ma tô Wanhib'apito hã ĩ̱pawapto. Da te oto ĩ̱ma 're nharĩ za'ra mono õ di za, ĩ̱'ra õ na hã. — Ãne te tinha, Izabé hã. 


text:
 Zezusi za ĩwaptã'ãzém na, Dabrizé te te ĩwaihu'uzé wasu'u, Marizaha ma</n> <n>(26-27)</n>  Tawamhã a'amo ĩmropâ hã Izabéhé ãma oto si'utõrĩ wamhã, ĩwasã na hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma we duré satõ ti'ai u, Dabrizé hã, hâiwa ãma tãma ĩromhuri'wa hã. Nazaré u, ma we satõ, pi'õi ubuni ma, te te sadawa wasu'u da. Darireza na danhipti'a nho'õmo nhisi ãma, Nazaré hã. Pi'õ nhisi hã, Mariza na ĩsisi hã. Ta hã, azarudu. Niwapsi, Zuzéhé me te za sina timro zahuré, apito Dawihi nhihudu me.


text:
Tawamhã ma tô we ĩtẽme wi, Marizaha u, hâiwa ãma romhuri'wa hã. Ĩtẽme wisi wamhã, te tãma tinha: — Mariza, rowẽ na 're aihâimana mono. 'Re ĩhâimana u'âsi mono, ma tô aiwẽsã, Wanhib'apito hã. Taha wa, te za aima tinhopru, ĩwẽ uptabi na. — Ãne te tãma rowasu'u, Marizaha ma. 


text:
Tane nherẽ, Mariza hã te te waihu'u õ di, ĩsimirowasu'u hã. Taha wa, tipẽ'ẽ na, te sima tinha: — E niha bâ, te õne ĩ̱ma tinha. — Ãne te sima tinha.


text:
Tawamhã te duré tãma tinha, hâiwa hawi romhuri'wa hã: — Mariza, aipahi tõ. 'Re aimorĩ wẽ na, ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã aiwẽsã.


text:
Ai'ra hã prédu wapsi, dama pire na te za 're mo. 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'ra na ĩsisi hã za, danhipai u ĩpire uptabi 'ra na. Ta hã uburé Danhib'apito uptabi hã te za ti'ra ma pisutu, tihi'rata ne, si'apito da, Dawihi ne.


text:
Danhib'apito 're morĩ wa, Zacoho nhihudu sidâpâsi, te za Ĩsib'apito 're sãmra. Õne u'âsi. Te za ãma 're sib'a'uwẽ u'âsi za'ra. — Ãne te Marizaha ma rowasu'u, hâiwa hawi romhuri'wa hã. 


text:
Tawamhã asa te tãma tinha, Mariza hã: — E niha wa za ĩ̱'ra, aibâ te sa'rese õ nherẽ. — Ãne te tãma tinha. 


text:
Tawamhã asa te tãma tinha: — 'Re ĩhâimana u'âsi mono, te za we aipawapto, tiwaihu'u pese na aiwasã da, ai'ra da. Taha da, te za Tipẽ'ẽzani hã we atẽme satõ. Taha wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'ra na, te za ai'ra hã da te 're sisi za'ra. — Ãne te Marizaha ma rowasu'u.


text:
Te duré tãma tinha: — Ana wapté hã wa za duré aima wasu'u, Izabé hã. Si'ĩhi uptabi nherẽ, ma tô tiwasã. 'Ra waihu'u õ na, ma tô da te 're wasu'u za'ra. Tazahã, wasã ré sãmra ré hã, 6 na ma tô oto ãma ai'utõ, a'amo hã.


text:
Uburé marĩ hã tãma waihu'u pese di, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma. Taha wa, ma tô tiwasã. — Ãne ma tô tãma rowasu'u. 


text:
Tawamhã Mariza te asa tãma tinha: — Wa hã, Wanhib'apito ma, romhuri'wa. Ta hã te te ĩ̱ma pisutu wa, wa tô ĩ̱sima wẽ, ĩmreme hã. — Ãne Mariza te tãma tinha. Tawamhã te te tãma rowasu'u pari, ma tô mo apâ hâiwa u, romhuri'wa hã. 


text:
 Mariza ĩmorĩzé wasu'u, Izabéhé u</n> <n>(39-40)</n>  Tawamhã bâdâ umro na ãma si'utõrĩ pari, ma tô Mariza hã sima robza'ra pese, tina waptéb u morĩ da, Izabéhé u. Tawamhã Zudeza na danhipti'a nho'õmo nhisi u, te ĩtẽme mo si'aba'ré na, 'ri ahâ u, sa'a u. Tawamhã ma tô oto wi, Zacariaha nhorõwa u. 'Ri para u sébré wamhã, ma tô tina wapté hã sawi.


text:
Tawamhã Izabé hã Mariza te te ĩsawizém na te te wapari wamhã, ma tô ĩwasã hã 're rési, ĩdi'i 'remhã. Tawamhã ma tô ti'ra wapté ma rowasu'u, Izabé hã.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani te te tãma ĩwaihu'uzéb zarina, rowẽ te, te mreme 'rãihâ na tãma rowasu'u, ãne: — A hã pi'õ norĩ nhipai u, ma tô aima tinhopru, ĩwẽ uptabi na, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Ai'ra ma zama, te za tinhopru, ĩwẽ uptabi na, ai'uté norĩ nhipai u.


text:
Duré a hã Wanhib'apito na te za 're aimo. Taha wa, ĩ̱ma aipire di. Tane nherẽ, asisawi õ di, we ĩ̱tẽme aimorĩ tõ da. Taha wa, ĩ̱ma rowẽ di.


text:
A hã aima rowẽ di. E tihai wa. Wanhib'apito hã te te aima ĩnharĩzém na ãma sazei wa, sena na. Taha wa, aima rowẽ di. — Ãne te ti'ra wapté ma tinha, Izabé hã. 


text:
 <n>(47-49)</n>  — Wanhib'apito ãma, wa za 're ĩ̱wata u'âsi. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã Ĩ̱nho'reptui'wa, te 're mo. Tãma ĩ̱wapure nherẽ, ma tô ĩ̱'ãma rosa'rata. Taha wa, ĩ̱pẽ'ẽ na, wa 're ĩ̱to. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ĩwaihu'u pe hã, ĩwẽ uptabi hã ĩwẽ na ma tô ĩ̱ma 'manha. Taha wa, ĩwẽ na te te ĩ̱ma ĩ'manharĩ wẽ na, te za dasima da te 're ĩ̱wasu'u u'âsi. 


text:
 Apito norĩ hã te za roti hawi te te 're azani, wapure na oto 're nomro mono da. Tipire na sina 're ĩwata za'ra mono õ norĩ si te za te te 're apisutu, pire na oto 're nomro mono da. 


text:
 Mra, da te 're sépata za'ra mono wamhã, sa'ẽtẽ na te za dama 're sõpru. Ĩsibrob ahâ norĩ hã te za sisiti te te 're azatõrĩ, ubana oto 're nomro mono da. 


text:
 <n>(54-55)</n>  Duréihã wahi'rata norĩ ma, ma tô ropisutu, ĩsihudu sidâpâsi te te 're apawapto mono da. Taha wa, ma tô wa norĩ hã Izarazéhé nhihudu norĩ hã te te 're wa'apawapto, wa te tãma 're ĩromhuri za'ra mono hã. Simizawi pese wa, ma tô Abra'ãhã ãma 're pẽ'ẽzé u'âsi. Tiwi simani õ di. Duré ĩsihudu sidâpâsi, ma tô ãma 're pẽ'ẽzé u'âsi za'ra. Tiwi simani za'ra õ di.  Ãne 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma te tiwata, Mariza hã.


text:
Tawamhã Izabéhé 'rata sãmra ré, ma tô a'amo hã si'ubdatõ ãma ai'utõ. Taha pari, te apâ mo Mariza hã, tinhorõwa u. 


text:
 Zuwã Batitaha waptã'ãzé wasu'u</n> Tawamhã Izabéhé ãma ĩ'ra hã ĩsépu'uzé hã ma tô bâdâ hã ĩwa waptãrã. Tawamhã ma tô tãma podo, 'watébrémi na.


text:
Poto wamhã, ĩ'rata 're ĩsõrõwa za'ra mono norĩ hã ma tô ĩwasu'u hã wapari za'ra. Ĩsisãnawã norĩ zama, ma tô ĩwasu'u hã wapari za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã tiwẽ hã te te tãma ĩsõmri na hã. Taha wa, te uburé ĩsabâdâ 're to za'ra.


text:
Tawamhã bâdâ hã ĩwaptã'ãzém na hã, 7 na ma tô ãma ai'utõ. Taha wa, awẽm na ma oto sihâiwata nhizâri ni. 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhib'a'uwẽ 're morĩ da, ĩpibui pese zéb da, ma sihâiwata nhizâri ni. Tawamhã ĩmama nhisi na, te aré sisi za'ra ai'uté hã, Zacaria na, ĩsisãnawã norĩ hã.


text:
Tazahã, ĩna hã te tãma nharĩ za'ra: — Maze di. Zuwã na, te za tinhisi. — Ãne te tãma nharĩ za'ra. 


text:
Tawamhã asa te tãma nharĩ za'ra: — E mahãta ĩmama sisãnawã, ãma ĩsisizéb da hã. E Zuwã na, ma tô ti'manhisi. Mare di. Ĩmama sisãnawã hã ãma 'manhisi õ di, Zuwã na. — Ãne te ĩna ma nharĩ za'ra ni. 


text:
Tawamhã tinhiptõmo na, ma tô dama tinha, ĩbaihâ te te tãma âri za'ra da, ti'ra nhisi na te te rob'ui'éré da. Tawamhã wedepo'ore hã ma tô tãma âri ni, ĩsyryre hã. Tawamhã ãne ma tô rob'ui'éré: “Zuwã na ĩsisi hã za.” Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra. Tawamhã ĩsisãnawã norĩ hã te ãma titob'uzu za'ra, tinhisi na te te sisi õ wa.


text:
Tawamhã ti'ra nhisi na te te rob'ui'éré pari, ma oto mreme watobro apâ, Zacaria hã. Tawamhã 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma te tiwata, sõpru wa.


text:
Tawamhã 'ri 'rata 're ĩsi'ubumroi mono norĩ hã ĩwasu'u te te wapari za'ra wamhã, ma tô tãma tipahi za'ra, õne hã tãma sa'rese za'ra õ wa. Tawamhã sa'a ãma, ma tô ĩwasu'u wapari za'ra ni, daro mono bâ, Zudeza na danhipti'a nho'õmo nhisi ãma.


text:
Tawamhã, da te wapari za'ra wamhã, ĩwasu'u hã wẽ wa, te ãma rosa'rata u'âsi za'ra ni. Te duré ãma tasisadanharĩ za'ra ni: — Prédu wamhã, e marĩ na te za 're hâimana, 'watébrémi hã. — Ãne te dasima nharĩ za'ra ni, ĩwẽ na te te sada 'manharĩ wa, Zuwãhã zada, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. 


text:
 Zacaria, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma ĩwatazé wasu'u</n> Tawamhã Zacaria hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani nhimipawaptom na, ma tô mre, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u na, ãne: 


text:
 — 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã wẽ di, Wanhib'apito hã. Wẽ wa, wa za ãma 're wawata u'âsi za'ra. Wa norĩ hã Izarazéhé nhihudu, te za we oto wapawaptob za'ra, wanhitob'ru nhimiwada'uri hã wama wapu za'ra da, rowẽ na 're wasi'ubumroi mono da. 


text:
 Ma tô we oto watẽme satõ ĩwaihu'u pe hã, Wanho'reptui'wa da hã, apito Dawihi nhihudu hã. Tãma ĩromhuri'wa, Dawi hã. 


text:
 Ãne duréihã, ma tô romhâ ré rowa'õtõ za'ra dama, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u 'rata 'wa norĩ hã, te te sima ĩpisutu za'ra norĩ hã. Wẽ uptabi za'ra di. 


text:
 Wazawi'õ'wa norĩ wi, ma tô wama ãma ropisutu, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, te te 're wa'anho'reptui mono da, wawẽ'õ'wa norĩ, te te 're wawada'uri tõ za'ra mono da. 


text:
 Te za tô te te dama 're ab'manharĩ wẽ u'âsi, wahi'rata norĩ ma, te te ĩropisutuzéb uwaibaba. Tô sena te te tãma ĩropisutuzé hã, te za te te ãma 're a'uwaimrami u'âsi. Tiwi simani õ di za. 


text:
 <n>(73-75)</n>  Duréihã ma tô Abra'ãhã ma tinha, tô sena ĩsihudu te te 're wa'apawapto mono da, wawẽ'õ'wa norĩ wi, te te 're wa'anho'reptui mono da, wapahi ãna, wa te tãma 're romhuri za'ra mono da, duré ti'ai ãma ré, ĩsõ'a 're wanomro mono da, wawẽ uptabi na.  Ãne Zacaria hã ma tô dama tinha.


text:
Te duré tinha, ti'ra ma:  — 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, danhipai u ĩpire uptabi. A hã ĩsadawa wasu'u'wa, te za 're aimo. Ĩsadawa wasu'u'wa na, te za aiwaihu'u za'ra ni. Datẽme te za 're aimo, Wanhib'apito wana, asimiroti na 're da'apawapto mono da, Wanhib'apito zô danhimipari sina 're danomro wẽ mono da. 


text:
 Datẽme 're aimorĩ wamhã, te za 're ĩda'apo're pu'u mo, ãne: “'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te za te te aima 're apari 'wa, marĩ hã 're ĩ'manharĩ wasété za'ra wa'aba mono zé hã. Ãne te za te te 're asõ'reptu za'ra wa'wa.” Ãne te za 're ĩda'apo're pu'u mo. 


text:
 Wahuré te tãma 're hâimana, ĩpẽ'ẽzézé hã, duré ĩsimizawi pese zé hã. Ãne 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, Wanhib'apito hã. Taha wa, te za oto te te 're wa'anho'reptu, rowẽ na 're wanomro mono da. Bâdâ 'rãi watobro wamhã, tâibâ oto robra hã. Tawamhã dama 're rowẽ za'ra mono di za. Tane, Wanho'reptui'wa hã te te wama 're apari mono wamhã, marĩ, wa te 're ĩ'manharĩ wasété za'ra mono zé hã, taha wa, wama 're rowẽ za'ra mono di za. 


text:
 Tawamhã ab're pipa te, robzei'õ u'âsi, 're wanomro mono õ di za. Te za oto te te 're wa'anhimroi wẽ, rowẽ na 're ĩwanomro mono zém na.  Ãne Zacaria hã te ti'ra ma rowasu'u. 


text:
Tawamhã 'watébrémi hã ma tô tiprédu. Ĩhâiba hã siptete di, prédu wamhã. Tiwasété wi siptete wamhã, 're morĩ wẽ di. A'ubuni wi, te oto 're sãmra. Bâdâ ĩwa waptã'ã wapsi, te za datẽme 're mo, te te dama 're sadawa wasu'u mono da, Izarazéhé nhihudu norĩ ma. 


text:
 Zezusihi waptã'ãzé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 1.18-25)</i></n> <n>(1-2)</n>  Tawamhã Zuwã hã waptã'ã wamhã, ma tô Roma ãma danhib'apito Adusitu hã dama ti'ru, uburé danhisi na, da te daza'rata za'ra da. Dahâiba te te waihu'u da, ma tô dama ti'ru, daza'ratazé hã. Daza'rui mono bâ danhib'apito uptabi, apito Adusitu hã. Tawamhã ma tô dahâiba za'rata na sãna'rata za'ra ni, Sirenizu hã, ĩsadawa para te te dama 're roti mono ré, Siriza na ti'a nhisi ãma.


text:
Taha wa, dahi'rata za'ru u, ma tô 're danomro daro mono bâ, danhisi na da te 're daza'rata za'ra mono da. 


text:
Taha wa, Zuzé hã te mo, tihi'rata za'ru u. Apito Dawi hã ĩhi'rata wa, tihi'rata za'ru u te mo, Berẽ u. Zudeza na danhipti'a nho'õmo nhisi ãma, Berẽ hã. Nazaré hawi te mo, Berẽ u. Darireza na danhipti'a nho'õmo nhisi ãma, Nazaré hã.


text:
Timro me, te tineb zahuré Marizaha me, ĩsisi na, da te dame rob'ui'éré zahuré da. Wasã ré, te saprõ.


text:
<n>(6-7)</n>  Tawamhã Berẽ u, ma tô aimasisi zahuré. Berẽ ãma simasisi ré, ma tô ĩwasã hã ãma sépu, te te ãma ĩrosõwada 'rada hã. Tawamhã ma tô tãma waptãrã, aibâ 'rare hã. Waptã'ã wamhã, zazahâ pa na ma tô ubu, ĩna hã. Te te ubu pari, ma tô tihi, nomro da, danhimizama hã 're ĩsaihuri mono zéb 're, wede're wa. 'Re ĩdanhimi'wara mono zéb ãma hã, 'ri 're baba hã tãma 'maihâimana zahuré õ wa, ma tame tihi.


text:
 Pone'ẽrebâ 'madâ'â'wa norĩ ma, romhuri'wa te te ĩrowasu'uzé wasu'u</n> Tamemhã pone'ẽrebâ 'madâ'â'wa norĩ hã ma tô mara bâre asimro, Berẽ 'rata. Tinhimizama te 'madâ'â za'ra a'ubuni wi, rom na.


text:
Tawamhã tinhimizama te te 'madâ'â za'ra ré, misi, ma tãma sihâi'ré za'ra, hâiwa hawimhã uburé Danhib'apito ma romhuri'wa hã. Tawamhã aibâ norĩ 'rata, rowa'a ma tô tãma rowa'a za'ra. Rowa'a sa'ẽtẽ di, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hawimhã. Tawamhã, ĩsisiwi rowa'a za'ra wamhã, ma tô tãma tipahi za'ra.


text:
Tawamhã hâiwa hawi romhuri'wa, te tãma nharĩ za'ra: — Aipahi za'ra wa'aba tõ. Wa hã wa wei mo, rowasu'uwẽ hã te aima wasu'u za'ra wa'aba da. Rowasu'uwẽ hã da te wapari za'ra wamhã, dama 're rowẽ uptabi za'ra mono di za.


text:
Ã bâtâ na ma tô waptãrã Berẽ ãma, danho'reptui'wa da hã, Dawihi za'rui ãma. Ta hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩpisudu, Danho'reptui'wa da, uburé Danhib'apito da hã.


text:
Ĩwaptã'ãzé hã tô sena na waihu'u za'ra wa'aba da, te za ai'uté hã ĩsabu za'ra wa'wa. Wede're wa, te nomro, zazahâ pa na, ubu ré. — Ãne te tãma rowasu'u za'ra, hâiwa hawi romhuri'wa hã. 


text:
Tawamhã awa'awi ma tô tãma sihâi'ré za'ra romhuri'wa norĩ hã, ahâ uptabi na, hâiwa hawimhã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma te tiwata za'ra, ãne: 


text:
— 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã sõprub di, hâiwa ãma 're ĩsãmra mono hã. Ma tô sima dawẽ, ĩwẽ hã te te dama 're anhomri mono da, rowẽ na 're danomro mono da oto, ti'ai ãma hã. — Ãne te tinho're na ãma tiwata za'ra. 


text:
Tawamhã romhuri'wa norĩ hã hâiwa u apâ si'aba'réi wamhã, pone'ẽrebâ 'madâ'â'wa norĩ hã ma tô sima nharĩ za'ra: — Oto wasi'aba'réi wa'aba Berẽ u, Wanhib'apito, marĩ te te wama ĩwaihu'u za'ra hã wa te sabu za'ra da. — Ãne te si'ru za'ra. 


text:
Tawamhã si'aba'ré na te oto ai'aba'ré, Berẽ u. Tame ma tô sabu za'ra Mariza hã, Zuzéhé me. Ai'uté zama, ma duré sabu za'ra. Danhimizama sazé wa, wede're wa, te nomro.


text:
Te te 'madâ'â za'ra wamhã, ma tô Zuzé norĩ ma rowasu'u za'ra, hâiwa hawi romhuri'wa norĩ nhimirowasu'u na, ai'uté ãma hã.


text:
Uburé da te wapari za'ra wamhã, ma tô ãma tatob'uzu za'ra ni, pone'ẽrebâ 'madâ'â'wa norĩ nhimirowasu'u na hã.


text:
Taha pari, te apâ ai'aba'ré, pone'ẽrebâ 'madâ'â'wa norĩ hã. Morĩ sina, te ãma tiwata za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma, rowasu'u te te ĩwapari za'ra zém na, duré te te ĩ'madâ'â za'ra zém na. Hâiwa hawi romhuri'wa nhimirowasu'u zarina, tô sena na te te waihu'u za'ra wa, ma tô tinho're na ãma tiwata za'ra. 


text:
 Zezusi na, da te ĩsisizé wasu'u</n> Romhuri misi ãma si'utõrĩ pari, ai'uté ĩwaptã'ãzém na hã, ma tô oto sihâiwata nhizâri ni. Ma tô duré sisi zahuré ĩna norĩ hã, Zezusi na. Ã hã ĩsisi hã waptã'ã õ ré, hâiwa hawi romhuri'wa te te tãma ĩwaihu'uzéb zarina, ma sisi zahuré. 


text:
<n>(22-24)</n>  Tawamhã bâdâ ma tô oto ĩwa waptãrã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti te te ãma uwaimrami zahuré da, Zuzé norĩ hã, Marizaha me. Te za ãma uwaimrami zahuré, ti'ra na, duré pi'õ na. Ãne Mozésihi nhimi'ui'éré hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti na: “Aibâ 'rare, waptã'ã wamhã, te te ãma ĩrosõwada 'rada hã te za ĩmama norĩ te te tãma 're sõmri za'ra apâ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma.” Ãne ĩsimiroti hã. Ĩsimiroti hâiba amo hã, ãne: “Pi'õ hã 're 'ra za'ra mono wamhã, te za maparane naire hã te te tãma 're sõmri za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma. Naire õ wamhã, te za maparane utu'ure te te tãma 're sõmri za'ra, apâ tãma 're hâiba wẽ za'ra mono da, pi'õ norĩ hã.” Ãne ĩsimiroti hã. Taha wa, ĩsimiroti zarina, te oto Zuzé norĩ hã tineb zahuré ti'ra ré, Zeruzarẽ u, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, ti'ra te te sõmri zahuré da, duré si te te tãma sõmri zahuré da, da te tãma zata zahuré da.


text:
 Simi'ãhã wasu'u</n> Tawamhã aibâ hã te 're sãmra Zeruzarẽ ãma, Simi'ã na ĩsisi hã. Wẽ na te 're mo, Simi'ã hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti hã te te 're 'madâ'â pese. Danho'reptui'wa zô, te 're simipari u'âsi, Izarazéhé nhihudu norĩ te te sõ'reptu za'ra da.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani ré, te 're mo, Simi'ã hã. Ĩpẽ'ẽzani hã ma tô tãma ropisutu, ãne: “Atâ'â õ ré, te za Danho'reptui'wa da hã ĩsabu, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩpisudu hã.” Ãne ma tô Simi'ãhã ma waihu'u siro.


text:
Tawamhã te te tãma ĩwaihu'uzéb zarina, te oto mo, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩdawata za'ra mono zéb u, Simi'ã hã. Ĩsa'u si, ma tô tizasi zahuré, Zuzé norĩ hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti te te ãma uwaimrami zahuré da.


text:
 Rob'uiwẽzé hã te te bâdâdi uiwẽ wamhã, damorĩ wẽ di. Tane te za zudezu'õ norĩ ma, te te 're awaihu'u asimiroti hã, ãma 're nomro wẽ mono da. Wa norĩ ma, 're rowẽ za'ra mono di za, asib'a'uwẽ norĩ ma, Izarazéhé nhihudu norĩ ma, ĩsabâdâ za da te dasima 're wawasu'u wẽ u'âsi za'ra mono wa.  Ãne te 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma tiwata, Simi'ã hã. 


text:
Tawamhã Simi'ãhã mreme, 'watébrémi ãma te te wapari zahuré wamhã, ma tô ãma titob'uzu zahuré, ĩmama norĩ hã, ĩna me.


text:
<n>(34-35)</n>  Tawamhã Simi'ã hã te tiwi rowaptẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono wi, te te 're pawaptob zahuré mono da. Marizaha ma, te duré tinha: — 'Re ĩhâimana u'âsi mono, ma tô ai'ra hã pisutu, watẽme wei morĩ da, Izarazé na warom nhisi u. Tawamhã, watẽme wei morĩ wa, te za da'ahâ na danho'reptuzé hã da te dasina 're waihu'u za'ra. Tane nherẽ, da'ahâ na danho'reptuzé hã da te dasina 're waihu'u za'ra mono õ di za. Danho'reptui'wa na da te dasina 're waihu'u za'ra mono da, te te pisutu nherẽ, niwapsi te za ai'ra hã dasiwi wẽ'õ ni, da'ahâ na. Tawamhã da te dasiwi wẽ'õ wamhã, dama waihu'u pese di za oto, danhimirosa'rata wasédé hã ai'ra ãma hã. Sib'ézé ĩ'wa pese na, da te 're danhihâri za'ra mono wamhã, dama 're rowẽ za'ra mono õ di za. Tane ai'ra hã da te dasiwi wẽ'õ wamhã, aipẽ'ẽzé ahâ di za. — Ãne te romhâ ré Zezusihi na ma rowasu'u, Simi'ã hã.


text:
 Ãna na, pi'õ nhisi wasu'u</n> <n>(36-38)</n>  Tawamhã pi'õ hã te 're hâimana, Ãna na ĩsisi hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa, pi'õ hã. Ĩmama nhisi hã, Panuwé na ĩsisi hã. Ĩhi'rata nhisi hã, Asé na ĩsisi hã. Ma tô oto si'ĩhi uptabi, Ãna hã. Sahuré 're simasisi zahuré mono ré, ma tô ãma tiwahub zahuré, 7 na. Tawamhã ĩmro, ma tô dârâ. Tiwi ĩdâ'âzém na hã ma tô oto ãma tiwahub ahâ, 84 na. Pi'õ hã te 're sãmra u'âsi, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩdawata za'ra mono zéb ãma, 'ri 'wawi wa'ra ãma. Rowa'a ré zama, te ãma 're wata, barana zama. Nimahã bâtâ na si, te sai ãna 're sãmra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, 're mreme mono da. Tawamhã Simi'ã hã Marizaha ma, te te rowasu'u ré, ma tô ĩtẽme tiwisi za'ra, Ãna hã. Tawamhã ai'uté te te sabui wẽ te, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma te tiwata, sõpru wa. Tawamhã ma tô te te dama 're wasu'u, Danho'reptui'wa da hã, ai'uté hã. Danho'reptui'wa zô, 're ĩsimipari za'ra mono norĩ ma, ma tô te te 're rowasu'u za'ra. Ta norĩ hã te sô 're simipari za'ra, te te da'anho'reptu da, Zeruzarẽ ãma.


text:
 Nazaré u, apâ ĩnebzé wasu'u</n> Zuzé norĩ hã zahadu te aimasisi, Zeruzarẽ ãma. Tame simasisi ré, ma tô ãma uwaimrami zahuré, uburé 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti hã. Tawamhã te oto tineb zahuré apâ, tirob u. Darireza na danhipti'a nho'õmo nhisi u, te tineb zahuré apâ, Nazaré u. Tawamhã ma tô aimasisi zahuré apâ, tinhorõwa u. 


text:
Tawamhã ma tô tiprédu, 'watébrémi hã. Hâiba nhiptete di oto. Ĩsimiroti hã wẽ uptabi di duré. 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're pawapto mono wa, wẽ uptabi di, ĩsimiroti hã. 


text:
 Zezusi hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩdawata za'ra mono zéb ãma, ĩsãmrazé wasu'u</n> Wahup sidâpâsi, te Zezusihi mama norĩ hã dame 're neb zahuré Zeruzarẽ u, dato hã da te 're ĩ'manharĩ za'ra mono zéb u hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, Ezitu hawi te te ĩdawaibuzém na ãma dasipo're pu'u za'ra da, Pascowa na dato nhisi hã.


text:
Tawamhã dasi'rã'õtõ pari, ĩmama norĩ hã ma tô dame tipusi zahuré, tirob u apâ neb zahuré da. Tazahã, Zezusi hã te zahadu nhamra, Zeruzarẽ ãma, timama norĩ za'u. Ĩsa'u ĩsãmra zahuré zém na hã te te waihu'u zahuré õ di.


text:
Dame morĩ newa, te ĩmama norĩ hã dame tineb zahuré apâ, tirob u, te te ãma rosa'rata zahuré ãna. Bâtâ bâ, te dame tineb zahuré. Tawamhã te sô da'ab'madâ'â zahuré. Ĩsisãnawã norĩ, te te sô ab'madâ'â zahuré. Ĩsiwadi norĩ zama, te duré sô ab'madâ'â zahuré. Tane nherẽ, ma tô sô amrami zahuré.


text:
Tawamhã si'ubdatõ bâdâ ãma ne wapsi, ma tô sõpẽtẽ zahuré, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhorõwa ãma dame sãmra ré. Zudezu norĩ ma, rowahutu'wa norĩ me, te dame nhamra. Tame te Zezusi hã da'awapa, roti na. Te duré roti na da'azadanha, roti hã te te tãma waihu'u pese za'ra da.


text:
Duré ĩmama norĩ hã te te 'madâ'â zahuré wamhã, ma duré ãma titob'uzu zahuré. Tawamhã ĩna te tãma tinha: — Ĩ̱'ra, e tiha da, ma tô ãne hã wama ĩ'manha. Taré wa tô asô 're warĩtĩ, aimama me, wapẽ'ẽzé sina. — Ãne te ĩna hã tãma tinha. 


text:
Tawamhã te asa tãma nharĩ zahuré: — E marĩ da, ma tô ĩ̱zô 're airĩtĩ aba mo. E ĩ̱'ãma rowaihu'u aba ãna, ĩ̱mama nhorõwa ãma ĩ̱nhamra na hã. 


text:
Tawamhã Zezusi te ĩme timorĩ zahuré apâ, Nazaré u. Tame timama norĩ mreme, te te 're wapari pese. Ĩna hã ĩ'ra tãma ĩsiwasu'uzéb zahuré na, te te 're rosa'rata u'âsi, tipẽ'ẽ na. 


text:
Tawamhã ma tô oto tiprédu, Zezusi hã. Ĩsimiroti hã wẽ uptabi di. Wẽ na 're morĩ wa, ma tô wẽsã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Ĩsiré zudezu norĩ hã ma tô duré wẽsãmri za'ra. 


text:
 Zuwã Batita te te dama ĩrotizé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 3.1-12; Marcusi 1.1-8; Zuwã 1.19-28)</i></n> Tawamhã 15 na ma tô ãma tiwahu, Tiberizuhu ãma, danhib'apito na 're hâimana mono ré, Roma ãma. Ĩsadawa para, te Põsi'u Piratu hã te te dama 're roti, Zudeza na danhipti'a nho'õmo nhisi ãma. Duré Erodi hã te te dama 're roti ĩsadawa para, Darireza na danhipti'a nho'õmo nhisi ãma. Duré Erodihi no hã Piripi hã te te dama 're roti, ĩsadawa para, Itureza na danhipti'a nho'õmo nhisi ãma, duré Taraconiti na danhipti'a nho'õmo nhisi ãma. Duré Risãniza hã te te dama 're roti, ĩsadawa para, Abireni na danhipti'a nho'õmo nhisi ãma.


text:
Duré Anasi hã, Caipasihi me, dama pire uptabi na te 're tineb zahuré, sasedoti na hã. Uburé 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, da'ãma romhuri'wa norĩ ma, pire zahuré di. Ãne wamhã, ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã timreme hã Zuwãhã ma tisõ, a'ubuni u 're sãmra mono ré. Zacariaha 'ra, Zuwã hã. Ĩsadawa para te te dama 're roti mono da, ma tô timreme hã tãma tisõ.


text:
Taha wa, Zuwã hã te oto datẽme 're mo, Zodã pa 'rata, 're ĩsi'ubumroi mono norĩ u. Tawamhã, datẽme 're morĩ wamhã, ãne te te dama 're roti: — Ma'ãpé, aiwasété wi aipizari za'ra wa'aba, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, marĩ 're ĩ'manharĩ wasété za'ra wa'aba mono zé hã te te aima pari za'ra wa'aba da. Tawamhã â dawabzuri hã wa za te aima 're ab'manharĩ 'wa. — Ãne ma tô te te dama 're roti, Zuwã Batita hã. 


text:
Ãne wamhã, ma tô sina uwaimra romhâ ré, Iza'iza te te dama ĩrowasu'uzé hã. Ãne, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u 'rata 'wa, te te dama ĩrowasu'uzém na rob'ui'éré hã:  “Ni'wa hã te za te te dama 're rob'mahârâ, a'ubuni wi: Bâdâdi hã asiwi ropese aba, Wanhib'apito zô. Ĩmana 'rãmi bâdâdi hã sô sa'ra wa'aba, awa'awi da. 


text:
 Sa'a wa'wa, rob'rehâ hã te za asiwi ĩsito wa'wa, aiwab da. Sa'a zama, te za asiwi ĩhâpâ 'wa. Bâdâdi nhi'oto wamhã, ĩmana 'rãmi te za asiwi ĩhiri 'wa, awa'awi da. Roptâi wamhã, te za asiwi ĩromhâpâ 'wa, aiwab da. 


text:
 Tawamhã, watẽme wei wisi wamhã, te za aihĩni sabu za'ra ni, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩpisudu hã, Danho'reptui'wa da. Ãne te za ni'wa hã te te dama 're roti, a'ubuni wi.”  Ãne romhâ ré, ma tô ãma rob'ui'éré, Iza'iza hã. 


text:
Tawamhã da'ahâ na ma tô Zuwãhã u 're dasihutu, â dawabzuri hã te te dama 're ab'manharĩ mono da. Tawamhã â dawabzuri hã te te dama 're ab'manharĩ mono õ ré, te ãne te te dama 're anharĩ: — A norĩ wa'wa hã wahi ne, te 're anomro aba mo. E 'wa simiroti zarina, te we ĩ̱tẽme ai'aba'réi wa'wa bété, taré â dawabzuri hã 'manharĩ za'ra wa'aba wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimihâzé wi, asisõ'reptu za'ra wa'aba da bâ, aiwasédé hã rẽme za'ra wa'aba õ nherẽ.


text:
Sena na aiwasédé hã ĩrẽme za'ra wa'aba zém na, da te 're aiwaihu'u za'ra wa'aba mono da, te za oto 're anomro wẽ wa'aba mo. Duré Abra'ãhã nhihudu wẽ te, asina 're rosa'rata za'ra wa'aba mono õ di za, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're ĩ'aihâ za'ra wa'aba mono õ na hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, waihu'u pese di, ã ẽtẽ norĩ ma, te te nharĩ da, tãma si'a'uwẽ za'ra da, Abra'ãhã nhihudu oto 're nomro mono da oto, ẽne hã.


text:
Hâtâra hã ma tô ni'wa hã sarõtõ oto, wede te te ãma sari nhihâri da. Uburé wede hã 're ĩ'rãi pese za'ra mono õ hã te za te te ãma 're anhihâri. Tawamhã unhama u te za te te 're anhamra. — Ãne te dama ãma simiré'é Zuwã hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimihâzém na hã. 


text:
Tawamhã ĩsimirowasu'u hã da te 're wapari za'ra mono wamhã, te sadanharĩ za'ra ni, ãne: — E marĩ, wa za 'manharĩ za'ra ni, ĩwẽ hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te wama rob'manharĩ za'ra tõ da hã. — Ãne te sadanharĩ za'ra ni. 


text:
Tawamhã asa te tãma nharĩ za'ra: — Te za 're asipawaptob za'ra wa'aba mo. Ni'wa hã, ti'uza ĩsõ'utu'u hã maparane wamhã, te za tihâiba amoi ma misi tisõ, uza õ wa. Duré ni'wa hã, tisa hã te za tihâiba amoi ma tisõ, sai õ wa. — Ãne te tãma roti za'ra. 


text:
Tawamhã danhib'apito ma, rob'uiprazé ubumroi'wa norĩ hã ma ĩtẽme aihutu, â dawabzuri te te tãma 'manharĩ za'ra da. Tawamhã ĩtẽme sihutu wamhã, te siwi 'mahâ: — Rowahutu'wa, wa norĩ hã bété e marĩ, wa za 'manharĩ za'ra ni ĩwẽ hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te wama rob'manharĩ za'ra tõ da hã. — Ãne te sadanharĩ za'ra. 


text:
Tawamhã asa te tãma nharĩ za'ra: — Ĩ'uwaibaba si, te za dawi 're ĩwaptẽrẽ za'ra wa'aba mo, rob'uiprazé hã. Ãma dawi 're pararé za'ra wa'aba mono õ di za. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra, Zuwã hã. 


text:
Tawamhã da'wapéi'wa norĩ hã te duré siwi 'mahâ: — Wa norĩ hã bété, e marĩ, wa za 'manharĩ za'ra ni, ĩwẽ hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te wama rob'manharĩ za'ra tõ da hã. — Ãne te sadanharĩ za'ra. Tawamhã asa te tãma nharĩ za'ra: — Asiptete na, rob'uiprazé hã dawi 're waibu za'ra wa'aba mono õ di za. Duré asadawa nhipese na, rob'uiprazé hã dawi 're waptẽrẽ za'ra wa'aba mono õ di za. Duré aipawa'âbâ 'wa hã 're ĩwaibui aba mono na hã asima ãma 're rowẽ pese za'ra wa'aba mono. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra, da'wapéi'wa norĩ ma. 


text:
Tawamhã, Zuwã hã ma tô te te dama 're rowasu'u, Danho'reptui'wa, za we ĩmorĩ na hã. Tawamhã te dasima nharĩ za'ra ni, ãne: — Ãté wanho'reptui'wa da hã romhutu na, te za wei mo. Ãté Zuwã hã, wanho'reptui'wa. — Ãne te dasima nharĩ za'ra ni.


text:
Tazahã, ãne ma tô dama tinha, Zuwã hã: — Wa hã wa tô â na si â dawabzuri hã te aima 're 'manharĩ za'ra wa'wa. Ĩ̱za'u si te za ĩ̱ma ĩpire uptabi hã wei wi. Ĩ̱ma pire wa, ĩpara'uza wasisizé, te tãma wasihu waihu'u õ di za. Ĩ̱ma ĩpire hã wei morĩ wapsi, te za Tipẽ'ẽzani hã te te aima 're anhomri 'wa, unhama ro'o ne hã.


text:
Wei morĩ wapsi, te za da'ãma aipo'o. Buru nho, da te 're upõrĩ za'ra mono parimhã, te za da te 're sa'wari za'ra, ĩsa'warizéb 're. Tawamhã ĩtomhâ te za da te ãma ro'o za'ra. Ĩro hã sa'ẽtẽ nherẽ, da te wĩrĩ waihu'u õ di za. Tane, ĩ̱ma ĩpire hã wei morĩ wapsi, te za da'ãma aipo'o, tridu upõrĩ za'wari ne, ĩtomhâ za'wari ne. — Ãne ma tô Zuwã Batita hã dama rowasu'u. 


text:
Ĩwasu'uwẽ na te te 're da'apo're pu'u, Zuwã Batita hã. Tawamhã marĩ na hã ĩsimirowasu'u hã ahâ di, 're danomro wẽ mono da, te te dama 're roti mono ré hã.


text:
Tawamhã apito Erodihi ma, te duré tinha, wasété na 're morĩ wa. Tinoi mro, ma tô ti'â, Erodi hã. Ĩnoi mro nhisi hã, Erodiza na. Ma tô duré tiwasédé hã te te 're ab'manharĩ. Taha wa, te tãma tinha, Zuwã hã.


text:
Taha wa, Erodi hã ma tô Zuwã hã dama ti'ru, dazazéb 're, da te sẽrẽ da. Ãne wamhã, ma tô ĩsipai u tiwasédé hã 'manha, Erodi hã. 


text:
 Zezusi hã, â dawabzuri te te ĩ'manharĩzé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 3.13-17; Marcusi 1.9-11)</i></n> <n>(21-22)</n>  Tawamhã dazazéb 're, zahadu da te sẽrẽ õ ré, te â dawabzuri hã te te dama 're ab'manharĩ, Zuwã hã. Te te dama ab'manharĩ parimhã, Zezusihi ma zama, ma 'manha. Tawamhã Zezusi hã te mre, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma. Mreme ré, hâiwa ma we si'ridawa, ĩsisi nho'õmoi baba. Tawamhã 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani hã ma we ĩtẽme wi, utu'u ne. Hâiwa hawi, te we tãma tinha, ãne: — A hã ĩ̱'ra. Ĩ̱ma asawi uptabi di. Aima ĩ̱to za'ẽtẽ uptabi di. — Ãne te we tãma tinha, Ĩmama hã.


text:
 Zezusihi hi'rata norĩ wasu'u</n>  <i>(Mateusi 1.1-17)</i></n> Zezusi hã 30 na ãma ĩwahub ãma, ma tô romhuri na sãna'rata, Timama zadawa wasu'u na hã. Zuzéhé 'ra newa, ma tô ĩ'ra na, da te 're sisi za'ra. Zuzéhé poto'wa nhisi hã, Eri na ĩsisi hã.


text:
Erihi poto'wa nhisi hã, Matati na ĩsisi hã. Matatihi poto'wa nhisi hã, Réwi na ĩsisi hã. Réwihi poto'wa nhisi hã, Meti na ĩsisi hã. Metihi poto'wa nhisi hã, Zana'i na ĩsisi hã. Zana'ihi poto'wa nhisi hã, Zuzé na ĩsisi hã.


text:
Zuzéhé poto'wa nhisi hã, Matatiza na ĩsisi hã. Matatiza poto'wa nhisi hã, Amosi na ĩsisi hã. Amosihi poto'wa nhisi hã, Na'u na ĩsisi hã. Na'uhu poto'wa nhisi hã, Eziri na ĩsisi hã. Ezirihi poto'wa nhisi hã, Nada'i na ĩsisi hã.


text:
Nada'ihi poto'wa nhisi hã, Ma'ati na ĩsisi hã. Ma'atihi poto'wa nhisi hã, Matatiza na ĩsisi hã. Matatizaha poto'wa nhisi hã, Seme na ĩsisi hã. Semehẽ poto'wa nhisi hã, Zuzé na ĩsisi hã. Zuzéhé poto'wa nhisi hã, Zoda na ĩsisi hã.


text:
Zodaha poto'wa nhisi hã, Zuwãna na ĩsisi hã. Zuwãnahã poto'wa nhisi hã, Reza na ĩsisi hã. Rezaha poto'wa nhisi hã, Zorobabé na ĩsisi hã. Zorobabéhé poto'wa nhisi hã, Sarati'é na ĩsisi hã. Sarati'éhé poto'wa nhisi hã, Neri na ĩsisi hã.


text:
Nerihi poto'wa nhisi hã, Meti na ĩsisi hã. Metihi poto'wa nhisi hã, Adi na ĩsisi hã. Adihi poto'wa nhisi hã, Cosã na ĩsisi hã. Cosãhã poto'wa nhisi hã, Emadã na ĩsisi hã. Emadãhã poto'wa nhisi hã, Ere na ĩsisi hã.


text:
Erehe poto'wa nhisi hã, Zuzuwé na ĩsisi hã. Zuzuwéhé poto'wa nhisi hã, Eri'ézé na ĩsisi hã. Eri'ézéhé poto'wa nhisi hã, Zorĩ na ĩsisi hã. Zorĩhĩ poto'wa nhisi hã, Matati na ĩsisi hã. Matatihi poto'wa nhisi hã, Réwi na ĩsisi hã.


text:
Réwihi poto'wa nhisi hã, Simi'ã na ĩsisi hã. Simi'ãhã poto'wa nhisi hã, Zuda na ĩsisi hã. Zudaha poto'wa nhisi hã, Zuzé na ĩsisi hã. Zuzéhé poto'wa nhisi hã, Zona na ĩsisi hã. Zonahã poto'wa nhisi hã, Eri'atĩ na ĩsisi hã.


text:
Eri'atĩhĩ poto'wa nhisi hã, Mereza na ĩsisi hã. Merezaha poto'wa nhisi hã, Mena na ĩsisi hã. Menahã poto'wa nhisi hã, Matata na ĩsisi hã. Matataha poto'wa nhisi hã, Natã na ĩsisi hã. Natãhã poto'wa nhisi hã, Dawi na ĩsisi hã.


text:
Dawihi poto'wa nhisi hã, Zésé na ĩsisi hã. Zéséhé poto'wa nhisi hã, Obedi na ĩsisi hã. Obedihi poto'wa nhisi hã, Bu'azi na ĩsisi hã. Bu'azihi poto'wa nhisi hã, Sara na ĩsisi hã. Saraha poto'wa nhisi hã, Nasõ na ĩsisi hã.


text:
Nasõhõ poto'wa nhisi hã, Aminadabe na ĩsisi hã. Aminadabehe poto'wa nhisi hã, Ademi na ĩsisi hã. Ademihĩ poto'wa nhisi hã, Arini na ĩsisi hã. Arinihi poto'wa nhisi hã, Esirõ na ĩsisi hã. Esirõhõ poto'wa nhisi hã, Perezi na ĩsisi hã. Perezihi poto'wa nhisi hã, Zuda na ĩsisi hã.


text:
Zudaha poto'wa nhisi hã, Zaco na ĩsisi hã. Zacoho poto'wa nhisi hã, Izati na ĩsisi hã. Izatihi poto'wa nhisi hã, Abra'ã na ĩsisi hã. Abra'ãhã poto'wa nhisi hã, Tera na ĩsisi hã. Teraha poto'wa nhisi hã, Na'o na ĩsisi hã.


text:
Na'oho poto'wa nhisi hã, Serudi na ĩsisi hã. Serudihi poto'wa nhisi hã, Rada'u na ĩsisi hã. Rada'uhu poto'wa nhisi hã, Peredi na ĩsisi hã. Peredihi poto'wa nhisi hã, Ébé na ĩsisi hã. Ébéhé poto'wa nhisi hã, Sera na ĩsisi hã.


text:
Seraha poto'wa nhisi hã, Ca'ina na ĩsisi hã. Ca'inahã poto'wa nhisi hã, Apasadi na ĩsisi hã. Apasadihi poto'wa nhisi hã, Sẽ na ĩsisi hã. Sẽhẽ poto'wa nhisi hã, Nowé na ĩsisi hã. Nowéhé poto'wa nhisi hã, Rameti na ĩsisi hã.


text:
Rametihi poto'wa nhisi hã, Matuzarẽ na ĩsisi hã. Matuzarẽhẽ poto'wa nhisi hã, Enoti na ĩsisi hã. Enotihi poto'wa nhisi hã, Zareti na ĩsisi hã. Zaretihi poto'wa nhisi hã, Marere na ĩsisi hã. Marerehe poto'wa nhisi hã, Ca'ina na ĩsisi hã.


text:
Ca'inahã poto'wa nhisi hã, Enosi na ĩsisi hã. Enosihi poto'wa nhisi hã, Sete na ĩsisi hã. Setehe poto'wa nhisi hã, Adã na ĩsisi hã. Adãhã poto'wa hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono. 


text:
 Zezusi hã a'ubuni wi hâimana ré, Wa'uburé te te ĩpibuzé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 4.1-11; Marcusi 1.12-13)</i></n> Tawamhã Zodã pa hawi, te oto mo Zezusi hã, tirob u apâ morĩ da. 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani ré, te 're mo. Taha si, te te 're wapari pese. Tawamhã Ĩpẽ'ẽzani hã te saprõ, a'ubuni u.


text:
A'ubuni wi hâimana ré hã, bâdâ hã ahâ na ma tô ãma ai'utõ, 40 na. Tame hâimana ré, ma tô ĩtẽme wi Wa'uburé hã, te te nasi pibu da, ĩsimiroti na te te saze da. Taha ré hã, sai ãna te tihâiba, Zezusi hã. Taha wa, ma tô mra hã sépata.


text:
Tawamhã Wa'uburé hã te Zezusihi ma tinha, ãne: — Sena a hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'ra wamhã, ma'ãpé ẽtẽ ma nharĩ, ĩ'u'ẽtẽ wapu na aima si'manharĩ da. 


text:
Tawamhã Zezusi te asa tãma tinha: — 'Re ĩhâimana u'âsi mono mreme na rob'ui'éré hã, ãne: “Dasa na si 're danhiptete za'ra mono õ di za.” — Ãne te Zezusi hã tãma rowasu'u, Wa'uburé ma. 


text:
Tawamhã Wa'uburé hã te Zezusi saprõ, sa'a nhisi u. Tawamhã sa'a nhisi sima'wara wamhã, ma tô Zezusihi ma tinha, danhib'apito norĩ nhipti'ai mono bâ, te te rob'madâ'â mono da.


text:
<n>(6-7)</n>  Tawamhã te te rob'madâ'â mono pari, te duré tãma tinha, Zezusihi ma: — Uburé danhipti'a hã ma tô ĩ̱ma sõmri ni, ĩ̱te da. Tawamhã te ĩ̱sima ĩwẽzéb uwaibaba, wa za dama tisõ. Aihi'rãtitõ, te za ĩ̱nho're ĩ̱ma aime, asib'apito na ĩ̱'ãma aiwata da. Tawamhã wa za aima tisõ danhipti'ai mono bâ, ate da. Tawamhã danhipai u, dama aipire di za. Duré asibrob ahâ uptabi di za. — Ãne te Zezusihi ma tinha.


text:
Taha wa, te Zezusi hã asa tãma tinha: — Mare di. 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa, ma tô ãne rob'ui'éré, ĩbaihâ na hã: “Uburé Danhib'apito uptabi ãma si, te za 're aiwata za'ra wa'aba mo, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma si. Taha ma si, te za 're ĩromhuri za'ra wa'aba mo, Asib'apito za'ra wa'aba ma si.” Ãne ĩmreme na rob'ui'éré hã. — Ãne te Zezusi hã tãma rob'rãzarõtõ. 


text:
<n>(9-11)</n>  Tawamhã Wa'uburé hã ma tô Zezusi hã saprõ Zeruzarẽ u, te te duré pibu da. 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩdawata za'ra mono zéb u, te saprõ, 'ri nhisi u sab da hâimo, 'ri 'rãihâ uptabi nhisi. Tawamhã Zezusihi ma, te tinha: — Sena a hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'ra wamhã, ma'ãpé ã hawi atobro, ti'ai u. 'Re ĩhâimana u'âsi mono, te za, u, hâiwa hawi we atẽme satõrĩ za'ra, te te ai'madâ'â za'ra da, tãma ĩromhuri'wa norĩ hã. Tinhib'rata na te za, u, siwi asapa, ẽne hã te te ai'u'a õ'umnhasite, aipara wi. Ãne 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa nhimirob'ui'éré, ĩbaihâ na hã. — Ãne ma tô Zezusihi ma sadawa 'rãzarõtõ, wa'rui'wa hã.


text:
Tawamhã Zezusi te asa tãma tinha: — Mare di. “Asib'apito za'ra wa'wa hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, marĩ hã te te aima 're pisutu za'ra wa'aba mono õ nherẽ, 're pibu za'ra wa'aba mono õ di za, ta hã te te 're aipawaptob za'ra wa'aba mono zô.” Ãne ĩmreme na rob'ui'éré hã. — Ãne te Zezusi hã duré tãma rob'rãzarõtõ. 


text:
Tawamhã Wa'uburé hã taré te te Zezusi hã pibui mono pari, te oto ĩsiti mo, ĩsimiroti na te te sazei õ wa, a'â sadawa utu da. 


text:
 Zezusi hã, tinhimiromhuri na te te ĩsãna'ratazé wasu'u, Darireza ãma</n>  <i>(Mateusi 4.12-17; Marcusi 1.14-15)</i></n> Tawamhã apâ te mo Darireza u, Zezusi hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani ré, te 're mo. Ĩré 're morĩ wa, te waihu'u pese na 're mo. Tawamhã ma tô ĩwasu'u hã wapari za'ra ni, Darireza ãma daro mono bâ.


text:
Zezusi hã te te dama 're rowahutu, zudezu norĩ te, rowahutuzé mono bâ. Tawamhã da te 're wapari za'ra mono wamhã, te ãma 're dawata za'ra, ĩsimirowasu'u hã wẽ uptabi wa. 


text:
 Zezusi ĩprédubzéb ãma, da te dasiwi ĩwẽ'õzé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 13.53-58; Marcusi 6.1-6)</i></n> Tawamhã Nazaré u te mo Zezusi hã, tiprédubzéb u. Sabadu sidâpâsi dame 're zasi mono wa, ma duré dame ãzé, zudezu norĩ te, rowahutuzéb u, romhuri zahârizém na hã. Tawamhã rowahutuzéb ãma sãmra wamhã, ma wahudu. Hâiwi te za, 'Re ĩhâimana u'âsi mono mreme ui'éré hã te te dama sõré da.


text:
Tawamhã ma tô tãma sõmri ni, Iza'izaha nhimi'ui'éré hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u 'rata 'wa, Iza'iza hã. Tawamhã ma tô oto sima sõzi, ĩbaihâ hã. Te te sõzi wamhã, ma tô tisã, da te ãma ĩrob'ui'éré hã, ãne: 


text:
 “'Re ĩhâimana u'âsi mono, ma tô ĩ̱ma tisõ, Tipẽ'ẽzani hã. Ta hã ma tô ĩ̱pisutu, ĩwasu'uwẽ na, ĩsibrob'õ norĩ hã te 're apo're pu'u mono da. Ma tô we ĩ̱zatõ, dama romhuri'wa da, da te ĩwaibu za'ra norĩ hã te 're apawapto mono da, apâ oto 're nomro mono da, robze u'âsi. Duré ĩtob'a hã te 're ato pese mono da, ma tô we ĩ̱zatõ, datõmo wẽ na apâ oto 're danomro mono da, robze na. Duré ma tô we ĩ̱zatõ, da te tãma 're ĩ'manharĩ wasété za'ra mono zém hawi, te 're da'awaibui mono da. 


text:
 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te sima ĩropisutuzé hã ma tô ĩwa waptãrã, tinhib'a'uwẽ hã te te 're ĩ'anho'reptui mono zéb da hã. Taha wasu'u na te 're da'apo're pu'u mono da, ma tô wẽ ĩ̱zatõ.”  Ãne ma tô Iza'izaha nhimi'ui'éré hã dama sõré, Zezusi hã. 


text:
Tawamhã te te sõré pari, ma tô apâ sito, ĩbaihâ hã. Tawamhã apâ ma tô tãma tisõ, dapawapto'wai ma. Tawamhã ma tô nhamra, te te dama rowasu'u da. Uburé rowahutuzéb ãma ĩsi'ubumro norĩ hã tãma rĩtĩ si'ẽ za'ra ãna, ma tô Zezusi hã siwi 'madâ'â pese.


