# verses

text:
Wa norĩ hã wasiré ĩsazei'wa norĩ hã aiwa 're wahâimana za'ra mono õ di. Ni'wam norĩ hã zudezu. Duré ni'wam norĩ hã zudezu'õ. Duré ni'wam norĩ hã pawa'âbâ ãna ĩwada'uri zarina si, te te dama 're ĩromhuri za'ra mono. Duré ni'wam norĩ hã wada'uri ãna si'uihâ na 're ĩhâimana za'ra mono. Ãne hã aiwa 're wahâimana za'ra mono õ nherẽ, simisutu wa oto 're wahâimana za'ra, wahâiba misi ne, 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani na â dawabzuri uburé, wa te 're 'manharĩ za'ra mono wa, duré 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, Tipẽ'ẽzani, uburé te te wama 're anhomri mono wa, wapẽ'ẽ 're, oto 're ĩsãmra mono da hã. 


text:
Wahâiba na marĩ hã misi wama 're hâimana za'ra mono õ di. Marĩ hã ahâ na te tô wahâiba na hã wama 're hâimana za'ra, tite mono bâ te te 're ĩromhuri za'ra mono zéb da hã, wapara hã, duré wanhib'rada hã, duré wato hã, uburé ĩré 're ĩwahâimana za'ra mono hã. Tane ma tô duré 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani hã romhuri hã sipu'u pese na te te wama 're apisutu, ãma 're ĩwasipawaptob za'ra mono zéb da hã.


text:
Ãne, wa za duré aima ãma simiré'é za'ra wa'wa taré, wahâiba na marĩ hã wama 're ĩhâimana za'ra mono zém na hã. Ãté wapara, te aré wama siwasu'u, ãne: “Wa hã asib'rata õ di. Taha wa, wa taré aihâiba na ai'ãma 're ĩ̱hâimanare. Marĩ dai õre di, wa hã.” E ãne hã aré ĩ'uwaibaba. Mare di. Pire na te tô wama 're hâimana u'âsi za'ra, wapara hã.


text:
Ãté wapo're hã te aré duré wama siwasu'u, ãne: “Wa hã atõmo õ di. Taha wa, wa taré aihâiba na ai'ãma 're ĩ̱hâimana. Marĩ dai õ di, wa hã.” E ãne hã aré duré ĩ'uwaibaba. Mare di. Pire na te tô wama 're hâimana u'âsi za'ra, wapo're hã.


text:
Duré, wahâiba na watõmo si wama 're hâimana za'ra mono 'wa'âhã, e niha wa aré 're wanhimipari za'ra. 'Re wanhimipari waihu'u za'ra mono õ di aré, tô. Duré wahâiba na wapo're si wama 're hâimana za'ra mono 'wa'âhã, e niha wa aré 're wanhimhã za'ra. 'Re wanhimhãi waihu'u za'ra mono õ di tô aré.


text:
Tane nherẽ, ãne na hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're wa'apoto mono õ di. Te te sima 're ĩ'awẽ mono zéb zarina si, ma tô marĩ ahâ na te te wama 're ab'manharĩ, wahâiba na ĩré 're ĩwahâimana za'ra mono zéb da hã.


text:
Wahâiba na marĩ hã ahâ na wama 're hâimana za'ra mono õ 'wa'âhã, aré wahâiba hã wama 're hâimana za'ra mono õ di.


text:
Tane nherẽ, marĩ ahâ na te tô wama 're hâimana za'ra wahâiba na hã, wahâiba misi nherẽ. Taha wa, wa tô 're wahâimana za'ra. 


text:
Ãté wato hã te aré wanhib'rata ma tinha, ãne: “A hã tarére hã. Marĩ dai õ di, ĩ̱ma hã.” E ãne hã aré ĩ'uwaibaba. Ãté wa'rã hã te aré duré wapara ma tinha, ãne: “A hã tarére hã. Marĩ dai õ di, ĩ̱ma hã.” Ãne hã ĩ'uwaibaba õ di tô duré aré.


text:
Nima norĩ hã wahâiba na marĩ hã wama 're ĩhâimana za'ra mono hã sib'uware na wama 're hâimana za'ra mono newa. Tane nherẽ, te tô pire na wama 're hâimana za'ra.


text:
Duré nima norĩ si, wahâiba na wama 're ĩhâimana za'ra mono hã wama wapure na, tarére wama 're hâimana za'ra mono newa, wa za ta norĩ ma 're wanhipese za'ra, wa te 're ĩhâiba'ubu wẽ za'ra mono zém na hã, nimahã ma si, rowazéb tõ da.


text:
<n>(24-25)</n>  Nima norĩ ré si, wa ai'uréiwi ĩré 're wahâimana za'ra, rowazéb ãna. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô te te sima 're wa'awẽ, uburé marĩ hã wahâiba na wama 're ĩhâimana za'ra mono hã, si'u te te wama ãma 're ĩromhuri za'ra mono zéb da hã, sima 're siwanhizari za'ra mono ãna, aihĩni 're sisawi pese za'ra mono da. Ãne da si, ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã wahâiba te te wama 're ab'manharĩ, wahâiba na hã nima norĩ si wama wapu newa, pire na tô uburé wama 're hâimana za'ra mono da, simisutu haré. Tane duré, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô te te sima 're wa'awẽ, wasiré ĩsazei'wa norĩ hã, simisutu haré wa te tãma 're romhuri za'ra mono da, wasiwi 're wasiwanhizari za'ra mono ãna. Ma tô te te sima 're wa'awẽ, wapire na wasima 're ĩwahâimana za'ra mono zéb da hã, aiwapsi.


text:
Wapara hã marĩ ãma sépu'u wa, te te robzépata wamhã, taha u'âbâ, te za uburé wahâiba hã ĩsabâdâ robzépata za'ra. Tane duré, ni'wa hã wasiré ĩsazei'wa, marĩ na te te robzépata wamhã, wa norĩ zama, wa za duré ĩsabâdâ robzépata za'ra ni. Duré, ni'wa hã wasiré ĩsazei'wa hã ĩsimiromhuri wẽ na da te dasima wasu'u wẽ za'ra wamhã, wa norĩ zama, wa za duré ĩsabâdâ 're wato za'ra. 


text:
A norĩ wa'wa hã te tô simisutu haré, Cristuhu nhib'a'uwẽ asiré 're anomro aba mo, aihâiba misi aima 're ĩhâimana za'ra wa'aba mono ne. Duré dahâiba na marĩ hã tite mono bâ te te 're ĩ'manharĩ za'ra mono zéb da hã, dama 're ĩhâimana za'ra mono ne, te a norĩ wa'wa hã aihâiba mono bâ tãma 're aihâimana za'ra wa'aba mo, Cristuhu ma si, asimiromhuri aba mono bâ, tãma 're 'manharĩ za'ra wa'aba mono da.


text:
Ãne ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã romhuri hã te te wama 're apisutu, wate mono bâ ĩsimipawapto waihu'u pese na tãma ãma 're ĩwasipawaptob za'ra mono zéb da hã, wasiré ĩsazei'wa norĩ hã. Romhuri hã danhipai u ĩpire uptabi hã ma tô ni'wam norĩ ma si te te 're apisutu, Zezusi hã te te 're ĩsadawa wasu'u za'ra mono zéb da hã, ĩsazei'õ'wa norĩ ma, Zezusihi zadawa para. Romhuri aimawi hã ĩpire hã ma tô duré ni'wam norĩ ma si, te te 're apisutu, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u na, sena na ĩsazei'wa norĩ ma si te te ãma 're ĩrowasu'u za'ra mono zéb da hã. Duré ĩsazei'wa norĩ 're ĩhâimana wẽ za'ra mono zéb da hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti zarina, te te dama ãma 're ĩroti za'ra mono zéb da hã, ma tô duré ni'wam norĩ ma ĩsimiromhurizéb da hã, te te tãma 're apisutu, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono waihu'u pese na, marĩ dama ĩ'manharĩ waihu'u'õ hã te te dama 're 'manharĩ za'ra mono da, ma tô duré ni'wam norĩ ma si te te 're apisutu, ĩsimiromhurizéb da hã. Ma tô duré ni'wam norĩ si te te 're pisutu za'ra, ĩwaihu'u pese zarina te te ãma 're dapese za'ra mono da, 're dahâzé za'ra mono wamhã. Duré marĩ zô, tiwi 're ĩrowaptâ'â za'ra mono norĩ ãma 're sina u'âsi mono da, ma tô duré ni'wam norĩ hã te te 're apisutu, ĩsibrob'õ norĩ ãma hã, duré ĩhâzé ré norĩ ãma hã. Duré ĩsazei'wa norĩ 'madâ'â'wa, dama 're hâimana za'ra mono da, ma tô duré ni'wam norĩ hã te te 're apisutu. Duré damreme dama ĩwaihu'u'õ na te te dama 're sadawa wasu'u za'ra mono da, ma tô ni'wam norĩ si te te 're apisutu, timreme nai õ nherẽ, te te dama ãma 're ĩsadawa wasu'u za'ra mono zéb da hã.


text:
E tawamhã ĩsazei'wa norĩ hã te uburé Zezusihi zadawa wasu'u'wa na 're hâimana za'ra, ĩsazei'õ'wa norĩ ma hã. Mare di. Uburé ãne na dama 're hâimana za'ra mono õ di. E uburé te duré 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa na 're hâimana za'ra, ĩsazei'wa norĩ ma hã. Mare di. Duré e uburé te 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti na dama roti'wa na 're hâimana za'ra, ĩsazei'wa norĩ 're ĩhâimana wẽ za'ra mono zéb da, te te dama 're roti za'ra mono da hã. Mare di. Duré, e uburé te ĩsazei'wa norĩ hã marĩ dama ĩ'manharĩ waihu'u'õ hã te te dama 're 'manharĩ za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono waihu'u pese zarina. Mare di.


text:
Duré, e uburé te za te te 're dapese za'ra, 're dahâzé za'ra mono wamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono waihu'u pese zarina hã. Mare di. Ni'wam norĩ si te za tô ãne na hã 're hâimana za'ra. Duré, e uburé te za damreme dama ĩwaihu'u'õ na te te dama 're sadawa wasu'u za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Mare di. Duré e uburé te za sõ'awi te te dama 're wasu'u pese za'ra, damreme dama ĩwaihu'u'õ na 'Re ĩhâimana u'âsi mono, da te dama 're ĩsadawa wasu'u za'ra mono zém na hã. Mare di. Uburé ãne na dama 're hâimana za'ra mono õ di. Tite mono bâ, te za misi si ĩsazei'wa norĩ hã romhuri hã te te ãma tãma 're 'manharĩ za'ra.


text:
Tane nherẽ, romhuri hã danhipai u dama ĩpire norĩ zô si, te za sô 're ĩrob'ruiwapari u'âsi za'ra wa'aba mo, asiré ĩsazei'wa norĩ hã ãma 're asipawaptob za'ra wa'aba mono zéb da hã. Aimawi na, wa za oto aima ãma rowasu'u za'ra wa'wa, ã norĩ wasu'u nhipai u ĩwasu'u wẽ uptabi na hã, ãma 're anomro wẽ uptabi aba mono zéb da hã. 


text:
 Danhimizawi pese zém na rowasu'u</n> Ti'ai ãma hâiwa ãma zama, uburé damreme mono bâ te dama 're arowasu'u wẽ mono nherẽ, ĩ̱nhimizawi pese zé hã aré ĩ̱ma 're hâimana mono õ wamhã, piza'a 're baihâ 'manharĩ tede hã, da te 're tata'a za'ra mono wa, 're wamreme 'rãihâ za'ra mono wa, da te 're ĩwapari a za'ra mono ne, wa aré taré te dama 're arowasu'u. Ãne wamhã, marĩ dai õ di aré, dama 're ĩ̱nhimirowasu'u mono zé hã. 


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te dama 're sadawa wasu'u wẽ mono nherẽ, duré uburé roti hã ĩ̱ma waihu'u pese nherẽ, duré uburé rowaihu hã dama ĩwaihu'u'õ hã ĩ̱ma waihu'u pese nherẽ, ĩ̱nhimizawi pese zé hã ĩ̱ma 're hâimana mono õ wamhã aré, taré, wa aré 're ĩ̱hâimana, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma hã. Marĩ dai õ di aré, 're ĩ̱hâimana mono zé hã. Ãté ĩ̱ma waihu'u pese di aré, te tãma nharĩ da, ẽtẽ 'rãihâ ma, si'ré da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono si, te 're umnhasi mono wa. Ãne da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te 're umnhasi mono nherẽ, ĩ̱nhimizawi pese zé hã ĩ̱ma 're hâimana mono õ wamhã, aré marĩ dai õ di, 're ĩ̱hâimana mono zé hã. 


text:
Duré uburé ĩ̱nhibro hã ĩsibrob'õ norĩ ma, te 're anhomri mono nherẽ, ĩ̱nhimizawi pese zé hã ĩ̱ma 're ĩhâimana mono zarinai õ wamhã, tarére aré, dama 're ĩ̱nhopru mono zé hã. Duré ĩsazei'wa 're ĩ̱hâimana mono wa, da te 're ĩ̱'ruiwapari mono zéb zarina, da te dasiwi ĩ̱zata da, duré dawi ĩ̱sihâiba zawi õ nherẽ, tane nherẽ, duré tarére aré, ĩ̱nhimi'manharĩ wẽ zé hã, ĩ̱nhimizawi pese zé hã ĩ̱ma 're hâimana mono õ wamhã. 


text:
E niha tawamhã, danhimizawi pese na, Cristuhu ãma za 're ĩdahâimana za'ra mono zé hã. Ĩsazei'wa norĩ hã simizawi pese na 're hâimana za'ra mono wamhã, marĩ na da'ãma 're wa'a su'u za'ra mono õ di za. Da'ãma 're ĩpẽ'ẽzé za'ra mono zarina, te za tô te te 're dapawaptob u'âsi za'ra. Duré marĩ na 're si'ruiwapari za'ra mono õ di za. Duré tiwẽ na sina 're wata za'ra mono õ di za. Duré danhipai u pire na 're ĩhâimana za'ra mono na, 're si'madâ'â ze za'ra mono õ di za. 


text:
Duré hâimana nhiséb ãna, da'ãma 're to za'ra mono õ di za. Duré 'râwi tihâimanazéb da si, te te si'ãma 're rosa'rata za'ra mono õ di za. Duré wara sina, dazada 're siti'ru za'ra mono õ di za. Duré da te tãma 're rob'manharĩ wasété za'ra mono wamhã, dawasédé te te da'ãma 're 'madâ'â u'âsi za'ra mono õ di za. Ãne ĩsazei'wa norĩ, simizawi pese na 're ĩhâimana za'ra mono zéb da hã. 


text:
Ãne duré, ĩsazei'wa norĩ, simizawi pese na 're ĩhâimana za'ra mono zéb da hã. Dahâimana wasété na 're ĩdahâimana za'ra mono zé wasu'u hã te te 're wapari za'ra mono wamhã, te te ãma sima 're rowẽ za'ra mono õ di za, ĩsazei'wa norĩ hã. 'Re ĩdanomro wẽ mono zé wasu'u na si, te za ãma 're toi uptabi za'ra, tô sena na. 


text:
Duré, da te tãma 're rob'manharĩ wasété u'âsi za'ra mono nherẽ, tiwi 're robzei'õ za'ra mono õ di za. Duré dawasété wasu'u hã te te 're wapari za'ra mono wamhã, awa'awi te te siwi 're dawẽ'õ za'ra mono õ di za. Ĩwẽ si, da te 're 'manharĩ u'âsi za'ra mono da si, te za te te sima 're dawẽ za'ra. Duré da te tãma 're rob'manharĩ wasété za'ra mono nherẽ, duré te te 're robzépata za'ra mono nherẽ, te za siptete sina 're hâimana u'âsi za'ra, simi'ẽ na. Ãne ĩsazei'wa norĩ hã simizawi pese uptabi na, 're ĩhâimana za'ra mono zé hã za. 


text:
Ĩsazei'wa norĩ hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te dama 're ĩsadawa wasu'u za'ra mono zé hã, niwapsi te za te te tiwi 're anhihâri, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, ta norĩ hã te te dama ãma 're sadawa wasu'u za'ra mono tõ da oto. Duré ĩsazei'wa norĩ hã timreme nai õ nherẽ, damreme amo na te te dama 're ĩrowasu'u za'ra mono zé hã, te za duré te te tiwi 're anhihâri. Duré 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani na, da te 're ĩrowaihu'u za'ra mono zé hã, niwapsi te za duré te te dawi 're anhihâri. Ĩsazei'wa norĩ nhimizawi pese zép si, si'utõrĩ waihu'u õ di za. Taha si, te za õne u'â 're hâimana u'âsi. 


text:
Wa norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani na, wa te 're ĩrowaihu'u za'ra mono zé hã, wama waihu'u pese za'ra õ di, uburé hã. Syry na, wa tô wa te 're waihu'u za'ra. Duré 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u hã, uburé wama waihu'u pese za'ra õ di. Taha zama, wa tô duré syry na wa te 're waihu'u za'ra. 


text:
Tane nherẽ, nimahã bâtâ na Zezusi hã apâ wei morĩ wamhã, ĩsine za oto 're wahâimana za'ra mono wa, tâibâ za oto syry na 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u, wa te 're ĩwaihu'u za'ra mono zé hã. Duré tâibâ za oto syry na Ĩpẽ'ẽzani na, wa te 're ĩrowaihu'u za'ra mono zé hã. 


text:
Wa hã 'watébrémi ré hã, ai'uté mreme na, wa tô 're ĩ̱mreme aré. Duré ai'uté nhimirosa'rata zarina, wa tô duré te 're rosa'rata aré, ĩ̱pẽ'ẽ 'remhã. Tane nherẽ, oto ĩ̱prédu wamhã, ai'uté hâimanazém na, 're ĩ̱hâimana mono õ di oto. Wa tô oto rẽme pese, ai'uté ré ĩ̱hâimanazé hã. 


text:
Tane duré, wa norĩ hã dasi'madâ'âzé ĩ'uzurire na ãma 're ĩdasi'madâ'â pibui prã za'ra mono ne, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hâimanazé hã wama waihu'u prã za'ra di, ti'ai ãma 're wahâimana za'ra mono ré hã. Tane nherẽ, nimahã na si, wa za 'râwi wa te 're 'madâ'â za'ra oto, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Tawapsi wama waihu'u pese za'ra di za oto, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hâimanazé hã. 'Re ĩwahâimana za'ra mono zém na, te te 're ĩwa'awaihu'u pese mono ne, wama waihu'u pese za'ra di za. 


text:
Ãne, wa za oto aima ãma 'rãsutu za'ra wa'wa, ĩsazei'wa norĩ nhimizawi pese hâimanazém na hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã da te dasina 're ĩ'umnhasi pese za'ra mono zé hã, si'utõrĩ õ di za. Duré 'Re ĩhâimana u'âsi mono umnhasi sina, ĩwẽ zô dasina 're ĩdanhimipari za'ra mono zé hã, si'utõrĩ õ di za. Duré 're ĩdanhimizawi pese za'ra mono zé hã, si'utõrĩ õ di za. E ma hã tawamhã, danhipai u ĩpire uptabi hã. 'Re ĩdanhimizawi pese za'ra mono zé, ta hã danhipai u, ĩpire uptabi na te za 're hâimana. 


text:
 Damreme dama ĩwaihu'u'õ na, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, da te dasima 're ĩsadawa wasu'u za'ra mono zé wasu'u</n> Asimizawi pese na 're aihâimana za'ra wa'aba mono zéb zô si, te za uburé dama 're ĩromhuri za'ra wa'aba mono zém nhipai u, asima sô 're ĩrob'ruiwapari u'âsi za'ra wa'aba mo, ĩwẽ uptabi zô si. Tane nherẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani, romhuri hã sipu'u pese na ãma 're sipawaptob za'ra mono da, ĩsazei'wa norĩ ma, te te 're ĩ'apisutu mono zéb zô, te za duré asima sô 're ĩrob'ruiwapari u'âsi za'ra wa'aba mo. E marĩ ĩpire uptabi zô, te za tawamhã, asima sô 're ĩrob'ruiwapari u'âsi za'ra wa'aba mo. 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u na, sena na ĩsazei'wa norĩ ma, da te 're ĩrowasu'u za'ra mono zéb zô si, te za asima 're ĩrob'ruiwapari u'âsi za'ra wa'aba mo, ĩwẽ uptabi zô si.


text:
Ni'wam norĩ hã timreme nai õ nherẽ, damreme dama ĩwaihu'u'õ na te te dama ãma 're rowasu'u za'ra mono wamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma si, mreme pibui pese za'ra di za, ta norĩ nhimirowasu'u hã damreme dama ĩwaihu'u'õ na hã. Ta norĩ hã te te dama ãma 're rowasu'u za'ra mono wamhã, taré te za da te 're wapari za'ra, dama sadaihu'u za'ra õ wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani nhimipawaptobzéb zarina, marĩ dama ĩwaihu'u'õ na si, 're mreme zusi mono wa, ta norĩ hã.


text:
Tane nherẽ, ni'wam norĩ hã damreme uwaibaba, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u na, sena na ĩsazei'wa norĩ ma, te te ãma 're rowasu'u za'ra mono wamhã, taha na si te za ĩsazei'wa norĩ hã 're sipawaptob u'âsi za'ra, Wanhib'apito ãma siptete sina 're nomro mono da, pẽ'ẽ wẽ na. Taha zarina si, te za duré tãma 're rowẽ wairébé apâ, tiwi 're robzei'õ za'ra mono wamhã.


text:
Ni'wa hã timreme nai õ nherẽ, damreme dama ĩwaihu'u'õ na te te dama rowasu'u wamhã, 'râwip si te ãma sipawapto, Wanhib'apito ãma siptete na 're hâimana u'âsi mono da. Te te ãma dapawapto waihu'u õ di za, dama sadaihu'u õ wa. Tane nherẽ, ni'wa hã damreme uwaibaba, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u na ĩsazei'wa norĩ ma, te te rowasu'u wamhã, aihĩni te za wapari waihu'u za'ra, taha zarina oto ãma 're sipawaptob za'ra mono da, Wanhib'apito ãma ta norĩ hã siptete sina ãma 're hâimana za'ra mono da oto. 


text:
Wa hã wa tô ĩ̱sima te 're aiwẽ za'ra wa'wa, uburé aimreme aba nai õ nherẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã dama 're sadawa wasu'u za'ra wa'aba mono da, damreme dama ĩwaihu'u'õ na hã. Tane nherẽ, taha nhipai u, wa tô duré te ĩ̱sima 're aiwẽ uptabi za'ra wa'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u na damreme uwaibaba si, dama 're rowasu'u za'ra wa'aba mono da. E marĩ wa. 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u na damreme uwaibaba, te te dama 're ĩrowasu'u za'ra mono norĩ si, te za danhipai u pire na 're hâimana za'ra, ĩsazei'wa norĩ ma. Ni'wam norĩ hã timreme nai õ nherẽ, damreme dama ĩwaihu'u'õ na, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te dama 're sadawa wasu'u za'ra mono pari, ta norĩ nhimirowasu'u nhipai u, sõ'awi da te oto dama 're wasu'u pese za'ra mono wapsi, tawapsi te za oto damreme dama ĩwaihu'u'õ na dama ĩsadawa wasu'u'wa norĩ hã pire na 're hâimana za'ra, aiwa 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u na damreme uwaibaba, te te dama 're ĩrowasu'u za'ra mono norĩ me. Tawapsi te za oto ĩsazei'wa norĩ hã ãma 're sipawaptob u'âsi za'ra, siptete sina Wanhib'apito ãma 're nomro u'âsi mono da, ta norĩ hã.


text:
Ĩ̱sisãnawã norĩ, ãne wa za oto aima ãma rowasu'u za'ra wa'wa. Niwapsi wa za ãma atẽme ĩ̱morĩ 'wa, te aipawaptob za'ra wa'aba da. Tawamhã, atẽme ãma ĩ̱morĩ aba wamhã, duré damreme dama ĩwaihu'u'õ na si, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te aima sadawa wasu'u za'ra wa'aba wamhã, e tô ĩ'uwaibaba, wa aré ãma aipawapto wẽ za'ra wa'wa. Mare di. Marĩ dai õ di aré, damreme dama ĩwaihu'u'õ na te aima ĩsadawa wasu'u za'ra wa'aba zé hã. Aimreme aba na, te aima ãma rowasu'u za'ra wa'aba wapsi, te aré ĩ̱wapari waihu'u za'ra wa'wa, 'râwi oto ãma 're asipawaptob za'ra wa'aba mono da, marĩ dama ĩwaihu'u'õ na 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩ̱ma ĩwaihu'uzém na hã, duré 'râwi 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti te ĩwaihu'u na hã, duré 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u na hã, duré ĩsazei'wa norĩ hâimanazém na roti na hã. 


text:
Ãne, wa za duré aima ãma romnhimiré'é za'ra wa'wa, ĩwaihu'u za'ra wa'aba zéb da hã. Danhimnhihârâzé ĩsyryre hã ãma 're danhimnhihãsi mono wamhã, ĩwapari pibui pese na ãma 're danhimnhihãsi mono õ nherẽ, da te 're wapari waihu'u za'ra mono õ di, danhimnhihârâzé hã. Duré, rowamremezé hã da te ãma 're rowamreme za'ra mono wamhã, ĩwapari pibui pese na, da te ãma 're rowamreme za'ra mono õ nherẽ, da te 're wapari waihu'u za'ra mono õ di, rowamremezé hã.


text:
Duré da'wapéi'wa norĩ zô, danhimnhihârâzém na 're danhimnhihãsi mono wamhã, e siwa'ru sô 're danhimnhihãsi mono nherẽ, te za dasi'wapé da hã, sima 're sipese za'ra, da'wapéi'wa norĩ hã. Mare di.


text:
Tane duré, a norĩ wa'wa hã damreme dama ĩwaihu'u'õ na si, dama 're rowasu'u za'ra wa'aba mono wamhã, e niha te za da te ãma 're asadaihu'u za'ra wa'wa, da te ãma 're aiwapari waihu'u za'ra wa'aba mono da hã. Da te ãma 're asadaihu'u za'ra wa'aba mono õ di za tô. Asimirowasu'u za'ra wa'aba na hã, rowa'u'u si te za taré te te ãma 're ropé, nimomo.


text:
Daro mono bâ, te tô damreme mono bâ ahâ uptabi na dama 're hâimana za'ra, 'râwi ãma 're ĩdasisadaihu'u za'ra mono zéb da hã, damremezém na hã.


text:
Tane nherẽ, ni'wa hã damreme ĩ̱ma ĩwaihu'u'õ na, te te ĩ̱ma rowasu'u wamhã, ĩ̱siré a'uwẽ'õ na, wa za ĩ̱sina waihu'u, ĩ̱ma sadaihu'u õ wa. Duré wa hã ĩsiré a'uwẽ'õ na, te za duré sina ĩ̱waihu'u, tãma ĩ̱zadaihu'u õ wa. Tane duré, ni'wam norĩ hã timreme nai õ nherẽ, damreme dama ĩwaihu'u'õ na, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te dama 're sadawa wasu'u za'ra mono wamhã, da te ãma 're sadaihu'u za'ra mono õ di za. Taré te za da te 're wapari za'ra, dama sadaihu'u za'ra õ wa, ta norĩ hã.


text:
A norĩ wa'wa hã bété. Ma tô sô 're asõpré u'âsi aba mo, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã Tipẽ'ẽzani na, romhuri mono bâ te te aima 're ĩpisutu za'ra wa'aba mono zéb zô, ãma 're asipawaptob za'ra wa'aba mono zéb da hã. Romhuri hã õhõ si 're hâimana za'ra mono õ di, ĩpire uptabi na hã. Sisarina si õ di, romhuri hã. Taha wa, romhuri ĩwẽ uptabi zô si, te za asima 're ĩrob'ruiwapari u'âsi za'ra wa'aba mo, ãma 're asipawaptob za'ra wa'aba mono zéb da hã, Wanhib'apito ãma asiptete sina 're anomro u'âsi aba mono da, taha ãma si. 


text:
Taha wa, ni'wam norĩ hã timreme nai õ nherẽ, damreme dama ĩwaihu'u'õ na, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te dama 're sadawa wasu'u za'ra mono wamhã, ta norĩ hã te za duré te te tiwi 're rowaptẽrẽ za'ra, Ĩpẽ'ẽzani si romhuri te te tãma 're pisutu pese za'ra mono da, ta norĩ ma hã, damreme dama ĩwaihu'u'õ na 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u hã, sõ'awi te te oto dama 're wasu'u pese za'ra mono da.


text:
Wasiré ĩsazei'wa norĩ hã 're wasi'rã'õtõ mono wamhã, wa hã damreme ĩ̱ma waihu'u õ nherẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, ãma 're ĩ̱mreme mono wamhã, te ãma 're rosa'rata waihu'u mono õ di, ĩ̱ma waihu'u pese õ wa. 'Râwi ĩ̱pẽ'ẽ na si, wa tãma 're ĩ̱mreme.


text:
E niha tawamhã, ĩ'uwaibaba si te 're ĩ'manharĩ mono zéb da hã. Ĩ̱pẽ'ẽ na, wa za tô tãma 're ĩ̱mreme 'râwi, damreme ĩ̱ma ĩwaihu'u'õ na hã. Tane nherẽ, wa za duré wamremezém na tãma 're ĩ̱mreme, te ãma 're ĩrosa'rata pibui pese mono zéb da hã. Duré wasiré ĩsazei'wa norĩ siré 're ĩ̱nho're mono wamhã, wa za tô 'râwi ĩ̱pẽ'ẽ na 're ĩ̱nho're, damreme ĩ̱ma ĩwaihu'u'õ na hã. Tane nherẽ, taha nhipai u, wa za duré wamremezém na 're ĩ̱nho're, te ãma 're ĩrosa'rata pibui pese mono zéb da hã. Taha wa, ãne te za duré a norĩ wa'wa hã 're ĩ'manharĩ za'ra wa'aba mo.


text:
A norĩ wa'wa hã asiré 're asi'rã'õtõ aba mono wamhã, ãté te za aipẽ'ẽ na si 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're aiwata za'ra wa'aba mo, damreme dama ĩwaihu'u'õ na si, tãma 're aimreme zusi aba mono ré. Ãne wamhã, e niha te za aiwapari'wa norĩ hã ãma 're aiwata za'ra wa'aba mono zém na, te te 're ai'uzei pese za'ra wa'wa, aimreme na te te 're asadaihu'u za'ra wa'aba mono õ nherẽ, ta norĩ hã.


text:
Ãne hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're aiwata za'ra wa'aba mono zé hã wẽ nherẽ, tane nherẽ, asiré 're asi'rã'õtõ aba mono norĩ hã ãma 're sipawapto waihu'u za'ra mono õ di, siptete sina Wanhib'apito ãma 're ĩnomro u'âsi mono zéb da hã.


text:
Wa hã ĩ̱siwaprosi, wa asipai u wa'aba, damreme ĩ̱ma ĩwaihu'u'õ na 're ĩ̱mreme u'âsi. Taha zarina, wa 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩ̱wata u'âsi.


text:
Tane nherẽ, wasiré ĩsazei'wa norĩ hã 're wasi'rã'õtõ mono ré, damreme dama ĩwaihu'u'õ na, ĩ̱nhimirowasu'u pa uptabi na te dama 're arowasu'u mono wamhã, e ãne hã wẽ di aré, ãma 're ĩdasipawaptob za'ra mono zéb da hã. Wẽ prã ti aré, ĩ̱ma hã. Ĩ̱nhimirowasu'u 'rutu na nherẽ, damreme dama ĩpibui pese na te dama 're rowasu'u mono wapsi, tawapsi wẽ uptabi di aré ĩ̱ma hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti na te dama ãma 're ĩ'aroti mono zéb da hã. 


text:
Ĩ̱sisãnawã norĩ, ai'uté norĩ hã siwa'ru te te sima 're ĩrosa'rata za'ra mono ne, asima ãma 're rosa'rata za'ra wa'aba mono õ di za, te aima ãma ĩrowasu'u za'ra wa'aba zém na hã. Duré ai'utépré norĩ hã tiwasédé te te 're ĩ'manharĩ za'ra mono õ ne, te za aiwasété ãna 're anomro aba mo. Aihâimana prédub sina, te za asima ãma 're ĩrosa'rata u'âsi za'ra wa'aba mo.


text:
Duréihã 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa hã ma tô ãne na ãma rob'ui'éré, 'Re ĩhâimana u'âsi mono mreme na hã:  “Darob amoi hawi te za ĩ̱nhib'a'uwẽ norĩ ma, da te 're ĩ̱zadawa wasu'u za'ra, dasimremezém na, ĩ̱nhib'a'uwẽ norĩ ma, damreme tãma ĩsa'rese'õ za'ra na. Tane nherẽ, ĩ̱nhib'a'uwẽ norĩ hã te te 're ĩ̱wapari za'ra mono õ di za, po're ãna 're nomro u'âsi mono wa, ta norĩ hã.”  Ãne duréihã Wanhib'apito, zudezu norĩ ãma te te ĩwaihu'u sirõmo za'ra zé hã, ĩbaihâ na hã. 


text:
Taha wa, damreme dama ĩwaihu'u'õ na 'Re ĩhâimana u'âsi mono, da te dasima 're ĩsadawa wasu'u za'ra mono zé, ĩsazei'õ'wa norĩ ma ropibu ma, ta norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono waihu'u pe hã te te 're ĩwaihu'u za'ra mono zéb da hã. Ĩsazei'wa norĩ ma, rowasu'uzéb dai õ di, ã hã. Tane nherẽ, damreme uwaibaba, dama ĩwaihu'u pese na ni'wam norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te dama 're ĩsadawa wasu'u za'ra mono zé hã, ĩsazei'wa norĩ ma ropibu ma, 'Re ĩhâimana u'âsi mono za ĩwẽ na tãma 're ĩsõprub za'ra mono zém na, te te sina 're ĩwaihu'u sirõmo za'ra mono zéb da hã, ã hã. Ĩsazei'õ'wa norĩ ma, rowasu'uzéb dai õ di, ã hã.


text:
Ãté asiré ĩsazei'wa norĩ me, te za asiré asi'rã'õtõ 'wa, uburé. Tawamhã ãté te za damreme aima ĩwaihu'u aba õ na, ai'ahâ wa'aba na asima ĩrowasu'u za'ra wa'wa. Tawamhã ãté tane ré, te za ĩsazei'õ'wa norĩ hã asisi, atẽme wa'aba, ĩsazei'wai hâimanazé, te te waihu'u za'ra õ nherẽ, te te aiwapari za'ra wa'aba da. Ãne wamhã, e niha te za õ norĩ hã ai'ãma rosa'rata za'ra wa'wa. Ãté te za ai'ãma rosa'rata wasété za'ra wa'wa, ai'rã siwamnarĩ za'ra wa'aba newa.


text:
Tane nherẽ, ãté asiré asi'rã'õtõ aba ré, te za aimreme aba na si 'Re ĩhâimana u'âsi mono, dama ĩsadawa wasu'u za'ra wa'wa, ai'ahâ wa'aba na. Tane ré, ĩsazei'õ'wa norĩ hã atẽme sisisi aba wamhã, ta norĩ hã te za oto 'râwi tipẽ'ẽ na tiwasété na siwaihu'u za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u hã timremezém na te te oto ĩwapari za'ra zéb zarina, ĩsazei'wa norĩ 're ĩhâimana za'ra mono zé, te te ĩwaihu'u za'ra õ norĩ hã. Taha zarina, te za oto siwẽ'õ pese za'ra, tiwasété na ĩsiwaihu'u za'ra zéb zarina.


text:
'Râwi sima si, te te 're ĩrosa'rata za'ra mono zé hã te za oto tiwi waihu'u za'ra ni, ĩmana'rãmi hawi. Tawamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, tãma ĩpire za'ra na te te oto sina waihu'u za'ra wa, te za oto hi'rãtitõ tãma ana, ãma wata za'ra da. Tawamhã ãne te za oto ta norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te aima 're wasu'u za'ra wa'wa: “'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te nare asõ'a wa'aba, aima 're hâimana za'ra wa'wa.” Ãne te za te te aima 're wasu'u za'ra wa'wa, ĩsazei'õ'wa norĩ hã. 


text:
 Ĩsazei'wa norĩ hã 're si'rã'õtõ mono wa, marĩ ĩ'uwaibaba si te te 're ĩ'manharĩ za'ra mono zé wasu'u</n> Ĩ̱sisãnawã norĩ, ãhã wasu'u na, wa za oto aima 'rãsutu za'ra wa'wa. Asiré 're asi'rã'õtõ aba mono wamhã, ni'wam norĩ si te za aima 're sõ're za'ra wa'wa, ĩsazei'wa nho'rezém na. Ni'wam norĩ si te za duré ĩsazei'wa norĩ 're aihâimana za'ra wa'aba mono zém na, te te aima 're roti za'ra wa'wa. Ni'wam norĩ si te za duré marĩ ĩwaihu'u'õ hã te te aima 're waihu'u za'ra wa'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ta norĩ ma si, te te 're ĩwaihu'u za'ra mono zéb zarina. Timreme nai õ nherẽ, te za duré ni'wam norĩ si 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te aima 're sadawa wasu'u za'ra wa'wa, damreme aima ĩwaihu'u za'ra wa'aba õ na hã. Ni'wam norĩ si te za duré aimreme aba zarina, te te aima ãma 're wasu'u pese za'ra wa'wa sõ'awi, aré damreme aima ĩwaihu'u za'ra wa'aba õ na 'Re ĩhâimana u'âsi mono, da te aima 're ĩsadawa wasu'u za'ra wa'aba mono zé hã. Asimiromhuri aba mono bâ, te za ãma 're asipawaptob u'âsi za'ra wa'aba mo aihâiba mono bâ, Wanhib'apito ãma si asiptete sina 're anomro aba mono da.


text:
Aihĩni 're ai'rã'õtõ aba mono ré, ni'wam norĩ hã damreme dama ĩwaihu'u'õ na te te aima 're rowasu'u za'ra wa'aba mono wamhã, maparane te za te te aima 're 'mairowasu'u wa'wa. Si'ubdatõ dahâiba wamhã, wẽ di duré. Tane nherẽ, ta norĩ nhipai u hã asima 're 'mairowasu'u za'ra wa'aba mono õ di za, damreme aima ĩwaihu'u aba õ na hã. Si'ubdatõ haré te za asima 're ĩ'mairowasu'u wa'aba mo. Duré sisarina si, te za ta norĩ hã atãma te te aima 're rowasu'u za'ra wa'wa. Taha parimhã, te za oto ni'wa hã sõ'awi te te aima ãma 're wasu'u pese za'ra wa'wa, aimreme aba na oto 're ĩwaihu'u za'ra wa'aba mono zéb da hã, asi'uihâ na wa'aba.


text:
Tane nherẽ, ni'wa hã aimreme aba na aima ĩwasu'u pese aba 'wa da hã, asiré 're 'maihâimana aba mono õ wamhã, tawamhã, damreme dama ĩwaihu'u'õ na 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa norĩ hã te za ari'iwi 're si'ubumro. Tipẽ'ẽ na si, te za 're mreme zusi, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, damreme tãma ĩwaihu'u za'ra õ na hã.


text:
Asiré 're asi'rã'õtõ aba mono ré, ni'wam norĩ hã aimreme aba na 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te aima 're sadawa wasu'u za'ra wa'aba mono wamhã, maparane te za tô te te aima 're 'mairowasu'u wa'wa. Si'ubdatõ dahâiba wamhã, wẽ di duré. Ãne wamhã, ni'wam norĩ hã asiré ĩsazei'wa norĩ hã te za ĩsimirowasu'u za'ra zém na te te sima ãma 're rowaihu'u pese za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hawib zô, tô sena zô, te te ãma ĩwaihu'u pese za'ra zéb da hã.


text:
Tawamhã duré, ni'wa hã te te aima rowasu'u za'ra wa'aba ré, ãté ni'wa ĩhâiba amoi ma, te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã tãma waihu'u, tizadawa wasu'u hã, taha zama te te oto aima sadawa wasu'u za'ra wa'aba da. Ãne wamhã, aima rowasu'u 'rata aba 'wa hã te za tinhimirowasu'u hã sazâ, õhõ si te te oto aima sadawa wasu'u za'ra wa'aba da.


text:
Taha zarina si, te za oto 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã sisãna'repsi asima 're ĩsadawa wasu'u za'ra wa'aba mo, aihĩni oto ãma 're ĩwaihu'u pese za'ra wa'aba mono zéb da hã asi'uihâ na, duré aipẽ'ẽ wẽ wa'aba zarina, asiptete sina ãma 're anomro aba mono da oto.


text:
<n>(32-33)</n>  'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, marĩ hã siwa'ru, wa te 're ĩ'manharĩ za'ra mono zéb da hã, te te sima 're wa'awẽ mono õ di. Rowẽ na wawaimri wasiré 're wahâimana za'ra mono da si, ma tô te te sima 're wa'awẽ. Taha wa, ni'wam norĩ hã damreme uwaibaba si, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa na te te dama 're rowasu'u za'ra mono wamhã, te za 're si'madâ'â pese za'ra, siwa'ru te te dama 're rowasu'u za'ra mono tõ da, rowahutu zô, 're dasi'rã'õtõ mono sidâpâsi, te te 're damreme nhihâri za'ra mono tõ da. Daro mono bâ ĩsazei'wa norĩ, siré 're ĩsi'rã'õtõ mono norĩ 're ĩhâimana za'ra mono zéb uwaibaba si, te za te te dama ãma 're rowasu'u za'ra, ĩsadawa wasu'u'wa norĩ hã.


text:
Ĩsazei'wa norĩ, asiré 're asi'rã'õtõ aba mono wamhã, pi'õ norĩ hã te za ari'iwi dame 're si'ubumro, 're ĩwahâimana za'ra mono zéb zarina. Timro norĩ zapari, te za tô 're hâimana za'ra pi'õ norĩ hã, duréihã 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti na, Mozési ãne na te te ãma ĩrob'ui'érézéb zarina. Taha wa, asiré 're asi'rã'õtõ aba mono wamhã, pi'õ norĩ hã te te sima 're robzanhamri za'ra mono õ di za, timreme na asima 're rowasu'u za'ra wa'aba mono ré, te te 're ro'wa'rutu tõ za'ra mono da.


text:
Pi'õ norĩ hã dasi'rã'õtõzéb ãma, rowahutu'wa norĩ nhimirowahudu hã te te 're wapari za'ra mono wamhã, tãma ĩwaihu'u za'ra õ hã te te oto 're waihu'u pese za'ra mono da, te te sima 're wẽ za'ra mono wamhã, 'rip si te za timro hã te te ãma 're sadanharĩ za'ra, waimri si. Ĩsazei'wa norĩ hã aihĩni 're asi'rã'õtõ aba mono ré, pi'õ norĩ hã timreme na te te dawi 're sihâri za'ra mono wamhã, wẽ õ di za, pi'õ norĩ mreme hã. 


text:
E 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u hã dawana waihu'u za'ra wa'aba bâ, te za ãne 're aihâimana za'ra wa'aba mo, ĩsazei'wa norĩ 're ĩhâimana za'ra mono zéb zarinai õ nherẽ. E a norĩ wa'aba ma si, ma tô aima ãma wasu'u za'ra wa'aba ni.


text:
Ãhãna te aima ãma ĩrob'ui'éré za'ra wa'aba zé hã, ĩ̱si'uihâ na ĩ̱nhimiroti na hãi õ di. Wanhib'apito zadawa para, wa aima ãma rob'ui'éré za'ra wa'wa, ĩsimiroti zarina si. Ma'ãpé, ãne hã asi'uihâ na ãma waihu'u za'ra wa'aba, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa na asi'ãma 're ĩrosa'rata za'ra wa'aba mono norĩ hã, duré aimawi romhuri mono bâ, Tipẽ'ẽzani na te te aima 're ĩpisutu za'ra wa'aba mono zém na asi'ãma 're ĩrosa'rata za'ra wa'aba mono norĩ hã.


text:
Ãne na ĩ̱nhimiroti na, ni'wam norĩ hã te te 're ĩ̱zaze za'ra mono õ wamhã, tawamhã, ĩsazei'õ'wa na te za ta norĩ ãma 're ĩrosa'rata u'âsi za'ra wa'aba mo. Taha wa, a norĩ wa'wa hã ta norĩ nhimiroti hã 're 'madâ'â za'ra wa'aba mono õ di za oto. 


text:
Ĩ̱sisãnawã norĩ, ãne wa za ãhã wasu'u na hã aima ãma 'rãsutu za'ra wa'wa. Aimreme aba zém na, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa 're aihâimana za'ra wa'aba mono da, te za 'râwi 're asi'madâ'â za'ra wa'aba mo. Duré damreme dama ĩwaihu'u'õ na, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, asima 're sadawa wasu'u za'ra wa'aba mono tõ da, 're asisadawa uwati za'ra wa'aba mono õ di za.


text:
Asiré 're asi'rã'õtõ aba mono wamhã, uburé marĩ hã te za ĩ'uwaibaba si 're ĩ'manharĩ za'ra wa'aba mo, ĩpibui pese zarina si, aiwaimri wa'aba. 


text:
 Cristu ĩhâiwa'utuzé wasu'u</n> Ĩ̱sisãnawã norĩ, ãne wa za duré ãma aipo're pu'u za'ra wa'wa. Duréihã Zezusihi wasu'uwẽ na, wa tô te aima 're rowasu'u za'ra wa'wa. Taha zarina, ma tô oto asima ĩwẽ za'ra wa'wa, asiptete sina ãma 're anomro u'âsi aba mono da oto.


text:
Ãhã wasu'uwẽ hã te aima ãma 're ĩwasu'u za'ra wa'aba mono zé hã, asiptete sina 're sazei utõrĩ za'ra wa'aba mono õ wapsi, te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're asõ'reptu za'ra wa'aba mono zé hã asina 're ĩ'uwaimrami za'ra wa'aba mo. Tane nherẽ, ãté 'Re ĩhâimana u'âsi mono, asina 're umnhasi uptabi za'ra wa'aba mono õ wamhã, te te 're ĩ'asõ'reptu za'ra wa'aba mono zé hã asina 're uwaimrami za'ra wa'aba mono õ di za. 


text:
<n>(3-4)</n>  Zezusihi wasu'uwẽ hã danhipai u ĩpire uptabi hã, wa tô te aima 're wasu'u za'ra wa'wa, da te ĩ̱ma 're ĩrowasu'u za'ra mono zéb zarina. Ãne, Zezusihi wasu'u hã ĩpire uptabi hã: Cristu hã ma tô, u, wazada dârâ, uburé wawasété na 're ĩwahâimana za'ra mono norĩ zada. Taha pari, ma tô dasiwi sẽrẽ ni, u, ab're 're. Tawamhã bâdâ maparane ãma si'utõrĩ õ ré, ma tô duré Ĩmama hã hâiwa'utu, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Ãne ma tô tãma tiromhâiba, duréihã 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa norĩ hã ĩbaihâ na te te ãma ĩrob'ui'éré sirõmo za'ra zéb zarina.


text:
Tawamhã Zezusi hã hâiwa'utu pari, Pedruhu ma, ma tô sihâi'ré. Taha pari, ma tô duré tizadawa wasu'u'wa norĩ ma zama sihâi'ré za'ra, 12 na aré ĩsiré 're ĩnomro mono norĩ ma hã.


text:
Taha parimhã, ma duré tizazei'wa norĩ nho'a sihâi'ré, 500 na ĩhâiba za'ra norĩ nho'a, aihĩni siré si'ubumroi ré. Ta norĩ hã te zahadu dâ'â ãna 're hâimana za'ra. Ni'wam norĩ si, ma tô tidâ'â za'ra, umro na.


text:
Taha pari, ma tô duré Ti'aduhu ma sihâi'ré. Taha za'u si, ma duré dama ĩsadawa wasu'u'wa da, za daro mono bâ te te ĩsatõrĩ za'ra norĩ ma, sihâi'ré za'ra, uburé te te hâiba pibu za'ra da. 


text:
Taha wa, ĩ̱ma hã robduma si, ma tô duré sihâi'ré, Zezusi hã. Ni'wa hã daza'u si poto wa, marĩ ĩwẽ uptabi hã dasiré te te sina ĩ'uwaimrami õ ne, wa tô wa hã daza'u si Zezusi hã 'madâ, ĩ̱tõmo na, ĩ̱ma sihâi'ré wa.


text:
Wa hã uburé ĩ̱siré Zezusihi zadawa wasu'u'wa norĩ zapari, wa 're ĩ̱hâimana, tãma ĩ̱wapu za'ra na. E marĩ wa. Te sazei õ ré, wa tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhib'a'uwẽ ma, te tãma 're rob'manharĩ wasété u'âsi za'ra. Taha wa, ĩbâi õ di aré, ĩsadawa wasu'u'wa na, da te 're ĩ̱waptẽrẽ za'ra mono zé hã.


text:
Tane nherẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã tinhimizawi pese zéb zarina si, ma tô ĩ̱ma tinhopru, tô õhõ na si dama 're ĩ̱hâimana mono da oto, Cristuhu zadawa wasu'u'wa na. E tawamhã, taré ma tô ĩ̱ma tinhopru, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Mare di. Wa tô te ĩ̱sina tãma 're uwaimrami u'âsi. Uburé ĩ̱siré Cristuhu zadawa wasu'u'wa norĩ hã, wa tô romhuri na te 're 'rãnhipai u'âsi za'ra. Tane nherẽ, ĩ̱si'uihâ na te dama 're romhuri mono õ di. 'Re ĩhâimana u'âsi mono si, ma tô te te 're ĩ̱pawapto, ãne na te dama 're romhuri mono da, ĩ̱ma ĩsõprubzéb zarina si.