text:
Taha wa, ma tô Zezusi hã tãma nharĩ za'ra, ãne: — Wa tô aima sõré za'ra wa'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono mreme ui'éré hã. Ĩwasu'u hã ma tô ĩwapari za'ra wa'wa. Ãhãna ĩ̱wapari za'ra wa'aba ré, ma tô oto we ãma uwaimra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. — Ãne Zezusi ma tô tãma rowasu'u za'ra. 


text:
Tawamhã ĩsimirowasu'u hã wẽ wa, aihĩni te ãma tawata za'ra ni. Mreme wẽ uptabi wa, ma ãma tatob'uzu za'ra ni. Tazahã, te dasima nharĩ za'ra ni, ãne: — E niha õ hã simirowasu'u waihu'u pese di, Zuzéhé 'ra nherẽ. — Ãne te dasima nharĩ za'ra ni. 


text:
Tawamhã Zezusi te dama tinha: — Ãté da te dasima ĩnharĩ za'ra zém na, te za ĩ̱ma ĩnharĩ za'ra wa'wa, ãne: “Wawede'wa, ma'ãpé 'râwi asipese.” Ãté te za duré ĩ̱ma ĩnharĩ za'ra wa'wa, ãne: “Ma'ãpé, ãmeb zama 're wa'apawapto mono, aiwaihu'u pese na, Capana'u ãma 're ĩda'apawapto mono ne. Aiwasu'u hã wa tô wapari za'ra ni.” Ãté, ãne te za ĩ̱ma ĩnharĩ za'ra wa'wa. — Ãne te Zezusi tãma nharĩ za'ra. 


text:
Te duré tãma nharĩ za'ra, ãne: — 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa norĩ zô, 're datob'uzu za'ra mono õ di, ĩsipti'ai ãma wa. Mare di. Sô 're datob'uzu za'ra mono õ di za.


text:
<n>(25-26)</n>  Ĩ̱wapari pese za'ra wa'aba. Wahi'rada Eriasi hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa, te 're mo. Tawamhã ti'ai ãma 're morĩ ré hã, tãi ãna hã ma tô da'ãma tiwahu, si'ubdatõ. Tãi õ wa, mra hã te da te 're sépata za'ra. Tawamhã ĩmrotõ ahâ nherẽ, Izarazé na darom nhisi ãma, ma tô darob amoi u satõ, zudezu'õ u, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Sido na danhipti'a nho'õmo nhisi u, ma tô pi'õ mrotõ u satõ, Sarepata na 'ri nho'õmo nhisi u.


text:
Duré wahi'rada Erisezu hã 're morĩ ré hã, da'ahâ na te 're danomro, ĩ'wa're ré hã, Izarazé na darom nhisi 'remhã. Tane nherẽ, aibâ misi, ma tô pese, Na'ama na ĩsisi hã, Siriza na 're ĩhâimana mono hã zudezu'õ hã. — Ãne, Zezusi ma tô tãma rob'rãzarõtõ za'ra. 


text:
Taha wa, ĩsimirowasu'u hã te te wapari za'ra wamhã, ma tô sada tazahi za'ra ni, rowahutuzéb ãma ĩsi'ubumro norĩ hã.


text:
Tawamhã ma tô sô tiwahutu za'ra, rob u te te siwi wazere da. Ma tô te te ãma robâdâ za'ra, 'ri nho'õmo nhiti. Sa'a na, ma tô ãma siwi sai'u, sa'a nhisi hawi, ĩ'rã sipra u te te siwi me da.


text:
 Zezusi hã aibâ ma, wa'uburé te te ĩsatõrĩzé wasu'u</n>  <i>(Marcusi 1.21-28)</i></n> Tawamhã Capana'u na 'ri nho'õmo nhisi u, te mo Zezusi hã. Darireza ãma, Capana'u hã. Tame sabadu na te dama rowahutu, zudezu norĩ te, rowahutuzéb ãma.


text:
Tame te aibâ hã dame nhamra, zudezu norĩ te, rowahutuzéb ãma, wa'uburé ré 're ĩmorĩ hã. Tawamhã aibâ hã te sa'ẽtẽ 'mahâ, ãne: 


text:
— Zezusi, Nazaré nhihudu, e marĩ zô, te we aimo. E wa'uprosi da, te we aimo. A hã ĩ̱ma aiwaihu'u pese di, 'Re ĩhâimana u'âsi mono we te te asatõrĩ na hã. Aiwẽ uptabi di, a hã. — Ãne te 'mahâ. 


text:
Taha wa, ma tô Zezusi hã wa'uburé ma tinha, ãne: — Tô'ã, we ĩ̱ma nharĩ tõ. Mo oto aiwatobro, aibâ hawi. — Ãne ma tô tãma rob'ru, wa'uburé ma. Tawamhã sisa'u ma tô aibâ hã time ti'ai u, danho'a. Taha pari, ma aibâ hawi watobro. Te te u'a õ di.


text:
Tawamhã, da te 'madâ'â za'ra wamhã, ma ãma tatob'uzu za'ra ni, uburé. Taha wa, te ãne dasima nharĩ za'ra ni: — Õ hã mreme pire di. Waihu'u pese di. Dahawi si'aba'ré da, te za tãma rob'ru za'ra. Tawamhã te za dahawi ai'aba'ré. — Ãne te dasima nharĩ za'ra ni. 


text:
 Zezusi hã, da'ahâ na te te 're ĩda'apese mono zé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 8.14-17; Marcusi 1.29-39)</i></n> Tawamhã ma tô watobro rowahutuzém hawi, Zezusi hã. Simahã nhorõwa u, te oto mo. Tame Simahã maprebaba sipi'õ hã, hâzé ré te nomro, wa'ro za'ẽtẽ na. Taha wa, ma tô Zezusihi ma wasu'u za'ra ni.


text:
Taha wa, ĩsimiwaptâ u te ĩtẽme mo. Ĩ'rata te za. Tawamhã ĩwa'ro ma, te tinha, wahâ da. Taha wa, ma tô tiwahâ. Awa'awi ma tô wahudu. Wahutu wamhã, ma tô tãma api za'ra, saihuri da. 


text:
Tawamhã bâdâ sébrézéb u, ma tô we ĩtẽme ãwisi za'ra ni Zezusihi u, ĩsiwadi norĩ hã, ĩhâzé sipu'u norĩ hã. Tawamhã tinhib'rada, ma tô te te da'ãma aza'ra, misi si. Taha wa, ma tô tazéptâ'â za'ra ni.


text:
Duré wa'uburé hã ma tô dahawi wairé. Da'ahâ na, ĩré 're ĩdanomro mono norĩ hawi, ma tô wairé, wa'uburé norĩ hã. Tawamhã dahawi wairébé sina, te ãne 'mahârâ za'ra: — A hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'ra. — Ãne te wa'uburé norĩ hã 'mahârâ za'ra. Zezusi hã, Danho'reptui'wa da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩpisutu na te te waihu'u za'ra wa, ma tô Zezusi hã ĩmreme hã tiwi sisisi za'ra sa'ẽtẽ, ari'iwi dahawi wairébé da. 


text:
Tawamhã awẽ ma tô watobro, 'ri nho'õmo hawi, a'ubuni u morĩ da, Zezusi hã. Taha wa, ma tô sô danhopré. Da te sõpẽtẽ za'ra wamhã, ma tô ãma ropti za'ra ni, nimomo danhiti morĩ tõ da.


text:
Taha wa, te Zezusi hã asa tãma nharĩ za'ra: — 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã danhib'apito uptabi hã, te te dapawapto waihu'u pese di. Ta hã ma tô we ĩ̱zatõ, ĩwasu'uwẽ na te 're da'apo're pu'u mono da, daza'rui mono bâ. Taha wa, a norĩ wa'aba si te 're aipo're pu'u za'ra wa'aba mono õ di za, ĩwasu'uwẽ na hã. Uburé wa za ĩwasu'uwẽ na te 're da'apo're pu'u. — Ãne te tãma siwasu'u za'ra, Zezusi hã. 


text:
Taha wa, te datẽme 're mo, zudezu norĩ te, rowahutuzé mono bâ, ĩwasu'uwẽ na te te 're da'apo're pu'u mono da, daro mono bâ. 


text:
 Tepe ahâ wasu'u</n>  <i>(Mateusi 4.18-22; Marcusi 1.16-20)</i></n> Tawamhã Zezusi hã te nhamra, ĩsõ'u zaihâ na. Zenezaré na ĩsõ'u nhisi ãma te nhamra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te dama sadawa wasu'u da. Da'ahâ uptabi na ma tô ĩtẽme dasito, da te wapari za'ra da.


text:
Tawamhã uba're maparane ma tô sabu zahuré. Ĩsõ'u zaihâ na, te da'wa. Tepe na romhuri'wa norĩ hã ma tô ĩwana wairé. Abazipara, te oto upsõ za'ra.


text:
Tawamhã Zezusi ma tô ãzé, uba're wa, Simahã te 're. Tawamhã, uba're wa, sébré wamhã, te Simahã ma tinha, syry na te te ĩré sa'ré da, supara'ré nhiti. Tawamhã uba're wa, te oto nhamra, te te dama rowasu'u da. 


text:
Tawamhã, te te dama rowasu'u pari wamhã, te Simahã ma tinha, ãne: — Uba're hã asiré sari, â 'rehâ u, abazipara hã asiré norĩ me, tepe zô sãmra aba da. — Ãne te Simahã ma tinha. 


text:
Taha wa, ma tô Sima hã asa tãma siwasu'u, ãne: — Mara bâre, wa tô wei wa te sô sãmra. Tane nherẽ, wa te 'mai'âri za'ra õ di. Tepe õ di. Tane nherẽ, ĩ'ruzéb zarina wa za sô sãmra ni. — Ãne te Zezusihi ma tinha asa. Tawamhã te oto sô sari za'ra, â wa'wa u. 


text:
Taha wa, abazipara, ma tô â wa'wa u sô sãmra. Tawamhã tebe hã ahâ na ma tô waibu za'ra, abazipara na. Taha wa, te aré te te sina sinarĩ, abazipara hã.


text:
Tawamhã tisiré tepe mrami'wa norĩ zô ma tô pahamrimi zahuré, uba're ĩhâiba amo hã te te ĩtẽme sari zahuré da, te te ãma pawaptob za'ra da. Taha wa, te ĩtẽme sari zahuré. Tawamhã uba're wa, ma tô sãmra za'ra, aibâ norĩ hã. Tebe hã uba're si'uiwa na hã 'masisi zahuré di. Tebe hã ahâ uptabi wa, te aré sina 'mazasi zahuré, uba're hã.


text:
<n>(8-10)</n>  Tebe ahâ na te te awaibui wamhã, ma tô ãma titob'uzu za'ra. Ti'adu norĩ zama, ma tô ãma titob'uzu zahuré, Zuwãhã me. Ta norĩ hã Zebedehe 'ra zahuré. Ĩsiré tepe na, te te 're romhuri zahuré, Simahã siré. Tawamhã hi'rãtitõ, ma aime Zezusihi papara, Sima Pedru hã, tebe ahâ na te te 'madâ'â wamhã. Ãne te Zezusihi ma tinha: — Ĩ̱'rata asãmra õ di za. Te za oto aimo, ĩ̱nhiti. Wa hã ĩ̱wasétére di. — Ãne te Zezusihi ma siwasu'u. Tawamhã Zezusi te asa tãma tinha: — Asina aipahi õ di za. Tepe na 're ĩromhuri mono ne, te za oto ĩ̱ma 're ĩda'awaibui wẽ mo. — Ãne te Zezusi hã Simahã ma tinha.


text:
Tawamhã uba're, ma tô sani za'ra, rob'ré u. Uburé ma tô marĩ hã rẽme za'ra, tinhimiromhuri za'ra zé hã, Zezusihi siré oto 're nomro mono da. 


text:
 Aibâ ĩ'wa're ré hã, Zezusi te te ĩpesezé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 8.1-4; Marcusi 1.40-45)</i></n> Tawamhã Zezusi hã te nhamra, 'ri nho'õmo ãma. Tame te aibâ hã 're sãmra, ĩ'wa're ré hã. Uburé ĩhâiba na, ĩ'wa're hã. Tawamhã Zezusi te te sõpẽtẽ wamhã, hi'rãtitõ ma aime, Zezusihi papara. Ti'ai u, ma tô ti'ubu na ropto. Tawamhã Zezusihi ma, te tinha, ãne: — Apito, ĩ̱ma aiwaihu'u pese di, asimipese waihu'u pese na hã. Taha wa, te za ĩ̱pe, asima ĩ̱wẽ wamhã. — Ãne te tãma tinha. 


text:
Tawamhã tinhib'rada hã ma tô wahutu Zezusi hã, te te ãma upi da. Te te upi wamhã, te tãma tinha: — Wa tô ĩ̱sima aiwẽ, te aipese da. Tâibâ za oto aihâzé hã. — Ãne te tãma tinha. Tawamhã awa'awi ma ĩ'wa're hã tãma apa.


text:
Tawamhã Zezusi ma tô sina sadawa uwati, te te dama sina wasu'u tõ da. Te tãma tinha, ãne: — 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, da'ãma romhuri'wai u, te za aimo, aihâiba wẽ zô te te aihâiba 'madâ'â da. Taha parip si, te za tãma asõpru, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, Mozésihi nhimiroti zarina, dama aipibu pese zéb da, aipesezém na hã. — Ãne te tãma tinha, Zezusi hã. 


text:
Tane nherẽ, ma tô Zezusihi wasu'u hã wapari za'ra ni, daro mono bâ. Taha wa, ma tô da'ahâ na ĩtẽme 're dasihutu, da te 're wapari za'ra mono da. Duré te te 're da'apese mono da, ma tô ĩtẽme 're dasihutu.


text:
 Aibâ ĩhi'ré hã, Zezusi te te ĩpesezé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 9.1-8; Marcusi 2.1-12)</i></n> Tawamhã apâ datẽme wisi wamhã, te nimahã bâtâ na dama rowasu'u, Zezusi hã. Te te dama rowasu'u ré, te ĩ'rata ai'ubumro, parisezu norĩ hã. Rowahutu'wa norĩ me, te ĩ'rata ai'ubumro, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'rata na rob'ui'éré na dama rowahutu'wa norĩ hã. Ta norĩ hã ma tô ĩtẽme sito Darireza hawi, duré Zudeza hawi, duré Zeruzarẽ hawi. Tawamhã 'Re ĩhâimana u'âsi mono tiwaihu'u pe hã, te te tãma ĩsõmri na, ma tô da'apese, Zezusi hã.


text:
Tawamhã aibâ norĩ hã, ĩhi'ré hã ma tô siwi ti'â, ĩsimiwaptâ wa. Ma tô sima wẽ za'ra, 'ri para u te te siwi 'mazébré da, Zezusihi nho're te te siwi hiri da.


text:
Tazahã da'ahâ wamhã, te te siwi 'mazébré waihu'u õ di. Tawamhã 'ri nhisi hawi, ma tô tãma 'ri 're pu'u za'ra, te te siwi 'mazébré da. Tawamhã dawa'wa ma tô siwi tihi, Zezusihi nho're, ĩsa'warizéb ré.


text:
Zezusi hã simiwaihu'u pese wa, ma tô ãma saze za'ra. Taha wa, ma tô siwi ti'â, te te pese da. Zezusi ma tô sina waihu'u siro, te te ãma ĩsaze za'ra na. Taha wa, te ĩhi'ré ma tinha, ãne: — Ĩ̱siwadi, aiwasédé hã 're ĩ'ab'manharĩ wasété mono zé hã te ai'ãma 're ab'madâ'â mono õ di za oto. — Ãne te ĩhi'ré ma tinha, ãne: 


text:
Tawamhã rowahutu'wa norĩ hã te parisezu norĩ me tãma nharĩ za'ra, tipẽ'ẽ na: — E niha ma tô bété õ hã tãma tinha, ĩmorĩ'õ ma. 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, wẽ õ di, aibâ ma, te te ĩnharĩzé hã. Dawasédé hã da te 're ĩ'manharĩ wasété za'ra mono zé hã, ni'wa hã te te dama 're apari waihu'u mono õ di. 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma si, waihu'u pese di, dawasédé hã te te dama 're ĩ'apari mono da hã. — Ãne te Zezusihi ma nharĩ za'ra, tipẽ'ẽ na. 


text:
Tawamhã Zezusi ma tô sina waihu'u za'ra, ĩsimirosa'rata za'ra hã. Taha wa, te tãma nharĩ za'ra: — E marĩ da, te ãne ĩ̱'ãma ĩrosa'rata za'ra wa'wa.


text:
<n>(23-24)</n>  Wa hã dawasédé hã te dama 're ĩ'apari waihu'u pese mono na, e niha te za ĩwaihu'u za'ra wa'wa, sena na ĩ̱waihu'u za'ra wa'aba da hã. Aibâ ma, wa tô tinha, ãne: “Aiwasédé hã 're ĩ'ab'manharĩ wasété mono zé hã, te ai'ãma 're ab'madâ'â mono õ di za oto.” Ãne hã ĩ̱mreme si wamhã, aima pibu prã za'ra wa'aba di tô. Ã hã ĩmorĩ'õ hã wahutu da, duré oto morĩ da, te tãma nharĩ wapsi, te za ĩwaihu'u za'ra wa'wa, ĩ̱waihu'u pese na sena na ĩ̱waihu'u za'ra wa'aba da oto. Ti'ai ãma dasiré ĩ̱podo hã ĩ̱ma waihu'u pese di, dawasédé te dama 're ĩ'apari mono da hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa para. Ãne na asiwi ĩ̱waihu'u za'ra wa'aba da, wa za ĩhi'ré ma tinha, wahutu da. Tawamhã ĩhi'ré ma, te oto tinha: — Ma'ãpé, aiwahutu. Asa'warizé hã âri, asõrõwa u aimorĩ da oto. — Ãne te aibâ ma tinha.


text:
Tawamhã awa'awi ma tô aibâ hã wahudu, danho'a. Tiza'warizé, ma tô siré ti'â. Tinhorõwa u, te oto mo. Morĩ sina, te ãma tiwata, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma.


text:
Tawamhã uburé ma tô ãma tatob'uzu za'ra ni. 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma, te tawata za'ra ni. Ãne te dasima nharĩ za'ra ni: — Aibâ te te ĩpesezé hã, wẽ uptabi di. Ãhãna, wa tô wasiwi 'madâ'â za'ra ni. — Ãne te dasima nharĩ za'ra ni. 


text:
 Réwihi wasu'u</n>  <i>(Mateusi 9.9-13; Marcusi 2.13-17)</i></n> Tawamhã rob u, ma tô watobro, Zezusi hã. Watobro wamhã, ma aibâ hã 'madâ, danhib'apito ma, dawi rob'uiprazé ubumroi'wa hã, Réwi na ĩsisi hã. Ĩsimiromhurizéb ãma sãmra ré, ma tô 'madâ. Tame te da te tãma 're sõmri za'ra rob'uiprazé hã, ĩ'ubumrozéb ãma, danhib'apito nhimiwada'uri zarina. Tawamhã Zezusi hã ma tô ãne 'mahâ: — We aimorĩ, ĩ̱siré 're aimorĩ da oto. 


text:
Tawamhã Zezusi te te sawi da, ma tô tinhorõwa ãma dasa hã dama 'manha, sa'ẽtẽ na. Zezusihi siré, te za dasa hã huri ni. Taha wa, rob'uiprazé ubumroi'wa norĩ hã te ĩ'rata ai'ubumro, ĩsiré saihuri da, da'ahâ na. Ni'wam norĩ zama, te ĩsiré tisa tihu.


text:
Tawamhã saihuri da, si'ubumroi ré, ma tô 'madâ'â za'ra parisezu norĩ hã, rowahutu'wa norĩ me. Taha wa, te ãne tãma nharĩ za'ra, Zezusihi siré 're ĩnomro mono norĩ ma: — E niha bâ, te bété dawazari asaihuri 'wa, rob'uiprazé ubumroi'wa norĩ siré, dawasété na 're ĩdanomro mono norĩ siré zama. — Ãne te tãma nharĩ za'ra. 


text:
Taha wa, te Zezusi hã tãma nharĩ za'ra, ãne: — Hâzé ãna 're ĩnomro mono norĩ zô, dawede'wa hã 're siwasutu za'ra mono õ di, te te 're wede za'ra mono da. Ĩhâzé ré norĩ zô si te za 're siwasutu za'ra, te te 're pese za'ra mono da.


text:
Tane duré wa hã, dawẽ na 're ĩdanomro mono norĩ zô, ĩ̱sitẽme 're ĩ̱hârâ mono da, we ĩ̱morĩ õ di. Dawasété na 're ĩdanomro mono norĩ zô si, 're ĩ̱hârâ mono da, wa wei mo, dawasédé hã da te 're rẽme pese za'ra mono da, 're danomro wẽ mono da oto. — Ãne ma tô Zezusi hã tãma waihu'u za'ra. 


text:
Tawamhã ni'wam norĩ hã te Zezusihi ma nharĩ za'ra, ãne: — Zuwã Batitaha siré 're ĩnomro mono norĩ hã nimahã bâtâ na si, te sai ãna 're si'ubumro, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, te te 're romhuri za'ra mono da, parisezu norĩ zadawa 'madâ'â pese 'wa norĩ zama. Ãnei õ di, asiré 're ĩnomro mono norĩ hã. Te 're saihuri u'âsi, asiré. Te duré asiré te te 're âhuri. Ãne te Zezusihi ma nharĩ za'ra. 


text:
Taha wa, te Zezusi hã asa tãma nharĩ za'ra: — Aibâ hã ĩmrozéb u, sô ĩhârâ za'ra norĩ hã sihutu wamhã, e te za dasa hã tiwi sawi za'ra ni, saihuri ãna si'ubumro da, ta norĩ hã. Mare di. Aibâ ĩmro da hã, ĩ'rata sãmra za'ra ré, te za tô ĩsiré tisa tihu, to sina.


text:
Niwapsi te za bâdâ hã ĩwa waptãrã, aibâ ĩmro da hã ĩsiwadi norĩ wa'wa hawi, da te tiwi ĩ'âri za'ra zéb da hã. Tawapsi te za tô sai ãna 're si'ubumro, robzei ãna. — Ãne ma tô Zezusi hã tãma rowasu'u za'ra. Ãne sõ'awib õ nherẽ, te te si'ãma ĩsimiré'ézé hã. 


text:
Tawamhã te duré ãma romnhimiré'é, ãne: — Zazahâ ĩhâiwẽ hã e te za sizâri ni, ĩhâ'ratare hã da te ãma hâiwa'aba da. Mare di. Ãne wamhã, te za aiwamna, ĩhâiwẽ hã. Duré ĩhâtém na da te hâiwa'aba wamhã, aiwab õ di, ĩhâ hã. Hâiwẽ hâ õ di.


text:
Duré e romhâ 'manharĩ 'rata 're, te za uwa 'rãi wa'u ĩsé hã da te 're sé, wa'ui ware õ ré. Mare di. Wa'ui ware õ ré, da te 're séme mono wamhã, oto wa'ui ware wamhã, te za romhâ 'manharĩ 'ratare hã sina wazu. Tawamhã uwa 'rãi wa'u ĩsé hã te za asa'wa. Romhâ 'manharĩ hã te za duré hâihaiwamna.


text:
Ĩtép si'uiwa na si, te za da te 're sé, rob'rãi wa'u zé té hã. — Ãne te Zezusi hã tãma rowasu'u za'ra.


text:
Te duré tãma ãma simiré'é za'ra: — Uwa 'rãi wa'u ĩsé ĩ'ratare hã da te 're âhuri mono pari, e te za da te dasima 're wẽ za'ra, uwa 'rãi wa'u zé ĩté hã. Mare di. Ãté ĩté hã da te dasima 're wẽ za'ra mono õ di za. Te za dasima da te 're nharĩ za'ra: “Ĩwa'u 'ratare si, wẽ uptabi di.” Ãne te za dasima da te 're nharĩ za'ra. — Ãne te Zezusi hã tãma ãma simiré'é za'ra, sõ'awib õ nherẽ. 


text:
 Sabadu na, Zezusihi nhimirotizé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 12.1-8; Marcusi 2.23-28)</i></n> Tawamhã sabadu na, Zezusi norĩ hã ma tô ro'rahâri za'ra, amnho wa'wai baba, zudezu norĩ te, romhuri zahârizém na. Tawamhã tridu 'rã ne hã ma tô te te sima 'rãnhinarĩ, tinhib'rata na te te sima tomhâiwazu za'ra da, te te huri mono da, ĩsiré 're ĩnomro mono norĩ hã.


text:
Tawamhã parisezu norĩ hã te tãma nharĩ za'ra: — Wahi'rada Mozési hã ma tô wama roti, sabadu na, wa te 're romhuri za'ra mono tõ da. E marĩ da, te bété ĩromhuri za'ra wa'wa, ãne te te wama roti õ nherẽ. — Ãne te tãma nharĩ za'ra. 


text:
Tawamhã Zezusi te asa tãma nharĩ za'ra, ãne: — E apito Dawihi wasu'u na rob'ui'éré hã 're sõré za'ra wa'aba mono ã bâ, te te ĩrob'manharĩzém na hã, tisiré norĩ me.


text:
Mra te te simroi wamhã, ma tô ãzé 'ri para u, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩdawata za'ra mono zéb u. Tawamhã sébré wamhã, ma tô 'ma'rẽ ĩ'u'ẽne hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, aré da te ĩsa'ra za'ra hã. Duré tisiré norĩ ma, ma tô tãma a za'ra. 'Re ĩhâimana u'âsi mono, ma tô aré pisutu, da'ãma romhuri'wa norĩ si, ĩ'u'ẽne hã te te 're ĩhuri mono da hã, sasedoti norĩ si. Tane nherẽ, ma tô 'ma'rẽne za'ra, Dawi norĩ hã. — Ãne Zezusi hã ma tô parisezu norĩ ma Dawihi wasu'u hã 'rãzarõtõ za'ra. 


text:
Te duré tãma nharĩ za'ra: — Wa hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩ̱pisudu, dasiré ĩ̱poto da, ti'ai ãma. Taha wa, dama ĩ̱pire di, sabadu na roti hã te dama 're ĩ'apisutu mono zéb da hã. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra, Zezusi hã. 


text:
 Aibâ ĩsimizu'rã're hã, Zezusi te te ĩpesezé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 12.9-14; Marcusi 3.1-6)</i></n> Tawamhã sabadu ĩhâiba amo na, ma tô duré ãzé zudezu norĩ te, rowahutuzéb u, Zezusi hã. Tame te duré aibâ hã dame nhamra, ĩsimire niwĩ ĩsimizu'rã're hã.


text:
Tawamhã 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'rata na rob'ui'éré na dama rowahutu'wa norĩ hã ma tô siwi 'madâ Zezusi hã, sabadu na te te pese zô, romhuri zahârizém na hã. Parisezu norĩ me, te simiza'rese sina 'madâ'â za'ra. Mozésihi nhimiroti te te 'madâ'â õ wa, te te siwi wẽ'õ da, te 'madâ'â pese za'ra.


text:
Tawamhã Zezusi ma tô sina waihu'u za'ra, ĩsimirosa'rata za'ra hã. Tawamhã aibâ ma, te tinha: — Aiwahutu, dawa'wa asab da. — Ãne te tãma tinha. Tawamhã aibâ ma tô wahudu. Hâiwi te za.


text:
Tawamhã Zezusi ma tô ãma sadanharĩ za'ra, ãne: — Wa za asadanharĩ za'ra wa'wa. E niha 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti hã, sabadu na hã, romhuri zahârizé bâtâ na roti hã. E ma hã ĩwẽ, wa te 're ĩ'manharĩ za'ra mono zéb da hã sabadu na hã. E ma hã ĩwẽ'õ. E wa te ãma 're dapawaptob za'ra mono õ di za. E wa te ãma 're danho'reptu za'ra mono õ di za. E niwamhã wa za taré wa te 're da'madâ'â za'ra, 're dadâ'â za'ra mono da. — Ãne te Zezusi hã sadanharĩ za'ra. 


text:
Tawamhã Zezusi te ab'madâ, te te siwi ĩ'uirĩ za'ra norĩ hã. Tawamhã ĩsimizu'rã're ma, te tinha: — Ma'ãpé, asimizu wahutu. — Tawamhã ma tô tinhimizu wahutu, aibâ hã. Tawamhã awa'awi ma tô tinhimizu pese.


text:
Tawamhã rowahutu'wa norĩ hã ma tô sada tizahi za'ra, Zezusihi zada. Tawamhã te sima rosa'rata za'ra, marĩ hã te te tãma 'manharĩ za'ra da. 


text:
 Zezusi hã aibâ 12 na te te ĩpisutu za'ra zé wasu'u, tizadawa wasu'u'wa da</n>  <i>(Mateusi 10.1-4; Marcusi 3.13-19)</i></n> Tawamhã ẽtẽ 'rãihâ na ma tô Zezusi hã sai'u, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, mreme da. Tawamhã mara bâ te tãma mre.


text:
Taha wa, awẽ wi ma tô sô tihârâ za'ra, tizazei'wa norĩ zô. Tawamhã ĩtẽme sihutu wamhã, ma tô pisutu za'ra, 12 na ĩhâiba za'ra hã ĩsiré 're nomro mono da. Ma tô oto sisi za'ra, tizadawa wasu'u'wa na.


text:
Ta norĩ nhisi za'ra hã ãne: Sima Pedru, tinoi me, Ãdéréhé me. Pedru na te za sisi té, Zezusi hã. Duré Ti'adu norĩ hã tisisãnawãi me Zuwãhã me, duré Piripi norĩ hã, Batoromezuhu me,


text:
 Zezusi te te ĩrowasu'uzé, duré te te ĩda'apesezé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 4.23-25)</i></n> Tawamhã Zezusi norĩ hã ma tô sa'a hawi si'ra za'ra. Tawamhã ti'ai haré u sihutu õ ré, te a'â nhamra, sõnhihâpâ ãma, tizazei'wa norĩ me. Ĩsazei'wa norĩ hã ahâ di. Tame duré da'ahâ uptabi na, te sô ai'ubumro ni. Daro mono bâ, ma tô ĩwana sô tasi'rã'õtõ ni, Zudeza na danhipti'a nho'õmo nhisi hawi, duré Zeruzarẽ hawi, duré Tiru na 'ri nho'õmo nhisi hawi, duré Sido hawib zama. Â zaihâ na Tiru hã, duré Sido hã, 'ri nho'u.


text:
Zezusihi mreme hã da te wapari za'ra da, ma tô ĩtẽme dasito. Duré te te da'apese da zama, ma tô ĩtẽme ai'aba'ré ni, duré wa'uburé te te dama anhamra da. Tawamhã ma tô dama anhamra.


text:
Simipese waihu'u pese wa, ma tô dasima wẽ za'ra ni, danhib'rata na da te upi za'ra da, rowẽ na oto 're dasi'ubumroi mono da. 


text:
 Dama 're ĩrowẽ za'ra mono zé wasu'u, robzei'õ na 're ĩdasi'ubumroi mono zé wasu'u me</n>  <i>(Mateusi 5.1-12)</i></n> Tawamhã Zezusi hã te tisiré 're ĩnomro mono norĩ hã 'madâ'â pese za'ra. Taha wa, te ãne tãma nharĩ za'ra: — Ãté asibrob ãna, te oto 're anomro aba mo. Tane nherẽ, aima 're robze za'ra wa'aba mono di za. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, Danhib'apito uptabi. Taha wa, ĩsib'a'uwẽ 're anomro aba mono wa, aima 're robze za'ra wa'aba mono di za. 


text:
— Ãté mra, te oto 're ĩsépata za'ra wa'aba mo. Tane nherẽ, te za robze na 're aihâimana za'ra wa'aba mo. Niwapsi mra hã, ahâ di za. — Ãté te oto 're ai'ry'ry wa'aba mo, aipẽ'ẽzé za'ra wa'aba wa. Tane nherẽ, te za robze na 're aihâimana za'ra wa'aba mo. Niwapsi te za aipẽ'ẽ 're, 're ato za'ra wa'aba mo, rowẽ te. 


text:
— Wa hã ti'ai ãma dasiré ĩ̱podo. A norĩ wa'wa hã ĩ̱zazei'wa, 're anomro aba mono wa, ãté te za da te 're ai'ruiwapari za'ra wa'wa. Ãté te za da te 're aiwẽ'õ za'ra wa'wa. Ãté te za da te aima 're nharĩ wasété za'ra wa'wa. Ãté aiwasédé hã te za taré da te ai'ãma 're sa'ra za'ra wa'wa. Ãne wamhã, te za robze na 're aihâimana za'ra wa'aba mo.


text:
Rowẽ te, te za 're asarõtõ za'ra wa'aba mo. A norĩ wa'aba ma si, rowasédé hã da te aima 're 'manharĩ za'ra wa'aba mono õ di za. Wahi'rata norĩ ma, ma tô rowasédé hã da te aima 're 'manharĩ za'ra duré, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u 'rata 'wa norĩ ma. Taha wa, da te 're ai'ruiwapari za'ra wa'aba mono nherẽ, aima 're rowẽ za'ra wa'aba mono di za. Niwapsi, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, te za marĩ ĩwẽ hã te te aima 're sõmri za'ra wa'wa, hâiwa ãma asô 're ĩsimi'wara aba mono hã. Taha wa, aima 're rowẽ za'ra wa'aba mono di za. — Ãne romhâ ré ma tô tãma waihu'u sirõmo za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma. 


text:
Taha pari, te uburé dama tinha oto: — Ãté asibrob ahâ na, te a'â 're aihâimana za'ra wa'aba mo. Niwapsi tâibâ za oto asibrob ahâ za'ra wa'wa hã. Tawamhã robzei õ na, te za 're ai'ubumroi wa'aba mo. 


text:
— Ãté asai ahâ na, te a'â 're aihâimana za'ra wa'aba mo. Niwapsi, te za mra hã 're ĩsépata za'ra wa'aba mo. Tawamhã te za robzei õ na 're aihâimana za'ra wa'aba mo. — Ãté rowẽ te, te a'â aipẽ'ẽ na 're ato za'ra wa'aba mo. Niwapsi te za robzei ãna 're asimroi wa'aba mo. Tawapsi te za 're ai'ry'ry wa'aba mo. 


text:
— Tane duréihã ma tô aibâ norĩ ãma 're dawata za'ra. 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u uptabi 'wa newa, ma tô ãma 're dawata za'ra, wahi'rata norĩ hã. Taha wa, a'â ai'ãma 're dawata za'ra wa'aba mono nherẽ, niwapsi aima 're rowẽ za'ra wa'aba mono õ di za. — Ãne ma tô dama rowasu'u, Zezusi hã. 


text:
 Zezusihi nhimiroti wasu'u, da te 're ĩdazawi pese za'ra mono zém na</n>  <i>(Mateusi 5.38-48)</i></n> Te duré dama tinha: — Ĩ̱wapari'wa norĩ, wa za aima waihu'u za'ra wa'wa, ãne hã: Asawi'õ'wai wa'aba norĩ hã te za 're ĩsawi pese za'ra wa'aba mo. Duré ai'ruiwapari'wa norĩ ma, te za marĩ tãma 're ĩ'manharĩ wẽ za'ra wa'aba mo, ĩwẽ na.


text:
Duré da te aima 're nharĩ wasété za'ra wa'aba mono nherẽ, te za da'ãma 're aimreme zusi aba mo, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, ĩwẽ hã te te dama 're anhomri mono da. Da te aima 're rob'manharĩ wasété za'ra wa'aba mono nherẽ, te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono wi 're ĩrowaptẽrẽ za'ra wa'aba mo, te te 're da'apawapto mono da.


text:
Ai'u'rata wi, da te 're aihâ za'ra wa'aba mono wamhã, dama ãma 're wa'rãmi za'ra wa'aba mono õ di za. Taré te za 're aipizari za'ra wa'aba mo, ai'u'rata amo niwĩ, da te 're aihâ za'ra wa'aba mono da. Duré asi'ubuzé hã da te aiwi 're waibui wa'aba mono wamhã, dawi 're sawi za'ra wa'aba mono õ di za, asõ'utu'u zama, da te aiwi 're waibui wa'aba mono da.


text:
Marĩ hã da te aiwi 're waptẽrẽ za'ra wa'aba mono wamhã, te za dama 're ĩsõmri za'ra wa'aba mo. Ãté ni'wa hã te za asibro hã aiwi âri 'wa. Tawamhã sô aihârâ õ di za, apâ te te aima sõmri da.


text:
Marĩ ĩwẽ si, da te aima 're 'manharĩ za'ra wa'aba mono da, asima 're ĩdawẽ za'ra wa'aba mono ne, te za marĩ ĩwẽ si dama 're ĩ'manharĩ u'âsi za'ra wa'aba mo, ĩwa'rãmi. 


text:
— Siwa'ru, te za 're ĩdazawi pese za'ra wa'aba mo. Dawasété na 're ĩdanomro mono hã, tizawi pese 'wa si, te te 're sawi pese za'ra. Tanei õ di, a norĩ wa'wa hã za. Ãne wamhã, ĩwẽ na te te 're asawi za'ra wa'aba mono õ di za, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Taha wa, te za uburé 're ĩdazawi pese za'ra wa'aba mo.


text:
Duré, uburé te za marĩ hã dama 're ĩ'manharĩ wẽ za'ra wa'aba mo. Dawasété na 're ĩdanomro mono norĩ hã, tizawi pese 'wa norĩ ma si, te za te te tãma 're 'manharĩ wẽ za'ra. Tanei õ di, a norĩ wa'wa hã za. Ãne wamhã, e niha te za 're ĩ'umnhasi za'ra wa'aba mo, ĩwẽ na te te aima ãma 're ĩ'a'uwaimrami aba mono da hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Taha wa, te za marĩ hã uburé dama 're ĩ'manharĩ wẽ za'ra wa'aba mo.


text:
Duré, uburé te za dama 're asõprub za'ra wa'aba mo. Ãté marĩ hã te za da te aiwi 're waptẽrẽ za'ra wa'wa, a'â dama 're sõmri za'ra wa'aba mono da. Tawamhã te za dama 're ĩsõmri za'ra wa'aba mo, ĩwa'rãmib zô 're asimnhasi za'ra wa'aba mono ãna. Dawasété na 're ĩdanomro mono hã te marĩ hã tisiré norĩ ma si, te te 're sõmri za'ra, te te siwi 're waptẽrẽ za'ra mono wamhã. Tawamhã te duré ĩwa'rãmib zô 're simnhasi za'ra. Tanei õ di, a norĩ wa'wa hã za. Ãne wamhã, ĩwẽ na te te 're asawi za'ra wa'aba mono õ di za, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Taha wa, te za uburé dama 're asõprub za'ra wa'aba mo.


text:
Dawasété na 're ĩdanomro mono ne, 're anomro aba mono õ di za. Uburé te za 're ĩdazawi pese za'ra wa'aba mo. Asitob'ru norĩ zama, te za 're ĩsawi pese za'ra wa'aba mo. Uburé te za marĩ hã tãma 're ĩ'manharĩ wẽ za'ra wa'aba mo. Ãté marĩ hã te za da te aiwi 're waptẽrẽ za'ra wa'wa, syry na a'â dama 're sõmri za'ra wa'aba mono da. Tawamhã te za tãma 're ĩsõmri za'ra wa'aba mo. Ĩwa'rãmib zô 're asimnhasi za'ra wa'aba mono õ di za. Ãne wamhã, te za ĩwẽ na te te 're asawi za'ra wa'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Ĩ'ra te za 're aihâimana za'ra wa'aba mo, danhipai u ĩpire uptabi 'ra hã. Marĩ wẽ na, uburé te dama 're sõpru. Ĩsõprum na ãma 're ĩdawata za'ra mono õ norĩ ma zama, te dama 're sõpru. Dawasété na 're ĩdanomro mono ma zama, te 're sõpru.


text:
Ma duré tãma waihu'u za'ra, ãne: — Dawasédé hã da'ãma 're ĩsa'ra za'ra wa'aba mono zéb zarina, asiwi 're dawẽ'õ za'ra wa'aba mono õ di za. Tawamhã te te siwi 're aiwẽ'õ za'ra wa'aba mono õ di za, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Dawasédé hã da'ãma 're ĩsa'ra za'ra wa'aba mono zéb zarina, dama 're nharĩ za'ra wa'aba mono õ di za. Tawamhã 'Re ĩhâimana u'âsi mono, te te aima 're anharĩ aba mono õ di za. Marĩ, da te aima 're ĩ'manharĩ wasété za'ra wa'aba mono zé hã, asina 're 'madâ'â za'ra wa'aba mono õ di za. Tawamhã aiwasété'wa hã te te 're ab'madâ'â mono õ di za, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã.


text:
Asibrom na te za dama 're asõprub za'ra wa'aba mo, ĩsimarĩ'õ norĩ ma. Tawamhã 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te za marĩ hã ĩwa'rãmi sa'ẽtẽ na te te aima 're sõmri za'ra wa'wa. Marĩ na asima 're asõprub za'ẽtẽ za'ra wa'aba mono ne, te za aima 're sõprub za'ẽtẽ za'ra wa'wa. Sa'ẽtẽ na dama 're sõmri za'ra wa'aba mono wamhã, te za sa'ẽtẽ na te te aima 're sõmri za'ra wa'wa, ĩwa'rãmi, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Syry na dama 're sõmri za'ra wa'aba mono wamhã, te za syry na te te aima 're sõmri za'ra wa'wa. — Ãne ma tô Zezusi hã tãma waihu'u za'ra. 


text:
Tawamhã ãne te tãma ãma romnhimiré'é za'ra: — Ni'wam norĩ hã tob'a zahuré wamhã, nimomo sisaprõni zahuré wamhã, sisaprõni wẽ zahuré õ di za. Te za siré tiwaptã'ã zahuré, ab're u. — Ãne ma tô tãma rowasu'u za'ra.


text:
Te duré tãma rowasu'u za'ra, ãne: — Romnhoré'wa norĩ hã te te 're romnhoré za'ra mono ré hã, pire na 're hâimana waihu'u za'ra mono õ di, tãma ĩromnhoré'wa norĩ ma hã. Niwapsi te te 're uprosi za'ra mono wapsi, te za te te 're waihu'u za'ẽtẽ za'ra, tãma ĩromnhoré'wa ne hã. — Ãne ma tô tãma rowasu'u za'ra. 


text:
Te duré tãma rowasu'u za'ra, ãne: — Ãté wede wa'õno hã atob 're, te nomro, sabui õ nherẽ. E niha te za bété sô ĩtõmo 'madâ, wede nhiprubre wazere da, asisãnawã tõmo hawimhã.


text:
Wede wa'õno hã atob 're ĩnomro, sabui õ nherẽ, e niha te za tãma ĩnha: “Ropru hã a'â te aima wazere, atõmo hawimhã.” Mare di. Wede wa'õno hã te za a'â atõmo hawimhã ĩwaze. Tawamhã te za sô airĩtĩ wẽ, wazere da, asisãnawã tõmo hawimhã, wede nhiprubre hã. — Ãne ma tô Zezusi hã tãma rowasu'u za'ra. 


text:
<n>(43-45)</n>  Tawamhã Zezusi ma tô da'ãma ãma romnhimiré'é, rob'rã na, ãne: — Rowede hã wẽ wamhã, 're 'rãi wasété za'ra mono õ di za, wede wẽ wa. Wasété wamhã, 're 'rãi wẽ za'ra mono õ di za, wede wasété wa. 'Re 'rãi wẽ za'ra mono wamhã, te za ãma waihu'u za'ra ni, rowede ĩwẽ na. E wab'ru u, te za 're aimo, rob'rã ĩse zô. Mare di. Wab'ru na 're simnhatã mono õ di, rob'rã ĩse hã. E aptob u, te za 're aimo, rob'rã ĩse zô. Mare di. Aptom na 're simnhatã mono õ di, rob'rã ĩse hã. Ãne ni'wa hã 're morĩ wẽ wamhã, tipẽ'ẽ 're, tinhimirosa'rata wẽ hawim na, te za 're mreme wẽ u'âsi. Duré ni'wa hã 're morĩ wasété wamhã, tinhimirosa'rata wasété hawim na, te za duré 're mreme wasété u'âsi. Danhimirosa'rata zarina, te za tô õne u'âsi 're damreme zusi. — Ãne Zezusi ma tô tãma waihu'u za'ra.


text:
 'Ri'wa norĩ wasu'u</n>  <i>(Mateusi 7.24-27)</i></n> Te duré tãma nharĩ za'ra, ãne: — E marĩ da, ma tô Asib'apito na asiwi 're ĩ̱nhisi za'ra wa'aba mo, ĩ̱nhimiroti hã 're 'madâ'â pese za'ra wa'aba mono õ nherẽ.


text:
Ãté ni'wam norĩ hã te za we ĩ̱tẽme aihutu, ĩ̱nhimiroti hã te te wapari za'ra da. Tawamhã te te wapari za'ra wamhã, te za oto ĩ̱nhimiroti hã te te 're 'madâ'â pese za'ra.


text:
Taha wa, wa za ĩ̱nhimiroti 'madâ'â'wai ãma simiré'é, 'ri'wa na. Aibâ hã ma tô ab're, 'ri da, ti'ai 'rowi ẽne hã ĩnomro u. Tawamhã ma tô ãma tipahâ, ab're na. Ab're 'rehâ di oto. Tawamhã ẽtẽ nhisiwi ma tô 'ri, aibâ hã. Tawamhã âpré wamhã, â hã ma tô 're praba, 'ri u. Tete na ma tô 'ri hã 'manha, aibâ hã. Taha wa, rési ãna te 're sa, 'ri hã.


text:
Ãté ni'wam norĩ hã te za ĩ̱nhimiroti hã tipo're na te te 're wapari za'ra. Tane nherẽ, te te 're 'madâ'â za'ra mono õ di za, ĩ̱nhimiroti hã. Taha wa, wa za ĩ̱nhimiroti 'madâ'â'õ'wai ãma simiré'é, 'ri'wa ĩhâiba amo na. Aibâ hã 'ri na'rata da, te te ab're õ di. Ti'a nhisiwip si, ma tô sima 'ri. Tawamhã 'ri u, â 're praba mono wamhã, â, ma tô 'marõwĩ, 'ri hã. Tâibâ oto. Taha wa, ma tô aipru pese, 'ri hã. — Ãne ma tô 'ri'wa na simiré'é dama Zezusi hã, da te waihu'u za'ra da. 


text:
 Romanuhu ma romhuri'wa, Zezusi hã te te ĩpesezé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 8.5-13)</i></n> Tawamhã te te dama roti parimhã, te oto mo Zezusi hã, Capana'u na 'ri nho'õmo nhisi u. Tawamhã ma tô wi.


text:
Tame aibâ hã te 're hâimana romanu hã, da'wapéi'wa norĩ wada'uri'wa. Tãma ĩromhuri'wa hã te te sawi pese di. Hâzé na te oto nomro, tãma ĩromhuri'wa hã. Hâzé ahâ wa, te za oto dârâ.


text:
Tawamhã hâzé na nomro ré, ma tô Zezusihi wasu'u hã wapa, romanu hã. Taha wa, ma tô zudezu norĩ ma roti'wa norĩ hã 'mazatõrĩ za'ra, Zezusihi zô, ĩhâzé ré hã te te pese da.


text:
Tawamhã te te sô ĩsatõrĩ za'ra hã ma tô ĩtẽme aihutu, Zezusihi u. Ĩtẽme sihutu wamhã, ma tô tãma rowasu'u za'ra: — Aibâ hã ĩwẽ, romanu hã. Wẽ wa, pawapto na.


text:
Wasiré õ nherẽ, te te 're wa'azawi pese. Taha wa, ma tô ĩsiminhimi'ru zarina wama 'ri za'ra ni, wate da, rowahutuzé hã. Ta hã ma tô duré pawa'âbâ za'ra, 'ri'wa norĩ hã. — Ãne te Zezusihi ma rowasu'u za'ra. 


text:
Tawamhã Zezusi te ĩsiré timorĩ za'ra. Ma tô oto rosahutu za'ra, 'ri u. Te te rosahutu za'ra wamhã, romanu hã ma tô tisiwadi norĩ hã 'mazatõrĩ za'ra, te te tãma 'mazadawa wasu'u za'ra da, Zezusihi ma. Tawamhã te te uzusi za'ra wamhã, ãne te tãma 'mairowasu'u za'ra, Zezusihi ma: — Wasiwadi hã zudezu'õ nherẽ, ãté asébré õ di za, u, ĩsõrõwa u. A hã, u, aiwẽ di. Õ hã, u, wẽ prã ti. Wẽ prãi wa, ãté ĩsõrõwa u asébré õ di za, u.


text:
Wẽ prãi wa, si'uihâ na we atẽme morĩ õ di za, u, tãma ĩromhuri'wa hã tãma pese da. Romhâ na nherẽ, aimreme pire wa, te za, u, aimreme na tãma ĩpe, rowẽ na tãma 're sãmra mono da.


text:
Romanu hã, damreme ĩpire hã tãma waihu'u pese di, u. Ĩsib'apito norĩ mreme hã tãma pire za'ra di, u. Duré õ hã, u, ĩmreme hã pire di, tinhib'a'uwẽ norĩ ma, da'wapéi'wa norĩ ma. Tawamhã, te te 'mazatõrĩ wamhã, te za, u, mo, ĩsadawa para. Sô hârâ wa, te za u, ĩtẽme wi, ĩsadawa para. Duré marĩ hã tãma ĩromhuri'wai ma, te te 'rui wamhã, te za, u, tãma 'manha, te te tãma ĩ'ruzéb uwaibaba. Taha wa, aimreme hã pire wa, te za, u, tãma ĩpe, tãma ĩromhuri'wa hã, rowẽ na tãma 're sãmra mono da. — Ãne te Zezusihi ma sadawa wasu'u za'ra, romanuhu siwadi norĩ hã. 


text:
Tawamhã Zezusi hã ãne hã te te wapari wamhã, ma tô ãma titob'uzu, ĩsimirowasu'u za'ra na, romanuhu ãma hã. Tawamhã ma aipi'ra, datẽme. Da'ahâ uptabi na ĩsarina ĩsi'aba'ré norĩ u, ma aipi'ra. Ãne te dama tinha: — Tô sena, wa aima waihu'u za'ra wa'wa. Ã hã te te sina ĩ̱'umnhasizém na hã, niwa te ĩ'madâ'â õ, Izarazéhé nhihudu norĩ nhipti'ai ãma hã. Ta norĩ hã te te ãma siwi wabzu õ di, te te sina ĩ̱'umnhasizém na hã. — Ãne Zezusi hã te tinha, ĩsarina ĩsi'aba'ré norĩ ma. 


text:
Tawamhã apâ ma tô ai'aba'ré, romanu siwadi norĩ hã, ĩsõrõwa u. Sihutu wamhã, ma tô ĩhâzé ré hã sabu za'ra. Rowẽ na te oto nhamra, hâzé ãna. 


text:
 Ĩmrotõ 'ra hã, Zezusi te te ĩhâiwa'utuzé wasu'u</n> Tawamhã ãma ronomro õ ré, te Zezusi hã mo, 'ri wa'õtõ u. Na'ĩ na 'ri wa'õtõ nhisi u, te mo. Ĩsiré 're ĩnomro mono norĩ hã te ĩsiré ai'aba'ré. Da'ahâ na te duré ĩsiré ai'aba'ré ni.


text:
Tawamhã 'ri wa'õtõ 'wawi wa'ra u, ma tô rob'uwe za'ra, Zezusi norĩ hã, 'ridawa u. Tawamhã ĩwab'rere, ma tô dasiwi âri ni, ab're u, ĩmrotõ 'ra ĩdâ hã. Misire aibâ ĩ'ra hã. Da'ahâ na te ĩsiré ai'aba'ré ni, ĩmrotõ siré, ab're u.


text:
Tawamhã ĩmrotõ te te 'madâ'â wamhã, ma tô ãma tipẽ'ẽzé, Zezusi hã. Tawamhã ma tô tãma tinha, wawa tõ da. 


text:
Tawamhã ma tô oto ĩtẽme wi. Te te âri za'ra ré, ma tinhib'rata na ĩré upi. Taha wa, ma ĩré mazahâri za'ra. Tawamhã te oto 'mahâ: — Ai'repudu, wa za aima tinha: Ai'utu. — Ãne te 'mahâ. 


text:
Tawamhã ai'repudu hã ma tô udu. Sahâ na te oto nhamra. Tawamhã tãma rowẽ wa, te oto mre. Taha wa, te Zezusi hã ĩna ma ti'ru, ãne: — Ã ai'ra, ãma saprõni. — Ãne te tãma tinha. Dâ'â zahã, oto sahâ na sãmra wa, ma tãma tapẽ'ẽwara za'ra ni.


text:
Ãne te dasima nharĩ za'ra ni: — Tinhib'a'uwẽ norĩ hã te za we te te 're wa'apawapto, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Ma tô we watẽme satõ, tizadawa wasu'u'wa hã. Mreme pire uptabi di. — Ãne 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma, te tawata za'ra ni. 


text:
Tawamhã ĩwasu'u hã ma tô wapari za'ra ni, daro mono bâ, Zezusi te te ĩhâiwa'utuzé wasu'u hã. Zudezu norĩ rob 'rata, 're ĩdasi'ubumroi mono norĩ zama, ma tô ĩwasu'u hã wapari za'ra ni. 


text:
 Zuwã Batita hã Zezusihi u, tizadawa wasu'u'wa norĩ te te ĩsatõrĩ zahuré zé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 11.2-19)</i></n> <n>(18-19)</n>  Tawamhã Zezusi te te ĩhâiwa'utuzé hã ma tô Zuwãhã ma wasu'u za'ra, ĩsadawa 'madâ'â pese 'wa norĩ hã. Tawamhã maparane te sô tihârâ zahuré, Wanhib'apito u neb zahuré da, te te sadanharĩ zahuré da. Ãne Zuwã te tãma nharĩ zahuré: — Ane wa'aba wamhã, te za ĩsadanharĩ 'wa, ãne: “E a hã Zuwã Batita te te dama 're aiwasu'u mono, te we aimo. E zahadu aimawi zô, wa za 're wanhimipari za'ra.” Ãne te za tãma ĩ̱zadawa wasu'u wa'wa. — Ãne Zuwã hã ma tô tãma nharĩ zahuré.


text:
Tawamhã Zezusihi u, te tineb zahuré. Ĩtẽme simasisi wamhã, ma tô sadanharĩ zahuré: — E a hã Zuwã Batita te te dama 're aiwasu'u mono, te we aimo. E zahadu aimawi zô, wa za 're wanhimipari za'ra. — Ãne te sadanharĩ zahuré. 


text:
Tawamhã ĩsõ'a zahuré, te a'â da'apese da'ahâ na, Zezusi hã. Duré wa'uburé ré, 're ĩdanomro mono hã ma tô dama anhamra. Duré ĩtob'a norĩ hã ma tô ato pese, ahâ na.


text:
Tawamhã te te da'apese parimhã, te oto tãma nharĩ zahuré, Zuwã Batitaha mreme 'madâ'â pese 'wa norĩ ma, ãne: — Apâ te za ane wa'wa Zuwãhã u, tãma ĩ̱wasu'u wa'aba da. Ĩtob'a norĩ hã to pese za'ra wa, ma tô apâ te te 're rob'madâ'â za'ra. Ĩmorĩ'õ norĩ hã te oto para na 're nomro. Duré ĩ'wa're ré norĩ hã ma tô 're pese za'ra. Hâiba wẽ na te oto 're nomro. Duré ĩpo'reptõ norĩ hã te oto 're simipari za'ra. Duré 're ĩdâ'â za'ra mono norĩ hã ma tô duré apâ 're hâiwa'utu za'ra. Ĩ̱wasu'uwẽ hã ma tô duré ĩsibrob'õ norĩ hã te te 're wapari za'ra. Ãne na te za tãma ĩrowasu'u za'ra wa'wa, Zuwãhã ma.


text:
Ni'wam norĩ hã, wa hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa para we ĩ̱morĩ na, 'râwi ĩ̱'ãma 're siwawã za'ra mono õ wamhã, ta norĩ ma si tãma 're rowẽ uptabi za'ra mono di za. — Ãne ma tô Zezusi hã tãma waihu'u zahuré. 


text:
Tawamhã apâ te tineb zahuré Zuwã Batitaha u, aibâ norĩ hã. Tawamhã ĩsa'u zahuré si, te Zuwã hã dama wasu'u wẽ, Zezusi hã. Da'ahâ na ĩdasi'ubumroi mono norĩ ma, te ãne tãma rowasu'u za'ra: — A'ubuni u, ma tô 're anomro aba mo, Zuwã hã sabu za'ra wa'aba da. E tawamhã du teihi 'rãihâ hã uware wa, rowa'u te te 're ĩhâpâ za'ra mono ne, Zuwã Batita hã roti da, sib'uware na 're hâimana mono wa, ma tô ĩtẽme 're anomro aba mo. Mare di. Ta hã roti da, siptete na ma tô 're hâimana.


text:
E uza wẽ na 're si'uza mono wa, ma tô ĩtẽme 're anomro aba mo, 're sabu za'ra wa'aba mono da. Mare di. Uza wẽ na 're si'uza mono õ di. Uza wẽ ré 're ĩnomro mono norĩ hã, te apito nhorõwa ãma 're si'ubumro. Uburé marĩ hã ĩwẽ uptabi si, te tãma 're hâimana za'ra, ta norĩ ma.


text:
Ma'ãpé, ĩ̱ma wasu'u za'ra wa'aba za. E 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wai wa, te ĩtẽme 're anomro aba mo, 're sabu za'ra wa'aba mono da. Tane tô. Ĩwana ĩsadawa wasu'u'wa norĩ hã, ĩpire na te te siwi ãma wabzu za'ra õ di, Zuwã hã.


text:
Duréihã ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa hã ãne ãma rob'ui'éré, Zuwãhã ãma, 'Re ĩhâimana u'âsi mono mreme na: “Ĩ̱zadawa wasu'u'wa, wa za aiwana satõ, te te asô ropese mono da.” Ãne duréihã ãma rob'ui'éré hã, ĩbaihâ na hã. 


text:
Te duré tãma rowasu'u za'ra, Zezusi hã: — Uburé ĩwana 're ĩnomro mono norĩ hã te te siwi ãma wabzu za'ra õ di Zuwã hã, ĩsimiromhuri pire na hã. Tane nherẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're ĩda'azawi mono zéb zarina, te te 're ĩda'apawapto mono zé hã, hâiba ré ré, te te waihu'u õ di za, Zuwã hã. Ni'wam norĩ si, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhib'a'uwẽ norĩ si te za te te sina 're waihu'u za'ra, ĩ'uirĩ na. Taha wa, ta norĩ hã te za pire na 're hâimana za'ra, Zuwã Batitaha nhipai u. Duré ni'wam norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhib'a'uwẽ norĩ hã, tisiré norĩ ma, wapu na 're hâimana za'ra mono nherẽ, te za pire na 're hâimana za'ra, Zuwã Batitaha nhipai u, ta norĩ si ĩ'uirĩ na te te sina 're waihu'u za'ra mono wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're ĩda'apawapto mono zé hã. — Ãne ma tô Zezusi hã dama wasu'u, Zuwã hã. 


text:
Tawamhã uburé ma tô ĩsimirowasu'u hã wapari za'ra ni. Danhib'apito ma, rob'uiprazé ubumroi'wa norĩ zama, ma tô dame wapari za'ra. Ta norĩ hã ma tô oto wapari pese za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti hã. Taha wa, ma tô Zuwã hã â dawabzuri hã tãma 'manharĩ za'ra.


text:
Tazahã, parisezu norĩ hã rowahutu'wa norĩ me, ma tô siwi wẽ'õ za'ra 'râwi, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te sima ĩda'awẽzé hã. Taha wa, te te siwi wẽ'õ za'ra wa, â dawabzuri hã te te tãma 'manharĩ za'ra õ di, Zuwã hã. 


text:
Tawamhã Zezusi te duré dama tinha: — E 'wam norĩ ãma, wa za ãma simiré'é za'ra, ã nimosi dapoto tém norĩ ãma hã.


text:
Ãté ai'uté norĩ ãma, wa za ãma simiré'é za'ra. 'Ri nhi'riti wa, da te dasina 're ĩ'ubumroi mono zéb ãma si'ubumroi ré, ãne ai'uté norĩ hã te za si'mahârâ za'ra: “Wa norĩ hã wa tô aima rowamreme za'ra wa'aba ni aré, dasina damro wa, rowamremezém na. Tazahã, ãma ato za'ra wa'aba õ di. Duré da te dasina 're ti'a za'ra mono wa, rowamremezém na, wa tô aré aima rowamreme za'ra wa'aba ni. Tazahã, a norĩ wa'wa hã wazu ai'ry'ry wa'aba õ di.” Ãne te za si'mahârâ za'ra.


text:
Tane a norĩ wa'wa hã. Zuwã Batita hã te sai ãna nasi aimasisi. Duré uwa 'rãi wa'u ĩsé hã te te 're hâsi mono õ di. Tazahã, ãne 're hâimana mono wa, ma tô tãma 're ĩnharĩ wasété za'ra wa'aba mo, wa'uburé ré 're ĩmorĩ na.


text:
Wa hã ti'ai ãma dasiré ĩ̱podo hã dasazém na, wa 're ĩ̱sa. Uwa 'rãi wa'u ĩsé hã wa duré te dame 're hâsi. Tazahã, ĩ̱sa za'ẽtẽ na 're ĩ̱sai mono na, duré uwa 'rãi wa'u zé zei 'wa na, ma tô ĩ̱ma 're ĩnharĩ wasété za'ra wa'aba mo. Duré siwa'ru 're ĩdanomro mono norĩ siwadi na, ma tô ĩ̱ma 're ĩnharĩ wasété za'ra wa'aba mo.


text:
Tane tô. 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti hã, wẽ di. Tawamhã ĩsimiroti hã da te dasima 're wẽ za'ra mono wamhã, te za ĩwẽ hã da te 're waihu'u za'ra. Da te 're wẽ'õ za'ra mono õ di za, ĩwẽ hã dasiwi. — Ãne Zezusi ma tô tãma siwasu'u za'ra. 


text:
 Simahã wasu'u</n> Tawamhã aibâ parisezu hã ma tô Zezusihi zô hâ, ĩme sa da. Taha wa, te Zezusi hã ĩsõrõwa u mo. Tawamhã ma tô nhamra tame, sa da.


text:
Tame 'ri wa'õtõ ãma hã ma tô ĩwasu'u hã wapa pi'õ hã, siwa'ru 're ĩmorĩ hã. Parisezu nhorõwa ãma sa da, ĩsãmra na ma tô wapa. Taha wa, ma tô simhi ti'â, Zezusihi zarina, wedewa'u zadaze ré hã. Simhi hã, ẽtẽ'a 'manharĩ. Wa'âbâ za'ẽtẽ di, wedewa'u zadaze hã.


text:
Tawamhã Zezusihi babarã na ma tô nhamra, wawa sina. Wawai wamhã, Zezusihi para nhisiwi, ma tô ti'upĩni a'a. Taha wa, te tizéré na tãma u'õ. Tawamhã da te 're ĩdatob'rata hârâ za'ra mono ne, tizadawa na ma tô para hârâ. Ma tô wedewa'u zadaze hã ĩpara nhisiwi sa'wa, pi'õ na.


text:
Tawamhã, parisezu te te 'madâ'â wamhã, ma tô tipẽ'ẽ na tãma tinha, Zezusihi ma: — Tô sena, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wai 'wa'âhã, te aré ĩwasété na ãma waihu'u, pi'õi ãma hã. Tawamhã te aré tiwi sisawi, te te upi tõ da. — Ãne ma tô tipẽ'ẽ na tãma tinha. 


text:
Tawamhã ĩsimirosa'rada hã te te sina waihu'u wa, te aibâ ma tinha, Zezusi hã: — Sima, marĩ, wa za aima waihu'u, waihu'u da. — Ãne te tãma tinha. Tawamhã Sima te asa tãma tinha: — Ma'ãpé, ĩ̱ma waihu'u, marĩ hã te waihu'u da. 


text:
Taha wa, te Zezusi hã tãma rowasu'u oto, ãne: — Aibâ norĩ hã ma tô rob'uiprazéb õ wa, taré a'â dawi 'maiwaptẽrẽ zahuré. Ĩmorĩ'rada hã 500 na ma tô dawi waptẽ. Duré ĩhâiba amo hã, 50 na ma tô dawi waptẽ. Niwapsi te za ĩsõwa're're tãma sõmri zahuré, aibâ ma.


text:
Tawamhã rob'uiprazéb õ wa, ĩsõwa're're te te tãma sõmri zahuré õ di. Sõpru wa, ma tô tãma waihu'u zahuré aibâ hã, ĩsõwa're're te te tãma sõmri zahuré tõ da. — Ãne ma tô Simahã ma rowasu'u, Zezusi hã. Tawamhã te oto ãma sadanha: — E 'wa hã te za sawi pese, aibâ ĩsõpru hã. E 500 na te te tãma ĩsõmri hã te za sawi pese. E 50 na te te tãma ĩsõmri hã te za sawi pese. — Ãne Zezusi te sadanha. 


text:
Tawamhã Sima te asa tãma tinha: — Ãté 500 na te te tãma ĩsõmri hã te za sawi pese. — Ãne Sima, te Zezusihi ma tinha. Tawamhã Zezusi te duré asa tãma tinha: — Tane tô. Ĩ'uwaibaba ma tô ĩ̱ma ĩwaihu. — Ãne ma tô ãma saze. 


text:
Tawamhã pi'õi u sipi'rai wamhã, te duré tãma tinha, Simahã ma: — Ãhãta, pi'õ hã. Tãma ĩ̱zawi pese di. A hã we ĩ̱zébré wamhã, â hã dama 'rui õ di, da te ĩ̱para upsõ da. Pi'õ si ma tô ĩ̱para upsõ, ti'upĩni na. Ma tô duré tizéré na ĩ̱para u'õ.


text:
A hã dama ĩ̱'rui õ di, azeitona 'rãi wa'ui wam na da te ĩ̱zéré u'ré da, ĩ̱ma robze da. Pi'õ hã wedewa'u zadaze pire hã ma tô ĩ̱para nhisiwi sa'wa.


text:
Tãma ĩ̱zawi uptabi wa, ma tô ĩ̱ma 'manharĩ wẽ. Marĩ hã te te 're ĩ'ab'manharĩ wasété mono zé hã ahâ nherẽ, wa tô tãma tipa. Taha wa, tãma ĩ̱zawi uptabi di, te tãma apari wa. Dawasété ahâ na 're dasisãmri za'ra mono õ wamhã, da te dasina 're waihu'u za'ra mono õ di za, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, dawasété ahâ na te te dama 're ĩ'apari mono zé hã. Tawamhã 'Re ĩhâimana u'âsi mono, dama sawi prã ti za. Dawasété ahâ na 're dasisãmri za'ra mono wapsi, te za da te dasina 're waihu'u za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, dawasété ahâ na te te dama 're ĩ'apari mono zé hã. Tawamhã 'Re ĩhâimana u'âsi mono, dama sawi uptabi di za. — Ãne ma tô Simahã ma waihu'u, Zezusi hã. 


text:
Tawamhã pi'õi ma, te oto tinha: — Marĩ hã 're ĩ'ab'manharĩ wasété mono zé hã wa tô oto aima tipa. — Ãne te pi'õi ma tinha. 


text:
Tawamhã Zezusihi mreme, ma tô pi'õi ãma wapari za'ra, ĩsiré ĩsaihuri norĩ hã. Taha wa, ma tô tipẽ'ẽ na tãma nharĩ za'ra: — E 'wa hã õ hã, marĩ, da te 're ĩ'manharĩ wasété za'ra mono zé hã, te te dama 're ĩ'apari mono hã. — Ãne te tãma nharĩ za'ra, tipẽ'ẽ na. 


text:
Tawamhã Zezusi te duré pi'õi ma tinha: — Ĩ̱zazei wa, wa tô aipawapto, aiwasédé hã rẽme pese da. Rowẽ na te za oto 're aimo. — Ãne te pi'õi ma tinha, Zezusi hã. 


text:
 Pi'õ norĩ hã, Zezusihi siré ĩsi'aba'rézé wasu'u</n> Tawamhã ãma ronomro wapsi, te Zezusi hã datẽme 're mo, daro mono bâ. 'Ri nho'õmo mono bâ, te datẽme 're mo, 'ri wa'õtõ mono bâ. Tawamhã datẽme 're morĩ wamhã, ma tô ĩwasu'uwẽ na te te 're da'apo're pu'u, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zé wasu'u na. Datẽme 're morĩ wamhã, aibâ norĩ hã 12 na ĩhâiba za'ra hã, te ĩsiré 're nomro.


text:
Pi'õ norĩ zama, te ĩsiré 're nomro, wa'uburé, te te tãma 're ĩ'anhamra mono norĩ hã. Duré, ĩhâzé hã te te tãma 're ĩ'apari mono norĩ zama, te ĩsiré 're nomro. Pi'õ nhisi hã, Mariza Madarena na ĩsisi hã, wa'uburé hã, 7 na ĩhâiba za'ra hã te te tãma ĩsãmra za'ra hã.


text:
Duré, Zuwãna na pi'õ nhisi hã. Cuzaha mro hã, apito Erodihi ma romhuri'wai mro hã. Duré, Suzana na pi'õ nhisi hã. Aimawi norĩ hã te duré ĩsiré 're nomro, pi'õ norĩ hã, ahâ na. Ta norĩ hã tinhimarĩ na, te Zezusi norĩ hã te te 're pawaptob za'ra. 


text:
 Aibâ hã amnho poto mono da, te te ĩ'anhamra mono zé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 13.1-23; Marcusi 4.1-20)</i></n> Tawamhã da'ahâ na ma tô ĩtẽme aihutu ni Zezusihi u, 'ri ahâ mono bâ, da te sabu za'ra da. Tawamhã, ĩtẽme dasi'rã'õtõ wamhã, ma tô dama romnhimiré'é, ãne: 


text:
— Aibâ hã te buru u mo, ti'ai hâibâdâ na, amnho hã te te anhamra mono da, poto mono da. Tawamhã, amnho hã te te anhamra mono wamhã, nima norĩ hã bâdâdi zababa ma rere'e. Taha wa, ma tô dapara na nasi wati'i za'ra ni, tiwi ĩrere'e mono hã. Sire hã ma duré te te uprosi, poto mono õ ré.


text:
Ẽtẽ nhisiwi, ma duré nima norĩ hã rere'e, amnho hã. Ti'a baihâire di, ẽtẽ nhisiwimhã. Tawamhã, 'wanhipré wairébé mono wamhã, ti'ai wa'ro wamhã, ma 'wanhipré 'ré.


text:
Nima norĩ hã ma duré rere'e, wab'ru wazari. Tawamhã siré ma tô 'wanhipré. Siré 'wanhipré mono wamhã, ma te te ubu, wab'ru hã. Taha wa, ma tô te te uprosi.


text:
Ti'ai wẽ wa, ma duré nima norĩ hã rere'e. Ma tô oto 'rã. 'Rãi mono wamhã, 'rãi pese uptabi di, rob're hã. — Ãne Zezusi ma tô dama rowasu'u. Te duré dama tinha: — Asimipari pese za'ra wa'aba wamhã, ma'ãpé ĩ̱wapari pese za'ra wa'aba ĩ̱nhimirowasu'u na hã, waihu'u za'ra wa'aba da. — Ãne te dama tinha. 


text:
Tawamhã Zezusihi siré 're ĩnomro mono norĩ si, te sadanharĩ za'ra: — E marĩ na, te ãma ĩsimiré, amnho potozém na hã. — Ãne te sadanharĩ za'ra.


text:
Tawamhã Zezusi asa te tãma nharĩ za'ra: — 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô dawi sawi, a'â da te waihu'u tõ za'ra da, da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zé wasu'u hã. A norĩ wa'aba ma si, ma tô oto ĩwasu'u hã aima waihu'u za'ra wa'wa, waihu'u za'ra wa'aba da, dama ĩwaihu'u'õ hã. Taha wa, wa tô ĩ̱nhimiromnhimiré'é na si, te dama 're arowasu'u. Tawamhã dapo're na, da te 're wapari za'ra mono nherẽ, da te waihu'u za'ra õ di za, ãma ĩsimiré'ézé hã. 


text:
— Ãhãna, wa za aima waihu'u za'ra wa'wa, te ãma ĩsimiré'ézé hã waihu'u za'ra wa'aba da. Amnho potozé hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono mreme, te wasu'u.


text:
Amnho hã bâdâdi zababa ĩrere'e mono hã, aimawi a'uwẽ, te wasu'u. Ta norĩ hã ãté te za ĩsadawa wasu'u hã taré tipo're na te te 're wapari za'ra. Tawamhã te za Wa'uburé hã ĩtẽme 're sihutu ãté, te te tãma 're roti za'ra mono da, te te 're saze za'ra mono tõ da, te te 're sõ'reptu za'ra mono tõ da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Tawamhã wa'rui'wa nhimiroti zarina, te te saze za'ra õ di za, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u hã.


text:
Duré amnho hã ẽtẽ nhisiwi ĩrere'e mono hã, aimawi a'uwẽ, te wasu'u. Ta norĩ hã ãté te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u hã te te 're wapari za'ra, tipo're na. Tawamhã te za ĩwasu'u ma 're to za'ra. Tazahã, õne haré te te 're saze za'ra mono õ di za. Ãté, te za te te 're saze hutu za'ra. Ãté rowasédé hã da te tãma 're 'manharĩ za'ra mono õ'umnhasite, te za apâ 're sipizari za'ra.


text:
Duré amnho hã wab'ru wazari ĩ'a'a mono hã, aimawi a'uwẽ, te wasu'u. Ta norĩ hã ãté te za taré tipo're na te te 're wapari za'ra, ĩsadawa wasu'u hã. Tazahã, marĩ wamhã, õhõ ãma si 're nomro mono õ di za. Ãté, marĩ na si te za te te 're rosa'rata za'ra sima, ãté rob'uiprazém na si, ãté titozém na si. Tawamhã rob'rã ĩ'rã wẽ prã ne, 're hâimana wẽ uptabi za'ra mono õ di za.


text:
Amnho hã ti'ai wẽ wa, te te ĩ'anhamra mono hã, aimawi a'uwẽ, te wasu'u. Ta norĩ hã ãté te za tipo're na te te 're wapari za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u hã. Tawamhã te za te te 're 'madâ'â pese za'ra. Õne haré, te za ĩsimiroti na 're nomro. Tawamhã rob'rã ĩ'rãi wẽ uptabi ne, hâimana wẽ uptabi na, te za oto 're hâimana za'ra. Ãne amnho potozé wasu'u na, wa aima ãma simiré'é za'ra wa'wa. — Ãne, Zezusi te tãma rowasu'u za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma. 


text:
Tawamhã rob'uiwẽzém na te duré ãma simiré'é: — Rob'uiwẽzé hã da te ro'o wamhã, e piza'a na te za upsibi ni. E daza'warizéb 'rowi, te za sãrĩ ni. Mare di. Ĩsima'warazém na si, te za sõ'awi da te 're sõré, rowa'a na 're danhisisi mono da. Taha da, te za ro'o ni, rob'uiwẽzé hã.


text:
Tane, ĩ̱mreme hã a'â te dama ĩwaihu'u'õ hã te za niwapsi waihu'u za'ra ni. Taha wa, wa tô rob'uiwẽzém na ãne ãma simiré'é. 


text:
— Taha wa, ma'ãpé ĩ̱mreme hã 're wapari pese za'ra wa'aba mono. Tawamhã ĩ̱zadawa wasu'u hã te za te te aima 're waihu'u za'ẽtẽ za'ra wa'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Ĩ̱mreme hã 're wapari pese za'ra wa'aba mono õ wamhã, te za apâ te te aiwi 're awaibui wa'wa, ĩ̱zadawa wasu'u hã. Tawamhã ĩ̱mreme waihu'u'wa na, 'râwi 're asi'madâ'â ze za'ra wa'aba mono nherẽ, te za ĩ̱mreme waihu'u'õ'wa ne, oto 're anomro aba mo. — Ãne te Zezusi hã tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma rowasu'u za'ra. 


text:
 Zezusihi na wasu'u, ĩno norĩ wasu'u me</n>  <i>(Mateusi 12.46-50; Marcusi 3.31-35)</i></n> Tawamhã Zezusihi u, te ĩna hã mo, ĩno norĩ me. Te te sabu za'ra da, te ĩtẽme ai'aba'ré. Tazahã, da'ahâ uptabi wamhã, ĩtẽme sisisi waihu'u õ di.


text:
Tawamhã Zezusihi ma, ma tô ni'wa hã rowasu'u, ãne: — Ano norĩ hã te rowi asô aimasa, ana me. Te sima wẽ za'ra, te te asabu za'ra da. — Ãne ma tô tãma rowasu'u ni. 


text:
Tawamhã Zezusi te uburé dama tinha: — Ni'wam norĩ hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u hã tipo're na te te 're wapari za'ra mono wamhã, duré te te 're 'madâ'â pese za'ra mono wamhã, ta norĩ hã ĩ̱na, duré ĩ̱no. — Ãne Zezusi ma tô dama waihu'u. 


text:
 Zezusi hã rowa'u'u ma, te te ĩnharĩzé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 8.23-27; Marcusi 4.35-41)</i></n> Tawamhã bâtâ na, te Zezusi hã tãma nharĩ za'ra: — Oto zara u, wa te saprĩ za'ra wa'aba. — Ãne te tãma nharĩ za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma. Tawamhã uba're wa, ma tô asisi, zara u te te saprĩ za'ra da, ĩsõ'u na.


text:
Tawamhã te te siré sari za'ra ré, te oto Zezusi hã nhono, uba're wa. Sõtõ ré, ma tô rowa'u ĩsa'ẽne hã watobro. Taha wa, uba're 're, ma tô â hã ãzé. Uba're 'remhã, â hã 'masisi wamhã, simimnhasi di oto.


text:
Taha wa, ma Zezusihi u tiwahutu za'ra, te te siwi utu da. Tawamhã ãne te siwi 'mahâ: — Rowahutu'wa, rowahutu'wa, wa za ai'utõrĩ ni. — Ãne te 'mahârâ za'ra. Tawamhã Zezusi ma tô udu. Ma tô wahudu. Rowa'u'u ma, te tinha, te te sazâri da. Duré â ma, te tinha, âtu da. Taha wa, ma tô sazâ, rowa'u hã. Ma tô ti'âtu oto.


text:
Tawamhã tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma, te tinha: — E niha bâ asiwi ĩ̱'umnhasi aba õ di. — Ãne te tãma nharĩ za'ra. Taha wa, te sima nharĩ za'ra: — E niha õ hã aibâ hã. Rowa'u'u ma, te tinha. Tawamhã rowa'u hã ma tô sazâ. Duré, â nhibzaihâ ma, te tinha. Taha wa, ma tô ti'âtu. Ĩmreme hã ma tô wapari zahuré. — Ãne te sima nharĩ za'ra. Mreme pire wa, ma ãma titob'uzu za'ra. Õne hã tãma sa'rese za'ra õ wa, ma tô tãma tipahi za'ra, ĩsiré 're ĩnomro mono norĩ hã. 


text:
 Zezusi hã, aibâ hawi wa'uburé te te ĩsatõrĩ za'ra zé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 8.28-34; Marcusi 5.1-20)</i></n> Tawamhã Darireza na danhipti'a nho'õmo nhisi hawi, te ĩsõ'u na siré sari za'ra, te te saprĩ za'ra da, zara u, Zezusi norĩ hã. Tawamhã ma tô oto aihutu zara u, Zeraza na danhipti'a nho'õmo nhisi niwĩ.


text:
Tawamhã uba're hawi, ma tô watobro, Zezusi hã. Watobro wamhã, ma tô aibâ hã ĩtẽme wi, wa'uburé ré 're ĩmorĩ hã. 'Re si'uza mono õ di oto, aibâ hã. Ai'uréiwi, te oto 're mo. Duré 'ri 're, 're sãmra mono õ di oto. Adâ'â 'ru ãma si te oto 're sãmra, ẽtẽ wa, ab're sirõmo ãma. Tame 're hâimana mono ré hã, ma tô ãma tironomro pese.


text:
<n>(28-29)</n>  Aibâ hã da'rata 're sãmra mono ré, ma tô da te 're 'madâ'â za'ra, 're pusi tõ mono da. Ma tô da te dasiwi 're hi wasisi, ĩsi'uwazi nhorõ rutu na. Te duré da te dasiwi 're pa wasisi. Tazahã, tihi wasisizé hã te te sina 're anhinarĩ, tipawasisizéb zama. Taha pari, te wa'uburé hã te te siwi 're saprõni, a'ubuni u. Tawamhã aibâ hã Zezusi te te 'madâ'â wamhã, ma tô 're sadari. Taha wa, hi'rãtitõ ma aime, Zezusihi papara. Tawamhã mreme 'rãihâ na te tãma tinha, ãne: — Zezusi, 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'ra, e marĩ ĩ̱'ãma 'manharĩ da, te we aimo. Ĩ̱'azâri õ di za. Ãne, wa ĩ̱sina aipa'uwati. — Ãne te Zezusihi ma tinha, wa'uburé ma, te te rob'rui wa, aibâ hawi watobro da.


text:
Tawamhã Zezusi hã te sadanha, ĩsisi zô: — E niha asisi hã. — Ahâ na, ĩ̱nhisi hã. — Ãne te aibâ hã tãma sisisi, wa'uburé hã ãma ahâ wa. 


text:
<n>(31-32)</n>  Tawamhã romhutu na te uhâbâ norĩ hã tisa te te 're huri ahâ na, sa'a zahâpâ para wi. Tawamhã wa'uburé norĩ hã te Zezusihi wi rowaptẽrẽ za'ra sina, rob'rehâ u te te satõrĩ tõ za'ra da. Uhâbâi u, te te satõrĩ za'ra da, te sina rowaptẽrẽ za'ra, uhâbâ hâiba 're, 're si'ubumroi mono da. Taha wa, ma tô Zezusi hã ãma saze za'ra.


text:
Tawamhã aibâ hawi ma tô wairé wa'uburé norĩ hã, uhâbâi u si'aba'ré da, ĩhâiba 're, 're si'ubumroi mono da. Tawamhã, ĩtẽme sisisi wamhã, uhâbâ norĩ hã te sisa're, wara sina. Sa'a hawi, te pi'reba sisa're, ĩsõ'ui u. Tawamhã âi ba ma tô rere. Taha wa, ma ai'utõ uburé. 


text:
Tawamhã uhâbâ 'madâ'â'wa norĩ hã te te 'madâ'â za'ra wamhã, te ĩsiti datẽme sisa're, wara sina. 'Ri nho'õmo ãma, ma tô dama rowasu'u za'ra. Rom na, 'ri wa'õtõ ãma zama, ma tô dama rowasu'u za'ra.


text:
Tawamhã ĩsimirowasu'u hã da te wapari za'ra wamhã, te ĩtẽme ai'aba'ré ni, da te sabu za'ra da. Zezusihi u dasihutu wamhã, ma tô aibâ hã 'madâ'â za'ra ni, wa'uburé ĩhawi ĩwairébé hã. Uza ré, te oto nhamra Zezusihi papara, rowẽ na. Tawamhã tãma rowẽ wa, ma tô tãma tipahi za'ra, dama 're ĩrowẽ za'ra mono zé hã tãma sa'rese za'ra õ wa.


text:
Tawamhã ãma ĩ'madâ'â za'ra 'wa norĩ hã te aibâ wasu'u hã dama wasu'u za'ra, ĩsihutu norĩ ma. Aibâ, Zezusi te te ĩpawaptobzém na, te tãma rowasu'u za'ra.


text:
Tawamhã aibâ wasu'u te te wapari za'ra wamhã, ma tô tãma tipẽ'ẽwara za'ra. Taha wa, te Zezusihi ma rob'ru za'ra, ĩrom nhiti morĩ za'ra da. Aihĩni te tãma rob'ru za'ra, Zeraza na danhipti'a nho'õmo nhisi ãma 're ĩsi'ubumroi mono norĩ hã. Tawamhã Zezusi te za oto ãzé, uba're wa, danhiti morĩ da.


text:
Tawamhã aibâ te sina 'mahâ, Zezusihi siré 're morĩ da, te te tãma pisutu da, wa'uburé ĩhawi ĩwairébé hã. Tane nherẽ, te Zezusi hã aibâ ma tinha, ãne: 


text:
— Apâ aimorĩ, asõrõwa u, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, ĩwẽ na te te aipawaptobzém na asisãnawã norĩ ma, asiwasu'u da. — Ãne te aibâ ma tinha. Tawamhã aibâ te oto mo, tinhorõwa u, 'ri baba dama siwasu'u mono da, Zezusi te te ĩpawaptobzém na hã. 


text:
 Zezusi, Zairuhu 'ra te te ĩhâiwa'utuzé wasu'u, bâdâdi wãi wa, pi'õ hã te te ĩpesezé wasu'u me</n>  <i>(Mateusi 9.18-26; Marcusi 5.21-43)</i></n> Tawamhã ma tô Zezusi norĩ hã apâ saprĩ za'ra, zara u. Zara niwĩ, ma tô da'ahâ na ĩwana sô ropsãmri za'ra ni. Tawamhã apâ datẽme wisi wẽ te, ma Zezusi hã sawi za'ra ni, dato sina.


text:
<n>(41-42)</n>  Tawamhã ma tô aibâ hã ĩtẽme wi, Zairu na ĩsisi hã, zudezu norĩ te, rowahutuzéb ãma dawada'uri'wa hã. Ĩtẽme wisi wi, ma tô hi'rãtitõ aime, Zezusihi papara, ti'ra ãma te te sadawa pibu da, ĩsõrõwa u morĩ da, ĩ'ra hã hâzé wa, te te tãma pese da. Ĩ'ra hã pi'õ pisi, azarudu hã 12 na ãma ĩwahu. Hâzé ahâ wa, te za oto tiwi dârâ. Tawamhã Zezusi te oto mo, ĩsõrõwa u. Morĩ ré, te da'ahâ na ãma dasi'uirĩ. Ma dasiwi hõti ni.


text:
<n>(43-44)</n>  Tawamhã bâdâdi na morĩ ré, ma tô pi'õ hã wi, Zezusihi u, ĩhâzé ré hã, marĩ te te 're ĩ'manharĩ mono hã. Hâzé ré, ma tô ãma tiwahub ahâ, 12 na ãma ĩwahubzé hã. Dawede'wa norĩ ma, ma tô uburé tinhibro hã uprosi, tisiwa'âbâzém na. Tazahã, dawede'wa norĩ hã te te siwi hõsi õ di, ĩwede na hã. Tawamhã pi'õ hã, Zezusihi babarã niwĩ ma tô saprĩ. Ĩ'uza 'rãsudu hã ma tô tiwi upi. Taha wa, ma awa'awi séptârâ. Tâibâ oto ĩhâzé hã.


text:
Taha wa, ma tô ãne da'mahâ, Zezusi hã: — E 'wa hã ma ĩ̱'uza hã ĩ̱wi upi. — Ãne te da'mahâ. Tane nherẽ, te tãma amrami za'ra ni. Taha wa, te Pedru hã tãma tinha: — Rowahutu'wa, oro aihĩni ai'ãma wasi'uirĩ mono za, wa wasiwi aihõti ni. — Ãne te tãma tinha. 


text:
Tawamhã Zezusi asa te tãma tinha: — Ni'wa hã ma tô ĩ̱'uza hã ĩ̱wi upi. Ĩ̱waihu'u pese na, wa tô pese. Ãne, wa tô ĩ̱sina waihu'u. — Ãne te tãma tinha. 


text:
Tawamhã ma tô pi'õ hã sina wapa, Zezusihi mreme hã. Da te sa'rese ãna, sãmra õ di oto, pi'õ hã. Ãne ma tô sina waihu'u. Tawamhã rẽrẽ'ẽ sina, ma tô Zezusihi papara aime hi'rãtitõ. Danho'a te Zezusihi ma siwasu'u pese, ãne: — Ĩ̱hâzé wa, wa ai'uza aiwi upi, ĩ̱pese da. Tawamhã awa'awi wa tô séptârâ. — Ãne te tãma siwasu'u.


text:
Tawamhã Zezusi te tãma tinha: — Ĩ̱hidiba, za te aipesezém na ĩ̱'umnhasi wa, ma tô aihâzé hã aima apa. Rowẽ na te za oto 're aimo. — Ãne, Zezusi ma tô tãma tinha. 


text:
Tawamhã pi'õi ma, te te rowasu'u ré, ma tô ãma wi, aibâ hã. Zairuhu u, ma wi. Ĩsõrõwa hawi, ma ĩtẽme wi, rowahutuzéb ãma 're da'anhimi'rui mono 'wai u hã. Tawamhã te Zairuhu ma rowasu'u aibâ hã, ãne: — Ai'ra hã ma tô aiwi dârâ, azaruture hã. Rowahutu'wai wi, ro'wa'ré õ'umnhasite, simiromhuri nherẽ. — Ãne te tãma tinha. 


text:
Tawamhã Zezusi ma tô sina wapa. Taha wa, te Zairuhu ma tinha: — Ai'ra wasu'u ma, aipahi tõ. Ĩ̱wétési asina ĩ̱'umnhasi, te aipawaptob da. Ĩ̱wétési ĩ̱'umnhasi wamhã, rowẽ na te za oto aima 're sãmra. — Ãne te Zezusi hã tãma tinha. 


text:
Tawamhã Zezusi hã Zairuhu nhorõwa u oto wisi wamhã, ma tô pisutu za'ra, Pedru norĩ si ĩsiré sisisi da, Zuwã hã duré Ti'adu hã, azaruture mama norĩ siré hã. 


text:
Tame da'ahâ na te ãma ta'ry'ry ni, dapẽ'ẽzé te. Taha wa, te Zezusi hã dama tinha, ãne: — Ãma ai'ry'ry wa'aba õ di za. Azaruture hã dâ'â õ di. Taré te nhono. — Ãne te dama tinha. 


text:
Tawamhã asa te tãma nharĩ za'ra ni: — Oro taré sõtõ za, te pẽ'ẽzani ãna nomro. — Ãne te tãma nharĩ za'ra ni. Ĩdâ'âzém na, ma tô waihu'u za'ra ni. Taha wa, ma tô ãne tãma nharĩ za'ra ni.


text:
Tazahã, te te damreme 'madâ'â õ di, Zezusi hã. Ma tô pa'â. Mreme 'rãihâ na, te tãma tinha, ãne: — Azaruture, aiwahutu. — Ãne te tãma tinha. 


text:
Tawamhã ma tô apâ pẽ'ẽ waze, awa'awi. Hâiwi te oto za. Taha wa, mram na te wada'uri zahuré, te te tãma a zahuré da, ĩmama norĩ hã.


text:
Taha wa, ĩ'ra apâ hâiwa'utu wa, ma tô ãma titob'uzu zahuré, ĩmama norĩ hã, timro me. Taha wa, tãma rowẽ zahuré di. Tane nherẽ, te ĩ'ra na sadawa uwati zahuré, te te dama rowasu'u zahuré tõ da a'â. 


text:
 Zezusi hã, aibâ norĩ te te datẽme ĩsatõrĩ za'ra zé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 10.5-15; Marcusi 6.6-13)</i></n> Tawamhã Zezusi hã ma tô sitẽme sô tihârâ za'ra, ĩsiré 're ĩnomro mono norĩ zô, aibâ norĩ hã 12 na ĩhâiba za'ra hã zô. Tawamhã ma tô tãma pisutu za'ra, waihu'u pese na 're nomro mono da, wa'uburé norĩ hã te te dama 're sãmra za'ra mono da, duré ĩhâzé ré norĩ hã te te 're pese za'ra mono da, ĩsadawa para.


text:
Tawamhã ma tô duré satõrĩ za'ra, ĩwasu'uwẽ na te te 're dapo're pu'u za'ra mono da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zé wasu'u na. Taha wasu'u na te te 're dapo're pu'u za'ra mono da, ma tô satõrĩ za'ra. Duré te te 're dapese za'ra mono da, ma tô datẽme satõrĩ za'ra.


text:
Ãne te tãma roti za'ra: — Ai'ubana te za 're anomro aba mo. Marĩ hã asiré 're 'wasari aba mono õ di za, asiwazusizé hã, duré romramizé hã. Marĩ hã 'wasari aba õ di za, mra hã, duré rob'uiprazé hã, duré ai'uzazé hã, asõ'utu'u wa'wa hã. Datẽme 're aihutu aba mono wapsi, ãté 're aihutu aba mono wi, te za da te 're asawi za'ra wa'wa.


text:
Tawamhã asô ĩhârâ 'rata aba nhorõwa ãma si, te za 're ai'ubumroi wa'aba mo, 're aiwairébé aba mono õ ré.


text:
Datẽme 're aihutu aba mono wamhã, ãté asô 're datob'uzu za'ra wa'aba mono õ di za. Tawamhã dahawi te za 're aiwairébé aba mo, darob amoi u. Dahawi 're aiwairébé aba mono wamhã, aipara'uza zapru hã te za 're ĩtata'a za'ra wa'aba mo, ti'ai u 're rere'e mono da, dawasété ma ropibuma, asimirowasu'u na, da te dasiwi 're aiwẽ'õ za'ra wa'aba mono wa. — Ãne ma tô tãma roti za'ra, Zezusi hã. 


text:
Tawamhã te oto datẽme ai'aba'ré, 'ri wa'õtõ mono bâ. Daro mono bâ, ma tô ĩwasu'uwẽ na te te 're dapo're pu'u za'ra, Zezusihi siré 're ĩnomro mono norĩ hã. Ma tô duré te te 're dapese za'ra. 


text:
 Apito Erodi hã, Zezusihi ãma te te ĩrosa'ratazé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 14.1-12; Marcusi 6.14-29)</i></n> Tawamhã apito Erodi hã, Darireza na danhipti'a nho'õmo nhisi ãma da'madâ'â'wa hã ma tô Zezusihi wasu'u hã wapa. Ãne ma tô ni'wam norĩ hã ãma rosa'rata za'ra, Zezusihi ãma hã: — Ãté Zuwã Batita apâ ĩhâiwa'udu.


text:
<n>(8-9)</n>  Ãté Eriasi apâ we ĩmorĩ. Ãté 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u 'rata 'wa, duréi pese ĩdâ, apâ ĩhâiwa'udu. — Ãne ma tô Zezusihi ãma romnomri za'ra ni. Tawamhã Erodi te tinha: — Wa hã te waihu'u õ di. Ãté ni'wa hã. Wa hã, Zuwã hã wa tô dama ti'ru, da te 'rã nhizâri da. Tâibâ Zuwã hã. E 'wa hã bété ĩwasu'u hã, te ĩwapari hã. Te sabu neza. — Ãne te tinha, Erodi hã.


text:
 Zezusi, dasa na te te ĩdapawaptobzé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 14.13-21; Marcusi 6.30-44; Zuwã 6.1-14)</i></n> Tawamhã ĩsadawa wasu'u'wa norĩ hã ma tô aihutu apâ, Zezusihi u, ĩsadawa para datẽme ĩsi'aba'ré norĩ hã. Sihutu wamhã, ma tô tãma siwasu'u za'ra, te te 're ĩdapawaptob za'ra mono zém na. Zezusi hã te oto te te simro siré, Besada na 'ri nhisi u, hâiba pisutu.


text:
Tazahã ma tô ĩwasu'u hã wapari za'ra ni. Taha wa, da'ahâ na te ĩsarina ai'aba'ré ni. Ĩtẽme dasihutu wamhã, uburé ma tô dazawi, Zezusi hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zém na, te dama rowasu'u, Zezusi hã. Duré, ĩhâzé ré norĩ hã ma tô pese za'ra. 


text:
Ãne ré, ma tô tihâiwahâ. Taha wa, ma ĩtẽme ubumro, ĩsiré 're ĩnomro mono norĩ hã, 12 na ĩhâiba za'ra hã, te te tãma nharĩ za'ra da, ãne: — Ãmemhã robaba di, 'ri hã. Õhõta romhuture di, 'ri wa'õtõ u hã. Duré, re na 'ri ĩsimasa mono u hã, romhuture di. Ma'ãpé tamomo dazatõrĩ za'ra na, dasa hã da te huri da, danhotõ za'ra da zama. — Ãne te tãma nharĩ za'ra. 


text:
Taha wa, te Zezusi hã asa tãma nharĩ za'ra: — Mare di. A norĩ wa'wa hã te za dama ĩ'a za'ra wa'wa, dasaihuri da. — Ãne te tãma nharĩ za'ra. Taha wa, te asa tãma nharĩ za'ra: — Wasazé hã syryre di. Ĩ'u'ẽtẽ wapu hã 5 na si, ĩhâiba hã. Duré pe'a hã maparanere. E da'ahâ uptabi nherẽ, wa za tawamhã ai'aba'ré ni, dasazé hã wa te dama uipra za'ra da. — Ãne te tãma nharĩ za'ra, tame da'ahâ uptabi na, dasimasa wa. 


text:
Aibâ norĩ hã 5 miu na ĩhâiba za'ra hã te aimasa. Zezusi hã te duré asa tãma nharĩ za'ra: — Ma'ãpé, dama roti za'ra wa'aba, 50 na si dasi'ubumroi mono da, da'upsãtã pese na. — Ãne te tãma nharĩ za'ra. 


text:
Tawamhã ĩ'u'ẽtẽ wapu hã ma oto waibu Zezusi hã, 5 na ĩhâiba hã. Pe'a ma duré timra. Hâiwa u te ĩré rob'madâ, timama ãma wata da, sõpru wa. Taha pari, ma tô te te wẽ'ẽ, ĩ'u'ẽtẽ wapu hã. Pe'a zama, ma tô te te wẽ'ẽ. Ma tô te te sõmri oto, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma, te te dama sõmri mono da.


text:
Tawamhã dasa hã aihĩni ma tô huri ni. Ma tô da te 'mahâpãrĩ. Da te 'mahâpãrĩ mono parip si, ma tô si'õtõ wa, te te apâ ubumro za'ra, danho'rada hã, Zezusihi siré 're ĩnomro mono norĩ hã. Si'õno hã ahâ di, danho'rata ré hã, 12 na ĩhâiba hã. 


text:
 Pedru hã Zezusi, Danho'reptui'wa na te te ĩwasu'uzé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 16.13-28; Marcusi 8.27-9.1)</i></n> Tawamhã Zezusi hã bâtâ na te nhamra danhiti, mreme da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma. Aibâ norĩ hã te ĩ'rata asimro, ĩsiré 're ĩnomro mono norĩ hã. Timama ma, mreme pari, te sadanharĩ za'ra tisiré norĩ hã, ãne: — E niha ma tô dasima ĩ̱wasu'u za'ra ni. E 'wa hã wa hã, wa 're mo. — Ãne te sadanharĩ za'ra. 


text:
Taha wa, te asa tãma nharĩ za'ra: — Aiwasu'u hã, ahâ di. A hã, u, Zuwã Batita, apâ aihâiwa'udu. A hã, u, Eriasi apâ we aimorĩ. A hã, u, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u 'rata 'wa, duréi pese atâ, apâ aihâiwa'udu. Ãne, wa tô aiwasu'u hã wapari za'ra ni. — Ãne te Zezusihi ma rowasu'u za'ra. 


text:
Tawamhã Zezusi te duré sadanharĩ za'ra, ãne: — A norĩ wa'wa hã bété, e niha ma tô asima 're ĩ̱wasu'u za'ra wa'aba mo. — Ãne te sadanharĩ za'ra. Taha wa, te Pedru hã tãma tinha, ãne: — A hã Danho'reptui'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te aipisudu. — Ãne te tãma tinha. 


text:
Taha wa, te tãma siwasu'u za'ra, ãne: — Wa hã ti'ai ãma dasiré ĩ̱podo hã, wa za robzépata za'ẽtẽ. Dama roti'wa norĩ hã te za siwi ĩ̱wẽ'õ za'ra. Duré 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, da'ãma romhuri'wa ĩpire norĩ hã, te za siwi ĩ̱wẽ'õ za'ra, sasedoti ĩpire norĩ hã. Rowahutu'wa norĩ zama, te za siwi ĩ̱wẽ'õ za'ra. Taha wa, te za dasiwi ĩ̱wĩrĩ ni. Tawamhã bâdâ maparane ĩ̱'ãma si'utõrĩ õ ré, wa za hâiwa'udu apâ. — Ãne te tãma siwasu'u za'ra, Zezusi hã. 


text:
Tawamhã te uburé oto dama tinha, ãne: — Ni'wam norĩ hã ĩ̱siré 're nomro u'âsi mono da, te te sima 're ĩ̱wẽ za'ra mono wamhã, tihâimanazém na te te 're rosa'rata za'ra mono õ di za. Awẽ sidâpâsi, tiza'ozéb ré, ĩ̱zarina 're ĩnomro mono ne, da te dasiwi uprosi da nherẽ, te za ĩ̱siré 're nomro.


text:
Ni'wam norĩ hã tihâimanazé te te sima 're sawi za'ra mono wamhã, rowẽ ĩsi'utõrĩ'õ hã te te sina 're uwaimrami za'ra mono õ di za. Ni'wam norĩ hã ĩ̱zarina 're nomro mono da, tihâimanazé te te sima 're sawi za'ra mono õ wapsi, te za te te sina 're uwaimrami za'ra, rowẽ hã.


text:
Ãté ni'wa hã te za tinhibro hã te te sima 're a'ubumroi pese, sibrob ahâ uptabi da. Tawamhã te za oto dârâ. Ti'ab ré sibrob ahâ nherẽ, e tãma 're rowẽ mono di za, rowẽ ĩsi'utõrĩ'õ hã te te sina uwaimrami õ wamhã. Mare di. Tãma 're rowẽ mono õ di za.


text:
Ni'wam norĩ hã dapipa te, ĩ̱zazei'wa na, duré ĩ̱mreme 'madâ'â pese 'wa na, ãté dama 're siwasu'u za'ra mono õ di za, 're siséb za'ra mono õ'umnhasite. Ãté te za dawi 're si'udâ za'ra, ĩ̱zazei'õ'wa newa. Nimahã na, wa hã ti'ai ãma dasiré ĩ̱podo hã wa za wei mo apâ, ĩ̱hâiba na hã rowa'a za'ẽtẽ na. Ĩ̱mama hã rowa'a ré, te 're hâimana u'âsi. Hâiwa ãma tãma ĩromhuri'wa norĩ zama te duré ĩré 're hâimana u'âsi za'ra, hâimana wẽ na. Tane duré wa hã, wa za duré rowa'a za'ẽtẽ ré wei mo apâ. Tawamhã, apâ we ĩ̱morĩ wapsi, ĩ̱'udâ'wa norĩ hã ĩ̱zazei'wa na te sisi za'ra õ di za, ta norĩ hã.


text:
Tô sena wa aima rowasu'u za'ra wa'wa. Aihĩni õ nherẽ, ai'matâ'â aba õ ré, te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono, da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zé hã ãma ĩ'madâ'â za'ra wa'wa. — Ãne ma tô dama waihu'u, Zezusi hã. 


text:
 Ẽtẽ 'rãihâ ãma, Zezusihi hâiba na rowa'a za'ẽtẽ wasu'u</n>  <i>(Mateusi 17.1-13; Marcusi 9.2-13)</i></n> Romhuri hã misi ãma si'utõrĩ pari, ma tô Zezusi hã te te siré simro, Pedru norĩ hã Zuwã norĩ me, Ti'adu norĩ me, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, mreme da. Ẽtẽ 'rãihâ na, ma tô sai'uri za'ra.


text:
Zezusi hã Timama ma, mreme ré hã, aimawi oto ĩ'ubu hã. Duré, ma tô ti'uza hâirã. Hâirã uptabi di, ĩ'uza hã. Ma ai'ubuzi.


text:
<n>(30-31)</n>  Tawamhã aibâ hã maparane, ma tô ĩtẽme sihâi'ré zahuré, Mozési norĩ hã, Eriasihi me. Ĩhâiba na hã rowa'a sa'ẽtẽ zahuré di. Ta norĩ hã Zezusihi me, te sima rowasu'u za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te tãma ĩpisutuzéb zarina, za ĩdâ'âzém na Zeruzarẽ ãma.


text:
Te te sima rowasu'u za'ra ré, te Pedru norĩ hã tinhotõ za'ra. Sõtõ pese za'ra di. Oto utu za'ra wamhã, ma tô Zezusi hã 'madâ'â za'ra. Ĩhâiba na hã rowa'a sa'ẽtẽ di. Aibâ norĩ zama ĩ'rata ĩsima'wara zama ma tô 'madâ'â za'ra.


text:
Aibâ norĩ hã oto apâ tiwi neb zahuré wa za, te Pedru hã Zezusihi ma tinha, ãne: — Rowahutu'wa, ãme wama rowẽ za'ra di. Si'ubdatõ, wa za aima 'ri za'ra wa'aba ni, aihâiba bâ wa'aba, ate da hã, duré Mozésihi te da hã, duré Eriasihi te da hã. — Ãne te tãma tinha, te te rosa'rata ãna, Pedru hã.


text:
Tawamhã Zezusihi ma, te te nharĩ ré, ma hâiwa nhirõtõ'a za'ẽne hã we hâiba zuwa za'ra, Zezusi norĩ hã. Taha wa, ma tãma tipahi za'ra.


text:
Hâiwa nhirõtõ hawi, te we 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã tãma nharĩ za'ra, ãne: — Ã hã ĩ̱'ra, te ĩpisudu. Ma'ãpé ĩsimiroti hã 're wapari pese za'ra wa'aba mono za. — Ãne te we tãma nharĩ za'ra, Pedru norĩ ma. 


text:
We tãma mreme pari wamhã, siwaprosi te oto za, Zezusi hã. Ari'iwi te a'â tihâimana za'ra, mreme ãna, ĩsiré 're ĩnomro mono norĩ hã. Ni'wai ma, te te rowasu'u za'ra õ di a'â, te te ĩ'madâ'â za'ra zém na hã. 


text:
 Zezusi hã, ai'reputu ma, wa'uburé te te ĩmezé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 17.14-20; Marcusi 9.14-29)</i></n> Tawamhã awẽpsi ma tô ẽtẽ 'rãihâ hawi si'ra za'ra, Zezusi norĩ hã. Taha wa, da'ahâ na ma tô danhopẽtẽ za'ra, Zezusihi u ĩdasi'aba'ré hã.


text:
Aibâ hã dawa'wa ĩsa hã ma tô 'mahâ, ãne: — Rowahutu'wa, ĩ̱'ra ma, wa aiwi rowaptẽ, ĩ̱ma pese da. Ĩ̱'ra misire hã, ai'repudu.


text:
Wa'uburé hã te za upi. Te te upi wamhã, te za tizadari, ĩ̱'ra hã. Te za sitete. Te za sadaiproi watobro. Te te 're u'a u'âsi. Te te sazâri õ di. Õne u'â.


text:
Asiré 're ĩnomro mono norĩ ma, wa tô aré tãma 'ru za'ra, wa'uburé te te tãma me za'ra da. Tazahã, te te tãma mei waihu'u za'ra õ di. — Ãne te Zezusihi ma rowasu'u, ĩmama hã. 


text:
Tawamhã te Zezusi hã tãma nharĩ za'ra, ãne: — E niha bété, ai'rata 're ĩ̱nhamra u'âsi aba mono nherẽ, asina 're ĩ̱'umnhasi za'ra wa'aba mono õ di, te 're ĩ'aipawaptob za'ra wa'aba mono zéb da hã. E niha te aiwasété na si 're anomro aba mo. E ĩ̱pẽ'ẽzé u'âsi, wa za ai'rata 're ĩ̱morĩ 'wa, 're ĩ̱'umnhasi za'ra wa'aba mono õ wa. — Ãne te tãma nharĩ za'ra. Taha wa, te aibâ ma tinha, ãne: — We ĩ̱tẽme saprõni pé, ai'ra hã. 


text:
Tawamhã te te ĩtẽme saprõni ré, ma tô wa'uburé hã 'marõwĩ. Te sitete. Taha wa, te Zezusi hã tãma rob'ru, ai'reputu hawi watobro da. Taha wa, ma ĩhawi watobro. Rowẽ na te oto 're sãmra, ai'repudu hã. Taha wa, te Zezusi hã ĩmama ma tinha, ãne: — Ãhãta ai'ra hã. Tãma rowẽ di oto. — Ãne ma tô ĩmama ma waihu'u, Zezusi hã.


text:
Taha wa, ma ãma tatob'uzu za'ra ni, waihu'u pese uptabi wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Zezusi te te 're ĩda'apese mono zém na, ãma datob'uzu za'ra ré, te tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma Zezusi hã tinha, ãne: 


text:
— Wa za aima ĩ̱siwasu'u za'ra wa'wa. Aima ĩ̱siwasu'u za'ra wa'aba zém na, aipo're si'âri za'ra wa'aba õ di za. Wa hã ti'ai ãma dasiré ĩ̱podo hã te za dasima ĩ̱hâiba nhomri ni. — Ãne te tãma siwasu'u za'ra. 