text:
Ãté, wa hã wa tô aima wasu'u na'rata za'ra wa'wa, Zezusihi wasu'uwẽ hã. Ãté ĩ̱siré norĩ si ma tô aima wasu'u na'rata za'ra wa'wa. Ãne hã wẽ di tô, ĩ̱ma hã. E marĩ wa. Wa norĩ hã Cristuhu zadawa wasu'u'wa norĩ hã, misire Zezusihi wasu'uwẽ hã wa te dama 're wasu'u za'ra mono wa, tô õhõ si wa. Tô taha wasu'uwẽ si, ma tô oto 're ĩsaze za'ra wa'aba mo, a norĩ wa'wa hã. 


text:
 'Re dadâ'â za'ra mono nherẽ, apâ 're ĩdahâiwa'utu za'ra mono zé wasu'u</n> Ãne, wa za duré ãma aima rowasu'u za'ra wa'wa. Ni'wam norĩ hã asiré 're hâimana za'ra wa'aba mono nherẽ, te ãne ta norĩ hã te te sima 're nharĩ za'ra: “'Re dadâ'â za'ra mono wamhã, apâ 're dahâiwa'utu za'ra mono õ di za, niwamhã. Mare uptabi di za.” Ãne te ni'wam norĩ hã te te sima 're nharĩ za'ra. E ãne hã tô sena. Mare di. Cristu hã dâ'â nherẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono apâ te te ĩhâiwa'utu na, sena na, wa te dama 're wasu'u za'ra mono nherẽ, e niha te bété ãne na te te ãma 're rosa'rata upa siroptub za'ra, asiré 're ĩhâimana za'ra wa'aba mono norĩ hã.


text:
'Re dadâ'â za'ra mono nherẽ, apâ ĩdahâiwa'utu za'ra zé hã tô senai õ 'wa'âhã, e marĩ te aré wama wasu'u za'ra. Cristu, apâ ĩhâiwa'utuzé wasu'u hã, tô senai õ na, te aré tô wama wasu'u za'ra. Ãne hã aiwa aré tô, wama hã.


text:
Duré, Cristu hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono, sena na te te apâ hâiwa'utu õ 'wa'âhã, aré marĩ dai õ di, Zezusihi wasu'uwẽ, wa te dama 're ĩwasu'u za'ra mono zé hã. Taré 'wa'âhã, aré marĩ dai õ di duré, Cristuhu ãma 're ĩsasõmri za'ra wa'aba mono zé hã. Taré te aré 're ĩsaze za'ra wa'aba mo, marĩ dai õ nherẽ aré.


text:
'Re dadâ'â za'ra mono nherẽ, apâ 're ĩdahâiwa'utu za'ra mono zé hã tô senai õ 'wa'âhã, Cristu hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono, apâ te te ĩhâiwa'utuzé hã, aré tô senai õ di duré, ãne hã aiwa. Senai õ 'wa'âhã, wa norĩ hã wazadawa nhipese na, wa aré taré wa te dama 're wasu'u za'ra 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, Cristu apâ te te ĩhâiwa'utuzém na, wa te dama 're rowasu'u u'âsi za'ra mono wa. Tarére aré tô, dama wanhimirowasu'u za'ra hã.


text:
'Re dadâ'â za'ra mono nherẽ, apâ ĩdahâiwa'utu za'ra zéb da hã tô senai õ 'wa'âhã, Cristu, apâ ĩhâiwa'utuzé wasu'u hã, tô senai õ na te aré wama wasu'u za'ra tô.


text:
Duré, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã Cristu apâ te te ĩhâiwa'utuzé hã tô senai õ 'wa'âhã, aré tarére, Cristuhu ãma 're ĩsasõmri za'ra wa'aba mono zé hã, aiwasété wa, asada ĩdâ'â aba zém na, 're ĩsaze za'ra wa'aba mono zé hã. Ĩhâiwa'utuzé hã senai õ 'wa'âhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te siwi 're aiwẽ'õ pese za'ra wa'aba mono haré, te aré tô zahadu aiwasété ré, 're anomro u'âsi aba mo, õne haré, aiwasédé hã te te aima 're pari za'ra wa'aba mono ãna.


text:
Duré, Cristuhu hâiwa'utuzé hã senai õ 'wa'âhã, uburé ĩsazei'wa, 're ĩdâ'â za'ra mono norĩ hã te aré ĩpẽ'ẽ 're, dâ'â u'âsi 're hâimana za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhiti.


text:
Cristu hã apâ hâiwa'utu õ 'wa'âhã, tô ĩbâre te aré wa'ãma 're dapẽ'ẽzé uptabi za'ra, wasiré ĩsazei'wa 're ĩwahâimana za'ra mono norĩ ãma hã. E marĩ wa. Marĩ dai õ wa aré, wa te ãma 're ĩsasõmri za'ra mono zé hã, marĩ da ne, wa te 're saze za'ra mono wa, ti'ab ré. 


text:
Tazahã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô apâ hâiwa'utu tô sena, Cristu hã. E marĩ te tawamhã, wama wasu'u za'ra, Cristu apâ ĩhâiwa'utuzé hã. Niwapsi uburé ĩsazei'wa 're ĩdâ'â za'ra mono norĩ hã, tô sena za apâ 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩhâiwa'utu za'ra zé, te wama wasu'u za'ra. Taréi õ di, ã hã.


text:
<n>(21-22)</n>  Duréihã aibâ hã ma tô tiwasété 'rata, Adã na ĩsisi hã. Taha nhirã na, te oto dadâ'âzé hã uburé dama 're hâimana za'ra. E marĩ wa. Taha nhihudu si, 're dahâimana za'ra mono wa. Tane duré, aibâ marĩ ĩwẽ hã te te ĩ'manharĩzéb zarina, te oto dahâiwa'utuzé hã dama 're hâimana za'ra, aiwab zahuré, ãne hã. Cristu na ĩsisi hã. Taha ãma si 're ĩnomro mono norĩ ma, te za dahâiwa'utuzé hã tãma 're hâimana za'ra, õne u'âsi.


text:
Cristu hã ma tô tihâiwa'utu na'rata. Niwa ti'ai u, za we apâ dazô morĩ wapsi, te za ĩsib'a'uwẽ norĩ hã tihâiwa'utu za'ra.


text:
<n>(24-25)</n>  Tawapsi, te za oto rob'rãsutuzé hã ĩwa waptãrã. Tawapsi te za uburé dama ĩpire norĩ nhiptetezé hã tiwi a'uprosi Cristu hã, ti'ai ãma uburé dama roti'wa norĩ wi hã, hâiwa nhirõtõ na uburé ĩhâiba'õ norĩ wib zama. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã uburé tinhitob'ru norĩ ãma te te ĩ'ai'utézéb u si, te za Cristu hã te te 're da'ab'madâ'â, pire na. Taha parip si, te za oto Timama ma ĩsib'a'uwẽ hã sõmri za'ra, õhõ si te te 're ab'madâ'â u'âsi mono da oto, pire uptabi na.


text:
Duréihã apito Dawi hã ma tô ãne na ãma rob'ui'éré siro, Cristuhu ãma:  “Ta hã ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã pisutu, uburé marĩ hã pire na te te 're ab'madâ'â mono da, siwaprosi.”  Ãne duréihã Cristuhu ãma, Dawi te te ĩrob'ui'éré siro hã te 're hâimana. E tawamhã, pire na dama 're ĩhâimana mono zéb da, Cristuhu pisutu'wai ma zama, te za pire na tãma 're hâimana, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma. Mare di. Taha ma zama, te te wasu'u õ di, ãne hã. Sisapari ma si, ma tô pisutu, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Ãhã wasu'u hã wama pibui pese za'ra di oto.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te za te te 're da'apisutu, Cristuhu nhimi'madâ'â si oto 're dahâimana za'ra mono da. Tawapsi, te za oto ti'ra hã pisutu 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, ĩsapari 're hâimana mono da oto, Ĩmama si te te oto 're da'ab'madâ'â u'âsi mono da, danhipai u dama pire uptabi na. 


text:
Ãne, wa za duré aima ãma rowasu'u za'ra wa'wa, za ĩdahâiwa'utu za'ra zé wasu'u na hã. Ni'wam norĩ hã asiré 're ĩhâimana za'ra wa'aba mono norĩ hã ma tô â dawabzuri hã da te tãma 're 'manharĩ za'ra, ĩsazei'wa norĩ, â dawabzuri da te tãma 're 'manharĩ za'ra mono õ ré, 're ĩdâ'â za'ra mono norĩ upana, ĩsazei'wa norĩ zu hâiwa'utu za'ra da. E marĩ da, ma tô bété ta norĩ hã ãne hã te te 're 'manharĩ za'ra, dahâiwa'utuzé wasu'u hã te te 're sazei uptabi za'ra mono õ nherẽ. Ãne wamhã, e tô ĩ'uwaibaba, aima za'ra wa'aba hã.


text:
Wa norĩ hã bété, Cristuhu ma, wa te 're ĩromhuri pese za'ra mono norĩ hã. Wama romnhimimnhasi na, wa 're wahâimana u'âsi za'ra bâtâ sidâpâsi, ĩwasu'uwẽ hã wa te dama 're wasu'u za'ra mono 'ru te, niha da te wama 're rob'manharĩ za'ra mono õ'umnhasite, da te 're ĩwa'ruiwapari za'ra mono zéb zarina. Tawamhã dahâiwa'utuzé wasu'u hã senai õ 'wa'âhã, e marĩ da, wa aré bété wa te tãma 're romhuri za'ra Cristuhu ma hã, wama romnhimimnhasi uptabi za'ra nherẽ. Marĩ dai õ di tô aré, tãma wanhimiromhuri za'ra hã.


text:
Ĩ̱sisãnawã norĩ, awẽ sidâpâsi aré 're ĩ̱dâ'â u'âsi mono nherẽ, wa tô te dama 're rowasu'u u'âsi, ĩwasu'uwẽ na. Wa norĩ hã Wanhib'apito Cristu Zezusihi ãma simisutu oto 're wanomro mono wa, tô sena aima 're ĩ̱toi uptabi za'ra wa'aba mono zéb zarina, wa tô sena na aima ĩ̱siwasu'u za'ra wa'wa, ãne na hã.


text:
Épézu ãma, ni'wam norĩ hã ma tô ĩ̱zada tihâimana wasété za'ra, robzahi hã dazô 're ĩwairébé mono ne. Ta norĩ 'rata, ĩ̱hâimana ré hã, ĩ̱ma romnhimimnhasi uptabi di, te te siwi ĩ̱wĩrĩ da newa. Tawamhã, dahâiwa'utuzé wasu'u hã taré wamhã, e sena aré ĩ̱nhimiromhuri hã, Cristuhu ma hã, ĩ̱ma romnhimimnhasi nherẽ, te tãma romhuri wamhã aré. Ãne hã ĩ'uwaibaba õ di aré, ĩ̱ma hã. Taré aré, te 're ĩromhuri mono zé hã. Dahâiwa'utuzé wasu'u hã tô senai õ 'wa'âhã, ti'ai ãma 're wahâiba si'utõrĩ pese za'ra mono 'wa'âhã, ĩ'uwaibaba wa aré danhimiroti wasété na, wa te da'ãma 're sasõmri za'ra. Ãne danhimiroti wasédé hã: “Ãté romhutu na, wa za wasi'utõrĩ. Ãté awẽpsi. Taha wa, ãhãna hã watozém na si siwa'ru wato za'ra wa'aba, wanhirõiwi da, wasazém na, duré âzé na.” Ãne wamhã, wa aré tô ĩbâre, wa te da'ãma 're sasõmri za'ra, dahâiwa'utuzé wasu'u hã tô senai õ 'wa'âhã aré.


text:
Ãne wa, te za dawi 're asi'madâ'â pese za'ra wa'aba mo, danhimiroti wasédé hã tô sena newa, da'ãma 're sasõmri za'ra wa'aba mono tõ da. Taha na da'ãma 're sasõmri za'ra wa'aba mono wamhã, ta norĩ ne te za oto 're aihâimana wasété za'ra wa'aba mo.


text:
Ni'wam norĩ hã asiré 're ĩhâimana za'ra wa'aba mono norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã 'râwi te te 're waihu'u za'ra mono õ di. E ãne na 're siséb za'ra mono ãna. Asimiza'rese ãna 're aihâimana za'ra wa'aba mono zém hawi, te za oto aipizari za'ra wa'wa, aiwasédé hã rẽme pese za'ra wa'aba da, aiwẽ uptabi na si 're anomro aba mono da oto. 


text:
 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã za te te da'ahâiwa'utu wa, dahâiba té wasu'u</n> Ãté ni'wam norĩ hã asiré 're aihâimana za'ra wa'aba mono norĩ hã te za ãne 're sisadanharĩ za'ra: “E niha te za merẽ 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã da'ahâiwa'utu. 'Re dadâ'â za'ra mono wa, 're dahâiba si'utõrĩ pese za'ra mono nherẽ, e niha te za merẽ ãne nherẽ, apâ da'ahâiwa'utu.”


text:
E niha te asimirosa'rata waihu'u ãna, ãne na 're ĩ'upa za'ra wa'aba mo. Amnho potozém na, wa za pé aima ãma simiré'é za'ra wa'wa, waihu'u za'ra wa'aba da. Amnho hã da te 're zuri mono wamhã, ĩtomhâ 're si'utõrĩ mono õ nherẽ, 're 'wanhipré za'ra mono õ di.


text:
Duré, tridu hã aro 'rã ne hã da te 're zuri mono wamhã, duré aimawi amnho hã da te 're zuri mono wamhã, e ĩteihi zama te za ĩsu da te 're zuri. Mare di. Ĩnhama uptabi si te za da te 're zuri, pibui pese na 're poto za'ra mono da, amnho hã.


text:
Amnho hã da te 're zuri mono wamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te ĩ'aropoto mono hawim haré, te te sima 're ĩ'apisutu mono zéb zarina si, te za dama 're 'wanhipré wairébé, sipu'u pese na. 


text:
Duré, ti'ai ãma uburé hâiba ré 're ĩhâimana za'ra mono hã aiwapsi õ di. A'uwẽ hâiba hã aimawi. Duré abaze norĩ hâiba hã aimawi. Duré pe'a norĩ hâiba hã, aimawi. Duré si norĩ hâiba hã aimawi. 


text:
Duré, hâiwa ãma 're ĩhâimana za'ra mono norĩ hâiba hã aiwab õ di, ti'ai ãma 're ĩdahâimana za'ra mono norĩ hâiba ne hã. Hâiwa ãma si, dahâiba hã wẽ uptabi di. Duré 'madâ'â zei uptabi di. Ti'ai ãma dahâiba hã wẽ nherẽ, duré 'madâ'â ze nherẽ, aiwab õ di, hâiwa ãma dahâiba ne hã.


text:
Bâdâ hã bété. Ta hã 'madâ'â ze ti. Wẽ uptabi di. A'amo hã 'madâ'â zei uptabi di duré. Uburé wasi hã hâiwa na 're ĩsimasa mono hã, 'madâ'â ze ti duré. Tane nherẽ, uburé aiwapsi 're hâimana za'ra mono õ di, ĩ'madâ'â ze da hã. Duré uburé wasi norĩ hã aiwapsi 're simasa mono õ di, ĩ'madâ'â ze da hã. 


text:
Tane duré, za niwa 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩda'ahâiwa'utuzé hã. Amnho hã da te 're zuri mono wamhã, ĩtomhâ 're si'utõrĩ mono wapsi, te za 're 'wanhipré za'ra. Tane duré, ti'ab ré, 're dadâ'â za'ra mono pari, ab're 're, da te oto 're danheme mono wamhã, te za tô 're dahâiba si'utõrĩ za'ra. Tane nherẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te oto da'ahâiwa'utu wamhã, dahâiba hã aiwa dama 're hâimana za'ra mono õ di za oto. 'Re dahâiba si'utõrĩ za'ra mono ãna, te za oto ĩré 're dahâimana u'âsi za'ra, õne u'â.


text:
'Re dadâ'â za'ra mono wa, dahâiba hã ab're 're, da te 're séme mono wamhã, wasété uptabi di oto, dahâiba hã. Duré, marĩ hã te te 'manharĩ waihu'u õ di dahâiba hã, marĩ dai õ wa oto. Tane nherẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te oto da'ahâiwa'utu wamhã, dahâiba hã wẽ uptabi di za oto. 'Madâ'â zei uptabi di za duré. Tawapsi, danhiptete uptabi na te za ĩré 're dahâimana u'âsi za'ra oto.


text:
'Re dadâ'â za'ra mono wa, dahâiba hã ab're 're, da te 're ĩséme mono hã, ti'ai ãma ré hã, dahâiba si, danhi ré si, duré dahi ré si. Tazahã 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã za te te da'ahâiwa'utu wamhã, dahâiba aimawi ré, te za oto 're dahâimana za'ra, Ĩpẽ'ẽzani nhimipisutuzéb zarina. Ti'ab ré, te tô dahâiba na 're dahâimana za'ra. Taha zarina, te duré hâiwa ãma dahâiba aimawi ré 're dahâimana za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani nhimipisutuzéb zarina.


text:
Duréihã Mozési hã ma tô ãne na ãma rob'ui'éré:  “'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô aibâ hã poto 'rata, Adã na ĩsisi hã. A'uwẽ hâiba na 're morĩ da, ma tô poto 'rata tô.”  Ãne duréihã ãma ĩrob'ui'éré hã. Tane nherẽ, Adãhã ne te 're hâimana, 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'rata, dadâ'â ãna 're danomro mono da, te te dama 're ĩ'apisutu mono hã, Ĩpẽ'ẽzani nhimipisutuzéb zarina. Ta hã Zezusi.


text:
E tawamhã hâiwa ãma hã dahâiba aimawi ré, ma tô 're dahâimana na'rata za'ra. Mare di. Ti'ai ãma dahâibazém na, te tô a'â ĩré 're dahâimana na'rata za'ra, ti'ai ãma ré hã. Niwapsi te za hâiwa ãma dahâiba ĩwẽ uptabi ré si 're dahâimana za'ra.


text:
Duréihã aibâ te te dama ĩpoto 'rada hã ma tô ti'a na 'manha, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Tane nherẽ, taha uirĩ na si, ma tô aibâ aimawi hã wei mo hâiwa hawimhã, ti'ai u, Adãhã ma ĩpire uptabi hã, ĩwẽ uptabi hã.


text:
Uburé ti'ai ãma 're ĩdahâimana za'ra mono norĩ hã te Adãhã hâiba ne, ĩré 're dahâimana za'ra, ti'ai 'manharĩ na ĩhâiba na'rata ne ré. Tane nherẽ, ni'wam norĩ si hâiwa ãma za 're ĩhâimana za'ra mono norĩ si, te za hâiwa ãma 're ĩmorĩ hâiba ne ré 're hâimana u'âsi za'ra, tô Cristuhu hâiba ne ré.


text:
Wa norĩ hã, aibâ ti'ai 'manharĩ na ĩhâiba na'rata ne ré, wa ti'ab ré ĩré 're wahâimana za'ra. Tane, wa za duré niwapsi hâiwa hawi we ĩmorĩ hâiba ne ĩré 're wahâimana u'âsi za'ra. Taha wa, wa za oto ĩsine 're wahâimana u'âsi za'ra, õne u'âsi. 


text:
Ĩ̱sisãnawã norĩ, ãne wa za aima ãma waihu'u za'ra wa'wa, tô sena. Ti'ai ãma ré wahâiba hã wanhi ré hã duré wawaprui ré hã, taha ré, hâiwa u ĩré 're wanhisisi waihu'u mono õ di za, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zéb u hã. E marĩ wa. Ti'ai ãma ré wahâiba hã za wawi 're ĩsi'utõrĩ za'ra mono hã, hâiwa ãma ĩré 're wahâimana waihu'u za'ra mono õ di za oto, 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'rata ĩré 're ĩwahâimana u'âsi za'ra mono zéb da hã. 


text:
<n>(51-52)</n>  Marĩ hã aré dama ĩwaihu'u'õ hã wa za oto aima wasu'u hâi'ré za'ra wa'wa, sõ'awi. Ma'ãpé ĩ̱wapari pese za'ra wa'aba za. Wa norĩ hã Zezusihi zazei'wa norĩ hã, ti'ab ré uburé wasi'utõrĩ sirõmo õ di za, rob'rãsutuzé wana hã. Rob'rãsudu hã oto ĩwa ĩwaptã'ãzé waihu'uzéb da, danhimnhihârâzé da'rãsutu'wa, da te oto wapari za'ra wamhã, uburé ti'ai ãma zahadu wahâiba ré ré 're ĩwanomro mono norĩ hã, wa za awa'awi wahâiba na saprĩ za'ra ni, waptu na 're ĩdatõmo si'rãmi za'ra mono ne. Danhimnhihârâ hã da te wapari za'ra wi, ni'wam norĩ hã ĩsazei'wa norĩ hã dawana 're ĩdâ'â za'ra mono hã te za apâ ahâiwa'utu, dâ'â ãna oto 're hâimana u'âsi za'ra mono da, ĩhâiba tiwi 're si'utõrĩ waihu'u za'ra mono ãna. Tawamhã wa norĩ zama wahâiba ré ré 're ĩwanomro mono norĩ hã, wa za duré wahâiba ĩtém na saprĩ za'ra ni, za oto wawi 're ĩsi'utõrĩ za'ra mono õ na hã.


text:
Ti'ai ãma ré hã, wahâiba hã si'utõrĩ pese di. Tane nherẽ, wa za tô niwapsi wahâiba ĩtém na saprĩ za'ra ni, za oto wawi 're ĩsi'utõrĩ waihu'u za'ra mono õ na hã, ĩré 're wahâimana u'âsi za'ra mono da oto, õne u'âsi.


text:
<n>(54-55)</n>  Ãne hã niwa za wama romhâimana za'ra wamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u 'rata 'wa norĩ hã duréihã te te ãma ĩrob'ui'éré sirõmo zahuré zéb zarina, te za tô wama ãma uwaimrami za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, za apâ ĩwahâiwa'utu za'ra zém na hã. Ãne duréihã ãma ĩrob'ui'éré siro hã:  “'Re ĩdadâ'â za'ra mono zém na, te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ãma ai'uté. Te za uprosi pese oto. 'Re ĩdadâ'â za'ra mono zé hã, e mahãta tawamhã te te da'ãma ĩ'ai'uté za'ra zéb da hã. Marĩ õ di oto. Robaba uptabi di. Duré, e mahãta te ĩsiptetezé hã tãma 're hâimana oto, te te ãma 're ĩda'a'uprosi mono zéb da hã, apa'apa 'wa nhi'oto nhipsari ne hã. Marĩ õ uptabi di oto, tãma hã.”  Ãne duréihã ãma ĩrob'ui'éré siro hã te 're hâimana, za dama ĩromhâimanazém na hã.


text:
E marĩ wa, ma tô aré 're ĩwadâ'â za'ra mono zé hã siptete na wazada 're hâimana za'ra. Wawasété na 're ĩwanomro mono zéb zarina, ma tô aré tô siptete na wazada 're hâimana za'ra, te te 're ĩwa'a'uprosi mono zéb da hã. Duré 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti na Mozési te te ãma ĩrob'ui'érézéb zarina, 're wanomro wẽ mono õ wa, ma tô aré te te siwi 're wa'awẽ'õ pese, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã.


text:
Tane nherẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma si, 're wawata u'âsi za'ra wa'aba mono za. E marĩ wa. Õhõ si, ma tô 're ĩwadâ'â za'ra mono zém na hã wama ãma ai'uté za'ra, Wanhib'apito Zezu Cristuhu si, ĩwẽ uptabi hã te te wazada ĩ'manharĩzém na hã. 


text:
Ĩ̱sisãnawã norĩ, ĩ̱ma asawi pese za'ra wa'aba norĩ hã, taha wa, te za asiptete u'âsi Cristuhu ãma si 're anomro aba mo, tiwi 're aipizari za'ra wa'aba mono ãna. Wanhib'apito ma, 're ĩromhuri za'ra wa'aba mono zé hã taréi õ di. Ãne na asina waihu'u za'ra wa'aba wa, te za tãma 're ĩromhuri pese u'âsi za'ra wa'aba mo, asimi'ẽ na. 


text:
 Zeruzarẽ ãma ĩsazei'wa norĩ ma, rob'uiprazé da te dasiwi ĩ'rã'õtõzé wasu'u</n> Ĩsazei'wa norĩ ma, rob'uiprazé hã asiwi ĩ'rã'õtõ aba zéb da na, wa za oto aima ãma roti za'ra wa'wa. Darasiza na danhipti'a nho'õmo nhisi ãma ĩsazei'wa norĩ, daza'rui mono bâ siré 're ĩsi'rã'õtõ mono norĩ ma, te tãma ĩroti za'ra zém na, wa za aima roti za'ra wa'wa, duré a norĩ wa'aba zama 'manharĩ za'ra wa'aba da.


text:
Dumidu sidâpâsi 're sãmra aba mono da, te za rob'uiprazé hã 're ĩpo'o u'âsi za'ra wa'aba mo, aihâiba mono bâ wa'aba. Aipawa'â hã syry na 're waibui wa'aba mono wamhã, syry na te za 're ĩpo'o za'ra wa'aba mo. Duré sa'ẽtẽ na 're waibui wa'aba mono wamhã, sa'ẽtẽ na te za duré 're ĩpo'o za'ra wa'aba mo. Atẽme ĩ̱wisi aba wapsi, asiwi 'rã'õtõ aba da, asima rosa'rata za'ra wa'aba õ di za. Ĩ̱wana ré, te za asiwi 're ĩ'rã'õtõ u'âsi aba mo dumidu sidâpâsi, ĩ̱zô nomro sirõmo da.


text:
Tawamhã atẽme ãma ĩ̱wisi aba wapsi, asiwi ĩpisutu za'ra wa'aba norĩ hã wa za ĩré satõrĩ za'ra Zeruzarẽ u, asõprubzéb za'ra wa'aba ré hã, te te siwi âri da. Rob'ui'éré ré zama, wa za satõrĩ za'ra, wa te ĩwẽsãmri za'ra norĩ wasu'u na rob'ui'éré hã.


text:
Tawamhã, ãté ĩ̱zama wa za ĩ̱sima rowẽ, Zeruzarẽ u ĩ̱morĩ da hã. Taha wapsi, wa za ĩsiré ĩ̱morĩ za'ra, asiwi ĩpisutu za'ra wa'aba norĩ siré hã. 


text:
 Paru hã za datẽme ĩmorĩzém na dama ĩsiwasu'uzé wasu'u</n> Wa tô ĩ̱sima rowairébé, Masédoniza na danhipti'a nho'õmo nhisi u, a'â ĩ̱morĩ da, tame ĩsazei'wa norĩ siré a'â ĩ̱nhamra hutu da. Masédoniza hawip si, wa za oto ãma atẽme ĩ̱morĩ 'wa, tamomo.


text:
Tawamhã, atẽme ãma ĩ̱wisi aba wamhã, ãté wa za ai'rata ĩ̱hâimana hâ za'ra wa'wa. Ãté rowa'u'u wahâ 're sa'wari mono ré, wa za a'â ai'rata ĩ̱nhamra hâ za'ra wa'wa. Tamep si, te za asiwi ĩ̱pawaptob za'ra wa'wa, nimomo ĩ̱morĩzéb da hã, rowẽ na ĩ̱morĩ da, aihawi za'ra wa'aba.


text:
Ãma atẽme ĩ̱wisi za'ra wa'aba wamhã, ai'rata ĩ̱nhamra hutu za'ra wa'aba da, te ĩ̱sina roti õ di. Ai'rata ĩ̱nhamra hâ za'ra wa'aba da si, wa tô ĩ̱sima wẽ. Ãne na dâ'âsina, awa'awi ãma atẽme ĩ̱wisi aba õ di za. Nimahã na si, wa za ãma atẽme ĩ̱morĩ za'ra wa'wa. Tawapsi, wa za ai'rata ĩ̱nhamra hâ za'ra wa'wa, Wanhib'apito te te ĩ̱ma pisutu pese wapsi. 


text:
Taha wa, wa za a'â ãme nhamra Épézu ãma, Pẽtecoti na bâtâ nhisi hã za ĩwa ĩwaptã'ãzéb u, datoi 'manharĩzéb u.


text:
Ĩ̱nhimiromhuri wẽ'õ'wa norĩ hã ahâ uptabi nherẽ, ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ĩ̱nhowa ropese ĩ̱ma, ãme te tãma 're ĩromhuri mono zéb da hã. Taha wa, ãmemhã ĩ̱ma romhuri ahâ uptabi di za, Zezusihi wasu'uwẽ na te dama 're ĩromhuri mono zéb da hã. 


text:
Duré, Timotiu hã atẽme ãma wisi za'ra wa'aba wamhã, ma'ãpé asiwi sawi wẽ za'ra wa'aba za, sina hâtâ'â ãna ai'rata sãmra aba da. Wa hã Wanhib'apito ma, te 're ĩromhuri mono ne, te duré taha zama te te tãma 're romhuri. Taha wa, te za asiwi ĩsawi pese za'ra wa'wa.


text:
Mreme wapu na 're hâimana mono newa, duré taré 're ĩhâimana mono newa, asiwi wẽ'õ za'ra wa'aba õ di za, ãma atẽme wisi za'ra wa'aba wamhã. Te za ãma ana wa'wa, rowẽ na aihawi wa'aba wei morĩ da apâ, we ĩ̱tẽme wisi su'u da. Taha wa, wa zahadu sô mapari za'ra a'â, ĩsiré romhuri'wa norĩ zô zama. 


text:
Wasisãnawã Aporu hã wa za duré aima ãma wasu'u za'ra wa'wa. Wa tô aré nasi tãma roti u'âsi, wasiré ĩsazei'wa norĩ siré ãma atẽme morĩ za'ra wa'aba da, te te asabu za'ra wa'aba da. Tane nherẽ, te te sima rowẽ õ di, ta norĩ siré ãma atẽme ĩmorĩ za'ra wa'aba da hã. Marĩ hã tãma hâimana õ wapsi, te za, u, ãma atẽme timorĩ za'ra wa'wa, te te asabu za'ra wa'aba da. 


text:
 Paru hã roti na za te te oto dama ĩ'rãsutuzém na rowasu'u</n> Asimiza'rese te za asimirosa'rata na 're aihâimana za'ra wa'aba mo. Cristuhu nhimiroti zarina si 're anomro u'âsi aba mono da, te za sada 're asiptete za'ra wa'aba mo. Aihâimana prédup sina te za 're aihâimana za'ra wa'aba mo, asina 're aihâtâ'â za'ra wa'aba mono ãna. Asiptete sina te za ãma 're anomro aba mo, tiwi 're aipizari za'ra wa'aba mono ãna.


text:
'Re asimizawi pese za'ra wa'aba mono zéb zarina, te za uburé marĩ hã dama 're ĩ'manharĩ wẽ u'âsi za'ra wa'aba mo. 


text:
<n>(15-16)</n>  Esitépanasihi ãma, wa za oto aipo're pu'u za'ra wa'wa, ĩsõrõwa ãma ĩsiré 're ĩhâimana za'ra mono norĩ ãma zama. Ta norĩ hã ma tô sazei 'rata za'ra, Ataza na danhipti'a nho'õmo nhisi ãma, 're ĩsi'ubumroi mono norĩ hã. Ta norĩ hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhib'a'u'wẽ 're ĩhâimana za'ra mono norĩ hã simi'ẽ na te te 're pawaptob u'âsi za'ra mono da si, ma tô 're si'madâ'â za'ra. Ãne hã aima waihu'u pese za'ra wa'aba di. Taha wa, ĩ̱sisãnawã norĩ, ta norĩ nhimiroti hã te za 're ĩ'madâ'â pese za'ra wa'aba mo, ĩsiré norĩ hã simi'ẽ na te te 're ĩromhuri pese za'ra mono norĩ nhimiroti zama.


text:
<n>(17-18)</n>  Esitépanasi norĩ hã we ĩ̱tẽme sihutu wamhã, ma tô ĩ̱ma rowẽ watobro, Potunatu norĩ hã Aca'ituhu me. Wa hã ai'rata 're ĩ̱nhamra aba mono õ wa, wa ai'ãma 're ĩ̱pẽ'ẽzé u'âsi za'ra wa'wa. Tane nherẽ, ta norĩ hã ai'upana wa'aba we ĩ̱tẽme sihutu wa, ma tô sina ĩ̱ma rowẽ wazere za'ra, te te sina aima 're ĩrowẽ zani u'âsi za'ra wa'aba mono ne. Ta norĩ hã te za asima 're ĩwasu'u wẽ u'âsi za'ra wa'aba mo.


text:
Azi'a na danhipti'a nho'õmo nhisi ãma ĩsazei'wa norĩ, siré 're ĩsi'rã'õtõ mono norĩ hã te ãma asawi za'ra wa'wa. Atira hã te duré ãma asawi za'ra wa'wa, Prisiraha me. Uburé ĩsõrõwa ãma rowahutu u siré 're ĩsi'rã'õtõ u'âsi mono norĩ zama, te duré ãma asawi za'ra wa'wa. Simisutu, Wanhib'apito ãma oto 're anomro aba mono wa, te ãma asawi za'ra wa'wa.


text:
Ãme wasisãnawã norĩ 're ĩsi'ubumroi mono norĩ hã te duré uburé ãma asawi za'ra wa'wa. Duré 're asi'rã'õtõ aba mono wamhã, te za uburé asiré ĩsazei'wa na 're aihâimana za'ra wa'aba mono wa, asõ'utu na asisawi sina 're asitob'rata hârâ za'ra wa'aba mo. 


text:
Wa hã Paru, ĩ̱si'uihâ na wa za oto aima rob'ui'éré na 'rãsutu za'ra wa'wa, ĩ̱nhib'rata na te ãma asawi za'ra wa'aba zéb da hã. 


text:
Wanhib'apito zawi'õ'wa norĩ ma, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, rowẽ'õ te te tãma 're apisutu mono za. Wanhib'apito, apâ we aimorĩ su'u za. 


text:
Wanhib'apito Zezusihi ma, wa ai'ãma tãma 're ĩ̱mreme u'âsi za'ra wa'wa, te te 're asawi pese za'ra wa'aba mono wa, te te 're aipawaptob u'âsi za'ra wa'aba mono da. 


text:
Cristu Zezusihi ãma simisutu oto 're wanomro mono wa, wa asawi na ãma 'rãsutu za'ra wa'wa, ĩ̱ma asawi uptabi za'ra wa'aba wa. 


text:
 2 Corĩtu norĩ</n>  Paru hã, maparane ãma te te duré ĩrob'ui'érézé, Corĩtu norĩ ma</n> Wa hã Paru, wa ãma aima rob'ui'éré za'ra wa'wa, Corĩtu na 'ri nho'õmo nhisi ãma, ĩwasu'uwẽ u 're asi'rã'õtõ aba mono norĩ ma, asiré. Uburé Ataza na danhipti'a nho'õmo nhisi ãma, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhib'a'uwẽ 're aihâimana za'ra wa'aba mono norĩ ma zama, wa ãma aima rob'ui'éré za'ra wa'wa. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô ĩ̱pisutu, Cristu Zezusihi zadawa wasu'u'wa na ĩsadawa para dama 're ĩ̱hâimana mono da, daro mono bâ, te te sima ĩ̱wẽzéb uwaibaba. Wano hã te duré ãma ĩ̱zadawa wapto, uburé te aima ãma ĩrowasu'u za'ra wa'aba zém na hã, Timotiu na wano nhisi hã. 


text:
 Paru hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma ĩwatazé wasu'u</n> 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma si, 're wawata za'ra wa'aba mono za, Wanhib'apito Zezu Cristuhu mama ãma. Ta hã te wa'ãma 're siwamri u'âsi. Te duré te te 're wa'apawaptob u'âsi, wapẽ hã ĩ're wama 're simi'wara u'âsi mono da.


text:
Wa hã, duré Timotiu, uburé marĩ ĩpire hã wa te 're sépata mono wamhã, te za tô te te 're wapawapto, wapẽ ĩ're wama 're sa'wari mono da. Taha wa, wama waihu'u pese di oto duré, ĩsarina, wa te 're ĩdapawapto mono zéb da hã, wasine 're dapẽ'ẽ nhimi'wara mono da, marĩ ĩpire hã da te 're sépata za'ra mono wamhã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're ĩwapawapto mono ne, wa za tô wa norĩ zama wa te 're dapawaptob za'ra, dapẽ hã ĩ're dama 're simi'wara mono da apâ.


text:
Wa norĩ hã Cristuhu zazei'wa 're wahâimana mono wa, wa wa te 're robzépata, ti'ab ré Cristu hã te te 're ĩrobzépata mono ne. Ĩsine, wa te 're robzépata mono nherẽ, ta hã te za te te 're wapawaptob u'âsi, wapẽ ĩ're wama 're sa'wari mono da, wato sina duré 're wahâimana u'âsi mono da.


text:
Wa norĩ hã, Cristu, wa te dama 're sadawa wasu'u mono wa, te da te wama 're rob'manharĩ wasété u'âsi. Taha zarina, wa te 're robzépata mono nherẽ, wama 're rowẽ mono di. E marĩ wa. Wanhimiromhuri zarina 're ĩsaze za'ra wa'aba mono zéb zarina, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're asõ'reptu za'ra wa'aba mono wa, duré ĩsimipawaptobzéb zarina, aipẽ hã ĩ're aima 're simi'wara aba mono wa. Wa norĩ hã wa te 're robzépata mono wamhã, te tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te 're wapawapto, wapẽ ĩ're wama 're sa'wari u'âsi mono da. Ãne hã aima waihu'u pese za'ra wa'aba wa, te za 'râwi asima 're ĩnharĩ za'ra wa'aba mo, ãne: “Paru norĩ hã te te 're robzépata zahuré mono nherẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're ĩpawaptob u'âsi zahuré mono ne, te za duré te te 're wa'apawapto, wapẽ ĩ're wama 're simi'wara u'âsi mono da.” Ãne te za 'râwi asima 're ĩnharĩ za'ra wa'aba mo. Taha wa, wasine 're robzépata za'ra wa'aba mono wamhã, te za asiptete sina ãma 're anomro aba mo, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma. Tawamhã, te te 're ĩwapawapto mono ne, te za tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te 're aipawaptob za'ra wa'wa, aipẽ ĩ're aima 're simi'wara aba mono da.


text:
Ãne na, wa tô wa te ai'ãma 're rosa'rata u'âsi za'ra wa'wa, 're robzépata za'ra wa'aba mono nherẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono za 're ĩrẽme za'ra wa'aba mono õ na hã. Taha wa, wasine 're robzépata za'ra wa'aba mono wamhã, tô sena te za duré 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te 're aipawaptob za'ra wa'wa, te te 're ĩwapawaptob u'âsi mono ne, apâ 're aipẽ'ẽ nhimi'wara u'âsi aba mono da. 


text:
Wasisãnawã norĩ, wa duré wasima wẽ ni, wa te ãma aipo're pu'u za'ra wa'aba da, Azi'a na danhipti'a nho'õmo nhisi ãma wahâimana ré, rowasédé hã wazada ĩhâimanazém na hã. Tame, wa te robzépata za'ẽtẽ uptabi wa, wa tô aré wasina rosa'rata ni, sena na oto wadâ'â da newa.


text:
Ãne, wa tô wasina rosa'rata ni, 'râwi: “Tô sena, wa za wadâ'â ni, romhutu na.” Tawamhã e marĩ da, ma tô ãne hã wazada tiromhâiba bété. 'Râwi wawaihu'u pese na 're wasi'madâ'â tõ mono da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono si, wa te 're umnhasi pese mono da si, ma tô ãne hã wazada tiromhâiba. 'Re ĩhâimana u'âsi mono si waihu'u pese di, te te 're ĩda'ahâiwa'utu mono da hã. Duré tãma dawaihu'u pese di, te te 're ĩda'ab'madâ'â mono da hã, rowasédé hã dazada 're hâimana mono wamhã.


text:
Ta hã ma tô wanho'reptu tô, wadâ'âzém hawi, wa te wasina romnhimimnhasi uptabi nherẽ. Taha zarina, te za te te 're wanho'reptu duré, wazada 're ĩromhâimana wasété mono zém hawi. Taha wa, wama umnhasi uptabi di, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te 're ĩwanho'reptui mono da hã.


text:
A norĩ wa'wa hã wa'ãma 're aimreme zusi aba mono zém na 're wapawaptob za'ra wa'aba mono wamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te za te te 're aiwapari za'ra wa'wa, te te 're wanho'reptui u'âsi mono da. Ãne wamhã, ĩwẽ na si te za tô wama 're sõprub u'âsi. Taha zarina, te za tô da'ahâ na ãma 're dawata za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma hã, ĩwẽ na si wama 're sõprub u'âsi mono wa. 


text:
 Paru hã datẽme morĩ tõ da, te te ãma ĩsaprĩzé wasu'u</n> Ni'wam norĩ hã asiré 're hâimana za'ra wa'aba mono nherẽ, ma tô wahâimana nhipese na hã wa'ãma siwi tihi. Tane nherẽ, senai õ di ta hã. Wa norĩ hã 'râwi wapẽ'ẽ na 're wasiwẽ'õ mono õ di. E marĩ wa. Marĩ hã wa te ai'ãma 're 'manharĩ za'ra wa'aba mono õ wa, 're wahâimana wẽ u'âsi mono wa. Pi'uriwi aiwi 're wahâimana za'ra wa'aba mono õ di. Marĩ ĩwẽ si, wa tô wa te aima 're 'manharĩ za'ra wa'wa. Ti'ai ãma ĩsazei'õ'wa norĩ nhimirowaihu'u pese zarina, 're wahâimana mono õ di. 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimizawi pese zéb zarina si, wa ãne na hã 're wahâimana oto.


text:
<n>(13-14)</n>  Wa te ãma aima ĩrob'ui'éré za'ra wa'aba zé hã e pire di, 're sõré za'ra wa'aba mono wamhã, duré ãma ĩwaihu'u za'ra wa'aba da hã. Mare di. Aima wapu za'ra wa'aba di. E marĩ wa. Wazadawa nhipese na, marĩ na wa te ãma aima rob'ui'éré za'ra wa'aba õ wa, aimawi na wa te ãma aima 're roti za'ra wa'aba mono õ wa duré. Ãne na hã sena na 're ĩwahâimana mono zé hã aima waihu'u pese za'ra wa'aba õ di. Tane nherẽ, wa tô wa te wasima 're aiwẽ za'ra wa'wa, nimahã na asiwi wawaihu'u pese za'ra wa'aba da, wazadawa nhipese õ na 're ĩwahâimana mono na hã. Tawapsi te za Wanhib'apito Zezusi hã nimahã bâtâ na apâ we ĩmorĩzéb ãma, wa'ãma atob'uzu za'ra wa'wa, wa norĩ hã za duré ai'ãma ĩwatob'uzu za'ra wa'aba ne, tô taha bâtâ na hã.


text:
<n>(15-16)</n>  'Re ĩ̱hâimana mono zém na, ĩ̱wẽsãmri za'ra wa'aba newa, wa tô aré ĩ̱sima rowẽ, ã hawi Masédoniza na danhipti'a nho'õmo nhisi hawi, apâ ĩ̱morĩ wamhã, ãma atẽme ĩ̱morĩ aba na, te sahu da duré. Masédoniza u we ĩ̱morĩ 'rata wa, ãma atẽme ĩ̱morĩ aba ne, duré ãma atẽme ĩ̱wisi aba da, te asabu na sahu za'ra wa'aba da, wa tô ĩ̱sima rowẽ aré. Ãhã wamhã, te aré asiwi ĩ̱pawapto wa'wa, Zudeza u ĩ̱morĩzéb da hã. Ãne 'wa'âhã, aré maparane ĩ̱nhimipawapto wẽ zé hã aima wa'aba hã, ĩ̱nhimiromhuri na hã.


text:
Tane nherẽ, ãma atẽme ĩ̱morĩ aba zém na, te sahu õ di. Masédoniza hawi apâ ĩ̱morĩ ré, ãma atẽme ĩ̱sipai waihu'u za'ra wa'aba õ di tô. Marĩ hã ĩ̱ma hâimana wa, wa tô ĩ̱nhimirosa'rata na ãma saprĩ, ãma atẽme ĩ̱morĩ aba tõ da a'â. Ãne wa, ni'wam norĩ hã asiré 're ĩhâimana za'ra wa'aba mono norĩ hã ma tô ĩ̱'ãma rosa'rata wasété za'ra, ĩ̱zadawa nhipese na hã, ĩ̱mreme hã tô senai õ newa. E ĩ̱nhimirosa'rata na 'râwi te ĩ̱siwi ro'wa'rutu wa, wa tô ãne hã ĩ̱sima pisutu, ãma atẽme ĩ̱morĩ aba tõ da hã. Mare di. E ĩsazei'õ'wa norĩ hã sima si 'râwi te te 're ĩrosa'rata za'ra mono ne, wa tô ãne hã ĩ̱sima pisutu. Mare di. Ãne wab õ di. Ĩsazei'õ'wa norĩ hã marĩ na te te dama 're ropisutu za'ra mono wamhã, awa'awi te za te te dawi ãma 're saprĩ za'ra, simirosa'rata na saprĩ pese wa, ta norĩ hã. Ĩsimiropisutu na ropsi'âri õ nherẽ, te za te te dama 're nharĩ za'ra, siwa'rãmi. E ãne, 're ĩ̱hâimana mono zé hã, wa hã. Mare di. Ãnei õ di.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, dama umnhasi uptabi di. Niwamhã dama sadawa nhipese õ di. Ta hã ma tô ĩ̱pisutu, te dama 're sadawa wasu'u mono da, sena na. Taha wa, wa hã nimahã na hã aima ĩ̱zadawa nhipese za'ra wa'aba õ di. Te aima 're ĩrowasu'u za'ra wa'aba mono zé hã, taréi õ di. Ĩ̱nhimirosa'rata waptu na hã te ãma 're saprĩ mono õ di.


text:
Zezu Cristu hã bété, 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'ra hã. Ta hã tinhimiroti ahâ na te te ãma 're azaprĩ mono õ di. Tô õhõ si ĩsimiroti hã te tãma 're hâimana. Tane duré, wa norĩ hã ĩsadawa wasu'u'wa norĩ hã, Sira hã duré Timotiu hã, tô ĩ'uwaibaba si, wa tô wa te aima 're wasu'u za'ra wa'wa. Ta norĩ me, wa tô wa te aima 're sadawa wasu'u za'ra wa'wa, Cristu hã.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono, ĩwẽ na te te dama 're ĩ'aropisutu mono zé hã ahâ uptabi nherẽ, ma tô Zezu Cristu hã pisutu, uburé te te dama ãma 're ĩ'a'uwaimrami mono da hã. Taha wa, Zezusi hã wama umnhasi di oto, uburé te te wama ãma 're ĩ'a'uwaimrami mono da hã. Wa norĩ hã wasiré ĩsazei'wa norĩ hã wasiré 're wasi'rã'õtõ mono wamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're wawata za'ra mono wamhã, wa 're wamreme zusi, ãne: “Tane tô.” E marĩ te wasu'u, ã hã. Cristu, tô sena uburé marĩ na te te wama 're ĩ'a'uwaimrami mono zé, te wasu'u. Tane duré, wa norĩ hã ĩsadawa wasu'u'wa norĩ hã sena na, wa wa te aima 're rowasu'u za'ra wa'wa, ĩwasu'uwẽ wasu'u na hã.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô te te 're wapawaptob u'âsi za'ra, wanhiptete sina Cristuhu ãma 're wahâimana za'ra mono da. A norĩ wa'aba zama, te duré te te 're aipawaptob u'âsi za'ra wa'wa, asiptete sina ãma 're anomro u'âsi aba mono da. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô wapisutu za'ra, ĩwasu'uwẽ na, wa te tãma 're romhuri za'ra mono da, wa norĩ hã.


text:
Tipẽ'ẽzani hã ma tô duré te te wama 're anhomri, wapẽ'ẽ 're, wama 're ĩhâimana za'ra mono da hã. E marĩ te tawamhã wama wasu'u za'ra, Ĩpẽ'ẽzani hã wapẽ'ẽ 're, 're ĩhâimana mono zé hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhib'a'uwẽ 're ĩwahâimana za'ra mono zé, te wama wasu'u za'ra. Duré, Ĩpẽ'ẽzani hã wapẽ'ẽ 're, oto 're sãmra mono wa, wa za wa te 're waihu'u pese za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, sena na za te te wama ãma 're ĩ'a'uwaimrami mono zém na hã, uburé te te wama 're ĩ'aropisutu mono zéb zarina. 


text:
Wa hã apâ ĩ̱morĩ wamhã, ãma atẽme ĩ̱sipa za'ra wa'aba õ di tô, Corĩtu u hã. E marĩ wa. Marĩ hã 'manharĩ wasété za'ra wa'aba wa, te aihâ za'ra wa'aba tõ da, ãma atẽme ĩ̱wisi aba õ di tô, apâ. Tô sena, wa ãne hã aima ĩ̱siwasu'u za'ra wa'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nho'a. Taha wa, ĩ̱zadawa nhipese wamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te za tô ĩ̱'azâ.


text:
E wa norĩ hã asib'apito aima 're wahâimana za'ra wa'aba mono bâ, te za bété wanhimiroti hã 're ĩsaze za'ra wa'aba mo. Mare di. Asib'apito hã aima 're wahâimana za'ra wa'aba mono õ di. A norĩ wa'wa hã te asiptete sina ãma 're anomro aba mo, Cristuhu ãma, 're sazei utõrĩ za'ra wa'aba mono ãna. Taré, wa wasiré wa te tãma 're romhuri za'ra, ato sina ãma 're aihâimana za'ra wa'aba mono zéb da hã. 


text:
Ãne wa, wa tô ĩ̱sima ãma saprĩ, apâ ãma atẽme ĩ̱morĩ aba tõ da a'â, te ĩ̱sina aima ropisutu za'ra wa'aba nherẽ, ĩ̱mreme na te duré aihâ za'ra wa'aba wa, aiwi robzei'õ za'ra wa'aba tõ da. Ãma atẽme ĩ̱morĩ 'rata za'ra wa'aba wamhã, ĩ̱nhimiroti na te aihâ za'ra wa'aba zém na hã ma tô aiwi tirobzei'õ za'ra wa'wa. Ãne tõ da duré, ãma atẽme ĩ̱morĩ aba õ di za a'â.