text:
Tane nherẽ, te te siwi waihu'u za'ra õ di, te te sina ĩrowasu'uzém na hã. Ma tô tiwi sawi za'ra Zezusi hã, te te waihu'u pese za'ra tõ da a'â, te te sina ĩrowasu'uzé hã. Taha wa, te te sina ĩrowasu'uzé ma, pahi za'ra wa, te te siwi sadanharĩ za'ra õ di, ãma. Taha wa, te ari'iwi ai'ubumro. 


text:
 Dama ĩpire wasu'u</n>  <i>(Mateusi 18.1-5; Marcusi 9.33-37)</i></n> Tawamhã sima ĩ'maipire zô sõpré wa, ãma sisaze za'ra õ wa, te timreme na 'râwi si'wapé za'ra, ĩsiré 're ĩnomro mono norĩ hã.


text:
Te duré tãma nharĩ za'ra, ãne: — Ni'wam norĩ hã te te 're ĩ̱zawi pese za'ra mono wa, ai'uté zô 're tob'uzu za'ra mono wamhã, ta norĩ u'âbâ te duré ĩ̱zô 're tob'uzu za'ra. Tawamhã, e ĩ̱zô si te 're tob'uzu za'ra. Mare di. We ĩ̱zatõrĩ'wa zô zama te duré sô 're tob'uzu za'ra. Dama ĩwapu norĩ hã 're sawi pese za'ra wa'aba mono wamhã, asima ai'maipire zô asõpré wa'aba ãna, wa za aipire na te 're ai'awaihu'u 'wa. — Ãne, Zezusi ma tô tãma waihu'u za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma. 


text:
 Zezusihi wẽ'wa norĩ wasu'u</n>  <i>(Marcusi 9.38-41)</i></n> Tawamhã Zuwã hã te tinha, ãne: — Rowahutu'wa, aibâ, wa tô 'madâ'â za'ra ni, asisi na wa'uburé ma, te te 're ĩrob'rui mono hã, dama 're wairébé mono da. Taha wa, ma tô dama 're wairébé. Õ hã, wasiré 're morĩ õ di. Taha wa, wa tô tiwi sawi za'ra ni, asisi na wa'uburé ma, te te 're arob'ru tõ mono da, wasiré 're morĩ õ wa. — Ãne te Zezusihi ma siwasu'u, Zuwã hã. 


text:
Taha wa, te Zezusi hã asa tãma nharĩ za'ra, Zuwã norĩ ma: — Tiwi sawi za'ra wa'aba õ di za, ĩsimiromhuri hã. Ãté ni'wa hã te te 're aiwasu'u wasété za'ra wa'aba mono õ di za. Tane wamhã, aiwẽ wa'aba 'wa na, te za ãma ĩwaihu'u za'ra wa'wa. Taha wa, aibâ hã aiwẽ wa'aba 'wa, 're morĩ nherẽ, tiwi sawi za'ra wa'aba õ di za, ĩsimiromhuri hã. — Ãne, Zezusi te tãma roti za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma. 


text:
 Samaritanu norĩ hã, Zezusihi zô ĩtob'uzu za'ra õ zé wasu'u</n> Zezusi hã hâiwa u za ĩmorĩzé hã romhuture wa, ma tô sina roti, Zeruzarẽ u morĩ da.


text:
Taha wa, ma tô aibâ norĩ hã sisõwa satõrĩ za'ra, ĩsãmrazéb da hã, te te sô 'maipisutu za'ra da. Si'aba'réi wamhã, ma tô aihutu, 'ri wa'õtõ u. Samaritanu norĩ rob ãma, 'ri wa'õno hã.


text:
Sihutu wamhã, sô tob'uzu za'ra õ di, samaritanu norĩ hã. Zeruzarẽ u, za morĩ wa, te te sima wẽ za'ra õ di, ĩ'rata sãmra za'ra da, Zezusi hã.


text:
Tawamhã samaritanu norĩ wasu'u, ma tô wapari zahuré, Ti'adu norĩ hã, Zuwãhã me. Ĩwasu'u hã te te wapari zahuré wamhã, te Zezusi 'mahârâ zahuré, ãne: — E aima wẽ di, unhama zô wahârâ da, hâiwa hawi we te te da'uprosi da. — Ãne te 'mahârâ zahuré. 


text:
 Zezusi te te dama ĩrotizé wasu'u, sena na ĩsiré 're danomro mono da</n>  <i>(Mateusi 8.18-22)</i></n> Tawamhã bâdâdi na si'aba'réi ré, te aibâ hã Zezusihi ma tinha, ãne: — Nimomo 're aimorĩ wamhã, asiré, wa za 're mo. — Ãne te Zezusihi ma tinha. 


text:
Taha wa, te Zezusi hã asa tãma tinha: — Wapsã wawẽre hã, ab're 're ĩsõrõwa hã. Si norĩ hã te duré tizasi hã te te sima 're 'manharĩ za'ra, tinhorõwa da hã. Tanei õ di wa hã, ti'ai ãma dasiré ĩ̱podo hã. Marĩ ĩ̱ma hâimana õ di, 're ĩ̱wa'utu mono zéb da hã. Hâiwi si wa datẽme 're morĩ u'â. — Ãne, Zezusi ma tô tãma siwasu'u. 


text:
Tawamhã Zezusi te aibâ hâiba amo 'mahâ, ĩsiré morĩ da. Taha wa, te asa tãma tinha: — Apito, a'â apâ ĩ̱morĩ, nimahã bâtâ na ĩ̱mama hã ĩ̱wi dâ'â wa, ĩ̱sisa'u te ãma ti'a da. — Ãne te sina 'mahâ. 


text:
Tane nherẽ, te aibâ ma tinha asa: — Ĩdâ'â norĩ hã te za tisiré ĩdâ'â norĩ ãma, te te 're ti'a za'ra. A hã te za datẽme 're aimo, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zém na, 're da'apo're pu'u mono da. — Ãne te aibâ ma tinha. 


text:
Aibâ hâiba amo hã te duré Zezusi 'mahâ, ãne: — Wa hã wa za asiré 're mo. A'â ĩ̱sisãnawã norĩ, te sawi za'ra, ĩ̱sisa'u. — Ãne te Zezusihi ma tinha. 


text:
Taha wa, ma tô tãma ãma romnhimiré'é Zezusi hã, ãne: — Ãté ni'wa hã te za romhuri na sãna'rata, ti'a te te hâibâdâ da. Siwa'rãmi te te nasi 'madâ'â wamhã, tinhib'apito ma, romhuri'wa da hã mare di. Tane duré, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zém na romhuri'wa da hã mare di, misi, da te 're pisutu za'ra mono õ wa. — Ãne ma tô aibâ ma waihu'u, Zezusi hã. 


text:
 Aibâ ahâ na, Zezusi te te datẽme ĩsatõrĩ za'ra zé wasu'u</n> Taha pari, ma tô Zezusi hã aibâ ahâ na pisutu za'ra, ĩsõwa datẽme 're nomro mono da, 72 na aibâ norĩ hâiba za'ra hã. Maparane si, ma tô te te apisutu, 'ri wa'õtõ mono bâ ĩwana te te datẽme ropéi mono da, za datẽme ĩmorĩzé wana, datẽme si'aba'ré da.


text:
Taha wa, si'aba'réi õ ré, te tãma romnhimiré'é za'ra, ãne: — Amnho hã sa'ẽtẽ na 're simi'wara mono wamhã, duré romhuri'wa norĩ hã umrore wamhã, te za buru tede'wai wi waptẽrẽ za'ra, sada dasitob da. Tane a norĩ wa'wa hã ai'umrore wa'aba wa, te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono wi 're ĩrowaptẽrẽ za'ra wa'aba mo, te te 're da'apisutu mono da, ĩsadawa wasu'u'wa da hã.


text:
Te za oto datẽme 're ĩropéi wa'aba mo. Pone'ẽrebâ 'ra, robzahi wa'wa u 're ĩsisisi mono ne, wa za datẽme asatõrĩ za'ra wa'wa, datẽme 're ropéi wa'aba mono da oto.


text:
Marĩ hã asiré 're 'wasari aba mono õ di za, ro'wapézé hã, duré rob'uiprazé nhemezé hã, duré aipara'uza hã. Duré, 're asimizahâri za'ra wa'aba mono õ di za, bâdâdi wa, 're dazawi za'ra wa'aba mono da.


text:
Duré, danhorõwa u 're aihutu aba mono wamhã, te za a'â 're ĩdazawi za'ra wa'aba mo, rowẽ na 're dahâimana za'ra mono da.


text:
Simizawi pese wamhã, 'ri tede'wa hã rowẽ na te za 're hâimana. Mreme wasété wamhã, rowẽ na 're hâimana mono õ di za.


text:
Datẽme 're aihutu aba mono wamhã, 'ri baba 're anomro aba mono õ di za. 'Re aihutu aba mono zéb ãma si, te za 're aihâimana za'ra wa'aba mo. Tame te za danhipi hã da te aima 're ĩsõmri za'ra wa'aba mono na 're asaihuri aba mo. Tame te za duré 're ĩ'âhuri aba mo. Romhuri'wa pawa'â hã tãma 're ĩwairébé mono ne, te za taré asa hã da te aima 're sõmri za'ra wa'wa, wa'âbâ ãna asimirowasu'u wa'rãmi wa'aba. 


text:
— Datẽme 're aihutu aba mono wamhã, ãté 're aihutu aba mono wi, te za da te 're asawi za'ra wa'wa. Duré danhipi, da te aima 're ĩsõmri za'ra wa'aba mono na te za 're asaihuri aba mo.


text:
Tame 're ai'ubumroi wa'aba mono ré, te za 're ĩdapese za'ra wa'aba mo. Duré te za ãne dama 're ĩrowasu'u za'ra wa'aba mo: “Ãhãna bâdâ hã ma tô oto ĩwa waptãrã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zéb da hã.” Ãne te za dama 're ĩrowasu'u za'ra wa'aba mo.


text:
<n>(10-11)</n>  Datẽme 're aihutu aba mono wamhã, da te 're asawi za'ra wa'aba mono õ di za ãté. Taha wa, te za dahawi 're aiwairébé aba mo. Dahawi 're aiwairébé aba mono õ ré, te za dama 're ĩrowasu'u za'ra wa'aba mo, ãne: “Wanhimirowasu'u na, ma tô asiwi ĩwawẽ'õ za'ra wa'wa. Taha wa, wa za wapara zapru hã wamirĩ za'ra ni, rere'e da, ti'a hã, aiwasété na ãma 're asiwaihu'u za'ra wa'aba mono zéb da hã. Ãhãna bâdâ hã ma tô oto ĩwa waptãrã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zéb da hã. Ãne na, te za ĩwaihu'u za'ra wa'wa.” Ãne te za aiwẽ'õ'wa norĩ wa'aba ma 're ĩrowasu'u za'ra wa'aba mo. — Ãne te tãma roti za'ra, Zezusi hã.


text:
Ma duré tãma waihu'u za'ra, ãne: — Niwapsi, aiwẽ'õ'wa norĩ wa'aba ma hã, 're robze za'ra mono õ di za. Niwapsi bâdâ hã ĩwa ĩwaptã'ãzém na, te za dazô nhamra, marĩ, da te 're ĩ'manharĩ za'ra mono zém na, te te 're da'awaihu'u mono da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Sodoma ãma 're ĩdasi'ubumroi mono norĩ ma, te te ĩrob'manharĩ pipa zém nhipai u, te za tô aiwẽ'õ'wa norĩ wa'aba ma, te te tãma 're arob'manharĩ za'ẽtẽ. — Ãne ma tô Zezusi hã tãma waihu'u za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma. 


text:
 Zezusihi wẽ'õ'wa norĩ wasu'u</n>  <i>(Mateusi 11.20-27)</i></n> Tinhimiroti na ma tô duré ãne ãma uzusi, Zezusi hã: — Corazi na 'ri wa'õtõ nhisi ãma 're aihâimana za'ra wa'aba mono norĩ ma, aima 're ropipa uptabi za'ra wa'aba mono di za, Besada na 'ri wa'õtõ nhisi ãma 're aihâimana za'ra wa'aba mono norĩ ma zama. Marĩ, dama ĩ'manharĩ waihu'u'õ hã asõ'a za'ra wa'aba, te 're ĩ'ab'manharĩ wẽ mono ne, Tiru ãma 'ri nho'õmo ãma, duré Sido ãma 'ri nho'õmo ãma 're ĩdahâimana za'ra mono norĩ nho'a, te dama 're ab'manharĩ mono 'wa'âhã, duréi te aré ta norĩ hã 're sipizari za'ra, tiwasété wi. Tiwasété wi 're ĩsipizari za'ra mono zém na, da te 're waihu'u za'ra mono da, te aré 'ru'a hã ti'rã ãma te te 're sa'wari za'ra. Te duré aré sa'u ĩhâiro na 're si'uza za'ra.


text:
Tane nherẽ, tanei õ di, a norĩ wa'wa hã. Niwapsi 'Re ĩhâimana u'âsi mono, da'ãma ĩsipo'ozéb ãma hã, Tiru ãma duré Sido ãma 're ĩdahâimana wasété za'ra mono norĩ ma, te te ĩrob'manharĩ pipa zém nhipai u, te za te te 're aihâ za'ra za'ẽtẽ za'ra wa'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã.


text:
Capana'u ãma 're aihâimana za'ra wa'aba mono norĩ hã, e danhipai u aipire na 're aihâimana za'ra wa'aba mono da, ma tô asina 're ĩrosa'rata za'ra wa'aba mo. Ropipa u si, te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te 're asãmra 'wa. — Ãne Zezusi ma tô tãma nharĩ za'ra, da'ãma pẽ'ẽzé uptabi wa. 


text:
Tawamhã te tãma nharĩ za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma, ãne: — Ni'wam norĩ hã ĩ̱zadawa wasu'u na, te te 're aiwapari pese za'ra wa'aba mono wamhã, ĩ̱mreme 'madâ'â pese 'wa na, wa za ta norĩ hã te ĩ̱sina 're awaihu'u. Duré ni'wam norĩ hã ĩ̱zadawa wasu'u na te te 're aiwẽ'õ za'ra wa'aba mono wamhã, ĩ̱wẽ'õ'wa na, wa za duré ta norĩ hã ĩ̱sina te 're awaihu'u. We ĩ̱zatõrĩ'wai wẽ'õ'wa na zama, wa za ta norĩ hã te ĩ̱sina 're awaihu'u. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma, Zezusi hã. 


text:
 Aibâ norĩ, Zezusihi u apâ ĩsihutuzé wasu'u</n> Tawamhã datẽme 're nomro mono pari, ma tô apâ aihutu ĩtẽme, aibâ norĩ hã, 72 na ĩhâiba za'ra hã. Tãma rowẽ za'ra wa, toi uptabi za'ra di. Taha wa, te ãne siwasu'u za'ra, Zezusihi ma: — Wanhib'apito, asisi na, wa tô wa'uburé ma, wa te 're rob'ru za'ra, dahawi 're wairébé mono da. Taha wa, ma tô te te 're wawapari za'ra, ta norĩ hã. — Ãne te tãma siwasu'u za'ra. 


text:
Taha wa, ma tô Zezusi hã asa tãma waihu'u za'ra, ãne: — Tane tô. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô Satanasi hã wa'rui'wa hã hâiwa hawi time. Waptã'ã wamhã, wa tô 'madâ. Wara sina, ma waptãrã, tãiwapsa'a ne.


text:
Ĩ̱wapari pese za'ra wa'aba. Wa tô aima waihu'u za'ra wa'wa, ĩ̱zadawa para, wahi norĩ hã duré apa'apa 'wa nhi'oto norĩ hã, aipara na 're simroi wa'aba mono da. Wa'rui'wa hã dama siptete nherẽ, te za asiptete sina tiwi 're anomro aba mo. Tawamhã te te 're aihõsi za'ra wa'aba mono õ di za, wa'rui'wa hã. Niha te te aima 're rob'manharĩ za'ra wa'aba mono õ di za.


text:
Asimirob'ru zarina wa'aba, wa'uburé hã dama 're wairébé mono wa, ma tô 're ato za'ra wa'aba mo. Tane nherẽ, taha nhipai u te za 're ato uptabi za'ra wa'aba mo, asisi hã hâiwa ãma 're hâimana za'ra wa'aba mono wa, asisi ui'éré za'ra wa'wa hã. — Ãne ma tô Zezusi hã tãma waihu'u za'ra. 


text:
Tame 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani te te tãma ĩwaihu'uzéb zarina, te 're to, Zezusi hã. Toi uptabi di oto. Taha wa, te Timama ma tinha, ãne: — Ĩ̱mama, a hã Danhib'apito uptabi, hâiwa ãma zama, ti'ai ãma zama. Ã norĩ hã marĩ te te waihu'u za'ẽtẽ za'ra õ di. Tane nherẽ, ma tô marĩ ĩwẽ hã tãma ĩwaihu'u za'ra. Rowaihu'u pese 'wa norĩ ma hã, marĩ hã ĩwẽ hã tãma waihu'u za'ra õ di. Tane tô, Ĩ̱mama. Asima ĩwẽzéb uwaibaba, ma tô ã norĩ ma si a'â ĩwaihu'u za'ra, marĩ ĩwẽ hã. Taha wa, wa ai'ãma ĩ̱wata, asõpru wa. — Ãne te Timama ma tinha, Zezusi hã. 


text:
Te duré tãma nharĩ za'ra, aibâ norĩ ma: — Ĩ̱mama ma tô ĩ̱ma waihu'u, uburé 're ĩhâimana mono zé hã. Ni'wam norĩ hã si'uihâ na te te 're ĩ̱waihu'u za'ra mono õ di, 're ĩ̱hâimana mono zém na hã. Ĩ̱mama si ma tô ti'ra na ĩ̱waihu'u pese, 're ĩ̱hâimana mono zém na hã. Duré dasi'uihâ na Ĩ̱mama, da te 're waihu'u za'ra mono õ di za. Ĩ̱wétési wa tô Ĩ̱mama hã waihu'u pese, 're ĩhâimana mono zém na hã. Te ĩ̱sima 're ĩ'awẽ mono zéb uwaibaba si, wa za ni'wam norĩ ma, te 're awaihu'u, ta norĩ zama Ĩ̱mama hã te te waihu'u za'ra da, 're ĩhâimana mono zém na. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra, Zezusi hã. 


text:
<n>(23-24)</n>  Taha pari, ma tô aipi'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ u, siwaprosi te te tãma rowasu'u za'ra da. Taha wa, te ãne tãma nharĩ za'ra: — A norĩ wa'wa hã aima 're rowẽ za'ra wa'aba mono di. Atõmo na ma tô 're ĩ'madâ'â za'ra wa'aba mo, te dama 're ĩ'ab'manharĩ wẽ mono zé hã. Aiwana wa'aba, ma tô da'ahâ na 're dasi'ubumro, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa norĩ hã, danhib'apito norĩ zama. Ta norĩ hã ma tô aré te te sima 're wẽ za'ra, te te 're 'madâ'â za'ra mono da, 're ĩ'madâ'â za'ra wa'aba mono zé hã. Ma tô duré te te sima 're wẽ za'ra, te te 're wapari za'ra mono da, 're ĩwapari za'ra wa'aba mono zé hã. Taha wa, a norĩ wa'aba ma si, 're rowẽ za'ra wa'aba mono di. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra, Zezusi hã.


text:
 Samaritanu 're ĩmorĩ wẽ wasu'u</n> Tame ma tô aibâ hã wahudu hâiwi, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti na dama rowahutu'wa hã. Zezusi te te ĩroti na te te pibu da, ma tô ãne 'mahâ: — Rowahutu'wa, e marĩ, wa za te 're ab'manharĩ ĩwẽ hã, 're ĩ̱hâimana u'âsi mono zéb da hã, te ĩ̱sina uwaimrami da hã, hâiwa ãma. — Ãne te 'mahâ. 


text:
Taha wa, te Zezusi hã asa tãma tinha: — E niha 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti na, ĩwasu'u na rob'ui'éré hã. E niha asimirosa'rada hã, ãma. — Ãne te sadanha. 


text:
Taha wa, ma tô aibâ hã ãma sada'â asa: — 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, Asib'apito za'ra wa'wa hã 're morĩ wa, te za asiwi 're ĩsawi pese za'ra wa'aba mo. Taha zarina, te za ĩsimiroti na ãma 're ĩrosa'rata u'âsi za'ra wa'aba mo. Taha zarina, te za duré asimi'ẽ na tãma 're ĩromhuri u'âsi za'ra wa'aba mo. Te za duré 're ĩdazawi pese za'ra wa'aba mo, uburé. Marĩ ĩwẽ zô asima 're asõpré wa'aba mono ne, te za duré uburé dama zama sô 're asõpré wa'aba mo, ĩwẽ zô. Ãne ĩsimiroti na rob'ui'éré hã. — Ãne ma tô aibâ hã Zezusihi ma rob'rãzarõtõ. 


text:
Taha wa, te Zezusi hã asa duré tãma tinha: — Tane tô. Ĩ'uwaibaba ma tô ĩ̱ma ĩwaihu. Tawamhã, taha zarina 're aihâimana mono wamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'rata te za 're aihâimana u'âsi mo, hâiwa ãma. — Ãne te aibâ ma tinha. 


text:
Aibâ hã, uburé te te 're da'azawi pese mono õ di. Taha wa, te asa Zezusihi ma tinha: — E 'wam norĩ hã wa za wa te 're sawi pese za'ra. — Ãne te Zezusihi ma tinha. 


text:
Taha wa, te Zezusi hã tãma romnhimiré'é, ãne: — Aibâ hã ma tô si'ra Zeruzarẽ hawi, Zerico u morĩ da. Tawamhã morĩ ré, ma tô sô wairé, ĩsipsaihuri norĩ hã. Ĩ'uza, ma tô tiwi sani za'ra. Te te siwi 're pré'é. Te aré oto siwi tĩwĩ. Te te siwi 're pré'é mono pari, te oto ai'aba'ré.


text:
Tawamhã ĩsa'u za'ra si te sasedoti hã mo duré, da te ĩ'u'iti wa'wai baba, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, da'ãma romhuri'wa hã. Aibâ hã te te sãmri wamhã, bâdâdi zada'ré niwĩ, te timorĩ waré, ĩsiti.


text:
Tawamhã aibâ ĩhâiba amo hã te duré ĩwa'wai baba mo, Réwihi nhihudu hã, sasedoti norĩ pawapto'wa hã. Aibâ te te 'madâ'â wamhã, te duré bâdâdi zada'ré niwĩ mo, ĩsiti.


text:
Tawamhã te duré aibâ hâiba amo hã ĩwa'wai baba mo, darob amoi u morĩ da. Ta hã, samaritanu. Ta hã ma tô 'madâ, aibâ ĩhâzé ré hã. Te te 'madâ'â wamhã, ma tô ãma tipẽ'ẽzé.


text:
Taha wa, ma tô ĩtẽme mo. Ma tô 'wa're upsõ, rob'rãi wa'u ĩsé na. Taha pari, ma tô 'wa're u'ré, rob'rãi wa'u na, ĩwab ré na. Te te u'réi parimhã, ma tô 'wa're ubu. Taha pari, ma tô tinhimizama ba nhisiwi tihi, 're ĩdanhimi'wara mono zéb u te te hiri da. Tame te 'madâ, a'â.


text:
Tawamhã awẽmhã, rob'uiprazé hã ma tô 'ri tede'wai ma tisõ, maparane ĩsapotore hã, ẽtẽ'ubuzi'a prata 'manharĩ hã. Te tãma tinha, ãne: “Ĩ̱zô 'madâ'â pese. Apâ we ĩ̱morĩ wapsi, wa za aima wa'âbâ 'rãsutu, ĩwab õ wamhã, rob'uiprazé hã.” Ãne ma tô 'ri tede'wai ma tinha, samaritanu hã. Ãne samaritanu wasu'u hã. — Ãne ma tô rowasu'u Zezusi hã, rowahutu'wai ma. 


text:
Tawamhã Zezusi hã te oto aibâ hã ãma sadanha: — Aibâ si'ubdatõ, ma tô siparabâsi aibâ wa'wai baba ai'aba'ré, da te aré ĩwĩrĩ wa'wai baba. E 'wa hã ĩsawi pese 'wa, te 're mo. — Ãne te sadanha, Zezusi hã. 


text:
Taha wa, te asa tãma tinha: — Aibâ pawapto'wa, ta hã ĩsawi pese 'wa. — Ãne te Zezusihi ma tinha. Zezusi te duré asa tãma tinha: — Tane tô. Mo oto aimorĩ, ĩsine 're aimorĩ da. — Ãne ma tô tãma waihu'u Zezusi hã, rowahutu'wai ma. 


text:
 Zezusi te te Mata norĩ ĩsabuzé wasu'u, Marizaha me</n> Tawamhã Zezusi norĩ hã te duré ai'aba'ré, ĩsiré 're ĩnomro mono norĩ me. 'Ri wa'õtõ u, ma tô aihutu. Sihutu wamhã, ma tô pi'õ hã Zezusihi ma tinha, 'ri para u sisisi da, Mata na pi'õ nhisi hã.


text:
'Ri para u sisisi wamhã, ma tô Mariza hã Zezusihi 'rata nhamra, ti'a, ĩsimirowasu'u hã te te wapari da. Mataha no, Mariza hã.


text:
Mata hã si'wa'rutu di, 'ri paramhã romhuri hã ahâ wa. Taha wa, te Zezusihi u mo, Mata hã. Ãne te tãma tinha: — Ĩ̱no hã, ĩ̱'ãma sapa'a õ di. Ĩ̱siwaprosi, wa romhu. Romhuri hã ahâ di. Ĩ̱'ãma aipẽ'ẽzé wamhã, ma'ãpé we ĩ̱tẽme satõrĩ, te te ĩ̱pawaptob da. — Ãne Mata te Zezusihi ma tinha. 


text:
Marĩ hã misi ĩwẽ hã asima pisutu õ di. Ta hã ma tô Marizaha si sima pisutu. Taha wa, ni'wa hã ĩwẽ hã te te tiwi âri õ di za, te te ĩwaparizé hã. — Ãne Zezusi ma tô Mataha ma waihu'u. 


text:
 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, 're ĩdamreme zusi mono zéb da na, ãma ĩsisanhozé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 6.5-15; 7.7-11)</i></n> Tawamhã nimahã bâtâ na, te Zezusi hã nhamra, Timama ma, mreme da. Tãma mreme pari, ma tô misi ĩsiré 're ĩnomro mono norĩ hã 'mai'mahâ: — Wanhib'apito, ma'ãpé wama waihu'u, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, 're ĩwamreme zusi mono zéb da hã, wa te waihu'u za'ra da. Zuwã hã tinhimi'ubumro norĩ ma, te te ĩwaihu'u ne, te za wama ĩwaihu, wa te waihu'u za'ra da. — Ãne te tãma tinha. 


text:
Taha wa, ma tô Zezusi hã asa tãma nharĩ za'ra: — Ãne te za 're aimreme zusi aba mo, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma:  “Wamama, asisi wẽ na uburé da te 're aiwaihu'u za'ra mono da, wa aima da'ãma 're ĩ̱mreme. Uburé da'ãma 're asib'a'uwẽ mono da, wa duré da'ãma 're ĩ̱mreme. 


text:
 Dawasédé hã da te wa'ãma 're 'manharĩ za'ra mono wa, wa te wasina 're ĩ'madâ'â za'ra mono õ zarina, a hã duré wa'ãma 're ab'madâ'â mono õ di za, wawasédé hã. Duré, 're wa'ab'madâ'â nhimini mono õ di za, Wa'uburé hã te te 're wa'a'upi mono wa, wawasété u 're warere'e tõ mono da.”  Ãne ma tô Zezusi hã tãma waihu'u za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma. 


text:
Taha pari, te tãma ãma romnhimiré'é za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma, ãne: — Ãté, asiwadi te za mara wa'wa atẽme ti'maiwisi 'wa, asõrõwa wa'aba u hã. Tawamhã, ãté marĩ õ wa, te za ai'maimorĩ 'wa, asiwadi hâiba amo nhorõwa u. Rowi, te za tãma ĩ'manharĩ 'wa: “Wa we atẽme mo, ĩ'u'ẽtẽ wapu hã ĩ̱ma 'manhomri da a'â taré. Taha wa, te za si'ubdatõ ĩ̱ma ĩsõ a'â.


text:
Nimosi ma tô we ĩ̱tẽme wi, ĩ̱siwadi hã, romhâ hawimhã. Tane nherẽ, marĩ õ di, te tãma ĩsõmri da hã.” Ãté, ãne te za tãma ĩ'manharĩ 'wa, 'ri tede'wai ma. 


text:
<n>(7-8)</n>  — Taha wa, te za ãté asa aima 'manharĩ 'wa: “Tane nherẽ, ĩ̱'utu zei õ di. Taha wa, ĩ'u'ẽtẽ wapu hã te aima sõmri neza. Wa tô 'rinhito. Ĩ̱'ra norĩ me, wa oto wanhotõ za'ra ni.” Ãté, ãne te za aima 'manharĩ 'wa, asiwadi wa'wa hã. Tazahã, te za sô wahudu, ĩ'u'ẽtẽ wapu zô, tiwi ĩwaptẽrẽzéb uwaibaba, te te aima 'manhomri da. E marĩ wa, te za aima 'manho. E asiwadi wa, te za aima 'manho. Mare di. Taha wab õ di. Marĩ õ wa, nasi tiwi waptẽrẽ wa, te za aima 'manho.


text:
<n>(9-10)</n>  Taha wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono wi, te za ĩwẽ hã 're ĩwaptẽrẽ u'âsi za'ra wa'aba mo. Tawamhã te za tô te te aima 're anhomri 'wa. Ĩwẽ zô si te za duré asima 're asõpré u'âsi aba mo. Tawamhã taha zarina te za tô te te aima ãma 're a'uwaimrami 'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, 'râwi aima 're hâimana za'ra wa'aba mono da. Duré ni'wa hã 'ri tede'wa zô, te te 're ĩ'ridawa ta'a mono ne, te za ĩwẽ hã tiwi 're ĩwaptẽrẽ za'ra wa'aba mo. Tawamhã 'ri tede'wa te te tãma ĩ'ridawa ne, te za tô te te aima 're anhomri 'wa, ĩwẽ hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã.


text:
Ãne, wa za duré aima ãma romnhimiré'é za'ra wa'wa. Damama na 're ai'maihâimana aba mono wamhã, ãté ai'ra hã pe'a hã te za aiwi waptẽ. E tawamhã, te za wahi hã tãma ĩsõ. Mare di. Pe'a si, te za tô tãma ĩsõ, te te 'rẽne da.


text:
Duré ai'ra hã, si'a're hã te te aiwi waptẽrẽ wamhã, e te za apa'apa 'wa nhi'odo hã tãma ĩsõ. Mare di. Si'a're si, te za tô tãma ĩsõ.


text:
Tane duré, a norĩ wa'wa hã 're anomro wẽ uptabi aba mono õ nherẽ, te za marĩ ĩwẽ si tô ai'ra norĩ ma 're ĩsõmri za'ra wa'aba mo. Aimama 'wa hã hâiwa ãma 're ĩhâimana mono hã, te za asõpru wa'aba zém nhipai u, ĩwẽ hã te te aima 're sõmri za'ẽtẽ za'ra wa'wa, tiwi 're rowaptẽrẽ za'ra wa'aba mono wamhã. Tipẽ'ẽzani hã te za te te aima 're anhomri 'wa. — Ãne ma tô Zezusi hã tãma waihu'u za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma. 


text:
 Bezebu na, wa'uburé norĩ wada'uri'wa nhisi wasu'u</n>  <i>(Mateusi 12.22-32; Marcusi 3.20-30)</i></n> Tawamhã Zezusi hã aibâ ma, ma tô wa'uburé hã time. Ĩpẽ'ẽ 're, sãmra wa, mreme waihu'u õ di aré, aibâ hã. Oto aibâ hawi watobro wamhã, ma tô mreme watobro, aibâ hã. Taha wa, ma tô ãma tatob'uzu za'ra ni.


text:
Tazahã, ni'wam norĩ hã dame ĩsimasam norĩ hã, te Zezusihi ma nharĩ wasété za'ra, ãne: — Bezebuhu zadawa para, ma tô wa'uburé hã te te dama 're anhamra, wa'uburé norĩ nhib'apito zadawa para. — Ãne te tãma nharĩ wasété za'ra. 


text:
Ĩhâiba amo norĩ hã te duré wada'uri za'ra, ãne: — Ma'ãpé wanho'a, marĩ dama ĩ'manharĩ waihu'u'õ hã wama 'manharĩ za'ra na, aiwaihu'u pese na, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa para, wa'uburé, dama 're ĩ'anhamra mono na, wa te aiwaihu'u za'ra da. — Ãne te wada'uri za'ra.


text:
<n>(17-19)</n>  Taha wa, ma tô sina waihu'u za'ra, te te ãma ĩrosa'rata wasété za'ra na, Zezusi hã. Taha wa, te tãma ãma romnhimiré'é za'ra, ãne: — Danhib'apito nhib'a'uwẽ norĩ hã 'râwim nherẽ, oto sisada 're simasa mono wamhã, te aré 're si'uprosi. Duré, dasisãnawã nherẽ, dasisada 're dasimasa mono wamhã, te aré 're dasi'uprosi. Tane duré, Satanasihi nhib'a'uwẽ norĩ hã sisada 're simasa mono wamhã, e niha te za sina 're sapa'a za'ra. Waihu'u õ di, ta norĩ hâimanazé hã. Ma tô ĩ̱ma ĩnharĩ za'ra wa'wa, Bezebuhu zadawa para, wa'uburé te dama 're ĩ'anhamra mono na. Asiré norĩ hã bété. E 'wa sadawa para, te bété wa'uburé norĩ hã te te dama 're sãmra, ta norĩ hã. E Bezebuhu zadawa para. Mare di. Ãne, wasu'u za'ra wa'aba õ di. Taha wa, ma tô ĩ̱wasu'u za'ra wa'wa, ĩ'upa na, Bezebuhu zadawa para, wa'uburé, te dama 're ĩ'anhamra mono na.


text:
Tô sena, wa 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa para si, te dama 're anhamra, wa'uburé hã. Taha zarina si, te za oto ĩwaihu'u za'ra wa'wa, tô sena 'Re ĩhâimana u'âsi mono, ai'ãma 're ĩsib'a'uwẽ za'ra wa'aba mono zéb da, te te ãma ĩsãna'rata na hã. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra, Zezusi hã. 


text:
Te duré tãma ãma romnhimiré'é za'ra, ãne: — Ãté, aibâ ĩsiptede hã te za 're 'manhamra. Tawamhã si'wa'rutu ré, te za tinhorõwa te te dawi 're 'madâ'â pese. Taha wa, te za rowẽ na sa 're romnhimi'wara, ĩsibro hã, da te upi ãna.


text:
Ãté aibâ ĩsiptete u te za oto wi, ĩsipai u ĩsiptete uptabi hã. Tãma siptete wa, te za 'marõwĩ. Te za tiwi waibu ĩsi'wa'rudu hã, te te ĩ'umnhasizé hã. Uburé ĩsibrob zama te za tiwi waibu. Tawamhã te za oto dama ãma aipé. — Ãne te tãma ãma romnhimiré'é za'ra, Zezusi hã. 


text:
Te duré tinha: — Ni'wam norĩ hã ĩ̱wẽ'wa 're nomro mono õ wamhã, ta norĩ hã te ĩ̱zada 're hâimana za'ra. Duré ni'wam norĩ hã te te 're ĩ̱pawaptob za'ra mono õ wamhã, ĩ̱tẽme te 're ĩda'ubumroi mono na hã ta norĩ hã ĩ̱nhiti dazatõrĩ'wa na te za 're hâimana za'ra. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra, tiwẽ'õ'wa norĩ ma. 


text:
Te duré tãma ãma romnhimiré'é za'ra, Zezusi hã, ãne: — Ãté wa'uburé hã te za aibâ hawi 'maiwatobro. Te za duré a'ubuni wi 're mo, â'õ wa'wai baba. Te za dazô 're rĩtĩ. Dazô 're rĩtĩ baba mono wa, nimomo wa'utu õ wa, te za sima tinha: “Ĩ̱nhorõwa 'rata u, wa za apâ mo, ãma 're ĩ̱nhorõwa u'âsi mono da, ĩpẽ'ẽ 'remhã.” Ãne te za sima tinha.


text:
Tawamhã te za apâ mo aibâ u, ĩpẽ'ẽ 're, apâ sébré da. Tawamhã ĩhawi watobro haré, te aré hâiba baba na 're hâimana, 'ri hã baba na 're simasa mono wa, 'ri 're wa'wa su'u na 're ĩsimasa mono ne, duré 'ri paramhã robza'ra wẽ u'âsi, 're ĩromnhimi'wara mono ne. Taha wa, wa'uburé ma, wẽ di, aibâ hã apâ ãma 're ĩsõrõwa mono da hã.


text:
Tawamhã te za rob u watobro, tisiré norĩ zô morĩ da, wa'uburé hã. Tawamhã te za ĩtẽme ãwisi za'ra, 7 na ĩhâiba hã ĩsipai u ĩwasété uptabi za'ra hã, si'u ãma 're sõrõwa za'ra mono da, aibâ ãma. Tãma rowẽ prã ti aré, wa'uburé misi, ãma 're sõrõwa mono ré hã, ĩpẽ'ẽ 'remhã. Ahâ na oto ãma 're sõrõwa za'ra mono wa, tãma rowẽ'õ uptabi di oto. — Ãne, Zezusi ma tô tãma rowasu'u za'ra. 


text:
Taha wasu'u te te dama wasu'u pari, te pi'õ hã Zezusihi ma tinha, dawa'wa ĩsa hã: — Asépata'wai ma, 're rowẽ mono di za, aiprédu'wai ma. A hã ĩsimiprédu wa, tãma 're rowẽ mono di za. — Ãne te pi'õ hã Zezusihi ma tinha, mreme 'rãihâ na. 


text:
Taha wa, te Zezusi hã asa tãma tinha: — Tane tô. Tãma 're rowẽ mono nherẽ, ĩsipai u ni'wam norĩ ma, 're rowẽ uptabi za'ra mono di za. Ni'wam norĩ hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u hã tipo're na te te 're wapari za'ra mono wamhã, duré te te 're 'madâ'â pese za'ra mono wamhã, tãma 're rowẽ uptabi za'ra mono di za. — Ãne ma tô pi'õi ma waihu'u, Zezusi hã. 


text:
 Zonahã wasu'u, apito Saromahã wasu'u me</n>  <i>(Mateusi 12.38-42; 16.1-4; Marcusi 8.11-13)</i></n> <n>(29-30)</n>  Tawamhã Zezusihi tẽme ma oto dasina tahâ'â ni. Taha wa, te dama tinha: — E niha ã nimosi dapoto té mono hã ĩ'aihâimana wasété za'ra wa'wa. Ma tô ĩ̱ma ĩ'ru za'ra wa'wa, marĩ dama ĩ'manharĩ waihu'u'õ hã te 'manharĩ da, asõ'a za'ra wa'aba, ĩ̱waihu'u pese na, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩ̱wẽsãmri na, ĩ̱waihu'u za'ra wa'aba da. Taha wa, taré 'madâ'â za'ra wa'aba da, niha te 'manharĩ õ di za. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, tiwaihu'u pese na niha Zonahã ma, te te ĩ'manharĩ wẽ ne, te za niwapsi 'manha, dama ĩ'manharĩ waihu'u'õ hã. Duréihã, Zonahã ma, te te 'manharĩ wẽ wamhã, ĩsadawa para datẽme ĩmorĩ na, ma tô waihu'u za'ra, Niniwé ãma 're ĩdasi'ubumroi mono norĩ hã. Tane, wa hã ti'ai ãma dasiré ĩ̱poto ma, te za niha ĩ̱ma 'manharĩ wẽ, ĩsadawa para atẽme ĩ̱morĩ aba na, ĩ̱waihu'u za'ra wa'aba da.


text:
Niwamhã 'Re ĩhâimana u'âsi mono, za da'ãma ĩsipo'ozéb ãma hã, duréihã danhib'apito sipi'õ hã Saba na romnhisi ãma te te 're ĩda'ab'madâ'â mono hã, te za duré asada tihâimana 'wa, aiwasédé hã te te ai'ãma sa'ra wa'aba da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nho'a. E marĩ wa. Ta hã duréihã romhâ uptabi nherẽ, ĩwi, apito Saromahã u, ĩsimiroti hã te te wapari da, ĩsimiroti hã dahâimanazém na rowaihu'u na hã wẽ uptabi wa. Taha nhimiroti hã pire nherẽ, ĩsipai u ĩ̱nhimiroti si pire uptabi di. Tane nherẽ, ĩ̱nhimiroti hã aima wapari ze za'ra wa'aba õ di. Taha wa, te za tô ĩ'uwaibaba aiwasédé hã ai'ãma sa'ra wa'wa, danhib'apito sipi'õ hã.


text:
Niwamhã 'Re ĩhâimana u'âsi mono, za da'ãma ĩsipo'ozéb ãma hã, duréihã Niniwé na 'ri nho'õmo nhisi ãma 're ĩdasi'ubumroi mono norĩ hã te za asada tihâimana za'ra wa'wa, aiwasédé hã te te ai'ãma sa'ra wa'aba da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nho'a. E marĩ wa. Duréihã Zona hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te tãma 're sadawa wasu'u za'ra mono wamhã, ma tô te te 're wapari za'ra. Taha wa, ma tô ta norĩ hã tiwasété wi 're sipizari za'ra. Zonahã nhimiroti hã pire nherẽ, ĩsipai u ĩ̱nhimiroti si pire uptabi di. Tane nherẽ, a norĩ wa'wa hã ĩ̱zaze za'ra wa'aba õ di, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimipisutuzéb zarina, we atẽme ĩ̱morĩ aba na hã. Taha wa, te za tô ĩ'uwaibaba aiwasédé hã ai'ãma sa'ra wa'wa, Niniwé ãma 're ĩdasi'ubumroi mono norĩ hã. — Ãne te dama tinha, Zezusi hã. 


text:
 Rob'uiwẽzé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 5.15; 6.22-23)</i></n> Taha wa, te duré tãma ãma romnhimiré'é za'ra, ãne: — Rob'uiwẽzé hã da te ro'o wamhã, e te za nima niwĩ dawi simi'uri ni. E piza'a na, te za upsibi ni. Mare di. Ĩsima'warazém na si te za sõ'awi da te 're sõré, rowa'a na 're danhisisi mono da. Taha da, te za ro'o ni, rob'uiwẽzé hã.


text:
Tane duré dato hã, aiwa rob'uiwẽzé me. Datõmo wẽ wamhã, dama rob'madâ'â wẽ di. Datob'a wamhã, dama rob'madâ'â waihu'u õ di. Tane duré, a norĩ wa'wa hã asimirosa'rata wẽ za'ra wa'aba wamhã, te za ĩwẽ hã asimirosa'rata na 're ĩwaihu'u za'ra wa'aba mo. Duré, asimirosa'rata wasété za'ra wa'aba wamhã, ĩwẽ hã 're waihu'u za'ra wa'aba mono õ di za.


text:
Wa za duré aima ãma romnhimiré'é za'ra wa'wa, ãne: Rob'uiwẽzé hã te te aima 're rob'uiwẽ za'ra wa'aba mono wamhã, uburé aihâiba ma hã 're rowa'a za'ra wa'aba mono di za. Aiwi 're robra za'ra wa'aba mono õ di za. Tane, asimirosa'rata wẽ za'ra wa'aba wamhã, te za aiwasédé hã 're ĩwẽ'õ za'ra wa'aba mo, ĩwẽ si 're waihu'u za'ra wa'aba mono da. — Ãne ma tô dama waihu'u, Zezusi hã. 


text:
Tawamhã tame te te dama rowasu'u pari, ma tô aibâ hã tãma tinha, ĩsõrõwa u morĩ da, ĩsiré sa da. Aibâ hã, parisezu. Taha wa, ma tô Zezusi hã ãma saze. Tawamhã 'ri para u sébré wamhã, te nhamra, sa da.


text:
Tane nherẽ, sai õ ré, simisõi õ di Zezusi hã, dahi'rada hã 're ĩsimisõ za'ra mono zéb zarina hã. Taha wa, te parisezu hã tãma tinha, tipẽ'ẽ na, simisõi õ wa.


text:
Tawamhã ma tô Wanhib'apito hã tãma tinha, Zezusi hã: — Parisezu norĩ, wa za aima ãma romnhimiré'é za'ra wa'wa, ãne: Hâsizé hã duré pratu hã ĩmana wawip si, da te 're upsõ za'ra mono wamhã, ĩwa'wamhã wasété di, zahadu upto wa. Tane, a norĩ wa'wa hã 're anomro wẽ wa'aba mono newa, da te 're ai'madâ'â wẽ za'ra wa'aba mono da, te 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti ĩpire prã norĩ si 're ĩ'madâ'â pese za'ra wa'aba mo, danho'a. Tane nherẽ, aipẽ'ẽ 'remhã asimirosa'rata wasété na te zahadu ĩré 're aihâimana u'âsi za'ra wa'aba mo. Danhibrob na si te duré 're ĩda'ruiwapari za'ra wa'aba mo. Aihâimana nhipese zarina, te duré marĩ na dawi 're asipsaihuri za'ra wa'aba mo.


text:
E niha waihu'u za'ra wa'aba õ di bété. Uburé Dapoto'wa hã e wahâiba na si, ma tô te te 're wa'awaihu'u. Mare di. Wanhimirosa'rata na zama, ma tô te te 're wa'awaihu'u, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã.


text:
Taha wa, ma'ãpé ĩsibrob'õ norĩ ma, 're asõprub za'ra wa'aba mono. Ãne dama 're 'manharĩ za'ra wa'aba mono wamhã, asimirosa'rata wẽ na, te za te te 're ai'awaihu'u 'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. 


text:
— Parisezu norĩ, a norĩ wa'aba ma, aima 're ropipa uptabi za'ra wa'aba mono di za. Ma tô asimiromhuri wa'â hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, 're ĩpo'o u'âsi za'ra wa'aba mo, wesuirã zapore wa'â hã, syry na tãma 're sõmri za'ra wa'aba mono da. Uburé danhipi wazarizé wa'â hã tãma 're po'o nhimini za'ra wa'aba mono õ di. Ta hã, wẽ di. Tazahã, ĩsimarĩ'õ norĩ ma, 're asõprub za'ra wa'aba mono õ di. Duré 'Re ĩhâimana u'âsi mono, 're sawi pese za'ra wa'aba mono õ di. Ma tô tãma 're asõprub za'ra wa'aba mo. Ĩbâre aré ĩsimarĩ'õ norĩ ma, 're asõprub za'ra wa'aba mono 'wa'âhã. Tazahã, ma tô 're ĩ'mararé za'ra wa'aba mo. Taha wa, niwapsi aima 're robze za'ra wa'aba mono õ di za. 


text:
— Parisezu norĩ, ai'ãma ĩ̱pẽ'ẽzé za'ra wa'aba di. Aima 're ropipa uptabi za'ra wa'aba mono di za. Dama ĩpire norĩ simasisizém na, 're asimro zei wa'aba mono di, rowahutuzéb ãma. Duré 'ri nhi'riti wa, da te dasina 're ĩ'ubumroi mono zéb ãma asisi pire na, da te 're asawi za'ra wa'aba mono wamhã, asina 're dawapari ze za'ra wa'aba mono di. Taha wa, niwapsi aima 're robze za'ra wa'aba mono õ di za. 


text:
— A norĩ wa'aba ma, aima 're ropipa uptabi za'ra wa'aba mono di za. Taha wa, wa za aima ãma romnhimiré'é za'ra wa'wa, ãne. Ãté ni'wa hã adâ'â 'ru uwaibaba te za mo, sa'rese ãna, ti'ai haré newa. Taha wa, te za siwasété. Tane aiwẽ za'ra wa'aba newa, asirã za'ra wa'aba zarina 're danomro mono wamhã, te za 're dasiwasété za'ra. Taha wa, aiwẽ prã za'ra wa'aba wa, aima 're robze za'ra wa'aba mono õ di za. — Ãne Zezusi te tãma nharĩ za'ra, parisezu norĩ ma. 


text:
Tawamhã aibâ hã te Zezusihi ma tinha: — Rowahutu'wa, parisezu norĩ, wẽ'õ za'ra wa, ma tô ta norĩ zu, wa norĩ zama ĩwa'awẽ'õ. — Ãne te Zezusihi ma tinha, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti na dama rowahutu'wa hã. 


text:
Tawamhã Zezusi te asa tãma tinha: — Rowahutu'wa norĩ, ai'ãma ĩ̱pẽ'ẽzé za'ra wa'aba di. A norĩ wa'aba ma zama, aima 're ropipa uptabi za'ra wa'aba mono di za. Wa za aima ãma romnhimiré'é za'ra wa'wa, ãne: Ãté marĩ ĩpire uptabi hã te za ni'wa hã dama sibu, te te sõihi waptob ãna. Tane a norĩ wa'wa hã. Dama asimiroti za'ra wa'aba zé hã ahâ uptabi na ma tô dama 're ĩpisutu za'ra wa'aba mo, da te 're 'madâ'â za'ra mono da, 're dapawaptob za'ra wa'aba mono ãna. Taha wa, te robzei'õ na oto 're danomro. Taha wa, aima 're robze za'ra wa'aba mono di za. 


text:
<n>(47-49)</n>  — A norĩ wa'aba ma, aima 're ropipa uptabi za'ra wa'aba mono di za. Aihi'rata aba norĩ hã ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u 'rata 'wa norĩ hã te te 're simro, ĩsadawa wasu'u na te te 're wẽ'õ za'ra mono wa. A norĩ wa'wa hã ĩsadawa wasu'u na, 're wẽ za'ra wa'aba mono newa, ma tô ẽtẽ tõmo wawẽ hã 're ĩsõré za'ra wa'aba mo, ab're 'wawi, dama ĩpibu pese zéb da, ĩ'ru hã. Tazahã, aihi'rata aba ne, ma tô ĩsadawa wasu'u hã 're ĩwẽ'õ za'ra wa'aba mo. E marĩ, te bété wasu'u, ab're 'wawi ẽtẽ tõmo wawẽ, 're ĩsõré za'ra wa'aba mono hã. Aihi'rata 'wa, ĩsadawa wasu'u 'rata 'wa norĩ te te 're ĩsimroi mono zé, ma tô 're ĩsaze za'ra wa'aba mo. Ãne te wasu'u, ab're 'wawi ẽtẽ tõmo wawẽ, 're ĩsõré wa'aba mono hã. Aiwana wa'aba, ma tô romhâ ré dapo're pu'u, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Datẽme, wa za te 're da'azatõrĩ, da te dama 're ĩ̱zadawa wasu'u za'ra mono da. Tazahã, ĩ̱zadawa para õ nherẽ, te za da te 're simro, ni'wam norĩ hã. Rowasédé hã te za duré da te tãma 're 'manharĩ za'ra, ni'wam norĩ ma. Ãne, tãma waihu'u pese sirõmo wa, ma tô romhâ ré dapo're pu'u, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã.


text:
<n>(50-51)</n>  Ropoto na'rata hawi, ma tô ãma dasiwi sãna'rata ni, ĩsadawa wasu'u 'rata 'wai pãrĩ na hã. Ĩmorĩ'rada hã ma tô Abé hã wĩrĩ 'rata ni. Abéhé za'u si, ma tô ĩsadawa wasu'u'wa sidâpâsi, da te 're simro. Zacariaha zama, ma duré wĩrĩ ni, 'ri nho're ãma. 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩdawata za'ra mono zém nho're ãma, ma wĩrĩ ni. Ĩbabarã na te 'ri hã za, 'ri ĩwẽ hã. Õ niwĩmhã, tãma danhoprubzé nomrizé te za, wedeza ne hã. Tame sab ré, ma wĩrĩ ni, Zacaria hã. Taha wa, te za 'ruiwa'âbâ za'ra, uburé tizadawa wasu'u'wa norĩ hã, da te 're ĩsimroi mono norĩ hã. Taha wa, ã nimosi dapoto té mono hã ĩ'aihâimana za'ra wa'wa hã, te za aima rob'manharĩ za'ra wa'wa, ĩsadawa wasu'u'wa norĩ, ĩsimirowasu'u na 're wẽ'õ za'ra wa'aba mono 'ru te.


text:
— Rowahutu'wa norĩ, a norĩ wa'aba ma, aima 're ropipa uptabi za'ra wa'aba mono di za. E marĩ wa. Wa za ãma romnhimiré'é, ãne: Ãté, aibâ hã te za 'manhamra, 'ridawa tétézéb ré. Ta hã 're zasi mono õ di, 'ri para u hã. Duré, 'ri para u 're danhisisi mono õ di, te te dawi 're azawi mono wa, 'ridawa tétézé hã. Tane, a norĩ wa'wa hã 're 'madâ'â pese za'ra wa'aba mono õ di, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti hã. Ma tô duré dawi 're ĩsawi za'ra wa'aba mo, ĩsimiroti mono bâ, da te 're waihu'u za'ra mono tõ da. — Ãne ma tô Zezusi hã tãma rowasu'u za'ra, rowahutu'wa norĩ ma. 


text:
<n>(53-54)</n>  Tawamhã rob u, ma tô watobro, Zezusi hã. Watobro wamhã, te rowahutu'wa norĩ hã tãma nharĩ za'ra, parisezu norĩ me. Te te sadawa 'ru za'ra wa, te duré sadanharĩ na sima tirẽ, timreme na te te ãma upa zô, te te ãma upai wa, te te siwi wẽ'õ za'ra da. Tazahã, timreme na te te ãma upai õ di, Zezusi hã.


text:
 Dahâimanazé tô senai õ wasu'u</n>  <i>(Mateusi 10.26-33; 12.31-32; 10.19-20)</i></n> <n>(1-3)</n>  Tawamhã ma tô dasina tahâ'â ni. Da'ahâ uptabi di oto. Da'ahâ uptabi wa, ma tô 're dasipara wati'i za'ra. Ãhã wa, te Zezusi hã a'â tãma nharĩ za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma, ãne: — Parisezu norĩ hâimanazé hã, tô senai õ di. Taha wa, te za tiwi 're asi'madâ'â pese za'ra wa'aba mo, ĩ'u'ẽtẽ wapuzém nhiti 're anomro aba mono da, parisezu norĩ nhimi'manharĩzém nhiti. Wa za ãma simiré'é, ãne: Ãté te za marĩ hã da te dawi 're sahâri za'ra, da te 're waihu'u tõ za'ra mono da, danhimirowasu'uzé hã, danhimi'manharĩzé hã. Tane nherẽ, te za niwapsi waihu'u za'ra ni. Tane barana, aihâiba pisutu dama asimirowasu'uzé hã te za rowa'a ré dama asimirowasu'uzém na aiwasu'u za'ra wa'aba ni. Duré 'ri nhitob ré, aihâiba pisutu dama asimirowasu'uzé hã, te za sõ'awi dama asimirowasu'uzém na aiwasu'u za'ra wa'aba ni. Taha wa, te za 'râwi 're asi'madâ'â za'ra wa'aba mo, parisezu norĩ hâimanazéb zarina, 're aihâimana za'ra wa'aba mono tõ da, tô senai õ wa, 're ĩhâimana za'ra mono zé hã, ta norĩ hã.


text:
<n>(4-5)</n>  — Ĩ̱siwadi norĩ, tô sena wa za aima rowasu'u za'ra wa'wa. Da te 're ai'uprosi aba mono da nherẽ, asima 're dapipa za'ra wa'aba mono õ di za. Da te 're ai'uprosi aba mono pari, niha oto da te aima 're rob'manharĩ za'ra wa'aba mono õ di za oto. Aipãrĩ'wa norĩ hã ropipa u, te te 're asãmra waihu'u aba mono õ di za oto. 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma si, waihu'u pese di, ropipa u dawabzurizé hã. Taha wa, taha si te za tô 're ĩpipa za'ra wa'aba mo.


text:
<n>(6-7)</n>  — Wa za aima ãma romnhimiré'é za'ra wa'wa. Sire wa'â hã wa'âbâ syryre nherẽ, ãma po're si'âri waihu'u õ di, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Tane duré, aséré za'rata aba zama, tãma waihu'u pese di. Sire hã tãma sawi pese za'ra nherẽ, sire zawi nhipai u, tãma asawi uptabi za'ra wa'aba di, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma hã. Taha wa, te za asina aihâtâ'â ãna 're anomro aba mo. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra Zezusi hã, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma.


text:
Te duré tãma nharĩ za'ra: — Ni'wam norĩ hã ĩ̱zazei'wa na danho'a dama 're siwasu'u za'ra mono wamhã, wa hã ti'ai ãma dasiré ĩ̱podo hã wa za duré ĩ̱zazei'wa na te 're awasu'u, hâiwa ãma 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma romhuri'wa norĩ nho'a.


text:
Tanei õ di za, ni'wam norĩ hã ĩ̱zazei'õ'wa na dama 're siwasu'u za'ra mono wamhã. Ãne wamhã, ĩ̱zazei'õ'wa na wa za duré te 're awasu'u, hâiwa ãma 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma romhuri'wa norĩ nho'a. 


text:
— Ãté ni'wam norĩ hã dasiré ĩ̱poto ma, te za ĩ̱ma nharĩ wasété za'ra. Tane nherẽ, tiwasété na 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, siwasu'u za'ra wamhã, te te ãma 'madâ'â za'ra õ di za oto, ĩwasédé hã. Tazahã, ni'wam norĩ hã, Ĩpẽ'ẽzani hã te te 're wẽ'õ u'âsi za'ra mono wamhã, te za te te ãma 're 'madâ'â u'âsi za'ra ĩwasédé hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. 


text:
— Ãté ĩ̱zazei'wai wa, te za taré da te 're aiwẽ'õ za'ra wa'wa. Taha wa, ãté te za rowahutuzéb u, da te 're asimroi wa'wa, ĩ̱zazei'wa na, da te 're aiwaihu'u za'ra wa'aba mono da. Ãté roti'wa norĩ u, te za da te 're asimroi wa'wa, ãté danhib'apito norĩ u. Tane nherẽ, asina 're aihâtâ'â za'ra wa'aba mono õ di za. Tãma asiwasu'u za'ra wa'aba zéb zô, 're rosa'rata za'ra wa'aba mono õ di za.


text:
Nimahã bâtâ na, da te aiwaihu'u za'ra wa'aba wamhã, te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã Tipẽ'ẽzani na aima waihu'u za'ra wa'wa, dama 're asiwasu'u za'ra wa'aba mono zéb da hã. Taha wa, asina 're aihâtâ'â za'ra wa'aba mono õ di za. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra, Zezusi hã. 


text:
 Aibâ ĩsimarĩ ahâ wasu'u</n> Tawamhã aibâ hã dawa'wa ĩsa hã te Zezusihi ma tinha, ãne: — Rowahutu'wa, ĩ̱dub'rada hã ma'ãpé ĩ̱'ãma wada'uri, te te ĩ̱ma po'o da, wamama hã wawi dâ'â õ ré, te te wama ĩpisudu hã. — Ãne te tãma tinha. 


text:
Taha wa, te Zezusi hã asa tãma tinha: — Mare di. E 'wa hã ma tô ĩ̱pisutu, te ai'ãma wada'uri da, te te aima po'o da hã. Ni'wa te te ĩ̱pisutu õ di. — Ãne te aibâ ma tinha. 


text:
Tawamhã te uburé dama tinha: — Ma'ãpé, ĩ̱wapari pese za'ra wa'aba. 'Râwi te za 're asi'madâ'â za'ra wa'aba mo, asimarĩ ahâ zô, 're rob'ruiwapari za'ra wa'aba mono tõ da. Danhimarĩ ahâ uptabi nherẽ, robze u'âsi, ãma 're danomro mono õ di za. Rowẽzéb õ di, ta hã. — Ãne ma tô Zezusi hã tãma waihu'u za'ra. 


text:
<n>(16-17)</n>  Te duré ãma romnhimiré'é, ãne: — Aibâ hã te 're hâimana, ĩsimarĩ ahâ hã. Buru nho ahâ wamhã, 'râwi te sima rosa'rata, ãne: “'Ri hã 'ri 're sy'yre di, buru nho za'warizéb da hã. E marĩ wa za 'manha.


text:
Ãté ri wa za sãmra, te 'ri za'ẽtẽ da, buru nho za'warizéb da hã. Tamomo, wa za ubumro buru nho hã, 'ri za'ẽtẽ u. Ĩ̱nhimarĩ zama, wa za sa'ra, buru nho zu hã.


text:
Taha parip si, wa za ĩ̱sima tinha, ãne: ‘Ãhãna ĩ̱ma rowẽ di. Marĩ hã ahâ na, te ĩ̱za daba'wara, ĩwẽ hã. Ĩ̱wi ĩropsi'utõrĩ da hã, mare di. Wahub ahâ na, te za ĩ̱'ãma tiwahu, ĩ̱sa hã ĩ̱ma 're hâimana mono ré hã. Wa za oto 're ĩ̱wa'utu u'âsi. Ãté, te 're romhuri mono õ di za oto. Ãté ãhãna si, wa za oto 're ĩ̱sa. Wa za te 're zâsi u'âsi. Marĩ na, wa za 're ĩ̱to, ĩ̱tozém na.’ ” Ãne te aibâ hã sima rosa'rata.


text:
Taha wa, te 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã tãma tinha: “A hã ma tô ãma ĩ'upa za'ẽ, asimirosa'rata na. Ã barana te za atâ. Atâ'â wamhã, e 'wa te hã za oto asimarĩ hã, asima si 're ĩ'a'ubumroi pese mono hã.” Ãne te aibâ ma tinha. 


text:
— Tane, danhimarĩ hã dasima si, da te 're ubumroi pese za'ra mono wamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, 're danhoprub za'ra mono ãna, te za taré da te dasima 're ubumroi pese za'ra, danhimarĩ hã. — Ãne ma tô Zezusi hã tãma waihu'u za'ra. 


text:
 Marĩ na 're dahâtâ'â za'ra mono ãna, 're ĩdanomro mono zé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 6.25-34)</i></n> Tawamhã Zezusi te tinha, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma, ãne: — Taha wa, wa za duré ãne aima waihu'u za'ra wa'wa. Marĩ na 're aihâtâ'â za'ra wa'aba mono õ di za. Asazé wa'aba na asina 're aihâtâ'â za'ra wa'aba mono õ di za. Duré, ai'uza õ na zama asina 're aihâtâ'â za'ra wa'aba mono õ di za.


text:
Wasazém nhipai u pire uptabi di, wahâimanazé hã. Duré, wa'uzazém nhipai u pire uptabi di, wahâiba hã.


text:
Õhõta, si norĩ hã. Ma'ãpé, 'madâ'â za'ra wa'aba. Si norĩ hã te te sima 're robzuri mono õ di. Te te duré sima 're rob'rãihâri za'ra mono õ di. Duré robza'warizéb õ di, ĩsazéb za'warizéb da hã. Tane nherẽ, te ĩsa hã te te tãma 're anhomri u'âsi, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. E si norĩ si, te te 're azawi pese. Mare di. Si hã tãma sawi pese za'ra nherẽ, si zawi nhipai u, tãma asawi uptabi za'ra wa'aba di.


text:
<n>(25-26)</n>  Duré 're atâ'â za'ra wa'aba mono zém na, asina 're aihâtâ'â za'ra wa'aba mono wamhã, e asibâtâ na 're atâ'â za'ra wa'aba mono õ di za. E asibâtâ nhipai u, te za 're anomro siroptu wa'aba mo. Mare di. Asina 're aihâtâ'â za'ra wa'aba mono zéb zarina, asibâtâ nhipai u 're anomro siroptu wa'aba mono õ di za. E marĩ da, te za bété marĩ na 're aihâtâ'â za'ra wa'aba mo.


text:
Ma'ãpé, romnhirãrã 're ĩhâimana za'ra mono zém na rosa'rata za'ra wa'aba a'â, rom na 're ĩsimasa mono na hã. Ta norĩ hã ti'uzazéb da hã, te te sisada 're 'manharĩ za'ra mono da, te te 're romhuri za'ra mono õ di, zazahâ da hã. Tane nherẽ, dama 'madâ'â zei uptabi di, romnhirãrã hã. Apito Saroma hã uza wẽ uptabi na 're si'uza mono nherẽ, taha nhipai u, dama 'madâ'â zei uptabi di, romnhirãrã hã.


text:
Romnhirãrã hã hâiwi 're simnhatã mono ré, te za du hã ĩré da te 're wazâri za'ra, unhama da, da te 're ub'rã za'ra mono da. Taha wa, 're simasam hâ mono dai õ nherẽ, ma tô wẽ uptabi na te te 're ab'manharĩ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. E tawamhã, ai'uzazé hã te te aima 're sõmri za'ra wa'aba mono õ di za bété. Te za tô te te aima 're anhomri 'wa. E niha Aimama 'wa hã asina 're umnhasi za'ra wa'aba mono õ di bété, taha si ai'uzazé hã za te te aima 're ĩ'anhomri aba mono na hã.


text:
<n>(29-31)</n>  Taha wa, marĩ na asina 're aihâtâ'â za'ra wa'aba mono õ di za. Asazéb zô si, duré â zô si, 're asõpré wa'aba mono õ di za. Taha zô si, te za ĩsazei'õ'wa norĩ hã 're sõpré. Aimama 'wa hã ma tô aiwaihu'u za'ra wa'wa, marĩ hã aiwi sô 're ĩrowaptâ'â za'ra wa'aba mono na. Aimama 'wa hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, Danhib'apito uptabi. Taha wa, õhõ si, te za 're ĩpisutu za'ra wa'aba mo, õhõ ãma si 're anomro aba mono da. Tawamhã marĩ hã aiwi sô 're ĩrowaptâ'â za'ra wa'aba mono zéb uwaibaba, te za te te aima 're anhomri 'wa, Aimama 'wa hã. — Ãne, ma tô Zezusi hã tãma waihu'u za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma.


text:
Te duré tãma nharĩ za'ra: — Ĩ̱siré norĩ, ai'umrore wa'aba nherẽ, asina 're aihâtâ'â za'ra wa'aba mono õ di za. Aimama 'wa hã Danhib'apito uptabi hã, te za aima pisutu za'ra wa'wa, ĩsiré dama 're roti za'ra wa'aba mono da. Ãne ma tô sima aiwẽ za'ra wa'wa.


text:
<n>(33-34)</n>  Taha wa, te za uburé asimarĩ hã dama ĩwede za'ra wa'wa, ĩwa'âbâ zô, ĩsimarĩ'õ norĩ ma, sõmri aba mono da. Tawamhã asimarĩ hã ĩsi'utõrĩ'õ hã te za hâiwa ãma asô 're hâimana u'âsi za'ra wa'wa, wẽ u'âsi na. Tame, ĩsipsaihuri norĩ hã sô 're sisisi waihu'u mono õ di za. Tame duré, da'uza hâzapu'u'wa hã 're hâimana za'ra mono õ di. Ti'ai ãma asimarĩ ahâ zô si 're rob'ruiwapari za'ra wa'aba mono wamhã, taha na si te za aipẽ'ẽ 're, asima 're ĩrosa'rata u'âsi za'ra wa'aba mo, hâiwa ãma ĩwẽ hã ĩsi'utõrĩ'õ upana. Duré hâiwa ãma ĩwẽ uptabi zô si, asima 're rob'ruiwapari za'ra wa'aba mono wamhã, taha na si te za asima 're ĩrosa'rata u'âsi za'ra wa'aba mo, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ĩwẽ hã te te asô 're ĩ'apisutu aba mono zô si. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra, Zezusi hã.


text:
 Romhuri'wa norĩ, hâimana nhimiza'rese sina, 're ĩhâimana za'ra mono wasu'u</n> <n>(35-36)</n>  Tawamhã Zezusi hã te duré tãma romnhimiré'é za'ra, ãne: — Romhuri'wa norĩ hã hâimana nhimiza'rese sina, te za tinhib'apito zô 're simipari za'ra. Tane, te za aihâimana nhimiza'rese sina, 're aihâimana za'ra wa'aba mo. Ãté dasina damrozéb u, te za ĩsib'apito hã tiwi timorĩ za'ra, dame sa da. Tawamhã apâ wisi õ ré, te za si'uza za'ra, tãma ĩromhuri'wa norĩ hã, te te tãma romhuri za'ra da. Te za sô ro'o za'ra rob'uiwẽzé hã, rowa'a na sébré da, ĩsib'apito za'ra hã. Tawamhã 'ri tẽme wisi wi, te za ĩsib'apito za'ra hã 'ridawa ta'a, te te tãma 'ridawa za'ra da. Taha wa, te za awa'awi tãma 'ridawa za'ra.


text:
<n>(37-38)</n>  Tãma ĩromhuri'wa norĩ hã sõtõ ãna, sô simipari za'ra wamhã, tãma rowẽ za'ra di za. Tawamhã ãté mara wa'wa, te za apâ wi, ĩsib'apito za'ra hã. Ãté si'a hârâ wi, te za apâ wi. Hâimana nhimiza'rese sina, sô 're simipari za'ra mono ré, apâ wisi wamhã, tãma rowẽ za'ra di za, tãma ĩromhuri'wa norĩ ma hã. Tawamhã apito nherẽ, sai õ ré, te za a'â ti'uza na ãma saprĩ, ĩsa te te tãma sõmri mono da, tãma ĩromhuri'wa norĩ ma. Te za duré tãma nharĩ za'ra, tisai ma, si'ubumro da. Taha pari, te za duré tãma sõmri za'ra, ĩsa hã.


text:
Wa za duré ãma simiré'é, ãma rosa'rata za'ra wa'aba da. Dahâimana nhimiza'rese ãna, 're dahâimana za'ra mono ré, te za ĩsipsaihuri norĩ hã danhibrob zô 're sisisi, 'ri para u hã. Bâdâ hã we ĩsébrézé hã 'ri tede'wa te te waihu'u wamhã, te za tiwi 'madâ'â pese, sébré tõ da, 'ri para u.


text:
Tane te za a norĩ wa'wa hã aihâimana nhimiza'rese ĩ̱zô 're asimipari u'âsi za'ra wa'aba mo. Wa hã ti'ai ãma dasiré ĩ̱podo hã, wa za wei mo apâ, ĩ̱zô asimipari za'ra wa'aba õ zém na, nimahã bâtâ na. Taha wa, te za aihâimana nhimiza'rese ĩ̱zô 're asimipari u'âsi za'ra wa'aba mo. — Ãne te Zezusi hã tãma roti za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma. 


text:
 Romhuri'wa ĩ'umnhasi wasu'u, romhuri'wa ĩ'umnhasi'õ wasu'u me</n>  <i>(Mateusi 24.45-51)</i></n> Tawamhã Pedru te 'mahâ: — Apito, e 'wai udâna, te ãne ãma ĩsimiré. E uburé da'udâna zama, te ãma ĩsimiré. — Ãne te sadanha. 


text:
Taha wa, te Wanhib'apito hã asa ãma romnhimiré'é, Zezusi hã ãne: — Dama romhuri'wa ĩ'umnha hã duré ĩsimiroti wẽ hã, e niha 're ĩhâimana mono zé hã. Ãne hã 're hâimana mono wamhã, te za ĩsib'apito hã nimomo tiwi morĩ õ ré, tãma pisutu, uburé tãma ĩromhuri'wa norĩ hã ĩsa'u nherẽ, te te sô 'madâ'â za'ra da. Te za duré tãma pisutu, bâtâ pisutuzém na ĩsazéb da hã, te te tãma ãma uwaimrami za'ra da, tãma ĩromhuri'wa norĩ ma.


text:
<n>(43-44)</n>  Tawamhã apâ we ĩmorĩzéb u, tinhib'apito nhimiroti hã te te tãma ãma uwaimrami wamhã, tãma rowẽ di za, romhuri'wai ma hã. Taha ma, tãma rowẽ uptabi di za tô. E marĩ wa. Ĩsib'apito hã apâ wisi wapsi, te za tãma pisutu, uburé ĩsimarĩ hã te te tãma 're 'madâ'â u'âsi mono da oto, tãma umnhasi uptabi wa.


text:
Tazahã, tinhib'apito za're'ra, dama 're hâimana wẽ mono õ wamhã, tãma 're rowẽ mono õ di za. Ãté apito za're'ra, te za 'râwi sima tinha, ãne: “Ĩ̱nhib'apito hã simahudu õ di.” Ãté, ãne te za sima tinha. Taha wa, sô rowaptâ'â wẽ te, te za oto tizapari romhuri'wa norĩ hã te te 're ahâ za'ra ãté, aibâ norĩ hã pi'õ norĩ zama. Ãté, te za taré tisa zô si 're hâimana. Ãté te za âzé hã te te 're hâsi. Õne u'âsi, te te 're hâsi mono wa, te za 'rãi wasété na 're hâimana.


text:
Tawamhã rosa'rese ãna hâimana ré, te za ĩsib'apito hã ĩtẽme wi apâ, sô ĩsimipari õ zém na nimahã bâtâ na, siwa'ru. Taha wa, te za sa'ẽtẽ azâ, tãma ĩromhuri'wa hã. Sib'ézé 'wa pa na, te za te te wa'õtõ. Taha wa, te za dapo're'õ norĩ zu robzei'õ te te sina 're sõ'õtõ, tãma ĩromhuri'wa hã. 


text:
— Ãté, ni'wa hã te za waihu'u pese, tinhib'apito nhimiroti hã, tãma ĩromhuri'wa hã. Tane nherẽ, wa'a te, ĩsimiroti hã te te 're uwaimrami mono õ di za. Taha wa, te za sa'ẽtẽ azâri ni, powawẽ hâiwaré na, apito zadawa para.


text:
Ãté, ni'wai ma, waihu'u pese õ di za, ĩsib'apito nhimiroti hã. Tawamhã marĩ te za upa. Taha wa, te za syry na si azâri ni, tãma waihu'u pese õ wa, ĩsib'apito nhimiroti hã. Ãté te za ni'wai ma waihu'u pese, tinhimiroti hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Te te tãma waihu'u pese wamhã, te za sô 're simipari, danhipai u te te tãma ãma 're uwaimrami mono da, ĩsimiroti hã. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra, Zezusi hã. 


text:
Te duré tãma nharĩ za'ra: — Ti'ai u, wa wei mo, ti'a na te sazu da, zata da. Zata sirõmo 'wa'âhã, aré ĩ̱ma wẽ di.


text:
E datẽme we ĩ̱morĩ wa, te za ti'ab ré rowẽ na si dasiré 're dahâimana za'ra, simisutu. Mare di. Ãne hã ĩ̱'ãma 're rosa'rata za'ra wa'aba mono õ di za. Rosa'rata na te za ĩ̱'ãma dasima aipo'o za'ra ni.


text:
Ãté, 5 na ĩhâiba hã te 'ri ãma siré 're si'ubumro. Ta norĩ hã te za rosa'rata na ĩ̱'ãma sima aipo'o za'ra. Ãté, si'ubdatõ te za ĩ̱wẽ'wa, 're hâimana za'ra. Ãté maparane te za ĩ̱wẽ'õ'wa, 're hâimana zahuré. Ãté, maparane te za ĩ̱wẽ'wa hã 're hâimana zahuré. Ãté duré si'ubdatõ te za ĩ̱wẽ'õ'wa hã 're hâimana za'ra.


text:
Ãté, damama hã te za ti'ra norĩ hã wẽ'õ za'ra, ĩ̱zazei'wa 're hâimana za'ra mono wa, ĩ'ra si'aibâ hã. Ãté, da'ra norĩ hã te za timama hã siwi wẽ'õ za'ra, ĩ̱zazei'wa, 're hâimana mono wa, ĩmama hã. Ãté, dana hã te za ti'ra norĩ hã wẽ'õ za'ra, ĩ̱zazei'wa, 're hâimana za'ra mono wa, ĩ'ra sipi'õ hã. Ãté, pi'õ norĩ hã te za tina hã siwi wẽ'õ, ĩ̱zazei'wa, 're hâimana mono wa, ĩna hã. Ãté, damaprewa hã te za tisani'aba norĩ hã wẽ'õ za'ra, ĩ̱zazei'wa 're hâimana za'ra mono wa, ĩsani'aba norĩ hã. Ãté, pi'õ norĩ hã te za timaprebaba norĩ hã wẽ'õ za'ra, ĩ̱zazei'wa, 're hâimana za'ra mono wa, ĩmaprebaba norĩ hã. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra Zezusi hã, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma. 


text:
Uburé te oto dama tinha: — Ãté, te za hâiwa nhirõno ĩ'madâ'â za'ra wa'wa, bâtâ pusizém niwĩ. Taha wa, te za asima ĩrowasu'u za'ra wa'wa, ãne: “Tã, te za we tita'a.” Ãté, ãne te za asima ĩrowasu'u za'ra wa'wa, awa'awi. Tawamhã tã hã te za we tita'a tô.


text:
Ãté, rowa'u hã te za wei watobro, hâiwa'a're nhimi'e hawi. Taha wa, te za ãne asima ĩrowasu'u za'ra wa'wa, “Te za oto tirowa'ro.” Ãne te za asima ĩrowasu'u za'ra wa'wa. Tawamhã te za tô tirowa'ro.


text:
Marĩ hã ti'ai ãma hã, duré hâiwa na hã aima waihu'u pese za'ra wa'aba di, 'madâ'â za'ra wa'aba wamhã. E niha bété tane aiwa, aima waihu'u pese za'ra wa'aba õ di, marĩ te te ĩwasu'u hã, te dama 're ĩ'ab'manharĩ wẽ mono zé hã, ãma 're ĩ̱'madâ'â za'ra wa'aba mono nherẽ. — Ãne ma tô dama tinha, Zezusi hã. 


text:
<n>(57-58)</n>  Uburé ma, te duré dama tinha: — E marĩ wa, asina 're roti wẽ za'ra wa'aba mono õ di, ĩwẽ hã 're 'manharĩ za'ra wa'aba mono da. Wa za ãma simiré'é, ãne: Ãté, ni'wa hã te za asaprõ, dama 're ĩrowairébé mono 'wa, 're ĩsãmra mono zéb u. Marĩ 'manharĩ wa, te za asaprõ, te te tãma aiwasu'u da. Taha wa, te za bâdâdi na ane wa'aba ré, tãma asiwasu'u aiwasété na, rowairébé'wai u te te asaprõni tõ da, damrami'wai ma, te te ai'ru tõ da, dazazéb 're, te te asẽrẽ tõ da.


text:
Te te asẽrẽ wamhã, asiwa'âbâ 'rãsutu pese õ nherẽ, ta hawi aiwatobro waihu'u õ di za. Ãne, wa aima waihu'u za'ra wa'wa, asina 're roti wẽ za'ra wa'aba mono da, ĩwẽ hã 're 'manharĩ za'ra wa'aba mono da. — Ãne, ma tô tãma waihu'u za'ra, Zezusi hã. 


text:
 Dawasété wi 're ĩdasipizari za'ra mono zé wasu'u</n> Tawamhã Zezusi te te dama rowasu'u ré, ma tô ni'wam norĩ hã ĩtẽme aihutu. Taha wa, te tãma rowasu'u za'ra, Zezusihi ma: — A'uwẽ norĩ hã ma tô simro ni, Darireza tede'wa norĩ hã. Piratuhu nhimiwada'uri zarina, ma tô simro ni. 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, tinhimizama te te simroi ré, ma tô uprosi ni. — Ãne te Zezusihi ma rowasu'u za'ra.


text:
Tawamhã Zezusi te asa tãma nharĩ za'ra: — E Darireza norĩ hã ma tô danhipai u tiwasédé hã te te 're 'manharĩ za'ra. E taha wa, ma tô tidâ'â za'ra. E ãne, ma tô ãma ĩrosa'rata za'ra wa'wa.


text:
Mare di. Taha wab õ di. Ta norĩ hã danhipai u, tiwasédé hã te te 're 'manharĩ za'ra mono õ di. Tane nherẽ, ma tô tidâ'â za'ra. Tane, te za tô a norĩ wa'wa hã ĩsine 're atâ'â za'ra wa'aba mo, aiwasété wi 're aipizari za'ra wa'aba mono õ wamhã.


text:
A'uwẽ norĩ hã, Siro'é na 'ri sipo'o ãma 're ĩsi'ubumroi mono norĩ nhisiwi, ma tô 'ri 'rãihâ hã waptãrã, da'madâ'âzé hã. Taha wa, ma da'ahâ na ai'utõrĩ ni. 18 na ma 'ri hã da'uprosi. Ta norĩ hã bété, e ma tô danhipai u tiwasédé hã te te 're 'manharĩ za'ra, Zeruzarẽ ãma 're ĩdahâimana za'ra mono norĩ upana. E taha wa, ma tô tidâ'â za'ra.


text:
Mare di. Taha wab õ di. Ta norĩ hã danhipai u, tiwasédé hã te te 're 'manharĩ za'ra mono õ di. Tane nherẽ, ma tô tidâ'â za'ra. Tane, te za tô a norĩ wa'wa hã ĩsine 're atâ'â za'ra wa'aba mo, aiwasété wi 're aipizari za'ra wa'aba mono õ wamhã. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra, Zezusi hã. 


text:
 Pidera wede ĩ'rãi'õ wasu'u</n> Tawamhã te tãma ãma romnhimiré'é za'ra ãne, Zezusi hã: — Aibâ hã te 're 'maihâimana, buru tede'wa hã. Ĩburu ãma hã, rob'ru hã te 're hâimana za'ra, uwa 'ru hã. Pidera wede hã te duré tame 're sa. Tawamhã bâtâ na te mo, pidera 'rã zô. Tane nherẽ, ĩ'rã hã te te 'masãmri õ di. 'Rãi ãna te za.


text:
Taha wa, te buru 'madâ'â'wai ma tinha, ãne: “Si'ubdatõ, ma tô ĩ̱'ãma tiwahu oto, taré nasi we sô ĩ̱neb ré hã, pidera 'rã zô. Wa tô 'madâ'â wa'a. Te za ĩsizâ. E marĩ da, te za taré 're sab u'âsi, 're 'rãi mono ãna.” Ãne te romhuri'wai ma tinha.


text:
Tawamhã romhuri'wa hã te asa tãma tinha: “Apito, misi ãma wahu a'â. Wa hã wa za ab're, powawẽ nhana na te uirĩ da, wẽ na sab da.


text:
Wahub amo na 'rãi wamhã, wẽ di za. 'Rãi õ wapsi, te za ĩ̱ma ĩ'ru, te sizâri da.” Ãne, romhuri'wa te tinha, buru tede'wai ma. — Ãne ma tô tãma ãma romnhimiré'é za'ra, Zezusi hã. 


text:
 Zezusi hã, romhuri zahârizém na pi'õ ĩsihâpâre te te ĩpesezé wasu'u</n> Tawamhã romhuri zahârizém na ma tô dama rowasu'u Zezusi hã, zudezu norĩ te, rowahutuzéb ãma.


text:
Tame te pi'õ hã ĩhâzé ré hã dame nhamra. Hâzé ré ma tô ãma tiwahub ahâ, 18 na, wa'uburé te te 're upi u'âsi mono wa. Sihâpâ u'âsi, te 're mo, wãi wahutu ãna.


text:
Taha pari, ma tô tinhib'rada hã ãma tihi. Tawamhã ma tô awa'awi wãi wahudu. Wãi wahutu wamhã, te ãma tiwata, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma, te te pese wẽ te.


text:
Tane nherẽ, rowahutuzé 'madâ'â'wa hã ma tô sada tizahi, Zezusihi zada, sabadu na te te pese wa. Taha wa, te uburé dama tinha: — Bâdâ hã, 6 na ĩhâiba hã, wa te 're ĩromhuri za'ra mono zéb da hã. Taha bâtâ na si, te za we 're anomro aba mo, da te 're aipese za'ra wa'aba mono da. Sabadu na hã mare di za, romhuri zahârizém na hã. — Ãne ma tô dama waihu'u, rowahutuzé 'madâ'â'wa hã. 


text:
<n>(15-16)</n>  Tawamhã Wanhib'apito te tãma tinha: — Oro sabadu na te dapese wa, ĩ̱ma nharĩ za, te za powawẽ hã awaru po'repore zama, 're ĩwasihu za'ra wa'aba mo, âi ba, 're simroi wa'aba mono da, te te 're âhuri mono da. Ãhãta pi'õ hã, Abra'ãhã nhihudu hã. Satanasi hã te te 're pibui mono ré hã, ma tô 18 na ãma tiwahu. Sabadu na nherẽ, wa tô pese, hâzé ãna oto 're hâimana mono da. E niha bâ bété, aima wẽ za'ra wa'aba õ di, sabadu na te ĩpesezé hã rowẽ na pi'õ hã oto 're ĩmorĩ da hã. — Ãne ma tô Zezusi hã tãma waihu'u, dawasété na dasisãmri ma ropibuma.


text:
Tawamhã, Zezusihi mreme hã te te wapari za'ra wamhã, ma tô ĩwẽ'õ'wa norĩ hã aséb za'ra, Zezusihi mreme ma. Ĩwẽ'wa norĩ ma, rowẽ za'ra di. Marĩ hã te te dama 're ab'manharĩ wẽ mono wa, te 're to za'ra, tipẽ'ẽ na. 


text:
 Motada nhamare wasu'u, ĩ'u'ẽtẽ wasu'u me</n>  <i>(Mateusi 13.31-33; Marcusi 4.30-32)</i></n> <n>(18-19)</n>  Tawamhã Zezusi hã te dama tinha, ãne: — E niha, wa za ãma simiré'é, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zém na hã. Motada nhamare na, wa za ãma simiré'é. Motada nhamare hã aibâ hã ma tô a're. Tawamhã ma tô tiwa'ru. Wa'rui wamhã, papo za'ẽtẽ di oto. Tawamhã si hã te ĩsu 'rowi, te te sima 're sasi za'ra. Ãne, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zé hã. — Ãne ma tô ãma simiré'é, Zezusi hã.


text:
Te duré dama tinha: — E marĩ na, wa za duré ãma simiré'é, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zém na hã.


text:
Ĩ'u'ẽtẽ wapuzém na, wa za ãma simiré'é. Pi'õ hã te za ĩ'u'ẽtẽ wapuzé hã syry na sa'wa, tridu 'rã zu pese wazari. Tridu zup si, sa'ẽtẽ uptabi di. Tawamhã te te wazari pese wamhã, te za tidupto, ĩ'u'ẽne hã. Sa'ẽtẽ uptabi di za oto. Ãne duré, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zé hã. — Ãne ma tô ãma simiré'é, Zezusi hã. 


text:
 'Ridawa, 're sy'yre wasu'u</n>  <i>(Mateusi 7.13-14,21-23)</i></n> Tawamhã Zezusi norĩ hã te oto ai'aba'ré, Zeruzarẽ u. 'Ri nho'õmo mono bâ, te te dama 're rowasu'u u'âsi Zezusi hã, 'ri wa'õtõ u zama.


text:
Tawamhã te ni'wa hã sadanha: — Apito, e da'umro na si, te za danho'reptuzé hã da te dasina 're waihu'u za'ra. — Ãne te sadanha. Taha wa, ma tô Zezusi hã asa uburé dama tinha: 


text:
— Tô sena, te za niwapsi da'ahâ na da te dasima 're wẽ za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono u 're danhisisi mono da. Tazahã, ĩtẽme 're danhisisi mono õ di za. Taha wa, 'ri para u 'ridawa 're sy'yre na 're danhisisi mono da, sada 're ĩdanhiptete za'ra mono ne, te za sada 're asiptete za'ra wa'aba mo, 'Re ĩhâimana u'âsi mono u 're asisisi aba mono da.


text:
Nimahã na te za 'ri tede'wa hã wahudu, te te siré 'rinhitop tete da. Tawamhã te za ĩ'ridawa ta'a za'ra wa'wa, rowi 're ai'ubumroi wa'aba mono hã. 'Ri tede'wa hã te za ĩ'mahârâ za'ra wa'wa, ãne: “Apito, ma'ãpé we wazô 'ridawa za'ra na, ãma atẽme wanhisisi da.” Ãne te za 're ĩ'mahârâ za'ra wa'aba mo. Tazahã, te za asa aima nharĩ za'ra wa'wa, ãne: “Te aiwaihu'u za'ra wa'aba õ di. E ma hawimhã, a norĩ wa'wa hã.”


text:
Tawamhã ãne te za asa tãma asiwasu'u za'ra wa'wa: “Wa norĩ hã, wa tô asiré wasaihuri ni. Asiré, wa tô duré âhuri ni. Warob ãma hã ma tô duré dama 're ĩrowahutu mo, waza'ru ãma hã.” Ãne te za 'ri tede'wai ma asiwasu'u za'ra wa'wa.


text:
Taha wa, te za asa duré aima nharĩ za'ra wa'wa, ãne: “Te aiwaihu'u za'ra wa'aba õ di, ĩ̱zazei'wa na hã. Aiwasédé hã ma tô 're ĩ'manharĩ u'âsi za'ra wa'aba mo. Mo oto ai'aba'réi wa'aba, ĩ̱nhiti.” Ãne te za aima rob'ru za'ra wa'wa.


text:
Tawamhã rowẽ uptabi ãma, 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'rata 're ĩsi'ubumroi mono hã te za ĩ'madâ'â za'ra wa'wa, Abra'ã norĩ hã, duré Izati, duré Zaco, duré uburé ĩsadawa wasu'u'wa norĩ hã. Tazahã, a norĩ wa'wa hã te za rowi 're ai'ubumroi u'âsi aba mo. Taha wa, te za asina 're ai'ry'ry aba mo. Te za duré 're ai'wasitete za'ra wa'aba mo, 're robzépata za'ẽtẽ za'ra wa'aba mono wa.


text:
Daro mono bâ, te za ĩtẽme 're dasihutu, 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'rata 're dasaihuri mono da, Danhib'apito uptabi na 're ĩhâimana mono zéb u. Bâtâ pusizém hawi, te za ĩtẽme 're dasihutu, bâtâ zasizém hawib zama, duré hâiwa'a're nhimire hawib zama, duré hâiwa'a're nhimi'e hawib zama.


text:
Tawapsi, te za dama ĩwapu ma nharĩ za'ra, dama pire na 're hâimana za'ra mono da oto. Duré, dama ĩpire ma, te za nharĩ za'ra, dama wapu na 're hâimana za'ra mono da oto. — Ãne ma tô Zezusi hã tãma waihu'u sirõmo za'ra. 


text:
 Zeruzarẽ ãma Zezusi hã ĩpẽ'ẽzézé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 23.37-39)</i></n> Tawamhã Zezusi hã te te apo're pu'u parip si, awa'awi ma tô ĩtẽme 'maihaihutu, parisezu norĩ hã. Taha wa, ma tô Zezusihi ma rob'ru za'ra, ãne: — Mo oto ã hawi aimorĩ. E marĩ wa. Apito Erodi hã ma tô sima aiwẽ, da te dasiwi aiwĩrĩ da. — Ãne te tãma rob'ru za'ra. 


text:
Tawamhã Zezusi hã apâ te tãma rob'ru za'ra: — Mo oto ĩtẽme ai'aba'réi wa'aba apâ, tãma ĩ̱zadawa wasu'u za'ra wa'aba da, wapsã wawẽ ne 're ĩmorĩ ma. Wa'uburé hã wa tô te dama 're anhamra. Wa duré te 're da'apese, ã bâtâ na duré awẽm na. Awẽ amo na, wa za ĩ̱nhimiromhuri hã uprosi. Ãne te za tãma ĩ̱zadawa wasu'u za'ra wa'wa, Erodihi ma. 


text:
— Zeruzarẽ ãma, ma tô da te 're simro, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u 'rata 'wa norĩ hã. Õne u'âsi. Taha wa, wa za ãma mo, ãhãna, awẽb zama, awẽ amo na zama, tame, da te dasiwi ĩ̱wĩrĩ da, ĩsadawa wasu'u'wa hã. — Ãne ma tô Zezusi tãma siwasu'u za'ra, parisezu norĩ ma. 


text:
Tawamhã ma tô sisõwa tinha, Zezusi hã: — Zeruzarẽ ãma 're ai'ubumroi wa'aba mono norĩ ãma, ai'ãma ĩ̱pẽ'ẽzé za'ra wa'aba di. Aihi'rata norĩ wa'wa hã ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u 'rata 'wa norĩ hã te te 're simroi u'âsi, ẽtẽ na. Datẽme te te 're ĩsatõrĩ za'ra mono norĩ zama, ma tô duré te te 're simroi u'âsi, ẽtẽ na. Si'a hã ti'ra zawi te, 're ĩpapo za'ra mono ne, wa aré te ĩ̱sima 're aiwẽ u'âsi za'ra wa'wa, ĩ̱sitẽme te 're ai'awaibui wa'aba mono da. Tane nherẽ, asima 're ĩ̱wẽ za'ra wa'aba mono õ di asa.


text:
Taha wa, tinhorõwa hã te za oto tirẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, ãma 're ĩ'aiwata za'ra wa'aba mono zé hã. Duré a norĩ wa'wa hã, ĩ̱hâiba 'madâ'â na sahu za'ra wa'aba õ di za a'â. Niwapsi duré ĩ̱hâiba 'madâ'â za'ra wa'aba wa, te za ãne asima ĩ̱wasu'u za'ra wa'wa: “'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa para we ĩmorĩ ma, 're rowẽ za'ẽtẽ mono di za.” Ãne te za asima ĩ̱wasu'u za'ra wa'wa, ĩ̱hâiba 'madâ'â na duré sahu za'ra wa'aba wa. Ãne na aipẽ'ẽ 're asina ĩ̱waihu'u za'ra wa'aba wapsi, te za ĩ̱hâiba 'madâ'â na duré ĩsahu za'ra wa'wa. — Ãne ma tô sisõwa tinha, Zezusi hã. 


text:
 Zezusi hã romhuri zahârizém na, aibâ te te ĩpesezé wasu'u</n> Zudezu norĩ te, romhuri zahârizém na ma tô Zezusi hã ãzé, aibâ nhorõwa u, ĩsiré sa da. Aibâ hã, parisezu. Ĩsiré parisezu norĩ ma, pire di, aibâ hã. Tame 'ri para, ĩsi'ubumro norĩ hã ma tô Zezusi hã 'madâ'â za'ra.


text:
Tame sãmra ré, ma aibâ ĩhâzé ré hã ĩtẽme wi, Zezusihi u. Hâzé wa, te dupto zahuré di. Duré, paihi dupto zahuré di.


text:
Taha wa, ma tô Zezusi hã rowahutu'wa norĩ hã azadanha, parisezu norĩ me: — E romhuri zahârizém na, wa za wa te 're dapese za'ra, sabadu na hã. E ma tô wawi sawi, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, sabadu na, wa te 're dapese tõ za'ra mono da. E niha ĩsimiroti na rob'ui'éré hã. — Ãne te Zezusi hã azadanha, rowahutu'wa norĩ hã. 


text:
Tane nherẽ, asa te te ãma sada'âbâ za'ra õ di. Tawamhã Zezusi hã ma tô aibâ hã pa'â. Ma tô pese. Taha pari, ma tô tãma rob'ru, morĩ da oto, 'ri tẽme.


text:
Tawamhã aibâ za'u si, te tãma nharĩ za'ra, ãne: — Ãté ai'ra hã te za aiwi ti'maiwaptã'ã 'wa, â zô ab're u, ãté powawẽ hã. Tawamhã e â zô ab're hawimhã asiwi wazere aba õ di za, romhuri zahârizém na nherẽ. — Ãne ma tô Zezusi hã asa ãma azadanha. 


text:
 Dama dawapu wasu'u, dama dapire wasu'u me</n> Tawamhã wedeza na dasi'ubumroi wamhã, ma tô ni'wam norĩ hã dama ĩpire norĩ te na ai'ubumro, dame sô ĩdahârâ za'ra norĩ hã. Ãne ma tô ãma da'madâ, Zezusi hã. Taha wa, ma tô tãma ãma romnhimiré'é za'ra, ãne: 


text:
— Ni'wa hã asô hârâ wamhã, dasina damro u dame asa da, aimorĩ wamhã, dama ĩpire norĩ te na, asãmra õ di za. E marĩ wa. Ãté, aima ĩpire hã te dame tihâiba, dame sô ĩdahârâ hã.


text:
Tawamhã te za aima tinha, 'ri tede'wa hã, õ niwĩ asãmra da, asãmrazém na sãmra da, aima ĩpire hã. Taha wa, te te aima ĩnharĩ ma, asiséb di za. Da'rãsutu u, te za oto asã.


text:
Taha wa, ãne tõ da, dame asa da, asô dahârâ wamhã, da'rãsutu u, te za a'â asã. E marĩ da. 'Ri tede'wa hã si'uihâ na si te te aima pisutu da, dama ĩpire norĩ 'rata asãmra da, asa da. Danho'a te te aima pisutu wamhã, aima rowẽ uptabi di za.


text:
Tane, ni'wa hã pire wẽ te, 'râwi sina 're wata mono wamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, te za tãma pisutu, wapu na 're hâimana mono da oto. Duré ni'wa hã, tipire na 'râwi 're si'madâ'â mono õ wamhã, te za tãma pisutu, dama pire na 're hâimana mono da oto. — Ãne ma tô tãma waihu'u, Zezusi hã. 


text:
Tawamhã dame sa da, sô ĩhârâ ma, te tinha, Zezusi hã: — Dasaihurizé, dama 're 'manharĩ mono wamhã, ãté sô aihârâ za'ra õ di za, asiwadi norĩ zô hã duré asisãnawã norĩ zô hã, duré aimama norĩ zô hã duré ĩsibrob ahâ norĩ zô hã, aiwaptoma 're ĩsi'ubumroi mono norĩ zô hã. Ta norĩ zô aihârâ wamhã, asiré saihuri da, te za asa asô tihârâ za'ra, te te asa aima ãma wa'rãmi za'ra da.


text:
Taha wa, dasaihurizé hã dama 'manharĩ wamhã, te za ĩsibrob'õ norĩ zô aihârâ za'ra, duré ĩmorĩ'õ norĩ zô, duré ĩ'rãtẽire norĩ zô, duré ĩtob'a norĩ zô.


text:
Ãne wamhã, aima 're rowẽ mono di za. E marĩ wa. Ta norĩ hã simarĩ õ di, marĩ na te te aima ãma ĩwa'rãmi za'ra zéb da hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono si, te za asõprubzé wa'rãmi aima tisõ. 'Re ĩnomro wẽ mono norĩ te te ahâiwa'utu wapsi, te za aima ãma uwaimra. — Ãne ma tô 'ri tede'wai ma waihu'u, Zezusi hã. 


text:
 Dasaihuri za'ẽtẽ zé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 22.1-14)</i></n> Tame ma tô aibâ hã dame nhamra, 'ri para, sa da. Tawamhã Zezusi te te dama ĩwaihu'uzé hã ma tô dame wapa. Taha wa, te Zezusihi ma tinha: — 'Re ĩhâimana u'âsi mono, Danhib'apito uptabi na 're ĩhâimana mono zéb ãma, ĩ'rata 're ĩsaihuri mono norĩ ma, 're rowẽ uptabi za'ra mono di za. — Ãne te Zezusihi ma tinha. 


text:
Tawamhã Zezusi hã te asa aibâ wasu'u hã tãma wasu'u, ãne: — Aibâ hã dasa hã sa'ẽtẽ na te te dama 'manharĩ da, ma tô sina roti. Tawamhã te te dama 'manharĩ õ ré, ma tô da'apo're pu'u siro, da'ahâ na ĩtẽme dasihutu da, ĩsiré dasaihuri da.


text:
Sipi pari wamhã, tãma ĩromhuri'wai ma, te tinha, ãne: “Mo oto aimorĩ dazô, we dasi'aba'ré da. Dasa hã te oto dazô aimasa.” Ãne te tãma tinha. Taha wa, romhuri'wa hã ma tô datẽme mo, dazô hârâ da. 


text:
— Tane nherẽ, te nasi aibâ norĩ hã siparabâsi niha tãma nharĩ za'ra, romhuri'wai ma, te te sima wẽ za'ra õ wa. Sô ĩhârâ 'rada hã te tãma tinha, ãne: “Ãma ĩ̱morĩ neza. Tane nherẽ, ti'a hã wa 'mai'uipra. Tamomop si wa za mo, te sabu da. Ãne asib'apito ma, ĩ̱zadawa wasu'u na za.” Ãne te tãma ĩromhuri'wai ma tinha. 


text:
— Tawamhã ĩhâiba amo hã te duré tãma tinha: “Ãma ĩ̱morĩ neza. Tane nherẽ, powawẽ hã wa 'mai'uipra, 10 na ĩhâiba za'ra hã. Tamomop si wa za mo, te sabu za'ra da, te te romhuri wẽ za'ra zô. Ãne, asib'apito ma, ĩ̱zadawa wasu'u na za.” Ãne te romhuri'wai ma tinha. 


text:
— Ĩhâiba amo hã te duré tãma siwasu'u: “Nimosi, wa ĩ̱mro. Taha wa, dame ĩ̱sa da, ãma ĩ̱morĩ waihu'u õ di.” Ãne te romhuri'wai ma tinha. 


text:
— Taha wa, te apâ mo romhuri'wa hã, tinhib'apito ma, te te sadawa wasu'u za'ra da. Te te wapari wamhã, ma tô ab'rui pese, ĩsib'apito hã. Taha wa, te ãne tãma tinha: “Ai'aba'ré na dazô 're aimorĩ, 'ri nhi'riti na we danhimroi mono da, ĩsibrob'õ norĩ hã, duré ĩmorĩ wẽ'õ norĩ hã, duré ĩtob'a norĩ hã, duré ĩ'rãtẽire norĩ hã.” Ãne te tãma rob'ru. Taha wa, te ta norĩ zô si mo, we te te simroi mono da. 


text:
— We te te danhimroi mono pari, te tinha, tinhib'apito ma: “Apito, wa tô aimreme hã ãma uwaimra, aima. Zahadu da'masisi õ di.” Ãne te tãma tinha. 


text:
— Taha wa, te ĩsib'apito hã duré asa tãma tinha: “Tane wamhã, dazô airĩtĩ mono pé, bâdâdi na. Da'manhopẽtẽ wamhã, ta norĩ hã te za we ĩsimroi mo, ĩ̱nhorõwa hã da te dasiwi 'masisi da.


text:
Tô sena, wa aima waihu'u za'ra wa'wa. Sô ĩ̱hârâ 'rata norĩ hã, ĩ̱sa na saihuri õ di za.” Ãne te ĩsib'apito hã tãma tinha. — Ãne te aibâ ma rowasu'u, Zezusi hã. 


text:
 Zezusihi zazei'wa, 're ĩnomro mono zé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 10.37-39)</i></n> Tawamhã Zezusi norĩ hã si'aba'réi ré, te da'ahâ na ĩsarina ai'aba'ré ni. Tawamhã ma tô Zezusi hã datẽme aipi'ra. Ãne te dama tinha: 


text:
— Ãté, ni'wam norĩ hã te za we ĩ̱tẽme ai'aba'ré, ĩ̱zazei'wa, 're nomro mono da. Tawamhã te za te te 're ĩ̱zawi pese za'ra, timama zawi nhipai u, duré tina zawi nhipai u, duré timro zawi nhipai u, duré ti'ra norĩ zawi nhipai u, duré tisisãnawã norĩ zawi nhipai u, duré tihâimanazém nhipai u.


text:
Tiza'ozéb ré, ĩ̱zarina 're ĩnomro mono ne, da te 're uprosi za'ra mono da nherẽ, te za ĩ̱siré 're nomro. Ãnei õ wamhã, ĩ̱zazei'wa na te 're waihu'u za'ra mono õ di za. — Ãne ma tô dama waihu'u, Zezusi hã. 


text:
Te duré dama tinha: — 'Ri'wa na, wa za aima ãma romnhimiré'é za'ra wa'wa. Ãté, a norĩ wa'wa hã te za asima ĩ'mairosa'rata 'wa, asima 'mai'ri wa'aba da, rob'madâ'âzéb da. Taha wa, te za a'â ĩ'mairosa'rata 'wa, 'ri wa'âbâzéb da, rob'uiprazé hã, ĩwab zô.


text:
<n>(29-30)</n>  Ãnei õ wamhã, ãté õne haré te za ĩsãna'rata si ĩ'manharĩ 'wa. 'Ri 'rãihâ hã 'mai'uprosi aba õ di za. Da te sabu za'ra wamhã, te za ai'ãma 're dawa'ẽ za'ra wa'wa: “Oro te te 'ri 'ru za, te õne haré za.” Ãne te za ai'ãma 're dawa'ẽ za'ra wa'wa. Ãne, 'ri'wa na te aima ãma ĩsimiré'é za'ra wa'aba zé hã.


text:
<n>(31-33)</n>  — Duré apito na, wa za aima ãma simiré'é za'ra wa'wa. Ãté danhib'apito te za dama 're 'manhamra. Ĩsib'a'uwẽ norĩ hã dasi'wapé 'manharĩ'wa norĩ hã te ahâ na 're si'ubumro, 10 miu na ĩhâiba za'ra hã. Tawamhã ma tô apito hâiba amoi wasu'u wapa, danhib'apito hã. Dasi'wapé 'manharĩ'wa hã te we, u, ahâ uptabi na te te simro tinhib'a'uwẽ hã, 20 miu na, u, ĩhâiba za'ra hã. Tawamhã dazô wairébé õ ré, te za a'â nhamra, ĩsib'a'uwẽ hã, dazada siptete za'ra zô. Dazada ĩsiptete za'ra õ na, te te waihu'u za'ra wamhã, te za tinhitob'ru norĩ u da'mazatõ, te te tãma 'mazadawa wasu'u da, ĩsib'apito za'ra ma. Ĩsitob'ru norĩ hã zahadu romhâ ré, te za ĩtẽme da'mazatõ, we dasihutu tõ da, dasi'wapé za'ra tõ da. Ãne, apito na te aima ãma ĩsimiré'é za'ra wa'aba zé hã. Tane ĩ̱zazei'wa, 're anomro aba mono da, marĩ hã asima 're sawi za'ra wa'aba mono õ di za, aipẽ'ẽ 're. Marĩ hã aipẽ'ẽ 're, asima 're sawi za'ra wa'aba mono wamhã, ĩ̱zazei'wa na te 're aiwaihu'u za'ra wa'aba mono õ di za. — Ãne ma tô dama waihu'u, Zezusi hã.


text:
 Dasai warĩrĩzé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 5.13; Marcusi 9.50)</i></n> Te duré dama tinha, Zezusi hã: — Sa na hã dasa hã ãma se ti, dasai warĩrĩzé wa. Tane nherẽ, oto 're se si'utõrĩ mono wamhã, niha da te 're 'manharĩ waihu'u mono õ di, apâ se da.


text:
Sei õ wamhã, ti'a hã wẽ da, ti'ai wa, da te 're sa'wari za'ra mono õ di za. Duré powawẽ nhana ubumro nhisiwi, da te 're sa'wari za'ra mono õ di za. Taré, te za rob u, da te 're sa'wari za'ra, marĩ dai õ wa oto. Ãne romnhimiré'ézé hã. Asimipari pese za'ra wa'aba wamhã, ma'ãpé ĩ̱wapari pese za'ra wa'aba. — Ãne te Zezusi hã dama si'ru. 


text:
 Pone'ẽrebâ ĩsimanizé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 18.10-14)</i></n> Tawamhã Zezusihi u ma tô aihutu ni, da'ahâ na, ĩmreme hã da te wapari za'ra da. Danhib'apito ma, rob'uiprazé ubumroi'wa norĩ hã ma tô duré ĩtẽme aihutu, siwa'ru 're ĩnomro mono norĩ zama.


text:
Tawamhã parisezu norĩ hã te ãne tãma nharĩ za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'rata na rob'ui'éré na dama rowahutu'wa norĩ me: — Õ hã ma tô ãma 're siwadi za'ra, siwa'ru 're ĩnomro mono ãma hã. Ta norĩ siré, te nasi tisa. — Ãne te Zezusihi ma nharĩ za'ra. 


text:
— Asimizama hã ahâ wamhã, ãté misi te za aiwi aimani, 100 na ĩhâiba za'ra wamhã. E tawamhã, sô airĩtĩ mono õ di za, aiwi 'masimani wamhã. Te za tô sô airĩtĩ mo, apâ âri da. Asimizama zô airĩtĩ mono ré, te za 99 na ĩhâiba za'ra hã asa'u daba'wara, ĩtehutu wa.


text:
Tawamhã aiwi ĩsimani hã oto sãmri wamhã, atoi uptabi di za. Taha wa, te za asisé we ĩ'â apâ, sãmri wẽ te.


text:
'Ri tẽme ãwisi wamhã, te za sô aihârâ za'ra, asiwadi norĩ zô. 'Râwi ai'rata 're ĩsõrõwa za'ra mono norĩ zô zama, te za sô aihârâ za'ra. Tawamhã te za tãma ĩrowasu'u za'ra, ãne: “Ãhãna ĩ̱ma rowẽ di. Ĩ̱nhimizama hã wa tô tisã, ĩ̱wi ĩsimani hã. Ĩ̱zabâdâ te za 're ato za'ra wa'aba mo.” Ãne te za tãma ĩrowasu'u za'ra. 