text:
Ãma atẽme ĩ̱morĩ za'ra wa'aba 'wa'âhã, ãté te aré aiwi tirobzei'õ pese za'ra wa'wa duré, ai'rata ĩ̱nhamra aba wamhã. Ãne wamhã, e 'wam norĩ hã te aré sina ĩ̱ma rowẽ wazere za'ra, ĩ̱wi robzei'õ pese wamhã. Ni'wai õ di aré, ãté. E marĩ wa. A norĩ wa'aba wi, aiwi robzei'õ za'ra wa'aba wa.


text:
Ãne wa, wa tô rob'ui'éré si ãma aima sõmri za'ra wa'wa a'â, te ĩ̱sina ĩropisutuzém nhibrob're. Wa tô ĩ̱sima rosa'rata, ãne: “Ãté ĩtẽme ĩ̱morĩ za'ra wamhã, te za ĩ̱wi tirobzei'õ pese, ĩ̱nhimiroti hã te te 're wapari za'ra mono õ wa, ta norĩ hã. Ãne wa, wa za rob'ui'éré si tãma sõmri za'ra a'â. Tawamhã, ĩ̱nhimiroti hã te te saze za'ra wamhã, ĩ̱to sina, wa za ĩtẽme ĩ̱morĩ za'ra oto. Ãne wamhã, tãma ĩ̱to za'ra zéb zarina, te za duré to sina sima 're hâimana za'ra, ta norĩ hã.” Ãne wa tô ĩ̱sima rosa'rata, ai'ãma za'ra wa'aba hã. 'Re aihâimana za'ra wa'aba mono zém na, 're ĩ̱toi mono õ di. E ãne hã ĩ'uwaibaba, ĩ̱ma hã. E wẽ di. Mare di. Taha wa, wa tô a'â rob'ui'éré si ãma aima sõmri za'ra wa'wa.


text:
Te ãma aima rob'ui'éré 'rata za'ra wa'aba wamhã, wa tô ai'ãma robzépata za'ẽtẽ za'ra wa'wa, ĩ̱pẽ'ẽ 're. Ãne wa, ĩ̱pẽ'ẽzé uptabi di. Taha wa, wa tô aiwa'õ duré. E tawamhã, aiwi robzei'õ za'ra wa'aba da, wa tô ãne na hã ãma aima rob'ui'éré za'ra wa'wa. Mare di. Ãne da hãi õ di. Ĩ̱ma asawi uptabi za'ra wa'aba zém na asiwi ĩ̱waihu'u za'ra wa'aba da si, wa tô ãne na hã ãma aima rob'ui'éré za'ra wa'wa. 


text:
 Aibâ ãma, ĩwasédé hã da te oto 're ĩ'madâ'â za'ra mono õ zé wasu'u</n> Ni'wa hã aibâ hã, asiré 're ĩhâimana za'ra wa'aba mono hã misi ma tô tihâimana wasété na sina ĩ̱wi robzei'õ. Tane nherẽ, e ĩ̱wi si ma tô tirobzei'õ. Mare di. A norĩ wa'aba wi zama, ma tô aiwi tirobzei'õ za'ra wa'wa syry na, aibâ 're ĩhâimana wasété mono zém na hã. E aiwi robzei'õ pese za'ra wa'aba wa, wa tô ãne na hã aima rowasu'u za'ra wa'wa. Mare di. Syry na ma tô aiwi tirobzei'õ za'ra wa'wa. Ĩ̱wi si ma tô tirobzei'õ pese, tiwasédé hã te te 're ab'manharĩ mono wa, aibâ hã.


text:
Õ hã aibâ hã ma tô asiwi ĩwẽ'õ za'ra wa'wa. Ai'ahâ wa'aba na ma tô asiwi ĩwaihu'u za'ra wa'wa ta hã, asiré 're asi'rã'õtõ aba mono wa, asiré 're hâimana za'ra wa'aba mono tõ da a'â. Ãne hã wẽ di tô.


text:
Tane nherẽ, a norĩ wa'wa hã ĩwasédé hã ãma 're 'madâ'â za'ra wa'aba mono õ di za oto. Tâibâ. Ma tô siwẽ'õ, tiwasété na hã. Apâ te za asiwi ĩ'âri wẽ wa'wa, robze na asiré 're hâimana aba mono da oto apâ. Tiwi robzei'õ pese wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te rẽme tõ da, te za apâ asiwi ĩ'âri wẽ wa'wa.


text:
Taha wa, ma'ãpé asiwi pawapto wẽ wa'aba, aima ĩsawi pese za'ra wa'aba zém na, te te sina aiwaihu'u pese za'ra wa'aba da, robzei'õ u'âsi 're hâimana tõ mono da, asiti za'ra wa'aba.


text:
Ĩ̱nhimi'ui'éré 'rata na, wa tô aima ãma roti za'ra wa'wa, aibâ hã tô õ hã asiwi wẽ'õ za'ra wa'aba da. Ĩ̱nhimiroti si 'madâ'â za'ra wa'aba zô, wa tô aima ãma rob'ui'éré za'ra wa'wa, aibâ hâiba na hã.


text:
A norĩ wa'wa hã, dawasédé da te 're ĩ'manharĩ za'ra mono zém na hã oto da'ãma 're 'madâ'â za'ra wa'aba mono tõ da, asima 're pisutu za'ra wa'aba mono wamhã, ĩ̱zama te oto da'ãma 're ab'madâ'â mono õ di za tô. Taha wa, aibâ hã tiwasédé ĩpire hã tô sena te te 'manharĩ wamhã, wa za tô ĩ̱sima pisutu, asarina wa'aba, ĩwasédé hã te oto ãma 're 'madâ'â tõ mono da, simisutu ato sina asiré 're aihâimana za'ra wa'aba mono da apâ. Cristuhu nho'a, wa ãne na hã aima ĩ̱siwasu'u za'ra wa'wa, ĩwasédé hã za te oto ãma 're ĩ'madâ'â mono õ na hã, aibâ ãma hã.


text:
Aibâ hã tiwasédé te te 're ĩ'manharĩ mono zém na hã, wa te oto ãma 're 'madâ'â za'ra mono tõ da, wa te wasima pisutu za'ra õ wamhã, Satanasi hã te za tizadawa nhipese zéb zarina, wama 're simiza'repese za'ra. Marĩ na te za te te wawi 're ro'wa'rutu u'âsi za'ra, wasiré ĩsazei'wa norĩ wi, robzei ãna wasiré 're wahâimana za'ra mono da oto. Satanasihi hâimanazé hã wama waihu'u pese za'ra di. Taha wa, wa za tô wasima pisutu pese za'ra ni, ĩwasédé hã wa te oto ãma 're 'madâ'â za'ra mono tõ da, aibâ ãma hã. 


text:
 Paru hã Torowadi ãma sãmra ré, hâtâ'â na ĩsãmrazé wasu'u</n> Ãne wa za duré aima ĩ̱siwasu'u za'ra wa'wa. Torowadi na 'ri nho'õmo nhisi u, wa tô mo, tame Cristuhu wasu'uwẽ hã te dama wasu'u da. Tamomo ĩ̱morĩ wamhã, Wanhib'apito hã ma tô ĩ̱ma 'ridawa ĩ̱nhowa, tame te oto tãma romhuri da.


text:
Tane nherẽ, wa tô ĩ̱hâtâ'â sina ĩ̱hâimana, wasisãnawã Titu hã ĩ̱zô sãmra õ wa, tame te sõpẽtẽ da nherẽ aré. Taha wa, wa tô õne haré ta hawi mo, Masédoniza u we ĩ̱morĩ da. 


text:
 Wedewa'u ĩsadazei uptabi hã dama 're ĩsadazei pu'u mono ne, Cristuhu wasu'uwẽ na da te ãma 're ĩropéi mono zé wasu'u</n> Tane nherẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma si, wa za 're ĩ̱wata u'âsi. Ta hã te za sisarina te te 're wa'anhimroi u'âsi, Cristuhu ãma 're ĩwahâimana za'ra mono zéb zarina, wa'ãma 're sib'a'uwẽ za'ra mono wa. Da'wapéi'wa norĩ nhib'apito hã tinhitob'ru norĩ ãma te te ai'uté za'ra wẽ te, da'ahâ nho'a sisarina te te 're ĩsimroi mono ne, taha ma si wa te oto tãma 're romhuri za'ra mono da, te za sisarina si te te 're wanhimroi u'âsi, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Te duré te te 're wapawaptob u'âsi za'ra, Cristuhu wasu'uwẽ si daro mono bâ wa te dama ãma 're ropéi mono da, Cristu hã aihĩni da te oto 're waihu'u za'ra mono da. Wedewa'u ĩsadaze hã da te 're zata za'ra mono wa, 're ĩsadazei pu'u za'ra mono ne, wa za wa te dama ãma 're ropé, Cristuhu wasu'uwẽ hã.


text:
<n>(15-16)</n>  Wedewa'u ĩsadaze hã 're sadazei wairébé mono wa, dama 're ĩwẽ wairébé mono ne, te duré 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã wama 're toi u'âsi za'ra, Cristuhu wasu'uwẽ hã wa te dama 're wasu'u za'ra mono wẽ te. Tane nherẽ, aiwa da te dasima 're wẽ za'ra mono õ di, Cristuhu wasu'uwẽ hã. Ni'wam norĩ hã ĩwasu'uwẽ te te siwi 're wẽ'õ za'ra mono wamhã, ta norĩ hã te za tipẽ'ẽ 're dâ'â u'âsi ne 're hâimana u'âsi za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhiti. Marĩ hã dama uzé pire wa, da te dasiwi 're ĩwẽ'õ za'ra mono ne, te ta norĩ hã te te siwi 're wẽ'õ pese za'ra, ĩwasu'uwẽ hã. Ni'wam norĩ si ĩwasu'uwẽ te te sima 're ĩwẽ za'ra mono norĩ si, te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te 're anho'reptu, hâiwa ãma ĩ'rata 're si'ubumroi u'âsi mono da. Ta norĩ ma si, tãma 're wẽ u'âsi za'ra mono di Cristuhu wasu'uwẽ hã, marĩ ĩsadazei uptabi hã 're sadazei wairébé mono wa, dama 're ĩwẽ wairébé mono ne. E 'wa hã 're hâimana mono bâ, si'uihâ na tiwaihu'u pese na Cristuhu wasu'uwẽ na romhuri na te te ãma 're ĩ'uwaimrami mono da hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma. Ni'wa hã sada hâimana õ di.


text:
Ni'wam norĩ hã 're simarĩ ahâ za'ra mono da si, te 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u na te te dama 're romhuri za'ra. Tane nherẽ, wa norĩ hã ta norĩ ne, 're wahâimana za'ra mono õ di. Marĩ aimawi zô, wa te wasima 're romhuri za'ra mono õ di wa norĩ hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u na hã. Cristuhu waihu'u pese zarina si, wa tô wa te dama 're rowasu'u za'ra sena na, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nho'a, ãne da, te te wapisutu za'ra wa, ta hã. 


text:
 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te dama ĩropisutuzép té wasu'u</n> Ãne na aima wasiwasu'u za'ra wa'aba wa, te za duré wa'ãma ĩrosa'rata za'ra wa'wa ãté, 'râwi wasina ĩwawatazém na hã. E wanhimiromhuri na wawasu'u na rob'ui'éré ré, wa tô ãma atẽme za'ra wa'aba hã wanem ni, sena na 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa na, wa te dama 're ĩromhuri mono zé wasu'u na rob'ui'éré ré hã. Mare di. Ni'wam norĩ si te za atẽme 're sihutu 'wa, nima hawimhã, ĩsimiromhuri wasu'u na rob'ui'éré ré hã. Duré aihawi wa'aba hã, ĩsimiromhuri na dama 're ĩwasu'u za'ra wa'aba mono zéb ré, te za ta norĩ hã 're nomro, nimomo. Tane hãi õ di, wa norĩ hã.


text:
Darob amoi u, 're wane mono wamhã, asimirob'ui'éré za'ra wa'aba ré, 're wane mono õ di, da te dasiwi 're ĩwawaihu'u mono zéb da hã. Mare di. Cristuhu wasu'uwẽ na wanhimiromhuri zarina 're saze za'ra wa'aba mono wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma si 're anomro wẽ wa'aba mono zém na, da te 're aiwaihu'u za'ra wa'aba mono wamhã, taha zarina si te za da te dasiwi 're wawaihu'u, sena na 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa na dama 're ĩwahâimana mono na hã.


text:
Wanhimiromhuri zarina si, Cristu hã 're saze za'ra wa'aba mono wa, te taha na si da te 're wawaihu'u, Cristuhu zadawa para si, wa te dama 're ĩromhuri mono zém na hã, danhimirob'ui'éré hã da te 're sõré za'ra mono wa, marĩ hã da te ãma 're ĩwaihu'u za'ra mono ne. Tane nherẽ, marĩ na da te 're ĩrob'ui'éré za'ra mono zéb zarina, 're saze za'ra wa'aba mono õ di, a norĩ wa'wa hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ĩsi'utõrĩ'õ pẽ'ẽzani nhimipawaptobzéb zarina si, ma tô 're ĩsaze za'ra wa'aba mo. E ẽtẽ tõmo baihâ na rob'ui'éré zarina, ma tô 're ĩsaze za'ra wa'aba mo. Mare di. 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani hã marĩ hã aipẽ'ẽ 're te te aima 're ĩwaihu'u za'ra wa'aba mono zéb zarina si, ma tô oto 're ĩsaze za'ra wa'aba mo, Cristu hã. 


text:
A norĩ wa'wa hã wanhimiromhuri zarina, ma tô oto 're ĩsaze za'ra wa'aba mo. Taha zarina te za oto asiwi ĩwawaihu'u za'ra wa'wa, sena na Cristuhu zadawa para si, wa te dama 're ĩromhuri mono na hã. Cristuhu nhimipawaptobzéb zarina si, wa tô wa norĩ hã sena na wasina waihu'u ni, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nho'a.


text:
E wa norĩ hã wasi'uihâ na wama waihu'u pese di ãne hã, Cristuhu wasu'uwẽ na wa te dama 're ĩrowasu'u mono zéb da hã. Mare di. 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're ĩwapawapto mono zéb zarina si, wama waihu'u pese di, ĩwasu'uwẽ na, wa te dama 're ĩromhuri mono zéb da hã, taha zarina, da te 're saze za'ra mono da.


text:
Taha si ma tô te te 're wapawapto, te te dama ĩropisutuzép téb zarina, wa te dama 're romhuri wẽ mono da. E niha tawamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te dama ĩropisutuzép té hã. E 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'rata na Mozésihi nhimi'ui'éré, te wasu'u, ã hã. Mare di. 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani nhimipawaptobzéb zarina 're ĩdanomro mono zép té, te wasu'u, ã hã. Mozésihi nhimi'ui'éré zarina 're danomro mono nherẽ, e taha zarina te za 're dasisõ'reptu za'ra, ropipa hawimhã. Mare di. Ni'wa hã te te sina uwaimrami waihu'u õ di, Mozésihi nhimi'ui'éré hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te dama ĩropisutuzép té hã da te 're saze za'ra mono wapsi, te za Ĩpẽ'ẽzani hã te te 're da'anho'reptu ropipa hawi, rowẽ na ĩsiré 're dahâimana u'âsi za'ra mono da oto. 


text:
<n>(7-8)</n>  Duréihã 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô tinhimiroti na rob'ui'éré, ẽtẽ tõmo baihâ na, Mozésihi ma, te te sõmri da. Rowa'a za'ẽtẽ na ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ĩtẽme wi, Mozésihi u hã. Tawamhã, Mozési hã ẽtẽ tõmo baihâ na rob'ui'éré te te mrami pari, Izarazéhé nhihudu norĩ u sa'a hawi apâ te te ĩtẽme ĩré si'ra za'ra wamhã, ĩ'ubu na hã rowa'a hã sa'ẽtẽ di. Sa'a hawi, morĩ ré, ĩ'ubu na rowa'a hã syry na sipari nherẽ, tawamhã, Izarazéhé nhihudu norĩ hã titõmo na te te 'madâ'â hâ waihu'u za'ra õ di, Mozési hã. E marĩ wa. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hawi wa, rowa'a hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'rada hã ẽtẽ tõmo baihâ na rob'ui'éré hã, ĩsimirowa'a ré, Mozési hã te te datẽme ãwisi nherẽ, wẽ nherẽ, taha si, da te 're ĩ'madâ'â za'ra mono zéb zarina, 're dasisõ'reptu waihu'u za'ra mono õ di. Ĩsimiroti 'rada hã wẽ nherẽ, taha nhipai u wẽ uptabi di, Ĩpẽ'ẽzani nhimipawaptobzé hã, taha zarina, 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'rata 're ĩdanomro u'âsi mono zéb da hã, rowẽ uptabi ãma hã.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono hã tinhimiroti 'rata na ẽtẽ tõmo baihâ na rob'ui'éré hã Mozésihi ma, te te ĩsõmri hã wẽ nherẽ, da te dasina 're uwaimrami waihu'u za'ra mono õ wa, ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te siwi 're da'awẽ'õ. Tane nherẽ, te te dama ĩropisutuzép té hã taha si wẽ uptabi di. E marĩ wa. Taha zarina, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te oto 're wa'awẽsãmri mono wa, duré taha zarina, wawasédé hã te te oto wa'ãma 're ab'madâ'â mono õ wa, Wamama hã.


text:
Duréihã Mozési hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti na rob'ui'éré ré ẽtẽ tõmo baihâi ré, te te si'rai wamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te, rowa'a na te ĩré mo, wẽ wa, ĩsimiroti hã. Tane nherẽ, rowa'a hã ma tô ai'utõ. 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te dama ĩropisutuzép tép si, wẽ uptabi di oto, Cristuhu wasu'uwẽ na hã.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'rada hã wẽ wa, ma tô Mozésihi hâiba na tirowa'a, ẽtẽ tõmo baihâ na rob'ui'éré hã te te mrami ré hã. Tane nherẽ, ãma ronomro hâ õ di, rowa'a na hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te dama ĩropisutuzép tép si wẽ uptabi di, taha si 're si'utõrĩ waihu'u mono õ wa za, te te 're ĩda'anho'reptui mono zé wasu'u wẽ hã. 


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono te te dama ĩropisutuzép té hã, niwamhã wawi 're si'utõrĩ za'ra mono dai õ wa, wa taha umnhasi sina, wa te 're 'madâ'â u'âsi. Taha wa, wapahi ãna, wa tô wa te dama 're wasu'u u'âsi, ta hã.


text:
Tawamhã Mozési hã ma tô 'rã ubu ré datẽme simasisi, ĩ'ubu na rowa'a hã tiwi ĩsi'utõrĩ na te te siwi waihu'u za'ra tõ da, Izarazéhé nhihudu norĩ hã. Tanei õ di, wa norĩ hã. Cristuhu wasu'uwẽ hã wa te dama 're wasu'u za'ra mono wamhã, wanhiséb ãna, wa za tô wa te dama ãma 're rowasu'u za'ra, niwamhã dawi 're si'utõrĩ mono dai õ wa za.


text:
<n>(14-15)</n>  Duréihã Izarazéhé nhihudu norĩ hã ma tô 'rãihatob za'ra. Taha wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti hã te te 're waihu'u za'ra mono õ di, niha te te sina tãma 're ĩ'uwaimrami za'ra mono zéb da hã. Ta hawim haré, te zahadu da'rã ubu ré 're ĩdahâimana za'ra mono ne, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te tãma ĩropisutu za'ra zéb 'rata na rob'ui'éré hã te te sima 're sõré u'âsi za'ra, rowahutuzéb ãma, ĩsimiroti 'rada hã te te 're ĩ'madâ'â pese za'ra mono zéb zarina, te te 're sõ'reptu za'ra mono da newa, ta norĩ hã. Tane nherẽ, ni'wam norĩ hã Cristuhu ãma 're nomro mono wapsi, te za da'rã ubu ãna 're ĩdahâimana za'ra mono ne 're hâimana za'ra, ta norĩ si.


text:
Ni'wam norĩ hã Wanhib'apito wasu'uwẽ u 're sipizari za'ra mono wapsi, te za da'rã ubu ãna 're ĩdahâimana za'ra mono ne, 're hâimana u'âsi za'ra, ta norĩ ma si, oto waihu'u pese za'ra wa za.


text:
Wanhib'apito si, wa te 're saze za'ra mono wamhã, Tipẽ'ẽzani ma, te za te te 're wa'apisutu, taha si te te 're wa'apawapto mono da, rowẽ na ãma 're wanomro mono da, marĩ na wasi'uihâ na wa te wasina tãma ãma 're ĩ'uwaimrami za'ra mono zém na, 'râwi 're wasi'madâ'â za'ra mono tõ da, duré taha zarina, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te 're wa'anho'reptui mono da newa.


text:
Wa norĩ hã wasiré ĩsazei'wa norĩ hã da'rã ubu ãna ne, wa oto 're wahâimana za'ra. Taha wa, Wanhib'apito 're ĩmorĩ wẽ uptabi zé hã wama waihu'u pese za'ra di oto. Ĩpẽ'ẽzani te te 're ĩwa'apawapto mono zéb zarina, wa za oto 're ĩwanomro wẽ mono zém na, wa te wasima ãma 're sa'ẽtẽ za'ra, ĩsine ãma 're ĩwahâimana za'ra mono zéb da hã. 


text:
 Piza na zé'a 'manharĩ na romnhimiré'ézé wasu'u</n> 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô tinhimizawi pese zéb zarina wapisutu, ĩsadawa wasu'u na wa te tãma 're romhuri mono da. Taha wa, wawi 're robzei'õ mono ãna, wa tô 're wahâimana u'âsi.


text:
Ni'wam norĩ hã asiré 're hâimana za'ra wa'aba mono nherẽ, ma tô wawasédé hã wa'ãma sa'ra za'ra, wahâimana nhipese sina dawi 're wahâimana mono newa. Uburé marĩ hã pi'uriwi da te 're ĩ'manharĩ wasété za'ra mono zé hã, wa tô wa te wasiwi 're awẽ'õ. 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u hã, wa te dawi ãma 're 'wa'rutu mono õ di. Õhõ si, wa tô sõ'awi wa te dama 're wasu'u u'âsi, sena na, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nho'a. Ãhã zarina, te za 'râwi dapẽ'ẽ na da te 're wawaihu'u za'ra, wazadawa nhipese ãna, 're ĩwahâimana mono zém na hã.


text:
Cristuhu wasu'uwẽ hã wa te dama 're ĩwasu'u mono hã suwai haré te ni'wam norĩ wi 're hâimana zahadu, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhiti, za 're ĩnomro u'âsi mono norĩ wi.


text:
Ta norĩ hã, Cristu te te 're saze za'ra mono õ wa, ma tô Wa'uburé hã ĩpo're'õ norĩ nhib'apito hã te te 're apo're nhito, tob'a ne 're hâimana za'ra mono da. Taha wa, Cristuhu wasu'uwẽ hã wẽ uptabi nherẽ, rob'uiwẽzém ne, te te dama 're rowa'a za'ra mono nherẽ, te te 're waihu'u za'ra mono õ di, ta norĩ hã. Cristu hã aiwa Timama ne 're morĩ wẽ uptabi nherẽ, ta norĩ hã te te siwi 're waihu'u za'ra mono õ di, sena na ĩwasu'uwẽ na hã.


text:
Wa norĩ hã wa'ãma si 're atob'uzu za'ra wa'aba mono da, duré wanhimiroti si 're 'madâ'â za'ra wa'aba mono da, wa te ãma aima 're rowahutu za'ra wa'aba mono õ di. Zezu Cristuhu si, wa tô wa te aima 're wasu'u za'ra wa'wa, uburé Wanhib'apito na 're waihu'u za'ra wa'aba mono da si. Taré, wa wa norĩ hã aima romhuri aba 'wa hã 're wahâimana. Zezusihi si 're ĩsazei pese za'ra wa'aba mono zéb da si, wa tô wa norĩ hã wa te aima 're sadawa wasu'u za'ra wa'wa.


text:
Duréihã ropoto na'rata hawimhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma tô tinha, ãne: “Ãhãna hã robra si 're asa'wari mono nherẽ, oto airowa'a na.” Ãne te tinha. Tane ma tô duré wapẽ'ẽ 're, te te wama 're arowa'a oto, ĩsadawa wasu'u hã wa te oto ãma 're ĩwaihu'u pese za'ra mono zéb da hã. Cristu hã ma tô wama waihu'u za'ra, Ĩmama 're ĩmorĩ wẽ uptabi na hã. 


text:
Ãté ni'wa hã te za marĩ ĩwẽ uptabi hã ĩwa'âbâ za'ẽne hã piza na zé'a 'manharĩ 're tisẽ, piza ĩsipo'o pese wa, ĩ'manharĩ uwa wa. Tane duré, wa norĩ hã wahâiba nhib'uware nherẽ, wa marĩ ĩwẽ uptabi hã wa te dama 're wasu'u, tô Cristuhu wasu'uwẽ hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono si ĩwaihu'u pese na, da te 're waihu'u za'ra mono da, wawaihu'u pese newa, wa'ãma si, da te 're rosa'rata za'ra mono tõ da.


text:
Wa norĩ hã Cristuhu zadawa wasu'u'wa norĩ hã marĩ ahâ na wazada 're hâimana mono nherẽ, da te wa'ãma 're ai'uté waihu'u mono õ di. Duré da te dasiwi 're wa'ruiwapari mono wa, wa'rã 'remhã wama 're ro'wa'rutu mono nherẽ, wasina 're wahâtâ'â mono wa, wawi 're robzei'õ waihu'u mono õ di.


text:
Wanhitob'ru norĩ hã te te wa'ãma 're rob'manharĩ wasété u'âsi za'ra mono nherẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã niwa te te warẽme õ di. Ta norĩ hã te te siwi 're wa'ahâri mono nherẽ, wazô 're rob'é'é waihu'u mono õ di.


text:
<n>(10-11)</n>  Da te dasiwi wapãrĩ da si, te da te wa'ãma 're rosa'rata u'âsi za'ra aré, Zezusi hã da te dasiwi ĩwĩrĩ ne da. Zezusihi wasu'uwẽ hã wa te dama 're wasu'u mono wa, wa wasina romnhimimnhasi na 're wahâimana. E marĩ te wasu'u tawamhã, da te wa'ãma 're rob'manharĩ wasété u'âsi mono nherẽ, wasi'utõrĩ'õzé hã. Cristu hã dâ'â nherẽ, apâ ĩhâiwa'utuzé, te wasu'u, sena na ĩwaihu'u pese zéb da hã.


text:
Taha wa, Cristuhu wasu'uwẽ na wa te dama 're rowasu'u mono wa, wa awẽ sidâpâsi wasina romnhimimnhasi na 're wahâimana u'âsi. Taha zarina te za oto a norĩ wa'wa hã rowẽ na 're anomro u'âsi aba mo, 'Re ĩhâimana u'âsi mono siré si. 


text:
Duréihã apito Dawi hã ma tô ãne na ãma rob'ui'éré: “'Re ĩhâimana u'âsi mono hã wa tô te ĩ̱sina 're umnhasi, te te 're ĩ̱pawapto mono da. Taha wa, ĩ̱mreme ãna 're ĩ̱hâimana waihu'u mono õ di. Wa tô te dama 're wasu'u u'âsi, ĩsimiroti hã tô sena wa.” Ãne duréihã apito Dawihi nhimi'ui'éré, ĩbaihâ na hã. Tane duré wanhimirosa'rada hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã wa te wasina 're umnhasi pese mono wa, duré wa te 're sazei pese mono wa, wa ĩsadawa wasu'u na wa te aima 're rowasu'u u'âsi za'ra wa'wa.


text:
Wanhib'apito Zezusihi hâiwa'utu'wa hã te za duré wahâiwa'utu, Zezusihi ãma si 're wahâimana mono wa. Tawamhã asiré wa'aba te za sitẽme wazaprõ, hâiwa u. Ãne hã wama waihu'u pese za'ra di oto.


text:
Wa norĩ hã ai'madâ'â sina za'ra wa'aba, wa marĩ hã ahâ na wa te 're sépata. Tawamhã Cristuhu wasu'uwẽ na daro mono bâ wa te 're da'apawapto mono wamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimizawi pese zéb zarina, da'ãma 're ĩsiwãrĩ mono zé hã, wa za wa te dama ãma 're aropé, da'ahâ uptabi na oto ĩré 're dahâimana za'ra mono da. Taha zarina te za da'ahâ na ãma 're dawata za'ra oto, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma hã, tinhoprubzéb zarina, da'ãma 're siwãrĩ mono wa, te te duré 're da'anho'reptui mono wa oto. 


text:
 Datõmo na dama ĩ'madâ'â waihu'u'õ zô, da te 're ĩrob'ruiwapari za'ra mono zé wasu'u</n> Taha wa, wawi 're robzei'õ waihu'u mono õ di, romhuri hã wa te aré 're ĩsahâri mono zéb da hã. Mare di. Awẽ sidâpâsi wahâiba prédubzéb u, wahâiba téb ré wanhiptetezé hã wawi 're si'ré u'âsi mono nherẽ, wa wapẽ'ẽ 're apâ 're wanhiptete u'âsi. Taha wa, wawi 're robzei'õ waihu'u mono õ di tô.


text:
Ti'ab ré, wa za tô wa te 're robzépata a'â. Tane nherẽ, ta hã wama wapure di. E marĩ wa. Taha wa'rãmi, te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ĩwẽ uptabi na duré ĩpire uptabi na te te wama 're wa'âbâ, ĩsi'utõrĩ'õ na hã. Ti'ab ré, wa te 're robzépata za'ẽtẽ mono nherẽ, taha nhipai u wẽ uptabi di za, ĩwẽ na te te wama ĩropisutu sirõmo zé hã.


text:
Uburé marĩ hã ti'ab ré, datõmo na da te 're ĩ'madâ'â za'ra mono si, si'utõrĩ pese di, ta hã. Hâiwa ãma hã marĩ hã datõmo na da te 're ĩ'madâ'â waihu'u za'ra mono õ si, 're si'utõrĩ waihu'u mono õ di za. Te za 're hâimana u'âsi za'ra. Taha wa, ti'ab ré datõmo na da te 're ĩ'madâ'â za'ra mono zô si, wa te 're rob'ruiwapari mono õ di za. Datõmo na da te 're ĩ'madâ'â waihu'u za'ra mono õ zô si, wa za wa te 're rob'ruiwapari u'âsi, wa norĩ hã. 


text:
Wahâiba hã 'ri na, wa za oto ãma aima simiré'é za'ra wa'wa. A'ubuni wi 're dazâmorĩ mono ré hã, romhâ 'manharĩ na 'ri hã ĩwa 're dasi'ubumroi hutu mono ré, te za dasisa'u da te dasiwi 're 'ri nhamra. Tane duré, wa norĩ hã. Ti'ai ãma 're wahâimana hutu za'ra mono ré, te za wahâiba hã wawi 're si'utõrĩ za'ra. 'Ri ĩwẽ uptabi hã dama 're simasam hâ mono da, te za duré ĩwẽ na da te dasima 're 'ri za'ra. Tane te za duré 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã wahâiba té hã te te wama 're ab'manharĩ, ĩwẽ uptabi hã, hâiwa ãma za wawi 're ĩsi'utõrĩ waihu'u za'ra mono õ hã, taha ré si oto ĩ'rata 're wahâimana u'âsi za'ra mono da. Ãne hã wama waihu'u pese za'ra di oto, wa norĩ ma hã.


text:
Ti'ai ãma wahâiba ré ré, wa wa te sô 're rob'ruiwapari u'âsi za'ra, hâiwa ãma wahâiba ĩtém na za oto 're ĩwahâimana za'ra mono zéb zô, ãme ti'ai ãma da'uza ĩhâ tém na 're dasi'uza za'ra mono da, da te sô 're ĩrob'ruiwapari za'ra mono ne.


text:
Ai'uréiwi 're danomro mono wa, dama 're ĩdanhiséb za'ra mono ne, hâiwa ãma hã wahâiba ãna 're wahâimana za'ra mono õ di za. Wahâiba téb ré si, wa za tô 're wahâimana u'âsi za'ra.


text:
Ti'ai ãma wahâiba ré u'âsi 're wahâimana za'ra mono õ di za. Ti'ab ré, wa 're wawab'ẽtẽ u'âsi za'ra, wa te 're robzépata za'ẽtẽ za'ra mono wa, wahâiba na hã. E tawamhã wa za wa te wasima 're rosa'rata za'ra, 're wadâ'â su'u za'ra mono da, wahâiba zô 're rob'é'é za'ra mono hâ. Mare di. Ãne na hã wa te wasina 're rosa'rata za'ra mono õ di za, wa norĩ hã. Tane nherẽ, wa za tô sô 're watob'uzu u'âsi za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã wahâiba ĩtém na ĩsi'utõrĩ waihu'u'õ na, za te te wama ãma 're ĩ'azaprĩ mono zéb zô. Ãne wamhã, ti'ab ré aré wahâiba hã wawi 're si'utõrĩ za'ra mono da nherẽ, wa za taha wa'rãmi ĩsi'utõrĩ'õ ré 're wahâimana u'âsi za'ra.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono si, ma tô te te wama 're apisutu siro, ãne hã. Tipẽ'ẽzani hã ma tô te te wama 're anhomri, sena na wahâiba ĩté hã za te te wama 're ĩ'anhomri mono na, wa te wasina 're waihu'u za'ra mono da. 


text:
Taha wa, wa za 'Re ĩhâimana u'âsi mono umnhasi sina 're wahâimana za'ra a'â, wato sina. Wahâiba hã ti'ab ré, za wawi 're ĩsi'utõrĩ za'ra mono ré, 're wanomro mono wa, wa a'â hâiwa ãma Wanhib'apito 're ĩsãmra mono zém nhiti 're wahâimana za'ra, za 're ĩwahâimana u'âsi za'ra mono zém nhiti zama.


text:
Wa norĩ hã, uburé marĩ hã hâiwa ãma 'Re ĩhâimana u'âsi mono, za te te wama 're ĩ'anhomri mono hã, ti'ab ré watõmo na romhâ ré, wa te 're ĩ'madâ'â za'ra mono zéb zarina, 're wahâimana za'ra mono õ di. Uburé te te sima wa'ãma 're ĩ'aropisutu mono zém na, wa te 're ĩsaze za'ra mono zéb zarina si, wa ãma 're wahâimana za'ra, watõmo na wa te wasisõwa 're 'madâ'â za'ra mono õ nherẽ, romhâ ré.


text:
Wa norĩ hã wato sina, wa oto 're wahâimana u'âsi za'ra. E marĩ wa. Ti'ab ré, wahâiba hã wawi 're si'utõrĩ pese za'ra mono nherẽ, wẽ uptabi di za, taha nhowa're're, hâiwa ãma Wanhib'apito 'rata 're ĩwahâimana u'âsi za'ra mono zé hã.


text:
Tane nherẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã 're ĩwahâimana za'ra mono zém na, wa'ãma 're toi u'âsi mono da si, wa za 'râwi 're wasi'madâ'â za'ra, ti'ai ãma wahâiba ĩ'ratare ré, duré hâiwa ãma wahâiba ĩtéb ré.


text:
E marĩ wa, wa za ãhã zô si, wa te 're rob'ruiwapari u'âsi za'ra, ti'ab ré hã. Niwapsi, wa za tô uburé Cristuhu nho're aimasam ni, te te wa'awaihu'u da, wahâimana wẽ na, duré wahâimana wasété na zama. Tame te za oto niha te te wama 're arowairébé, ti'ai ãma uburé marĩ, wa te 're ĩ'manharĩ za'ra mono zéb zarina, ĩwẽ na, duré ĩwasété na zama. 


text:
 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã da'ãma 're ĩsiwadi mono zé wasu'u</n> Wa norĩ hã Zezusihi zadawa wasu'u'wa norĩ hã, wa tô Wanhib'apito hã wa te wasiwi 're wazéb za'ra. Taha zarina, wa tô duré wa te 're dapawaptob za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono u si, 're dasipizari za'ra mono da. Wa norĩ hã marĩ zô si, wa te 're dapawaptob za'ra mono õ di. Mare di. 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma si, wawaihu'u pese za'ra di, uburé 're ĩwahâimana za'ra mono zém na hã. Taha wa, ĩwẽ si, wa te 're ĩ'manharĩ za'ra mono zé hã, tãma waihu'u pese di duré. Ãne na hã sena na aipẽ'ẽ 're, ãté aima waihu'u pese za'ra wa'aba di duré.


text:
<n>(12-13)</n>  Ni'wam norĩ hã zudezu norĩ hâimanazéb uwaibaba, danho'a dama 're hâimana za'ra mono wẽ te, te sina 're wata za'ra. Ta norĩ hã ma tô wanhimiromhuri hã te te 're 'madâ'â za'ra. Tane nherẽ, wapẽ'ẽ 're wanhimirosa'rada hã, ta norĩ hã te te wawi 're waihu'u za'ra mono õ di. Taha wa, te ta norĩ hã te te dama wa'ãma 're romnomri za'ra, ãne: “Paru norĩ hã simiza'rese ãna, te 're hâimana za'ra. Ma tô duré 'rãihaiwamnarĩ za'ra.” Wẽ di tô. Tane nherẽ, wa norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma si, wa za tô wa te 're romhuri u'âsi za'ra, wanhimiromhuri na ãma 're wawata za'ra mono da. Ta norĩ hã te duré ãne te te wa'ãma dama 're romnomri za'ra: “Paru norĩ hã te simirosa'rata nhipese na te te dama 're rowasu'u za'ra, ĩsimiroti hã sena newa, da te ãma 're saze za'ra mono da.” Wẽ di tô. Wa'ãma romnomri wasété nherẽ, wa tô wa te aima 're romhuri u'âsi za'ra wa'wa, wanhimi'ẽ na. E wasina 're wawata za'ra mono da, wa ãne hã aima wasiwasu'u za'ra wa'aba ni. Mare di. Dama 're wawasu'u wẽ za'ra wa'aba mono da, wa ãne na aima wasiwasu'u za'ra wa'aba ni, 'râwi wanhimirosa'rada ĩwẽ hã da te wa'ãma 're ĩwaihu'u za'ra mono da si, ĩré 're ĩwahâimana za'ra mono hã 'râwi.


text:
Cristu hã te te 're wa'azawi pese mono wa, wa wanhimi'ẽ na, wa te tãma 're romhuri za'ra, da'ãma. Wa norĩ hã wasima si, 'râwi 're wasi'madâ'â za'ra mono õ di za. Dawasété wa'âbâzéb da, ma tô Cristu hã uburé dazada dârâ da'upana, dawasété wi 'râwi 're dasiwa'âbâ za'ra mono da, dasi'uihâ na dasisada 're dadâ'â waihu'u za'ra mono õ wa.


text:
Ãma 're ĩnomro té mono norĩ hã, sima si ãma 're hâimana za'ra mono tõ da, ma tô dazada dârâ, Cristu hã. Taha zarina, te za sada ĩdâ'â za'ra ma si 're hâimana za'ra, duré sada ĩhâiwa'utu za'ra ma si, Cristuhu ma si. 


text:
Ãne wa, ti'ai ãma ĩsazei'õ'wa norĩ nhimirosa'rata zarina, wa te da'ãma 're rosa'rata za'ra mono õ di za oto, 're ĩdahâimana za'ra mono zém na hã. Wa hã bété. Ĩsazei'õ'wa norĩ nhimirosa'rata zarina, wa tô te 're rosa'rata aré, Cristu 're ĩhâimana mono zém na hã, taré newa. Tane nherẽ, taha zarina, te ãma 're rosa'rata mono õ di oto, wa hã.


text:
Ni'wam norĩ hã Cristu te te 're saze za'ra mono wa, simisutu tihâiba na sina 're sitob za'ra mono wamhã, 're ĩdapoto téb za'ra mono zéb ré si, te za oto 're hâimana za'ra. Taha wa, te za 're ĩnomro 'rata mono zé hã tãma 're si'utõrĩ za'ra. Tâibâ za oto. Taha wa'rãmi, te za oto 're ĩdahâimana téb za'ra mono zém na si 're hâimana za'ra, ĩwẽ na si.


text:
Ãne hã ma tô ĩwẽ si te te wama 're ab'manharĩ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, ãma 're ĩwanomro mono zép téb da hã. Ĩsitob'ru na, wa tô aré tãma 're wahâimana za'ra. Tane nherẽ, Cristuhu dâ'âzém na, ma tô wa'ãma 're siwadi za'ra oto. Wa norĩ hã dama ĩsadawa wasu'u'wa norĩ hã ma tô duré wama pisutu za'ra, wa te da'ãma 're ĩromhuri za'ra mono zéb da hã, taha zarina, da'ãma zama 're siwadi mono da duré, wasine.


text:
Cristuhu dâ'âzém na 'Re ĩhâimana u'âsi mono, da'ãma 're ĩsiwadi mono zé wasu'u na, wa wa te dama 're rowasu'u za'ra, dawasété na oto da'ãma 're ĩpo're pu'u mono õ zéb zarina hã. Ma tô oto wama pisutu za'ra, ãne na, wa te dama 're rowasu'u za'ra mono da. 


text:
Taha wa, ma tô Cristu hã datẽme wazatõrĩ za'ra, ĩsadawa para, wa te dama 're sadawa wasu'u za'ra mono da. Ãne, wa wa te dama 're roti pese za'ra, Cristuhu nhisi na: “Ma'ãpé, 'râwi asi'madâ'â za'ra wa'aba, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ai'ãma siwadi za'ra wa'aba da oto.” Ãne na ma tô wa'u'âbâ te te dama 're aroti pese, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã.


text:
Cristu hã ti'ai ãma 're morĩ ré, ma tô wasété ãna 're hâimana u'âsi. Tiwasédé hã te te 'manharĩ õ nherẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô uburé wawasédé, wa te 're ĩ'manharĩ za'ra mono zém na hâiba wati'i, wa'upana za'ra, Cristuhu ãma 're wanomro mono wa, te te oto 're ĩwa'awẽsãmri mono zéb da hã. 


text:
Wa norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono siré, wa te tãma 're ĩromhuri za'ra mono norĩ hã, wa za oto aima ãma roti pese za'ra wa'aba ni. 'Re ĩhâimana u'âsi mono, ma tô tinhimizawi pese zéb zarina, aima 're sõprub za'ra wa'wa, ĩwẽ na hã. Taha wa, ĩsazei'wa na taré dama 're asiwasu'u za'ra wa'aba mono õ di za. 'Re aihâimana za'ra wa'aba mono zém na, te za asa ĩwa'rãmi asina tãma 're ĩ'uwaimrami u'âsi za'ra wa'aba mo, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma hã.


text:
Duréihã Iza'iza hã ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono mreme na rob'ui'éré, ãne:  “Ai'ãma ĩ̱pẽ'ẽzézéb da, bâdâ te ĩ̱sima ĩpisutuzém na, wa tô aiwapa. Te ĩ'asõ'reptuzéb da, bâdâ hã ĩwa waptã'ã wamhã, wa tô aipawapto tô.”  Ãne duréihã 'Re ĩhâimana u'âsi mono mreme na rob'ui'éré hã. Ma'ãpé, ĩ̱wapari pese za'ra wa'aba. Bâdâ ma tô oto ĩwa waptãrã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimizawi pese zé hã asi'uihâ na asima tiwi waptẽrẽ za'ra wa'aba da, duré te te asõ'reptu za'ra wa'aba da. 


text:
Wa norĩ hã wa 're wasi'madâ'â za'ra 'râwi, 're ĩwanomro wẽ mono zô, ni'wam norĩ hã wahâimanazém na te te 're wa'madâ'â za'ra mono wa, taha zarina, tiwasété na oto 're si'marõpãrĩ za'ra mono tõ da, Cristuhu wasu'uwẽ hã duré te te siwi 're wẽ'õ za'ra mono tõ da. Wa te dama 're ĩromhuri za'ra mono zé hã, da te dasiwi 're wẽ'õ za'ra mono tõ da, wa ãne na 'râwi 're wasi'madâ'â za'ra, wa norĩ hã.


text:
A norĩ wa'wa hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, wa te 're ĩromhuri za'ra mono zém na si, asiwi wawaihu'u za'ra wa'aba da, wa uburé marĩ hã wẽ na wa te 're 'manharĩ za'ra. E niha tawamhã, 're ĩwahâimana za'ra mono zé hã. Uburé marĩ na, wa te 're robzépata za'ra mono nherẽ, duré rowasédé hã wazada 're wairébé u'âsi mono nherẽ, wa wanhiptete sina ãma 're wanomro u'âsi, wa te 're sazei'õ utõrĩ za'ra mono ãna.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa oto 're wahâimana za'ra mono wa, ma tô da te dasiwi 're wahâ za'ra. Ma tô duré nasi dasiwi wanheme ni, dazazéb 're. Wazada 're dahâimana wasété za'ra mono wa, te da te wawi 're ro'wa'rutu u'âsi za'ra, Wanhib'apito, wa te dama 're sadawa wasu'u za'ra mono ré hã. Wanhimiromhuri na, wa dama 're wasiwasutu za'ẽtẽ u'âsi za'ra, Wanhib'apito wasu'uwẽ na hã. Ãne wamhã, wanhotõ ãna ma tô duré wa'ãma 're awẽ za'ra, nimahã mara na hã. Wasai ãna, wa duré nimahã bâtâ na hã 're wasi'ubumro.


text:
Ãne na, wa te 're robzépata za'ra mono nherẽ, wa tô 're wanomro wẽ u'âsi. 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimirowaihu'u si, wa tô oto wa te 're waihu'u pese za'ra. Taha wa, wawara sina dazada 're wazahi za'ra mono õ di oto. Wanhimizawi pese na si, wa oto 're wahâimana za'ra. 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani nhimipawaptobzéb zarina si, wa duré wa te dama 're romhuri za'ra. Wazadawa nhipese ãna, wa sena na si, wa te 're dazawi pese za'ra. Ãne zarina, te za asiwi ĩwawaihu'u za'ra wa'wa, sena na 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa, dama 're ĩwahâimana za'ra mono na hã.


text:
Ĩwasu'uwẽ hã wa tô, tô sena wa te dama 're wasu'u za'ra. 'Re ĩhâimana u'âsi mono waihu'u pese zarina si, wa tô ãne na wa te dama 're romhuri za'ra. 'Re ĩwanomro wẽ mono zém na si, wa tô wanhitob'ru norĩ da, 're wahâimana za'ra, ta norĩ ãma, wa te 're ai'uté za'ra mono da. Taha na, wa duré ta norĩ ãma 're wasimanawawi u'âsi za'ra, wanhitob'ru norĩ ãma hã.


text:
Ãne na te za tô asiwi ĩwawaihu'u za'ra wa'wa, sena na 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa, dama 're ĩwahâimana za'ra mono na hã. Taha wa, te ni'wam norĩ hã 're ĩwanomro wẽ mono zém na te te wa'ãma 're rosa'rata za'ra. Te te duré dama 're wawasu'u wẽ za'ra. Tane nherẽ, te ni'wam norĩ hã te te wa'ãma 're wasété za'ra taré. Te duré te te dama 're wawasu'u wasété za'ra. Sena na dama 're wasiwasu'u u'âsi za'ra mono nherẽ, te wazadawa nhipe hã te te wa'ãma 're sa'ra u'âsi.


text:
Wa norĩ hã daro mono bâ ĩsazei'wa norĩ ma, wawaihu'u pese za'ra nherẽ, te ni'wam norĩ hã taré na si te te wa'ãma 're rosa'rata za'ra. Wa te wasina 're romnhimimnhasi u'âsi za'ra mono wa, aré 're wadâ'â za'ra mono da nherẽ, wa zahadu wahâiba ré ré 're wahâimana za'ra. Da te 're wahâ za'ra mono nherẽ, da te dasiwi wa'uprosi waihu'u õ di.


text:
Nimahã bâtâ na, da te dasina 're wapẽ'ẽzé zani za'ra mono nherẽ, wa watoi u'âsi 're wahâimana za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma si. Duré wanhibrob'õ na 're wahâimana za'ra mono nherẽ, wa wa te 're dapawaptob za'ra, ĩwasu'uwẽ na si, danhibro pese ne, rowẽ na 're dahâimana u'âsi za'ra mono da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono siré. Wa norĩ hã wanhimarĩ õ nherẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, uburé te te wama 're ĩ'anhomri mono ré si, wa oto 're wanomro, ĩwẽ uptabi ré si. 


text:
<n>(11-12)</n>  Corĩtu ãma 're aihâimana za'ra wa'aba mono norĩ, sõ'awi wa tô aima 're wasiwasu'u za'ra wa'wa, 're ĩwahâimana za'ra mono zém na hã. Aiwi 're wasi'udâ waihu'u za'ra wa'aba mono õ di. Wanhimizawizém na, wa te duré 're ai'mararé za'ra wa'aba mono õ di. A norĩ wa'aba si te asimizawizém na 're ĩwa'mararé za'ra wa'aba mo.


text:
Taha wa, ĩ̱ra ne oto ĩ̱ma 're aihâimana za'ra wa'aba mono wa, wa za ãne na aima roti za'ra wa'wa, asawi pese za'ra wa'aba sina: Ma'ãpé, aipẽ'ẽ na asiwi 're wazawi pese za'ra wa'aba mono, wa norĩ hã wapẽ'ẽ na, wa te 're ĩ'asawi pese za'ra wa'aba mono ne. 


text:
 Aiwab õ na 're ĩdahâimana za'ra mono zé wasu'u</n> Cristuhu zazei'wa na 're aihâimana za'ra wa'aba mono norĩ, ĩsazei'õ'wa norĩ hâimanazém na, ĩsu 're aihâimana waihu'u za'ra wa'aba mono õ di za oto. Rowa'a na 're ĩdanomro wẽ mono zé hã, duré robra na 're ĩdanomro wasété mono zé hã, e aiwa bâ. Mare di. Aiwab õ di. Taha wa, ĩsazei'õ'wa norĩ siré, 'râwi 're aihâimana waihu'u za'ra wa'aba mono õ di za tô. Tô'ã.