text:
— Tane duré, ni'wa hã siwa'ru 're ĩmorĩ hã tiwasédé hã te te oto rẽme pese wamhã, hâiwa ãma 're ĩsi'ubumroi mono norĩ hã te za tãma 're to za'ra, misi nherẽ. Õhõ ãma si, te za 're toi uptabi za'ra, 're ĩnomro wẽ mono norĩ nhipai u hã, 99 na ĩhâiba za'ra nhipai u hã. Ta norĩ hã 're nomro wẽ mono wa, tiwasété na 're ĩsiwẽ'õ za'ra mono da hã, mare di. — Ãne ma tô tãma rowasu'u za'ra, rowahutu'wa norĩ ma, Zezusi hã. 


text:
 Rob'uiprazé ĩsapotore simanizé wasu'u</n> Tawamhã Zezusi hã te duré tãma ãma romnhimiré'é za'ra, ãne: — Pi'õ te, rob'uiprazé hã ahâ wamhã, ãté misi te za tiwi 'maihaimani, 10 na hâimana za'ra wamhã, ĩsapotore hã. E tawamhã sô 're rĩtĩ mono õ di za, tiwi 'masimani wamhã. Te za tô sô 're rĩtĩ. Ĩro'ore hã te za duré sô ro'o, sô rĩtĩ da. Te za duré sô 'ri 're wamro. Sô 're rĩtĩ pese mono wamhã, te za oto tisã.


text:
Tawamhã te te sãmri wẽ te, tisiwadi norĩ zô te za oto tihârâ za'ra. Ĩ'rata ĩsõrõwa za'ra norĩ zô zama, te za tihârâ za'ra. Tawamhã, te za oto tãma rowasu'u za'ra, ãne: “Ãhãna, ĩ̱ma rowẽ di. Rob'uiprazé ĩsapotore hã wa tô tisã, ĩ̱wi ĩsimani hã. Ĩ̱zabâdâ te za 're ato za'ra wa'aba mo duré, a norĩ wa'aba zama.” Ãne te za tãma rowasu'u za'ra. 


text:
— Tane duré, ni'wa hã siwa'ru 're ĩmorĩ hã, tiwasédé hã te te oto rẽme pese wamhã, hâiwa ãma 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma romhuri'wa norĩ hã te za ãma 're to za'ra, tiwasédé hã te te rẽme pese wẽ te, misi nherẽ. — Ãne ma tô tãma rowasu'u za'ra, Zezusi hã. 


text:
 Ai'repudu, timama te te ĩrẽmezé wasu'u</n> Zezusi hã te duré tãma ãma romnhimiré'é za'ra, ãne: — Aibâ 'ra hã maparane.


text:
Tawamhã te bâtâ na ĩno hã timama wi waptẽ, tinhibrom na ãma tãma siwanhizari zahuré da. — Taha wa, ma ĩmama hã ãma tãma aipo'o zahuré.


text:
Ãma ronomro õ ré, te uburé tinhibro hã sima ubumro, darob amo u morĩ da, ĩno hã. Darob amoi u wisi wamhã, wasété ahâ na te 're mo. Marĩ na si, ma taré tinhibro hã uprosi, ĩmama te te tãma ĩpo hã. 


text:
— Tawamhã tinhibro hã ma uburé uprosi pese oto, ai'repudu hã. Tawamhã tame darob ãma 're ĩdasi'ubumroi mono norĩ hã ma tô duré mram na 're dasi'ubumro. Dasai õ di. Taha wa, ma tô ai'repudu hã mra hã dame sépata.


text:
Taha wa, te aibâ u mo, te te tãma 're romhuri mono da, tame. Taha wa, ma tô aibâ hã satõ tiburu u, buru ãma uhâbâ te te tãma 're 'madâ'â mono da.


text:
Mrap te, ma tô sima wẽ, uhâbâ sa na 're sai mono da. Mra, te te 're sépata mono nherẽ, ai'reputu ma hã, da te 're ai mono õ di.


text:
Taha wa, ma tô si'ãma rosa'rata, ãne: “Ĩ̱mama ma, romhuri'wa norĩ hã ahâ nherẽ, ma tô dasa hã 're si'azahâri. Wa hã wa ãme mra hã te 're sépata za'ẽtẽ.


text:
Taha wa, wa za oto mo, ĩ̱mama u apâ. Ĩ̱wisi wamhã, wa za ĩ̱mama ma ĩ̱siwasu'u, ãne: ‘Ĩ̱mama, ĩ̱wasété na wa tô 're mo. 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti hã, wa tô upa. Asimiroti zama, wa duré upa.


text:
Ĩ̱wasété wa, ãté ĩ̱'ãma 're ai'ra mono õ di za oto. Aima romhuri'wa da, oto 're ĩ̱morĩ da, te za ĩ̱ma ĩpisu.’ ” Ãne ma tô rosa'rada hã sima 'manha, ai'repudu hã. 


text:
— Tawamhã aré 're ĩsãmra mono zém hawi te oto mo, timama nhorõwa u. Tawamhã zahadu romhâ ré, ma ĩmama hã tisã ti'ra hã. Taha wa, te ĩtẽme wara, ĩ'ra hã te te sina pẽ'ẽ tari wa. Ĩtẽme wisi wamhã, tinho'utu ma tô ti'â, ti'ra hã. Tob'rata hârâ na, ma duré sawi.


text:
Tawamhã te timama ma tinha, ai'repudu hã: “Ĩ̱mama, ĩ̱wasété na, wa tô 're mo. 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti hã, wa tô upa. Asimiroti zama, wa duré upa. Ĩ̱wasété wa, ãté ĩ̱'ãma 're ai'ra mono õ di za.” Ãne te timama ma siwasu'u, ai'repudu hã. 


text:
— Wasété na 're morĩ nherẽ, te te wẽ'õ õ di, ti'ra hã, ĩmama hã. Tãma ĩromhuri'wa norĩ hã te oto 'mahârâ za'ra sa'ẽtẽ, zazahâ ĩhâiwẽ we te te siwi 'mai'âri da, te te siwi ãma uza da. Duré ĩsiptõmohi wasisizé, te te tãma sẽrẽ za'ra da, ma tô 'mahârâ za'ra. Duré ĩpara'uza zama te te tãma sẽrẽ za'ra da, ma tô 'mahârâ za'ra.


text:
E marĩ wa. Ĩ̱'ra hã dâ'â newa. Tane nherẽ, dâ'â õ di. Ma tô aré ãma ropsisa'rese'õ. Tane nherẽ, ma tô we apâ wi. Taha wa, wasa hã wa za oto wasiré huri ni, rowẽ te.” Ãne ĩmama te tãma nharĩ za'ra, te te tãma 're ĩromhuri za'ra mono norĩ ma. Taha na ma tô dasa hã dama 'manha. 


text:
— Tawamhã ĩno hã wisi wamhã, ĩdub'rada hã te buru ãma nhamra. 'Ri tẽme te oto mo. Te te oto rob'umhutu wa, ma tô rowamreme hã wapa, te te ĩrowamreme za'ra hã. Dapara 'rasi zama, ma tô wapa, rowẽ te, dasima 're ĩdato za'ra mono zé hã.


text:
— “Ano hã rowẽ na ma tô wei wi. Taha wa, wei wisi wẽ te, ma tô wama ti'ru aimama hã, powawẽ ĩhâipe hã wa te wĩrĩ da, wasaihuri da.” Ãne te ĩdub'rata ma rowasu'u, romhuri'wa hã. 


text:
— Tawamhã ma ĩdub'rada hã tizahi. 'Ri para u sébré da hã, te te sima wẽ õ di. Tawamhã ĩmama, ma ĩtẽme watobro, te te tãma nharĩ da, sébré da. Tane nherẽ, sébré zei õ di.


text:
Tane nherẽ, te timama ma tinha: “Wa hã wa tô te aima 're romhuri pese. Ĩ̱'ãma wahub ahâ di, te aima 're romhuri mono ré hã. Niwa, aimreme hã te simini õ di. Tane nherẽ, marĩ ĩ̱ma sõmri õ di, pone'ẽrebâ hã, dasa hã te ĩ̱siwadi norĩ ma 'manharĩ da.


text:
Ãhãna ai'ra hã ma tô wi. Asibro hã tãma ĩpo hã ma tô pi'õ na uprosi. Tane nherẽ, ma tô wisi wi, dama ĩ'ru, powawẽ ĩhâipe hã da te tãma wĩrĩ da.” Ãne te timama ma tinha, ĩdub'rada hã. 


text:
— Tawamhã ĩmama te asa tãma tinha: “Ĩ̱'ra, a hã ĩ̱'rata, te 're asãmra u'âsi mo. Marĩ hã ĩ̱nhibro hã, uburé ate hã.


text:
Uburé wama rowẽ za'ra wa, wa tô dasa hã dama 'manha, ĩ̱'ra hã ĩwisizém na. Ano hã dâ'â newa. Tane nherẽ, dâ'â õ di. Ma tô aré ãma ropsisa'rese'õ. Tane nherẽ, ma tô we apâ wi.” Ãne ma tô ti'ra ma waihu'u. — Ãne Zezusi ma tô tãma rowasu'u za'ra, rowahutu'wa norĩ ma. 


text:
 Aibâ hâimana nhipese wasu'u</n> Zezusi hã te duré ãne tãma rowasu'u za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma: — Aibâ hã te 're hâimana, ĩsibrob ahâ hã. Tãma ĩromhuri'wa hã te duré 're sãmra, tãma rob'madâ'â'wa hã. Tawamhã ma tô tãma 'mairowasu'u ni, ãne: “Rob'uiprazé hã te te aiwi 're anhimini, aima rob'madâ'â'wa hã.” Ãne te tãma 'mairowasu'u ni.


text:
Taha wa, te sô hâ, tãma ĩrob'madâ'â'wa zô. Te tãma tinha, ãne: “Aiwasu'u hã wa tô wapa. Ĩ̱ma 're ĩrob'madâ'â mono zé hã, tâibâ za oto. Te za rob'ui'éré hã oto ĩ̱ma ĩsõ, uburé ĩ̱nhimarĩ na 're ĩrob'ui'éré mono zé hã.” Ãne te tãma tinha, tãma ĩrob'madâ'â'wai ma. 


text:
— Tawamhã te 'râwi sima tinha, tãma ĩrob'madâ'â'wa hã: “Ĩ̱nhib'apito, ma tô ĩ̱ma tinha, te tãma 're romhuri mono tõ da oto. E marĩ, wa za oto te 're 'manharĩ. Ĩ̱nhiptete uptabi õ di, buru na te dama 're ĩromhuri mono zéb da hã. Duré ĩ̱nhiséb di za, rob'uiprazém na te 're da'awari mono wamhã.


text:
Ĩhe, wa tô ĩ̱sima waihu'u, marĩ te ĩ'manharĩ da hã, ĩ̱'ãma 're dasiwadi za'ra mono da. Tawamhã, apito te te ĩ̱mei wamhã, ãté ĩ̱siwadi norĩ hã te za te te siwi 're ĩ̱mrami, tinhorõwa u, ĩsiré 're ĩ̱sa za'ra mono da.” — Ãne te 'râwi sima tinha. 


text:
— Tawamhã te sô hã, apito ma, marĩ te te ĩwa'âbâ za'ra õ norĩ zô. Tawamhã ĩtẽme ĩwisi 'rada hã te sadanha: “E niha tãma ĩwa'âbâ'õ hã zahadu, rowa'rãmimhã.” 


text:
— “Piza'a, 100 na ĩhâiba za'ra hã, azeitona 'rãi wa'ui wab ré hã.” — Ãne te tãma rowasu'u. Taha wa, te asa tãma tinha: “Ãhãta ĩwa'âbâ'õ na, rob'ui'éré hã. Asãmra. 50 na ãma rob'ui'éré, rowa'rãmimhã, tãma wa'âbâ da.” — Ãne te aibâ ma ti'ru, tãma ĩrob'madâ'â'wa hã. Taha wa, te te tãma ĩ'ru zarina, ma tô ahâ prã na ãma rob'ui'éré. 


text:
— Tawamhã aibâ hâiba amo hã ma duré ĩtẽme wi. Tawamhã te sadanha: “A hã bété, e niha tãma ĩwa'âbâ'õ hã zahadu, rowa'rãmimhã.” — “Sa'u hã, miu na ĩhâiba hã, tridu ré hã te tãma ĩwa'âbâ'õ hã.” — Ãne te tãma rowasu'u. — Tawamhã te asa tãma tinha: “Ma'ãpé, 800 na ãma rob'ui'éré, rowa'rãmimhã tãma ĩsõmri da.” — Ãne te tãma ti'ru, rob'madâ'â'wa hã. Taha wa, te te tãma ĩ'ru zarina, ma ahâ prã na ãma rob'ui'éré. 


text:
— Te te dama ĩ'rui wasu'u, te te wapari wamhã, te tinha, ĩsib'apito hã: “Pra. E niha rosa'rada tãma ĩwaihu'u pe.” Ãne te ĩsa'u tãma tinha. — Ãne Zezusi te tãma rowasu'u za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma. Ma tô duré tãma waihu'u za'ra: — Marĩ zô si, da te 're ĩrosa'rata za'ra mono norĩ ma, waihu'u pese di, rosa'rada hã, rowa'a nhib'a'uwẽ norĩ nhipai u.


text:
Taha wa, ti'ab ré te za asimarĩ na 're ĩdazawi za'ra wa'aba mo, ãma 're asiwadi za'ra wa'aba mono da. Asimarĩ hã asipara 're rẽme za'ra wa'aba mono wapsi, hâiwa u, asõrõwa u 're asisisi aba mono wi, te za asô 're tob'uzu za'ra wa'wa, asawi'wa norĩ wa'wa hã. — Ãne Zezusi te tãma roti za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma.


text:
Te duré tãma nharĩ za'ra: — Ãté ni'wam norĩ hã te za danhibrob 'rare hã, dazô te te 're 'madâ'â wẽ za'ra. Tawamhã dama umnhasi wa, te za da te tãma 're pisutu za'ra, danhibrob ahâ na, te te dazô 're 'madâ'â za'ra mono da oto. Tane, danhibrob 'rare, dazô te te 're 'madâ'â wasété za'ra mono wamhã, te za da te 're waihu'u za'ra, ĩsa'ẽtẽ na zama, za dawi 're ĩsipsaihuri za'ra mono na.


text:
Ti'ai ãma danhimarĩ hã, dazô 're 'madâ'â wasété za'ra wa'aba mono wamhã, e 'wa hã te za marĩ ĩwẽ uptabi hã te te aima 're pisutu za'ra wa'wa, sô 're 'madâ'â za'ra wa'aba mono da. Mare di. Ni'wa, te te aima 're pisutu za'ra wa'aba mono õ di za.


text:
Marĩ hã date hã, dazô 're 'madâ'â wasété za'ra wa'aba mono wamhã, e niha te za marĩ ĩwẽ hã da te aima 're sõmri za'ra wa'wa, ate da. Mare di. Ni'wa te te aima 're sõmri za'ra wa'aba mono õ di za. — Ãne Zezusi ma tô tãma waihu'u za'ra. 


text:
Te duré tãma nharĩ za'ra: — Dama romhuri'wa hã ĩsib'apito maparane wamhã, aiwa te te tãma 're romhuri wẽ zahuré mono õ di za. Duré sahuré te te 're sawi pese zahuré mono õ di za. Misi te za te te 're sawi pese. Ĩhâiba amo si te za te te siwi 're wẽ'õ. Duré sahuré te te 're wapari pese zahuré mono õ di za, romhuri'wa hã. Misi te za te te 're wapari pese. Ĩhâiba amo si te za te te 're 'ruiwapari. Tane, a norĩ wa'wa hã rob'uiprazéb zô si asima 're romhuri za'ra wa'aba mono wamhã, e aiwa asimiromhuri za'ra wa'wa hã za, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, romhuri me. Mare di. Aiwab õ di. — Ãne ma tô Zezusi hã tãma waihu'u za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma. 


text:
 Zezusihi nhimirowasu'u hâiba amo</n>  <i>(Mateusi 11.12-13; 5.31-32; Marcusi 10.11-12)</i></n> Tawamhã parisezu norĩ hã ma tô Zezusihi mreme hã wapari za'ra. Tawamhã rob'uiprazé zei 'wa, 're nomro mono wa, ma tô Zezusihi ma nharĩ za'ra.


text:
Taha wa, te Zezusi hã tãma nharĩ za'ra, ãne: — A norĩ wa'wa hã aiwẽ newa, te ai'ãma 're dawata za'ra wa'wa. Tazahã asimirosa'rata 'wa hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, waihu'u pese di. Ãté, marĩ na te za dasima ãma 're dawata za'ra, ĩwẽ newa. Tazahã tãma wẽ õ wamhã, te za te te 're awẽ'õ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. 


text:
— Uburé marĩ hã Mozési te te dama 're ĩ'apisutu mono hã, da te 're 'madâ'â za'ra mono da, duré 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u 'rata 'wa norĩ nhimiroti hã ma tô dasipara bâ si, da te 're pese za'ra, Zuwã Batita datẽme morĩ õ ré. Tawamhã ĩwasu'uwẽ hã te oto da te 're wapari za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zé wasu'u hã. Taha wa, marĩ zô dasima ĩwẽzéb uwaibaba, da te 're ĩrob'ruiwapari za'ra mono ne, te za oto da te dasima 're rob'ruiwapari za'ra, ĩtẽme 're dasihutu mono da. 


text:
— Pire u'âsi, te za dama 're hâimana za'ra, uburé marĩ hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te dama 're ĩ'apisutu mono hã, da te 're 'madâ'â za'ra mono da, ĩsimiroti na rob'ui'éré 'rada hã. Hâiwa hã si'utõrĩ nherẽ, duré ti'a hã si'utõrĩ nherẽ, te za pire u'âsi dama 're hâimana u'âsi. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra. 


text:
— Ni'wa hã aibâ hã timro te te rẽme wamhã, duré pi'õ aimawi na mro wamhã, te za tiwasédé hã 'manha, aibâ hã. Duré, pi'õ, da te ĩme na aibâ mro wamhã, te za duré 'manharĩ wasété. — Ãne, Zezusi ma tô tãma waihu'u za'ra, parisezu norĩ ma. 


text:
 Ĩsibro pese wasu'u, ĩsibrob'õ me</n> Tawamhã Zezusi hã te duré tãma rowasu'u za'ra, parisezu norĩ ma, ãne: — Aibâ hã te 're mo, ĩsibro pe hã. Zazahâ ĩwa'âbâ za'ẽtẽ na si, te 're si'uza. Duré dasa ĩwẽ uptabi na si, te 're sa.


text:
Tawamhã aibâ ĩhâiba amo hã te 're sãmra, ĩsibrob'õ hã, ĩ'wa're ré hã, Razaru na ĩsisi hã. Ĩsiwadi norĩ hã te te siwi 're mrami, ĩsibro pese nhorõwa u, te te siwi 're simizusi mono da, 'ridawa u.


text:
Tawamhã ma tô oto dârâ, ĩsibrob'õ hã. Dâ'â wamhã, hâiwa u ma tô siwi ti'â, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, romhuri'wa norĩ hã. Abra'ãhã 'rata, te oto 're sãmra, dame 're sai mono da. Ĩsibro pe hã ma tô duré dârâ. Dâ'â wamhã, ma tô dasiwi sẽrẽ ni, ab're 're.


text:
Tawamhã ropipa hã te te oto 're sépata za'ẽtẽ, adâ 're ĩsi'ubumroi mono zéb ãma hã. Ta hawi ma tô rob'madâ, ĩsibro pe hã. Te te rob'madâ'â wamhã, ma tô Abra'ã hã tisã, romhâ na. Ĩ'rata te Razaru hã nhamra, ĩsibrob'õ hã.


text:
Te te 'madâ'â wamhã, ma tô tãma si'mahâ, ãne: “Wahi'rada Abra'ã, ĩ̱'ãma aipẽ'ẽzé na. Ma'ãpé, Razaru hã we ĩ̱tẽme satõrĩ, â we te te ĩ̱ma âri da, te te ãma ĩ̱nhoto di'i da, tinhiptõmo na, ĩ̱nhoto wahâ da. Ãme ropipa, wa oto te 're sépata za'ẽtẽ, unhama ãma.” Ãne te Abra'ãhã ma siwasu'u. 


text:
— Taha wa, ma tô Abra'ã hã asa tãma tinha, ĩsibro pese ma: “Ĩ̱nhihudu, aihâiba ré ré, aima 're rowẽ mono di. Uburé marĩ ĩwẽ hã ma tô asô 're simi'wara. Razaru hã, marĩ hã ĩwasétére si, ma tô da te tãma 're sõmri za'ra. Ãhãna hã rowẽ na te oto 're hâimana. A hã te oto ropipa, 're ĩsépata mo.


text:
Duré, ab're 'rehâ hã ĩsa'ẽne hã te 're sa'wari, wawa'wa. Taha wa, wa te ãma 're saprĩ waihu'u za'ra mono õ di, atẽme wa'aba hã. Duré a norĩ wa'wa hã we 're saprĩ waihu'u za'ra wa'aba mono õ di, watẽme hã.” Ãne te tãma tinha, Abra'ã hã. 


text:
— Tawamhã ĩsibro pe hã te asa tãma tinha: “Wahi'rada Abra'ã, tane wamhã, ma'ãpé Razaru hã satõrĩ, ĩ̱mama nhorõwa u.


text:
Tame te ĩ̱sisãnawã norĩ hã 're si'ubumro, 5 na ĩhâiba za'ra hã. Ropipa, wa oto te 're sépata. Taha wa, te za ĩsatõ, ĩtẽme morĩ za'ra da, te te tãma rowasu'u za'ra da, ĩ̱zarina we 're sisisi tõ mono da, ropipa u.” Ãne te Abra'ãhã ma tinha. 


text:
— Taha wa, ma tô duré Abra'ã hã asa tãma tinha: “'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti na Mozési te te ãma ĩrob'ui'éré hã te nomro, ano norĩ 'ratamhã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u 'rata 'wa norĩ nhimi'ui'éré zama, te ĩ'rata tinomro za'ra. Ta hã te za te te 're wapari za'ra za, ti'ai ãma ré.” Ãne ma tô ĩsibro pese ma rowasu'u, Abra'ã hã. 


text:
— Ĩsibro pe hã te duré asa tãma tinha: “Tane nherẽ, te te saze za'ra õ di, ĩsimiroti na hã. Ni'wa hã dâ'â nherẽ, hâiwa'utu wamhã, ĩtẽme morĩ za'ra wamhã, te za ĩsimirowasu'u na saze za'ra, ĩ̱sisãnawã norĩ hã. Ãne wapsi, te za tiwasédé hã rẽme pese za'ra, rowẽ na oto 're nomro mono da.” Ãne te Abra'ãhã ma tinha. 


text:
— Tawamhã Abra'ã hã te duré asa tãma tinha: “Ano norĩ hã Mozésihi nhimiroti hã te te saze za'ra õ di. Duré 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa norĩ nhimiroti zama, te te saze za'ra õ di. Ãne wamhã, ni'wa hã dâ'â nherẽ, apâ hâiwa'utu wamhã,e te aré ãma saze za'ra. Te te ãma saze za'ra õ di aré, ĩsimirowasu'u na hã.” Ãne Abra'ã hã ma tô tãma waihu'u, ĩsibro pese ma. 


text:
Tawamhã Zezusi te tãma nharĩ za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma: — Ãté ni'wa simiroti zarina, te za ni'wam norĩ hã 're hâimana wasété za'ra. Tawamhã roti wasété'wai ma, 're ropipa za'ra mono di za.


text:
Ãhãta, ai'uté norĩ hã. Ãté, ni'wa simiroti zarina, te za ai'uté hã 're 'maihâimana wasété. Tawamhã tãma ĩroti wasété'wai ma, 're ropipa mono di za. Ĩbutu na ẽtẽ tõmo wawẽ hã da te ãma wasisi pari, dâ'â da, âi ba da te mei wamhã, tãma ropipa di, tãma ĩroti wasété 'wai ma hã. Tane nherẽ, ĩsimiroti wasété zarina, ai'uté te te ĩ̱rẽme wamhã, taha nhipai u hã tãma ropipa uptabi di za, roti wasété'wai ma hã.


text:
Taha wa, te za 'râwi asina 're asõpré wa'aba mo, 're anomro wẽ wa'aba mono zéb zô. Ãté asisãnawã hã te za asada 're wasété za'ra wa'wa. Ãne wamhã, aimreme wẽ na, te za tãma 're ĩroti za'ra wa'aba mo, asada 're wasété za'ra wa'aba mono tõ da. Tiwasété na aima 're siwẽ'õ za'ra wa'aba mono wamhã, te za tãma 're ĩnharĩ za'ra wa'aba mo, ãne: “Te ĩ̱sina 'madâ'â õ di, ĩ̱zada aiwasétézé hã.” Ãne te za tãma 're ĩnharĩ za'ra wa'aba mo.


text:
Ãté, ã bâtâ na te za bâtâ bâ asada 're wasété za'ra wa'wa, asisãnawã norĩ hã. Ãté 7 na asada ĩwasétézé hã za. Tane nherẽ, tiwasété na aima siwẽ'õ wa'aba da, apâ atẽme nasi simasisi aba wamhã, te za nasi tãma ĩnharĩ 'wa: “Te ĩ̱sina 'madâ'â õ di, ĩ̱zada aiwasétézé hã.” — Ãne ma tô Zezusi hã tãma waihu'u za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma. 


text:
 Wanhib'apito, wa te wasina 're ĩ'umnhasi za'ra mono zé wasu'u</n> Tawamhã ĩsadawa wasu'u'wa norĩ hã ma tô tiwi rowaptẽrẽ za'ra, ãne: — Wanhib'apito, wama 're aza'ẽtẽ u'âsi mono, wa te wasina 're ĩ'ai'umnhasi za'ra mono zé hã. — Ãne te tiwi rowaptẽrẽ za'ra. 


text:
Taha wa, te Zezusi hã asa tãma ãma romnhimiré'é za'ra, ãne: — Motada nhamare hã syryre nherẽ, da te 're wamhã, oto poto wamhã, wede za'ẽtẽ uptabi di. Tane, a norĩ wa'wa hã asina 're ĩ̱'umnhasi za'ra wa'aba mono zé hã, syryre na nherẽ, aima 're hâimana za'ra wa'aba mono wamhã, te aré pidera wede ma ĩnharĩ za'ra wa'wa, ãne: “Ma'ãpé asi'uihâ na asisa'o'o, â 're, asi're da.” Tawamhã te aré asadawa zamarĩ za'ra wa'wa, pidera wede hã. — Ãne, Zezusi ma tô tãma waihu'u za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma. 


text:
Ma duré tãma waihu'u za'ra, ãne: — Ãté aima romhuri'wa hã te 're 'manhamra, ãté buru na te te aima 're ĩromhuri mono hã, ãté pone'ẽrebâ 'madâ'â'wa. Tawamhã bâtâ na te za atẽme wi, romhuri hawimhã. 'Ri para u sébré wamhã, e te za ãne tãma ĩnha: “We oto asãmra, asa da.” E ãne, te za tãma ĩnha.


text:
<n>(8-9)</n>  Mare di. Ãne te za tãma ĩnha: “A'â ĩ̱ma asipi na. Asipi parip si, zazahâi wa'õtõ na asi'usisi, ĩ̱sa hã we ĩ̱ma ĩré âri da, â zama. Ĩ̱sai parip si, te za asa. Te za duré ĩhâ'rẽ.” Ãne te za tãma ĩnha. Tawamhã te za aima ãma uwaimra, tãma ĩ'ru zarina. Asiminhimi'ru hã te te ãma aima uwaimrami wa, e te za sô amnhasi, ãma aiwata zô. Mare di. Sô simnhasi õ di za.


text:
Tane a norĩ wa'wa hã, asib'apito nhimiwada'uri 'wa, ĩ̱ma ãma 're uwaimrami za'ra wa'aba mono wamhã, te za 're ĩnharĩ za'ra wa'aba mo, ãne: “Sô 're wanhimnhasi za'ra mono õ di za, wa'ãma 're aiwata za'ra mono zô hã. Taré aima romhuri'wai wa, wa tô wa te ãma aima 're uwaimrami za'ra, asimiwada'uri hã.” Ãne te za 're ĩnharĩ za'ra wa'aba mo. — Ãne, Zezusi ma tô tãma waihu'u za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma. 


text:
 Zezusi hã ĩ'wa're ré norĩ hã te te ĩpese za'ra zé wasu'u</n> Tawamhã Zezusi norĩ hã te oto ai'aba'ré, Zeruzarẽ u. Darireza hã Samariza me 're ĩsiwaptob zahuré mono wa'wai baba, te ai'aba'ré, bâdâdi na.


text:
'Ri wa'õtõ u sihutu õ ré, ma tô aibâ norĩ me si'uzusi za'ra. Aibâ norĩ hã ĩ'wa're ré hã, 10 na ĩhâiba za'ra hã. Romhâ prã na ma tô tãma 'mazahâri za'ra.


text:
Tame ma tô sina 'mahârâ za'ra, ãne: — Zezusi, rowahutu'wa, wa'ãma aipẽ'ẽzé za'ra na, wapese za'ra da. — Ãne te sina 'mahârâ za'ra. 


text:
Taha wa, te Zezusi hã tãma nharĩ za'ra, ãne: — Õwa te za ai'aba'réi wa'wa, sasedoti norĩ u, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, da'ãma romhuri'wa norĩ u, te te aiwaihu'u za'ra wa'aba da, aséptâ'â za'ra wa'aba zém na hã. — Ãne te tãma nharĩ za'ra. Taha wa, te ai'aba'ré, ĩ'wa're ré norĩ hã. Bâdâdi na si'aba'réi ré, ma tô tizéptâ'â za'ra.


text:
Tawamhã ma tô misi apâ mo Zezusihi u, tihâiba hã te te 'madâ'â wa. Ta hã samaritanu. 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma wata sina, te apâ mo, mreme 'rãihâ sina.


text:
Taha wa, te Zezusi hã tinha, ãne: — Aibâ hã 10 na ĩhâiba za'ra hã, wa tô pese za'ra. E mahãta aibâ norĩ hã, 9 na ĩhâiba za'ra hã.


text:
Wasiré zudezu'õ nherẽ, e niha te we ãhã si mo apâ siwaprosi. 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma wata da, ĩsimipese waihu'u pese na. 


text:
Tawamhã Zezusi hã te aibâ ma tinha, ãne: — Hâiwi asa na, asõrõwa u aimorĩ da oto. A hã ma tô ĩ̱zaze, te aipesezém na. Taha wa, ma tô aséptâ, ĩ̱zazei wa. — Ãne ma tô aibâ ma waihu'u, Zezusi hã. 


text:
 'Re ĩhâimana u'âsi mono, da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 24.23-28,36-44)</i></n> Tawamhã parisezu norĩ hã ma tô Zezusi hã siwi sadanha, ãne: — E niwa te za bâdâ hã ĩwa waptãrã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zéb da hã. — Ãne te siwi 'mazadanha. Taha wa, Zezusi te asa tãma nharĩ za'ra, ãne: — 'Re ĩhâimana u'âsi mono, da'ãma 're sib'a'uwẽ mono wapsi, marĩ hã datõmo na a'â, da te 're 'madâ'â za'ra mono õ di za.


text:
Taha wa, ãne da te 're romnhoré za'ra mono õ di za: “Ãhãta, da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zé hã. Õhõta, da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zé hã.” Ãne, da te 're romnhoré za'ra mono õ di za. E marĩ wa. Dapẽ'ẽ 're, 're hâimana mono wa, da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zé hã. — Ãne, Zezusi ma tô tãma rowasu'u za'ra, parisezu norĩ ma. 


text:
Tawamhã te tãma nharĩ za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma, ãne: — Niwapsi te za asima ĩwẽ za'ra wa'wa, bâdâ ĩwa waptã'ã da, ti'ai ãma dasiré ĩpodo hã te te dama 're ĩroti mono zé hã. Ãté ãne te za asima ĩnharĩ za'ra wa'wa: “Misi bâtâ na nherẽ, Wanhib'apito na, wa te wasina waihu'u za'ra neza.” Ãne te za asima ĩnharĩ za'ra wa'wa. Tawamhã a'â asina waihu'u za'ra wa'aba õ di za.


text:
Ĩ̱zadawa para õ nherẽ, te za ni'wam norĩ hã te te aima 're romnhoré za'ra wa'wa, taré: “Ãhãta ti'ai ãma dasiré ĩpodo hã te nhamra. Õhõta, te nhamra.” Ãne te za te te aima 're romnhoré za'ra wa'wa, taré. Ãne wamhã, danhimirowasu'u zarina, ĩ̱zô 're rob'madâ'â za'ra wa'aba mono õ di za.


text:
Tã si'ubuzi, te te 're rowa'a mono wamhã, dama rob'madâ'â pibu pese di, hâiwa mono bâ hã. Tane, ti'ai ãma dasiré ĩ̱podo hã apâ wei ĩ̱morĩ wamhã, aihĩni te za ĩ̱'madâ'â za'ra ni.


text:
Tawamhã ĩ̱zô 're ĩdanhimipari za'ra mono õ zém na, wa za wei mo apâ. Apâ we ĩ̱morĩzéb u hã Nowé 're hâimana mono ré, 're ĩdahâimana za'ra mono ne, te za 're dahâimana za'ra za.


text:
Ta norĩ hã daré âpusi mono õ ré hã, ma tô simiza'rese ãna tisa te te 're huri, rowẽ na 're nomro u'âsi mono da newa. Simiza'rese ãna te duré te te 're âhuri. Rowẽ na te duré sina 're mro za'ra. Ãne, 're ĩdahâimana za'ra mono zé hã, Nowé hã 'ri ne 'manharĩ 're, sébré õ ré. Sébré parip si, ma tô oto tã hã we tita'a. Ti'ai hawib zama, ma â pu'u. Taha wa, ma uburé â na dasi'utõrĩ.


text:
Duré, Ro hã 're hâimana mono ré, 're ĩdahâimana za'ra mono zém ne, te za 're dahâimana za'ra, apâ we ĩ̱morĩzéb u hã. Ta norĩ hã ma tô 're saihuri. Ma tô duré te te 're âhuri. Marĩ hã ma tô da te dasiwi 're uipra za'ra duré. Ma tô da te dasima 're rowede za'ra. Daburu ãma, ma tô da te 're robzuri. Ma tô duré da te dasima 're 'ri za'ra. Ãne, 're ĩdahâimana za'ra mono zé hã.


text:
Tawamhã bâtâ na, Sodoma hawi Roho watobrozém na hã ma tô dasi'utõrĩ. Tã we ĩta'a ne, ma we uzâ hã asa'wa ti'ai u, ẽtẽ ro'o nhizédé uzé pire zama. Taha wa, ma uburé dasi'utõrĩ.


text:
Tane, ti'ai ãma dasiré ĩ̱podo hã apâ we ĩ̱morĩzéb u hã te za 're dahâimana za'ra. Ĩ̱zô 're danhimipari za'ra mono õ di za.


text:
Apâ we ĩ̱morĩ õ ré, ãté te za ni'wam norĩ hã ai'ubumro, 'ri nhisi hâpâ na. Tawamhã, apâ we ĩ̱morĩ wamhã, tinhibrob zô te te si'ra za'ra õ di za. Mare di. Awa'awi te za tinhorõwa hawi ai'aba'ré, tinhibrob zô sisisi ãna. Duré tiburu hawi, apâ 'ri tẽme si'aba'réi õ di za. Mare di. Õne haré te za duré ta norĩ hã ẽtẽ 'rãihâ u dame sisa're.


text:
Ni'wam norĩ hã si'uihâ na tihâimanazép si te te sima 're sawi za'ra mono wamhã, rowẽ ĩsi'utõrĩ'õ hã te te sina 're uwaimrami za'ra mono õ di za. Ni'wam norĩ hã ĩ̱zarina 're nomro mono da, 're sihâiba zawi za'ra mono õ wapsi, te za te te sina 're uwaimrami za'ra, rowẽ hã.


text:
Taha barana te za ni'wam norĩ hã siré tinhotõ zahuré, ãté. Siré sõtõ zahuré ré, ĩhâiba amo hã te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ti'â, hâiwa u. Ĩhâiba amo si te za tirẽ.


text:
Ãté, pi'õ norĩ hã te za siré ti'ru'u zahuré. Siré 'ru'u zahuré ré, te za ti'â, ĩhâiba amo hã. Ĩhâiba amo si te za tirẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Tô sena, wa aima waihu'u za'ra wa'wa.


text:
Ãté, aibâ norĩ hã te za siré romhuri zahuré, buru ãma. Tawamhã ĩhâiba amo hã te za ti'â hâiwa u, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Ĩhâiba amo si te za duré tirẽ. — Ãne, ma tô Zezusi hã tãma waihu'u za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma. 


text:
Tawamhã te sadanharĩ za'ra, ãne: — E mame te za ãne tiromhâiba. — Ãne te ãma sadanharĩ za'ra. Taha wa, te Zezusi hã asa tãma ãma romnhimiré'é za'ra, ãne: — Sipahudu hã marĩ dâ'â u 're si'rã'õtõ mono wamhã, dama pibui pese di, marĩ hã 're dâ'â za'ra mono wa, 're ĩsimi'wara mono zé hã. — Ãne ma tô tãma rowasu'u za'ra. 


text:
 Ĩmrotõ wasu'u, dama rowairébé'wai me</n> Tawamhã Zezusi hã ma tô tãma ãma romnhimiré'é za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma, wa'a ãna 'Re ĩhâimana u'âsi mono wi, te te 're rowaptẽrẽ u'âsi za'ra mono da, te te 're pawaptob u'âsi za'ra mono da. Ãne te ãma simiré'é: 


text:
— Aibâ hã te 're hâimana, 'ri nho'õmo ãma, dama rowairébé'wa hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'madâ'â'õ'wa ta hã, duré danhimiroti na zama ĩsimiwazéb õ.


text:
Tame ma tô pi'õi mrotõ hã 're sãmra. Te ĩtẽme 're neb u'âsi, te te tãma 're rowairébé mono da ne. Ãne te te tiwi 're rowaptẽrẽ: “Ĩ̱'ãma aime na. Ma'ãpé ĩ̱zawi'õ'wai ma roti na, te te ĩ̱ma 'manharĩ wasété tõ da.” Ãne te nasi tãma tinha. 


text:
<n>(4-5)</n>  — Tane nherẽ, duréi nherẽ, te te pawaptob õ di. Tawamhã ĩtẽme 're neb u'âsi mono wa, te oto 'râwi sima tinha, dama rowairébé'wa hã: “Wa hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti, te 'madâ'â õ nherẽ, duré danhimiroti na ĩ̱nhimiwazéb õ nherẽ, te te sina ĩ̱wa'a wa, wa za oto tãma rowairébé, marĩ te te sima ĩwẽ na. Te tãma rowairébé õ wamhã, ĩ̱tẽme 're neb u'âsi mono wamhã, te za te te 're ĩ̱wasutu u'âsi, timreme na. Ãne õ'umnhasite, wa za oto pawapto.” Ãne te sima tinha, tipẽ'ẽ na. — Ãne te Zezusi tãma rowasu'u za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma.


text:
Te duré tãma nharĩ za'ra, Wanhib'apito hã ãne: — Ma'ãpé, ãma rosa'rata za'ra wa'aba, dama rowairébé'wa, te te sina ĩrotizém na hã.


text:
Wẽ prã zahã, te za, u, ĩmrotõ hã pawapto. E bété tinhib'a'uwẽ hã te te 're pawaptob za'ra mono õ di za, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Ãté rowa'a na, ãté barana te za sô 're hãsi, te te 're pawaptob za'ra mono da. E bété te te 're pawaptop su'u za'ra mono õ di za.


text:
Mare di. Te te sima 're ĩwẽ za'ra mono zarina, te za tô te te 're pawaptob za'ra. Te za te te 're pawaptop su'u za'ra. Te te 're pawaptob za'ra mono nherẽ, e niha za, ti'ai ãma dasiré ĩ̱podo hã, apâ we ĩ̱morĩ wapsi. E te za da te 're ĩ̱zaze za'ra. E ti'ai ãma te za dama tihâiba, da te dasina 're ĩ̱'umnhasi za'ra mono zé hã. — Ãne te Zezusi hã ãma sadanharĩ za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ hã. 


text:
 Parisezu norĩ wasu'u, danhib'apito ma, rob'uiprazéb ubumroi'wai me</n> Tawamhã Zezusi hã te za duré dama ãma romnhimiré'é, ni'wam norĩ udâna. Ta norĩ hã 're hâimana wẽ za'ra mono newa, ma tô 'râwi sina 're wata za'ra. Tihâiba amo norĩ hã te duré te te siwi 're wẽ'õ za'ra, wasété za'ra newa. Taha wa, ma tô tãma ãma simiré'é za'ra, ãne: 


text:
— Aibâ norĩ hã ma tô tizasi zahuré, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩdawata za'ra mono zéb u, tãma mreme zahuré da. Aibâ norĩ hã, parisezu, duré danhib'apito ma, rob'uiprazéb ubumroi'wa.


text:
Zasi wamhã, hâiwi te oto za, parisezu hã, rob'uiprazéb ubumroi'wa nhiti. Ãne ma tô mre: “'Re ĩhâimana u'âsi mono, ãhãna, wa za ai'ãma ĩ̱wata. E marĩ wa. Wa hã ĩ̱siré aibâ norĩ ne, ĩ̱wasété na 're ĩ̱morĩ õ di. Danhibrob zô, te 're rob'ruiwapari mono õ di. Wa hã rob'uiprazém na, dawi 're ĩ̱nhipsaihuri mono õ di. Duré pi'õ na zama, dawi 're ĩ̱nhipsaihuri mono õ di. Taha wa, wa za duré ai'ãma ĩ̱wata, õhõ ne, rob'uiprazéb ubumroi'wa ne, 're ĩ̱morĩ õ wa.


text:
Maparane bâtâ na romhuri sidâpâsi, wa ĩ̱sai ãna 're ĩ̱nhamra, te aima 're romhuri mono da, ĩ̱mreme na. Ĩ̱pawa'â hã wa duré te aima 're po'o, syry na.” Ãne ma tô parisezu hã tiwẽ hã sina tihi, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma. 


text:
— Tanei õ di, rob'uiprazéb ubumroi'wa hã. Hâiwi te za, romhâ na. Te ti'rã po. 'Râwi siwẽ'õ wa, 'rãi wahutu õ di. Ãne te tãma siwasu'u: “'Re ĩhâimana u'âsi mono, wa hã ĩ̱wasété di. Ĩ̱wasété wa, ĩ̱'ãma aipẽ'ẽzé na, ĩ̱wasédé hã ĩ̱ma pari da.” Ãne te tãma siwasu'u, tiwasété na. 


text:
Taha wa, ma tô Zezusi hã dama tinha, ãne: — Tô sena, wa aima waihu'u za'ra wa'wa. Rob'uiprazéb ubumroi'wa si, rowẽ na te apâ mo tinhorõwa u, parisezu upana. E marĩ wa. 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te wẽsãmri wa, tãma ĩsiwasu'uzém na, duré wasété nherẽ, marĩ te te 're ĩ'manharĩ wasété mono na, te te 're 'madâ'â mono õ wab zama. Ni'wam norĩ hã danhipai u wẽ newa, tiwẽ na sina 're wata za'ra mono wamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, te za tãma pisutu za'ra, wapu na dama 're hâimana za'ra mono da. Duré ni'wam norĩ hã tiwẽ na sina 're wata za'ra mono õ wamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, te za tãma pisutu za'ra, pire na dama 're hâimana za'ra mono da. — Ãne Zezusi ma tô dama waihu'u. 


text:
 Zezusihi u, ai'uté, da te ĩ'ãwisi za'ra zé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 19.13-15; Marcusi 10.13-16)</i></n> Taha pari, ma duré ni'wam norĩ hã ai'uté hã ãwisi za'ra, Zezusihi u, ai'uté ãma mreme da, ĩwẽ hã te te tãma 're anhomri mono da, ai'uté ma. Tawamhã ĩsiré 're ĩnomro mono norĩ hã te te da'madâ'â za'ra wamhã, ma tô tãma nharĩ za'ra.


text:
Tawamhã ma tô Zezusi hã ai'uté norĩ zô hâ, ĩtẽme si'aba'ré da. Te duré tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma tinha, ãne: — Tô'ã. Dawi rosawi za'ra wa'aba õ di za. A'â we ĩ̱tẽme da te simroi mono, ai'uté norĩ hã. Ã ai'uté norĩ hã õne haré simizazei pese na 're ĩhâimana za'ra mono ne, tane ni'wam norĩ hã 're hâimana za'ra mono wapsi, te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ãma 're sib'a'uwẽ za'ra, ta norĩ ãma hã.


text:
Tô sena, wa aima waihu'u za'ra wa'wa. Ni'wam norĩ hã ai'uté hã simizazei pese na 're ĩhâimana za'ra mono ne, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're si'apito za'ra mono da, te te sina 're saze za'ra mono õ wamhã, ãma 're sib'a'uwẽ za'ra mono õ di za. — Ãne ma tô Zezusi hã tãma waihu'u za'ra. 


text:
 Aibâ ĩsibrob ahâ wasu'u</n>  <i>(Mateusi 19.16-30; Marcusi 10.17-31)</i></n> Tawamhã roti'wa hã te Zezusi sadanha, zudezu hã: — Rowahutu'wa, aiwẽ di. E marĩ ĩwẽ hã wa za 'manha, 're ĩdanomro u'âsi mono zé hã te ĩ̱sina ĩ'uwaimrami da hã. — Ãne te Zezusi sadanha. 


text:
Taha wa, te Zezusi hã asa tãma tinha: — E niha te ĩ̱'ãma aiwa, ĩ̱wẽ na. 'Re ĩhâimana u'âsi mono si, ĩwẽ uptabi hã, õhõ si.


text:
Aima waihu'u pese di, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti hã. Ãne, dama ĩsimiroti hã: “Aimro na asiwi 're asipsaihuri za'ra wa'aba mono õ di za. Duré, 're danhimroi wa'aba mono õ di za. Duré, danhibrom na dawi 're asipsaihuri za'ra wa'aba mono õ di za. Duré, dahâiba na dama 're asadawa nhipese za'ra wa'aba mono õ di za. Duré aimama hã te za 're ĩwazé pese mo, ana zama.” — Ãne ma tô Zezusi hã tãma rob'rãzarõtõ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti na hã. 


text:
Tawamhã aibâ hã te duré asa tãma tinha, ãne: — Ĩ̱prédu wi, wa tô te 're wapari pese, ĩsimiroti hã. Õne u'âsi. Te 'madâ'â nhimini õ di. — Ãne te Zezusihi ma sihâimanazéb 'rãzarõtõ, roti'wa hã. 


text:
Ĩsihâimanazéb 'rãzarõno hã te te wapari wamhã, te asa tãma tinha, Zezusi hã: — Tane nherẽ, misi te zahadu aihâimanazéb zô aiwi rowaptâ. Ma'ãpé, uburé asibro hã dama wede mono, ĩwa'âbâ zô, ĩsibrob'õ norĩ ma, sõmri mono da. Tawapsi, asibro pese di za, hâiwa ãma hã. Asibro hã dama wede mono parip si, te za apâ we ĩ̱tẽme aimo, ĩ̱siré 're aimorĩ da oto. — Ãne te roti'wai ma tinha, Zezusi hã. 


text:
Tawamhã Zezusi hã tiwi ĩrobzei'õ na ma tô waihu'u. Taha wa, te ãma simiré'é, ãne: — Ĩsibro pese norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono, da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zéb u 're ĩsisisi mono da hã, pire di. Tãma pire uptabi za'ra di za.


text:
Taha wa, te ĩwapari'wa norĩ hã sadanharĩ za'ra, ãne: — Ĩsibro pese norĩ ma, waihu'u za'ra õ wamhã, e 'wam norĩ hã te za bété danho'reptuzé hã te te sina 're uwaimrami za'ra, dadâ'â ãna 're ĩdanomro u'âsi mono zé hã. Ãté ni'wai õ di. — Ãne te siwi sadanha. 


text:
Tawamhã Zezusi hã ma tô asa tãma nharĩ za'ra: — Dasi'uihâ na danho'reptuzé hã da te dasina 're uwaimrami za'ra mono õ di za. Dama waihu'u õ di. 'Re ĩhâimana u'âsi mono si siminho'reptu waihu'u pese di. — Ãne ma tô Zezusi hã tãma waihu'u za'ra. 


text:
Tawamhã Pedru hã te sadanha: — Wa norĩ hã wa tô wanhorõwa hã wasipara rẽme za'ra ni, asiré 're wanomro mono da oto. — Ãne te Zezusihi ma tinha. 


text:
Taha wa, te asa tãma tinha, Zezusi hã: — Tane tô. Tô sena wa za aima waihu'u za'ra wa'wa. Ãté, ni'wam norĩ hã te za tinhorõwa hã rẽme za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zé, te te dama 're wasu'u za'ra mono da. Ãté timro hã te za a'â te te 're rẽme za'ra, ãté, tisisãnawã norĩ hã, ãté timama hã, ãté tina hã, ãté ti'ra norĩ hã.


text:
Tawamhã ti'ab ré, te za tô marĩ hã te te tãma 're anhomri za'ẽtẽ, ĩwa'rãmimhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Te za tô duré tãma pisutu za'ra, niwa, rowẽ hã te te sina 're ĩ'uwaimrami za'ra mono zéb da hã, hâiwa ãma. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra, Zezusi hã. 


text:
 Zezusi hã tidâ'âzém na ĩsiwasu'uzé, tihâiwa'utuzém na zama</n>  <i>(Mateusi 20.17-19; Marcusi 10.32-34)</i></n> Tawamhã Zezusi hã hâiba pisutu ma tô sani za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ hã, aibâ 12 na ĩhâiba za'ra hã. Ãne te tãma nharĩ za'ra: — Ĩ̱wapari pese za'ra wa'aba. Ãhãna, wa Zeruzarẽ u ai'aba'ré ni. Tame te za marĩ hã ĩ̱zô watobro. 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa norĩ hã, dasiré ĩ̱poto ãma, te te ĩ̱'ãma ĩrob'ui'éré za'ra zéb zarina, te za marĩ hã ĩ̱zô watobro.


text:
Te za, u, dasiwi ĩ̱'âri ni, zudezu'õ norĩ ma, da te dasiwi ĩ̱hâiba nhomri da. Te za, u, ĩ̱'ãma tawa'ẽ za'ra ni, zudezu'õ norĩ hã. Te za, u, ĩ̱'ãma wasété za'ra. Tizadaipro na te za, u, nasi siwi ĩ̱'uptob za'ra.


text:
Te za, u, da te dasiwi 're ĩ̱pré'é. Taha pari, te za, u, dasiwi ĩ̱wĩrĩ ni. Tane nherẽ, bâdâ maparane ĩ̱'ãma si'utõrĩ õ ré, wa za, u, apâ hâiwa'udu. — Ãne ma tô sina tãma rob'rãzarõtõ za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma. 


text:
Tazahã, tãma pibu prã za'ra di, te te tãma sina ĩrob'rãzarõtõ za'ra zé hã. Tãma waihu'u za'ra õ di, te te tãma ĩwaihu'u za'ra zé hã. 


text:
 Ĩtob'a te te 're ĩda'awari mono hã, Zezusi te te ĩto pesezé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 20.29-34; Marcusi 10.46-52)</i></n> Tawamhã Zezusi norĩ hã ma tô rob'umhutu za'ra oto, Zerico na 'ri nho'õmo nhisi u. Tame te aibâ hã ĩtob'a hã nhamra, bâdâdi zababa te te 're ĩda'awari mono hã.


text:
Taha wa, te asa tãma rowasu'u za'ra ni: — Zezusi, Nazaré hawi we ĩmorĩ, ma ro'razâ. — Ãne te tãma rowasu'u za'ra ni. 


text:
Tawamhã te ĩtob'a hã nasi 'mahâ: — Zezusi, Dawihi nhihudu, ma'ãpé ĩ̱'ãma aipẽ'ẽzé na. — Ãne te nasi 'mahâ. 


text:
Tawamhã danhowa ĩsi'aba'ré, te tãma nharĩ za'ra, ari'iwi sãmra da. Tazahã, te te wapari za'ra õ di. Taha wa, te nasi 'mahâ: — Dawihi nhihudu, ĩ̱'ãma aipẽ'ẽzé na. — Ãne te nasi 'mahâ. 


text:
Taha wa, ma tô Zezusi hã mazazâ. Te dama ti'ru, ĩtob'a hã da te saprõni da, ĩtẽme. Ĩtẽme da te saprõni wamhã, Zezusi te sadanha: 


text:
— E marĩ te asima ĩ̱wẽ, te ãma aima ĩ'uwaimrami da hã. — Ãne te Zezusi sadanha. — Apito, ĩ̱to pese da, wa ĩ̱sima aiwẽ, apâ te 're rob'madâ'â mono da. — Ãne te asa tãma tinha, ĩtob'a hã. 


text:
Tawamhã te Zezusi hã tãma tinha: — Rob'madâ'â. Asina ĩ̱'umnhasi wa, ma ato pe. — Ãne te Zezusi tãma tinha. 


text:
Tawamhã awa'awi ma tô rob'madâ'â wẽ, aibâ hã. Zezusihi siré te oto mo, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma, wata sina. Uburé, ãma ĩ'madâ'â'wa norĩ zama, te 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma tiwata za'ra. Ãne Zezusi, ĩtob'a te te ĩto pesezé wasu'u hã. 


text:
 Zateuhu wasu'u</n> Tawamhã Zezusi hã Zerico u, ma tô wi. Wisi wamhã, 'ri nho'õmo wa'wai baba, ma ro'razâ.


text:
Zerico ãma, te aibâ hã 're hâimana, ĩsibro pe hã, Zateu na ĩsisi hã. Danhib'apito ma, rob'uiprazéb ubumroi'wa norĩ 'madâ'â'wa, Zateu hã.


text:
Ta hã ma tô sima wẽ, Zezusi hã te te sabu da, te te hâiba pibu da. Tane nherẽ, da'ahâ uptabi wamhã, te te 'madâ'â waihu'u õ di Zezusi hã, sapore wa, Zateu hã.


text:
Taha wa, ma tô danho'a wara, wede u, te te sai'uri da, sipapara te te 'madâ'â da, ĩwa'wai baba za wei morĩ wa, Zezusi hã.


text:
Tawamhã Zezusi hã wede u oto wisi wamhã, hâimo te rob'madâ. Taha wa, te 'mahâ Zateu hã, ãne: — Zateu, ai'aba'ré na si'ra na. Ã bâtâ na hã asõrõwa ãma ĩ̱hâimana hâ. 


text:
Taha wa, ma si'aba'ré na si'ra. To sina, ma tô tãma tinha, ĩsõrõwa u ĩsiré morĩ da, ĩ'rata a'â sãmra da.


text:
Tawamhã ĩsõrõwa u sébré wamhã, te dasima nharĩ za'ra ni, Zezusihi za'u, ãne: — Zapre, ma bété ĩsõrõwa u ãzé, aibâ ĩwasété nhorõwa u. — Ãne te dasima nharĩ za'ra ni. 


text:
Zateu hã hâiwi te oto za, Wanhib'apito ma, siwasu'u da. Tawamhã ãne te tãma tinha: — Ãhãta, ĩ̱nhibro hã wa za ãma aipo'o, ĩsibrob'õ norĩ ma, te sõmri mono da. Duré, dawi ĩ̱nhipsaihuri wamhã, wa za, te ĩsimi'uri nhowa're're, dama ãma 'rãnhipa, ĩwa'rãmi. Rob'uiprazé misi wamhã, wa za maparane si'uiwa na dama ãma 'rãnhipa. — Ãne te Zezusihi ma siwasu'u. 


text:
<n>(9-10)</n>  Taha wa, te Zezusi hã dama tinha: — Ãhãna hã rowẽ di oto, ĩsõrõwa ãma hã. Ã hã aibâ hã ma tô tinho'reptuzé hã sina waihu'u. Abra'ãhã nhihudu, te za tô oto 're mo. Taha da, wa tô we datẽme mo, te 're da'anho'reptui mono da, dawẽ na oto 're danomro mono da. Wa hã ti'ai ãma dasiré ĩ̱podo. — Ãne ma tô dama siwasu'u, Zezusi hã.


text:
 Romhuri'wa norĩ, 10 na ĩhâiba za'ra wasu'u</n>  <i>(Mateusi 25.14-30)</i></n> Tawamhã ma tô wapari za'ra ni, Zezusihi mreme hã. Taha wa, te za duré tãma ãma romnhimiré'é za'ra. E marĩ wa. Zeruzarẽ u, ĩwisizéb u hã, romhuture di oto. Ãne wamhã, te dasina rosa'rata za'ra ni: — Ãté, bâdâ te za oto ĩwa waptãrã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zéb da hã. — Ãne te dasina rosa'rata za'ra ni.


text:
Taha wa, te ãma simiré'é Zezusi hã, ãne: — Aibâ hã dama ĩpire hã darob amoi u ma tô mo, tinhib'apito hã te te sabu da. Ĩsib'apito hã te za pisutu, apito na dama 're hâimana mono da, ĩrob ãma. Taha da, te za mo, si'apito da. Taha parip si, te za wei mo apâ, tirob u.


text:
Taha wa, te morĩ õ ré, sitẽme sô tihârâ za'ra, tãma ĩromhuri'wa norĩ zô, 10 na ĩhâiba za'ra norĩ zô. Misi si, ma tô te te tãma sõmri, rob'uiprazé ĩsapotore hã. Ẽtẽ'ubuzi ĩpré 'manharĩ, ta hã, oru 'manharĩ. Tawamhã te ãne tãma 'ru za'ra: “Marĩ hã te za 're ĩ'manharĩ za'ra wa'aba mo, rob'uiprazém na ãma atob za'ra wa'aba da, apâ we ĩ̱morĩ õ ré.” Ãne te tãma 'ru za'ra. Taha pari, te oto tiwi timorĩ za'ra. 


text:
— Dama si'apito da nherẽ, ĩrob 're, 're ĩdahâimana za'ra mono hã te siwi 'ruiwapa, dama si'apito tõ da. Taha wa, te ĩsarina siwi da'mazatõ, ĩsib'apito ma, te te ãma dazadawa wasu'u za'ra da. 


text:
— Tane nherẽ, ma tô aibâ hã ĩsib'apito hã pisutu, dama si'apito da. Taha wa, ma tô wi apâ, tirob u. Wisi wi, ma tô sitẽme sô tihârâ za'ra, tãma ĩromhuri'wa norĩ zô hã, niha ãma sitob za'ra wamhã, te te waihu'u da.


text:
Tawamhã ĩtẽme ĩwisi 'rada hã te tãma tinha, ãne: “Apito, rob'uiprazé ĩsapotore hã ma tô ĩ̱ma ĩsõ, misi. 10 na ĩhâiba za'ra hã, wa tô ãma ato.” Ãne te tãma siwasu'u, ĩtẽme ĩwisi 'rada hã. 


text:
— Tawamhã ĩsib'apito te asa tãma tinha: “Wẽ di tô. A hã, romhuri wẽ 'wa. Marĩ hã 'rare nherẽ, ma tô ĩ̱ma 're ĩ'manharĩ wẽ u'âsi mo. Ĩ̱ma ai'umnhasi di. Taha wa, wa za oto aipisutu, 're da'ab'madâ'â mono da. 'Ri ahâ, wa za aima pisutu za'ra, 10 na 'ri ĩhâiba za'ra hã tame 're da'ab'madâ'â mono da.” — Ãne te tãma tinha. 


text:
— Tawamhã ĩsãna'remhã, ma we duré ĩtẽme wi. Ta hã te duré tinhib'apito ma tinha: “Apito, rob'uiprazé ĩsapotore hã ma tô ĩ̱ma ĩsõ. Ĩmrotõ na ĩhâiba za'ra hã, wa tô ãma ato.” Ãne te tãma wasu'u, tinhib'apito ma. 


text:
— Taha wa, te ĩsib'apito hã asa tãma tinha: “Tane tô. 'Ri ahâ hã ĩmrotõ na, wa za aima pisutu za'ra, tame 're da'ab'madâ'â mono da.” Ãne te tãma tinha. 


text:
— Tawamhã ĩsãna'remhã, ma we duré ĩtẽme wi. Tinhib'apito ma, te tinha: “Apito, ãhãta rob'uiprazé ate hã, ĩ̱ma ĩsõmri hã. Zazahâ na, wa tô ubu, te asô 'madâ'â pese da.


text:
A hã, da'ãma aipẽ'ẽzé õ di. Date hã te dawi asima 're ĩ'apisutu mo, ate da. Duré asimirob're õ nherẽ, te za asima 're ĩrob'rãihâri mo, ate da, danho hã. Ãne na, wa tô aiwaihu'u. Taha wa, aipipa di.” Ãne te tãma tinha. 


text:
— Tawamhã ĩsib'apito te asa tãma tinha: “A hã ĩ̱ma romhuri wasété 'wa, te 're aimo. Aimreme wẽ õ wa, wa za aimreme hã aima sizusi, aimreme zarina te aiwẽ'õ da. Ĩ̱te na, ma tô u, ĩ̱waihu, da'ãma ĩ̱pẽ'ẽzé õ na. Wa hã wa za date hã te ĩ̱sima 're apisutu, u, ĩ̱te da. Duré wa za, u, te ĩ̱sima 're a'rãihâri, ĩ̱te da, danho hã. Ãne ma tô ĩ̱ma ĩnha.


text:
Ãne na 're ĩ̱hâimana mono wamhã, e marĩ wa bété rob'uiprazé hã ĩ̱zô sẽrẽ õ di, wedehâpâ 're. Ãne we apâ ĩ̱morĩ wapsi, te aima ĩsõmri nhipai u, wa aré ĩ̱sima waze, ĩ̱zô sina hâ'â wa.” Ãne te romhuri'wai ma tinha. 


text:
— Taha wa, te ĩ'rata ĩsimasam norĩ ma ti'ru: “Ma'ãpé, tiwi âri aba rob'uiprazé hã, 10 na te te ĩhâiba ma, sõmri aba da.” Ãne te ti'ru, ĩsib'apito hã. 


text:
— Tawamhã asa te tãma nharĩ za'ra: “Oro õhõ te hã, 10 na ĩhâiba za.” Ãne te tãma nharĩ za'ra, tinhib'apito ma. 


text:
— Asa te duré tãma nharĩ za'ra: “Tô sena wa aima waihu'u za'ra wa'wa. Ni'wam norĩ hã marĩ ahâ nherẽ, simi'ẽ na te te 're romhuri za'ra mono wamhã, te za ãma tãma 're dasito, marĩ na. Tane nherẽ, ni'wam norĩ hã marĩ na syryre nherẽ, simi'ẽ na te te ãma 're romhuri za'ra mono õ wamhã, te za syryre nherẽ, tiwi sani za'ra ni.


text:
Oto ĩ̱'rui'wa norĩ hã we ĩ̱tẽme ãwisi za'ra wa'aba. Ma tô siwi ĩ̱wẽ'õ za'ra, tãma ĩ̱si'apito za'ra tõ da. Taha wa, te za ĩ̱nho'a asiwi ĩsimroi wa'wa.” Ãne ma tô ĩsib'apito tãma 'ru za'ra. — Ãne te dama ãma romnhimiré'é, Zezusi hã. 


text:
 Zezusi hã Zeruzarẽ u ĩwisizé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 21.1-11; Marcusi 11.1-11; Zuwã 12.12-19)</i></n> Tawamhã te te dama rowasu'u pari, te oto danhowa mo, Zeruzarẽ u, Zezusi hã.


text:
<n>(29-30)</n>  'Ri wa'õtõ u, ma tô rob'umhutu oto, Betazé u hã, duré Betãnha u hã. Oriwera na ẽtẽ 'rãihâ nhisi 'rata, 'ri wa'õno hã. Tisiré 're ĩnomro mono norĩ hã ma tô sisõwa satõrĩ zahuré, maparane. Ãne te tãma rob'ru zahuré, Zezusi hã: — Õwa te za datẽme ane wa'wa, 'ri wa'õtõ u, asõ're uwaibaba wa'aba. Aimasisi aba wi, te za awaru po'repore ĩsãmri 'wa, ĩprédupté hã, zahadu ni'wa ãma ĩmorĩ'õ hã. Butu wazi na te za, da te ãma wasisi haré. Tawamhã te za ĩwasihui wa'wa, we saprõni aba da.


text:
Ni'wa hã ãne te te asadanharĩ aba wamhã: “E marĩ da, te ĩwasihui wa'wa,” tawamhã, ãne te za asa tãma ĩnharĩ 'wa: “Wanhib'apito hã ãma morĩ da, wa tãma wasihu ni.” Ãne te za asa tãma ĩnharĩ 'wa. — Ãne ma tô Zezusi hã tãma waihu'u zahuré. 


text:
Tawamhã te oto tineb zahuré. Zezusi te te tãma ĩwasu'u zahuré zéb uwaibaba, ma tô sãmri zahuré, awaru po'repore hã.


text:
Te te wasihu zahuré wamhã, ĩtede'wa norĩ hã te sadanharĩ zahuré: — E marĩ da, te asapa'abâ ĩwasihui wa'wa ari'iwi. — Ãne te tãma nharĩ zahuré. 


text:
Taha wa, te asa tãma nharĩ zahuré: — Wanhib'apito, marĩ õ wa, ãma morĩ da, wa tãma wasihu ni. — Ãne ma tô tãma waihu'u zahuré. 


text:
Tawamhã te oto saprõni zahuré, awaru po'repore hã, Zezusihi ma. Te te tãma ãwisi zahuré wamhã, ma tô tisi'ubuzém na tãma ba'ubu zahuré. Tawamhã ma tô Zezusi pawaptob zahuré, ãma sarõtõ da.


text:
<n>(37-38)</n>  Tawamhã ma tô rob'umhutu, Zeruzarẽ u hã. Oriwera na te za oto si'ra, Zeruzarẽ u wisi da. Tamomo, te da'ahâ na Zezusihi zarina ai'aba'ré ni, ĩsazei'wa norĩ hã. Ma tô te te ãma 're 'madâ'â za'ra aré, Zezusi te te 're ĩda'apawapto mono zém na, tiwaihu'u pese uptabi na. Taha wa, te oto damreme 'rãihâ na dasima nharĩ za'ra ni, ãne: — Uburé Danhib'apito te we oto mo, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa para. Tãma 're rowẽ za'ẽtẽ mono di za. Rowẽ hã hâiwa ãma 're ĩsa'wari u'âsi mono da si, wa wasima wẽ za'ra ni. — Ãne te dasima nharĩ za'ra ni.


text:
Taha wa, parisezu norĩ hã dawa'wa ĩsi'aba'ré hã, te Zezusihi ma nharĩ za'ra: — Rowahutu'wa, ma'ãpé asazei'wa norĩ hã sadawa uwati za'ra na, ari'iwi si'aba'ré da. — Ãne te tãma nharĩ za'ra. 


text:
Tawamhã te Zezusi hã asa tãma nharĩ za'ra: — Tô sena wa aima waihu'u za'ra wa'wa. Ari'iwi si'aba'réi 'wa'âhã, te aré tô ẽne hã mreme 'rãihâ na, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma tiwata za'ra. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra, parisezu norĩ ma. 


text:
 Zezusi hã Zeruzarẽ norĩ ãma ĩsiwa'õzé wasu'u</n> Tawamhã Zezusi hã ma tô rob'umhutu oto, Zeruzarẽ u hã. 'Ri ahâ hã te te 'madâ'â wamhã, te aiwa'õ, ĩwa 're ĩdasi'ubumroi mono norĩ ãma hã.


text:
Taha wa, te ãne tinha: — Ãhãna dama 're ĩrowẽ za'ra mono zé hã dama waihu'u za'ra 'wa'âhã, aré dama 're rowẽ za'ra mono di. Tane nherẽ, dama waihu'u za'ra õ di. Taha wa, da'ãma ĩ̱pẽ'ẽzé di.


text:
Niwapsi, te za danhitob'ru norĩ hã daré 'ri uirĩ za'ra. Ti'a za'wari na te za te te 're 'ri uirĩ za'ra, ĩmana wawi, 're dawairébé tõ mono da, nimomo.


text:
Danhitob'ru norĩ hã te za 'ri hã daré te te 're sãmra za'ra. 'Ri hã, tâibâ za oto. 'Ri tede'wa zama, te za uprosi za'ra. 'Ri tâibâ wamhã, ẽne hã te za oto re na 're simi'wara, 'rizé hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono, te aré danho'reptu za'ra. Tane nherẽ, danho'reptui'wa, datẽme ĩwisi na hã da te waihu'u za'ra õ di. — Ãne ma tô romhâ ré da'ãma rowa'õtõ siro, Zezusi hã. 


text:
 Zezusi te te dama ĩnharĩzé, rowede'wa norĩ ma</n>  <i>(Mateusi 21.12-17; Marcusi 11.15-19; Zuwã 2.13-22)</i></n> Tawamhã 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩdawata za'ra mono zéb u, ma tô ãzé Zezusi hã, 'ri 'wawi wa'ra 're. Sébré wamhã, ma tô rowede'wa norĩ hã te te sate, rob u wairébé da.


text:
Ãne te tãma nharĩ za'ra: — Duréihã wahi'rada hã ma tô ãne na rob'ui'éré ĩbaihâ na hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono mreme na: “Ĩ̱nhorõwa hã ĩwa ĩ̱ma 're ĩdamreme zusi mono zém na, te za da te 're sisi za'ra, 'ri hã.” Ãne te tinha. Tane nherẽ, ma tô a norĩ wa'wa hã ĩwa asima 're ĩrob'manharĩ wasété za'ra wa'aba mo. Taha wa, danhibrom na dawi 're ĩsipsaihuri za'ra mono norĩ, 're ĩsi'ubumroi mono zém ne, te oto 'ri hã 're sa, wasété uptabi na. — Ãne te Zezusi hã tãma nharĩ za'ra. 


text:
Tawamhã bâtâ sidâpâsi, te nasi dama rowasu'u Zezusi hã, 'ri 'wawi wa'ra 're. Ni'wam norĩ hã ma tô Zezusi hã sima 'ru za'ra, te te siwi wĩrĩ da. Ta norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, da'ãma romhuri'wa ĩpire norĩ hã, duré ĩsimiroti na rob'ui'éré 'rata na dama rowahutu'wa norĩ hã, duré roti'wa norĩ hã.


text:
Tane nherẽ, Zezusi te te siwi wĩrĩ da nherẽ, te te siwi wĩrĩ õ di. E marĩ wa. Te te 're ĩwapari za'ra mono norĩ hã ahâ wa, te te siwi wĩrĩ waihu'u õ di. 


text:
 Zezusihi pisutu'wa zô, da te ĩsadanharĩzé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 21.23-27; Marcusi 11.27-33)</i></n> Nimahã bâtâ na te Zezusi hã nhamra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩdawata za'ra mono zéb ãma. 'Ri 'wawi wa'ra 're, te nhamra, te te dama rowahutu da, duré ĩwasu'uwẽ na te te da'apo're pu'u da. Tawamhã aibâ norĩ hã ma ĩtẽme aimasa. Ta norĩ hã sasedoti ĩpire norĩ hã, duré 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'rata na rob'ui'éré na dama rowahutu'wa norĩ, duré zudezu norĩ ma roti'wa norĩ.


text:
Ĩtẽme simasa wamhã, te siwi sadanha: — E 'wa sadawa para, te bété ãne hã dama 're ĩ'ab'manharĩ mo. E 'wa hã, aipisutu'wa. Ma'ãpé wama asiwasu'u za'ra na, wa te waihu'u za'ra da. — Ãne te siwi sadanha. 


text:
Taha wa, te Zezusi hã asa tãma nharĩ za'ra: — Wa hã wa za duré a'â asadanharĩ na ãma aima wa'rãmi za'ra wa'wa.


text:
E 'wa sadawa para, ma tô Zuwã hã â dawabzuri hã te te dama 're ab'manharĩ. E 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa para. E dazadawa parap si. Ma'ãpé, Zuwãhã ãma asimirosa'rada hã, ĩ̱ma waihu'u za'ra wa'aba. — Ãne te Zezusi hã tãma nharĩ za'ra. 


text:
Taha wa, te 'râwi sima nharĩ za'ra, ãne: — E niha, wa za tãma waihu'u za'ra ni, õne wamhã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa para, â dawabzuri te te dama 're ĩ'ab'manharĩ mono na, wa te tãma waihu'u za'ra wamhã, te za wazadanharĩ na sahu za'ra, ãne: “E niha bété, Zuwã Batitaha nhimirowasu'u hã saze za'ra wa'aba õ di, dame.” Ãté ãne, te za wama nharĩ za'ra.


text:
Ma tô da te 're saze za'ra Zuwã hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa 're ĩmorĩ na. Tawamhã dazadawa parap si, â dawabzuri te te dama 're ĩ'ab'manharĩ mono na, wa te tãma nharĩ za'ra wamhã, ãté te za ẽtẽ na dasiwi wa'uprosi ni. — Ãne te sima nharĩ za'ra, 'râwi. 


text:
Tawamhã Zezusihi ma, te oto nharĩ za'ra: — Ni'wa sadawa para, ma tô Zuwã hã â dawabzuri hã te te dama 're ab'manharĩ. Wa norĩ hã wa te waihu'u za'ra õ di, ĩpisutu'wa hã. — Ãne te tãma nharĩ za'ra. 


text:
Taha wa, te asa tãma nharĩ za'ra, Zezusi hã: — A norĩ wa'wa hã ĩ̱ma waihu'u za'ra wa'aba õ nherẽ, wa hã te duré aima waihu'u za'ra wa'aba õ di za, ni'wa sadawa para, te dama 're ĩ'ab'manharĩ mono na hã. — Ãne te Zezusi hã asa tãma nharĩ za'ra. 


text:
 Buru 'madâ'â'wa norĩ wasu'u</n>  <i>(Mateusi 21.33-46; Marcusi 12.1-12)</i></n> Tawamhã Zezusi hã te duré dama romnhimiré'é, tinhimirowasu'u na, ãne: — Aibâ hã te 're hâimana, buru tede'wa hã. Tawamhã tiburu ãma ma tô a're, uwa 'ru hã. Taha wa, ma tô ni'wam norĩ hã sisõ'a ré pisutu za'ra, ĩburu hã te te sô 're 'madâ'â za'ra mono da. Uwa 'ru 'rã hã 're 'rãi prédub za'ra mono wapsi, te za ĩwa'rãmi te te tãma 're po'o za'ra, buru tede'wai ma hã. Taha pari, te oto mo, buru tede'wa hã darob amoi u, tamomo a'â hâimana da. Tame te a'â 're hâimana hâ.


text:
Tawamhã oto 'rãi prédu mono wa, ma tô buru tede'wa hã tãma ĩromhuri'wa hã 'mazatõ tiburu u, uwa 'ru 'rã hã buru 'madâ'â'wa norĩ te te tãma ĩpo'o za'ra zô. Tazahã, buru u wisi wamhã, ma tô romhuri'wa hã siwi azâ, buru 'madâ'â'wa norĩ hã. Taha wa, te ubana siwi satõ apâ, ĩsib'apito u.


text:
Ĩtẽme wisi wamhã, ĩwa'rãmimhã te duré sô 'mazatõ. Tazahã, buru u wisi wamhã, ma duré siwi azâ, buru 'madâ'â'wa norĩ hã. Ma tô tãma rob'manharĩ wasété za'ra. Taha wa, te duré ubana apâ siwi satõ, ĩsib'apito u.


text:
Ĩwa'rãmi ma tô duré sô 'mazatõ, buru tede'wa hã. Si'ubdatõ oto te te ĩsatõrĩ za'ra zé hã. Tazahã, buru u wisi wamhã, ma duré siwi azâ. Ma siwi u'a. Buru hawi, te duré siwi satõ apâ.


text:
Taha wa, te 'râwi sima tinha, buru tede'wa hã, ãne: “E marĩ, wa za 'manha. Ãté ĩ̱'ra hã wa za oto satõ, buru 'madâ'â'wa norĩ u hã, ĩ̱ma sawi pese nherẽ, ĩ̱'ra hã. Ĩ̱buru u te satõrĩ wamhã, ãté te za siwi hâiba wazé.” Ãne te 'râwi sima tinha, buru tede'wa hã. Tawamhã ti'ra si'aibâ hã te oto satõ, tiburu u. 


text:
— Tawamhã buru u oto morĩ wamhã, buru 'madâ'â'wa norĩ hã ma tô romhâ ré sima sãmri za'ra. Taha wa, te sima 'mahârâ za'ra, ãne: “Õhõta buru tede'wai 'ra hã te wei mo, timama uirĩ na buru tede'wa da hã. Oto wa te wasiwi wĩrĩ aba, buru hã wate za'ra da oto.” Ãne te sima 'ru za'ra. 


text:
— Tawamhã buru hawi ma siwi time. Ma tô siwi tĩwĩ. Ãne, buru 'madâ'â'wai 'ra wasu'u hã. — Ãne wamhã, e marĩ te za 'manha, buru tede'wa hã.


text:
Te za sô timorĩ za'ra, uburé te te uprosi da. Tawamhã te za duré aimawi da'maipisutu, tiburu 'madâ'â'wa da hã. — Ãne, Zezusi ma tô tãma rowasu'u za'ra. Tawamhã ĩsimirowasu'u hã da te wapari za'ra wamhã, te nharĩ za'ra ni, ãne: — Rowasédé hã watobro õ neza. — Ãne te nharĩ za'ra ni. 


text:
Tawamhã Zezusi te da'ab'madâ'â pese. Te dama tinha, ãne: — Ẽtẽ wasu'u na rob'ui'éré hã, ãne: Ẽtẽ tomhâpâ wẽ hã 'ri na'ratazéb da hã, wẽ uptabi nherẽ, wasété newa, 'ri'wa norĩ te te aré siwi ĩwẽ'õ hã 'ri na'rata uparizéb da, te oto 're sa'wari u'âsi, pire na.” Ãne, ẽtẽ wasu'u na rob'ui'éré, ĩbaihâ na hã.


text:
Duré, ẽtẽ tomhâpâ nhisiwi, zé'a 'manharĩ hã 're rere'e mono wa, 're ĩsiprub za'ra mono ne, te za ĩ̱wẽ'õ'wa norĩ hã hâ za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Duré ẽtẽ tomhâbâ hã zé'a 'manharĩ nhisiwi, 're rere'e mono wa, te te 're ĩpru pese za'ra mono ne, te za ĩ̱wẽ'õ'wa norĩ hã hâ za'ra, sa'ẽtẽ uptabi na. Ta norĩ ãma hã 're sib'a'uwẽ za'ra mono õ di za. — Ãne te Zezusi hã sina ãma simiré'é. 


text:
 Rob'uiprazé hã Roma ãma danhib'apito uptabi ma, da te tãma 're ĩpo'o za'ra mono zé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 22.15-22; Marcusi 12.13-17)</i></n> Buru 'madâ'â'wa norĩ wasu'u te te dama wasu'u wamhã, ma tô sina waihu'u za'ra, dama rowahutu'wa norĩ hã. Sasedoti norĩ hã sima ĩpire za'ra norĩ me, ma tô sina waihu'u za'ra. Taha 'ru te, te aré sima wẽ za'ra, te te siwi âri da, Zezusi hã, awa'awi. Tane nherẽ, dama pahi za'ra wa, ma tô siwi ãma rosazâ a'â.


text:
Taha wa, ma tô taré a'â ãma 're sõpré. Ãne te aibâ norĩ ma tãma ãma roti za'ra: — Zezusihi u te za ai'aba'réi wa'wa, marĩ na asiwi sadanharĩ za'ra wa'aba da, tô sena, marĩ asiwi waihu'u za'ra wa'aba dai õ nherẽ, ĩsimirowasu'u na hã. Tawapsi te za asiwi ĩsadanharĩ za'ra wa'wa, tinhimirowasu'u na te te ãma upa zô, te te ãma upai wa, wanhib'apito u, wa te wasiwi saprõni da, marĩ te te tãma 'manharĩ wasété da. — Ãne te aibâ norĩ ma roti za'ra. Tawamhã ma tô rob'uiprazém na tãma wa'âbâ za'ra, Zezusi za te te siwi ĩsadanharĩ'wa norĩ ma.


text:
Ĩtẽme simasa wamhã, te ãne siwi sadanha, aibâ norĩ hã: — Rowahutu'wa, aimreme hã tô sena na, wa tô aiwaihu'u za'ra ni. Asimirowahutu zama wẽ di. Asimiroti na 're da'ab'mairẽme mono õ di. Sena na te dama 're ĩ'aroti mo, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimirotizéb zarina.


text:
Ãne wa, a hã ma'ãpé, marĩ hã wama waihu'u za'ra na, marĩ hã wa te waihu'u za'ra da. E Roma ãma danhib'apito uptabi ma, wa za rob'uiprazé hã wa te tãma 're po'o za'ra, ĩsimiwada'urizéb zarina. E 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, wẽ di. E tãma wẽ õ di. Ãne niha ĩsimiroti hã ãma. — Ãne te siwi sadanha. 


text:
Tazahã ma tô sina waihu'u, Zezusi hã. Tinhimirowasu'u na te te tãma ãma upa za'ra da newa, ma tô ãne siwi sadanharĩ za'ra. Taha wa, te tãma nharĩ za'ra, aibâ norĩ ma: 


text:
— Rob'uiprazé ĩsapotore hã we ĩ̱ma 'maiwẽ wa'aba, te 'madâ'â da. E 'wai hâibarĩ, rob'uiprazé ĩsapotore na hã. E 'wa sisi ui'éré duré, ãma hã. Tawamhã ma asa ãma sada'âbâ za'ra, ãne: — Roma ãma danhib'apito hâibarĩ ã hã, duré taha nhisi ui'éré, ã hã. — Ãne te asa tãma nharĩ za'ra. 


text:
Tawamhã Zezusi hã te duré asa tãma nharĩ za'ra: — Roma ãma danhib'apito ma, te za ĩsimiwada'uri zarina rob'uiprazé hã tãma 're ĩpo'o za'ra wa'aba mo apâ, ĩte wa. Tane duré, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, te za marĩ hã ĩsimiwada'uri zarina tãma 're ĩsõmri za'ra wa'aba mo apâ, ĩte wa. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra, Zezusi hã. 


text:
Tinhimirowasu'u na te te tãma ãma upa za'ra da newa, ma tô danho'a siwi sadanha, aibâ norĩ hã. Tazahã, tinhimirowasu'u na te te tãma ãma upa za'ra õ di, Zezusi hã. Ĩsimirowasu'u hã, wẽ uptabi di. Wẽ uptabi wa, ma ãma titob'uzu za'ra, aibâ norĩ hã. Taha wa, te ari'iwi tihâimana za'ra oto. 


text:
 Zezusi hã, da te ĩsadanharĩzé wasu'u, dahâiwa'utuzém na</n>  <i>(Mateusi 22.23-33; Marcusi 12.18-27)</i></n> <n>(27-28)</n>  Tawamhã ma we aibâ norĩ hã ĩtẽme aimasa, Zezusihi u. Aibâ norĩ hã, sadusezu. Ta norĩ hã 're dadâ'â za'ra mono wamhã, ab're hawi apâ 're ĩdahâiwa'utu za'ra mono õ na, te te dama 're ĩroti za'ra mono. Zezusihi u simasa wamhã, ma tô tãma rob'rãzarõtõ za'ra, ãne: — Rowahutu'wa, wahi'rada Mozési hã ma tô ãne dama roti: “Aibâ ĩmro ré hã 'ra õ ré, dâ'â wamhã, tizédé'aba mro na, te za timro ĩsisãnawã hã, ai'uté hã te te 'maipoto da, ĩwa ĩsédé'aba 'ra ne, 're morĩ da.” Ãne, wahi'rata nhimiroti na rob'ui'éré hã. — Ãne te Zezusihi ma sadawa 'rãzarõtõ za'ra, sadusezu norĩ hã.


text:
Te duré tãma rowasu'u za'ra: — Aibâ hã ĩsisãnawã si hã te 're hâimana za'ra, 7 na ĩhâiba za'ra hã. Tawamhã ĩpoto'rada hã ma tô timro oto. Tazahã, 'ra õ ré, ma tô dârâ, aibâ hã.


text:
Taha wa, ma tô taha nhosi hã duré ãma timro. Tane nherẽ, ma duré dârâ, 'ra õ ré. Ãne siparabâsi, ma tô aré sisõwa're're nasi ãma timro za'ra. Tawamhã ma tô oto uburé sisarina ai'utõ, 'ra õ ré.


text:
Ĩmro 7 na ĩhâiba za'ra wamhã, e 'wai mro za bété pi'õ hã, ab're hawi apâ te te 're da'ahâiwa'utu mono wamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. — Ãne te siwi sadanha, sadusezu norĩ hã. 


text:
Hâiwa ãma hã, dasina 're damro za'ra mono õ di za oto. Niwapsi, te za ab're hawi ahâiwa'utu, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te 're ĩ'awẽsãmri mono norĩ hã, hâiwa ãma ĩ'rata 're si'ubumroi u'âsi mono da.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono ma romhuri'wa norĩ ne, te za dâ'â ãna 're hâimana u'âsi za'ra, dâ'â waihu'u ãna. 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'ra, te za 're dahâimana za'ra, ab're hawi za te te da'ahâiwa'utu wa.


text:
<n>(37-38)</n>  Mozési hã ma tô dama waihu'u, ab're hawi 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're ĩda'ahâiwa'utu mono zém na hã. Wede zapore ĩro'o na, te te dama ãma rob'ui'éré wamhã, ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono dama wasu'u, tihi'rata norĩ nhib'apito na. Abra'ãhã nhib'apito, te, u, 're hâimana, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Duré Izatihi nhib'apito, te, u, 're hâimana. Duré Zacoho nhib'apito te, u, 're hâimana. Ãne te dama rowasu'u, Mozési hã. 'Re ĩdahâimana u'âsi za'ra mono nhib'apito, te 're mo, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Dahâiba hâ nhib'apito, 're morĩ õ di. Aihĩni te ĩsõ'a 're dahâimana za'ra. 'Re ĩdadâ'â za'ra mono norĩ zama, te ĩsõ'a 're hâimana za'ra. Ãne, Mozési te te dama ĩrowasu'uzéb zarina, wa tô waihu'u za'ra ni. — Ãne ma tô tãma sadawa 'rãzarõtõ za'ra, sadusezu norĩ ma, Zezusi hã.


text:
Tawamhã te rowahutu'wa norĩ hã Zezusihi ma nharĩ za'ra: — Asimirowasu'u hã wẽ di, rowahutu'wa. — Ãne te ãma tiwata za'ra. 


text:
Taha wa, ma tô roti wẽ na sõwada za'ra, sadusezu norĩ hã. Taha wa, marĩ na te te siwi sadanharĩ waihu'u õ di oto, te te sina mreme wazéb za'ra wa, ta norĩ hã. 


text:
 Danho'reptui'wa na, Zezusi te te ĩda'azadanharĩzé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 22.41-46; Marcusi 12.35-37)</i></n> Tawamhã Zezusi hã te da'azadanha, ãne: — Danho'reptui'wa da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩpisudu hã Dawihi nhihudu te za, u, 're mo. E marĩ wa, te ĩsihudu na wasu'u za'ra ni.


text:
<n>(42-43)</n>  Apito Dawi hã ma tô tinhib'apito na danho'reptui'wa hã sisi, tinho're na. Ãne, Dawihi nho're na rob'ui'éré hã:  “'Re ĩhâimana u'âsi mono, ma tô Ĩ̱nhib'apito ma, tinha: ‘Ĩ̱'rata te za 're asãmra mo, ĩ̱nhimire niwĩ dama aipire na ĩ̱siré 're aihâimana u'âsi mono da. Wa hã wa za te tãma 're nharĩ za'ra, asitob'ru norĩ ma, aima 're sib'uwa za'ra mono da.’ ”  Ãne Dawihi nho're wasu'u na rob'ui'éré, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma danho're na, Saumusi na ĩbaihâ nhisi na hã.


text:
Dawi hã tinhib'apito na te te sisi nherẽ, e niha te za ĩsihudu si 're hâimana, Danho'reptui'wa da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩpisudu hã. — Ãne ma tô Zezusi hã da'azadanha. 


text:
 Zezusi te te dama ĩroti mono zé wasu'u, rowahutu'wa norĩ ne, 're dahâimana za'ra mono tõ da</n>  <i>(Mateusi 23.1-36; Marcusi 12.38-40)</i></n> Tawamhã uburé, da te wapari za'ra ré, te Zezusi hã tinha, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma: 


text:
— Ma'ãpé, rowahutu'wa norĩ hã waihu'u za'ra wa'aba, ĩhâimanazém na hã. Ta norĩ hã uza pa ré, 're nomro mono da si, tãma ĩwẽ za'ra hã. Duré 'ri nhi'riti wa, da te dasina 're ĩ'ubumroi mono zéb ãma dama pire wa, da te 're wazéb za'ra mono da, ma tô te te sima 're wẽ za'ra. Duré dama ĩpire norĩ simasisizém na 're ĩsi'ubumroi mono da si, tãma ĩwẽ za'ra hã, rowahutuzéb ãma duré 'ri para dasiré 're ĩdasaihuri mono zéb ãma hã.


text:
Rowahutu'wa zahã, te za pi'õi mrotõ norĩ wi, ĩsibro hã te te tiwi 're uprosi za'ra. Tane nherẽ, te ta norĩ hã danho'a 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, 're mreme zusi hâ, 're hâimana wẽ uptabi za'ra mono newa. Taha wa, te te dama 're ĩ'arob'manharĩ mono zém nhipai u, te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te tãma 're rob'manharĩ za'ẽtẽ za'ra. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma. 


text:
 Pi'õi mrotõ nhoprubzé wasu'u</n>  <i>(Marcusi 12.41-44)</i></n> Tawamhã 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩdawata za'ra mono zéb ãma, ma tô da'ab'madâ Zezusi hã, danhoprubzé, da te 're ĩséme mono zéb 're, ĩsibro pese norĩ hã te te séme ré, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma. Ãne na ma tô da'ab'madâ, 'ri 'wawi wa'ra 're, Zezusi hã.


text:
Pi'õi mrotõ zama ma duré 'madâ, ĩsibrob'õ hã. Ta hã ma tô rob'uiprazé ĩsapotore hã dame tiza, marĩ te te ãma ĩ'uipra da hã aré, syryre nherẽ.


text:
<n>(3-4)</n>  Taha wa, te Zezusi hã tinha, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma: — Tô sena, ã hã pi'õi mrotõ hã sibrob õ nherẽ, ma tô tinhoprum na uburé da'a'rãnhipa. Ĩsiré norĩ hã rob'uiprazé hã nasi tãma ĩsi'atarẽme za'ra si, te nasi sé. Tanei õ di, pi'õi mrotõ hã. Simarĩ õ nherẽ, tihâimanazéb da, te te aré ĩtédé hã ma tô ĩbâre tãma tisõ. Ãne wamhã, ma tô tinhoprum na uburé da'a'rãnhipa. — Ãne ma tô Zezusi hã tãma waihu'u za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma.


text:
 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩdawata za'ra mono zé wasu'u, za ĩsi'utõrĩzém na</n>  <i>(Mateusi 24.1-2; Marcusi 13.1-2)</i></n> Tawamhã ni'wam norĩ hã ma tô 'ri 'rãihâ ãma tiwata za'ra, ãne: — Ẽne hã wẽ uptabi di, 'ri 'manharĩzé hã. Duré waipo wẽ di, danhibzari hã. — Ãne te 'ri ãma tiwata za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhorõwa ãma. Taha wa, te Zezusi hã tinha: 


text:
— Niwapsi te za dasiwi prum ni, ẽtẽ na 'ri hã. Tawamhã misi si te za oto simi'wara, ẽne hã. Sisisiwi 'manomro waihu'u õ di za oto, ẽne hã. Tâibâ za oto. — Ãne ma tô romhâ ré ãma rowa'õtõ, Zezusi hã. 


text:
Tawamhã te siwi sadanha: — Rowahutu'wa, e niwa te za ãne na hã ãma tiromhâiba. E marĩ te za watobro, ĩsõwa, wa te ãma ĩwaihu'u sirõmo za'ra zéb da hã. — Ãne te sadanharĩ za'ra. 


text:
Taha wa, te Zezusi hã asa tãma nharĩ za'ra: — Ni'wam norĩ hã te za sadawa nhipese na sisarina datẽme 're nomro, ahâ na. Wa hã ne, te za taré ĩ̱nhisi na dama 're siwasu'u za'ra, danho'reptui'wa na. Taré te za duré te te dama 're rowasu'u za'ra, ãne: “Bâdâ te za oto ĩwa waptãrã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩpisudu hã.” Ãne te za taré te te dama 're rowasu'u za'ra. Taha wa, te za aihâimana nhimiza'rese tiwi 're aihâimana za'ra wa'aba mo, sadawa nhipese sina datẽme 're ĩnomro mono norĩ ãma, 're sasõmri za'ra wa'aba mono tõ da.


text:
'Re dasi'wapé za'ra mono wa, da te dasina 're ĩropupu'u za'ra mono zé hã 're wapari za'ra wa'aba mono wamhã, tãma 're aipahi za'ra wa'aba mono õ di za. Duré ti'ai ãma danhib'apito norĩ hã, da te 're ĩsani za'ra mono zé wasu'u hã 're wapari za'ra wa'aba mono wamhã, tãma 're aipahi za'ra wa'aba mono õ di za. Dasi'wapé hã te za a'â 're wairébé. Danhib'apito hã te za a'â da te 're sani za'ra, tô. Tane nherẽ, rob'rãsutu uptabi õ di za a'â. — Ãne ma tô romhâ ré tãma waihu'u sirõmo za'ra, Zezusi hã. 


text:
Ma duré tãma waihu'u za'ra, ãne: — Danhipti'ai amoi u te za dasisô 're dapra a'â, 're dasi'wapé za'ra mono da. Tawamhã daro mono bâ te za tô 're dasiwasutu za'ra.


text:
Nima niwĩmhã te za duré ti'a hã daré 're popo'o za'ra, sa'ẽtẽ. Nima niwĩmhã, danho õ wa, te za da te 're robzépata za'ra, dasa syryre wa. Nima niwĩmhã te za duré dahâzé ĩpire uptabi hã te te 're daduri. Marĩ ĩpipa hã te za duré hâiwa nho're na danho'a 're wairébé. 


text:
— Ãne na romhâimana õ ré, te za da te 're aiwaibui wa'wa. Rowasédé hã te za duré da te aima 're 'manharĩ za'ra wa'wa. Rowahutuzéb u, te za da te 're ai'mazasi za'ra wa'wa, aihâimanazém na da te 're aiwaihu'u za'ra wa'aba mono da. Taha wa, te za taré da te 're aiwẽ'õ za'ra wa'wa. Taha pari, te za da te 're aséme 'wa, dazazéb 're, 're aimasa wa'aba mono da. Ĩ̱zazei'wa 're anomro aba mono 'ru te, te za duré da te 're asimroi wa'wa, danhib'apito norĩ u. Roti'wa, si'upana te te ĩpisutu norĩ u zama, te za da te 're asimroi wa'wa.


text:
Wa hã wa za te 're aipawaptob za'ra wa'wa, danhib'apito norĩ ma, 're asiwasu'u za'ra wa'aba mono zéb da hã. Ãne wa, aimreme wẽ na te za aiwẽ'õ'wa norĩ hã 're ĩsõwada za'ra wa'aba mo.


text:
Ni'wam norĩ hã te za te te dama 're ai'ru za'ra wa'wa, dazazéb 're, da te 're aséme aba mono da. Ãté aimama norĩ hã te za te te dama 're ai'ru za'ra wa'wa, ãté asisãnawã norĩ hã, ãté asiwadi norĩ hã. Ãté asawi'wa norĩ zama te za te te dama 're ai'ru za'ra wa'wa. Taha zarina, te za ai'mai'uprosi aba ni.


text:
Taha wa, te za 're asiptete za'ra wa'aba mo, ĩ̱'ãma 're anomro u'âsi aba mono da. Tawapsi, te za asõ'reptuzé hã asina 're ĩ'uwaimrami za'ra wa'aba mo. — Ãne ma tô tãma waihu'u sirõmo za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma. 


text:
 Zeruzarẽ ãma, za ĩropsisa'wari mono na rowasu'u</n>  <i>(Mateusi 24.15-28; Marcusi 13.14-23)</i></n> Tawamhã Zezusi hã ma duré tãma waihu'u sirõmo za'ra, ãne: — Niwapsi te za dasi'wapéi 'manharĩ'wa norĩ hã Zeruzarẽ u aihutu, 'ri 'wawi wa'ra, te te siwi uirĩ da. Ta norĩ hã 'madâ'â za'ra wa'aba wamhã, te za ĩwaihu'u sirõmo za'ra wa'wa, za te te daré ĩ'ri nhamra mono na hã.


text:
Zudeza ãma, dame 're ai'ubumroi wa'aba mono wamhã, te za ẽtẽ 'rãihâ u asa'rei wa'aba mo, aiwara sina. 'Ri ahâ ãma 're ai'ubumroi wa'aba mono wamhã, te za aiwairébé su'u 'wa, 'ri ahâ nhiti. Rom na 're ai'ubumroi wa'aba mono wamhã, 'ri ahâ u 're asisisi aba mono õ di za.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono te te dama 're arob'manharĩ mono wa, te za rowasété si a'â 're sa'wari. Taha ré, te za marĩ hã uburé dazô pusi, romhâ ré, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa norĩ hã te te ãma ĩrob'ui'éré za'ra zéb zarina.


text:
Tawamhã ãne hã rowasédé hã daré romhâimana wamhã, ĩwasã ré norĩ ma hã tãma ropipa uptabi za'ra di za, ĩ'ra pré ré norĩ ma zama. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te dama 're ĩ'arob'manharĩ pipa mono zé bâtâ na hã, tãma 're ropipa za'ra mono di za, zudezu norĩ ma.


text:
Sib'ézé 'wapa na hã da'ahâ na te za tadâ'â za'ra ni. Duré, ni'wam norĩ hã daro mono bâ, te za da te simro. Te za da te ãma ropé, daro mono bâ. 'Re ĩhâimana u'âsi mono zazei'õ'wa norĩ hã sahi sina te za a'â te te dama 're roti za'ra, Zeruzarẽ ãma, zudezu'õ norĩ hã. Bâdâ hã ĩwa tãma ĩwaptã'ã za'ra zéb u, te za da'madâ'â 'rãsutu za'ra. — Ãne ma tô romhâ ré tãma waihu'u za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma. 


text:
 Ti'ai ãma dasiré ĩpodo hã apâ za we ĩmorĩzé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 24.29-31; Marcusi 13.24-27)</i></n> Romhâ ré, ma tô duré ãne hã tãma waihu'u sirõmo za'ra, Zezusi hã: — Niwapsi te za marĩ aimawi hã 'madâ'â za'ra ni, bâtâ na hã, a'amo na zama, wasi norĩ na zama. Â poré a'a 'reptã'ã ma, te za tapahi za'ra ni, â poré nhibzaihâ ma zama. Daro mono bâ, dama robzei'õ uptabi za'ra di za.


text:
Marĩ hã hâiwa na 're ĩsimasa mono hã, tizabzéb ãma 're simasab u'âsi mono õ di za. Taha wa, te za daro mono bâ dawi tirobra za'ra, rowasédé hã dazô ĩwatobrozém na te te rosa'rata pipa za'ra wa.


text:
Tawamhã ti'ai ãma dasiré ĩ̱podo hã hâiwa'a na, wa za wei apâ mo, danho'a. Ĩ̱waihu'u pese uptabi na, wa za wei mo apâ, duré ĩ̱hâiba na hã rowa'a sa'ẽtẽ uptabi na.


text:
Ãne wana ré, marĩ hã pusi mono wamhã, te za asiptete na 're aihâimana u'âsi za'ra wa'aba mo. Duré 're ai'rãiwahutu za'ra wa'aba mono. E marĩ wa. Romhutu na te za asõ'reptu za'ra wa'aba zé hã asina ĩ'uwaimrami za'ra wa'wa. — Ãne ma tô romhâ ré tãma waihu'u sirõmo za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma, Zezusi hã. 


text:
 Pidera wede wasu'u</n>  <i>(Mateusi 24.32-35; Marcusi 13.28-31)</i></n> Zezusi hã te duré romnhimiré'é, pidera wede na, ãne: — Ma'ãpé pidera 'rã na rosa'rata za'ra wa'aba, wede ĩpoto mono bâ.


text:
Ĩsu té hã 're wairébé mono wamhã, te za ãma 're ĩwaihu'u za'ra wa'aba mo, tã 're ĩta'a mono zéb u, 're ĩrob'umhutu mono zém na hã.


text:
Tane duré, marĩ hã 're ĩromhâimana mono zéb da, te aima ĩwasu'u za'ra wa'aba zéb zarina, 'madâ'â za'ra wa'aba wamhã, te za ãma ĩrowaihu'u za'ra wa'wa, romhuture di oto, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zéb u hã.


text:
Tô sena, wa ãne na aima waihu'u sirõmo za'ra wa'wa. Ã hã uburé rowasédé hã dazô 're wairébé mono ré, ti'ai ãma 're ĩdasi'ubumroi mono norĩ hã ta norĩ hã 're dâ'â za'ra mono õ ré, te za ĩsõ'a za'ra ti'rãsutu, rowasédé hã.


text:
Nimahã na te za hâiwa norĩ hã ai'utõrĩ zahuré, ti'ai me. Si'utõrĩ zahuré nherẽ, ĩ̱nhimiroti hã si'utõrĩ õ di za. Pire na te za dama 're hâimana u'âsi. — Ãne ma tô Zezusi hã tãma waihu'u za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma. 


text:
<n>(34-35)</n>  Tawamhã Zezusi hã tinhimiroti na ma tô tãma 'rãsutu za'ra, ãne: — Asimiza'rese sina, te za 're aihâimana za'ra wa'aba mo. Datoi u hã âsipãrĩ na 're asapa'a za'ra wa'aba mono õ di za. Marĩ na si 're rosa'rata za'ra wa'aba mono õ di za. E marĩ wa. Rosa'rese õ ré, bâdâ ĩpire, ĩwa waptã'ã õ'umnhasite. Rosa'rese õ ré, te robzari hã ĩtede'wa hã te te 're waibu, wedenhorõ na. Tane, duré rosa'rese õ ré, te za bâdâ ĩpire hã ĩwa waptãrã, uburé ti'ai ãma hã.


text:
Taha wa, te za asimiza'rese sina 're aihâimana u'âsi za'ra wa'aba mo. Te za duré asima 're ĩrowaptẽrẽ u'âsi za'ra wa'aba mo. E marĩ da. Marĩ hã 're wairébé mono wamhã, asiptete na 're aihâimana za'ra wa'aba mono da, apâ we ĩ̱morĩ wa, ĩ̱nho're asisép te, ai'rãipo tõ za'ra wa'aba da, ti'ai ãma dasiré ĩ̱poto nho're. — Ãne ma tô Zezusi hã tãma waihu'u za'ra. 


text:
Tawamhã Zezusi hã bâtâ sidâpâsi, te nasi dama rowasu'u, 'ri 'wawi wa'ra 're, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩdawata za'ra mono zéb ãma. Barana hã te nasi ne, Oriwera na ẽtẽ 'rãihâ nhisi u. Tame ma tô nasi ãma ti'awẽ.


text:
Awẽ wi, te nasi ĩtẽme dasito, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhorõwa u, ĩmreme hã da te nasi wapari za'ra da. 


text:
 Zezusihi ãma, da te ĩrosa'rata za'ra zé, da te dasiwi wĩrĩ da</n>  <i>(Mateusi 26.1-5; Marcusi 14.1-2; Zuwã 11.45-57)</i></n> Ĩ'u'ẽtẽ duptoi'õ, da te 're ĩhuri mono zéb u hã, romhuture di oto, Pascowa na dato nhisi u hã.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, da'ãma romhuri'wa ĩpire norĩ hã, te rowahutu'wa norĩ me sima ãma rosa'rata za'ra, pi'uriwi te te siwi wĩrĩ da, Zezusi hã. Dama pahi za'ra wa, te ãne sima ãma rosa'rata za'ra. 


text:
 Zezusi te te dama hâiba nhomri da, Zudasi hã te te ĩrosa'ratazé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 26.14-16; Marcusi 14.10-11)</i></n> Tawamhã Satanasi hã ma tô oto Zudasihi pẽ'ẽ 're ãzé. Icarizoti na, Zudasihi nhisi hâiba amo hã. Zezusihi me dame 're ĩmorĩ, Zudasi hã, 12 na ĩhâiba za'ra siré hã.


text:
Tawamhã te oto mo, sasedoti ĩpire norĩ u. Duré, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩdawata za'ra mono zé 'madâ'â'wa norĩ u, te mo, ĩpire norĩ u, Zezusihi ãma te te sadawa pibu za'ra da, te te dama hâiba nhomri da.


text:
Ĩmreme te te wapari za'ra wamhã, tãma rowẽ za'ra di. Taha wa, te tãma ropisutu za'ra, rob'uiprazé te te tãma sõmri za'ra da.


text:
Taha wa, ma tô Zudasi hã ãma saze za'ra, rob'uiprazé te te tãma sõmri za'ra da, sasedoti ĩpire norĩ hã. Taha wa, te oto rosa'rata, nimahã bâtâ na Zezusi te te dama hâiba nhomri da, danhimiza'rese õ ré. 


text:
Tawamhã bâdâ hã ma tô ĩwa waptãrã oto, ĩ'u'ẽtẽ duptoi'õ, da te 're ĩhuri mono zé hã. Zudezu norĩ hã te za pone'ẽrebâ 'ra hã simro, tisaihurizéb da, Pascowa na dato nhisi na da hã.


text:
Taha wa, te Zezusi hã Pedru norĩ ma rob'ru zahuré, Zuwãhã me, ãne: — Mo oto ane wa'aba, wazô asipi wa'aba da, Pascowa te bâtâ na ĩwasaihurizéb da hã. — Ãne te tãma rob'ru zahuré. 


text:
Tawamhã te Pedru norĩ hã sadanharĩ zahuré, ãne: — E momo ma tô asima ĩrowẽ, asô ĩwanhipi za'ra zéb da hã. — Ãne te sadanharĩ zahuré. 


text:
Taha wa, te Zezusi asa tãma nharĩ zahuré: — Ĩ̱wapari pese aba. 'Ri ahâ u aimasisi aba wamhã, aibâ hã te za ĩsõpẽtẽ 'wa, piza'a â ré, te te ĩ'âri hã. Sõpẽtẽ aba wamhã, pibui wa'aba mono za, 'ri para u ĩsébrézéb u.


text:
Tame te za 'ri tede'wa hã ĩsadanharĩ 'wa, ãne: “Rowahutu'wa hã te wama tinha, wa te asadanharĩ da: E ma niwĩ 'ri 're wa'wa hã, ĩ̱siré 're ĩnomro mono norĩ me, ĩwa ĩwasaihurizéb da hã, Pascowa na dato nhisi na hã.”


text:
Tawamhã 'ri tede'wa, te za hâimo 'ri 're wa'wa za'ẽne hã aima pisutu 'wa, marĩ ĩ'ubumro sirõmo ãma. Tame te za wazô ĩrobza'ra pese 'wa. — Ãne te Zezusi hã tãma roti zahuré. 


text:
Tawamhã 'ri ahâ u simasisi wamhã, Zezusi te te tãma ĩ'awasu'u zahuré zéb uwaibaba, ma tô uburé anhopẽtẽ zahuré. Tame ma tô dasa hã 'manharĩ zahuré, Pascowa na dato nhisi na da hã. 


text:
Tawamhã te za oto tasaihuri ni. Taha wa, te oto Zezusi norĩ hã ai'ubumro, saihuri da, tizadawa wasu'u'wa norĩ me.


text:
Tawamhã te oto tãma siwasu'u za'ra, ãne: — Wa tô ĩ̱sima wẽ upta, aime ĩ̱sa za'ra wa'aba da, te robzépata õ ré, Pascowa na 're ĩdasaihuri mono zém na.


text:
Ãne, ĩ̱sa na 're ĩ̱sai mono õ di za oto. Bâdâ ĩwa waptã'ã wapsi, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã uburé da'ãma 're sib'a'uwẽ mono wapsi, wa za duré 're ĩ̱sa. Tawapsi, dasaihurizé hã marĩ te te ĩwasu'u hã te ĩ̱sina uwaimrami wapsi, wa za duré 're ĩ̱sa. — Ãne ma tô tãma siwaihu'u za'ra. 


text:
Tawamhã ma hâsizé hã ti'â, uwa 'ru 'rãi wa'ui ré hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma te tiwata, sõpru wa. Te duré tãma nharĩ za'ra: — Ã, âhuri aba, uburé.


text:
Ã hã te 're hâsi mono õ di za oto, a'â. Niwapsi, wa za duré te 're hâsi, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã uburé da'ãma 're sib'a'uwẽ mono wapsi. — Ãne te tãma siwasu'u za'ra. 