text:
Cristu hã bété. E Satanasihi me, te siré 're hâimana zahuré, aiwa. E tinhimirosa'rata na te duré 're sisaze zahuré, 're siwẽ'õ zahuré mono ãna. Mare di. Tane duré, ĩsazei'wa norĩ hã aiwa 're hâimana za'ra mono õ di, ĩsazei'õ'wa norĩ me hã. Ãne hã baba uptabi di, wama hã.


text:
Romhâiba 'manharĩ hã ãma 're ĩdawata za'ra mono zé hã, e 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩdawata za'ra mono zéb 're, te aré da te 're sa'ra, 'ri 'rãihâ wa. Mare di. E marĩ wa. Aiwab õ wa, dama hã. Tane duré, wa norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩwata za'ra mono õ norĩ siré, 're wahâimana waihu'u za'ra mono õ di za oto. E marĩ wa. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã wapẽ'ẽ 're, wa'ãma 're sõrõwa za'ra mono wa oto. Taha wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhorõwa ne, wa oto 're wahâimana za'ra wasiré ĩsazei'wa norĩ hã, 'ri 'rãihâ wam ne, wapẽ'ẽ 're, 're sãmra mono wa oto. Duréihã 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa norĩ hã ma tô ĩmreme na rob'ui'éré za'ra, romhâ ré ĩsib'a'uwẽ norĩ ãma hã, ãne:  “Ĩ̱nhib'a'uwẽ norĩ siré, wa za oto 're ĩ̱hâimana u'âsi za'ra, 'râwi ĩ'rata. Wa za ĩsiré 're ĩ̱morĩ u'âsi za'ra. Ĩsib'apito, wa za oto tãma 're ĩ̱hâimana za'ra. Tawamhã ĩ̱nhib'a'uwẽ te za duré ĩ̱ma 're hâimana za'ra.” 


text:
Ãne duré Danhib'apito mreme na rob'ui'éré wasu'u amo hã:  “Dapo're ãna 're ĩdanomro mono norĩ hã, te za oto asiwi 're ĩrẽme za'ra wa'aba mo, ta norĩ hâimana wasété zém nhiti, 're aihâimana za'ra wa'aba mono da oto. Dapo're'õ norĩ hã uburé marĩ hã te te siwi 're ĩ'manharĩ wasété za'ra mono zé hã, tiwi 're upi zahu za'ra wa'aba mono õ di za oto. Tawapsi, wa za oto ĩ̱sitẽme te 're aiwaibui wẽ wa'wa. 


text:
 Tawapsi, wa za duré Aimama 'wa hã aima 're ĩ̱hâimana za'ra wa'wa. Tawamhã ĩ̱'ra te za oto ĩ̱ma 're aihâimana za'ra wa'aba mo.”  Ãne ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã danhipai u ĩsiptete uptabi hã tinhib'a'uwẽ norĩ ma, ropisutu siro. 


text:
Ĩ̱sisãnawã norĩ, ĩ̱ma asawi pese za'ra wa'aba norĩ hã, ãne hã uburé 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te wama 're ĩ'aropisutu mono zé hã, oto wama 're hâimana za'ra mono wa, uburé marĩ ĩwasété wi, wa za 're wasi'madâ'â pese za'ra, ãma 're wasihâiba wasété za'ra mono tõ da, duré 'râwi wapẽ'ẽ 're, ãma 're wasiwasété za'ra mono tõ da. Taha wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã wa za wa te wasiwi 're wazé pese za'ra. Wa za duré tãma 're wasisõmri u'âsi za'ra, ãma 're wanomro wẽ u'âsi mono da. 


text:
 Paru hã dama 're ĩtoi u'âsi mono zé wasu'u</n> Ma'ãpé, asiwi 're wazawi wẽ za'ra wa'aba mono, apâ 're wawaibui wẽ wa'aba mono da. Ni'wam norĩ hã asiré 're hâimana za'ra wa'aba mono nherẽ, ma tô wawasédé hã wa'ãma sa'ra. Tane nherẽ, asiré wa te aima romhuri za'ra wa'aba ré hã, marĩ ĩwasédé hã wa te aima 'manharĩ za'ra wa'aba õ di, nimahã na hã. Duré wanhimiromhuri zarina, aihâimana wasété na asi'marõpãrĩ za'ra wa'aba õ di 'râwi. Duré rob'uiprazéb zô, marĩ hã taré, wa te aima 'manharĩ nhipese za'ra wa'aba õ di. Mare uptabi di.


text:
E aiwasédé hã te ai'ãma sa'ra wa'aba da, wa ãne ãma aima rowasu'u za'ra wa'wa. Mare di. Ãne da hãi õ di. A norĩ wa'wa hã wama asawi uptabi za'ra wa'aba di. Taha wa, niha wama 're romhâimana za'ra mono wa, 're wadâ'â za'ra mono da nherẽ, wama 're rowẽ za'ra mono di za. Ãne na, wa tô aima wasiwasu'u pari za'ra wa'aba ni.


text:
A norĩ wa'wa hã ĩ̱ma ai'umnhasi za'ra wa'aba di oto. Wa aima 're ĩ̱toi u'âsi za'ra wa'wa. Aiwasu'u wẽ wa'aba na, ma tô asina ĩ̱ma 're ĩrowẽ zani za'ra wa'aba mo. Rowasédé hã wazada 're wairébé u'âsi mono nherẽ, wa ĩ̱toi uptabi na 're ĩ̱hâimana u'âsi. 


text:
Masédoniza u, we wasimasisi wamhã, wa te ãma ãpusi waihu'u õ di. Ãmemhã wazada hã ro'wa'rutu uptabi di, da'ahâ na wazada dahâimana za'ra wa. Duré ai'ãma wahâtâ'â za'ẽtẽ za'ra wa'aba di. E marĩ wa. Wanhib'apito wasu'uwẽ nhiti, aipizari za'ra wa'aba õ'umnhasite.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, taha si dapẽ'ẽ nomri'wa hã te 're hâimana, dawi 're robzei'õ za'ra mono nherẽ. Ta hã ma tô wapẽ'ẽ hi, Titu hã aihawi wa'aba, nimosi wei watẽme wisi wa.


text:
E tawamhã, Titu wei watẽme ĩwisizém na si, ma tô wapẽ hã ĩ're wama da'wa. Mare di. Taha na si õ di. Aiwasu'u wẽ wa'aba na zama, ma tô wapẽ hã ĩ're wama da'wa, duré Titu hã asiwi ĩpẽ'ẽ hiri aba na aiwasu'u wẽ za'ra wa'aba na zama. Ta hã Titu hã ma tô wama aiwasu'u wẽ za'ra wa'wa, ãne: “Corĩtu na 'ri nho'õmo nhisi ãma ĩsazei'wa norĩ hã te sima aiwẽ za'ra, 'râwi te te duré asabu za'ra da, tãma asawi uptabi za'ra wa. Ta norĩ hã ma tô duré 'râwi sina tipẽ'ẽzé za'ra, marĩ hã ĩwasétére hã te te siwi ĩ'manharĩ za'ra zém na hã. Te duré sima aiwẽ za'ra, te te siwi ai'upari wẽ za'ra da, asitob'ru norĩ wi.” Ãne na ma tô wama aiwasu'u wẽ za'ra wa'wa, Titu hã. Taha wa, aima ĩ̱toi uptabi za'ra wa'aba di, ãhãna hã. 


text:
Rob'ui'éré te aima ĩsõmri 'rata za'ra wa'wa hã sõré za'ra wa'aba wamhã, ma tô aiwi tirobzei'õ pese za'ra wa'wa, te ãma aima ĩnharĩ za'ra wa'aba zém na hã. Taha wa, wa tô wa hã ĩ̱siwi ãma robzei'õ, te aiwi ãma ĩrobzei'õ za'ra wa'aba zém na hã. Tane nherẽ, te ãma ĩ̱siwi robzei'õ na sahu õ di oto. E marĩ wa. Te aiwi ãma ĩrobzei'õ za'ra wa'aba zém na, ãma aihâimana za'ra wa'aba õ wa oto.


text:
Taha wa, wa hã ĩ̱toi uptabi di, ãhãna hã. E ĩ̱nhimi'ui'éré na te aiwi robzei'õ pese za'ra wa'aba wa, wa ĩ̱to sina ĩ̱hâimana. Mare di. Aiwi ĩrobzei'õ pese za'ra wa'aba zéb zarina, aiwasété wi aipizari za'ra wa'aba wa, wa ĩ̱to sina ĩ̱hâimana. 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te aima ĩwẽ za'ra wa'aba zéb zarina si, ma tô aiwi tirobzei'õ za'ra wa'wa. Taha wa, wa hã marĩ ĩwasédé hã te ãma aima 'manharĩ za'ra wa'aba õ di, ĩ̱nhimi'ui'éré na te ãma aima ĩnharĩ za'ra wa'aba zém na hã.


text:
Ĩsazei'õ'wa norĩ hã 're ĩnomro wasété mono zéb zarina, robzei'õ u'âsi 're hâimana za'ra mono wa, te ta norĩ hã dâ'â u'âsi ne 're hâimana za'ra, tipẽ'ẽ 're. Tane nherẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te dama 're ĩ'apisutu mono zéb zarina si, dawi 're robzei'õ pese za'ra mono wamhã, tawapsi te za dawasété wi 're dasipizari za'ra. Taha zarina si, te za oto 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te 're da'anho'reptu. Ãne wamhã, 're ĩdahâimana wasété za'ra mono zém na 're dasiwẽ'õ za'ra mono õ di za oto.


text:
Ma'ãpé, ãne na ãma asipo're pu'u za'ra wa'aba, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te sima aiwẽ za'ra wa'aba zéb zarina, aiwi ĩrobzei'õ pese za'ra wa'aba zém na hã. Taha zarina, ma tô oto asiwaihu'u za'ra wa'wa, uburé ĩwasédé hã 'râwi asiwi wẽ'õ pese za'ra wa'aba da. Taha wa, ma tô oto asima ĩwẽ uptabi za'ra wa'wa, aiwasédé hã 're ĩ'manharĩ za'ra wa'aba mono zém na ĩ̱ma asiwasu'u za'ra wa'aba da, apâ asima ropese za'ra wa'aba da. Ma tô duré asiwẽ'õ pese za'ra wa'wa, aiwasédé hã aima ĩhâimana za'ra wa'aba zém na hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimihâzém na, ĩsadawa para ĩ̱mreme na te aihâ za'ra wa'aba õ'umnhasite, ma tô ĩ̱ma aipahi za'ra wa'wa. Tane nherẽ, ma tô asima ĩ̱wẽ za'ra wa'wa oto, apâ ãma atẽme ĩ̱morĩ aba da, wasisabu su'u za'ra da. Ĩ'uwaibaba na si, niha ãma rosa'rata za'ra wa'aba da, ma tô asi'madâ'â za'ra wa'wa, aibâ hã tiwasédé te te ĩ'manharĩzém na hã asiwi wẽ'õ za'ra wa'aba da. Taha wa, aiwasédé hã ãma 'manharĩ za'ra wa'aba õ di. Ãne, wa tô ãma aiwaihu'u za'ra wa'wa. 


text:
Taha wa, e taré aibâ hã tiwasédé te te da'ãma ĩ'manharĩ ãma, ĩ̱pẽ'ẽzé wa, wa tô ãne na ãma aima rob'ui'éré za'ra wa'wa, taha hâiba na te ãma aima nharĩ za'ra wa'aba da. Mare di. Duré e taré aibâ hã te pawaptob da, wa tô ãma aima rob'ui'éré za'ra wa'wa, ãne na hã. Mare di. A norĩ wa'wa hã aima wazawi pese za'ra wa'aba wa, ĩ̱nhimiroti hã 're ĩ'madâ'â za'ra wa'aba mono na 'Re ĩhâimana u'âsi mono nho'a 'râwi asiwaihu'u za'ra wa'aba da si, wa tô ãne na hã ãma aima rob'ui'éré 'rata za'ra wa'wa.


text:
Ãne hã wa te ai'ãma waihu'u za'ra wa'aba wa, ma tô apâ wapẽ hã ĩ're wama da'wa. Tane nherẽ, taha zarina si õ di, aima wato za'ra wa'aba zé hã. Titu hã we watẽme wisi wamhã, ma tô wama aiwasu'u wẽ za'ra wa'wa. Ai'rata sãmra aba ré hã, ma tô, u, asiwi ĩpẽ'ẽ hiri 'wa, asiwi ĩpawapto wẽ wa'aba zém na hã. Ãne wa, ma tô, to sina we watẽme wi, aihawi wa'aba hã. Ãne wa, wa duré wa norĩ hã watoi uptabi na wahâimana, ĩsabâdâ hã.


text:
Titu hã ãma atẽme morĩ aba õ ré, wa tô tãma aiwasu'u wẽ za'ra wa'wa, ĩsõwa, te te aiwaihu'u sirõmo za'ra wa'aba da. Taha wa, taré te ãma tãma ai'umnhasi baba za'ra wa'aba õ di, ĩsõwamhã. Wa norĩ hã wazadawa nhipese ãna, wa tô wanhimirowasu'u wẽ na si, wa te aima 're rowasu'u u'âsi za'ra wa'wa, tô sena na ãma 're ĩwawaihu'u za'ra wa'aba mono zéb da hã. Taha zarina, Tituhu ma, wa te ĩ'aiwasu'u wẽ za'ra wa'aba zém na hã, tô sena na te za taha zarina si oto da te 're aiwaihu'u za'ra wa'wa, a norĩ wa'wa hã.


text:
Titu hã ai'rata sãmra aba ré, ma tô ĩsimiroti hã asiwi ĩwapari pese za'ra wa'wa. Ma tô duré asina aihâtâ'â za'ra wa'aba nherẽ, asiwi ĩ'âri wẽ wa'wa, marĩ na tãma ãma asina uwaimrami za'ra wa'aba õ wa, te te siwi aiwẽ'õ za'ra wa'aba õ'umnhasite. Taha wa, tãma asawi pese za'ra wa'aba di, ãne na ai'ãma po're si'âri za'ra wa'aba õ wa.


text:
Taha wa, wa hã duré, aima ĩ̱to za'ẽtẽ za'ra wa'aba di. E marĩ wa. Ĩ̱ma ai'umnhasi za'ra wa'aba wa, ãne na hã oto. 


text:
 Ĩsibrob'õ norĩ ma, 're ĩdanhoprub za'ẽtẽ za'ra mono zé wasu'u</n> Wasisãnawã norĩ, wa wasima aiwẽ za'ra wa'aba ni, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã tinhimizawi pese zéb zarina, ĩsazei'wa norĩ ma, 're ĩsõpru mono zé wasu'u hã, waihu'u za'ra wa'aba da, Masédoniza na danhipti'a nho'õmo nhisi ãma rowahutu u, siré 're ĩsi'rã'õtõ mono norĩ ma, 're ĩsõpru mono zé wasu'u hã.


text:
Ta norĩ hã da te ãma 're ĩrowasété za'ra mono na, te te 're robzépata za'ẽtẽ za'ra mono nherẽ, duré sibrob ãna 're hâimana za'ra mono nherẽ, ma tô to sina, dama tinhoprub za'ẽtẽ za'ra, tite rob'uiprazém na hã.


text:
<n>(3-4)</n>  Marĩ hã sa hâimana za'ra õ nherẽ, ma tô sa'ẽtẽ na dama sõmri za'ra, tinhoprubzém na te te ãma dazawi za'ra da. Si'uihâ na ma tô sima pisutu za'ra, ãne na wa te ãma saze za'ra wa, Zeruzarẽ ãma 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhib'a'uwẽ norĩ te te siwi ãma pawaptob za'ra da, te te sima ĩwẽ uptabi za'ra zéb zarina. Taha wa, wẽ di ãne hã, dama ãma ĩsõprub za'ra zé hã, Masédoniza ãma ĩsazei'wa norĩ nhoprubzé hã.


text:
Wa norĩ hã ãne zô, wanhimipari õ nherẽ, ma tô Wanhib'apito ma uimrehẽne sisõmri za'ra ta norĩ hã, taha ma si 're hâimana za'ra mono da. Taha zarina, ma tô duré wama sisõmri za'ra, te te wapawaptob za'ra da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te tãma ĩpisutu za'ra zéb zarina hã.


text:
Titu hã ãma atẽme morĩ 'rata aba wamhã, ma tô rob'uiprazé ubumro na sãna'rata, asõprub za'ra wa'aba zém na hã. Taha wa, wa tô tãma roti pese ni, duré ãma atẽme morĩ aba wamhã, rob'uiprazé ubumro na te te ãma sizusi da, romhuri hã wẽ uptabi na te te uprosi da.


text:
A norĩ wa'wa hã te Cristu hã aima umnhasi za'ra wa'aba wa, ãma 're ĩsasõmri pese za'ra wa'aba mo. 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti na, te aimreme wẽ na dama 're ĩrowasu'u za'ra wa'aba mo. Ĩsimiroti hã ma tô duré 're ĩwaihu'u pese za'ra wa'aba mo. Taha wa, asimi'ẽ na te 're ĩromhuri pese za'ra wa'aba mo, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te aima 're ĩwẽ za'ra wa'aba mono zéb zarina. Te duré asiwi 're ĩwazawi pese za'ra wa'aba mo. Ãne hã aima sa'ẽtẽ uptabi za'ra wa'aba di, 're aihâimana za'ra wa'aba mono zém na hã. Taha wa, te za sa'ẽtẽ na dama asõprub za'ra wa'wa duré. 


text:
Ãne hã wa hã te ãma aima 'ru za'ra wa'aba õ di. Taré wa aima ãma roti za'ra wa'wa, ĩ̱nhimiroti zarina, 'manharĩ za'ra wa'aba wamhã, 're ĩdazawi pese za'ra wa'aba mono zém na, sena na da te 're aiwaihu'u za'ra wa'aba mono da. Masédoniza ãma ĩsazei'wa norĩ hã simi'ẽ na te te 're ĩdapawaptob za'ra mono ne zô pé, wa ãne na taré ãma aipibu za'ra wa'wa.


text:
Wanhib'apito Zezu Cristuhu nhimizawi pese zé hã aima waihu'u pese za'ra wa'aba di oto. Ta hã Timama siré robze na 're hâimana u'âsi mono nherẽ, ma tô hâiwa ãma tihâimanazé hã we tirẽ a'â, ti'ai ãma si'a'uwẽ da, te te a'â dame 're robzépata mono da. Asada za'ra wa'aba, ma tô dawazari si'a'uwẽ, taha zarina, a norĩ wa'aba zama 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'rata 're asimroi u'âsi aba mono da, hâiwa ãma hã. Taha wa, Wanhib'apito hã sisawi ãna 're ĩhâimana mono ne, te za asisawi ãna dama asõprub za'ra wa'wa, ate rob'uiprazé wa'aba na hã. 


text:
<n>(10-11)</n>  Ĩ̱nhimirosa'rada hã wa za oto aima waihu'u za'ra wa'wa, rob'uiprazé asiwi ĩ'ubumroi wa'aba zém na hã. Wahub 'rata na ma tô dawana asima ĩpisutu za'ra wa'wa, rob'uiprazé hã asiwi ĩ'rã'õtõ aba zéb da hã. Dawana ma tô duré rob'uiprazé ubumro na ãma ĩsãna'rata za'ra wa'wa. Taha wa, ma'ãpé asiwi uprosi wẽ wa'aba, rob'uiprazé ubumro hã. Ato sina, ãma asisaze za'ra wa'aba ne, te za oto ãhãna hã ãma ĩ'uwaimrami za'ra wa'wa duré, rob'uiprazém na hã, aihâiba mono bâ aima 're ĩhâimana za'ra wa'aba mono zéb zarina, niha wamhã, ĩsa'ẽtẽ zarina, niha wamhã, ĩsyry zarina.


text:
Ato sina, ãma asõprub za'ra wa'aba wamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono si te za asõprubzém na aiwẽsãmri za'ra wa'wa. Asimarĩ aba õ wa, tô syry na ĩsõmri za'ra wa'aba zéb zarina, te za duré ãma aiwẽsãmri za'ra wa'wa, ato sina ãma asõprub za'ra wa'aba wa. 


text:
<n>(13-14)</n>  E a norĩ wa'aba si, sa'ẽtẽ na ĩsõmri za'ra wa'aba na, da'upana ãma robzépata za'ra wa'aba da, wa ãne na aima roti za'ra wa'wa. Mare di. Taré ãhãna hã sa'ẽtẽ na aima hâimana za'ra wa'aba wa, te za ãma ĩpawaptob za'ra wa'wa, Zeruzarẽ ãma ĩsazei'wa norĩ hã, marĩ zô tiwi 're rowaptâ'â za'ra mono wa. Tawamhã, nimahã na marĩ zô, aiwi 're rowaptâ'â za'ra wa'aba mono wamhã, te za duré ta norĩ hã marĩ na te te 're aipawaptob za'ra wa'wa, asa, sa'ẽtẽ na tãma hâimana za'ra wamhã. Ãne wamhã, aiwa te za asõprubzém na asima ãma 're ĩwa'rãmi za'ra wa'aba mo.


text:
Duréihã Mozési ma tô ãne na ãma rob'ui'éré, Izarazéhé nhihudu norĩ hã a'ubuni wi simizahâri mono sidâpâsi, mana na dasazém nhisi hã te te siwi ĩ'ubumroi mono na hã:  “Ni'wam norĩ hã sa'ẽtẽ uptabi na te te sima ubumro za'ra mono nherẽ, tãma si'atarẽme za'ra mono õ di, tisiré norĩ hã te te ãma pawaptob za'ra mono wa. Taha wa, ni'wam norĩ hã syry na te te sima ubumro za'ra nherẽ, ta norĩ wi tiwi sô rowaptâ'â za'ra õ di, ĩsazéb zô hã.”  Ãne duréihã ãhã wasu'u na, Mozési te te ãma ĩrob'ui'érézé hã, ĩbaihâ na hã. Tane duré, a norĩ wa'wa hã te za 're asipawapto pese za'ra wa'aba mo, aiwa 're aihâimana za'ra wa'aba mono da. 


text:
 Titu hã to sina datẽme ĩmorĩzé wasu'u</n> 'Re ĩhâimana u'âsi mono, ma tô Tituhu ma pisutu, tãma asawi pese za'ra wa'aba zéb zarina, te te aipawaptob za'ra wa'aba da, wa norĩ hã wa te duré 're ĩ'asawi pese za'ra wa'aba mono ne. Taha wa, wa ãma wawata ni, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma hã, tô sena wa, õ hã.


text:
Tawamhã õne haré ma tô Titu hã sina wazaze, ãma atẽme ĩmorĩ aba zém na da hã. Taha wa, si'uihâ na te te ãma sima ĩrowẽzéb zarina, to sina te za tô ãma atẽme timorĩ za'ra wa'wa ãhãna hã, atẽme za'ra wa'aba.


text:
Wasisãnawã hã wa za duré ĩsiré ãma atẽme satõrĩ za'ra wa'aba ni, aibâ hã. Ãme ĩsazei'wa norĩ hã ma tô te te sima 're wasu'u wẽ za'ra, Cristuhu wasu'uwẽ na simiromhuri wẽ uptabi wa, ta hã.


text:
Duré dama simiromhuri wẽ uptabi wa, ma tô ĩsazei'wa norĩ hã siwi pisutu, Zeruzarẽ u ĩsazei'wa norĩ nhoprubzéb ré, za wasi'aba'réi wa, ãma wasiré morĩ da. Tawamhã Wanhib'apito ãma wawatazéb da, wa za tô ãne hã 'manharĩ ni, duré wato sina, wa te 're ĩda'apawapto mono zém na, da te wawaihu'u za'ra da. 


text:
Wanhimisaihuri hã da te wa'ãma nomri tõ da, wa za asõprub za'ra wa'aba zé hã wasitẽme wa te wasiwi 'madâ'â pese za'ra, wasi'aba'réi wamhã.


text:
Ĩ'uwaibaba, wa te ãma ĩ'uwaimrami za'ra da si, wa tô ĩré wasima rob'madâ'â za'ra ni, Wanhib'apito nho'a, duré uburé danho'a zama. 


text:
Wasisãnawã hâiba amo hã wa za duré ãma atẽme satõrĩ za'ra wa'aba ni, Titu norĩ siré, ãma morĩ da. Ta hã wa tô nasi pibu za'ra ni, simi'ẽ na te te 're romhuri mono zô, Wanhib'apito ma. Taha wa, wa tô waihu'u za'ra ni, tô sena ĩsimi'ẽ na hã, duré to sina te te 're ĩromhuri mono na hã. Ta hã aiwasu'u wẽ za'ra wa'wa hã te te wapari wa, tãma ai'umnhasi uptabi za'ra wa'aba di, za rob'uiprazém na dama asõprub za'ra wa'aba zém na hã. Taha wa, toi uptabi di ãhãna hã, rob'uiprazé ubumro na za te te ãma aipawaptob za'ra wa'aba wa.


text:
Titu hã bété. Ta hã ĩ̱siré Wanhib'apito ma romhuri'wa te 're hâimana, Cristuhu wasu'uwẽ na ĩ̱siré te te 're ĩ'aipawaptob za'ra wa'aba mono. Duré wasisãnawã hâiba amo norĩ hã za ĩsiré ãma ĩneb zahuré da hã, ta norĩ hã te za tisiré ĩsazei'wa norĩ zadawa para, ãma atẽme ĩne wa'aba na siwasu'u zahuré, aima za'ra wa'aba hã. Ta norĩ hã simiromhuri wẽ uptabi wa, te za Cristuhu ãma si 're dawata za'ra.


text:
Taha wa, ma'ãpé ĩwẽ na si uburé marĩ na hã ãma tãma uwaimrami za'ra wa'aba za, asimizawi pese aba zém na te te aiwaihu'u za'ra wa'aba da, duré sena na, wa te dama 're ĩ'aiwasu'u wẽ za'ra wa'aba mono zém na, te te aiwaihu'u za'ra wa'aba da. Duré ãme ĩsazei'wa norĩ, siré 're ĩsi'rã'õtõ mono norĩ hã, ãne na te te aiwaihu'u za'ra wa'aba da, te za ĩwẽ na si tãma ãma ĩ'uwaimrami za'ra wa'wa. 


text:
 Zudeza ãma ĩsazei'wa norĩ ma, ĩdanhoprub za'ra zé wasu'u</n> E wa hã wa za ãne na aima ãma roti na sahu za'ra wa'wa, ĩ̱nhimi'ui'éré na hã, Zudeza na danhipti'a nho'õmo nhisi ãma 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhib'a'uwẽ norĩ ma, asõprub za'ra wa'aba da, dame. Mare di. Ãne na, te aima ãma roti na sahu za'ra wa'aba õ di za, ãhãna hã.


text:
E marĩ wa. Zudeza ãma ĩsazei'wa norĩ hã asiwi pawaptob za'ra wa'aba da, asi'uihâ na ato sina, ãma asima rosa'rata za'ra wa'aba wa. Ãne na, wa tô wa hã ãma aiwaihu'u za'ra wa'wa, tô sena na. Ãme Masédoniza na danhipti'a nho'õmo nhisi ãma ĩsazei'wa norĩ 're ĩhâimana za'ra mono norĩ ma, wa tô aiwasu'u wẽ za'ra wa'wa. Ãne, wa tô ta norĩ ma hã tãma aiwasu'u wẽ za'ra wa'wa: “Ataza na danhipti'a nho'õmo nhisi ãma ĩsazei'wa norĩ hã ma tô rob'uiprazé ubumro na sãna'rata za'ra, wahub 'rata na hã.” Ãne na, wa tô tãma aiwasu'u wẽ za'ra wa'wa. Rob'uiprazé hã ato sina, asiwi ĩ'ubumro sirõmo za'ra wa'aba zéb zarina, ma tô ta norĩ zama sima ãma rosa'rata za'ra, to sina, aiwa asine wa'aba, te te siwi 'manharĩ wẽ da, aiwab da.


text:
Ãne na, wa tô dama aiwasu'u wẽ za'ra wa'wa. Tane nherẽ, wa za ĩ̱sisõwa ãma atẽme satõrĩ za'ra wa'wa, wasisãnawã norĩ hã, rob'uiprazé ubumro na te te aipawaptob za'ra wa'aba da, ĩ̱wana ré asiwi 'rã'õtõ pari aba da, te dama aiwasu'u wẽ za'ra wa'aba zéb zarina. Duré te dama aiwasu'u wẽ za'ra wa'aba zém na, taré te ai'umnhasi baba za'ra wa'aba tõ da, wa za tô ãne hã 'manha.


text:
Ãté Masédoniza hawimhã, wasisãnawã norĩ hã te za ãma ĩ̱siré ai'aba'ré, atẽme za'ra wa'aba. Tawamhã, ãma atẽme wasihutu aba wamhã, rob'uiprazé hã asiwi 'rã'õtõ pari aba õ wamhã, ãté wa aré aima aséb za'ra wa'aba ni, taré wa te ai'umnhasi baba za'ra wa'aba wa. A norĩ wa'wa hã bété. Te aré tô aséb za'ra wa'wa, tô sena ĩ'ubumro na, ãma uwaimrami za'ra wa'aba õ wa.


text:
Taha wa, wa tô ãne rosa'rata ĩ̱sima, wasisãnawã norĩ hã ĩ̱sisõwa te ãma atẽme satõrĩ za'ra wa'aba da, rob'uiprazé ubumro na te te aipawaptob za'ra wa'aba da, asiwi 'rã'õtõ pari aba hâ ĩ̱zô, ĩ̱ma ĩropisutu za'ra wa'aba zéb zarina. Tawamhã, ãma atẽme ĩ̱wisi za'ra wa'aba wamhã, õne haré wa za ti'â, asi'uihâ na ato sina, dama asõprub za'ra wa'aba zém na, da te dasiwi aiwaihu'u za'ra wa'aba da. 


text:
Ãne na, wa za duré ãma aipo're pu'u za'ra wa'wa, ãma rosa'rata za'ra wa'aba da. Amnho hã syry na da te 're ĩzuri mono zéb zarina, te za syry na da te 're ubumro za'ra, dama 're 'rã prédub za'ra mono wamhã. Sa'ẽtẽ na, da te 're zuri mono wapsi, te za oto sa'ẽtẽ na da te 're ubumro za'ra. Tane duré, dasima 're ĩdanhoprub za'ra mono zéb zarina, te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã dama 're sõpru, ĩwa'rãmi.


text:
'Râwi aipẽ'ẽ 're, asima ĩwaihu'u za'ra wa'aba zéb zarina si, te za aihâiba mono bâ dama asõprub za'ra wa'wa, ãté sa'ẽtẽ na, ãté syry na. Robzei'õ nherẽ, dama asõprub za'ra wa'aba õ di za. Duré taré da te aima ĩ'ru za'ra wa'aba zéb zarina, dama asõprub za'ra wa'aba õ di za. Mare di. Asi'uihâ na si te za asima ĩwẽ za'ra wa'aba zéb zarina, dama asõprub za'ra wa'wa, ato sina. Ãne si ĩwẽ uptabi hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma hã, dato sina dasima 're ĩdanhoprub za'ra mono zé hã.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono hã waihu'u pese uptabi di, uburé marĩ ĩwẽ hã te te aima 're ĩ'anhomri aba mono da hã, marĩ zô aiwi 're rowaptâ'â za'ra wa'aba mono tõ da, ãma 're aihâimana za'ra wa'aba mono zéb da hã, duré ãma 're ĩdapawaptob za'ra wa'aba mono zéb da hã.


text:
Duréihã ni'wa hã ma tô ãne na rob'ui'éré, ĩbaihâ na hã:  “Ĩsibrob'õ norĩ ma, te 're sõprub u'âsi, sa'ẽtẽ na. Ĩsimizawi pese zé hã dawi 're si'utõrĩ waihu'u za'ra mono õ di za. Te za dama 're hâimana u'âsi za'ra.”  Ãne duréihã rob'ui'éré wasu'u hã. 


text:
E 'wa hã te robzâ hã robzuri'wa norĩ ma, te te 're anhomri. E 'wa hã, te dasazé hã te te dama 're anhomri. Ta hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono. Tane te za duré ĩsõprubzé hã aima 're sa'ẽtẽ za'ra wa'wa, dama 're asõprub za'ra wa'aba mono zé wa'rãmi, sa'ẽtẽ uptabi na oto dama ãma 're asõprub za'ra wa'aba mono da, nimahã na hã.


text:
Sa'ẽtẽ na te za tô ĩwẽ hã te te aima 're sõmri u'âsi za'ra wa'wa, taha zarina, oto a norĩ wa'wa hã sa'ẽtẽ na ãma 're dapawaptob u'âsi za'ra wa'aba mono da, aiwab da. Taha wa, da'ahâ na te za oto 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma tawata za'ra ni, asõprub za'ra wa'aba zé hã za wa te datẽme ãwisi za'ra wẽ te.


text:
Ĩwẽ hã te za tô ĩ'manharĩ za'ra wa'wa, ãne na dapawaptob za'ra wa'aba wamhã. E marĩ wa. Ta norĩ wi hã, marĩ zô tiwi 're rowaptâ'â za'ra mono õ di za oto, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhib'a'uwẽ norĩ wi hã, Zudeza ãma 're ĩhâimana za'ra mono norĩ wi hã. Taha zarina, te za duré ahâ na oto ãma 're wata za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma hã.


text:
A norĩ wa'wa hã tãma asõprub za'ra wa'aba zém na, pawaptob za'ra wa'aba wa, te za tãma ãma ĩ'uwaimrami za'ra wa'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma hã. Taha wa, ahâ na te za tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma tiwata zara, Cristuhu wasu'uwẽ zarina 're anomro wẽ wa'aba mono na, duré asõprub uptabi na pawaptob za'ra wa'aba wa, ta norĩ hã, duré darob amoi ãma 're ĩhâimana za'ra mono norĩ hã, pawaptob za'ra wa'aba wa.


text:
Ta norĩ hã te te 're asawi pese za'ra wa'aba mono wa, te za ai'ãma 're mreme zusi u'âsi 'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, ta hã tinhimizawi pese zéb zarina, te te aipisutu za'ra wa'aba wa, asimarĩ na tãma asõprub za'ra wa'aba da, ĩsimarĩ'õ norĩ ma hã.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma si, wa za 're wawata u'âsi za'ra, ti'ra na wama ĩsõprub za'ra zé wa'rãmi. 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhoprubzé hã wẽ uptabi nherẽ, damreme na ĩ'uwaibaba, da te dasima ãma 're ĩrowasu'u za'ra mono da hã, da te dasima ãma 're uwaimrami waihu'u za'ra mono õ di. 


text:
 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa para, Paru te te dama 're ĩsadawa wasu'u mono zé wasu'u</n> Ni'wam norĩ hã asiré wa'aba, 're ĩhâimana za'ra mono norĩ hã te ãne te te sima 're ĩ̱bâsi za'ra: “Paru hã wa'rata sãmra ré hã, wama pahi za'ra di, marĩ na te te wama ĩnharĩ za'ra da hã, wanho'a. Wanhiti 're hâimana mono wapsi, te mreme pahi ãna te te wama 're anharĩ, tinhimi'ui'éré na si.” E ãne hã ĩ̱ma 're hâimana mono bâ. Mare di. Wa hã Paru, wa za oto aima ãma roti za'ra wa'wa. Ĩ̱wapari pese za'ra wa'aba za. Cristuhu nhisi na, wa za ãma aima roti za'ra wa'wa ãhãna hã, ta hã simizawi pese wa, duré atãma na 're hâimana u'âsi mono wa. Marĩ da, 're sisapẽtẽ waihu'u mono õ di, ta hã.


text:
Ni'wam norĩ hã ma tô ãne na ĩ̱ma nharĩ za'ra, ĩ̱hâiba na: “Paru hã ĩsazei'õ'wa norĩ ne, te 're hâimana.” Ãne te ni'wam norĩ hã ĩ̱'ãma rosa'rata za'ra. Taha wa, apâ ãma atẽme ĩ̱morĩ aba wamhã, ãté ĩ̱mreme tete na, wa za tô aima roti za'ra wa'wa, ĩ̱pahi ãna, ãne hã te ĩ̱sima wẽ õ nherẽ. Taha wa, ĩ̱wasu'u wasédé hã wapari za'ra wa'aba õ di za, ãne na te aima nharĩ za'ra wa'aba tõ da, asõ'a za'ra wa'aba.


text:
Wa norĩ hã ti'ai ãma, wa dawazari 're wahâimana tô, uburé ĩsazei'õ'wa norĩ wazari. Tane nherẽ, ti'ai ãma 're ĩdahâimana za'ra mono zéb zarina, wa te 're a'wapéi mono õ di, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhitob'ru norĩ hã. Mare di.


text:
Ti'ai ãma 're ĩdasi'wapé za'ra mono zém na, wa te 're a'wapéi mono õ di duré. 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimnhi'ãsi na si, wa tô wa te 're a'wapéi u'âsi, ĩwaihu'u pese zarina. Ĩsitob'ru norĩ nhiptetezé hã wa te tiwi ãma 're ĩ'a'uprosi mono zéb da hã, wa ãhã na si wa te 're a'wapéi u'âsi, ta norĩ hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimnhi'ãsi na si.


text:
Taha na si, wa duré danhimiroti tô senai'õ hã wa te dawi 're a'uprosi. Ni'wam norĩ hã tiwẽ na sina 're wata za'ra mono wa, te 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã tãma waihu'u ãna, 're hâimana za'ra. Ãne na danhimirosa'rata wasédé hã, wa duré wa te dawi 're a'uprosi u'âsi, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimnhi'ãsi na, ĩwaihu'u pese zarina. Uburé Cristuhu nhitob'ru norĩ nhimirosa'rata wasédé hã wa duré wa te tiwi 're awaibui u'âsi, Cristuhu nhimiroti zarina si, te te oto 're rosa'rata za'ra mono da, ta norĩ hã ĩwẽ na si.


text:
A norĩ wa'wa hã te oto Cristuhu ãma 're ĩsasõmri pese za'ra wa'aba mo. Tane nherẽ, ni'wam norĩ hã asiré 're hâimana za'ra wa'aba mono nherẽ, Cristuhu wi, apâ tihâimana wasété zô 're sipizari za'ra mono wa, wa za ta norĩ zada 're wahâimana, wa te wasiwi ĩwẽ'õ za'ra zéb zarina, niha wa te dama ãma roti za'ra da, ta norĩ hâiba na hã. 


text:
Atõmo na wahâiba mana wawi, asiwi 're ĩwa'madâ'â za'ra wa'aba mono zéb zarina si, ma tô asiwi 're ĩwawẽ'õ za'ra wa'aba mo. Ni'wam norĩ hã asiré wa'aba, 're ĩhâimana za'ra mono norĩ hã te ãne na te te si'ãma 're rosa'rata upa za'ra 'râwi: “Wa norĩ si, wa Cristuhu zadawa para, wa te 're romhuri za'ra.” Ãne na asi'ãma rosa'rata za'ra wa'aba ze te bâ, ma'ãpé apâ asi'ãma rosa'rata pese za'ra wa'aba. E marĩ wa. Wa norĩ zama, Cristuhu zadawa para dama romhuri'wai wa.


text:
Wanhib'apito hã ma tô wapisutu, ĩsadawa para, wa te 're aipawaptob za'ra wa'aba mono da. E tawamhã, wanhimipawaptobzéb zarina, ãma 're anomro wẽ wa'aba mono zé hã, wa te aiwi 're uprosi za'ra wa'aba mono da, ma tô ãne hã wama pisutu. Mare di. Ĩsadawa para, wa te 're ĩ'aipawaptob za'ra wa'aba mono zéb zarina, asiptete sina ãma 're anomro aba mono da si, ma tô wapisutu, Wanhib'apito hã. Ãhã zarina si, aima 're ĩ̱siwasu'u za'ra wa'aba mono wa, ãma 're ĩ̱nhisé mono õ di, tô sena aima 're ĩ̱siwasu'u za'ra wa'aba mono wa, ãne na hã.


text:
Ĩ̱nhimi'ui'éré na te aima ãma ĩroti za'ra wa'aba zé ma, aipahi za'ra wa'aba da hã, te amo ĩ̱sima aiwẽ za'ra wa'aba õ di.


text:
Ni'wam norĩ hã te duré te te sima 're ĩ̱wasu'u za'ra, ãne: “Paruhu nhimiroti hã pire uptabi di, tinhimi'ui'éré na si te te wama 're ĩroti za'ra mono zém na hã. Mreme tete sina, te za duré ãma wama roti pese za'ra, tinhimi'ui'éré na hã. Tane nherẽ, wa'rata sãmra wamhã, marĩ dai õ di. Wama mreme wapu za'rare di.” Ãne te ni'wam norĩ hã te te sima 're ĩ̱bâsi za'ra, ĩ̱za're'ra si.


text:
Tane nherẽ, asiti wahâimana za'ra wa'aba ré, wanhimi'ui'éré na wamreme tete sina, wa te aima ãma ĩroti za'ra wa'aba zéb zarina, wa za duré wahâimana pire na ai'rata wahâimana za'ra wa'aba ni, apâ ãma wane wamhã, atẽme za'ra wa'aba. Ãne hã ma'ãpé wa'ãma waihu'u za'ra wa'aba, rosa'rata na wa'ãma ĩ'upa za'ra wa'aba norĩ hã. 


text:
Ta norĩ hã danhipai u 're ĩhâimana wẽ za'ra mono na, ma tô 're si'madâ'â ze za'ra. Tane nherẽ, wa norĩ hã aiwab da hã, wa te wasina rosa'rata waihu'u õ di, wawẽ na hã. Tane nherẽ, te ta norĩ hã ĩsimiza'rese'õ ne 're hâimana za'ra. Tihâimana wẽ zéb zô si, te ta norĩ hã 'râwi sina 're sõpré, taha na si danhipai u 're hâimana wẽ za'ra mono da newa.


text:
Tane nherẽ, wa norĩ hã tô ĩbâre, wa aima wasiwasu'u za'ra wa'aba ni. 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te wama ĩpisutuzém nhipai u, aima wasiwasu'u za'ra wa'aba õ di. Romhuri hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te wama ĩpisutuzéb zarina si, wa tô wa te dama 're romhuri, a norĩ wa'aba ma zama. Taha na si, wa aima wasiwasu'u za'ra wa'aba ni, wa te dama 're ĩromhuri wẽ mono zém na si.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono te te wama ĩpisutuzéb zarina si, wa tô ãma wanem na, atẽme za'ra wa'aba, dawana ĩsadawa para, wa te aipawaptob za'ra wa'aba da. Te te wama ĩpisutuzém nhipai u, wa te tiwi ãma upai õ di, Cristuhu wasu'uwẽ hã wa te aima wasu'u 'rata za'ra wa'aba wamhã.


text:
Duré, danhimiromhuri na nherẽ, taré wa norĩ hã da'upana wazadawa nhipese na 're wasiwasu'u mono õ di, aima za'ra wa'aba hã. Taré, wa wa norĩ hã wa te wasima 're aiwẽ za'ra wa'wa, Cristuhu ãma 're ĩsasõmri za'ra wa'aba mono zém na, asima ãma 're sa'ẽtẽ za'ra wa'aba mono da, taha zarina, wa te aima 're ĩromhuri za'ra wa'aba mono zém na si, wa te aima ãma 're sa'ẽtẽ za'ra wa'aba mono da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te wama ĩpisutuzéb zarina si.


text:
Tawapsi, wa za datẽme 're wane, darob amoi u, airom nhiti za'ra wa'aba 're ĩdahâimana za'ra mono norĩ ma, ĩwasu'uwẽ hã wa te dama 're wasu'u mono da. Cristuhu wasu'uwẽ na ni'wa hã te te dama 're ĩromhuri mono õ zéb u si, wa za oto 're wane, darob amoi u hã, ĩwasu'uwẽ na, da te dama ãma 're romhuri za'ra mono nherẽ, taré wazadawa nhipese na, da'upana dama 're wasiwasu'u tõ mono da. 


text:
Ãne na ma tô duréihã ni'wa hã ĩbaihâ na ãma rob'ui'éré, 'Re ĩhâimana u'âsi mono mreme na:  “Ni'wam norĩ hã to sina oto 're hâimana za'ra mono wamhã, Danhib'apito te te 're ĩpawapto wẽ za'ra mono zém na si, te za tô dama 're siwasu'u wẽ za'ra, to sina oto ãma 're ĩhâimana za'ra mono zém na hã.”  Ãne duréihã rob'ui'éré hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono mreme na hã.


text:
Ni'wam norĩ hã tiwẽ na 'râwi 're ĩsi'madâ'â ze za'ra mono norĩ hã, Wanhib'apito te te 're wẽsãmri za'ra mono õ di, ta norĩ hã. E marĩ wa. Te te sima 're ĩ'awasu'u wẽ mono norĩ si, te za te te 're awẽsãmri, Wanhib'apito hã. 


text:
 Cristuhu wasu'uwẽ upana, roti senai'õ na te te dama 're ĩroti za'ra mono norĩ wasu'u</n> Ãhãna, wa za ĩ̱sisõwa ãma ĩ̱sina aipo're pu'u za'ra wa'wa, ĩ̱'ãma aiwa'a za'ra wa'aba tõ da, ĩ̱nhimiza'rese'õ na ĩ̱'ãma 're rosa'rata za'ra wa'aba mono nherẽ.


text:
Wa hã te 're asawi pese za'ra wa'aba mono wa, wa tô te ai'ãma 're rosa'rata u'âsi za'ra wa'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're ĩ'asawi pese za'ra wa'aba mono ne. Ni'wa hã aibâ ma, ti'ra ubuni hã mro da, te te tãma ĩpisutu ne, wa tô aipisutu za'ra wa'wa, Cristuhu ma si oto 're aihâimana za'ra wa'aba mono da.


text:
Tane nherẽ, wa oto ĩ̱hâtâ'â sina, te ai'ãma 're rosa'rata u'âsi za'ra wa'wa. E marĩ wa. Cristuhu ãma si, 're sasõmri pese za'ra wa'aba mono nherẽ, ãté ni'wam norĩ hã roti tô senai'õ na taré te te aima 're ĩrowasu'u za'ra wa'aba mono zéb zarina, te za Cristuhu wasu'uwẽ hã ĩrẽme za'ra wa'wa. Duréihã Wa'uburé hã wahi na sihâiba wa, Ewaha ma, sadawa nhipese na te te ĩrowasu'u ne, te za tô ãté ni'wam norĩ hã te te aima 're rowasu'u za'ra wa'wa, roti tô senai'õ na hã.


text:
Zezusihi wasu'uwẽ tô sena uptabi si, wa tô aré aima wasu'u za'ra wa'aba ni. Tawamhã taha wasu'u na, wa te aima ĩrowasu'u za'ra wa'aba zéb zarina, ma tô ĩsaze za'ra wa'wa. Taha zarina, ma tô duré asima ĩwẽ za'ra wa'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani hã aipẽ'ẽ 're, aima 're hâimana u'âsi za'ra wa'aba mono da. Tane nherẽ, ni'wam norĩ hã Zezusihi wasu'uwẽ upana, tô senai'õ na te te aima 're rowasu'u za'ra wa'aba mono nherẽ, Wanhib'apito wasu'uwẽ ne, tô senai õ nherẽ, 'râwi asiwi 're wẽ'õ za'ra wa'aba mono õ di. Õne haré ma tô ãma 're ĩsasõmri za'ra wa'aba mo. 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani upana, ma tô ĩhâiba'õ mreme si asima 're ĩwẽ za'ra wa'aba mo. 


text:
E ta norĩ hã Cristuhu zadawa wasu'u'wa pâ, ma tô bété ĩsimirowasu'u na ãma ĩsaze za'ra wa'wa. E ĩ̱nhimiromhuri hã tãma wapu bâ, ta norĩ nhimiromhuri ma hã.


text:
Ãté ĩ̱mreme hã, ĩ̱ma pibu prã ti tô, da'ahâ nho'a te dama 're ĩrowahutu mono zéb da hã. Tane nherẽ, Cristuhu wasu'uwẽ si, tô sena hã ĩ̱ma waihu'u pese di. Ãne na ma tô oto ĩ̱'ãma ĩwaihu'u pese za'ra wa'wa, a norĩ wa'wa hã. 


text:
Asiwi ĩ̱pawa'âbâ aba ãna, wa tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono wasu'uwẽ na si te 're aipawaptob za'ra wa'wa. Taha wa'rãmi, a norĩ wa'aba si, ĩ̱ma aipire na aihâimana za'ra wa'aba da, wa tô ĩ̱hâimanazéb da hã, ĩ̱si'uihâ na nasi wa'â, ĩ̱pire na aima ĩ̱hâimana za'ra wa'aba tõ da. E ãne wamhã, ĩ̱wasédé wa tô 'manha. E tô 're ĩ̱hâimana mono zéb zarina, ma tô ãne na ĩ̱'ãma ĩrosa'rata wasété za'ra wa'wa, asima.


text:
Cristuhu wasu'uwẽ na te aipawaptob za'ra wa'aba da, ai'rata ĩ̱nhamra aba ré, rob'uiprazém na ĩ̱ma asõprub za'ra wa'aba õ nherẽ, ma tô ai'upana za'ra wa'aba, ĩsazei'wa norĩ hã ĩ̱pawaptob za'ra, darob amoi ãma 're ĩsi'ubumroi mono norĩ hã. Ta norĩ hã Wanhib'apito wasu'uwẽ na te pawaptob za'ra dai õ nherẽ, ma tô tite rob'uiprazém na ĩ̱pawaptob za'ra, aima wa'aba si, te ãma ĩromhurizéb da hã.