text:
Ĩ'u'ẽne hã ma duré ti'â. 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma te duré ĩré ãma tiwata, sõpru wa. Taha pari, ma tô te te wẽ'ẽ, ĩ'u'ẽne hã. Te te wẽ'ẽi mono parimhã, ma tô te te tãma sõmri, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma. Te duré tãma nharĩ za'ra, ãne: — Ã, ĩ'u'ẽne hã huri aba. Ã hã ĩ̱hâiba, te wasu'u, za asada ĩ̱sisõmri aba zé hã. Ã hã te za 're ĩhuri aba mo, ĩ̱'ãma 're asipo're pu'u u'âsi za'ra wa'aba mono zéb da hã. — Ãne te tãma nharĩ za'ra. 


text:
Tawamhã saihuri pari, ma duré hâsizé hã ti'â, uwa 'ru 'rãi wa'u ĩsé ré hã. Te tãma nharĩ za'ra: — 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te dama ĩropisutuzép té, te wasu'u, rob'rãi wa'u hã. Rob'rãi wa'u za'wari ne, asada ĩ̱dâ'â za'ra wa'aba wamhã, te za ĩ̱wi puru, ĩ̱wapru hã. Tô sena, te za te te dama ãma 're a'uwaimrami, te te dama ĩropisutuzép té hã. Ãne na waihu'u za'ra wa'aba da, te za ĩ̱wi puru, ĩ̱wapru hã.


text:
Ma'ãpé, asiwi waihu'u aba. Ni'wa hã ĩ̱zawi'wa newa, te ĩ̱me nhamra, wedeza na, dama ĩ̱nhomri'wa da hã.


text:
Wa hã ti'ai ãma dasiré ĩ̱podo hã wa za dârâ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩ̱ma ĩpisutuzéb zarina. Ĩ̱dâ'â da, te te ĩ̱ma pisutu nherẽ, aibâ ma, tãma 're ropipa uptabi mono di za, za te te dama ĩ̱hâiba nhomri'wai ma hã. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra. 


text:
Taha wa, te 'râwi sisadanharĩ za'ra, ãne: — E 'wa hã te za dama tisõ. — Ãne te 'râwi sisadanharĩ za'ra. 


text:
Tawamhã sima ĩ'maipire zô sõpré wa, ãma sisaze za'ra õ wa, te timreme na 'râwi si'wapé za'ra, ĩsiré 're ĩnomro mono norĩ hã.


text:
Taha wa, te Zezusi tãma nharĩ za'ra, ãne: — Ti'ai ãma danhib'apito norĩ hã, simiwada'uri pese za'ra di. Duré, ĩsiwaihu'u zarina, te za dama marĩ 'manharĩ wẽ 'wa na, da te 're sisi za'ra.


text:
Tane asima 're aihâimana za'ra wa'aba mono õ di za, a norĩ wa'wa hã. Asiré norĩ ma, aipire wa'aba nherẽ, te za tãma 're asidai'uté za'ra wa'aba mo. Duré dawada'uri'wa, 're anomro aba mono nherẽ, aiwapu na te za dama 're ĩromhuri za'ra wa'aba mo.


text:
E 'wa hã, dama ĩpire. E tisa da, wedeza na ĩsãmra, dama ĩpire. E dama dasai 'wapéi'wa hã dama ĩpire. Tisa da, wedeza na ĩsãmra hã, tô dama ĩpire. Tazahã, wa hã dama dasai 'wapéi'wa ne, wa 're mo. 


text:
Taha wa, roti'wa da, dama ĩ̱pire na 're ĩ̱hâimana mono da, Ĩ̱mama te te ĩ̱ma ĩpisutu ne, tane wa za duré wa hã aipisutu za'ra wa'wa, dama aipire na 're aihâimana za'ra wa'aba mono da, dama roti'wa da.


text:
A norĩ wa'wa hã niwapsi, te za ĩ̱siré 're asimroi wa'aba mo, wedeza na wasiré 're wasaihuri mono da, wa te 're âhuri mono da zama. Danhib'apito simasisizém na, te za 're ai'ubumroi wa'aba mo, Izarazéhé nhihudu norĩ ma, 're roti za'ra wa'aba mono da. Wahi'rada Izarazé hã, 12 na ĩ'ra si'aibâ norĩ hã. Taha nhihudu norĩ hã te za 're ĩ'madâ'â za'ra wa'aba mo. — Ãne ma tô Zezusi hã tãma waihu'u sirõmo za'ra, te te waihu'u za'ra da. 


text:
 Zezusi hã, Pedru te te ĩpo're pu'uzé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 26.31-35; Marcusi 14.27-31; Zuwã 13.36-38)</i></n> Tawamhã Zezusi hã te Pedruhu ma tinha, ãne: — Sima, ĩ̱wapari pese. Satanasi hã ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono wi aiwaptẽrẽ za'ra wa'wa, tô sena ĩ̱zazei uptabi 'wa zô, te te aipibu za'ra wa'aba da. Tridu hã ĩ'rã uptabi zô, da te 're ĩ'upõrĩ za'ra mono ne, te za te te 're aipibu za'ra wa'wa, ĩ̱zazei uptabi 'wa zô.


text:
Sima, tane nherẽ, Ĩ̱mama wi, wa tô te 're rowaptẽrẽ aima, te te 're aipawaptob u'âsi mono da, ĩ̱'ãma 're aimorĩ u'âsi da. Apâ ĩ̱tẽme aipi'rai wapsi, te za asisãnawã norĩ hã 're ĩpawaptob za'ra mo, hâimana nhiptete na 're nomro mono da. — Ãne te Pedruhu ma tinha. 


text:
Tawamhã Pedru hã te asa tãma tinha, ãne: — Apito, wa tô ĩ̱sima wẽ, asiré ãma ĩ̱morĩ da, asiré, da te ĩ̱nherẽ da nherẽ, duré asiré ĩ̱dâ'â da nherẽ. — Ãne te Pedru hã tãma siwasu'u. 


text:
Taha wa, te Zezusi hã asa tãma tinha, ãne: — Pedru, ĩ̱wapari pese. Ĩ̱zadawa para õ nherẽ, ã bâtâ na si'a hârâ õ ré, te za si'ubdatõ dawi ĩ̱'udâ, aima ĩ̱za'rese õ na. — Ãne ma tô romhâ ré tãma waihu'u siro, Pedruhu ma. 


text:
 Zezusi hã, tisiré 're ĩnomro mono norĩ te te ĩpo're pu'u za'ra zé wasu'u</n> Tawamhã Zezusi te sadanharĩ za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ hã, ãne: — Datẽme te asatõrĩ za'ra wa'aba wamhã, wa tô aré aiwi sawi za'ra wa'wa, marĩ hã asiré 'wasari aba tõ da, rob'uiprazém nhemezé hã, duré ro'wapézé hã, duré aipara'uzazé wa'wa hã. E tawamhã marĩ hã aiwi sô rowaptâ'â aba õ di. — Ãne te Zezusi hã sadanharĩ za'ra. — Marĩ zô, wawi rowaptâ'â za'ra õ di. — Ãne te asa tãma nharĩ za'ra. 


text:
Taha wa, te Zezusi hã tãma nharĩ za'ra, ãne: — Rob'uiprazém nhemezé, ate wamhã, te za oto ĩ'â, duré ro'wapézé, ate wamhã. Duré sib'ézé 'wapa õ wamhã, te za asi'upsibizé dama ĩwe, ĩwa'âbâ na sib'ézé 'wapa, asima uipra da.


text:
E marĩ wa, wa ãne aima 'ru za'ra wa'wa. Ĩ̱wasété newa, te za rowasété 'manharĩ'wa norĩ zu ĩ̱ma rob'manharĩ za'ra ni. Ãne, duréihã ma tô romhâ ré ĩ̱'ãma rob'ui'éré sirõmo za'ra ĩbaihâ na, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa norĩ hã. Taha wa, te za ĩ̱'ãma rob'ui'éré zarina, tô ĩ̱'ãma uwaimrami za'ra ni. — Ãne ma tô Zezusi hã romhâ ré sina tãma rowaihu'u sirõmo za'ra. 


text:
Tawamhã ãne te asa tãma nharĩ za'ra, ĩsiré 're ĩnomro mono norĩ hã: — Wanhib'apito, ãhãta sib'ézé 'wapa maparane. — Wẽ di tô. Taha si. — Ãne te asa tãma nharĩ za'ra, Zezusi hã. 


text:
 Zezusi norĩ hã, ẽtẽ 'rãihâ ãma ĩsi'ubumrozé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 26.36-46; Marcusi 14.32-42)</i></n> Tawamhã Zezusi hã ma oto rob u watobro, ẽtẽ 'rãihâ u morĩ da, Oriwera u. Tamomo 're ĩne mono zéb u te duré mo, Oriwera u. Ĩsiré 're ĩnomro mono norĩ hã te ĩme ai'aba'ré.


text:
Tawamhã te te sima ĩwẽzéb u, ma tô ãma aihutu. Tame Zezusi te tãma roti za'ra, ãne: — Ma'ãpé, asima rowaptẽrẽ za'ra wa'aba, 'Re ĩhâimana u'âsi mono wi, te te aipawaptob za'ra wa'aba da, Wa'uburé nhimiwada'uri wi. — Ãne te tãma nharĩ za'ra. 


text:
Tawamhã ĩsiti za'ra te mo, siwaprosi sãmra da, romhâ prã na. Tame ma hi'rãtitõ nhamra, Timama ma, mreme da.


text:
Ãne te Timama ma mre: — Ĩ̱mama, asima wẽ wamhã, ĩ̱ma ba'a ĩ̱dâ'âzé hã, te robzépata tõ da. Tane nherẽ, te ĩ̱sima ĩwẽzéb uwaibaba, ĩ̱ma pisutu õ di za. Aima ĩwẽzéb uwaibaba, te 'manharĩ da hã ĩ̱ma wẽ di. — Ãne te Timama wi rowaptẽ. 


text:
Tawamhã ma ĩtẽme sihâi'ré, hâiwa ãma romhuri'wa hã, te te pawaptob da, siptete na 're morĩ da, Zezusi hã.


text:
Tiwi robzei'õ uptabi nherẽ, ma tô duré mre, Timama ma, mreme 'rãihâ na. Taha wa, ma tô 're su'u a'a, dawapru ne, ti'ai wa. 


text:
Tawamhã Timama ma, mreme pari, ma tô wahudu, tisiré 're ĩnomro mono norĩ u morĩ da apâ. Sõtõ za'ra ré, ma siza za'ra. Pẽ'ẽzé uptabi za'ra wa, te tinhotõ za'ra.


text:
Taha wa, te tãma nharĩ za'ra, ãne: — E marĩ wa, te asõtõ za'ra wa'wa. Aiwahutu za'ra wa'aba. 'Re ĩhâimana u'âsi mono wi, rowaptẽrẽ za'ra wa'aba asima, Wa'uburé nhimiwada'uri wi, te te aipawaptob za'ra wa'aba da. — Ãne te tãma nharĩ za'ra. 


text:
 Zezusi hã, da te ĩ'ârizé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 26.47-56; Marcusi 14.43-52; Zuwã 18.3-12)</i></n> Tawamhã Zezusi te te tãma nharĩ za'ra ré, ma ĩtẽme aihutu ni, da'ahâ na. Zudasi hã 12 na Zezusihi siré 're ĩnomro mono norĩ me hã aré, ta hã 're ĩmorĩ, te te sô danhimro, Zezusihi zô. Tawamhã Zezusihi u, ma ai'ré, 'râwi te te sawi da, tob'rata hârâ na.


text:
Taha wa, te Zezusi hã tãma tinha, ãne: — Zudasi, oro ĩ̱zawi pese 'wa zahã, ma ĩ̱tob'rata hârâ na taré dama ĩ̱zawi, ti'ai ãma dasiré ĩ̱podo hã da te ĩ̱waihu'u za'ra da. — Ãne te tãma tinha. 


text:
Tawamhã ĩsiré 're ĩnomro mono norĩ hã ma tô oto waihu'u za'ra, da te oto dasiwi ĩ'âri da na hã. Taha wa, te siwi sadanha, ãne: — Wanhib'apito, e wa te da'wapé za'ra õ di za, wanhi'wa na, sib'ézé 'wapa na. — Ãne te sina sadanharĩ za'ra. 


text:
Taha wa, Zezusihi siré hã ma da'u'a ni, sib'ézé 'wapa na. Sasedoti ĩpire uptabi ma romhuri'wa hã ma po're nhizâri ni, ĩsimire niwĩ. 


text:
Tawamhã ma tô Zezusi hã tãma tinha, ãne: — Tô'ã. Tane hã 'manharĩ tõ. — Ãne te tãma tinha. Tawamhã ma po're upi, tinhib'rata na. Taha wa, ma tipo're wẽ apâ.


text:
Zezusihi zô ĩsihudu hã ta norĩ hã sasedoti ĩpire norĩ, duré 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhorõwa 'madâ'â'wa norĩ, ĩpire norĩ, duré zudezu norĩ ma roti'wa norĩ. Taha wa, ma tô Zezusi hã tãma nharĩ za'ra, ãne: — E wa hã danhibrob zô dapãrĩ'wa pâ, ma bété we ĩ̱zô aihutu 'wa, sib'ézé 'wapa ré, uibroi ré zama.


text:
Bâtâ sidâpâsi, wa tô asõ'a wa'aba nasi aimasisi, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩdawata za'ra mono zéb ãma. E niha bâ tameb ré, asiwi ĩ̱'âri aba õ di bété. Ãhãna ma tô bâdâ hã ĩwa waptãrã, asiwi ĩ̱'âri aba zéb da hã, robra tede'wa hã pire na 're ĩmorĩzéb da hã. — Ãne ma tô Zezusi hã tãma waihu'u za'ra. 


text:
 Pedru hã, Zezusi te te dawi ĩ'udâzé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 26.69-75; Marcusi 14.53-54,66-72; Zuwã 18.15-18,25-27)</i></n> Tawamhã ma tô oto siwi ti'â, Zezusi hã. Te te siwi âri wamhã, ma tô siwi saprõ, sasedoti u, ĩpire uptabi nhorõwa u. Pedru hã te romhâ na te te dapibu.


text:
'Ri 'wawi wa'ra 're, da te dasima ĩpré za'ra u, ma wi, Pedru hã. Tame te nhamra Pedru hã, uzâ, da te dasiwi ĩ'uirĩ norĩ 'rata.


text:
Unhama ãma sãmra ré, ma tô pi'õ hã 'madâ, romhuri'wa hã. Taha wa, te 'madâ'â pese, te te waihu'u da. Te te waihu'u wamhã, te oto dama 'mahâ, ãne: — Ãhã zama, te Zezusihi siré 're mo. — Ãne te pi'õ dama wasu'u. 


text:
Tane nherẽ, ma tô tiwi ai'udâ, ãne: — Mare di. Ĩ̱ma sa'rese õ di, ta hã. — Ãne te pi'õi ma tinha asa. 


text:
Tawamhã ãma ronomro pari, te duré aibâ hã Pedru 'madâ, sãmra ré. Taha wa, te Pedruhu ma tinha, ãne: — A zama, te dasiré 're aimo. — Ãne te tãma tinha. Tazahã, Pedru te asa tãma tinha, ãne: — Mare di. Wa hã, õ norĩ siré hãi õ di. — Ãne te aibâ ma tinha. 


text:
Tawamhã bâtâ pibuzé hã misi te te sa'oto wi, te duré ni'wa hã tãma tinha, ãne: — A hã te tô ĩsiré 're aimo. A hã, Darireza hawimhã duré. — Ãne te tãma tinha. 


text:
Taha wa, te duré Pedru hã asa tãma tinha, ãne: — Mare di. Tane ĩ̱ma ĩnharĩ hã, te waihu'u õ di. Sa'rese õ di. — Ãne te aibâ ma tinha. Ãne na timreme hã te te 'rãsutu wi, ma awa'awi si'a hã hâ.


text:
Taha wa, ma tô Wanhib'apito hã aipi'ra. Sipi'rai wamhã, te Pedru hã 'madâ'â pese. Te te 'madâ'â wamhã, ma Wanhib'apito mreme na po're puru, Pedru hã. Romhâ ré, ma tô tãma waihu'u siro, te te dawi ĩ'udâzém na, Zezusi hã. Ãne ma tô tãma tinha: “Ã bâtâ na si'a hã hârâ õ ré, te za si'ubdatõ dawi ĩ̱'udâ, ĩ̱zadawa para õ nherẽ.” Ãne ma tô romhâ ré, Pedruhu ma waihu'u siro.


text:
Ãne na oto ĩmreme na sina po're pu'u wamhã, ma tô watobro rob u, Pedru hã. Taha wa, te oto aiwa'õ, sina pẽ'ẽzé uptabi wa. 


text:
Tawamhã aibâ norĩ hã ma tô Zezusihi ma nharĩ wasété za'ra, siwi ĩ'madâ'â'wa norĩ hã. Te duré nasi siwi ahâ.


text:
Zazahâ na ma duré siwi 'rã ubu. Taha wa, te tãma nharĩ za'ra, ãne: — Ma'ãpé wama waihu'u zara na, ni'wa hã ai'azâri'wa hã. E niha ĩsisi hã. — Ãne te nasi tãma nharĩ za'ra, te te nasi siwi ahâri sina. 


text:
Tawamhã mararé ma tô zudezu norĩ ma roti'wa norĩ hã si'rã'õtõ, duré sasedoti ĩpire norĩ hã, duré 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'rata na rob'ui'éré na dama rowahutu'wa norĩ hã. Si'rã'õtõ wamhã, ma tô dama 'ru za'ra, Zezusi hã da te we dasiwi saprõni za'ra da, ĩtẽmeb za'ra.


text:
Da te ĩtẽme dasiwi ãwisi wamhã, te siwi sadanha, Zezusi hã, ãne: — E a hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩ'aipisudu, Danho'reptui'wa da. Ma'ãpé, wama asiwasu'u za'ra na. Taha wa, te Zezusi hã asa tãma nharĩ za'ra, ãne: — Danho'reptui'wa na aima ĩ̱siwasu'u za'ra wa'aba wamhã, e te za ãma ĩ̱zaze za'ra wa'wa. Ãté ãma ĩ̱zaze za'ra wa'aba õ di za.


text:
Duré, ĩ̱zadanharĩ za'ra wa'aba wa'rãmi, te asadanharĩ za'ra wa'aba wamhã, e marĩ te za ĩ̱ma ĩwaihu'u za'ra wa'wa. Marĩ hã ĩ̱ma waihu'u za'ra wa'aba õ di za.


text:
Tane nherẽ, wa hã ti'ai ãma dasiré ĩ̱podo hã, wa za oto dama ĩ̱pire na 're ĩ̱nhamra, dama ĩpire uptabi 'rata. Wa za oto ĩsimire niwĩ 're ĩ̱nhamra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'rata. — Ãne te Zezusi hã tãma siwasu'u za'ra. 


text:
Tawamhã te duré siwi sadanha, ãne: — E tawamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'ra na, ma tô 're asi'madâ'â mo. — Ãne te siwi sadanha. Taha wa, te duré asa tãma nharĩ za'ra, Zezusi hã: — A norĩ wa'wa hã te ĩnharĩ za'ra wa'wa, tane na hã. — Ãne te tãma nharĩ za'ra. 


text:
Tawamhã te sima nharĩ za'ra: — Tâibâ oto. Da te wama ĩwasu'u za'ra zéb zô, wanhimipari za'ra õ di za oto. Wasi'uihâ na wa tô ĩsiwasu'uzé hã wapari za'ra ni. — Ãne te sima nharĩ za'ra, dama ĩpire norĩ hã. 


text:
 Zezusi hã Piratuhu uiwada ĩsabzé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 27.1-2,11-14; Marcusi 15.1-5; Zuwã 18.28-38)</i></n> Taha pari, ma tô aihĩni tiwahutu za'ra, Zezusi hã te te siwi saprõni da, Piratuhu u.


text:
Tawamhã te te ĩtẽme siwi ãwisi wamhã, ma tô siwi wasu'u wasété, ãne: — Ã hã ma tô dawi ro'wa'rutu, tinhimirowasu'u na. Roma ãma danhib'apito ma, rob'uiprazé hã da te tãma 're po'o za'ra mono tõ da, ma tô te te 're da'apa'uwati. Danhib'apito na te duré dama 're siwasu'u, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩpisutu na, Danho'reptui'wa da. — Ãne te taré Zezusi wasu'u za'ra, Piratuhu ma. 


text:
Tawamhã Piratu te Zezusihi ma tinha: — E a hã, zudezu norĩ nhib'apito. — Ãne te sadanha. Taha wa, ma tô Zezusi hã asa tãma tinha, ãne: — Tahata ma tô tane hã ĩ̱'ãma ĩwaihu tô. — Ãne ma tô tizadawa na tãma wa'rã, Zezusi hã. 


text:
Tawamhã Piratu te dama tinha, ãne: — Ĩwasété na te waihu'u õ di, wasété wa, te ĩwẽ'õzéb da hã. — Ãne te sasedoti ĩpire norĩ ma nharĩ za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma da'ãma romhuri'wa ĩpire norĩ me, uburé dama zama. 


text:
Tane nherẽ, te mreme tete na asa tãma nharĩ za'ra, ãne: — Tinhimirowasu'u na, ma tô te te dawi 're ro'wa'rutu, tinhimirowasu'u na, daza'rui mono bâ, Zudeza ãma. Darireza ãma, ma tô roti na sãna'rata. Ãhãta ma tô wei wi oto. — Ãne te taré wasu'u za'ra, Piratuhu ma, Zezusi hã. 


text:
<n>(6-7)</n>  Tawamhã te Piratu hã da'azadanha, damreme te te wapari wa: — E ã hã, Darireza hawi te wei mo. — Ãne te da'azadanha. — Ĩhe. Ta hawi te wei mo, tiza'rui hawi. — Ãne te asa tãma rowasu'u za'ra ni. Apito Erodi te te dama 're ĩroti mono zé, Darireza na danhipti'a nho'õmo nhisi hã. Taha wa, Piratu te te wapari wamhã, te tãma 'ru za'ra, Erodihi u te te siwi saprõni da, tame za a'â sãmra wa, Zeruzarẽ ãma.


text:
Erodi hã Zezusihi wasu'u hã ma tô te te 're wapari. Taha wa, ma tô te te sima 're wẽ u'âsi, Zezusi te te sabu da. Tawamhã, ĩtẽme da te dasiwi ãwisi wamhã, toi uptabi di Erodi hã, titõmo na te te oto 'madâ'â wa. Ĩsõ'a, marĩ dama ĩ'manharĩ waihu'u'õ hã tiwaihu'u pese na te te 'manharĩ da, ma tô aré sima wẽ, Erodi hã.


text:
Taha wa, te oto Erodihi u aimasa, sasedoti ĩpire norĩ hã. Rowahutu'wa norĩ me, te ĩtẽme aimasa. Mreme tete sina, ma taré siwi pisutu za'ra, Zezusi hã. 


text:
Tawamhã Erodi norĩ hã ma tô Zezusihi ãma tiwa'ẽ za'ra, taré. Tinhib'a'uwẽ norĩ me, ma ãma tiwa'ẽ za'ra, da'wapéi'wa norĩ me. Ma tô ãma tito za'ra. Dasi'ubuzém na ma tô siwi ãma hâiba ubu, ĩwẽ na. Tawamhã Erodi hã te oto dama ti'ru, apâ da te dasiwi saprõni da, Piratuhu u. Taha wa, te apâ siwi saprõ.


text:
 Zezusi hã da te dasiwi wĩrĩ da, Piratu te te ĩdazazezé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 27.15-26; Marcusi 15.6-15; Zuwã 18.39-19.16)</i></n> Tawamhã Piratu te sitẽme dazô hâ, sasedoti ĩpire norĩ zô, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, da'ãma romhuri'wa ĩpire norĩ zô. Duré roti'wa norĩ zô, te tihârâ za'ra, ĩsib'a'uwẽ norĩ me, te te ĩtẽme ubumro da.


text:
Ĩtẽme sihutu wamhã, te tãma nharĩ za'ra: — We ĩ̱tẽme asiwi ãwisi aba wi hã, ma tô ãne ĩ̱ma ĩwasu'u za'ra wa'wa: “Ãhã nhimirowasu'u zarina, te oto ro'wa'rutu na 're dahâimana za'ra.” Ãne ma tô ĩ̱ma ĩwasu'u za'ra wa'wa. Taha wa, wa tô asõ'a za'ra wa'aba, sadanharĩ pese aré, ĩwasété zô, ĩwasédé hã ãma sa'ra za'ra wa'aba wa. Tazahã, marĩ hã ãma hâimana õ di, ĩwasédé hã.


text:
Erodi hã te te duré sadanharĩ wamhã, marĩ hã te te ĩ'manharĩ wasété zé hã te te duré ãma sõpẽtẽ õ di. Taha wa, ma tô we apâ watẽme satõrĩ za'ra, marĩ hã ãma hâimana õ wa. Marĩ te te 'manharĩ wasété õ nherẽ, e niha wa za dama ti'ru, da te dasiwi wĩrĩ da. Mare di.


text:
Taré wa za da'wapéi'wa norĩ ma 'ru za'ra, te te siwi 're pré'é mono da. Taha parimhã, wa za satõ, apâ morĩ da. — Ãne te Piratu hã tãma nharĩ za'ra. 


text:
Tawamhã aihĩni te damreme 'rãihâ na tãma nharĩ za'ra ni, ãne: — Da te dasiwi wĩrĩre. Barabasihi si, wama wazere za'ra na apâ. — Ãne te ãma 'mahârâ za'ra ni, Piratu hã. 


text:
Barabasi hã dazazéb 're, te dame 're sa. Ĩsimiroti zarina, ma tô dasi'wapé hã watobro, romanu norĩ zada, Zeruzarẽ ãma. Ma tô duré da'maiwĩ, Barabasi hã. Taha wa, ma tô dasiwi sẽrẽ ni, dazazéb 're, sab da. 


text:
Tane nherẽ, damreme 'rãihâ na te nasi 'mahârâ za'ra ni, ãne: — Wedepo'o nhonhi'rãmi na, da te dasiwi sasõmri, dâ'â da. — Ãne te nasi 'mahârâ za'ra ni. 


text:
Tawamhã te Piratu hã duré dama tinha: — E marĩ te te 're ab'manharĩ wasété mono bâ. Ĩwasété zô, te sadanharĩ wamhã, marĩ hã ãma hâimana õ di. E niha wa za bété taré dama ti'ru, da te dasiwi wĩrĩ da. Mare di. Taré wa za ti'ru, da te dasiwi 're pré'é mono da. Taha parip si, te za mo, ĩ̱zadawa para. — Ãne Piratu te dama tinha. Si'ubdatõ oto ĩmreme hã. 


text:
Tane nherẽ, te aihĩni norĩ hã ãma sé za'ra, mreme 'rãihâ na, ãne: — Wedepo'o nhonhi'rãmi na sa'o, dâ'â da. — Ãne te nasi 'mahârâ za'ra ni. Taha wa, Piratu ma tô oto dawapa.


text:
Da te tiwi ĩwaptẽrẽzéb uwaibaba, ma tô pisutu, wedepo'o nhonhi'rãmi na sa'o da, Zezusi hã, dâ'â da.


text:
Da te dasima ĩwẽ za'ra zéb uwaibaba, ma tô dama ti'ru, aibâ, da te wazere da, dazazém hawi watobro da, apâ morĩ da. Aibâ nhimiroti zarina, ma tô dasi'wapé hã watobro aré, romanu norĩ zada hã. Ma tô duré da'maiwĩ, aibâ hã. Taha wa, ma tô sẽrẽ ni, dazazéb 're, sab da. Tawamhã Piratu te oto ti'ru, Zezusi hã te te siwi âri da da'wapéi'wa norĩ hã, da te dasima ĩwẽ za'ra zéb uwaibaba, te te tãma 'manharĩ za'ra da, Zezusihi ma. 


text:
 Zezusi hã, wedepo'o nhonhi'rãmi na dâ'â da, da te dasiwi ĩsasõmrizé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 27.32-44; Marcusi 15.21-32; Zuwã 19.17-27)</i></n> Tawamhã Zezusi hã te oto siwi saprõ, ĩdâ'âzéb u. Te te siwi saprõni ré, ma tô buru hawimhã aibâ hã da'razâ. Aibâ nhisi hã, Sima na ĩsisi hã. Simahã za'ru nhisi hã, Sireni na. Te te da'razâri wa, ma tô siwi pa'â, da'wapéi'wa norĩ hã. Ĩsisé ma tô tãma hiri za'ra wedepo'o nhonhi'rãmi hã, Zezusihi zarina te te âri da. Taha wa, te ĩsarina ti'â. 


text:
Tawamhã da'ahâ na te Zezusihi zarina ai'aba'ré ni. Pi'õ zama, te dame ai'aba'ré, wawa sina. Zezusihi ãma pẽ'ẽzé uptabi za'ra wa, te 'ry'ry.


text:
Taha wa, Zezusi hã ma tô ĩtẽme aipi'ra za'ra, pi'õ norĩ u, te te tãma nharĩ za'ra da, ãne: — Pi'õ norĩ, Zeruzarẽ ãma 're ai'ubumroi wa'aba mono norĩ hã, ĩ̱zô ai'ry'ry wa'aba tõ. Ãté asisô si, te za 're ai'ry'ry wa'aba mo, ai'ra norĩ zô zama.


text:
Niwapsi dama 're rowasété za'ra mono di za. Taha wa, te za nharĩ za'ra ni, ãne: “Pi'õi 'ra'õ norĩ ma si, 're rowẽ za'ra mono di za, duré niwa ai'uté te te ĩwapsõmri za'ra õ norĩ ma zama.” Ãne te za nharĩ za'ra ni.


text:
Duré dama rowasété wapsi, ẽtẽ 'rãihâ ma, te za tasi'ru za'ra ni, danhisiwi waptã'ã da, te te da'uprosi da. Duré sa'a ma, te za tasi'ru za'ra ni, te te dazuwa za'ra da.


text:
E marĩ da, wa tô romhâ ré aima rowa'õtõ za'ra wa'wa. Ãhãna, mi wapti'i ré, te za oto rowasédé hã ĩ̱ma 'manharĩ za'ra ni. Mi hã 'ré wamhã, e niha za bété. Dama 're rowasété uptabi za'ra mono di za. — Ãne te Zezusi hã pi'õ norĩ ma nharĩ za'ra. 


text:
Zezusihi me, te aibâ norĩ hã dasiwi saprõni zahuré ni, ĩsiré dâ'â zahuré da, ta norĩ hã. Rowasété 'manharĩ'wa zahuré, aibâ norĩ hã.


text:
Tawamhã ma tô oto ãwisi za'ra, Da'rãihi na romnhisi u. Tame ma tô siwi sasõ Zezusi hã, wedepo'o nhonhi'rãmi na dâ'â da. Ma duré rowasété 'manharĩ'wa norĩ hã ĩsiré sasõmri zahuré ni. Te ãma aiwa'aba zahuré, ĩsimire niwĩ, duré ĩsimi'e niwĩ. 


text:
Tawamhã Zezusi hã te Timama ma tinha, ãne: — Ĩ̱mama, da'ãma 'madâ'â õ di za, da te ĩ̱ma ĩ'manharĩ wasété za'ra zé hã. Da te dasiwi ĩ̱waihu'u ãna, ma tô ĩ̱ma 'manharĩ wasété za'ra ni. — Ãne te Timama ma tinha, Zezusi hã. Tawamhã ẽtẽ zapotore ĩ'ui'éré ré hã ma tô nasi sima sãmra, Zezusihi uzazéb zô. Taha zarina, ma tô sima ãma aipé.


text:
Zezusi norĩ hã simnhatã ré, te zudezu norĩ hã ĩ'rata asimro, te te 'madâ'â za'ra da. Taha wa, te roti'wa norĩ hã sima nharĩ za'ra, ãne: — Ma tô te te 're da'anho'reptu aré. Tô sena Danho'reptui'wa da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te pisutu wamhã, ma'ãpé sisõ'reptu. — Ãne ma tô ãma tiwa'ẽ za'ra. 


text:
Da'wapéi'wa norĩ zama, ma tô ãma tiwa'ẽ za'ra. Tawamhã ma ĩtẽme ai'ré za'ra, te te tãma wẽ za'ra da, uwa 'ru 'rãi wa'u ĩsé hã, ĩwa'âbâ syry hã.


text:
Ãne te tãma nharĩ za'ra: — A hã zudezu norĩ nhib'apito wamhã, ma'ãpé asisõ'reptu na. — Ãne te tãma nharĩ za'ra, da'wapéi'wa norĩ hã. 


text:
Zezusihi 'rãi uwaibaba, te ãma ĩrob'ui'éré ré hã da'o. “Ã hã, zudezu norĩ nhib'apito.” Ãne ãma ĩrob'ui'éré hã. 


text:
Tawamhã rowasété 'manharĩ'wa hâiba amo hã te tãma tinha, ãne: — A hã Danho'reptui'wa da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te aipisutu wamhã, ma'ãpé asisõ'reptu na. Wa norĩ zama, wanho'reptu na. — Ãne te Zezusihi ma tinha, wa'ẽ sina. 


text:
Taha wa, ma ĩsiré hã ãma sadapsisi, ãne: — Tô'ã. E 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimihâzé, asima pipa ã bâ, ma tô tane tãma ĩnha. Wa norĩ hã wa wasiré waza'o ni, apito nhimiwada'uri zarina. Taré, da te wama rob'manharĩ õ di, dasiwi.


text:
Wa norĩ hã wawasété wa, ma tô wama rob'manharĩ ni. Tazahã, ã hã marĩ hã te te dama 'manharĩ wasété õ di. — Ãne te tãma tinha. 


text:
Taha wa, te Zezusihi ma tinha, ãne: — Zezusi, ĩ̱'ãma aipo're pu'u za, Danhib'apito na apâ we aimorĩ wamhã. — Ãne te Zezusihi ma tinha. 


text:
Taha wa, te Zezusi hã asa tãma tinha, ãne: — Tô sena wa za aima waihu'u. Ã bâtâ na te za ĩ̱'rata 're asãmra mo, rowẽ uptabi ãma. — Ãne ma tô aibâ ma ropisutu, Zezusi hã. 


text:
 Zezusihi dâ'âzé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 27.45-56; Marcusi 15.33-41; Zuwã 19.28-30)</i></n> Tawamhã ma tô ti'abzuma oto. Abzuma wamhã, ma tô tirobra, daro mono bâ. Bâdâ siprazéb u, te oto robra si nomro.


text:
Bâdâ sipra wi, ma tô zazahâ hã hâihaipo'o, 'ri 're wa'wa nhitobzé hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩdawata za'ra mono zéb ãma hã.


text:
Taha wa, ma tô Zezusi hã Timama ma tinha, mreme 'rãihâ na: — Ĩ̱mama. Ãhãta, wa za ĩ̱pẽ'ẽzani hã aima tisõ, asib'rata. — Ãne te si'mahâ, mreme 'rãihâ na. Tawamhã awa'awi ma pẽ'ẽ hai'utõ oto.


text:
Tawamhã aibâ hã ma tô ãma rob'madâ, da'wapéi'wa norĩ wada'uri'wa hã, romanu hã. Te te ãma rob'madâ'â wamhã, te ãma tiwata, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma. Ãne te tinha: — Nare õ hã, aibâ 're ĩmorĩ wẽ tô. — Ãne te tinha. 


text:
Tawamhã da'ahâ na ma tô tasi'rã'õtõ ni, da te ãma rob'madâ'â za'ra da. Tawamhã Zezusi hã dâ'â wi, te 'ri tẽme apâ ai'aba'ré ni, dawawa sina. Ãma dapẽ'ẽzé uptabi za'ra di.


text:
Zezusihi zawi pese'wa norĩ hã, romhâ na ma tô ãma 'madâ'â za'ra. Pi'õ norĩ zama, te romhâ na ãma 'madâ'â za'ra, Darireza hawi ĩsarina ĩsi'aba'ré norĩ hã. 


text:
 Zezusi da te ĩsẽrẽzé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 27.57-61; Marcusi 15.42-47; Zuwã 19.38.42)</i></n> <n>(50-51)</n>  Aibâ hã te 're hâimana, Zuzé na ĩsisi hã. Arimateza na ĩsa'ru nhisi hã, Zudeza na danhipti'a nho'õmo nhisi ãma. Aibâ hã ĩwẽ. Hâimana wẽ uptabi di, dama. 'Re ĩhâimana u'âsi mono, da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zéb zô, te 're simipari u'âsi. Ta hã, roti'wa ĩpire. Zudezu norĩ ma roti'wa ĩpire norĩ siré, te 're simasisi. Tazahã, Zezusi te te siwi âri da, te te sima ãma roti za'ra wamhã, te te ãma dazazei õ di.


text:
Taha wa, ma tô ãma saze, Piratu hã. Taha wa, ma tô si'ra, wedepo'o nhonhi'rãmi hawi, Zuzé hã. Te te si'rai wamhã, ma tô hâiba ubu, zazahâ ĩhâirã na. Taha pari, ma tô tisẽ, ab're wa, ẽtẽ zahâpâ ab're sirõmo wa. Tame ma tô Zezusihi hâiba hã tisẽ, da te ĩwa ĩda'manherẽ'õ wa.


text:
Ãhã romhuri 'rãsutu na ma tisẽ. Romhutu na te za zudezu norĩ hã romhuri zahârizé hã 'madâ'â za'ra. 


text:
Tawamhã Zuzé hã ab're u morĩ wamhã, ma tô pi'õ norĩ hã ĩsarina ai'aba'ré. Zezusihi zarina, Darireza na danhipti'a nho'õmo nhisi hawi we ĩsi'aba'ré, pi'õ norĩ hã. Tawamhã ab're hã ma tô sabu za'ra. Duré Zezusihi hâiba, Zuzé te te ĩsẽrẽzé hã ma tô sabu za'ra.


text:
Tawamhã 'ri tẽme te apâ ai'aba'ré. Taha wa, ma tô marĩ hã sada wa'u za'ra, wedewa'u ĩsadaze hã, te te siwi ãma hâiba u'ré da. Romhuri zahârizém na hã ma tô tiwa'utu za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩpisutuzéb zarina. 


text:
 Zezusi hã, Ĩmama te te ĩhâiwa'utuzé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 28.1-10; Marcusi 16.1-10; Zuwã 20.1-10)</i></n> Dumidu na rowa'a wi, te pi'õ norĩ hã ai'aba'ré, ab're u. Marĩ wa'u te siré âri za'ra, ĩsadaze hã.


text:
Ab're u sihutu wamhã, ẽne ma tô 'madâ'â za'ra, ab're nhitobzé hã. Sitob õ di oto. Ni'wa hã ma tô ab're nhiti pi'ra.


text:
Te te waihu'u za'ra õ wa, te ãne sima rosa'rata za'ra: — E niha ab're hã baba di. E mahãta ĩhâiba. — Ãne te sima sô amrami za'ra. Tawamhã aibâ norĩ hã maparane ma ĩtẽme aima'wa. Ĩ'uza hã ma ai'ubuzi zahuré.


text:
Taha wa, ma tô pi'õ norĩ hã tãma tipahi za'ra. Pahi te, ma tô aiwẽ'ẽ za'ra, ti'ai u. Taha wa, te ãne tãma nharĩ za'ra, pi'õ norĩ ma: — E niha da, te ĩhâiba zô ĩrob'madâ'â za'ra wa'wa, adâ'â 'ru ãma. Apâ ma tô hâiwa'udu.


text:
<n>(6-7)</n>  Ãme nomro õ di oto. Ma tô hâiwa'udu. Darireza ãma 're sãmra mono ré, ma tô romhâ ré aima siwasu'u sirõmo za'ra wa'wa aré, ãne: “Wa hã ti'ai ãma dasiré ĩ̱podo hã te za dama ĩ̱nhomri ni, aibâ ĩwasété norĩ ma. Wedepo'o nhonhi'rãmi na te za dasiwi ĩ̱zasõmri ni, ĩ̱dâ'â da. Bâdâ maparane ĩ̱'ãma si'utõrĩ õ ré, wa za apâ hâiwa'udu.” Ãne ma tô romhâ ré aima siwasu'u sirõmo za'ra wa'wa. — Ãne ma tô Zezusihi mreme na ãma po're pu'u za'ra, aibâ norĩ hã.


text:
Taha pari, te ab're hawi apâ ai'aba'ré, ĩsazei'wa norĩ u. Aibâ 11 na ĩhâiba za'ra norĩ ma, ma tô rowasu'u pese za'ra, Zezusihi siré 're ĩnomro mono norĩ ma. Ĩsiré ĩsi'ubumro norĩ ma zama, ma tô tãma rowasu'u pese za'ra.


text:
Pi'õ norĩ nhisi hã, ãne: Mariza Madarena, duré Zuwãna, duré Mariza, Ti'aduhu na. Ta norĩ hã ĩsiré pi'õ norĩ me, ab're u ĩsi'aba'ré hã, te Zezusihi zadawa wasu'u'wa norĩ ma rowasu'u pese za'ra.


text:
Tane nherẽ, Pedru hã ma tô wahudu, ab're u wara da, te te sabu da. Ab're u wisi wamhã, ma tô sô aiwẽ'ẽ, te te sô rob'madâ'â da. Sô siwẽ'ẽi wamhã, ĩ'ubuzéb si, ma tô sabu. Taha wa, ma tô apâ mo 'ri tẽme, tob'uzu sina, marĩ hã ĩhâimana na. 


text:
 Emausi u, ĩsazei'wa norĩ nebzé wasu'u</n>  <i>(Marcusi 16.12-13)</i></n> Tawamhã tô taha bâtâ na te tineb zahuré, Emausi na 'ri wa'õtõ nhisi u, Zezusihi zazei'wa norĩ hã. Zeruzarẽ hawi te tineb zahuré, 'ri wa'õtõ u. Zeruzarẽ hawimhã, 10 na ti'ai pibuzé hã, Emausi u hã.


text:
Te te sima rowasu'u zahuré mono ré, duré ãma sisada'âbâ zahuré mono ré, ma tô Zezusi hã ãma tiwisi zahuré. Te oto ĩme timorĩ zahuré.


text:
Tawamhã Zezusi te sadanharĩ zahuré, ãne: — E marĩ, te asima ĩwasu'u wa'aba mo, bâdâdi na ane wa'aba sina. — Ãne te sadanharĩ zahuré. Taha wa, ma tô mazahâri zahuré. Ubu pire zahuré di.


text:
Tawamhã ma tô ĩhâiba amo hã sadanha, Tezopasi na ĩsisi hã: — Zeruzarẽ ãma 're asãmra mono nherẽ, e aiwétési aima ĩsa'rese õ, ã nimosi marĩ hã ĩwairébé mono hã. — Ãne te sadanha, Tezopasi hã. 


text:
Taha wa, ma tô Zezusi hã asa sadanharĩ zahuré: — E marĩ, wairébé mono bâ bété. — Ãne te sadanharĩ zahuré. — Zezusi, Nazaré hawi ĩmorĩ ma, ma tô rob'manharĩ wasété za'ra ni. 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa, te 're mo aré. Tiwaihu'u pese na ma tô marĩ hã te te dama 're ab'manharĩ aré, ĩwẽ hã. Duré mreme pire na, te 're mo. Ãne na ma tô waihu'u, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Ãne na hã uburé ma tô waihu'u za'ra ni.


text:
Tane nherẽ, wa'madâ'â'wa norĩ hã sasedoti ĩpire norĩ hã ma tô danhib'apito u siwi saprõ. Roti'wa norĩ dama ĩpire norĩ me, ma tô ĩtẽme siwi saprõ, te te dama 'ru za'ra da, da te dasiwi wĩrĩ da. Taha wa, ma tô ĩsimiwada'uri zarina, dasiwi sasõmri ni, wedepo'o nhonhi'rãmi na dâ'â da.


text:
Izarazéhé nhihudu norĩ hã, danhimiwada'uri na oto 're wahâimana za'ra mono tõ da, te te 're wa'apawapto mono da ne, wa tô 're wanhimnhasi za'ra aré. Ãhãna bâdâ maparane ma tô ãma ne, da te ĩwĩrĩzém na hã.


text:
<n>(22-23)</n>  Ni'wam norĩ hã pi'õ norĩ hã ma tô ai'aba'ré ab're u, wasiré ĩsazei'wa norĩ hã. Tane nherẽ, te te siwi sãmri za'ra õ di, ĩhâiba hã. Ab're hã baba na, ma tô sô sabu za'ra. Apâ sihutu wamhã, ãne te wama rowasu'u za'ra: “'Re ĩhâimana u'âsi mono ma romhuri'wa norĩ si, wa tô wasiwi 'madâ'â za'ra ni, hâiwa hawi we ĩne hã. Zezusi hã, u, dâ'â õ di. Te u, oto 're mo. Ãne ma tô wama rowasu'u zahuré.” Ãne te pi'õ norĩ hã wama rowasu'u za'ra. Taha wa, wa tô ãma watob'uzu za'ra ni, ĩsimirowasu'u za'ra na hã.


text:
Taha wa, ma tô wasiré norĩ hã 'mane, pi'õi wa'rãmi, ab're u. Te te robzabu zahuré wamhã, ab're hã baba na ma tô duré sabu zahuré, pi'õ norĩ nhimirowasu'u zarina. Te duré wama rowasu'u za'ra, Zezusihi hâiba hã te te ĩsãmri zahuré õ na. — Ãne te tãma rowasu'u zahuré, Zezusihi ma, Tezopasi norĩ hã. 


text:
<n>(25-26)</n>  Tawamhã Zezusi hã te asa tãma nharĩ zahuré, ãne: — E niha bété, waihu'u su'u aba õ di, sazei aba da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u 'rata 'wa norĩ nhimirowasu'u mono bâ, Danho'reptui'wa na rob'ui'éré hã. Danho'reptui'wa da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩpisudu hã te za a'â robzépata, rowasédé, da te tãma 'manharĩ wamhã. Taha parip si, te za rowẽ ãma 're sãmra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te tãma ĩpisutuzéb uwaibaba. — Ãne ma tô Zezusi hã tãma waihu'u zahuré, sõ'awi tãma siwasu'u zahuré õ nherẽ, Danho'reptui'wa na.


text:
Romhâ ré, ma tô ĩwana Danho'reptui'wa na rob'ui'éré za'ra ni. Tawamhã Mozési te te ãma ĩrob'ui'éré na, te oto tãma rob'rãzarõtõ zahuré. Taha pari, uburé 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u 'rata 'wa norĩ, te te ãma ĩrob'ui'éré za'ra na, te tãma rob'rãzarõtõ zahuré. 


text:
Tawamhã ma tô rob'umhutu za'ra oto, 'ri wa'õtõ u hã, Emausi u hã. Zezusi hã te aré tiwi timorĩ waré zahuré.


text:
Taha wa, ma tô tãma nharĩ zahuré, tiwi morĩ zahuré tõ da: — Wa'rata asãmra a'â. Ma tô wawi tihâiwahâ. Te za wawi tirobra. — Ãne te tãma nharĩ zahuré. Taha wa, ma tô ãzé 'ri para u, ĩ'rata sãmra zahuré da, a'â.


text:
Tawamhã ĩ'rata te tinhamra zahuré, siré saihuri da. Sãmra wamhã, ma tô ĩ'u'ẽne hã ti'â, Zezusi hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma te tiwata, sõpru wa. Taha pari, ma tô te te wẽ'ẽ, ĩ'u'ẽne hã. Ma tô tãma sõmri zahuré.


text:
Taha wa, te ĩsa'u sima rowasu'u zahuré, ãne: — Bâdâdi na we te te wama rowasu'u mono ré hã, e watoi õre, wapẽ'ẽ 'remhã. Wato sina, wa we wa te wapari. Wapari ze ti. — Ãne te sima rowasu'u zahuré. 


text:
Tawamhã awa'awi, ma tô tiwahutu zahuré, Zeruzarẽ u neb da apâ. Simasisi wamhã, ma tô Zezusihi siré norĩ hã sabu za'ra, 11 na ĩhâiba za'ra hã. 'Ri para, te siré ai'ubumro, ĩsazei'wa norĩ me. 


text:
— Tô sena, ma tô Wanhib'apito hã hâiwa'udu. Simahã ma, ma tô sihâi'ré. — Ãne te tãma rowasu'u za'ra, datẽme ĩsimasisi norĩ ma. 


text:
Tawamhã Wanhib'apito, bâdâdi na ĩtẽme ĩwisi zahuré na, ma tô asa dama rowasu'u zahuré, ĩsazei'wa norĩ ma. Duré, Wanhib'apito te te ĩwaihu'u zahuré zém na, ma tô siwasu'u zahuré. Ĩ'u'ẽne te te tãma ĩwẽ'ẽ zahuré na, ma tô duré Wanhib'apito hã waihu'u zahuré. Ãne na ma tô siwasu'u zahuré, Zezusihi zazei'wa norĩ ma. 


text:
 Zezusi hã, tizazei'wa norĩ ma, ĩsihâi'rézé wasu'u</n>  <i>(Mateusi 28.16-20; Marcusi 16.14-18; Zuwã 20.19-23; Atusi 1.6-8)</i></n> Tawamhã ĩsazei'wa norĩ ma, te te rowasu'u zahuré ré, ma tô Zezusi hã ĩwa'wa tizab za'ra. Ãne te tãma nharĩ za'ra: — Rowẽ na 're aihâimana za'ra wa'aba mono. — Ãne te tãma nharĩ za'ra. 


text:
Taha wa, te Zezusi hã tãma nharĩ za'ra, ãne: — E marĩ da, ma tô ĩ̱ma aipẽ'ẽwara za'ra wa'wa. E marĩ da, ma tô ĩ̱wawã za'ra wa'wa, ĩ̱hâiwa'utuzém na.


text:
Ĩ̱nhib'rada, 'madâ'â za'ra wa'aba. Duré ĩ̱para hã 'madâ'â za'ra wa'aba. Ma'ãpé oto ĩ̱zaze za'ra wa'aba. Wa hã tô, Zezusi. Dahâiba warõ hã nhi õ di, duré hi õ di. Wa hã ĩ̱nhi ré hã, duré ĩ̱hi ré hã. Ma'ãpé asib'rata na ĩ̱'upi za'ra wa'aba, tô sena ĩ̱zaze za'ra wa'aba da.


text:
— Ãne ma tô Zezusi hã tãma si'ru za'ra. Taha wa, ma tô tinhib'rada hã tãma sõ'a za'ra, duré tipara hã.


text:
Ĩmreme te te wapari za'ra wamhã, te 're to za'ra, tipẽ'ẽ na. Tãma rowẽ uptabi za'ra di. Tane nherẽ, Zezusi hã hâiwa'utu õ newa, te te ãma saze za'ra õ di. Taha wa, mrab zô te sadanharĩ za'ra oto, Zezusi hã: — E mra, te aima tihâimana za'ra wa'wa. — Ãne te sadanharĩ za'ra. 


text:
Taha wa, te Zezusi hã tãma nharĩ za'ra, ãne: — Romhâ ré wa tô aima rowasu'u za'ra wa'wa, ai'rata 're ĩ̱nhamra za'ra wa'aba mono ré hã, marĩ hã za ĩ̱zô ĩwairébé mono na, Mozésihi nhimi'ui'éré zarina, duré 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u 'rata 'wa norĩ nhimi'ui'éré zarina, duré ĩsõ're na rob'ui'éré zarina. — Ãne te Zezusi hã tãma nharĩ za'ra. 


text:
<n>(45-46)</n>  Tawamhã ma tô ãne tãma waihu'u za'ra, ĩbaihâ na rob'ui'éré zarina: — Romhâ ré ma tô ãne ĩ̱'ãma rob'ui'éré za'ra ni: “Danho'reptui'wa te za robzépata za'ẽtẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩpisudu hã. Tane nherẽ, bâdâ maparane ãma si'utõrĩ õ ré, te za hâiwa'udu apâ, ab're hawi.


text:
Duré, te za ĩwasu'uwẽ na ĩsadawa para te te 're dapo're pu'u za'ra, ãne: ‘Dawasédé hã te za da te 're rẽme pese za'ra. Tawamhã te za te te dama 're apari dawasédé hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã.’ Ãne te za ĩwasu'uwẽ na uburé te te ãma 're dapo're pu'u za'ra, daro mono bâ. Zeruzarẽ ãma ĩsãna'rada hã za.” Ãne ma tô duré romhâ ré ãma rob'ui'éré za'ra, ĩbaihâ na hã.


text:
A norĩ wa'wa hã ma tô ĩ̱'ãma ĩ'madâ'â za'ra wa'wa, ĩ̱dâ'âzé hã. Duré ĩ̱hâiwa'utuzé hã ma tô ĩ̱'ãma ĩwaihu'u za'ra wa'wa. Taha wa, te za ĩ̱wasu'u wẽ'wa, 're anomro aba mo.


text:
Wa hã wa za we atẽme satõrĩ za'ra wa'wa, Ĩ̱mama te te aima ĩropisutu za'ra wa'aba zéb zarina. Taha wa, te za a'â 'ri ahâ ãma sô asimipari za'ra wa'wa, hâiwa hawi te we atẽme ĩsatõrĩ za'ra wa'aba zéb u, ĩ̱waihu'u pese na 're ĩ̱morĩ ne, 're anomro aba mono da. — Ãne te Zezusi hã tãma nharĩ za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma. 


text:
 Zezusi hã, hâiwa u ĩmorĩzé wasu'u</n>  <i>(Marcusi 16.19-20; Atusi 1.9-11)</i></n> Tawamhã Zezusi hã ma tô tisiré 're ĩnomro mono norĩ hã te te simro, 'ri ahâ nhiti, Betãnha na 'ri wa'õtõ nhisi u. Tamomo te te rob'umhutu za'ra wamhã, ma tô tinhib'rada hã wahutu, tisi hawimhã, ĩwẽ hã te te tãma sõmri za'ra da, Zezusi hã.


text:
Tawamhã 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩdawata za'ra mono zéb ãma, te 're si'ubumroi u'âsi, 'ri 'wawi wa'ra 're, ãma 're wata u'âsi za'ra mono da. 


text:
 Zuwã</n>  Zezu Cristuhu wasu'uwẽ na, Zuwã te te ãma ĩrob'ui'érézé</n>  'Re ĩhâimana u'âsi mono mreme na ĩsisi hã ĩsihâibazé wasu'u</n> Duréihã ti'ai õ ré hã, marĩ õ uptabi di. Ropoto na te te sãna'rata õ ré, te 're mo, 'Re ĩhâimana u'âsi mono mreme na ĩsisi hã. Ta hã te siré 're simasisi u'âsi zahuré, 'Re ĩhâimana u'âsi mono me. Duré ta hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono.


text:
Ta hã ma tô uburé te te ro'apoto, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te tãma ĩpisutuzéb zarina. Te te ro'apoto mono õ 'wa'âhã, aré marĩ õ uptabi di.