text:
Ai'rata ĩ̱nhamra aba ré, asimarĩ zô, te aiwasutu za'ra wa'aba da, te nasi aiwi rowaptẽrẽ za'ra wa'aba õ di, marĩ zô ĩ̱wi rowaptâ'â wamhã. Wasisãnawã norĩ si, ma tô uburé marĩ na siwi ĩ̱pawapto, ãma ĩ̱hâimana mono zéb da hã, Masédoniza hawi, ãma ĩ̱siré ĩsi'aba'ré norĩ hã. Taha wa, ai'rata ĩ̱nhamra aba ré hã, ĩ̱nhiwari na hã te nasi ropire hã aima 'manharĩ za'ra wa'aba õ di. Tane, wa za duré ĩ̱hâimana, apâ ĩ̱morĩ na te sahu wamhã, ãma atẽme za'ra wa'aba.


text:
Ni'wa hã marĩ na te wari ãna, wa tô aipawaptob za'ra wa'wa, ai'rata ĩ̱nhamra aba ré hã, asiwi ĩ̱pawa'âbâ aba ãna. Ãne hã ĩ̱ma wẽ uptabi di tô. Ãhã wasu'u hã da te ĩ̱wi pari waihu'u õ di, Ataza na danhipti'a nho'õmo nhisi ãma, 're ĩdahâimana za'ra mono norĩ hã. Cristuhu nhimiroti hã tô sena uptabi, te 're hâimana. Tane duré, wa hã tô sena, wa ãne na aima ãma rowaihu'u za'ra wa'wa.


text:
E marĩ wa, wa tô ĩ̱nhiwari ãna aima romhuri za'ra wa'wa. E ĩ̱ma asawi za'ra wa'aba õ wa. Mare di. Ĩ̱ma asawi uptabi za'ra wa'aba di. Ãne na ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono si ĩ̱waihu'u, 're ĩ̱hâimana mono zém na hã. 


text:
Zezusihi zadawa wasu'u'wa newa, tô senai'õ na te te dama 're ĩroti za'ra mono norĩ hã, aiwa ĩ̱sine hã te te dama 're ĩromhuri za'ra mono na dama 're siwasu'u za'ra mono tõ da, wa za tô ĩ̱pawa'âbâ ãna te 're da'apawaptob u'âsi.


text:
Ta norĩ hã Zezusihi zadawa wasu'u'wa na, tô sena 're hâimana za'ra mono õ di. Sadawa nhipese na, te tô te te 're romhuri za'ra, Zezusihi zadawa wasu'u'wa newa, da te ãma 're rosa'rata wẽ za'ra mono da, dasima.


text:
Tô ĩbâre, te ta norĩ hã ãne hã te te 're 'manharĩ za'ra. E marĩ wa. Satanasihi nhimiroti na si, te te dama 're romhuri za'ra mono wa, ta norĩ hã. Duré Satanasihi ma hã waihu'u pese di, tihâiba na rowa'a na dama 're ĩsihâi'ré mono da hã, hâiwa ãma 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma romhuri'wa newa, da te ãma 're saze za'ra mono da.


text:
Taha wa, tô ĩbâre te za tãma ĩromhuri'wa norĩ hã ĩsadawa para, sadawa nhipese na dama 're hâimana za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, romhuri wẽ 'wa, 're hâimana za'ra mono newa, da te ãma 're ĩrosa'rata wẽ za'ra mono zéb da hã, dasima. Taha wa, ta norĩ hã tiwasédé te te 're ĩ'manharĩ za'ra mono zéb zarina, te za tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te 're ahâ za'ra. 


text:
 Paru hã te te 're ĩrobzépata mono zé wasu'u</n> Ãne wa za ĩ̱siwasu'u na ãma aima sahu za'ra wa'wa. Ĩ̱nhimiromhuri wẽ na, aima ĩ̱siwasu'u za'ra wa'aba mono nherẽ, ĩ̱nhimiza'rese ãna 're ĩ̱hâimana mono zém na, ĩ̱'ãma rosa'rata za'ra wa'aba õ di za. Tane nherẽ, ãté te za tô ãne na ĩ̱'ãma ĩrosa'rata za'ra wa'wa, ĩ̱nhimiza'rese õ na 're ĩ̱hâimana mono zém na hã. Ãne wa, te za tô asiwi ĩ̱wẽ'õ za'ra wa'aba ãna, ĩ̱wapari pese za'ra wa'wa, Wanhib'apito wasu'uwẽ na te dama 're ĩromhuri wẽ mono zém na hã aima ĩ̱siwasu'u za'ra wa'aba da. 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u uptabi õ 'wa norĩ, aima 're siwasu'u pari za'ra wa'aba mono nherẽ, wa za tô aima ĩ̱siwasu'u za'ra wa'wa.


text:
Ãté Wanhib'apito te te ĩ̱ma ĩwaihu'uzéb zarina, aima ĩ̱siwasu'u za'ra wa'aba õ di, ãhã na hã. Ãté danhimiza'rese ãna 're ĩdahâimana za'ra mono zéb zarina si, wa za aima ĩ̱siwasu'u za'ra wa'wa, ĩ̱nhimiromhuri wẽ na hã.


text:
Ni'wam norĩ hã te Wanhib'apito wasu'uwẽ na te te dama 're ĩromhuri wẽ za'ra mono zém na hã aima 're siwasu'u za'ra wa'wa, ãma 're ĩwẽsãmri za'ra wa'aba mono zéb da hã. Tane, wa za duré wa hã aima ĩ̱siwasu'u za'ra wa'wa, Wanhib'apito wasu'uwẽ na te dama 're ĩromhuri wẽ mono zém na hã, asiwi ĩ̱waihu'u za'ra wa'aba da.


text:
A norĩ wa'wa hã asimiza'rese sina 're ĩ'aihâimana za'ra wa'aba mono zém na, 'râwi 're asi'madâ'â ze za'ra wa'aba mono nherẽ, e niha te bété simiza'rese ãna 're ĩhâimana za'ra mono norĩ nhimiroti si, 're ĩwapari pese za'ra wa'aba mo, asiwi 're wẽ'õ za'ra wa'aba mono ãna. Tane duré, wa hã ĩ̱nhimiza'rese ãna 're ĩ̱hâimana mono di pâ, te za pé ĩ̱zama asiwi ĩ̱wapari pese za'ra wa'wa duré.


text:
Ni'wam norĩ hã ma tô 're ĩhâimana za'ra mono zéb zarina, 're aihâimana za'ra wa'aba mono da, te te aima 're 'rui u'âsi za'ra wa'wa, ta norĩ zadawa para si, uburé marĩ hã 're ĩ'manharĩ za'ra wa'aba mono zéb da si. Tane nherẽ, asiwi 're wẽ'õ za'ra wa'aba mono õ di, ta norĩ hã. Sadawa nhipese na, aiwi 're sipsaihuri u'âsi za'ra wa'aba mono nherẽ, duré ta norĩ ma si, 're aihâimana za'ra wa'aba mono da, te te 're aiwaibui wa'aba mono nherẽ, e niha bâ bété, asiwi wẽ'õ za'ra wa'aba õ di. Ta norĩ si, aima pire na 're hâimana za'ra wa'aba mono newa, 'râwi 're si'madâ'â ze za'ra mono nherẽ, duré te te ai'ãma 're wasété za'ra wa'aba mono da, atob'rata wi te te 're aihâ za'ra wa'aba mono nherẽ, e asiwi 're wẽ'õ za'ra wa'aba mono ãna bété.


text:
Wa hã ãne, te aima 're ĩ'manharĩ za'ra wa'aba mono da hã, ãté aré sada ĩ̱nhib'uware di. Ta norĩ si tinhimirosa'rata na sina 're siptete za'ra mono di, ãne te te aima 're ĩrob'manharĩ wasété za'ra wa'aba mono zéb da hã. E ãne da, 're ĩ̱hâimana mono bâ, wa hã. Mare di. Ta norĩ hã marĩ wasu'u wẽ na, dama 're ĩsiwasu'u za'ra mono zém na hã te te siwi ãma ĩ̱wabzu za'ra õ di, Wanhib'apito wasu'uwẽ na te dama 're ĩromhuri wẽ mono zém na hã. Tane nherẽ, wa hã ãne na aima ĩ̱siwasu'u za'ra wa'aba 'wa'âhã, ãté tô ĩ̱nhimiza'rese'õ ne, wa aré aima 're ĩ̱hâimana za'ra wa'wa.


text:
Zezusihi zadawa wasu'u'wa newa, tô senai'õ na te te aima 're ĩroti za'ra wa'aba mono norĩ hã te sina aima 're wata za'ra wa'wa, ebreusi na 're ĩhâimana za'ra mono na hã, duré Izarazéhé nhihudu 're ĩhâimana za'ra mono na hã, duré Abra'ãhã nhihudu 're ĩhâimana za'ra mono na hã. Tane, wa duré wa hã ebreusi na 're ĩ̱hâimana, duré Izarazéhé nhihudu, duré Abra'ãhã nhihudu, ãne hã aiwa tô wama za'ra hã.


text:
Cristuhu ma romhuri'wa na, te duré ta norĩ hã aima 're siwasu'u u'âsi za'ra wa'wa. Tane nherẽ, wa wa hã ta norĩ nhipai u, Cristuhu ma romhuri'wa na 're ĩ̱hâimana. (Ãté ĩ̱nhimiza'rese õ na 're ĩ̱hâimana mono na, ĩ̱'ãma rosa'rata za'ra wa'aba da nherẽ, wa za tô ãne na aima ĩ̱siwasu'u za'ra wa'wa.) E marĩ wa, wa ta norĩ nhipai u Cristuhu ma romhuri wẽ 'wa na 're ĩ̱hâimana. Wa tô te tãma 're romhuri pese uptabi, ta norĩ nhipai u. Dazazéb 're, ma tô da te dasiwi 're ĩ̱zai u'âsi, ta norĩ 're ĩhâimana za'ra mono zém nhipai u. Ma tô duré da te dasiwi 're ĩ̱'ahâri u'âsi, powawẽ hânhorõ na, senai'õ na rowasu'u'wa norĩ hã da te dasiwi 're ĩhâ za'ra mono zém nhipai u. Ãne wa, wa tô aré 're ĩ̱dâ'â u'âsi, te ĩ̱sina 're romnhimimnhasi za'ẽtẽ mono wa.


text:
Ĩ̱siré zudezu norĩ hã ma tô duré nimahã na hã te te siwi 're ĩ̱pré'é. Ãne hã nimahã bâtâ na ma tô 5 na ĩ̱zada tiromhâiba. Misi bâtâ na, 39 na da te dasiwi 're ĩ̱pré'é mono zé hã, zudezu norĩ hã te te sima 're ĩrob'manharĩ za'ra mono zéb zarina.


text:
Romanu norĩ hã ma tô duré te te siwi 're ĩ̱pré'é, wedehu na. Ãne hã nimahã bâtâ na si'ubdatõ oto, ĩ̱zada ĩromhâimana wasété zé hã. Ẽtẽ na ma tô duré dasiwi ĩ̱hâ ni, da te dasiwi ãma ĩ̱wĩrĩ da. Duré, uba're hã ma tô ĩ̱ré ãzé, â 'rowi, â sisasi hã sa'ẽtẽ wa. Ãne, taha na si'ubdatõ te ĩrobzépatazé hã duré. Ãne hã uba're hã misi â na ĩ̱ré sipo'o pese wamhã, bâtâ na wa tô â poré wa'wa ĩ̱hâimana, bâtâ bâre, mara bâre duré.


text:
Daro mono bâ 're ĩ̱morĩ ré hã, ĩ̱ma romnhimimnhasi uptabi nherẽ, wa tô âpré na te 're saprĩ, panho'õmo na hã. Duré danhipsaihuri ahâ di, bâdâdi na hã, danhibrob zô dapãrĩ'wa norĩ hã. Ni'wam norĩ hã ĩ̱siré zudezu norĩ 're hâimana za'ra mono nherẽ, ma tô ĩ̱zada 're hâimana wasété u'âsi za'ra, zudezu'õ norĩ zama. 'Ri nho'õmo mono bâ, ma tô duré da te dasima 're ĩ̱'ru za'ra, niha da te ĩ̱ma 're rob'manharĩ za'ra mono da. A'ubuni wi 're ĩ̱morĩ ré hã, ĩ̱sina romnhimimnhasi na, wa tô duré 're ĩ̱hâimana, â poré na zama 're ĩ̱morĩ ré hã. Ni'wam norĩ hã tô sena Cristuhu zazei'wa 're hâimana za'ra mono newa, ma tô duré ĩ̱zada 're hâimana za'ra, ta norĩ zama. Taha wa, ĩ̱sina romnhimimnhasi uptabi nherẽ, wa tô 're ĩ̱hâimana u'âsi.


text:
Duré ãma 're ĩ̱hâimana mono zéb da hã, wa tô te ĩ̱sima 're romhuri pese, ĩ̱nhib'rata na. Bâtâ ahâ na ma tô duré ĩ̱nhotõ ãna ĩ̱'ãma 're awẽ. Mram na zama te robzépata ahâ di, 'rubu na zama. Ĩ̱sai ãna te 're ĩromhuri mono zém na hã, wa tô duré te 're robzépata. Ĩ̱'uza ãna 're ĩ̱hâimana mono zém na zama, wa tô duré te 're robzépata.


text:
Tane nherẽ, taha si õ di, te 're ĩrobzépata mono zé hã. Awẽ sidâpâsi, wa ĩ̱pẽ'ẽ na te 're robzépata u'âsi, daro mono bâ ĩsazei'wa norĩ, siré 're ĩsi'rã'õtõ mono norĩ ãma, te ãma 're rosa'rata u'âsi za'ra mono wa. Ta norĩ ãma 're ĩ̱hâtâ'â za'ẽtẽ za'ra mono di duré.


text:
Ni'wam norĩ hã ĩsazei'wa norĩ hâimanazéb 're, sib'uware na 're ĩhâimana za'ra mono norĩ ãma hã, e niha wa za te ãma 're rosa'rata za'ra. Ta norĩ ãma hã wa za tô ãma 're ĩ̱pẽ'ẽzé za'ra. Duré ni'wam norĩ hã tisiré nhimi'manharĩ wasété zarina, tiwasété na 're si'marõpãrĩ za'ra mono 'ru te, wa za sada 're ĩ̱hâimana za'ra, tiwasédé te te 're ĩ'manharĩ 'rata za'ra mono norĩ zada hã, ta norĩ hã po're ãna 're hâimana za'ra mono wa. 


text:
Ãté niwapsi, wa za tô ãne na hã aima ĩ̱siwasu'u za'ra wa'wa, uburé marĩ na te 're ĩrobzépata mono zém na si, taha zarina, marĩ da hã, ĩ̱si'uihâ na ĩ̱nhib'uware na 're ĩ̱hâimana mono zém na, asiwi ĩ̱waihu'u za'ra wa'aba da.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, Wanhib'apito Zezusihi mama hã, taha ma si ĩ̱waihu'u pese di, ĩ̱zadawa nhipese ãna aima ĩ̱siwasu'u za'ra wa'aba zém na hã za. Taha ãma si, wa za 're wawata u'âsi za'ra, wa norĩ hã.


text:
Uburé marĩ da, ĩ̱si'uihâ na ĩ̱nhib'uware na 're ĩ̱hâimana mono zém na hã wa za aima ãma ĩ̱siwasu'u za'ra wa'wa. Damasitu na 'ri nho'õmo nhisi ãma ĩ̱nhamra ré, apito Aretaha zapari da'madâ'â'wa hã ma tô damrami'wa norĩ ma ĩ̱'ru, 'ri nho'õmo 'wawi wa'ra, 'ridawa nhitob za'ẽtẽ mono bâ, te te ĩ̱zô rob'madâ'â za'ra mono da, te te siwi ĩ̱sãmri wa, te te siwi ĩ̱'âri da.


text:
Tane nherẽ, ni'wam norĩ hã ma tô si'õtõ na siwi ĩ̱'ãma si'ra, 'ri nho'õmo 'wawi wa'ra zadazâri hawi. Taha wa, wa tô rowẽ na dawi watobro rob u, da'wapéi'wa norĩ wi hã. 


text:
 Paru hã, sõtõ 'rowim ne, marĩ hã te te ĩ'ab'madâ'âzé wasu'u</n> Marĩ dai õ nherẽ, wa za duré ãne na aima ãma ĩ̱siwasu'u za'ra wa'wa, ĩ̱nhimiromhuri wẽ na hã, Zezusihi zadawa wasu'u'wa, tô sena 're ĩ̱hâimana mono na, asiwi ĩ̱waihu'u za'ra wa'aba da. Zezusihi zadawa wasu'u'wa newa, tô senai'õ na te te aima 're ĩroti za'ra wa'aba mono norĩ hã te sina 're wata za'ra, sõtõ 'rowim ne, marĩ hã ta norĩ si te te 're sabu za'ra mono newa, danhotõ 'rowi, da te 're ĩrosawẽrẽ za'ra mono ne. Tane nherẽ, wa tô duré ĩ̱zama marĩ ĩwaihu'u'õ hã te 're azabu, ĩ̱nhotõ 'rowim ne, Wanhib'apito te te ĩ̱ma 're ĩ'awaihu'u mono zéb zarina si.


text:
Duréihã 'Re ĩhâimana u'âsi mono, ma tô ĩ̱zaprõ, hâiwa u, 're ĩsãmra mono zéb u hã. Wa hã Cristuhu zazei'wa. Ĩ̱nhotõ 'rowim ne, hâiwa u ĩ̱morĩzém na hã 14 na ma tô ĩ̱'ãma tiwahu oto. Ãté ĩ̱hâiba u'âsi na, wa tô wi. Ãté ĩ̱pẽ'ẽzani na si. Wa hã ĩ̱siwaihu'u õ di. 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma si, waihu'u pese di, ãne hã.


text:
<n>(3-4)</n>  Ãne na hã 'râwi ãma ĩ̱siwaihu'u õ di tô, wa hã. Ãté ĩ̱pẽ'ẽzani na si, wa wi, tô. Ãté ĩ̱hâiba wahuré. 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma si, ãne hã tãma waihu'u pese di. Ãne si, wa tô wa hã ĩ̱siwaihu'u. Rowẽ uptabi u hã wa tô wi, tô. Tame rowasu'u ĩwẽ uptabi hã wa tô te awapari, ĩ̱si'uihâ na. Rowasu'u wẽ uptabi wa, damreme na ĩ'uwaibaba da te dasima ãma 're ĩrowasu'u za'ra mono zéb da hã, da te dasima ãma 're uwaimrami waihu'u za'ra mono õ di.


text:
Ãne na ĩ̱ma romhâimana wamhã, ãté ĩbâre, wa aré aima ĩ̱siwasu'u za'ra wa'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩ̱wẽsãmrizém na hã. Tane nherẽ, taha na aima ĩ̱siwasu'u za'ra wa'aba õ di za. Ĩ̱si'uihâ na marĩ da, ĩ̱nhib'uware na 're ĩ̱hâimana mono zém na si, wa za aima ĩ̱siwasu'u za'ra wa'wa, asiwi ãma ĩ̱waihu'u za'ra wa'aba da hã.


text:
Ãne na ĩ̱ma ĩromhâimanazém na aima ĩ̱siwasu'u za'ra wa'aba da, te ĩ̱sina rosa'rata 'wa'âhã, e ĩ̱nhimiza'rese'õ ne, wa aré aima ĩ̱siwasu'u za'ra wa'wa. Mare di. E marĩ wa. Tô sena, ãne na aré aima ĩ̱siwasu'u za'ra wa'aba wa. Tane nherẽ, taha na aima ĩ̱siwasu'u za'ra wa'aba õ di za. Ĩ̱nhimiromhuri hã 're ĩ'madâ'â za'ra wa'aba mono zéb zarina si, duré ĩ̱nhimiroti hã aipo're na 're ĩwapari za'ra wa'aba mono zéb zarina si, te za ĩ̱hâimanazém na ĩ̱'ãma 're ĩrosa'rata za'ra wa'aba mo, asima. 


text:
Danhotõ 'rowi, da te 're ĩrosawẽrẽ za'ra mono ne, wa tô marĩ ĩwẽ uptabi hã te ab'madâ'â tô, ĩ̱nhotõ 'rowi te ĩrosawẽrẽ ne. Taha wa, danhipai u dama ĩ̱pire newa, 'râwi ãma 're ĩ̱si'madâ'â zei mono tõ da, ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ĩ̱ma pisutu, ĩ̱hâiba na te tô 're robzépata mono da, marĩ na, ro'wa hã te te 're dahâzu mono wa, da'ãma 're 'wasi'ẽ za'ra mono wa, da'ãma 're ĩsépu'u siroptub za'ra mono ne. Taha zarina, te tô Satanasi hã te te 're ĩ̱pibui u'âsi, te ãma 're ĩrobzépata u'âsi mono zéb da hã. Tane nherẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te tiwi 're ĩ̱zawi mono õ di, ãne na te te 're ĩ̱pibu tõ mono da hã. E marĩ wa. Dama ĩ̱pire newa, 'râwi te ĩ̱sina 're rosa'rata tõ mono da.


text:
Taha wa, wa tô si'ubdatõ Wanhib'apito wi hã ĩ̱sima rowaptẽ, tô õhõ na te 're ĩrobzépata mono zém na hã ta hã simisaré te te ĩ̱'ãma sizâri da, te ãma 're robzépata zahu tõ mono da.


text:
Tane nherẽ, ãne si ma tô nasi ĩ̱ma waihu'u asa, te tiwi rowaptẽrẽ wamhã: “Te ai'ãma sizâri õ di za. Ĩ̱nhimizawi pese zéb zarina si, te za 're aihâimana mo. Asi'uihâ na marĩ da hã, asib'uware na 're aihâimana mono nherẽ, te za asiptete sina ĩ̱'ãma 're aihâimana mo, ĩ̱nhimipawaptobzéb zarina.” Ãne si, ma tô nasi ĩ̱ma waihu'u na wa'rã asa, Wanhib'apito hã. Taha wa, ĩ̱si'uihâ na marĩ da hã, ĩ̱nhib'uware na 're ĩ̱hâimana mono zém na si, wa za tô ĩ̱to sina aima ĩ̱siwasu'u za'ra wa'wa, taha wa'rãmi Cristuhu nhiptetezéb ré si, 're ĩ̱hâimana u'âsi mono da.


text:
Ĩ̱si'uihâ na marĩ da hã, ĩ̱nhib'uware na 're ĩ̱hâimana mono nherẽ, duré Cristuhu ma, te 're romhuri mono wa, da te ĩ̱'ãma 're wasété za'ra mono nherẽ, duré ĩ̱ma ropire na 're ĩ̱hâimana mono nherẽ, duré da te ĩ̱ma 're rob'manharĩ wasété za'ra mono nherẽ, duré marĩ na te 're robzépata mono nherẽ, wa ĩ̱to sina 're ĩ̱hâimana u'âsi. E marĩ wa. Ĩ̱si'uihâ na marĩ da hã, ĩ̱nhib'uware na 're ĩ̱hâimana mono nherẽ, wa za taha wa'rãmi, ĩ̱nhiptete sina 're ĩ̱hâimana, Cristuhu nhimipawaptobzém na si. 


text:
 Corĩtu ãma ĩsazei'wa norĩ ãma, Paru hã ĩhâtâ'â za'ra zé wasu'u</n> Cristuhu zadawa wasu'u'wa na, asiwi ĩ̱waihu'u za'ra wa'aba õ wa, wa tô ĩ̱nhimiromhuri wẽ na si aima ĩ̱siwasu'u za'ra wa'wa, ãne hã te ĩ̱sima wẽ õ nherẽ. Ãté ĩ̱nhimiza'rese'õ ne, wa tô ãne na aima ĩ̱siwasu'u za'ra wa'wa, a norĩ wa'wa hã dama 're ĩ̱wasu'u wẽ za'ra wa'aba mono õ 'ru te. 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're ĩ̱pawapto mono õ 'wa'âhã, aré marĩ dai õ di, 're ĩ̱hâimana mono zé hã tô. Tane nherẽ, Zezusihi zadawa wasu'u'wa newa, senai'õ na te te aima 're ĩroti za'ra wa'aba mono norĩ ma, ĩ̱wapu na tãma 're ĩ̱hâimana za'ra mono õ di.


text:
Ai'rata ĩ̱nhamra aba ré, wa tô ĩ̱nhimi'ẽ na marĩ dama ĩ'manharĩ waihu'u'õ hã aima 'manharĩ za'ra wa'wa, Zezusihi zadawa wasu'u'wa norĩ nhimiromhuri na. Ãne zarina, te za sena na Zezusihi zadawa wasu'u'wa na asiwi ĩ̱waihu'u za'ra wa'wa.


text:
E tawamhã ai'upana wa'aba si, wa tô darob amoi ãma ĩsazei'wa norĩ 're ĩhâimana za'ra mono norĩ hã te 're apawapto pese, ta norĩ si ĩ̱ma sawi pese za'ra wa. Mare di. E marĩ na, wa tô bété a norĩ wa'wa hã ai'mararé za'ra wa'wa, sena Zezusihi zadawa wasu'u'wa na asiwi ĩ̱waihu'u za'ra wa'aba õ zéb da hã. Ãté asimarĩ aba zô, te 're aiwasutu za'ra wa'aba mono õ zém na si, wa tô ai'mararé za'ra wa'wa, ai'rata ĩ̱nhamra aba ré hã. Ma'ãpé, ãne na ĩ̱wasédé hã te aima 'manharĩ wasété za'ra wa'aba ze te bâ, ĩ̱ma pari za'ra wa'aba. 


text:
Si'ubdatõ ãma, wa za oto ãma atẽme ĩ̱morĩ 'wa, te duré asabu na sahu za'ra wa'aba da. Tawamhã, ãma atẽme ĩ̱morĩ aba wamhã, asiwi ĩ̱pawa'âbâ aba da, te aiwi rowaptẽrẽ za'ra wa'aba õ di za, asimarĩ zô, ãma atẽme ĩ̱morĩ aba õ wa za. Taré Cristuhu wasu'uwẽ na te aipawaptob za'ra wa'aba da si, wa za tô ãma atẽme ĩ̱morĩ 'wa. E damama norĩ ma, te za da'ra norĩ hã te te 're ubumroi pese za'ra, dasazé hã. Mare di. Damama norĩ si, te za te te 're rob'ubumroi pese za'ra, ti'ra sazéb da hã. Tane duré wa hã, aimama aba ne, aima 're ĩ̱hâimana za'ra wa'aba mono wa, te 're aipawaptob za'ra wa'aba mono da si, wa tô te ai'ãma 're rosa'rata u'âsi za'ra wa'wa, ĩ̱sima. Taha wa, asiwi ĩ̱pawa'âbâ aba õ di za.


text:
Tawamhã, ãma atẽme ĩ̱morĩ za'ra wa'aba wamhã, ĩ̱to sina, wa za uburé ĩ̱nhimarĩ hã uprosi, te ãma aipawaptob za'ra wa'aba da, te ãma ĩ'âri hã za. Taha da, wa za duré aima romhuri pese za'ra wa'wa, ĩ̱wasutu uptabi nherẽ. Ãne na hã ĩ̱ma asawi pese za'ra wa'aba nherẽ, e te za duré ĩ̱zawi za'ra wa'aba zém na hã ĩ̱wi asisawi za'ra wa'wa, aiwétési. 


text:
Asiwi ĩ̱pawa'âbâ za'ra wa'aba da, te aiwi ĩrowaptẽrẽ za'ra wa'aba õ na, ma tô asina ĩ̱waihu'u za'ra wa'wa tô. Tane nherẽ, ma tô ni'wam norĩ hã rosa'rata na ĩ̱'ãma upa za'ra, rob'uiprazé hã ĩ̱zadawa nhipese na te aiwi ĩ'ubumroi wa'aba na hã. E ãne hã ĩ'uwaibaba. Mare di. Ĩ'uwaibaba õ di.


text:
Wasisãnawã norĩ hã, ĩ̱zadawa para ãma atẽme si'aba'réi wa'aba da, te ãma ĩsatõrĩ za'ra hã e ma tô aima sadawa hapese za'ra wa'wa, rob'uiprazém na. Mare di. Ãne na hã aima sadawa nhipese za'ra wa'aba õ di, ta norĩ hã.


text:
Titu hã bété. Ta hã wa tô duré ãma atẽme satõrĩ 'wa, ãma atẽme morĩ aba da. Wasisãnawã hâiba amo hã wa tô duré ãma ĩsiré satõ. E Titu hã ma tô tawamhã aima sadawa hapese 'wa, asimarĩ aba zô hã. Mare di. Tane duré, wa hã 're ĩ̱hâimana mono zé hã. Aiwapsi wahâimanazé hã, rob'uiprazém na aiwi 're ĩwanhimisaihuri aba mono õ na hã. 


text:
E taré wa'ãma 're rosa'rata wẽ za'ra wa'aba mono da, wa ãne na aima wasiwasu'u za'ra wa'aba ni. Mare di. Cristuhu zazei'wa oto 're wahâimana mono wa, wa ãne na aima wasiwasu'u za'ra wa'aba ni, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nho'a. Wasisãnawã norĩ, wama asawi pese za'ra wa'aba norĩ hã, wa te 're aipawaptob za'ra wa'aba mono da si, wa tô uburé marĩ hã wa te 're ab'manharĩ, asiptete sina Cristuhu ãma si 're anomro aba mono da oto.


text:
Ai'ãma 're ĩ̱hâtâ'â za'ra wa'aba mono sina, wa tô ai'ãma te 're rosa'rata u'âsi za'ra wa'wa, za ãma atẽme ĩ̱morĩ aba na dâ'âsina, duré 're aihâimana za'ra wa'aba mono zém na, za te aiwẽsãmri za'ra wa'aba õ na dâ'âsina. Ãté a norĩ wa'wa hã te za duré asiwi ĩ̱wẽ'õ za'ra wa'wa, za ãma atẽme ĩ̱morĩ za'ra wa'aba wamhã. Ãté ãhãna hã te 're asisada'âbâ u'âsi za'ra wa'aba mo 'râwi. Ãté te duré marĩ na 're asi'ruiwapari za'ra wa'aba mo. Ãté te duré asisada 're asiti'ru za'ra wa'aba mo. Ãté asi'ãma si te duré 're ĩrosa'rata za'ra wa'aba mo. Ãté te duré asi'ãma 're ĩwasété za'ra wa'aba mo. Ãté te asima 're ĩdabâsi wasété za'ra wa'aba mo. Ãté dama aipire newa, te duré 'râwi 're asi'madâ'â ze za'ra wa'aba mo. Ãté siwa'ru te duré 're aihâimana za'ra wa'aba mo. Ãne na 're aihâimana za'ra wa'aba mono õ'umnhasite, wa ai'ãma 're ĩ̱hâtâ'â u'âsi za'ra wa'wa.


text:
Ãma atẽme ĩ̱wisi aba wamhã, ãté ĩ̱pẽ'ẽzé te, wa za aiwa'õ, ai'ãma ĩ̱pẽ'ẽzé uptabi za'ra wa'aba wa. Duréihã ai'ahâ na ma tô aiwasédé hã 're ĩ'manharĩ za'ra wa'aba mo aré. Ma tô duré asina 're asipsaihuri za'ra wa'aba mo, pi'õ na, aibâ na zama. Asiséb ãna, ma tô marĩ ĩwasétére zô si asima 're asõpré wa'aba mo. Ãne na aiwasédé hã 're 'manharĩ za'ra wa'aba mono nherẽ, aiwasété wi 're aipizari za'ra wa'aba mono õ wa, ãté te za ĩ̱wi tirobzei'õ pese. Taha wa, ãté ĩ̱nhiséb di za, Ĩ̱nhib'apito ma hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma hã, ai'ãma za'ra wa'aba hã. 


text:
 Paru hã roti na te te ĩ'rãsutuzém na rowasu'u</n> Si'ubdatõ ãma, wa za oto ĩ̱morĩ na ãma atẽme sahu za'ra wa'wa, te asabu za'ra wa'aba da. Duréihã Mozési hã ma tô ãne na ĩbaihâ na rob'ui'éré, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti na hã: “Ni'wam norĩ da, 're dawasété za'ra mono wamhã, maparane dahâiba ma, te za 're siwasu'u za'ra, ta norĩ hã danho'a te te 're sadawa waptob za'ra mono da, tãma 're ĩsiwasu'u za'ra mono zém na hã.” Ãne duréihã 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti na rob'ui'éré hã. Tawamhã, wa hã ãma atẽme ĩ̱morĩ aba wamhã, taha zarina, wa za tô sena zarina, aiwasété za'ra wa'aba na hã aiwaihu'u za'ra wa'wa.


text:
Maparane ãma, atẽme ãma ĩ̱morĩ aba wamhã, wa tô aima waihu'u sirõmo za'ra wa'wa, aiwasédé 're ĩ'manharĩ u'âsi za'ra wa'aba mono norĩ, za te ĩ'aihâ za'ra wa'aba zém na hã. Ĩ̱nhimi'ui'éré na, wa za oto ãne na aima ãma sahu za'ra wa'wa, asiti wa'aba ĩ̱hâimana nherẽ. Ãma atẽme ĩ̱morĩ aba wamhã, ĩ̱nhimi'ahârizé hã te aima ba'a za'ra wa'aba õ di za, aiwasédé 're ĩ'manharĩ u'âsi za'ra wa'aba mono norĩ ma hã, duré ĩ̱za'u si tiwasété zô 're ĩsipizari za'ra mono norĩ ma zama.


text:
Sena na Cristuhu zadawa para, te aima 're ĩrowasu'u za'ra wa'aba mono na, asiwi ĩ̱waihu'u za'ra wa'aba da, ma tô ãne na asima ĩ̱'ãma ĩrosa'rata za'ra wa'wa. Tane tô wẽ di, ĩ̱ma hã. Ãma atẽme ĩ̱morĩ aba wamhã, Cristuhu zadawa para, wa za tô aihâ za'ra wa'wa. Tawamhã, ãté te za oto asiwi ĩ̱waihu'u za'ra wa'wa, sena na Cristuhu zadawa para, te aima 're ĩrowasu'u za'ra wa'aba mono na hã. Cristu hã niha te te aima ĩrob'manharĩ za'ra wa'aba zéb da hã, e sib'uware di, asada za'ra wa'aba hã za. Mare di. Siptete uptabi di ta hã, te te ĩ'aihâ za'ra wa'aba zéb da hã.


text:
Cristu hã wedepo'o nhonhi'rãmi na, da te dasiwi sasõmri wamhã, ĩhâiba hã sib'uware di. Tane nherẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhiptetezém na ma tô apâ hâiwa'udu, 're hâimana u'âsi mono da oto. Tane, wa tô duré wa norĩ hã wanhib'uware na 're wahâimana. Tane nherẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhiptetezém na, wa duré 're wahâimana, Cristuhu ne. Taha zarina, wa za niha aima rob'manharĩ za'ra wa'aba ni, wasi'uihâ nai õ nherẽ. 


text:
Aipẽ'ẽ 're, te za a'â 'râwi asi'madâ'â za'ra wa'wa, ĩsazei'wa norĩ hâimanazéb zarina, tô sena 're aihâimana za'ra wa'aba mono zô. Ãne na asina tãma 're uwaimrami za'ra wa'aba mono wamhã, Zezu Cristu, aipẽ'ẽ 're, 're ĩsãmra aba mono na, te za asina ĩwaihu'u za'ra wa'wa. E ãne hã asina 're waihu'u za'ra wa'aba mono õ di bété. Tane nherẽ, Cristu hã aipẽ'ẽ 're, 're sãmra aba mono õ wamhã, asina tãma 're ĩ'uwaimrami za'ra wa'aba mono õ na, te za asina ĩwaihu'u za'ra wa'wa, asi'uihâ na.


text:
Wa hã wa ãma ĩ̱sima aiwẽ za'ra wa'wa, ãma atẽme ĩ̱morĩ aba wamhã, asiwi wawaihu'u za'ra wa'aba da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa norĩ 're ĩhâimana za'ra mono zém na, wa te wasina ãma ĩ'uwaimramizém na hã.


text:
Wa duré 're wamreme u'âsi, ai'ãma za'ra wa'aba, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, ta hã te te 're aipawaptob u'âsi za'ra wa'aba mono da, marĩ ĩwasétére hã 're 'manharĩ za'ra wa'aba mono tõ da. E ai'ãma za'ra wa'aba, wa te 're ĩromhuri mono na, da te dasiwi 're wawẽsãmri mono da, wa ãne hã ai'ãma 're wamreme u'âsi za'ra wa'wa. Mare di. Taré a norĩ wa'wa hã ĩwẽ si oto 're 'manharĩ u'âsi za'ra wa'aba mono da si, wa ai'ãma 're wamreme u'âsi za'ra wa'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma hã. Ĩwẽ si tô 're 'manharĩ za'ra wa'aba mono wamhã, wa te aihâ za'ra wa'aba õ di za. Ãne wamhã, ãté te za ãne na wa'ãma ĩrosa'rata za'ra wa'wa, asima: “Oro Paru norĩ hã, Zezusihi zadawa wasu'u'wa, tô sena 're hâimana zahuré mono za, te te wahâ za'ra õ di.” Ãté ãne na te za wa'ãma ĩrosa'rata za'ra wa'wa. Tane nherẽ, wama wẽ di tô, ĩwẽ si tô 're 'manharĩ u'âsi za'ra wa'aba mono wamhã.


text:
Cristuhu wasu'uwẽ hã tô sena uptabi hã, ni'wa hã te te dawi pari waihu'u õ di, dama siptete uptabi wa, ĩwasu'uwẽ hã. Taha zarina si, wa za tô 're wahâimana, wa norĩ hã, 'râwi wa te wasiwi 're wẽ'õ mono ãna.


text:
A norĩ wa'wa hã tô sena Cristuhu ãma asiptete sina 're anomro wẽ wa'aba mono wamhã, wa za tô aima 're wato za'ra wa'wa. Ãne wamhã, Cristuhu zadawa para, wa te aihâ za'ra wa'aba õ di za. Wa te aihâ za'ra wa'aba õ wamhã, ãté ni'wam norĩ hã te za wa'ãma sima rosa'rata wasété za'ra, wawẽ'õ'wa norĩ hã, aima wapahi za'ra wa'aba na hã. Tane nherẽ, wẽ di tô wama hã, tô sena Cristuhu ãma si oto 're anomro wẽ wa'aba mono wamhã.


text:
Ãne wa, wa asiti ĩ̱nhamra aba ré, aima ãma rob'ui'éré za'ra wa'wa, za ãma atẽme ĩ̱wisi aba wa, asõ'a te aima nharĩ za'ra wa'aba tõ da, Wanhib'apito zadawa para te te ĩ̱ma ĩpisutuzéb zarina. Ma tô ĩ̱ma pisutu tô, ĩsadawa para si te 're aipawapto wẽ za'ra wa'aba mono da. E tawamhã ĩ̱nhimipawaptobzéb zarina, ãma 're anomro wẽ wa'aba mono zé hã te aiwi 're uprosi za'ra wa'aba mono da, ma tô ãne hã ĩ̱ma pisutu. Mare di. Taré ĩsadawa para si, te 're aipawapto wẽ za'ra wa'aba mono zéb zarina, asiptete sina ãma 're anomro aba mono da si, ma tô ĩ̱ma pisutu tô, Wanhib'apito hã. 


text:
Ĩ̱sisãnawã norĩ, ĩ̱nhimi'ui'éré na wa za oto aima ãma 'rãsutu za'ra wa'wa. 'Re aihâimana wasété za'ra wa'aba mono zé hã te za oto ĩrẽme pese za'ra wa'wa. Te aima 're ĩroti za'ra wa'aba mono zé hã te za 're ĩwapari pese za'ra wa'aba mo. Taha wa, te za simisutu asimirosa'rata na 're asisazei pese za'ra wa'aba mo. Rowẽ na si asiré 're aihâimana u'âsi za'ra wa'aba mono da, te za duré asina 're ĩrosa'rata wẽ u'âsi za'ra wa'aba mo. Ãne wamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ĩsimizawi pe hã, te za 'râwi asiré 're hâimana u'âsi za'ra wa'wa, dama rowẽ nhomri'wa hã. 


text:
Taha wa, te za uburé asiré ĩsazei'wa na 're aihâimana za'ra wa'aba mono wa, asõ'utu na asisawi sina 're asitob'rata hârâ za'ra wa'aba mo. Ãme, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhib'a'uwẽ 're ĩsi'ubumroi mono norĩ hã te ãma asawi za'ra wa'wa, uburé. 


text:
Wanhib'apito Zezu Cristuhu ma, wa ai'ãma 're ĩ̱mreme u'âsi za'ra wa'wa, ta hã te te 're asawi pese za'ra wa'aba mono wa, te te 're aipawaptob u'âsi za'ra wa'aba mono da. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã tinhimizawi pese zéb zarina, ĩwẽ si te te aima 're pisutu za'ra wa'aba mono da, wa duré ai'ãma tãma 're ĩ̱mreme u'âsi za'ra wa'wa, duré Ĩpẽ'ẽzani hã te te 're aipawaptob u'âsi za'ra wa'aba mono da, simisutu ãma 're anomro wẽ wa'aba mono da, taha ãma si.


text:
 Darasiza norĩ</n>  Darasiza norĩ ma, Paru te te ĩrob'ui'érézé</n> <n>(1-2)</n>  Wanhib'apito nhib'a'uwẽ norĩ, daza'rui mono bâ Darasiza na danhipti'a nho'õmo nhisi 'remhã 're aihâimana za'ra wa'aba mono norĩ, wa hã Paru, wa ãma asawi za'ra wa'wa. Uburé wasiré ĩsazei'wa norĩ hã te duré timreme na ãma asawi za'ra wa'wa, ĩ̱'rata ĩsi'ubumro norĩ hã. Ãne wa za ãma aima rob'ui'éré za'ra wa'wa. Wa hã Zezu Cristuhu zadawa wasu'u'wa, wa 're mo, ĩsadawa para. Ni'wam norĩ hã te te siwi ĩ̱pisutu õ di, dazadawa para ĩsadawa wasu'u'wa na 're ĩ̱hâimana mono da. Mare uptabi di. Zezu Cristuhu si ma tô Wamama me si, sima ĩ̱pisutu zahuré, ab're hawi ti'ra hâiwa'utu'wai me.


text:
Wanhib'apito 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te tãma ĩwẽzéb uwaibaba, ma tô Zezu Cristu hã wazada sisõ, wazada dâ'â da, te te wa'awa'âbâ da, 're wanomro wasété mono wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te wahâ za'ra tõ da, rob'rãsutuzéb ãma hã, duré dapo're'õ na 're ĩdanomro mono norĩ ne, 're wanomro u'âsi tõ mono da.


text:
 Aimawi rowasu'u hã Wanhib'apito wasu'uwẽ ne, aiwa 're 'maihâimana mono õ na rowasu'u</n> Ãhãna wa ai'ãma ĩ̱tob'uzu za'ra wa'wa. E marĩ wa. Tãma asawi uptabi za'ra wa'aba wa, ma tô Cristu hã asõ'reptu za'ra wa'wa. Taha zarina, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô sima aipisutu za'ra wa'wa, ĩsib'a'uwẽ si oto 're anomro aba mono da. Tane nherẽ, ma tô aiwara sina, 'Re ĩhâimana u'âsi mono wi 're aipizari za'ra wa'aba mo, asimirosa'rata na, aimawi rowasu'u hã Cristuhu wasu'uwẽ me aiwam newa.


text:
Aimawi rowasu'u hã Cristuhu wasu'uwẽ me, aiwa 're hâimana mono õ di. Mare uptabi di. E marĩ wa, wa tô ãne aima waihu'u za'ra wa'wa. Ni'wam norĩ hã ma tô sima wẽ za'ra, Cristuhu wasu'uwẽ upana te te ãma saprĩ za'ra da, aimawi rowasu'u u. Ta norĩ hã ma tô aimawi tinhimirowasu'u na aiwi ro'wa'rutu za'ra wa'wa.


text:
Wa norĩ hã wa tô aima rowasu'u za'ra wa'aba ni, Zezu Cristuhu wasu'uwẽ na. Tane nherẽ, nimahã na Cristuhu wasu'uwẽ upana, wa te dama 're rowasu'u za'ra mono wamhã, te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te 're wa'awẽ'õ pese. Tane duré nimahã na hâiwa ãma tãma ĩromhuri'wa norĩ hã ĩwasu'uwẽ upana, we te te dama 're rowasu'u za'ra mono wamhã, te za duré te te siwi 're awẽ'õ pese.


text:
Ãne hã wa tô aima waihu'u za'ra wa'aba ni. Taha wa, wa za duré aima ãma sahu za'ra wa'wa, wa te aima ĩwaihu'u za'ra wa'aba zém na. Ni'wam norĩ hã wanhimirowasu'u zarina si, Zezu Cristuhu wasu'uwẽ na te te dama 're rowasu'u za'ra mono õ wamhã, te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te siwi 're awẽ'õ pese.


text:
E ĩ̱nhimiroti na ĩ̱'ãma 're ĩdawata za'ra mono zéb zô, wa ĩ̱sina 're ĩ̱nhimipari. Mare di. 'Re ĩhâimana u'âsi mono si ĩ̱'ãma 're ĩwata mono zéb zô si, wa ĩ̱sina 're ĩ̱nhimipari. Ti'ai ãma ĩ̱'ãma 're dawata za'ra mono da, 'râwi ĩ̱si'uihâ na te ĩ̱sina 're rosa'rata mono 'wa'âhã, Zezu Cristuhu ma romhuri'wa, 're ĩ̱hâimana mono õ di aré. 


text:
Ĩ̱sisãnawã norĩ, ma'ãpé niha we ĩ̱'ãma waihu'u za'ra wa'aba. Ti'ai ãma 're ĩdahâimana za'ra mono norĩ nhimirowasu'u zarinai õ di, Zezu Cristuhu wasu'uwẽ te dama 're ĩwasu'u mono hã.


text:
Ni'wa ãne na hã te te ãma 're ĩ̱po're pu'u mono õ di, ti'ai ãma wasiré 're ĩwahâimana za'ra mono norĩ hã. Ni'wa hã te te duré ĩ̱ma 're rowasu'u mono õ di, te ĩwaihu'u pese zéb da hã. Mare di. Si'uihâ na ma we hâiwa hawi ĩ̱ma siwaihu'u Zezu Cristu hã, ĩwasu'uwẽ na te ĩwaihu'u pese zéb da hã. 


text:
 Paru hã Wanhib'apito zadawa wasu'u'wa na te te ĩsãna'ratazém na ĩsiwasu'uzé wasu'u</n> <n>(13-14)</n>  Wa hã wasiré zudezu norĩ nhimizazezéb zarina 're ĩ̱morĩ ré, wa tô ĩ̱sima wẽ upta, wasiré ĩwaprédu mono norĩ nhipai u, wahi'rata norĩ nhimiroti zarina si, 're ĩ̱morĩ da. Ãne 're ĩ̱morĩ ré, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhib'a'uwẽ norĩ ma, ĩ̱wasété na wa tô te 're arob'manharĩ aré, Wanhib'apito zazei'wa norĩ ma hã. Wa tô te ĩ̱sima 're awẽ, te 're uprosi mono da. Ãne ma tô ĩ̱wasu'u wasédé hã 're ĩwapari za'ra wa'aba mo.


text:
<n>(15-16)</n>  Tawamhã bâdâ ma tô oto ĩwa waptãrã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ti'ra te te ĩ̱ma ĩwaihu'uzém na, ĩ'ra wasu'uwẽ na si, zudezu'õ norĩ ma, te 're wasu'u mono da. Taha da, ĩ̱poto õ ré, ma tô sima ĩ̱pisutu siro, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Taha wa, tãma ĩ̱zawi uptabi wa, ma tô oto ĩ̱zô hâ, tãma ĩromhuri'wa na oto 're ĩ̱hâimana mono da. Tawamhã e 'wa hã wa tô sadawa pibu, ãne zarina te dama 're ĩsadawa wasu'u mono da hã. Mare di. Ni'wa hã ãne na te sadawa pibui õ uptabi di.


text:
Duré Zeruzarẽ u, a'â ĩ̱morĩ õ di, Cristu hã tizadawa wasu'u'wa da, ĩ̱wana te te sima ĩpisutu za'ra norĩ u, te sabu za'ra da. Mare di. Daza'rui amoi u si, wa tô a'â mo, Arabiza u. Tame ĩ̱nhamra pari, wa tô apâ mo, Damasitu na 'ri nho'õmo nhisi u.


text:
Si'ubdatõ ma tô oto ĩ̱'ãma tiwahu, Wanhib'apito ãma te ĩsasõmrizém na hã. Tawamhã Zeruzarẽ u wa tô oto mo, Pedru hã te hâiba pibu da. Tame ma tô romhuri hã maparane ĩ̱'ãma ai'utõ, ĩ'rata ĩ̱nhamra ré.


text:
Pedruhu siré norĩ hã aihĩni te sõpẽtẽ za'ra õ di, Cristuhu zadawa wasu'u'wa norĩ hã. Ti'aduhu si, wa tô sõpẽtẽ. Wanhib'apito sisémemhã ta hã. 


text:
Zahadu te te siwi ĩ̱hâiba pibu za'ra õ di, Zezusihi zazei'wa norĩ hã daza'rui mono bâ, Zudeza na danhipti'a nho'õmo nhisi ãma siré 're ĩsi'rã'õtõ mono norĩ hã.


text:
Taré ma tô ĩ̱wasu'u wẽ si te te 're wapari za'ra, ta norĩ hã. Ãne ĩ̱wasu'u wẽ hã: “Paru hã ma tô te te wa'ãma 're arowasété aré, Wanhib'apito ãma, wa te 're sasõmri tõ za'ra mono da. Tane nherẽ, Zezu Cristuhu wasu'uwẽ na te oto te te 're da'apawapto, Wanhib'apito ãma da te 're sasõmri za'ra mono da.” Ãne na si ma tô ĩ̱wasu'u wẽ hã te te 're ropé.


text:
Taha wa, Wanhib'apito zazei'wa norĩ hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma si, te 're wata u'âsi za'ra, te te ĩ̱nho'reptui wẽ te. 


text:
 Ti'adu norĩ u, Paru norĩ ĩsihutuzé wasu'u</n> Tawamhã 14 na ĩ̱'ãma wahu pari, wa tô apâ mo, Zeruzarẽ u. Tamomo ĩ̱morĩ wamhã, Banabé hã te ĩ̱siré mo. Titu hã wa duré ĩ̱siré saprõ.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono hã za apâ ĩ̱morĩzém na, te te ĩ̱ma waihu'u sirõmo wa, wa tô apâ mo. Tawamhã 'ri nho'õmo u wasihutu wamhã, aibâ dama ĩpire na 're ĩhâimana za'ra mono norĩ me, wa tô wahâiba pisutu wasi'rã'õtõ ni. Taha wa, wa tô ta norĩ ma ĩ̱siwaihu'u, zudezu'õ norĩ ma, Wanhib'apito wasu'uwẽ hã te tãma 're ĩwaihu'u za'ra mono zém na. Te te ãma ĩ̱zaze za'ra zô, wa tô ĩ̱nhimiromhurizém na tãma ĩ̱siwasu'u za'ra, te te ãma ĩ̱zaze za'ra õ wa, taré 're hâimana mono tõ da, ĩ̱nhimiromhurizé hã.


text:
Tawamhã ma tô ta norĩ hã ãma ĩ̱zaze za'ra, zudezu'õ norĩ ma, te tãma 're ĩrowasu'u za'ra mono zém na. Taha wa, te te siwi pisutu za'ra õ di, Titu hã ĩ̱siré 're ĩmorĩ hã, sizudezu da. Titu hã deredu na ĩpodo, zudezu'õ. Tane nherẽ, te te siwi pisutu õ di, sihâiwata nhizâri ré 're morĩ da, tawapsi sizudezu da. Mare di.


text:
Ni'wam norĩ si, zudezu norĩ hã ma tô ĩ'upana sima wẽ za'ra, Titu hã sihâiwata nhizâri ré 're morĩ da. Ta norĩ hã wasiré Wanhib'apito zazei uptabi 'wa 're nomro mono newa, ma tô hâimana nhipese sina wasiré 're si'rã'õtõ, wapsãi'a ne wahâimanazé ma, te te 're ropibu za'ra mono da, rowẽ na 're ĩwahâimana za'ra mono zéb zô, Cristu Zezusihi ãma. Ta norĩ hã zudezu norĩ hã, ma tô sima wawẽ za'ra, ĩsine 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'rata na rob'ui'éré zarina, wa te 're rob'manharĩ u'âsi za'ra mono da, taha zarina wanho'reptuzé hã wa te wasina 're uwaimrami za'ra mono da newa.


text:
Tane nherẽ, ta norĩ nhimirosa'rata na, wa te ãma saze za'ra õ di. Mare uptabi di. Wa tô wasima wẽ za'ra ni, Zezu Cristuhu wasu'uwẽ uptabi si, aima 're hâimana za'ra wa'aba mono da. Taha wa, ta norĩ nhimirosa'rata na hã wa te ãma saze za'ra õ di. 


text:
Dama ĩpire za'ra norĩ ma, ĩ̱nhimiromhurizém na tãma ĩ̱siwaihu'u za'ra parimhã, marĩ asa te te ĩ̱ma waihu'u za'ra õ di, ĩsadawa nhipai u, zudezu'õ norĩ ma te tãma 're ĩrowasu'u za'ra mono zéb da hã. Ta norĩ hã pire na dama 're hâimana za'ra mono nherẽ, ĩpire na te 're rosa'rata mono õ di, wa hã. E marĩ wa. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã dapire na te te da'ãma 're rosa'rata mono õ wa. Tãma taré hã.


text:
Ãne si ma tô aibâ norĩ hã siwi ĩ̱waihu'u za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono tô sena te te ĩ̱pisutu na, zudezu'õ norĩ ma, Wanhib'apito wasu'uwẽ hã te tãma 're wasu'u za'ra mono da, Pedru hã te te ĩpisutu ne, tisiré zudezu norĩ ma, te te 're rowasu'u mono da.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô Pedru hã te te 're pawapto tiwaihu'u pese na, tisiré zudezu norĩ ma, Cristu hã te te tãma 're ĩwasu'u za'ra mono zéb da hã, ta norĩ u si te te satõrĩ wa. Tane duré wa hã tiwaihu'u pese na ma tô te te 're ĩ̱pawapto, zudezu'õ norĩ ma, Cristu te tãma 're ĩwasu'u za'ra mono zéb da hã, ta norĩ u si te te ĩ̱zatõrĩ wa, wa hã.


text:
Taha wa, ma tô oto Ti'adu norĩ hã ĩ̱'ãma waihu'u za'ra, tãma ĩ̱zawi pese wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te sima ĩ̱pisutuzém na hã. Õ norĩ hã ĩsimiroti pire na ma tô Wanhib'apito zazei'wa norĩ hã ãma waihu'u za'ra, Ti'adu hã, Pedru hã, duré Zuwã. Tawamhã ta norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩ̱pisutuzém na te te ĩ̱'ãma waihu'u za'ra wa, ma tô tinhib'rata na siwi wazawi za'ra, Banabéhé me. Wama wẽ za'ra di, wa norĩ hã zudezu'õ norĩ u si 're waneb da, Cristuhu wasu'uwẽ na, wa te tãma 're romhuri za'ra mono da. Duré wama wẽ za'ra di, Ti'adu norĩ si, tisiré zudezu norĩ u si 're nomro mono da, Pedru norĩ me. Ãne na wa tô wanhimirosa'rata na wasisaze za'ra ni.


text:
Ãne si ma tô wama waihu'u za'ra, Ti'adu norĩ hã, Wanhib'apito zazei'wa norĩ ĩsimarĩ'õ norĩ hã wanhimarĩ na wa te 're pawaptob u'âsi za'ra mono da, 're wapo're simrami za'ra mono ãna. Ãne zô, wa ĩ̱sima te 're rosa'rata u'âsi, ĩwẽ na si te 're da'apawapto mono da. 


text:
 Paru hã Pedruhu ma te te ĩrowaihu'uzé</n> <n>(11-12)</n>  Tawamhã Ãtizotiza ãma ĩ̱nhamra ré, ma tô wi Pedru hã, ĩ̱zarina. Tawamhã zudezu'õ norĩ ãma tinhimirosa'rata na te te upai wa, wa tô danho'a tãma rowaihu'u. Ãne tinhimirosa'rata na te te ĩ'upazé hã. Ãtizotiza u wisi wamhã, ma tô aré zudezu'õ norĩ me 're sa, Wanhib'apito zazei'wa norĩ me hã. Tawamhã ĩsarina si ma duré aibâ norĩ hã aihutu, Ti'aduhu hawimhã. Ta norĩ hã ma tô te te sima 're wẽ za'ra, Wanhib'apito zazei'wa norĩ zudezu'õ hã, sihâiwata nhihâri ré si 're nomro mono da, tawapsi sizudezu za'ra da. Tawamhã zudezu'õ norĩ hã, Wanhib'apito zazei'wa oto wasiré 're wahâimana za'ra mono nherẽ, ma tô Pedru hã tiwi sisawi za'ra, oto dasiré 're sa tõ mono da. E marĩ wa. Zudezu'õ norĩ siré 're sai u'âsi mono wa, te te siwi wẽ'õ za'ra õ'umnhasite, we ĩsihutu norĩ hã.


text:
Tawamhã Pedruhu ne dazadamnhasi te, te oto ĩsiré zudezu norĩ hã tiwi sisawi za'ra, zudezu'õ norĩ wi, Wanhib'apito zazei'wa oto wasiré 're wahâimana za'ra mono nherẽ. Banabéhé zama ma tô dazadamnhasi te, tiwi sisawi za'ra.


text:
Ãne na ma tô Pedru norĩ hã tinhimirosa'rata na upa za'ra, zudezu'õ norĩ ãma. Tô sena Cristuhu wasu'uwẽ zarina si oto dama 're hâimana za'ra mono õ di, Pedru norĩ hã. Ãne wa tô ãma waihu'u za'ra. Taha wa, wa tô Pedruhu ma tinha, uburé Wanhib'apito zazei'wa norĩ nho'a, ãne: “A hã zudezu nherẽ, ma tô zudezu'õ norĩ siré 're asai mo aré, a hã zudezu'õ 're aihâimana mono newa. E niha ma tô bété oto tiwi asisawi za'ra, zudezu'õ norĩ wi, a'â sizudezu za'ra da, ĩsazei'wa norĩ hã.” Ãne wa tô tãma tinha. 


text:
Wa norĩ hã wa tô oto marĩ hã waihu'u ni, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're ĩda'awẽsãmri mono zém na hã. Zezu Cristu, Danho'reptui'wa na da te dasina 're umnhasi za'ra mono wamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, dawasédé hã te te da'ãma 're ĩ'ab'madâ'â mono õ zéb zarina, te oto te te 're da'awẽsãmri. Taha zarina, dawasété 'ru te, te te dahâ za'ra õ di za, rob'rãsutuzéb ãma hã. Ĩsimiroti na Mozési te te ĩrob'ui'éré 'rata zarina, da te 're rob'manharĩ za'ra mono nherẽ, taha zarina te te dama 're apari mono õ di za, dawasédé hã. Ãne na wa tô oto waihu'u ni, wa norĩ hã.


text:
Taha wa, Cristu Zezusi hã wa tô wasina umnhasi za'ra ni, taha zarina si wawasédé hã te te oto wa'ãma 're ab'madâ'â tõ mono da, tawapsi te te 're wa'awẽsãmri mono da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Ĩsimiroti na rob'ui'éré zarina, da te 're rob'manharĩ za'ra mono nherẽ, taha zarina te te dama 're awaihu'u mono õ di za, dawasédé te te da'ãma 're ĩ'ab'madâ'â mono õ na. Taha wa, wa norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'rata na rob'ui'éré zarina, wa te 're ĩrob'manharĩ mono zém na wa te 're 'madâ'â mono õ di oto, taha zarina wawasédé hã te te wa'ãma 're ĩ'ab'madâ'â mono õ zéb zarina, te te 're wa'awẽsãmri mono da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Wa norĩ hã Cristu, Danho'reptui'wa na wa tô wasina saze ni, taha zarina si wawasédé hã te te wa'ãma 're ab'madâ'â tõ mono da, tawapsi te te 're wawẽsãmri mono da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Ĩsimiroti na rob'ui'éré 'rata zarina wa te 're ĩrob'manharĩ mono zém na, wa te 're 'madâ'â mono õ di oto, taha zarina, te te wanho'reptu dai õ wa. Ãne wa, ma tô ni'wam norĩ hã wama nharĩ za'ra, zudezu norĩ hã, wanhimirosa'rata na wa te ãma upa newa, aimawi na. E niha tawamhã. Cristu te te wama ĩwaihu'uzéb zarina, wanhimirosa'rata na wa te ãma upai 'wa'âhã, te aré Cristu hã wanhowa ãma upa na'rata, te te wama ĩwaihu'uzém na hã. E tô sena, ma tô Cristu hã wanhowa ãma upa na'rata. Mare di. Te te ãma upai waihu'u õ di. Robaba uptabi di.


text:
Wa hã wa oto te dama 're awaihu'u u'âsi, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'rata na rob'ui'éré zarina, da te 're rob'manharĩ za'ra mono nherẽ, taha zarina, 'Re ĩhâimana u'âsi mono za te te 're ĩda'anho'reptui mono õ na. Tawamhã nimahã na ĩ̱nhimirosa'rata na te saprĩ wamhã, wa za tô tãma ãma upa. Tawapsi ĩ̱wẽ'õre di za.


text:
<n>(19-20)</n>  Ãne te aré ĩ̱nhimirosa'rata 'rada hã ĩ̱ma 're hâimana: 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'rata na rob'ui'éré zarina te 're rob'manharĩ mono wamhã, taha zarina si ĩ̱wasédé hã te te ĩ̱'ãma 're 'madâ'â mono õ di za. Tawapsi te za oto te te 're ĩ̱wẽsãmri. Taha zarina ĩ̱wasété 'ru te, rob'rãsutuzéb ãma te te ĩ̱'azâri õ di za, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Ãhãna ĩ̱nhimirosa'rata 'rada hã te oto ĩ̱za'u 're simi'wara. Ta hã wa tô oto rẽme pese ĩ̱sipara, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩ̱ma ĩwaihu'uzéb uwaibaba si 're ĩ̱morĩ da. Zezu Cristu, wedepo'o nhonhi'rãmi na dâ'â wa, ĩsiré ĩ̱dâ'â ne, ĩ̱si'uihâ na te ĩ̱sima 're ĩrosa'rata mono zém na 're ĩ̱hâimana mono õ di oto, Cristuhu si oto ĩ̱pẽ'ẽ 're, 're hâimana mono wa, 're ĩ̱wada'uri wẽ mono 'wa da hã. Cristu hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'ra. Ta hã te te 're ĩ̱zawi pese mono wa, ma tô ĩ̱zada sisõ, ĩ̱zada dâ'â da. Taha wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'ra umnhasi sina, wa oto 're ĩ̱hâimana.


text:
Wa hã te ĩ̱siwi 're wẽ'õ mono õ di oto, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're ĩ̱zawi pese mono zé hã, Cristu te te ĩ̱wa'âbâzém na dazada ĩdâ'âzém na hã. Taha wa, ĩ̱si'uihâ na ĩ̱sisõ'reptu dai õ wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'rata na rob'ui'éré zarina te 're ĩrob'manharĩ mono zém na, te 're ab'madâ'â mono õ di oto, taha zarina, ĩ̱wasédé hã te te ĩ̱'ãma 're ab'madâ'â tõ mono da, te te 're ĩ̱wẽsãmri mono da oto, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Dasi'uihâ na dasisõ'reptu dai õ wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'rata na rob'ui'éré zarina, da te 're rob'manharĩ za'ra mono nherẽ, taha zarina te te dama 're apari mono õ di dawasédé hã, da te 're ĩ'manharĩ za'ra mono zé hã. Ãne 'wa'âhã, aré marĩ dai õ di, Zezu Cristu dazada ĩdâ'âzé hã. Taha wa, te oto ĩ̱siwi 're wẽ'õ mono õ di, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're ĩ̱zawi pese mono zé hã, Cristu te te ĩ̱wa'âbâzém na, dazada ĩdâ'âzém na hã. Mare uptabi di. Ãne Pedruhu ma, te ĩrowaihu'uzé hã. 


text:
 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're ĩda'awẽsãmri mono zém na rowasu'u</n> Darasiza nhihudu norĩ, e niha te rosa'rata waihu'u ãna 're anomro aba mo. Zezu Cristu hã wedepo'o nhonhi'rãmi na wazada ĩdâ'âzém na, wa tô te aima ãma 're rowasu'u pese za'ra wa'wa aré. E 'wa hã ma tô aiwi udâ za'ra wa'wa, taré waihu'u zawã za'ra wa'aba da.


text:
Ma'ãpé we ĩ̱ma waihu'u za'ra wa'aba. E marĩ wa, ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã Tipẽ'ẽzani hã we aima sõmri za'ra wa'wa, aipẽ'ẽ 're. E ĩsimiroti 'rata na rob'ui'éré zarina, 're ĩrob'manharĩ za'ra wa'aba mono zéb zarina, ma tô we Tipẽ'ẽzani hã aima sõmri za'ra wa'wa. Mare di. E Zezu Cristuhu wasu'uwẽ hã aipo're na wapari za'ra wa'aba pari, tô sena ĩwasu'uwẽ na asina 're saze za'ra wa'aba mono wa, ma tô we aima sõmri za'ra wa'wa. Taha wa, ma tô we Tipẽ'ẽzani hã aima sõmri za'ra wa'wa tô, aipẽ'ẽ 're, 're sãmra za'ra wa'aba mono da oto.


text:
E niha bété rosa'rata waihu'u ãna, te oto 're anomro aba mo. 'Re ĩhâimana u'âsi mono, Tipẽ'ẽzani te te aima ĩsõmri za'ra wa'aba zarina, ma tô aihâimanazép tém na ãma ĩsãna'rata za'ra wa'wa, ĩwẽ na. E niha te bété oto 'râwi 're asi'madâ'â za'ra wa'aba mo asi'uihâ na, asina uwaimrami za'ra wa'aba da newa, asisõ'reptu za'ra wa'aba zé hã.


text:
<n>(4-5)</n>  E taré ma tô ĩwẽ hã asina 're ĩwaihu'u za'ra wa'aba mo, marĩ hã ãma waihu'u za'ra wa'aba ãna. 'Re ĩhâimana u'âsi mono si, ma tô we Tipẽ'ẽzani hã aipẽ'ẽ 're aima sõmri za'ra wa'wa. Ma tô duré marĩ dama ĩ'manharĩ waihu'u'õ hã te te aima 're 'manharĩ wẽ za'ra wa'wa, tiwaihu'u pese na. E marĩ wa. E ĩsimiroti na rob'ui'éré 'rata zarina 're rob'manharĩ za'ra wa'aba mono wa. Mare di. Taha zarinai õ di. Zezu Cristuhu wasu'uwẽ hã aipo're na wapari za'ra wa'aba pari, Cristu Danho'reptui'wa na asina 're umnhasi za'ra wa'aba mono wa, ma tô we Tipẽ'ẽzani hã aima sõmri za'ra wa'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Taha zarina si, ma tô duré marĩ dama ĩ'manharĩ waihu'u'õ hã te te aima 're 'manharĩ wẽ za'ra wa'wa, tiwaihu'u pese na.


text:
Tane Abra'ã hã. Ta hã ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te sina 're umnhasi pese, te te tãma ĩropisutuzé za te te tãma ãma ĩ'uwaimrami na hã. Taha wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô te te 're wẽsãmri, Abra'ã hã. Duréihã ãne Abra'ãhã wasu'u na ma tô rob'ui'éré ĩbaihâ na, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa hã.


text:
Tawamhã Cristu Danho'reptui'wa na, da te dasina 're umnhasi za'ra mono wamhã, simisutu Abra'ãhã nhihudu na, te za oto te te 're da'anhisi, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Ãne hã wa tô aima waihu'u za'ra wa'wa, waihu'u za'ra wa'aba da asina.


text:
Zahadu romhâ uptabi nherẽ, ma tô zudezu'õ norĩ ãma sima roti, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Ãne ĩsimiroti hã: Zudezu'õ norĩ hã, Cristu Danho'reptui'wa na te te sina 're umnhasi za'ra mono wamhã, ta norĩ ma zama te za duré tãma 're ĩrowẽ za'ra mono zéb da hã te te tãma 're apisutu, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Ĩwasédé hã te te oto ãma 're ĩ'ab'madâ'â mono õ zéb zarina, te za te te 're awẽsãmri. Taha zarina dawasété 'ru te, te te ahâ za'ra õ di za, rob'rãsutuzéb ãma hã. Ãne ĩsimiroti hã zudezu'õ norĩ ãma hã. Taha wa, ma tô ãne Abra'ãhã ma waihu'u siro, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã: “Aima te ĩropisutuzém na asina ĩ̱zazei pese zéb zarina, wa za dama 're ĩrowẽ za'ra mono zéb da hã te dama 're apisutu, daro mono bâ.” Ãne ma tô ĩwasu'uwẽ na romhâ ré ãma po're pu'u siro.


text:
Abra'ã hã ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te sina 're sazei pese, te te tãma ĩropisutuzém na. Taha wa, rowẽ te te tãma ĩpisutuzéb zarina, ma tô rowẽ uptabi na 're hâimana. Tane duré Cristu Danho'reptui'wa na, da te dasina 're saze za'ra mono wamhã, Abra'ãhã ma te te ĩpisutu ne, te za dama 're ĩrowẽ za'ra mono zéb da hã te te dama 're apisutu, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. 


text:
Tane nherẽ, ĩsimiroti na rob'ui'éré 'rata zarina, da te 're ĩrob'manharĩ za'ra mono zém na 're danhopré mono wamhã, taha zarina, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're da'anho'reptui mono da newa, e niha te za tawamhã dama 're romhâimana za'ra. Õne haré, ĩsimiroti mono bâ da te dasina tãma ãma 're uwaimrami za'ra mono õ wa, te za tô te te siwi 're da'awẽ'õ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Duréihã ma tô ãne na rob'ui'éré ni:  “'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti mono bâ, taha na rob'ui'éré hã te ĩbaihâ na dama 're hâimana, da te dasina tãma ãma 're uwaimrami za'ra mono da. Ãne zarina, ĩsimiroti mono bâ, da te dasina tãma ãma 're uwaimrami za'ra mono õ wamhã, te za te te siwi 're da'awẽ'õ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã.”  Ãne ma tô ãhã wasu'u na rob'ui'éré, ĩsadawa wasu'u'wa hã.


text:
E ãne te za te te dama 're awaihu'u, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã: “Ĩ̱nhimiroti na rob'ui'éré 'rata zarina, 're ĩrob'manharĩ za'ra wa'aba mono zéb zarina, te ai'ãma 're ab'madâ'â aba mono õ di za oto, aiwasété 'wa hã. Wa za oto te 're ai'awẽsãmri 'wa. Taha zarina, aiwasété 'ru te, te aihâ za'ra wa'aba õ di za.” E ãne te za te te dama 're awaihu'u. Mare di. Duréihã ma tô ãne na rob'ui'éré ni:  “'Re ĩhâimana u'âsi mono, Danho'reptui'wa na da te dasina 're ĩ'umnhasi za'ra mono zéb zarina si, dawasédé hã te te da'ãma 're ab'madâ'â mono õ di za. Ãne wamhã, te za rowẽ uptabi na 're dahâimana u'âsi za'ra.”  Ãne na da te ãma rob'ui'éré wa, wa tô waihu'u za'ra ni tô.


text:
Duréihã ma tô duré ãne na rob'ui'éré ni:  “'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti mono bâ, da te dasina tãma ãma 're uwaimrami u'âsi za'ra mono wamhã, rowẽ uptabi na te za 're dahâimana u'âsi za'ra.”  Ãne ĩwasu'u na rob'ui'éré hã. Tane nherẽ, Cristuhu wasu'u zô, te zahadu 're rob'é'é, Cristu Danho'reptui'wa na da te dasina 're umnhasi za'ra mono da, dama 're ĩrowẽ za'ra mono zéb da hã. 


text:
Wa norĩ hã wa te dame wasina tãma ãma 're uwaimrami za'ra mono õ di, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti mono bâ. Taha wa, te aré siwi wa'awẽ'õ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Tawapsi wawasété 'ru te, te aré wahâ za'ra. Tane nherẽ, te te 're wahâ za'ra mono tõ da, ma tô Cristu hã wẽ nherẽ, wazada sisõ, wa'upana 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te azâri da. Taha na ma tô wa'awa'â, Cristu hã. Duréihã ma tô ãne na ãma rob'ui'éré ni:  “Ni'wa hã wasété uptabi wa, te za dasiwi wĩrĩ ni. Taha pari, wede na te za dasiwi sasõmri ni, da te ãma waihu'u za'ra da, wasété uptabi wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma ĩwẽ õ na.”  Ãne ĩwasu'u na rob'ui'éré hã. Tawamhã ãma ĩrob'ui'érézéb zarina, Cristu hã wẽ nherẽ, wedepo'o nhonhi'rãmi na sa'o ré, ma tô siwi wẽ'õ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Wa'upana ma tô azâ, wasété õ nherẽ.


text:
Ãne ma tô Cristu Zezusi hã wa'awa'âbâ pa. E marĩ da. Simisutu ĩsib'a'uwẽ oto 're wanomro mono wa, zudezu'õ norĩ ma zama, ĩwẽ na 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te tãma ãma 're a'uwaimrami mono da, Abra'ãhã ma te te ĩropisutuzéb zarina, duré wahâiba mono bâ wapẽ'ẽ 're, Tipẽ'ẽzani hã te te wama 're anhomri mono da, te te wama ĩropisutu za'ra zéb zarina, Zezu Cristu hã Danho'reptui'wa na, wa te wasina 're umnhasi za'ra mono wa. 


text:
 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'rata na rowasu'u, Abra'ãhã ma ĩwẽ na te te tãma ĩropisutuzém na rowasu'u me</n> Ĩ̱sisãnawã norĩ, ãne wa za oto aima ãma romnhimiré'é za'ra wa'wa, 're ĩwahâimana za'ra mono zém na. Ãté ni'wam norĩ hã te za marĩ ĩwẽ na sima roti zahuré. Tawamhã tô sena za te te sima ãma ĩ'uwaimrami zahuré pibu ma, te za danho'a rob'ui'éré zahuré tinhisi na, da te ãma waihu'u zahuré da. Taha parimhã, te te sima ãma uwaimrami zahuré tõ da, ni'wa hã te te tiwi ĩsizâri zahuré da hã, mare di. Duré, ni'wa hã tinhimiroti na te te ãma 'rãnhipa zahuré õ di za. Ma tô ãma sisazei pari zahuré.


text:
Tane Abra'ãhã ma, ĩsipai u ĩsihudu na zama, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩropisutuzé hã. Ãhã wasu'u na, da te ãma rob'ui'éré wamhã, ĩsihudu norĩ hã da te wasu'u za'ra õ di. Ĩsihudu norĩ hã da te wasu'u za'ra 'wa'âhã, te aré ĩsihudu ahâ na wasu'u ni. Ĩsihudu misi, te wasu'u. Ta hã Cristu.


text:
Wa za oto aima rowasu'u pese za'ra wa'wa, te aima ãma ĩsimiré'é aba zém na. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô Abra'ãhã ma ĩwẽ na ropisutu. Tô sena te te tãma ãma uwaimrami da, ma tô tãma siwasu'u. Taha pari, te te tãma ĩropisutuzém na hã ma tô da'ãma tiwahub ahâ uptabi, 430 na. Tawamhã ma tô tinhimiroti mono bâ dama waihu'u 'rata. E taha wa, ĩwẽ na te te dama ãma uwaimrami õ di za, Abra'ãhã ma, te te ĩropisutuzém na hã. E taha wa, te za tinhimiropisutu na ãma saprĩ, te te dama ãma uwaimrami tõ da. Mare di. Te za tô te te dama ãma 're a'uwaimrami u'âsi, Abra'ãhã ma, te te ĩropisutuzéb zarina.


text:
Abra'ãhã ma, ĩwẽ na te te tãma ropisutu wa, taha zarina ma tô ãma tãma uwaimra. Tane ĩwẽ na te te dama ropisutu wa, taha zarina si, te za tô te te ãma dama 're a'uwaimrami, sô 're simipari mono ãna, marĩ na ĩsimiroti hã a'â da te dasina tãma ãma 're ĩ'uwaimrami za'ra mono zéb zô. 


text:
Abra'ã hã 're hâimana mono ré, ma tô ĩwẽ na tãma ropisutu siro 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, ĩsipai u ĩsihudu ma, te te tãma ãma 're a'uwaimrami mono da. Abra'ãhã za'u si, ma tô oto tinhimiroti mono bâ dama waihu'u, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. E marĩ da. Dawasété na 're danomro mono wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, dawasété na 'râwi 're dasiwaihu'u za'ra mono da. Taha da, ma tô tinhimiroti hã dama waihu'u. Abra'ãhã nhihudu, ti'ai u we ĩmorĩzéb u si, te za pire na 're hâimana, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti zarina, zudezu norĩ te te 're ĩrob'manharĩ za'ra mono zéb da hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã tinhimiroti hã te te dama 're awaihu'u mono da, ma tô tinhimiroti na rob'ui'éré hã hâiwa ãma tãma ĩromhuri'wa norĩ ma tisõ, aibâ ma te te siwi sõmri da, ĩsipai u.


text:
Ni'wa hã ti'ai ãma si'uihâ na tinhimiroti hã te te dama waihu'u wamhã, ni'wa hã ĩsãna'remhã hâimana õ di, ĩsimiroti hã te te dama ĩwaihu'u da hã. Tane 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Si'uihâ na ma tô Abra'ãhã ma waihu'u, ĩwẽ na za te te tãma ãma 're ĩ'a'uwaimrami mono na hã. 


text:
 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'rata na, Mozési te te ãma ĩrob'ui'érézé wasu'u</n> Abra'ãhã za'u si, ma tô oto tinhimiroti mono bâ dama waihu'u, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. E taha wa, te te dama ãma uwaimrami õ di za ĩwẽ na, Abra'ãhã ma, aré te te ĩropisutuzéb zarina. Mare di. Te za tô te te dama ãma 're a'uwaimrami u'âsi. Uburé marĩ hã ĩsimiroti zarina, da te dasina tãma ãma 're ĩ'uwaimrami za'ra mono da hã, dama waihu'u za'ra 'wa'âhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te aré te te dama 're apisutu, rowẽ uptabi na 're dahâimana za'ra mono da.


text:
Tane nherẽ, daro mono bâ te dawasété na 're danomro. Dasi'uihâ na dawasété wi 're dasipizari waihu'u za'ra mono õ di tô. Ãne, da te ĩwaihu'u za'ra zéb da hã, ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa hã ãma rob'ui'éré. E marĩ da. Zezu Cristu Danho'reptui'wa na, da te dasina 're umnhasi za'ra mono da, tawapsi 'Re ĩhâimana u'âsi mono ĩwẽ hã te te dama ãma 're uwaimrami mono da, te te dama ĩropisutuzéb zarina. 


text:
Bâdâ ĩwa waptã'ã õ ré, Zezu Cristu Danho'reptui'wa na da te dasina 're umnhasi za'ra mono õ ré hã, ãne aré dahâimanazé hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô zudezu norĩ hã tinhimiroti 'rata na te te 're a'uwati, Cristuhu wasu'uwẽ hã sõ'awi te te wama waihu'u za'ra õ ré hã, Cristu Danho'reptui'wa na wa te wasina 're ĩ'umnhasi za'ra mono zéb da hã oto.


text:
'Re daprédub za'ra mono õ ré, da'madâ'â'wa hã te te dama 're ĩroti mono ne, ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã tinhimiroti 'rata na te te 're wa'a'uwati aré, Cristu hã datẽme wei morĩ õ ré. Ta hã te we oto datẽme mo, te te dawa'âbâ da, Danho'reptui'wa na wa te wasina 're ĩsaze za'ra mono zéb zarina, wawasédé hã te te wa'ãma 're ab'madâ'â tõ mono da oto, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, taha zarina te te 're wa'awẽsãmri mono da oto. 


text:
<n>(25-26)</n>  Ma tô oto bâdâ hã ĩwa waptãrã, Cristu hã wa te wasina 're ĩ'umnhasi za'ra mono zéb da hã. Taha wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'rata na rob'ui'éré zarina, wa te 're ĩrob'manharĩ za'ra mono zéb da hã, pire na wama 're hâimana za'ra mono õ di oto, Mozési te te ãma ĩrob'ui'éré hã. E marĩ wa. A norĩ wa'wa hã ma tô Cristu Zezusi hã Danho'reptui'wa na asina 're ĩsaze za'ra wa'aba mo. Taha wa, te oto simisutu 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'ra, 're anomro aba mo, aihĩni.


text:
Ma tô duré â dawabzuri hã ĩ'manharĩ za'ra wa'wa, Cristu 're ĩmorĩzém na si oto ãma 're anomro wẽ wa'aba mono da, simisutu Cristuhu nhib'a'uwẽ 're anomro aba mono wa.


text:
<n>(28-29)</n>  Taha zarina, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te siwi 're da'aba'a waihu'u mono õ di, zudezu norĩ hã, duré zudezu'õ norĩ hã, ĩwada'uri zarina si, pawa'âbâ ãna dama romhuri'wa norĩ hã, duré wada'uri ãna si'uihâ na 're ĩhâimana za'ra mono norĩ hã, aibâ norĩ hã, duré pi'õ norĩ hã. Simisutu Cristu Zezusihi nhib'a'uwẽ si, te 're aihâimana za'ra wa'aba mo. Taha wa, te oto Abra'ãhã nhihudu na te te 're asisi za'ra wa'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Ãhã wa, ĩwẽ na si, Abra'ãhã ma te te ĩropisutuzéb zarina, te za ĩwẽ na si te te aima ãma 're a'uwaimrami 'wa, Aimama 'wa hã.


text:
<n>(1-2)</n>  Ãne wa za duré marĩ hã aima waihu'u za'ra wa'wa, romnhimiré'é na ĩwaihu'u za'ra wa'aba zéb da hã. Ãté ai'uté mama tõ hã te 're 'maihâimana, 'watébrémi hã. Prédu wapsi, ĩte hã za, ĩmama hã dâ'â õ ré, tinhibrom na te te tãma ãma ĩropisutuzé hã. Tane nherẽ, uburé timama nhibrob ré, za 're hâimana mono nherẽ, prédub õ ré te za danhimarĩ ãna te te dama 're ĩromhuri za'ra mono norĩ ne, 're hâimana. Te za a'â da te dasiwi 're 'madâ'â, hâimana wẽ na 're hâimana mono zô. Ĩmama nhibro hã te za duré da te tãma 're 'madâ'â pese, 'watébrémi ma. Ãne te za a'â ĩ'ra hã 're hâimana, ãma ĩwahubzé hã bâdâ hã ĩwa waptã'ã õ ré, ĩmama tinhibrom na te te tãma ĩropisutuzé hã.


text:
Tane wa norĩ hã, ai'uté ne, roti tô sena wama ĩwaihu'u pese za'ra õ zarina, wa tô aré 're wahâimana za'ra, roti da te wama 're ĩwaihu'u 'rata za'ra mono zéb zarina.


text:
Tawamhã bâdâ hã ma tô ĩwa waptãrã oto, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ti'ra ãma te te ĩrotizéb zarina, ti'ai u we te te ĩsatõrĩ da hã. We te te satõrĩ wamhã, ma tô pi'õi ma ĩ'ra hã podo oto, zudezu na. Zudezu na poto wa, pire na ma tô tãma 're hâimana, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti hã, Mozésihi ma te te 're ĩ'awaihu'u mono hã.


text:
E marĩ da, ma tô ti'ra hã we satõ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Wanho'reptuzé hã wa te wasina 're uwaimrami za'ra mono da, ĩsimiroti na rob'ui'éré 'rata zarina, wa te 're ĩrob'manharĩ za'ra mono na 're ĩwanhopré za'ra mono norĩ hã te te wa'awa'âbâ da, ma tô we satõ, wa'ãma 're 'ra za'ra mono da oto, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. 


text:
Tawamhã ĩ'ra oto 're ĩwanomro mono na 'râwi 're wasiwaihu'u za'ra mono da, ma tô we ti'ra pẽ'ẽzani hã te te wama 're anhomri, wapẽ'ẽ mono bâ wama 're hâimana za'ra mono da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã Wamama na, wa te 're sisi za'ra mono da oto.


text:
Taha wa, robzei'õ na danhimiwada'uri zarina si, dapawa'âbâ ãna 're ĩhâimana za'ra mono norĩ ne, 're aihâimana za'ra wa'aba mono õ di oto. 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'ra si, te oto 're anomro aba mo. Ãne wa, uburé marĩ wẽ na ti'ra norĩ ma, te te ĩropisutuzéb zarina, te za tô te te aima ãma 're a'uwaimrami 'wa, Aimama 'wa hã. 


text:
Zudezu'õ norĩ, aima sa'rese za'ra wa'aba õ di aré, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Taha wa, ma tô ĩ'upana aimawi nhimiwada'uri na 're aihâimana za'ra wa'aba mo danhimiwada'uri zarina si, pawa'âbâ ãna 're ĩhâimana za'ra mono norĩ ne, robzei'õ na.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô oto Aimama na asiwi ĩwaihu'u za'ra wa'wa. Taha wa, aima 're rowẽ za'ra wa'aba mono di oto. Taha nhipai u, ti'ra na te te oto sina ai'awaihu'u aba wa, aima 're rowẽ uptabi za'ra wa'aba mono di. Ãne wamhã, e niha te za bété apâ aipizari za'ra wa'wa, asimizazezéb 'rata u, taha zarina asina uwaimrami za'ra wa'aba õ nherẽ, asõ'reptu za'ra wa'aba zé hã, duré taha zarina rowẽ si aima 're hâimana za'ra wa'aba mono õ nherẽ. E niha te za bété asima ĩwẽ za'ra wa'wa, danhimiwada'uri zarina si pawa'âbâ ãna 're ĩhâimana za'ra mono norĩ ne, apâ 're aihâimana za'ra wa'aba mono da, robzei'õ na.


text:
Bâdâ ĩpire hã marĩ 'manharĩzéb da hã, te oto zudezu norĩ zarina 're ĩ'madâ'â za'ra wa'aba mo, a'amo zama, wahub zama.


text:
Ãne wa, wa ai'ãma 're ĩ̱hâtâ'â za'ra wa'wa. E marĩ wa. Wanhib'apito wasu'uwẽ na 're ĩ̱siwasutu wẽ mono nherẽ, te 're aipawaptob za'ra wa'aba mono zé hã, e taré te za 're hâimana. 


text:
Ĩ̱sisãnawã norĩ, wa hã zudezu nherẽ, ai'rata ĩ̱nhamra aba ré, wa tô zudezu'õ newa asine 're ĩ̱morĩ 'wa. Taha wa, ma'ãpé ĩ̱sine 're anomro aba mono. Atẽme amo ĩ̱morĩ 'rata aba wamhã, marĩ hã ĩ̱ma 'manharĩ wasété za'ra wa'aba õ di, ĩ̱hâiba na hã.


text:
Ĩ̱hâzé si ĩ̱'ãma watobro wa, wa tô ai'rata ĩ̱nhamra za'ra wa'wa. Ãhã wa, wa tô Zezu Cristuhu wasu'uwẽ na aima rowasu'u na'rata za'ra wa'wa. Ãne na ma tô ĩ̱'ãma ĩwaihu'u za'ra wa'wa aré.


text:
Tawamhã ĩ̱hâzé ré, atẽme ĩ̱wisi za'ra wa'aba nherẽ, ĩ̱hâzé wa, asiwi ĩ̱wẽ'õ za'ra wa'aba õ di. Mare di. Hâiwa ãma 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma romhuri'wa, wẽ na asiwi ĩ'âri aba ne, niha wamhã, Cristu Zezusi, wẽ na asiwi ĩ'âri aba ne, ma tô wẽ na asiwi ĩ̱'âri 'wa.


text:
E niha bété oto ãhãna hã. Aré aima 're rowẽ za'ra wa'aba mono di, ai'rata ĩ̱nhamra aba wa. Ãhã wa, aima waihu'u pese za'ra wa'aba 'wa'âhã, te aré ato hã ĩsani za'ra wa'wa, ĩ̱ma sõmri za'ra wa'aba da, ato hã.


text:
E niha te bété oto ãhãna hã ĩ̱'ãma ĩrosa'rata za'ra wa'wa. E aiwẽ'õ wa'aba 'wa na si, te za oto ĩ̱'ãma ĩrosa'rata za'ra wa'wa, rowasu'u tô sena na si te aima 're rowasu'u za'ra wa'aba mono nherẽ. 


text:
Aibâ norĩ, aimawi rowasu'u'wa norĩ hã te sima aiwẽ za'ra wa'wa, ta norĩ nhimirowasu'u si asima 're wẽ za'ra wa'aba mono da, tô sena tinhimirowasu'u wẽ na te te 're aipawaptob za'ra wa'aba mono da newa. E marĩ da. Ĩ̱nhimirowasu'u nhiti, asina 're aipahâ za'ra wa'aba mono da ĩtẽme, ĩ̱nhimiroti nhipai u, õ norĩ nhimiroti si asima 're wẽ uptabi za'ra wa'aba mono da oto.


text:
Roti ĩwẽ na si, da te 're aipawaptob za'ra wa'aba mono da, da te dasima 're aiwẽ za'ra wa'aba mono wamhã, ĩ̱ma wẽ di tô, ai'rata ĩ̱nhamra aba ré, duré ĩ̱hâiba za're'ra zama.


text:
Ĩ̱'ra norĩ, ĩ̱ma asawi pese za'ra wa'aba norĩ hã, pi'õ tiwasã te te 're ĩsépata za'ra mono ne, wa tô wa hã ĩ̱pẽ hã te ai'ãma 're sépata za'ra wa'wa, Zezu Cristu 're ĩmorĩzém na 're anomro aba mono õ wa. Ãma 're anomro wẽ wa'aba mono wapsi, ĩ̱ma rowẽ di za.


text:
Ãhãna ai'ãma ĩ̱hâtâ'â za'ra wa'aba di. Ãhã wa, ĩ̱nhimirosa'rada hã ahâ di, ai'ãma za'ra wa'aba hã. Ai'rata ĩ̱hâimana za'ra wa'aba neza, ĩ̱waimri te oto aima rowaihu'u za'ra wa'aba da. 


text:
 Sara norĩ wasu'u hã, Adaha wasu'u me</n> Uburé õ nherẽ, ma tô asima ĩwẽ za'ra wa'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'rata na rob'ui'éré zarina, 're rob'manharĩ za'ra wa'aba mono da, taha zarina si 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te 're asõ'reptu za'ra wa'aba mono da newa. E aima waihu'u za'ra wa'aba õ di, 'Re ĩhâimana u'âsi mono wasu'uwẽ hã, Abra'ãhã 'ra norĩ ãma hã.


text:
Ãne ta norĩ wasu'u na, rob'ui'éré hã: Abra'ãhã 'ra norĩ hã, maparane aibâ hã. Ĩmorĩ'rada hã Adaha 'ra, ĩwada'uri zarina si pawa'âbâ ãna 're ĩhâimana mono 'ra. Duré ĩhâiba amo hã Saraha 'ra hã wada'uri ãna 're ĩhâimana mono 'ra, te 're hâimana.


text:
Dasi'uihâ na dahâimanazém na 're ĩda'ra za'ra mono na ma ĩ'ra hã tãma podo, romhuri'wai ma. Abra'ãhã 'ra hâiba amo hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te tãma ĩropisutuzéb zarina, ma ĩ'ra hã tãma podo, wada'uri ãna 're ĩhâimana mono ma hã, Saraha ma. Ãne Abra'ãhã 'ra norĩ wasu'u hã.


text:
Marĩ te te ĩwasu'uzé hã, te pi'õ norĩ hã wasu'u zahuré. 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te sima da'ãma ĩrotizé hã te pi'õ norĩ wasu'u zahuré. Maparane te te sima da'ãma ĩrotizé hã. Ĩmorĩ'rada hã Sina'i na ẽtẽ 'rãihâ nhisi ãma, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te sima da'ãma ĩrotizé. Ta hã, Ada te wasu'u. Adaha 'ra hã ma tô tina zabâdâ danhimiwada'uri zarina 're hâimana, robzei'õ na. Tane Sina'i ãma 'Re ĩhâimana u'âsi mono, te te sima da'ãma ĩrotizém niwĩ 're ĩdanomro mono norĩ hã, Adaha 'ra ne, danhimiwada'uri zarina pawa'âbâ ãna 're ĩdahâimana za'ra mono ne, te robzei'õ na 're dahâimana za'ra, ãhãna hã.


text:
Arabiza na daza'ru nhisi ãma, Sina'i na ẽtẽ 'rãihâ nhisi hã, Ada te wasu'u. Zeruzarẽ na 'ri nho'õmo nhisi, Ada te duré wasu'u. E marĩ wa. Zeruzarẽ 're, 're ĩdahâimana za'ra mono norĩ hã danhimiwada'uri zarina, dapawa'âbâ ãna 're ĩdahâimana za'ra mono norĩ ne, te robzei õ na 're dahâimana za'ra.


text:
Ãnei õ di, Zeruzarẽ ĩhâiba amo hã, hâiwa ãma 're ĩsa mono hã. Rowẽ na si, te ĩwa 're dahâimana za'ra. Zeruzarẽ hã hâiwa ãma 're ĩsa mono hã, wana Sara hã te wasu'u.


text:
Duréihã, ma tô pi'õ ĩ'ra õ na ãma romnhimiré'é 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, Zeruzarẽ 're, 're ĩhâimana za'ra mono norĩ ãma. Ãne te 'mahâ:  “Pi'õ, ai'ra hã niwa aima 'maipoto õ nherẽ, ma'ãpé 're atoi u'âsi mono, aipẽ'ẽ 're. Aimro hã te te airẽme nherẽ, ai'ra ahâ di za. Pi'õ timro ré, 're ĩsãmra mono zém nhipai u, ai'ra ahâ di za. Taha wa, te za rowẽ te, 're atoi u'âsi mo.”  Ãne te 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã 'ri nho'u hã 'mahâ. 


text:
Ĩ̱sisãnawã norĩ, ãhã wasu'u zarina, te oto Abra'ãhã nhihudu na te te 're asisi za'ra wa'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Izati hã ma tô podo, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã Abra'ãhã ma, te te ĩropisutuzéb zarina. Tane te te tãma ĩropisutuzéb zarina, te oto Abra'ãhã nhihudu na te te 're asisi za'ra wa'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã.


text:
Abra'ã hã 're morĩ ré, ma tô Izatihi ma nharĩ wasété, dasi'uihâ na dahâimanazém na 're ĩda'ra za'ra mono na ĩpodo hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani, te te ĩpawaptobzém na ĩpoto ma, ma tô nharĩ wasété. Tane duré ãhãna hã te za 're romhâimana.


text:
E niha tawamhã duréi wasu'u na rob'ui'éré hã. Ãne ĩwasu'u hã:  “Ĩ'ra ré satõrĩ, pi'õ hã romhuri'wa hã. Ĩmama, tinhibrom na tãma ãma sipo'o zahuré õ di za, danhimiwada'uri zarina 're ĩhâimana mono õ 'ra me.”  Ãne ĩwasu'u na rob'ui'éré hã.


text:
Ãhã wa, ĩ̱sisãnawã norĩ, wa za oto marĩ hã ĩwasu'u na waihu'u za'ra ni. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã Adaha nhihudu na te te 're wa'anhisi mono õ di za oto, danhimiwada'uri zarina 're ĩmorĩ nhihudu, 're ĩwahâimana za'ra mono na hã. Mare di. Danhimiwada'uri zarina 're ĩhâimana mono õ nhihudu, 're ĩwahâimana za'ra mono na, te oto te te 're wa'anhisi, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, Saraha nhihudu uptabi na. Taha wa, wa norĩ hã wama 're rowẽ uptabi za'ra mono di oto. 


text:
 Wanhib'apito ãma rowẽ na 're ĩdahâimana za'ra mono zém na rowasu'u</n> Zezu Cristu hã ma tô wa'anho'reptui pa, rowẽ na ãma 're wahâimana za'ra mono da. Taha wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'rata na rob'ui'éré zarina, wa te 're ĩrob'manharĩ za'ra mono zém na, 're wanhopré mono õ di za oto, taha zarina te te 're wa'anho'reptui mono õ wa. Ãne wamhã, tô senai'õ na rowasu'u'wa norĩ wi 're asiptete za'ra wa'aba mono za, ĩsimiroti na 're aihâimana za'ra wa'aba mono wa, apâ robzei'õ na 're anomro aba mono tõ da. 


text:
Ma'ãpé asina ĩ̱wapari pese za'ra wa'aba za. Wa hã Paru, marĩ hã wa za aima waihu'u za'ra wa'wa. Da te 're asihâiwata nhihâri za'ra wa'aba mono da, asizudezu za'ra wa'aba da, asina dazaze za'ra wa'aba wamhã, taha zarina 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're asõ'reptu za'ra wa'aba mono da newa, e niha za tawamhã. Cristu hã wazada dâ'â nherẽ, te te 're wa'anho'reptui mono da, taré te za 're sa'wari, asada ĩdâ'â za'ra wa'aba zé hã.


text:
Wa za duré aima ãma sahu za'ra wa'wa, te aima ĩwaihu'u za'ra wa'aba zém na hã. Ni'wam norĩ hã da te sihâiwata nhihâri za'ra da, te te sina dazaze za'ra wamhã, taha zarina 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te 're sõ'reptu za'ra mono da newa, e niha te za tawamhã 're hâimana za'ra, ta norĩ hã. Danhihâiwata nhihâri siré, te za õne haré 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti mono bâ te te sina tãma ãma 're uwaimrami za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te siwi 're awẽ'õ tõ mono da.


text:
Zudezu norĩ ne, ma tô 'râwi 're asi'mai'madâ'â aba mo, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'rata na rob'ui'éré zarina 're rob'manharĩ za'ra wa'aba mono da, taha zarina, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, aiwasédé hã te te ai'ãma 're ab'madâ'â aba mono õ wa, te te 're aiwẽsãmri za'ra wa'aba mono da oto, taha zarina aiwasété 'ru te, te te aihâ za'ra wa'aba tõ da, rob'rãsutuzéb ãma hã. Ãne taré 'mairosa'rata aba wamhã, ma tô Zezu Cristuhu wi asina ai'maipahâ wa'wa, asimirosa'rata na. Ãhã wa, ma tô 'râwi asiwi ĩ'maiwẽ'õ wa'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhoprubzé hã Cristu tidâ'âzém na, te te 're ĩda'anho'reptui mono zéb da hã.


text:
Ãnei õ di, wa norĩ hã. Cristu Danho'reptui'wa na, wa tô wasina wa te 're saze za'ra. Taha zarina, wa wasina sô 're wanhimipari za'ra, rob'rãsutuzéb ãma hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te wama ĩwaihu'u za'ra zéb zô, wawasédé te te oto wa'ãma 're ĩ'ab'madâ'â mono õ zéb zarina, te te 're ĩwa'awẽsãmri mono zém na. Ãne 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani te te wama 're ĩ'awaihu'u mono zéb zarina, wa wasina sô 're wanhimipari za'ra oto.


text:
Simisutu Cristu Zezusihi nhib'a'uwẽ oto 're wanomro mono wamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te 're wa'aba'a mono õ di za, ĩsihâiwata nhihâri ré norĩ hã, ĩsihâiwata nhihâri õ norĩ me. Zudezu na duré zudezu'õ na 're ĩwahâimana za'ra mono zém na hã, te te oto 're wa'awaihu'u mono õ di za. Zezu Cristu Danho'reptui'wa na, wa te wasina 're umnhasi za'ra mono wa, wanhimizawi pese na 're ĩwahâimana za'ra mono zém na si, te za oto te te 're wa'awaihu'u, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. 


text:
A norĩ wa'wa hã ma tô aré tô sena rowasu'u na 're anomro aba mo. E 'wa simirowasu'u hawi, ma tô sena rowasu'u na asima ãma apa za'ra wa'wa.


text:
E asima ãma apa za'ra wa'aba da, ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã aima waihu'u za'ra wa'wa, sima asô ĩhârâ za'ra wa'wa hã. Mare di.


text:
Ĩ'rada hã wa za aima sadawa wahutu za'ra wa'wa, ãne: “Ĩ'u'ẽtẽ wapuzé hã syryre na da te ahiri nherẽ, te za timapu, ĩ'u'ẽtẽ wapu hã.” Tane duré aimawi na, da te dama 're rowasu'u za'ra mono wamhã, te za da te ãma 're ropé, rowasu'u senai'õ na hã.


text:
Tane nherẽ, simisutu Wanhib'apito nhib'a'uwẽ 're wanomro mono wa, wa za te 're ai'umnhasi za'ra wa'wa, te aima ĩwaihu'u za'ra wa'aba zéb zarina si, za apâ 're aihâimana za'ra wa'aba mono na. Aibâ hã dama pire na 're hâimana mono nherẽ, aimawi tinhimirowasu'u na te te aiwi 're ro'wa'rutu za'ra wa'aba mono wa, tãma 're rowẽ mono õ di za, ta hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono si za te te azâri wa. 


text:
Ĩ̱sisãnawã norĩ, wedepo'o nhonhi'rãmi na Zezu Cristu dazada ĩdâ'âzé hã wa tô te dama 're wasu'u u'âsi, da te ãma 're saze za'ra mono da. Taha wa, ma tô zudezu norĩ hã te te siwi 're ĩ̱wẽ'õ za'ra, ĩmreme zarina te dama 're rowasu'u mono õ wa. Ta norĩ hã te duré taré te te dama 're ĩ̱wasu'u za'ra, danhihâiwata nhihâri wapsi, 're dasizudezu za'ra mono da, te dama 're awaihu'u mono newa. Ãne zahadu zudezu'õ norĩ ma, te 're arowaihu'u mono 'wa'âhã, e te aré zudezu norĩ hã te te siwi 're ĩ̱wẽ'õ za'ra, te dama 're ĩrowasu'u mono zém na hã. Mare di. Te te siwi 're ĩ̱wẽ'õ za'ra mono õ di aré ãma.


text:
Aimawi tinhimirowasu'u na te te aiwi 're ĩro'wa'rutu za'ra wa'aba mono norĩ hã, tinhihâiwata nhihâri siré, te za pé 're si're zani za'ra, wẽ te bâ. 


text:
Ĩ̱sisãnawã norĩ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô aima pisutu za'ra wa'wa, rowẽ na ãma 're aihâimana za'ra wa'aba mono da, ĩsimiroti na rob'ui'éré 'rata zarina, 're ĩrob'manharĩ za'ra wa'aba mono zém na 're asõpré wa'aba mono tõ da, taha zarina, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're asõ'reptu za'ra wa'aba mono dai õ wa. Tane nherẽ, rowẽ na 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're aihâimana za'ra wa'aba mono wẽ te, marĩ ĩwẽ'õ na aipẽ'ẽ 're, asima 're rosa'rata za'ra wa'aba mono wamhã, asina ãma 're rob'manharĩ za'ra wa'aba mono õ di za. Ãne te za oto 're anomro aba mo. Asimizawi pese za'ra wa'aba zéb zarina si, te za 're asipawaptob za'ra wa'aba mo asib'rata na, asimarĩ na zama, asimiroti na zama.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'rada hã ahâ uptabi nherẽ, simisutu haré te wasu'u, ĩsimiroti hã ãne: “Ma'ãpé, 're dazawi pese za'ra wa'aba mono za. Marĩ ĩwẽ na asima 're ĩrosa'rata za'ra wa'aba mono ne, te za duré dama zama sô 're asõpré wa'aba mo.” Ãne si ĩsimiroti hã.


text:
Tane nherẽ, abaze zahi 're ĩsisimroi mono ne, asisada 're asiti'rui u'âsi za'ra wa'aba mono wamhã, asina asapa'a za'ra wa'aba õ di za. 


text:
 Wamama pẽ'ẽzani nhimiwada'uri zarina si, rowẽ na 're ĩdanomro mono zém na rowasu'u</n> <n>(16-17)</n>  Wa norĩ hã marĩ ĩwẽ'õ na ãté 'râwi wapẽ'ẽ 're, wa za wasima wa te 're rosa'rata za'ra. Ãne na te te sima 're wa'awẽ mono õ di, 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani hã. Marĩ ĩwẽ na si 'râwi wapẽ'ẽ 're, wa te wasima 're rosa'rata za'ra mono da, te za te te sima 're wa'awẽ. Tawamhã marĩ ĩwẽ'õ na 'râwi wapẽ'ẽ 're, wa te wasima 're rosa'rata za'ra mono wamhã, te za te te 're wa'a'uwati, 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani hã, wa te wasina ãma 're rob'manharĩ za'ra mono tõ da. Taha wa, wa za ãne aima waihu'u za'ra wa'wa. Ma'ãpé, 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani nhimiwada'uri zarina si, 're anomro aba mono za oto. Tawamhã siwa'ru marĩ ĩwẽ'õ na aipẽ'ẽ 're asima 're rosa'rata za'ra wa'aba mono nherẽ, asina 're rob'manharĩ za'ra wa'aba mono õ di za.


text:
Ãne 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani nhimiwada'uri zarina si, 're aihâimana za'ra wa'aba mono wamhã, ĩsimiroti na rob'ui'éré 'rata zarina 're ĩrob'manharĩ 'rata za'ra wa'aba mono zém na, 're asõpré wa'aba mono õ di za oto, taha zarina 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're asõ'reptu za'ra wa'aba mono dai õ wa. 


text:
Dasi'uihâ na danhimirosa'rata wasété zarina 're ĩdanomro mono zé wasu'u hã, wa tô waihu'u za'ra ni. Ãne te 're danomro wasété. Siwa'ru te tiwasédé hã pi'õ na te te 're 'manharĩ u'âsi za'ra, aibâ na zama. Siwa'ru te dasina 're dahâimana za'ra. Danhiséb ãna, te marĩ ĩwasédé hã da te 're 'manharĩ za'ra.


text:
Duré 'Re ĩhâimana u'âsi mono upana, te romhâiba 'manharĩ ãma 're dawata za'ra. Te duré tãma 're damreme zusi. Duré abzé 'manharĩ'wa, te 're danomro. Duré te 're dasi'ruiwapari za'ra. Te duré 're dasisada'âbâ za'ra. Duré marĩ na te 're dasi'ruiwapari za'ra. Dasi'aba'ré na te 're dazahi za'ra. Duré marĩ ĩwẽ zô, te dasima si 're danhopré. Te duré 're dasirẽme za'ra, 'râwi dasi'rata 're dahâimana za'ra mono tõ da.


text:
Marĩ na te 're dasisõ'ru za'ra. Duré da'rã siwamnarĩ na te 're dahâimana za'ra, âzézei'wa 're dahâimana za'ra mono wa. Datoi wasétére u, te 're dasi'rã'õtõ, siwa'ru da te 're âhuri mono da, âzé hã. Tane te duré 're hâimana, da te 're ĩ'manharĩ wasété za'ra mono zé hã. Taha wa, wa za ãma sahu, te aima ĩwaihu'u za'ra wa'aba zém na. Ãne 're danomro wasété mono wamhã, hâiwa u, 'Re ĩhâimana u'âsi mono u 're ĩdanhisisi mono da hã mare di, Danhib'apito uptabi u, ĩwẽ uptabi si, tinhib'a'uwẽ norĩ ma, te te tãma 're ĩ'anhomri mono da hã. 


text:
Ãne 're danomro wasété mono õ di za, 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani nhimiwada'uri zarina 're danomro mono wamhã. Te za da te 're dazawi pese za'ra. Duré dapẽ'ẽ 're datoi u'âsi, te za 're dahâimana za'ra. Duré dapẽ'ẽ toi u'âsi, te za 're dahâimana za'ra. Duré dawara sina dasisada 're dazahi za'ra mono õ di za. Duré danhimizawi pese na te za 're dahâimana za'ra. Duré marĩ ĩwẽ na te za dama 're danhoprub za'ra. Duré tô sena wa, ropisutu wẽ, te za da te dama ãma 're rob'manharĩ za'ra.


text:
Duré dawaimri te za dama 're dahâimana za'ra. Duré dawasété wi, dasina 're danhiptete za'ra mono sina, te za 're dahâimana za'ra. Ãne 're dahâimana za'ra mono tõ da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti hã robaba di.


text:
Cristu Zezusihi nhib'a'uwẽ 're ĩdahâimana za'ra mono norĩ hã, tiwasédé hã aré te te 're 'manharĩ ze za'ra mono nherẽ, duré tiwasété zô aré te te 're rowasutu za'ra mono nherẽ, 'râwi te za te te siwi 're wẽ'õ pese za'ra, te te 're 'manharĩ za'ra mono tõ da oto.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani hã ma tô wama tisõ, wahâimanazép té hã ĩwẽ hã. Taha wa, ma'ãpé ĩsimiwada'uri zarina si, 're wanomro wẽ wa'aba mono.


text:
Danhipai u, wapire na 're wahâimana za'ra mono newa, 'râwi wapẽ'ẽ na wasina 're wawata za'ra mono õ di za, da te wama 're nharĩ za'ra mono tõ da. Duré wanhipai u, dapire na 're ĩdahâimana za'ra mono na, wa te 're da'ruiwapari za'ra mono õ di za. 


text:
 Roti ĩwẽ na 're ĩdasipawaptob za'ra mono zém na rowasu'u</n> Ĩ̱sisãnawã norĩ, ãne wa za duré aima waihu'u za'ra wa'wa. Ãté ni'wa hã te za tihâimanazém na upa. Tawamhã 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani nhimiwada'uri zarina si 're aihâimana za'ra wa'aba mono wamhã, te za aiwaimri 're ĩpawapto pese za'ra wa'aba mo, apâ 're hâimana wẽ mono da, ni'wa hã. 'Re pawaptob za'ra wa'aba mono wamhã, ma'ãpé 'râwi a'â asina 're asõpré wa'aba mono za, a norĩ wa'aba zama, wa'rui'wa nhimiwada'uri zarina, aihâimanazém na 're upa za'ra wa'aba mono tõ da.


text:
Marĩ wa, aiwi 're robzei'õ za'ra wa'aba mono wamhã, ma'ãpé 're asipawapto pese za'ra wa'aba mono za, roti ĩwẽ na si. Ãne wamhã, Cristuhu nhimiroti wẽ 'madâ'â'wa te za tô 're aihâimana za'ra wa'aba mo.


text:
Ãté ni'wa hã simiroti pire newa, te za 'râwi tinhimiroti pire na 're si'madâ'â ze. Ãne wamhã, 'râwi te za tipẽ'ẽ na sima 're sadawa nhipese.


text:
<n>(4-5)</n>  Romhuri hã te wama 're hâimana za'ra wahâiba mono bâ, wa te wasina 're ĩ'madâ'â pese za'ra mono da hã. Ãne wa, wa za aihĩni 'râwi wa te wasima 're rosa'rata pese za'ra, wa te wasina 're 'madâ'â pese za'ra mono da, wanhimiromhuri hã. Wa te wasina 're 'madâ'â pese za'ra mono wamhã, wa za 'râwi wapẽ'ẽ 're wasima 're wato za'ra. Danhimiromhuri hã wanhimiromhuri me aiwab õ na, wa te da'ãma 're rosa'rata za'ra mono õ di za.


text:
Ãté ni'wa hã Zezu Cristuhu wasu'uwẽ na, te za te te 're aipawaptob za'ra wa'wa. Ãne wamhã, te za asimarĩ na tãma 're asõprub za'ra wa'aba mo asa. 


text:
Ma'ãpé ĩ̱wapari pese za'ra wa'aba za. 'Re ĩhâimana u'âsi mono wi, simani õ di za, dahâimana wẽ wa'rãmimhã, ĩwẽ na te te dama ãma 're ĩ'a'uwaimrami mono da hã, duré dahâimana wasété wa'rãmimhã, ĩwasété na te te dama ãma 're ĩ'a'uwaimrami mono da hã. Ãhã wasu'u hã tô sena wa, senai õ na ãma 're rosa'rata za'ra wa'aba mono õ di za, 'râwi aipẽ'ẽ 're asima 're asadawa nhipese za'ra wa'aba mono tõ da.


text:
Danhimirosa'rata wasété zarina 're danomro u'âsi mono wamhã, te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhiti 're dahâimana u'âsi za'ra, rowẽ ĩsi'utõrĩ'õ nhiti. 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani nhimiwada'uri zarina si 're danomro mono wamhã, te za rowẽ ĩsi'utõrĩ'õ ãma 're dahâimana u'âsi za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'rata.


text:
Taha wa, ma'ãpé wawa'a ãna marĩ ĩwẽ na, wa te 're dapawaptob u'âsi za'ra wa'aba mono za, wa norĩ hã. Tawamhã bâdâ ĩwa waptã'ã wapsi, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te wa'ãma sima ĩrotizé hã te za ĩwa'rãmi marĩ ĩwẽ hã te te wama 're anhomri.


text:
Ãne wa, wama ĩwaihu'u pese zarina, wa za dahâiba mono bâ marĩ ĩwẽ na, wa te 're dapawaptob za'ra. Wa te 're ĩdapawaptob za'ra mono zém nhipai u, wa za wasiré ĩsazei'wa norĩ hã marĩ ĩwẽ na 're wasipawapto pese za'ra. 


text:
 Paru hã roti na te te ĩ'rãsutuzé wasu'u</n> Ãhãta ĩ̱nhimi'ui'éré ĩsa'ẽtẽ na, wa aima rob'ui'éré za'ra wa'wa, ĩ̱si'uihâ na ĩ̱nhib'rata na.


text:
Ni'wam norĩ hã ma tô te te aima 're roti zadawa za'réi'õ za'ra wa'wa, asihâiwata nhihâri ré, 're anomro aba mono da, tawapsi asizudezu za'ra wa'aba da. E marĩ da. Ĩsiré zudezu norĩ si ãma 're wata za'ra mono da, te te aima ĩroti za'ra wa'aba zém na hã. Cristu wedepo'o nhonhi'rãmi na wazada dâ'â wamhã, ma tô wa'awa'âbâ pa. Tane nherẽ, taha wasu'u si te te aima 're wasu'u za'ra wa'aba mono õ di, ĩsimirowasu'u na te te siwi 're wẽ'õ za'ra mono tõ da, ĩsiré zudezu norĩ hã.


text:
Ta norĩ hã sihâiwata nhihâri ré, 're nomro mono nherẽ, uburé marĩ na 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'rada hã te te sina tãma ãma 're uwaimrami za'ra mono õ di. Tane nherẽ, ma tô te te sima 're aiwẽ za'ra wa'wa, ĩsimiroti zarina, aipibu pese na 're anomro aba mono da, ĩré 're anomro aba mono wa, tisiré zudezu norĩ ma, sina 're wata za'ra mono da, ĩsimiroti zarina oto 're ĩ'aihâimana za'ra wa'aba mono na hã.


text:
Tanei õ di, wa hã. Wanhib'apito Zezu Cristuhu ãma si, wa za 're ĩ̱wata u'âsi, wedepo'o nhonhi'rãmi na wazada ĩdâ'â ãma. Taha wa, tiza'ozém na wazada dâ'â wa, ĩ̱wi 're ĩdadâ'â za'ra mono ne, duré wa hã dawi ĩ̱dâ'â ne, ti'ai ãma danhimirosa'rata na 're ĩ̱hâimana mono õ di oto.


text:
Danhihâiwata nhihâri ré si, 're ĩdahâimana za'ra mono zé hã, marĩ dai õ di, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma hã. Duré danhihâiwata nhihâri ãna 're ĩdahâimana za'ra mono zéb zama marĩ dai õ di, tãma hã. Dahâimanazép tém na, ĩwẽ na si oto 're dahâimana za'ra mono wamhã, taha si tãma wẽ uptabi di.


text:
Õhõ wasu'u zarina 're dahâimana za'ra mono wamhã, wa ĩ̱sima te 're da'awẽ, rowẽ na 're danomro mono da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono da'ãma 're ĩpẽ'ẽzé mono zéb zarina. Taha da, wa za da'ãma te tiwi 're rowaptẽrẽ u'âsi, uburé 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhib'a'uwẽ norĩ ãma. 


text:
Wa hã Zezusihi ma romhuri'wa, wa 're ĩ̱hâimana, ĩsimiwada'uri na. Da te ĩ̱ma 're ĩrob'manharĩ wasété za'ra mono zéb zarina, ĩ̱hâiba hâ'ẽtẽ ré, 're ĩ̱morĩ wa, ĩ̱pibui pese di, tãma ĩromhuri'wa 're ĩ̱morĩ na hã. Te te oto sahâri za'ra, aimawi tinhimiroti na te te ĩ̱wi 're ĩro'wa'ré za'ra mono norĩ hã. 


text:
Ĩ̱sisãnawã norĩ, Wanhib'apito Zezu Cristuhu wi, wa za te tiwi 're rowaptẽrẽ u'âsi, aihâiba za'ra wa'aba na hã, tãma asawi za'ra wa'aba wa, te te 're aipawaptob u'âsi za'ra wa'aba mono da. Tane tô. 


text:
 Épézu norĩ</n>  Épézu norĩ ma, Paru te te ĩrob'ui'érézé</n> Wa hã Paru, Cristu Zezusihi zadawa wasu'u'wa, wa 're ĩ̱hâimana, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te sima ĩ̱wẽzéb zarina. Taha wa, wa ãma aima rob'ui'éré za'ra wa'wa, Épézu na 'ri nho'õmo nhisi ãma, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhib'a'uwẽ, 're ĩ'aihâimana za'ra wa'aba mono norĩ ma. A norĩ wa'wa hã ma tô õne u'â Zezusihi ãma si 're anomro aba mo, aihâimana nhiptete sina. 


text:
 Cristuhu ãma 're ĩdanomro mono norĩ ma, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhoprubzé wasu'u</n> 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã sõpru uptabi di, Wanhib'apito Zezu Cristuhu mama hã. Ta hã Cristuhu ãma 're wanomro mono wa, ma tô marĩ mono bâ wama 're sõpru, uburé marĩ wẽ na, hâiwa hawi. Taha wa, wama 're sõprub za'ra mono wa, ãma 're wawata u'âsi za'ra wa'aba mono za.


text:
Ta hã ti'a te te poto õ ré, ma tô romhâ ré te te 're wa'apisutu siro, tinhib'a'uwẽ da, Cristuhu ãma za 're wanomro mono wa, wawẽ uptabi na ãma 're wanomro mono da, marĩ, wa te 're 'manharĩ wasété za'ra mono ãna. Ta hã te te 're wa'apoto mono õ ré, ma tô romhâ ré te te 're wa'azawi pese.


text:
Tãma rowẽ wa, ma tô wa'ãma sima roti siro, wa'ãma 're 'ra za'ra mono da, Zezu Cristu za te te ĩwawa'âbâzéb zarina. Te te sima 're wa'awẽ uptabi mono wa, ma tô ãne sima roti siro, wa'ãma za'ra.


text:
Wamama hã te te 're wa'azawi pese mono wa, ma tô oto wa'ãma uwaimrami wẽ za'ra, ĩ'ra tãma ĩsawi hã te te ĩwa'awa'âbâzéb zarina. Taha wa, wa za ãma 're wawata u'âsi za'ra. 


text:
<n>(7-8)</n>  Cristu hã wedepo'o nhonhi'rãmi na wazada dâ'â wamhã, ma tô tidâ'âzém na wa'awa'â. Marĩ, wa te 're ĩ'manharĩ wasété za'ra mono zé hã ma tô te te wama 're apari, wawasédé hã te te wa'ãma 're ab'madâ'â tõ mono da oto. Ãne wamhã, ma tô Wamama hã wa'ãma uwaimrami wẽ, sa'ẽtẽ na tãma 're hâimana mono wa, te te 're ĩwa'azawi pese mono zé hã.


text:
<n>(9-10)</n>  Te te da'ãma sima ĩrotizé hã dama waihu'u pese ãna ma tô dawi 're hâimana aré. Tane nherẽ, rosa'rata wẽ waihu'uzé hã sa'ẽtẽ na tãma 're ĩhâimana mono zéb zarina, ma tô oto wama waihu'u za'ra, Cristu za te te da'ãma tãma ĩ'uwaimramizém na. Tawamhã niwapsi bâdâ te te sima ĩpisutuzém na te za da'ãma uwaimra, te te da'ãma sima ĩrotizé hã. Tawapsi te za uburé tinhimipoto ma nharĩ za'ra, hâiwa ãma, ti'ai ãma zama, simisutu Cristuhu nhimiroti na 're dahâimana za'ra mono da, ta hã da'madâ'â'wai uptabi, dama 're hâimana mono wa.


text:
<n>(11-12)</n>  'Re ĩhâimana u'âsi mono hã marĩ na te te sima 're aroti mono wamhã, te za tô te te ãma 're a'uwaimrami. Ta hã ma tô wa'apisutu siro, ĩsib'a'uwẽ 're wanomro mono da, Cristuhu ãma za 're wanomro mono wa. Ãne duréihã te te wa'ãma sima ĩrotizéb zarina, ma tô wa'ãma uwaimrami za'ra, danho'reptui'wa zô 're ĩwanhimipari 'rata za'ra mono norĩ ma, ãma 're ĩwawata u'âsi za'ra mono zéb da hã.


text:
A norĩ wa'aba zama te oto wasiré Cristuhu ãma 're anomro aba mo. Danho'reptui'wai wasu'uwẽ hã ma tô ĩwapari za'ra wa'wa, asi'uihâ na. Tô sena Cristuhu wasu'uwẽ hã. Tawamhã wapari za'ra wa'aba wamhã, ma tô Danho'reptui'wa na asina 're ĩ'umnhasi za'ra wa'aba mo, Cristu hã. Taha zarina ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã Tipẽ'ẽzani hã we aima sõmri za'ra wa'wa, 'râwi asina 're waihu'u za'ra wa'aba mono da, ĩsib'a'uwẽ oto 're anomro aba mono na. Ãne ma tô ai'ãma uwaimrami wẽ za'ra wa'wa, te te dama ĩropisutuzéb zarina.


text:
Tawamhã niwapsi te za uburé marĩ ĩwẽ hã te te wama 're anhomri, tizazei'wai mono bâ. Duré ĩsib'a'uwẽ 're wahâimana za'ra mono wa, te za rowasété hawi wa'awaibui pese. Tawapsi wama 're rowẽ za'ra mono di za. Ãne tô sena za te te wama ãma ĩ'a'uwaimramizém na, wa te ãma waihu'u za'ra da, ma tô Tipẽ'ẽzani hã te te wama 're anhomri. Taha wa, ãma 're wawata u'âsi za'ra wa'aba mono za. 


text:
 Ĩsazei'wa norĩ ma, Paru te te ĩrowaptẽrẽzé wasu'u, 'Re ĩhâimana u'âsi mono wi</n> Aiwasu'u wẽ za'ra wa'wa hã ma tô we ĩ̱tẽme waptãrã, Wanhib'apito Zezusihi zazei'wa oto 're anomro aba mono na, duré asiré ĩsazei'wa norĩ 're ĩsawi pese za'ra wa'aba mono na zama.


text:
Taha zarina, wa õne u'âsi 're ĩ̱to, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, ai'ãma za'ra wa'aba. Duré tãma 're ĩ̱mreme mono wamhã, aima za'ra wa'aba zama wa tô te tiwi 're rowaptẽrẽ u'âsi, hâiwa u ai'ãma 're ĩ̱po're si'âri za'ra wa'aba mono ãna.


text:
Wamama hã waihu'u pese za'ẽtẽ dâ'â sina, wa aima za'ra wa'aba te tiwi 're rowaptẽrẽ u'âsi, hâiwa hawi dahâimanazém na rowaihu hã Tipẽ'ẽzani na te te aima 're sõmri u'âsi za'ra wa'aba mono da, duré Wamama hã ĩhâimanazém na 'râwi 're waihu'u za'ra wa'aba mono da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, Wanhib'apito Zezu Cristuhu 'madâ'â'wa hã.


text:
<n>(18-19)</n>  Wa hã wa ĩ̱sima wẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're aipawaptob za'ra wa'aba mono da, ĩsimiroti hã 're waihu'u pese za'ra wa'aba mono da, duré rowẽ uptabi zô te te ĩ'aipisutu za'ra wa'aba zé wasu'u hã, 're waihu'u za'ra wa'aba mono da. Duré uburé marĩ ĩwẽ uptabi na wama 're ĩsõprub za'ra mono zéb da hã tinhib'a'uwẽ norĩ ma, te te ĩropisutuzéb zarina, taha wasu'u zama 're waihu'u za'ra wa'aba mono da, wa ĩ̱sima aiwẽ za'ra wa'wa.


text:
Wa duré aima za'ra wa'aba te tiwi 're rowaptẽrẽ u'âsi, te te 're aipawaptob u'âsi za'ra wa'aba mono da, ĩwaihu'u pe hã asina 're waihu'u za'ra wa'aba mono da. Tiwaihu'u pese na ma tô Cristu hã ab're hawi hâiwa'utu, dâ'â nherẽ. Taha pari, ma tô pisutu, pire na ĩsimire niwĩ 're sãmra mono da, hâiwa ãma.


text:
Tame te pire uptabi na dama 're hâimana, pire na hâiwa ãma 're ĩhâimana za'ra mono norĩ ma, duré tame siptete na 're ĩhâimana za'ra mono norĩ ma zama. Ti'ai ãma duré hâiwa ãma zama tipire na te te ãma wabzu za'ra õ di, dama ĩpire za'ra norĩ hã. Õne u'â te za tipire na te te 're da'a'rãnhipai u'âsi.


text:
<n>(22-23)</n>  'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô Cristu hã pisutu, dama pire na 're hâimana mono da, ĩsimipoto mono bâ. Ma tô duré Cristu hã pisutu, ropâ tinhib'a'uwẽ norĩ 'madâ'â'wa da, õhõ si uburé Danhib'apito dama 're hâimana mono wa. Wahâiba hã misi nherẽ, wahâiba na marĩ mono bâ wama 're ĩhâimana za'ra mono ne, te Cristuhu hâiba wasu'u, ĩsib'a'uwẽ norĩ hã. Ĩsib'a'uwẽ norĩ hã tãma 're hâimana za'ra mono wa, marĩ zô tiwi 're rowaptâ'â mono õ di, Cristuhu wi hã. Ta hã te ropâ 're hâimana u'âsi, uburé marĩ hã 're ĩhâimana za'ra mono zéb da hã, ĩsadawa para.


text:
 Dapẽ'ẽ 're dadâ'â u'âsi 're ĩdanomro mono zém hawi, danho'reptuzé wasu'u</n> Duréihã a norĩ wa'wa hã aipẽ'ẽ 're, 're atâ'â za'ra wa'aba mono ne, te 're anomro aba mo aré, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti na 're anomro aba mono õ wa, duré aiwasédé hã 're 'manharĩ za'ra wa'aba mono wab zama.


text:
Ĩsazei'õ'wai hâimanazém na ma tô aré 're aihâimana za'ra wa'aba mo, wa'uburé norĩ nhib'apito nhimiroti na zama. Hâiwa nho're ãma te ta norĩ hã 're hâimana za'ra. Ĩsimiroti hã tãma pire za'ra di, ĩpo're'õ norĩ ma hã. Taha wa, te ta norĩ hã ĩsimiroti na si 're nomro, 'Re ĩhâimana u'âsi mono wapari'õ'wa norĩ hã.


text:
Tane wa norĩ hã wanhimirosa'rata wasété zarina, wa tô aré 're wanomro. Wa te wasima 're ĩwẽ za'ra mono zéb zarina, wa tô aré wa te wasima ãma 're uwaimrami za'ra. Ãne 're wahâimana wasété za'ra mono wa, te aré dazu wahâ za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. 


text:
<n>(4-5)</n>  Tane nherẽ, wawasété na 're wanomro mono wa, 're ĩwadâ'â za'ra mono ne, 're wahâimana za'ra mono nherẽ, ma tô Cristu te te ĩhâiwa'utuzém ne wapẽ'ẽ 're te te 're wa'ahâiwa'utu, rowẽ na si oto ãma 're wanomro mono da. Ãne ma tô wama ãma uwaimrami wẽ za'ra 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, ĩpẽ'ẽzézé hã sa'ẽtẽ na tãma 're hâimana mono wa, duré tãma wazawi uptabi za'ra wa. Taha wa, te te 're ĩwa'anho'reptui mono zé wa'rãmi, marĩ zô 're simipari mono ãna, ma tô te te 're wa'anho'reptu.


text:
Ta hã Cristu ab're hawi te te ĩhâiwa'utu ne, ma tô wapẽ'ẽ 're te te 're wa'ahâiwa'utu, hâiwa ãma 're wasi'ubumroi u'âsi mono da, Cristu Zezusihi 'rata.


text:
E marĩ da. Da te waihu'u za'ra da, ĩsimizawizé hã sa'ẽtẽ na tãma 're ĩhâimana mono hã, wa'uirĩ na 're ĩdahâimana za'ra mono norĩ hã. Ãne te za da te 're waihu'u za'ra, Cristu Zezusi te te 're ĩda'azawi pese mono zéb zarina. 


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're asawi pese za'ra wa'aba mono zéb zarina, ma tô asõ'reptu za'ra wa'wa, Wa'anho'reptui'wa hã asina 're ĩ'umnhasi za'ra wa'aba mono zéb zarina. Asi'uihâ na 're asisõ'reptui waihu'u za'ra wa'aba mono õ di. Sõpru wa, ma tô Wamama hã aima ãma uwaimrami za'ra wa'wa, asõ'reptu za'ra wa'aba zé hã.


text:
Marĩ hã ahâ na 're 'manharĩ wẽ za'ra wa'aba mono nherẽ, taha zarina te te 're asõ'reptu za'ra wa'aba mono õ di 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, 'râwi asi'ãma wa'aba 're a'maiwata aba mono tõ da, asi'uihâ na asi'manho'reptui wa'aba da newa.


text:
Cristu Zezusihi ãma 're wanomro mono wa, ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã wama sõmri za'ra wahâimanazé ĩté hã, wa te ãma dama 're rob'manharĩ wẽ za'ra mono da, duré ĩwẽ na wa te 're dapawaptob za'ra mono da, te te wa'ãma ĩroti sirõmo zéb zarina. 


text:
 Zudezu norĩ, zudezu'õ norĩ me aihĩni Cristuhu ãma oto 're ĩnomro mono zé wasu'u</n> <n>(11-12)</n>  A norĩ wa'wa hã ma tô zudezu'õ na 're aipoto za'ra wa'aba mo. Taha wa, ma tô asihâiwata nhihâri aba õ na te te 're asisi za'ra wa'wa, zudezu norĩ hã. Ta norĩ si ma tô tinhihâiwata nhihâri ré na 're sisisi za'ra, tihâiba na te te sima 're ĩ'manharĩ za'ra mono zéb zarina. Ma'ãpé rosa'rata za'ra wa'aba, 're aihâimana 'rata za'ra wa'aba mono zém na. Cristu hã Danho'reptui'wa na waihu'u za'ra wa'aba õ wa, ãma 're anomro aba mono õ di aré. A norĩ wa'wa hã zudezu'õ wa, Izarazéhé nhihudu norĩ siré 're anomro aba mono õ di duré. Taha wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã tinhib'a'uwẽ norĩ ma si, ĩwẽ na te te ĩropisutuzém na 're waihu'u za'ra wa'aba mono ãna, ma tô aré 're aihâimana za'ra wa'aba mo. Ãne wa, rowẽ uptabi zô 're asimipari za'ra wa'aba mono ãna, ma tô 're anomro aba mo. Duré 'Re ĩhâimana u'âsi mono hâimanazém na sena na waihu'u za'ra wa'aba ãna, ma tô 're anomro aba mo aré.


text:
Tane nherẽ, dasisiti 're ĩdahâimana za'ra mono ne, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhiti, romhâ na 're aihâimana za'ra wa'aba mono õ di oto, asimirosa'rata aba na. Cristu hã wazada ĩdâ'âzéb zarina, ma tô Wamama hã sitẽme ai'ãwisi za'ra wa'wa, Cristu Zezusihi ãma oto 're anomro aba mono da, 'râwi ĩ'rata 're aihâimana za'ra wa'aba mono da oto, asimirosa'rata aba na.


text:
Cristu hã ma tô wawi uprosi za'ra, 're ĩwasi'ruiwapari za'ra mono zé hã. Taha wa, aihĩni wa oto ĩsib'a'uwẽ 're wahâimana za'ra, zudezu norĩ hã, zudezu'õ norĩ me. 'Re wasisawi pese za'ra mono sina, wa oto 're wanomro.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'rata na rob'ui'éré hã sa'ẽtẽ na ma tô zudezu norĩ ma si 're hâimana za'ra, marĩ hã te te tãma ãma 're ĩ'uwaimrami za'ra mono zéb da hã, taha zarina ĩwasédé hã te te tãma 're ĩ'apari mono zéb da hã duré. Cristu hã wazada ĩdâ'âzéb zarina, tâibâ oto 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'rada hã, marĩ na dawasédé hã te te dama 're ĩ'apari mono zéb da hã. Misi dahâiba ne, aiwapsi wa oto 're wahâimana za'ra, zudezu norĩ, zudezu'õ norĩ me, wahâimanazép tém na si, ĩwẽ na si ãma 're wanomro mono da, duré wasisawi pese sina oto 're wahâimana za'ra mono da wasiré.


text:
Cristu hã wedepo'o nhonhi'rãmi na wazada ĩdâ'âzém na ma tô wawi uprosi za'ra, 're ĩwasi'ruiwapari za'ra mono zé hã, aihĩni tizazei'wa norĩ hã te te 're wa'anhimroi mono da si oto, 'Re ĩhâimana u'âsi mono u.


text:
Cristu hã ti'ai u wei morĩ wa, ma tô rowasu'uwẽ na te te 're da'apo're pu'u, rowẽ na 're ĩdahâimana za'ra mono zém na hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono oto te te 're ĩda'awẽsãmri mono zéb zarina. E marĩ da. Zudezu'õ norĩ hã rowẽ na ãma 're aihâimana za'ra wa'aba mono da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti ré, 're anomro aba mono õ norĩ hã, duré zudezu norĩ, rowẽ na ãma 're wahâimana za'ra mono da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti ré, 're ĩwanomro mono norĩ hã.


text:
Cristu hã wazada dâ'â wa, duré wama 're hâimana za'ra mono wa, te za oto Ĩpẽ'ẽzani hã simisutu te te 're wa'apawapto, Wamama u 're ĩwasihutu mono zéb da hã wanhimirosa'rata na. Tawamhã tãma 're wamreme zusi mono wamhã, te za te te 're wa'awapari u'âsi, zudezu norĩ hã, zudezu'õ norĩ me. 


text:
Taha wa, zudezu'õ nherẽ, dasiré'õ ne 're aihâimana za'ra wa'aba mono õ di oto. 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhib'a'uwẽ te oto dame 're aihâimana za'ra wa'aba mo. Te duré dame ĩ'ra 're aihâimana za'ra wa'aba mo oto.


text:
Ẽtẽ 'manharĩ na wa za 'ri na ai'ãma simiré'é za'ra wa'wa. Ẽtẽ na'rata nhisiwi, da te dasiwi 're ĩ'ri za'ra mono ne, ma tô Cristuhu wasu'uwẽ na te te 're aipawaptom na'rata za'ra wa'wa, ĩsadawa wasu'u'wa norĩ hã. Duré Wamama pẽ'ẽzani, marĩ hã te te tãma ĩwaihu'u za'ra zéb zarina, duréihã 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te dama 're ĩsadawa wasu'u za'ra mono norĩ zama ma tô te te 're aipawaptob za'ra wa'wa. 'Ri uparizéb da, 'ri na'rata wẽ'ẽzéb ãma, ẽtẽ tõmo hâpâ wawẽ na, wa za Zezu Cristuhu ãma simiré'é, wapawapto uptabi 'wa wama 're hâimana za'ra mono wa, ta hã.


text:
Ẽne hã misi 'ri na simisutu 're ĩsimi'wara mono ne, te za te te 're wa'apawapto Cristu hã, wa'ãma 're ĩsõrõwa za'ra mono da hã, aiwapsi 're wahâimana za'ra mono da.


text:
Tane a norĩ wa'wa hã, ẽtẽ ahâ na 'ri misi da, da te dasiwi ĩ'ri ne, te za te te aima 're nharĩ u'âsi za'ra wa'wa, simisutu Wanhib'apito ãma 're aihâimana za'ra wa'aba mono da, ĩsõrõwa misi tãma 're aihâimana za'ra wa'aba mono da oto, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, Ĩpẽ'ẽzani hã aipẽ'ẽ za'ra wa'aba 're, 're ĩhâimana mono zéb zarina. 


text:
 Paru hã zudezu'õ norĩ ãma te te 're ĩromhuri mono zé wasu'u</n> Taha wa, wa hã Paru, wa 'Re ĩhâimana u'âsi mono wi, te tiwi 're rowaptẽrẽ u'âsi, aima za'ra wa'aba. Zudezu'õ norĩ, Cristu Zezusihi zadawa wasu'u'wa wa 're mo, ĩwasu'uwẽ na te 're aipawaptob za'ra wa'aba mono da. Taha 'ru te, ma tô dasiwi ĩ̱nherẽ ni, dazazéb 're, ĩ̱zab da.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono hã simizawi pese wa, ma tô romhuri hã ĩ̱ma tisõ, aima 're ĩrowẽ za'ra wa'aba mono zéb da hã. Ãne na ma tô ĩwapari za'ra wa'wa, tô.


text:
<n>(3-4)</n>  Duréihã te te sima da'ãma ĩrotizé hã aré dama ĩwaihu'u'õ hã ma tô ĩ̱ma waihu'u, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Nimosi wa tô syry na ãma aima rob'ui'éré za'ra wa'wa, waihu'u za'ra wa'aba da.


text:
Zudezu'õ norĩ ãma te te sima ĩrotizé hã te te dama waihu'u õ di aré, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Ãhãna nimosi ma tô Cristuhu zadawa wasu'u'wa norĩ ma waihu'u, te te sima da'ãma ĩrotizé hã, Tipẽ'ẽzani na ta norĩ ma te te ĩwaihu'uzéb zarina. Duré marĩ hã te te tãma ĩwaihu'u za'ra zéb zarina, dama ĩsadawa wasu'u'wa norĩ ma zama, ma tô tãma waihu'u za'ra, te te sima da'ãma ĩrotizé hã.


text:
Rowasu'u wẽ hã aré dama ĩwaihu'u'õ hã 're ĩhâimana mono hã, ãne. Zudezu'õ norĩ hã Cristuhu wasu'uwẽ te te 're saze za'ra mono wa, marĩ ĩwẽ na zudezu norĩ ma 're ĩsõpru mono zéb da hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te tãma 're ĩropisutu za'ra mono zéb ré, te za 're hâimana za'ra. Simisutu te za oto 're hâimana za'ra, dahâiba misi ne. Cristu Zezusihi ãma oto 're nomro mono wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã tinhib'a'uwẽ norĩ ma, marĩ ĩwẽ na te te tãma ĩropisutuzéb zarina, te za zudezu'õ norĩ ma zama te te tãma ãma 're a'uwaimrami, zudezu norĩ zu. Ãne zudezu'õ norĩ ãma te te sima ĩrotizé hã. 


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono hã simizawi pese wa, ma tô ĩ̱pisutu, tãma ĩromhuri'wa 're ĩ̱morĩ da, Cristuhu wasu'uwẽ hã te dama 're wasu'u mono da, tiwaihu'u pe hã te te ĩ̱ma sõmri wa.


text:
Ĩ̱wana ĩsazei'wa norĩ hã ĩ̱wẽ na te sipa za'ra õ di. Ta norĩ si ma tô tiwẽ na ĩ̱nhipa za'ra. Tane nherẽ, ma tô ĩ̱pisutu, zudezu'õ norĩ ma te tãma 're wasu'u za'ra mono da, ĩwẽ hã sa'ẽtẽ na Cristuhu ma 're ĩhâimana mono hã dama ãma 're ĩsõpru mono zéb da hã.


text:
Ropoto mono 'wa hã ma tô aré pisutu, ropoto na'rata hawimhã dama waihu'u ãna a'â 're hâimana mono da, te te da'ãma sima ĩrotizé hã. Nimosi ma tô ĩ̱pisutu, te dama 're rowasu'u mono da, za oto te te dama ãma ĩ'uwaimramizém na hã te te sima da'ãma ĩrotizéb zarina.


text:
<n>(10-11)</n>  Ta hã ma tô sima wẽ, hâiwa ãma pire na 're ĩhâimana za'ra mono norĩ hã te te waihu'u za'ra da oto, hâiwa hawi dahâimanazém na rowaihu'u wẽ hã ahâ na tãma 're ĩhâimana mono na hã. Simisutu ĩsib'a'uwẽ norĩ hã oto tãma 're hâimana za'ra mono wa, te za oto ãne na waihu'u za'ra, duréihã te te sima da'ãma ĩrotizé hã te te da'ãma uwaimrami wa, Wanhib'apito Cristu Zezusi te te ĩda'anho'reptuzéb zarina.


text:
Taha wa, Wanhib'apito ãma oto 're wanomro mono wa, duré ĩsimipawaptobzém na wa te wasina 're ĩ'umnhasi za'ra mono zéb zarina, wa za wasina wapahi ãna ĩtẽme 're wasihutu wanhimirosa'rata na, 'Re ĩhâimana u'âsi mono u, robze na tãma 're wamreme zusi mono da.


text:
Ãne wa, wa hã te ĩrobzépata na ĩ̱'ãma 're rosa'rata za'ra wa'aba mono wa, aiwi 're robzei'õ za'ra wa'aba mono õ di za. Cristuhu wasu'uwẽ hã wa tô te aima 're wasu'u za'ra wa'wa, aima 're ĩrowẽ za'ra wa'aba mono zéb da hã. Taha wa, Cristuhu wasu'uwẽ hã te dama 're wasu'u mono 'ru te, rowasédé hã da te ĩ̱ma 're 'manharĩ za'ra mono nherẽ, ĩ̱ma 're rowẽ mono di. Ãne wa, te ĩrobzépata na ĩ̱'ãma 're rosa'rata za'ra wa'aba mono wa, aiwi 're robzei'õ za'ra wa'aba mono õ di za. 


text:
 Cristuhu nhimizawi pese zé wasu'u</n> Taha wa, ĩ̱hi'rãtitõ, wa 're ĩ̱simasisi, Wamama wi te tiwi 're rowaptẽrẽ u'âsi mono da, aima za'ra wa'aba.


text:
Õhõ si Wamama wa, wa ĩ'ra 're wahâimana za'ra ĩsazei'wai mono bâ, hâiwa ãma ti'ai ãma zama 're ĩwahâimana za'ra mono norĩ hã.


text:
<n>(16-19)</n>  Wamama te hã ĩwaihu'upe hã, te sa'ẽtẽ na 're hâimana tãma. Ãne wa, wa tiwi te 're rowaptẽrẽ u'âsi, aima za'ra wa'aba, Tipẽ'ẽzani na te te 're aipawaptob u'âsi za'ra wa'aba mono da, aihâimana nhiptete sina, ãma 're aihâimana u'âsi za'ra wa'aba mono da, Cristu hã aipẽ'ẽ 're, 're sãmra u'âsi za'ra wa'aba mono da, ĩwaihu'u pese na asina 're ĩ'umnhasi za'ra wa'aba mono zéb zarina. Wa duré aima za'ra wa'aba, te tiwi 're rowaptẽrẽ u'âsi, te te 're aipawaptob u'âsi za'ra wa'aba mono da, dazawizé hã aima 're ĩhâimana za'ra wa'aba mono zéb zarina, dama 're 'manharĩ wẽ u'âsi za'ra wa'aba mono da. Dazawizé hã sa'ẽtẽ uptabi na, te Cristuhu ma 're hâimana. Ãne wamhã, uburé asiré ĩsazei'wa norĩ me, te te 're asawi pese za'ra wa'aba mono na, 'râwi asina 're waihu'u za'ra wa'aba mono da, wa ĩ̱sima aiwẽ za'ra wa'wa, ti'ab ré wa te wasina 're waihu'u uptabi za'ra mono õ nherẽ, Cristu te te 're ĩwa'azawi pese mono zé hã. E marĩ da. Uburé marĩ ĩwẽ si, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma 're ĩhâimana za'ra mono ne, aima zama 're hâimana za'ra wa'aba mono da, dazawizé hã, dahâimanazém na rowaihu'u wẽ zama.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono hã waihu'u pese di, te te wama ãma 're ĩ'a'uwaimrami mono zéb da hã, marĩ ĩwẽ zô wa te 're ĩrosa'rata za'ra mono zém nhipai u, duré marĩ ĩwẽ hã wa te tiwi 're ĩwaptẽrẽ za'ra mono zém nhipai u zama. Tiwaihu'u pese na te te 're ĩwa'apawapto mono zéb zarina, tãma waihu'u pese di, ĩwẽ na te te wama ãma 're ĩ'a'uwaimrami mono zéb da hã.


text:
Taha wa, ĩsazei'wai mono bâ Zezu Cristuhu ãma 're ĩwanomro mono norĩ, Wamama ãma 're wawata u'âsi za'ra wa'aba mono za. 


text:
 Misi Cristuhu hâiba ne, aihĩni ĩsazei'wa norĩ 're ĩhâimana za'ra mono zém na rowasu'u</n> Taha wa, wa za aima roti za'ra wa'wa, Wanhib'apito ma romhuri'wa 're ĩ̱morĩ 'ru te, 're ĩ̱za mono ré, dazazéb 're. Ma'ãpé dama 're aihâimana wẽ za'ra wa'aba mono za, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te sima 're ĩ'aiwẽ za'ra wa'aba mono zéb uwaibaba. Taha da, ma tô te te sima 're aipisutu za'ra wa'wa.


text:
Ãne te za 're anomro aba mo. Aipire na asina 're asõpré wa'aba mono õ di za. Duré aiwamri te za dama 're aihâimana za'ra wa'aba mo, aihâimana wẽ na.


text:
Wamama hã ma tô Tipẽ'ẽzani na te te wama 're anharĩ, rowẽ na oto wasiré 're wanomro mono da. Taha wa, ãne 're aihâimana u'âsi za'ra wa'aba mono da, te za 'râwi asina 're asõpré wa'aba mo.


text:
Cristuhu nhib'a'uwẽ mono bâ misi dahâiba ne, wa simisutu 're wahâimana za'ra. Misi te Ĩpẽ'ẽzani hã 're hâimana. Taha si te wama 're hâimana za'ra, wapẽ'ẽ mono bâ. Duré õhõ zô si wa 're wanhimipari za'ra oto, rowẽ uptabi zô. Taha zô 're asimipari za'ra wa'aba mono da, ma tô tinhib'a'uwẽ da, aipisutu za'ra wa'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã.


text:
Õhõ si, Danhib'apito te 're hâimana. Õhõ si, te Wanhib'apito wasu'uwẽ hã 're hâimana, wa te ãma 're ĩsaze za'ra mono zéb da hã. Õhõ zadawa para si, wa tô â dawabzuri hã wa te 're 'manharĩ za'ra.


text:
Õhõ si uburé Damama te 're hâimana, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Õhõ si danhipai u te ropâ 're hâimana. Te duré wapẽ'ẽ mono bâ 're sãmra. 


text:
Cristu hã ma tô marĩ ĩwẽ na ĩ'madâ'â waihu'u õ na wama 're sõprub za'ra, wahâiba mono bâ, te te wama 're ĩ'apisutu mono zéb zarina, wa te tãma 're ĩdapawaptob za'ra mono zéb da hã.


text:
Duréihã ma tô ãne na rob'ui'éré ni, ĩbaihâ na hã:  “Hâimo morĩ wamhã, dawi watobro wa, ma tô sisarina da'ahâ na te te danhimro. Marĩ ĩwẽ na ma tô duré dama 're sõpru.”  Ãne 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa nhimirowasu'u na rob'ui'éré hã. 


text:
Ti'ai u we ĩmorĩ hã ma tô apâ mo, hâiwa nhipai u ropâ uburé da'madâ'â'wa dama 're hâimana mono da.


text:
Cristu hã ma tô ni'wam norĩ hã pisutu za'ra, ĩsadawa wasu'u'wa 're nomro mono da. Ni'wam norĩ ma hã ma tô duré pisutu za'ra, marĩ te te tãma ĩwaihu'u za'ra zéb zarina, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're sadawa wasu'u za'ra mono da, ĩsazei'wa norĩ ma. Duré ni'wam norĩ hã ma tô pisutu za'ra, ĩwasu'uwẽ na te te 're dapo're pu'u za'ra mono da. Duré ni'wam norĩ hã ma tô pisutu za'ra, dama rowahutu'wa da, ĩsimiroti na te te 're dapawaptob za'ra mono da, ãma 're dahâimana wẽ za'ra mono da.


text:
Ãne ma tô Cristu hã da'apisutu, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhib'a'uwẽ norĩ te te 're pawaptob za'ra mono da, taha zarina 're sipawapto pese za'ra mono wa, siptete sina 're hâimana za'ra mono da.


text:
Tawamhã aihĩni wa za oto wanhimirosa'rata na wasina wa te 're sazei pese za'ra, Wanhib'apito wasu'uwẽ hã wa te ãma 're ĩsaze za'ra mono zém na hã. Duré aihĩni wa za oto 'râwi wa te 're waihu'u za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'ra hã, niha 're ĩhâimana mono na. Ãne wamhã, wahâimana wẽ zé, wa za wasima wa te 're sa'ẽtẽ za'ra. Tawamhã wa za oto wasina wa te 're uwaimrami za'ra, Cristuhu ne 're ĩwanomro wẽ uptabi mono zé hã.


text:
Ãne wamhã, ai'uté ne wanhimiza'rese ãna 're wanomro mono õ di za oto. Tawamhã dazadawa nhipese na da te wama 're roti za'ra mono nherẽ, roti tô senai'õ hã wa te 're wapari za'ra mono õ wa, roti tô senai'õ niwĩ 're wasipizari za'ra mono õ di za.


text:
Wa norĩ hã roti tô sena na si, wa za wasima wa te 're roti za'ra, 're wasisawi pese za'ra mono sina. Ãne wamhã, wahâimana wẽ na, wa za wa te 're sa'ẽtẽ za'ra. Tawamhã wa za oto wa te wasina 're uwaimrami za'ra, Cristuhu ne 're ĩwanomro wẽ uptabi mono zé hã, Wanhib'apito ne.


text:
Marĩ mono bâ wahâiba bâ wama 're hâimana za'ra mono nherẽ, wa za wa'rã zadawa para si marĩ hã wa te 're 'manharĩ za'ra. Tane wa norĩ hã Wanhib'apito zadawa para si marĩ hã wa te 're 'manharĩ za'ra mono wamhã, rowẽ na wa za wasiré 're wahâimana za'ra. Tawamhã 're ĩwasisawi pese za'ra mono zéb zarina, wa za 're wasipawaptob za'ra, wa te wasima 're sa'ẽtẽ za'ra mono da, wahâimana wẽ zé hã. 


text:
 Cristuhu ãma oto 're ĩdanomro mono zép té wasu'u</n> Taha wa, tô sena Wanhib'apito zadawa para wa za oto aima roti za'ra wa'wa, Wanhib'apito zazei'õ'wa norĩ ne 're anomro aba mono tõ da, ta norĩ nhimirosa'rada hã tô senai õ wa.


text:
Tob'a na 're ĩnomro mono norĩ ma, rob'madâ hã tãma ĩwaihu'u za'ra õ ne, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti uwaibaba rosa'rada hã tãma waihu'u za'ra õ di, ĩsazei'õ'wa norĩ ma hã. Ta norĩ hã te te sima 're wẽ za'ra mono õ wa, ĩsimiroti hã te te 're wapari za'ra mono da, te za tiwasété na siwaihu'u ãna 're hâimana za'ra. Taha wa, rowẽ na ãma 're ĩdahâimana za'ra mono zéb ré, 're hâimana za'ra mono õ di za.


text:
Siséb ãna te ta norĩ hã te te sina 're rob'manharĩ wasété za'ra, tihâimana wasété na. Tiwasété zô si te duré sima 're sõpré, marĩ ĩwasété na si 're hâimana za'ra mono da. 


text:
E ãne 're aihâimana za'ra wa'aba mono da, ma tô Cristu hã ĩhâimanazém na 're ĩwaihu'u za'ra wa'aba mo. Mare di.


text:
A norĩ wa'wa hã ma tô Cristuhu wasu'uwẽ hã aipo're na 're ĩwapari za'ra wa'aba mo. Oto ĩsiré 're aihâimana za'ra wa'aba mono wa, Zezusihi hawi roti tô sena hã aima waihu'u pese za'ra wa'aba di.


text:
'Re anomro wasété aba mono da si, te aré asima 're ĩrosa'rata za'ra wa'aba mo. Taha wa, te aré aiwi 're si'utõrĩ za'ra wa'wa, 're anomro wẽ wa'aba mono zé hã. Tane nherẽ, te za oto ĩrẽme pese za'ra wa'wa, 're aihâimana wasété za'ra wa'aba mono zé hã.


text:
Asimirosa'rata wẽ na si te za oto 're ĩrosa'rata za'ra wa'aba mo, taha zarina 're aihâimana wẽ za'ra wa'aba mono da oto.


text:
Da'uza hã ĩhâ tém na 're ĩdasi'uza za'ra mono ne, te za oto aihâimanazép tém na si 're aihâimana za'ra wa'aba mo, ĩwẽ na si. Taha da, ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã aipoto téb za'ra wa'wa aipẽ'ẽ 're, ĩsine 're anomro wẽ wa'aba mono da, tô sena dama 're aihâimana wẽ za'ra wa'aba mono da oto. 


text:
Taha wa, dama 're asadawa nhipese za'ra wa'aba mono õ di za oto. Aihâiba mono bâ te za tô sena na si asima 're ĩrowasu'u za'ra wa'aba mo.


text:
<n>(26-27)</n>  Nimahã na 're asiti'ru za'ra wa'aba mono wamhã, 're aiwasété za'ra wa'aba mono õ di za, aiwasédé hã 're 'manharĩ za'ra wa'aba mono tõ da. Duré asiti'rui ré bâdâ hã wahuré ai'ãma 're si'utõrĩ za'ra wa'aba mono tõ da, te za asiwi 're ĩwẽ'õ za'ra wa'aba mo, Wa'uburé nhimiwada'uri zarina aiwasédé hã 're 'manharĩ za'ra wa'aba mono tõ da dama.


text:
Danhibrom na dawi 're asimisaihuri za'ra wa'aba mono hã 're asimisaihuri za'ra wa'aba mono õ di za oto. Te za oto asib'rata na 're ĩromhuri za'ra wa'aba mo, aihâimana wẽ na oto 're aihâimana za'ra wa'aba mono da, duré asimiromhuri na ĩsibrob'õ norĩ hã 're pawaptob za'ra wa'aba mono da, ãne si wẽ wa. 


text:
Aimreme wasété na dama 're aimreme zusi aba mono õ di za oto. Aimreme wẽ na si te za oto dama 're aimreme zusi aba mo, asimiroti wẽ na si 're dapawaptob za'ra wa'aba mono da ãma.


text:
'Re aihâimana wasété za'ra wa'aba mono õ di za, aihâimanazém na Wamama pẽ'ẽzani wi 're robzei'õ tõ za'ra wa'aba mono da. E marĩ wa. Ĩpẽ'ẽzani hã te wapẽ'ẽ 're, wama 're hâimana za'ra, wapibui pese zéb da hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te, tãma 're ĩwahâimana za'ra mono na, bâdâ ĩwa waptã'ã õ ré, te te ĩwa'anho'reptuzéb da hã.


text:
Taha wa, te za oto 're ĩrẽme pese za'ra wa'aba mo, aipẽ'ẽ na 're ĩda'ruiwapari za'ra wa'aba mono zé hã. Asiti'ru zama te za 're ĩrẽme pese za'ra wa'aba mo, asahi zama duré. Aimreme 'rãihâ sina, duré dama 're nharĩ za'ra wa'aba mono õ di za. Da'ãma 're wasété za'ra wa'aba mono õ di za duré. Dama 're rob'manharĩ wasété za'ra wa'aba mono õ di za duré.


text:
Marĩ ĩwẽ na te za dama 're asõprub za'ra wa'aba mo, aipẽ'ẽzé sina. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã Cristu dazada dâ'â wa, te te ai'ãma 're 'madâ'â za'ra wa'aba mono õ di oto, 're ĩ'manharĩ wasété za'ra wa'aba mono zé hã. Taha wa, a norĩ wa'wa hã ĩwasédé hã da te aima 're 'manharĩ za'ra wa'aba mono nherẽ, ĩsine dawasédé hã da'ãma 're 'madâ'â za'ra wa'aba mono õ di za oto. 


text:
 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'ra na oto 're ĩdanomro mono zé wasu'u</n> A norĩ wa'wa hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'ra oto 're anomro aba mono wa, tãma asawi za'ra wa'aba di. Taha wa, te za ĩsirã zarina si oto 're anomro aba mo.


text:
Cristu te te 're ĩwa'azawi pese mono zéb zarina, te za oto 're ĩdazawi pese za'ra wa'aba mo. Ta hã te te 're wa'azawi pese mono wa, ma tô sisawi ãna sisõ, wazada dâ'â da. Taha wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma 're ĩdanhoprub za'ra mono zéb zarina, sisawi ãna sisõmri wa, Wamama ma wẽ uptabi di, wazada ĩdâ'âzé hã. 


text:
A norĩ wa'wa hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhib'a'uwẽ 're anomro aba mono nherẽ, siwa'ru aiwasédé hã 're 'manharĩ za'ra wa'aba mono õ di za, pi'õ na aibâ na zama. Duré aihâimana nhiséb'õ na 're anomro aba mono õ di za. Duré danhibrom na 're da'ruiwapari za'ra wa'aba mono õ di za, ta hã ĩ'uwaibaba õ wa 're ĩdahâimana wasété za'ra mono zé hã.


text:
Duré aimreme nhiséb'õ na asima 're rowasu'u wasété za'ra wa'aba mono õ di za. Aimreme to na asima 're rowasu'u wasété za'ra wa'aba mono õ di za duré, ãne hã ĩ'uwaibaba õ wa, Wamama nhib'a'uwẽ 're ĩwanomro mono zéb da hã. Wama 're ĩsõpru mono zém na si, te za asima 're ĩrowasu'u za'ra wa'aba mo oto, Wamama ãma si 're aiwata za'ra wa'aba mono da.


text:
Taha wa, te za oto ĩwaihu'u za'ra wa'wa, ãne: Sina 're ĩsipsaihuri za'ra mono norĩ hã, duré dahâimana nhiséb'õ na 're ĩnomro mono norĩ hã ĩtẽme 're sisisi mono õ di za, 'Re ĩhâimana u'âsi mono u hã, duré Cristuhu u hã, da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ zahuré mono zéb u hã. Duré danhibrom na te te 're ĩda'ruiwapari za'ra mono norĩ zama ĩtẽme 're sisisi mono õ di za, marĩ zô si te te sima 're rosa'rata u'âsi za'ra mono wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono upana. Taha wa, ta norĩ hã marĩ ĩwẽ na tinhib'a'uwẽ norĩ ma te te ĩropisutuzéb ré, 're hâimana za'ra mono õ di za. 


text:
Ta norĩ hã po're'õ u'âsi 're nomro mono wa, te za nimahã na tãma rob'manharĩ pipa za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Tane nherẽ, ãté ni'wam norĩ hã te za sadawa nhipese na te te aima 're rowasu'u za'ra wa'wa, za te te ĩdahâ za'ra õ na hã. Ãne te te aima 're rowasu'u za'ra wa'aba mono nherẽ, 're wapari za'ra wa'aba mono õ di za, ĩsimirowasu'u tô senai'õ wa, ta norĩ hã.


text:
<n>(8-9)</n>  A norĩ wa'wa hã roti sena hã aré waihu'u za'ra wa'aba õ di, Cristuhu nhimiroti hã. Taha wa, datob'a na 're ĩdanomro mono ne, ma tô aré robra na 're anomro aba mo, aiwasété na. Cristuhu ãma oto 're anomro aba mono wa, rowa'a na damorĩ wẽ na 're ĩdanomro mono ne, te oto ĩsimiroti ré 're anomro aba mo. Taha wa, te za oto ãma 're anomro wẽ wa'aba mono sina, 're aihâimana za'ra wa'aba mo. Ni'wam norĩ hã Wanhib'apito nhimiroti na 're nomro mono wamhã, te za te te dama 're rob'manharĩ wẽ za'ra. Te za duré 're nomro wẽ. Duré tô sena na si te za te te dama 're rowasu'u za'ra. Dahâimanazé tô sena na si te za dama 're hâimana za'ra. Taha wa, a norĩ wa'wa hã roti sena zarina si te za oto 're anomro wẽ wa'aba mo, Cristuhu nhimiroti na.


text:
Ãne te za 'râwi asima 're ĩnharĩ za'ra wa'aba mo, asimirosa'rata na: “E niha wa za 're mo, Wanhib'apito te te ĩ̱wẽsãmrizéb da hã.” Ãne te za 'râwi asima 're ĩnharĩ za'ra wa'aba mo, ãma 're anomro wẽ wa'aba mono da.


text:
Ĩsazei'õ'wa norĩ siré, marĩ ĩwasédé hã 're 'manharĩ za'ra wa'aba mono õ di za oto, ĩpẽ'ẽ 're, robra u'âsi 're ĩnomro mono norĩ siré hã. Ta norĩ ma, te za 're ĩroti pese za'ra wa'aba mo, te te 're sahâri za'ra mono da, tinhimi'manharĩ wasété zé hã.


text:
Ĩpo're'õ norĩ hã te marĩ ĩwasédé hã pi'uriwi te te 're 'manharĩ za'ra. Ta norĩ nhimi'manharĩ wasété zé hã wasété uptabi wa, taha na si ãma wanhiséb uptabi za'ra di, wa te ãma wasima 're ĩrowasu'u za'ra mono zéb da hã. Taha wa, te za ta norĩ ma 're ĩroti pese za'ra wa'aba mo, te te 're sahâri za'ra mono da, tinhimi'manharĩ wasété zé hã.


text:
<n>(13-14)</n>  Robra wa, wa te ro'o wamhã, wa za marĩ hã wa te 're waihu'u za'ra, tô sena ĩhâimanazém na. Tane bâdâ te te dama 're rob'uiwẽ za'ra mono wamhã, rob'madâ'â pese di za dama. Duréihã wahi'rada, ma tô ãne na roti:  “A hã 're asõtõ u'âsi mono hã, ai'utu. Te za aiwahu, 're ĩdadâ'â u'âsi za'ra mono zém hawi. Tawamhã Cristu hã te te dama 're ĩrob'uiwẽ mono ne, te za roti sena hã aima waihu'u.”  Ãne wahi'rata nhimiroti hã dama.


text:
Taha wa, wa za aima roti za'ra wa'wa, 'râwi asina 're asõpré u'âsi aba mono da, 're anomro wẽ wa'aba mono zéb da. Sena na roti wẽ waihu'u'õ'wa ne, 're anomro wasété aba mono õ di za oto. Roti sena hã oto aima waihu'u pese za'ra wa'aba wa, te za ãma 're anomro wẽ wa'aba mo, tô sena roti wẽ zarina si.


text:
Ãhãna uburé dawasédé hã te daro mono bâ 're hâimana. Taha wa, wama 're hâimana za'ra mono ré bâdâ hã, wa za wa te 're dapawapto wẽ za'ra.


text:
Tawamhã danhimiza'rese ãna 're ĩdanomro mono ne, 're anomro aba mono õ di za. Wanhib'apito te te sima 're ĩ'ai'awẽ wa'aba mono zéb zô si, te za 're asõpré u'âsi aba mo, asina tãma 're uwaimrami za'ra wa'aba mono da. 


text:
Âsipãrĩ na 're asi'rãiwamnarĩ za'ra wa'aba mono õ di za oto, taha zarina siwa'ru 're anomro wasété aba mono tõ da. Wanhib'apito pẽ'ẽzani nhimiwada'uri na si te za oto 're aihâimana za'ra wa'aba mo, robze sina ãma 're anomro aba mono da oto.


text:
Aima ãma 're ĩrobze za'ra wa'aba mono zéb da hã, te za 're asõ're za'ra wa'aba mo, Wanhib'apito pẽ'ẽzani te te aima 're ĩwaihu'u za'ra wa'aba mono zéb zarina. Wanhib'apito hã sõpru wa, te za rowẽ zarina tãma 're asõ're za'ra wa'aba mo, ãma 're aiwata za'ra wa'aba mono da, asõ're wa'aba na.


text:
Wamama hã sõprub di, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Taha wa, uburé marĩ wẽ na wama 're ĩsõprub za'ra mono zéb zarina, te za ãma 're aiwata u'âsi za'ra wa'aba mo, Wanhib'apito Zezu Cristuhu zadawa para.


text:
A norĩ wa'wa hã ma tô Cristu hã 're ĩwapari pese za'ra wa'aba mo, Asib'apito wa'wa hã. Taha zarina, te za 're asiwapari pese za'ra wa'aba mo. 


text:
 Ĩmro ré norĩ ma, rotizé wasu'u</n> Pi'õ norĩ, aimro nhimiroti te za 're ĩwapari pese za'ra wa'aba mo, Wanhib'apito nhimiroti 're ĩwapari pese za'ra wa'aba mono zéb zarina.


text:
E marĩ wa. Aimro za'ra wa'wa hã asipai u 're hâimana za'ra wa'aba mono wa, Cristu tinhib'a'uwẽ norĩ nhipai u 're ĩhâimana mono ne, ta norĩ nho'reptui'wa 're hâimana mono wa.


text:
Ĩsib'a'uwẽ norĩ hã Cristuhu nhimiroti te te 're ĩwapari pese za'ra mono ne, te za pi'õ norĩ hã aimro nhimiroti 're ĩwapari pese za'ra wa'aba mo. 


text:
Aibâ norĩ, Cristu hã tinhib'a'uwẽ norĩ te te 're ĩ'azawi pese mono ne, te za aimro hã 're ĩsawi pese za'ra wa'aba mo, tihâiba hã sawi ãna te te ĩsõmri ne, sada dâ'â za'ra da.


text:
Marĩ hã â na da te 're ĩ'upsõ za'ra mono ne, ma tô tinhimiroti na wawasété hawi te te 're wa'a'upsõi wẽ wapẽ'ẽ 're, 're wanomro wẽ mono da, ĩsib'a'uwẽ si oto 're wahâimana za'ra mono da tãma.


text:
Ãne ma tô sina uwaimra dama, zazahâ ĩhâi uptob õ ne, duré ĩhâ'rã'ru'õ ne zama, hâimana wẽ uptabi na 're hâimana za'ra mono da, ĩsib'a'uwẽ norĩ hã.


text:
Aibâ norĩ, Cristu te te 're ĩwa'azawi pese mono zéb zarina, te za aimro hã 're ĩsawi pese za'ra wa'aba mo. 'Re sawi pese za'ra wa'aba mono wa, marĩ ĩwẽ zô asima 're asõpré wa'aba mono ne, te za duré aimro ma zama ĩwẽ zô 're asõpré wa'aba mo. Tawamhã marĩ hã ĩwẽ zô aimro ma 're asõpré wa'aba mono zém na, te za marĩ hã ĩwẽ zô asima zama 're asõpré wa'aba mo.


text:
<n>(29-30)</n>  Ni'wam norĩ hã sima 're sipese u'âsi za'ra mono wamhã, 're saihuri mono ãna 're si'ubumroi u'âsi mono õ di za. Te za 're saihuri u'âsi. Te za duré 're si'madâ'â pese za'ra, Cristu te te wama 're ĩ'ab'manharĩ wẽ mono ne, tinhib'a'uwẽ norĩ ma.


text:
Ãne ĩwasu'u na rob'ui'éré hã: “Dasina 're damro za'ra mono wamhã, dahâiba maparane nherẽ, te za oto dahâiba misi ne damro me si 're dasi'ubumro, misi haré.”


text:
Ãhã wasu'u hawi wa tô waihu'u za'ra ni, aré dama waihu'u õ nherẽ, ãne na hã. Aibâ ĩmro hã, Cristu te wasu'u. Duré pi'õ ĩmro hã ĩsib'a'uwẽ norĩ, te wasu'u.


text:
Aima za'ra wa'aba zama, te rowasu'u hã 're hâimana, ãma 're aihâimana za'ra wa'aba mono zéb da hã oto. Taha wa, aibâ norĩ, te za aimro 're ĩsawi pese za'ra wa'aba mo. 'Re ĩsawi pese za'ra wa'aba mono zéb zarina, marĩ ĩwẽ zô asima 're asõpré wa'aba mono ne, te za duré aimro ma zama 're asõpré wa'aba mo, ĩwẽ zô. Duré pi'õ norĩ, aimro hã te za 're ĩwazéb za'ra wa'aba mo. 


text:
 Da'ra norĩ ma, damama norĩ ma, duré dana norĩ ma zama rotizé wasu'u</n> Da'ra norĩ, Wanhib'apito nhimiroti 're ĩwapari pese za'ra wa'aba mono zarina, te za aimama nhimiroti hã 're ĩwapari pese za'ra wa'aba mo, ana nhimiroti zama.


text:
<n>(2-3)</n>  'Re asimipari pese za'ra wa'aba mono sina, te za 're aihâimana wẽ za'ra wa'aba mo aimama ma, duré ana ma zama, rowẽ na 're aihâimana za'ra wa'aba mono da, duré 're aihâimana hâ za'ra wa'aba mono da, ti'ai ãma. Ãne 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'rada hã te 're hâimana, taha zarina marĩ ĩwẽ hã za te te dama ãma 're ĩ'a'uwaimrami mono na hã. Duréihã ma tô ãne 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã dama roti:  “Aimama nhimiroti hã te za 're ĩwapari pese za'ra wa'aba mo, ana nhimiroti zama. Ta norĩ nhimiroti hã 're wapari pese za'ra wa'aba mono wamhã, aima 're rowẽ za'ra wa'aba mono di za. Duré 're atâ'â su'u za'ra wa'aba mono õ di za. Te za 're asi'ĩhi pese za'ra wa'aba mo.”  Ãne ma tô aré dama roti. Simiroti pire di, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Taha wa, te za aimama nhimiroti hã 're ĩwapari pese za'ra wa'aba mo, ana nhimiroti zama.


text:
Damama norĩ, ai'ra ma hã 're 'manharĩ wasété za'ra wa'aba mono õ di za, asada 're sahi za'ra wa'aba mono tõ da. Te za asimiroti wẽ na si 're ĩpawapto wẽ za'ra wa'aba mo, Wanhib'apito nhimiroti zarina, ai'ra norĩ wa'wa hã 're nomro wẽ mono da. 


text:
 Pawa'âbâ ãna dama romhuri'wa norĩ ma, duré danhib'apito norĩ ma, rotizé wasu'u</n> Aipawa'âbâ ãna aiwada'uri zarina si dama romhuri'wa norĩ, asib'apito mreme hã te za 're ĩwapari pese za'ra wa'aba mo, 're wazéb za'ra wa'aba mono sina. Cristuhu ma 're ĩromhuri za'ra wa'aba mono ne, te za tô sena asib'apito mreme hã 're ĩwapari pese za'ra wa'aba mo.


text:
E asib'apito nho'a si te za romhuri hã tãma 're ĩ'madâ'â pese za'ra wa'aba mo. Mare di. Ĩsa're'ra nherẽ, te za romhuri hã tãma 're ĩ'madâ'â pese za'ra wa'aba mo, te te 're aiwẽsãmri za'ra wa'aba mono da, asimiromhuri na. Cristuhu ma 're ĩromhuri za'ra wa'aba mono ne, te za duré ti'ai ãma asib'apito ma romhuri hã 're ĩ'madâ'â pese za'ra wa'aba mo, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te sima 're ĩwẽ mono zéb zarina.


text:
Ato sina te za tãma 're ĩromhuri za'ra wa'aba mo, asib'apito za'ra wa'aba ma, Asib'apito uptabi aba ma 're ĩromhuri za'ra wa'aba mono ne.


text:
Wapawa'âbâ ãna wawada'uri zarina si dama romhuri'wa 're ĩwahâimana za'ra mono norĩ, duré wawada'uri ãna wasi'uihâ na 're ĩwahâimana za'ra mono norĩ me zama, wa te dama 're ĩ'manharĩ wẽ za'ra mono wa'rãmi, te za Wanhib'apito hã te te wama 're wa'âbâ za'ra. Ãhã wasu'u na te za 're asipo're pu'u u'âsi za'ra wa'aba mo. 


text:
Danhib'apito norĩ, aima romhuri'wa norĩ ma, wa tô tãma roti za'ra, romhuri hã te te aima 're 'madâ'â pese za'ra wa'aba mono da, to sina. Taha wa, te za aima romhuri'wa norĩ ma 're ĩ'manharĩ wẽ za'ra wa'aba mo. Tãma 're ropipa za'ra wa'aba mono õ di za. Misi Asib'apito wa'wa te oto aima 're hâimana za'ra wa'wa hâiwa ãma, aima romhuri'wa norĩ nhib'apito zama. Aiwapsi te za te te aima 're wa'âbâ za'ra wa'wa, 're ĩromhuri wẽ za'ra wa'aba mono zéb zarina. 


text:
 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã wa'rui'wa zada, tiwaihu'u pese na te te 're ĩda'apawapto mono zé wasu'u</n> Wa za oto roti na aima 'rãsutu za'ra wa'wa. A norĩ wa'wa hã Wanhib'apito siré si te 're aihâimana za'ra wa'aba mo. Taha wa, Wanhib'apito ma si ĩwaihu'upe hã sa'ẽtẽ na tãma 're hâimana mono wa, te za ĩwaihu'u pese zarina aihâimana nhiptete sina 're anomro aba mo.


text:
Dasi'wapé 'manharĩ'wa norĩ hã te za sisada 're si'uza za'ra. Tane te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimipawaptobzéb ré, 're anomro aba mo, Wa'uburé nhimiroti da, asiptete sina sada 're aihâimana za'ra wa'aba mono da.


text:
Wa norĩ hã wasiré 're ĩwahâimana za'ra mono norĩ me, 're wasi'wapé za'ra mono õ di. Wa'uburé norĩ me si, wa za 're wasi'wapé za'ra, hâiwa nho're ãma simiroti wasété na 're ĩhâimana za'ra mono norĩ me. Wa'uburé norĩ hã ti'ai ãma dapo're'õ na 're ĩdanomro mono norĩ ma, simiroti pire di, Wanhib'apito nhimiroti waihu'u'õ'wa 're danomro mono wa.


text:
Taha wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimipawaptobzéb ré, te za 're aihâimana za'ra wa'aba mo. Tawamhã wa'uburé norĩ hã nimahã bâtâ na asô 're sihutu aba mono wamhã, te za 're ĩ'wapé za'ra wa'aba mo. Tawamhã 're ĩ'wapé za'ra wa'aba mono na, ãma 're ai'uté za'ra wa'aba mono wa, te za ta norĩ wi 're aiwairébé aba mo. 


text:
Taha wa, te za asimiza'rese sina 're aihâimana za'ra wa'aba mo. Da'usisizé ĩsa'ẽtẽ na, te za 're asi'usisi za'ra wa'aba mo. Da'usisizé ĩsa'ẽne hã tô sena 're ĩdahâimana za'ra mono zé, te wasu'u. Duré danho'utu'ubuzé ĩtete na te za 're asi'uza za'ra wa'aba mo. Danho'utu'ubuzé ĩtede hã 're ĩdanomro wẽ mono zé, te wasu'u.


text:
Duré dapara'uza ĩtete na te za 're asipara'uza za'ra wa'aba mo. Dapara'uza ĩtede hã ĩwasu'uwẽ na datoi u'âsi da te 're ĩdapo're pu'u za'ra mono zé, te wasu'u, rowẽ u'âsi Wamama siré 're ĩdanomro mono zéb da hã oto.


text:
Duré ĩbaihâ 'manharĩ hã te za 're ĩ'wasari aba mo asi'wawi, da te 're aihâzup tõ wa'aba mono da, po'o 'wa ro'o na. Wa'uburé nhimiroti, wa te 're wapari za'ra mono tõ da, Wamama ĩwaihu'u pese na wa te wasina 're ĩ'umnhasi za'ra mono zé, te wasu'u, ĩbaihâ 'manharĩ hã.


text:
Da'rãzaza ĩtete na te za 're asi'rãzaza za'ra wa'aba mo. Da'rãzaza ĩtede hã wanho'reptuzé, te wasu'u. Duré sib'ézé 'wa pa hã te za asiré 're ĩ'wasari u'âsi aba mo. Sib'ézé 'wa pa hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u, te wasu'u, Ĩpẽ'ẽzani hã te te wama 're awaihu'u mono da, ĩsimiroti hã.


text:
Te aima ĩroti za'ra wa'aba zéb zarina, te za uburé 're ĩ'manharĩ u'âsi za'ra wa'aba mo. Duré ĩpẽ'ẽzani te te wama 're ĩ'awaihu'u mono zéb zarina, te za Wamama ma 're aimreme zusi aba mo. Te za tiwi 're ĩrowaptẽrẽ u'âsi za'ra wa'aba mo, te te 're aipawaptob za'ra wa'aba mono da. Asimiza'rese sina te za 're aihâimana za'ra wa'aba mo, tãma 're aimreme zusi aba mono da. Aiwi 're robzei'õ za'ra wa'aba mono õ di za. 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhib'a'uwẽ 're ĩhâimana za'ra mono norĩ ma, te za duré tiwi 're ĩrowaptẽrẽ u'âsi za'ra wa'aba mo, te te 're apawaptob u'âsi mono da, daro mono bâ.


text:
Ĩ̱ma zama te za duré tiwi 're ĩrowaptẽrẽ za'ra wa'aba mo, timreme te te ĩ̱ma 're awaihu'u u'âsi mono da, wẽ na te dama 're sadawa wasu'u mono da, ĩ̱pahi ãna, Cristuhu wasu'uwẽ hã aré dama ĩwaihu'u'õ hã, da te 're waihu'u za'ra mono da oto.


text:
Cristu hã te te datẽme ĩ̱zatõrĩ wa, wa oto ĩsadawa wasu'u'wa 're mo, dazazéb 're, 're ĩ̱za mono nherẽ. Taha wa, ĩ̱pahi ãna te dama 're sadawa wasu'u mono da, te za tiwi 're ĩrowaptẽrẽ u'âsi za'ra wa'aba mo, Wamama wi. 


text:
 Paru te te dama ĩroti 'rãsutu zéb ãma, te te ĩda'azawizé</n> Titicu hã te za aima ĩ̱wasu'u za'ra wa'wa, waihu'u za'ra wa'aba da, ĩ̱hâimanazé hã. Ta hã wapawapto wẽ 'wa, Wanhib'apito ma romhuri'wa duré, wama ĩsawi pe hã.


text:
Ãme ĩwahâimana za'ra na te te aima rowasu'u za'ra wa'aba da, wa tô atẽme satõrĩ za'ra wa'wa, rowasu'u wẽ zarina, rowẽ na 're aihâimana za'ra wa'aba mono da oto. 


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono Wamama wi, duré Wanhib'apito Zezu Cristuhu wi, wa za aima za'ra wa'aba te tiwi 're rowaptẽrẽ u'âsi, te te 're aipawaptob u'âsi za'ra wa'aba mono da, rowẽ u'âsi ãma 're anomro aba mono da, duré 're asisawi pese za'ra wa'aba mono sina 're anomro aba mono da, ta norĩ hã waihu'u pese zahuré wa, asina 're 'madâ'â u'âsi za'ra wa'aba mono da.


text:
Uburé Wanhib'apito Zezu Cristuhu zawi pese 'wa norĩ ma, wa za te tiwi 're rowaptẽrẽ u'âsi, ta norĩ hã Wanhib'apito tô sena te te 're sawi pese za'ra mono wa, Wamama hã ĩwẽ na te te 're apawaptob u'âsi mono da. 


text:
 Piripu norĩ</n>  Piripu norĩ ma, Paru te te ĩrob'ui'érézé</n> Wa hã Paru, duré Timotiu, Cristu Zezusihi ma romhuri'wa norĩ, wa ãma aima rob'ui'éré za'ra wa'aba ni, Piripu na 'ri nho'õmo nhisi ãma uburé 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhib'a'uwẽ 're aihâimana za'ra wa'aba mono norĩ ma. Uburé Cristu Zezusihi ãma si 're anomro aba mono norĩ ma, wa ãma aima rob'ui'éré za'ra wa'wa, ĩsazei'wa norĩ 'madâ'â'wa 're ĩhâimana za'ra mono norĩ ma zama, duré dapawapto'wa na 're ĩhâimana za'ra mono norĩ ma zama. 


text:
 Paru hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, Piripu norĩ ãma 're ĩmreme mono zé wasu'u</n> Ai'ãma 're ĩ̱po're pu'u za'ra wa'aba mono sidâpâsi, wa 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩ̱wata u'âsi, Ĩ̱nhib'apito ãma.


text:
Duré 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, ai'ãma 're ĩ̱mreme za'ra wa'aba mono sidâpâsi, wa ãma aima 're ĩ̱toi u'âsi za'ra wa'wa, aihâiba mono bâ wa'aba.


text:
Cristuhu wasu'uwẽ hã 're ĩwapari na'rata za'ra wa'aba mono zém hawim haré, te oto ĩ̱siré ãma 're ĩromhuri u'âsi za'ra wa'aba mo, wa te dama ãma 're ĩropéi mono zém na hã. Taha wa, wa ĩ̱to sina ai'ãma 're ĩ̱mreme u'âsi za'ra wa'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma hã.


text:
Ta hã te te asõ'reptu za'ra wa'aba zém na, ĩwẽ na te te ai'ãma ĩsãna'rata za'ra wa'aba zéb zarina, te za te te 're aipawaptob u'âsi za'ra wa'wa õne u'â, ti'ai u apâ we ĩmorĩzéb u, Cristu Zezusi hã. Taha õ ré, te te aiwi sazâri waihu'u za'ra wa'aba õ di za, te te 're aipawaptob za'ra wa'aba mono zé hã. Ĩwẽ si te za tô te te aima 're 'manharĩ u'âsi za'ra wa'wa, ãma 're anomro wẽ u'âsi aba mono da. Ãne wa tô ai'ãma waihu'u za'ra wa'wa, tô sena na.


text:
Ĩ'uwaibaba wa tô ãne na hã ai'ãma waihu'u za'ra wa'wa. E marĩ wa. Ĩ̱pẽ'ẽ 're, ĩ̱ma asawi za'ra wa'aba zé hã ĩ̱ma 're hâimana u'âsi mono wa. Romhuri ĩwẽ uptabi hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, tinhimizawi pese zéb zarina te te ĩ̱ma ĩpisutuzém na, ma tô ĩ̱siré tãma 're ĩromhuri za'ra wa'aba mo, tô. Ãhãna dazazéb 're, 're ĩ̱hâimana mono ré, ma tô a norĩ wa'aba zama 're ĩromhuri za'ra wa'aba mo ĩ̱siré. Duré dazazéb 're, 're ĩ̱hâimana mono õ ré hã ma tô duré ĩ̱siré dama 're ĩwasu'u za'ra wa'aba mo, Cristu hã. Taha wasu'uwẽ hã senai õ newa da te ĩ̱ma 're ĩnharĩ za'ra mono ma, te dama 're anharĩ mono ré hã, ma tô ĩ̱siré 're ĩromhuri za'ra wa'aba mo, duré sena na da te 're waihu'u za'ra mono da, te dama 're wasu'u mono ré hã, damreme wa'rãmi.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono ma si, tãma ĩ̱waihu'u pese di, sena na ĩ̱ma asawi uptabi za'ra wa'aba na hã, duré ai'ãma 're ĩ̱pẽ'ẽzé uptabi za'ra wa'aba mono na zama. Cristu Zezusihi ma, tãma asawi uptabi za'ra wa'aba ne, wa tô duré wa hã te 're asawi pese za'ra wa'wa duré. 


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, wa duré ai'ãma 're ĩ̱mreme u'âsi za'ra wa'wa, te te 're aipawaptob u'âsi za'ra wa'aba mono da, 're ĩdazawi za'ra wa'aba mono zé hã aima 're sa'ẽtẽ u'âsi za'ra wa'aba mono da, duré 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimirowaihu hã 're waihu'u pese za'ra wa'aba mono da. Duré uburé marĩ hã ĩwẽ na ãma 're waihu'u za'ra wa'aba mono da, wa ai'ãma 're ĩ̱mreme u'âsi za'ra wa'wa, duré ĩwasété na ãma 're waihu'u za'ra wa'aba mono da, asiwi 're wẽ'õ za'ra wa'aba mono da.


text:
Tawapsi te za ĩwẽ si asima 're ĩpisutu u'âsi za'ra wa'aba mo, ãma 're anomro wẽ wa'aba mono da hã. Ãne wapsi, 'râwi aiwasété na 're asi'marõpãrĩ za'ra wa'aba mono õ di za, nimahã na Cristu apâ we ĩmorĩzéb u hã. Ãhã zarina si, te za aiwasété wi, aihâimana nhiptete sina 're anomro u'âsi aba mo.


text:
Taha wa, te za ĩwẽ si 're ĩ'manharĩ u'âsi za'ra wa'aba mo, Zezu Cristuhu nhimipawaptobzéb zarina si. Ãne na ãma 're aihâimana wẽ za'ra wa'aba mono zém na da te 're aiwaihu'u za'ra wa'aba mono wamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma si te za 're dawata za'ra. Tane da, wa ai'ãma 're ĩ̱mreme u'âsi za'ra wa'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma hã. 


text:
 Paru hã Cristuhu ma si, 're ĩsisõmri mono zé wasu'u</n> <n>(12-13)</n>  Ĩ̱sisãnawã norĩ, e ãme ropipa hã ĩ̱ma ĩhâimanazéb zarina, ma tô Cristuhu wasu'uwẽ na te te datẽme ĩropézé hã mazazâ. Mare di. Ãne ĩ̱ma romhâimana nherẽ, ma tô da'ahâ na da te 're saze za'ra, Wanhib'apito wasu'uwẽ hã. Ãne na ĩ̱'ãma waihu'u za'ra wa'aba da, wa tô ĩ̱sima aiwẽ za'ra wa'wa. Dazazéb 're ĩ̱hâimanazém na, ma tô da'wapéi'wa norĩ hã danhib'apito nhorõwa 'madâ'â'wa norĩ hã siwi ĩ̱waihu'u uburé, Cristuhu ma romhuri'wa 're ĩ̱hâimana mono 'ru te, da te dasiwi ĩ̱nherẽzém na hã. Da'ahâ na ma tô duré ãne na ĩ̱waihu'u za'ra ni, ãhã 'remhã. Dazazéb 're, da te dasiwi ĩ̱nherẽ õ 'wa'âhã, ta norĩ hã Cristuhu wasu'uwẽ hã te te wapari za'ra õ di aré.


text:
Duré dazazéb 're ĩ̱hâimana wa, te oto wasisãnawã norĩ hã ahâ na te te sina 're umnhasi u'âsi za'ra Wanhib'apito hã, taha si te te 're ĩ̱pawaptob u'âsi mono wa. Taha wa, pahi ãna te oto 'Re ĩhâimana u'âsi mono wasu'u hã te te dama 're wasu'u za'ra, te te sina 're danhimimnhasi za'ra mono nherẽ, ta norĩ hã.


text:
Ni'wam norĩ hã ĩsiniwĩ da'ahâ na 're dahâimana za'ra mono da si, te Cristuhu wasu'uwẽ hã te te dama 're wasu'u za'ra, ĩ̱nhimiromhuri wẽ zarina, da'ahâ na da te 're saze za'ra mono 'ru te, te te ãma 're ĩ̱'ruiwapari za'ra mono wa, ta norĩ hã. Ni'wam norĩ si te ĩ'uwaibaba te te dama ãma 're rowasu'u za'ra, te te ãma 're ĩ̱pawaptob za'ra mono da, sena na ta norĩ si te te sima 're wẽ uptabi za'ra mono wa.


text:
Ta norĩ ma, tãma ĩ̱zawi za'ra zarina, te Cristu hã te te dama 're wasu'u za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã romhuri te te ĩ̱ma ĩsõmri na te te ãma ĩ̱waihu'u za'ra wa, Cristuhu wasu'uwẽ hã senai õ newa da te ĩ̱ma 're ĩnharĩ za'ra mono norĩ ma, tô sena na te dama 're ĩ'anharĩ mono na hã, damreme wa'rãmimhã.


text:
Tane nherẽ, ĩ̱nhimiromhuri na te te 're ĩ̱'ruiwapari za'ra mono norĩ hã simirosa'rata wẽ na te te dama 're wasu'u za'ra mono õ di, Cristu hã. Sima si te te 're ĩrosa'rata za'ra mono zéb zarina si, te ta norĩ hã te te dama ãma 're rowasu'u za'ra, taré da'ahâ na ĩsimirowasu'u wẽ niwĩ 're dahâimana za'ra mono da. Ma tô duré te te 're rosa'rata za'ra, ãne hawi te ãma 're robzépata za'ẽtẽ mono da, dazazéb 're, 're ĩ̱hâimana mono ré. 


text:
<n>(18-19)</n>  Tane nherẽ, wẽ di tô, ĩ̱ma hã. Ni'wam norĩ hã simirosa'rata wẽ na Cristu te te dama 're wasu'u za'ra mono wamhã, duré ni'wam norĩ hã sima si te te 're ĩrosa'rata za'ra mono zéb zarina, Cristu te te dama 're wasu'u za'ra mono nherẽ, wẽ di tô ĩ̱ma hã. E marĩ wa. Cristuhu si te te dama 're wasu'u za'ra mono wa, ta norĩ hã. Taha si tô ĩpire uptabi hã te tô wama 're hâimana. Taha wa, ãma ĩ̱to ti, wa hã. Ĩ̱'ãma 're aimreme zusi aba mono zéb zarina, duré Zezu Cristuhu pẽ'ẽzani nhimipawaptobzéb zarina, wa za rowẽ na watobro, ãne na ĩ̱ma ĩromhâimana wasété zém hawi. Ãne hã ĩ̱ma waihu'u pese wa, wa rowẽ u'âsi 're ĩ̱hâimana tô.


text:
Taha wa, wa tô wa hã ĩ̱pẽ'ẽ 're, 're ĩ̱si'madâ'â pese, niwamhã ĩ̱nhimiromhuri na 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, te ãma 're ĩ'uwaimrami mono zém na ĩ̱zô 're robaba tõ mono da, õne u'âsi ĩ̱pahi ãna te tãma 're romhuri u'âsi mono da, ãhãna zama. Ãne wa, wa 'râwi te ĩ̱sima 're 'ruiwapari u'âsi. Ãne na tô sena ãma 're ĩ̱hâimana mono zém na da te 're ĩ̱waihu'u za'ra mono wamhã, te za Cristuhu ãma si 're dawata za'ra, ĩ̱hâiba ré ré, ãma 're ĩ̱hâimana mono na hã, duré ãté ĩ̱dâ'â da nherẽ, ãma 're ĩ̱hâimana u'âsi mono na zama.


text:
E marĩ da, wa za 're ĩ̱hâimana tawamhã, ĩ̱hâiba ré ré hã. Cristuhu ma 're ĩ̱sisõmri u'âsi mono da si, 're ĩ̱hâimana mono zé hã. Duré ĩ̱dâ'â da wamhã, ĩ̱ma wẽ uptabi di duré. Ĩ̱hâiba ré 're ĩ̱hâimana mono ré, ĩ̱ma 're ĩrowẽ mono zém nhipai u, ĩ̱ma wẽ uptabi di za, ĩ̱dâ'â wamhã. Ãne hã wa tô te ĩ̱sina 're waihu'u u'âsi.


text:
E ma hã wa za tawamhã ĩ̱sima wẽ. E da te dasiwi ĩ̱wĩrĩ su'u da si. E ĩ̱hâiba ré ré 're ĩ̱hâimana mono da si a'â. Wa hã 'râwi te ĩ̱sima pisutu waihu'u õ di, ĩ̱si'uihâ na hã. Tane nherẽ, aré ĩ̱ma wẽ di tô, ĩ̱hâiba ré ré a'â 're ĩ̱hâimana siroptu mono da hã. E marĩ wa. Ãne wamhã, romhuri ĩwẽ hã wa aré te tãma 're ab'manharĩ u'âsi a'â, Cristuhu ma, te tãma 're ĩda'awaibui mono zém na hã.


text:
Ĩ̱nhimirosa'rada hã maparane te 're si'wapé zahuré, ĩ̱pẽ'ẽ 'remhã. Ti'ai ãma 're ĩ̱morĩzé hã te rẽme da, wa ĩ̱sima wẽ tô, Cristuhu siré 're ĩ̱hâimana mono da oto, hâiwa ãma. Ãne wamhã, ĩ̱ma 're rowẽ uptabi mono di aré, ti'ai ãma 're ĩ̱hâimana mono zém nhipai u hã.


text:
Tane nherẽ, ai'udâna za'ra wa'aba, a'â ti'ai ãma 're ĩ̱hâimana mono da hã, ĩ̱ma wẽ uptabi di aré, te 're aipawaptob za'ra wa'aba mono da hã a'â.


text:
Ãne na hã wa tô, tô sena na ĩ̱sina waihu'u. Taha wa, 'râwi wa tô duré ĩ̱sina waihu'u, za a'â asiré 're ĩ̱hâimana za'ra wa'aba mono na hã, ĩ̱nhimipawaptobzéb zarina 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã asina 're ĩ'umnhasi za'ra wa'aba mono zém na asima ãma 're sa'ẽtẽ za'ra wa'aba mono da, duré ato sina ãma 're anomro aba mono da hã.


text:
Ãne wamhã, nimahã na apâ ãma atẽme ĩ̱morĩ za'ra wa'aba wamhã, te za Cristu Zezusihi ãma aiwata za'ra wa'wa, ĩ̱zabu za'ra wa'aba zém na. 


text:
Niha za ĩ̱ma romhâimana nherẽ, te za Cristuhu wasu'uwẽ zarina si 're anomro wẽ wa'aba mo, taha si aima pire za'ra wa'aba wa, ãma 're aihâimana za'ra wa'aba mono zéb da hã. Ãne 're aihâimana za'ra wa'aba mono ré, ãma atẽme ĩ̱morĩ za'ra wa'aba wamhã, wa za ai'ãma waihu'u za'ra wa'wa, simisutu asiptete sina asitob'ru norĩ da, 're aihâimana za'ra wa'aba mono zém na hã, asimirosa'rata misi na, taha zarina 'Re ĩhâimana u'âsi mono, da te dasina 're umnhasi za'ra mono da, Cristuhu wasu'uwẽ hã da te 're ĩsaze za'ra mono zéb zarina. Duré ãté ãma atẽme ĩ̱morĩ za'ra wa'aba õ nherẽ, wa za tô õhõ na si ai'ãma waihu'u za'ra wa'wa, simisutu asiptete sina ãma 're aihâimana za'ra wa'aba mono na hã.


text:
Asitob'ru norĩ ma, 're aipahi za'ra wa'aba mono da hã, mare di, Cristuhu zazei'wa norĩ 'ruiwapari'wa norĩ ma hã. Ãne hã aipahi ãna sada 're aihâimana za'ra wa'aba mono wamhã, te za ta norĩ hã 'râwi 're siwaihu'u za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono za te te ĩ'uprosizém na hã, duré a norĩ wa'aba si za te te ĩ'asõ'reptu za'ra wa'aba zém na hã.


text:
Tinhoprubzéb zarina ma tô aima pisutu za'ra wa'wa, Cristuhu si asina 're umnhasi za'ra wa'aba mono da, Danho'reptui'wa na. Ma tô duré aima pisutu za'ra wa'wa, Cristu dama 're wasu'u za'ra wa'aba mono wa, da'ãma 're ĩrobzépata za'ra wa'aba mono zém hawi, Cristuhu si da te 're saze za'ra mono da.


text:
Tame ai'rata ĩ̱nhamra za'ra wa'aba ré, ma tô asiwi ĩ̱'madâ'â za'ra wa'wa, rowasédé hã da te ĩ'manharĩ na ĩ̱ma, te robzépata da. Taha na, zahadu te ĩrobzépata u'âsi na ma tô ãhãna hã ĩ̱wasu'u hã ĩwapari za'ra wa'wa. Tane te za duré a norĩ wa'wa hã 're ĩrobzépata za'ra wa'aba mo ĩ̱sine, rowasédé hã da te aima 're ĩ'manharĩ za'ra wa'aba mono zém na hã za. 


text:
 Cristu hã ti'ai u wei morĩ wa, dame ĩsi'a'uwẽzé wasu'u</n> Cristuhu ãma 're aihâimana za'ra wa'aba mono wa, te oto asiptete sina ãma 're anomro aba mo, tiwi 're aipizari za'ra wa'aba mono ãna. Cristu hã te te 're asawi pese za'ra wa'aba mono na, 'râwi asina 're ĩwaihu'u za'ra wa'aba mono zéb zarina, te duré aima 're rowẽ wairébé u'âsi 'wa, asina 're aihâtâ'â za'ra wa'aba mono ãna. 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani siré te duré asiré 're aihâimana za'ra wa'aba mo, simisutu. Da te 're robzépata za'ra mono wamhã, ma tô duré da'ãma 're aipẽ'ẽzé za'ra wa'aba mo, 're dapawaptob za'ra wa'aba mono da.


text:
Taha wa, ma'ãpé duré asiwi ãma sisiwi wa'aba, ĩ̱ma 're ĩrowẽ pusi u'âsi mono zéb da hã, ai'ãma za'ra wa'aba. Aiwapsi te za 're ĩrosa'rata za'ra wa'aba mo. Aiwapsi te za duré 're asisawi pese za'ra wa'aba mo. Simisutu rosa'rata wẽ na, te za misi haré rosa'rada hã 're ĩ'manharĩ u'âsi za'ra wa'aba mo, uburé marĩ na ãma 're asisaze za'ra wa'aba mono da. Ã norĩ na te za asiwi ãma ĩsisiwi za'ra wa'wa. Tawapsi, ĩ̱ma 're rowẽ uptabi mono di za duré, ai'ãma za'ra wa'aba hã.


text:
'Râwi asima si 're ĩrosa'rata za'ra wa'aba mono zéb zarina, marĩ hã asima 're 'manharĩ za'ra wa'aba mono õ di za. Duré aipire na dama 're aihâimana za'ra wa'aba mono newa, taré asina 're aiwata za'ra wa'aba mono da, marĩ hã asima 're 'manharĩ za'ra wa'aba mono õ di za. Duré dama aipire na 're asi'madâ'â ze za'ra wa'aba mono õ di za. Taha wa'rãmi te za ĩwẽ na si 're ĩdahâimana wazéb za'ra wa'aba mo, aima dapire na da'ãma 're ĩrosa'rata za'ra wa'aba mono zéb zarina.


text:
Asima 're ĩwẽ za'ra wa'aba mono zéb uwaibaba si, asima si 're aihâimana za'ra wa'aba mono õ di za. Taha nhipai u, te za duré asiré norĩ ãma zama 're aipo're pu'u u'âsi za'ra wa'aba mo, te te sima 're ĩwẽ za'ra mono zéb zarina, 're pawaptob za'ra wa'aba mono da. 


text:
Cristu Zezusi hã sima si 're hâimana mono õ di. Taha wa, ĩsimirosa'rata ne, te za duré a norĩ wa'wa hã 're ĩrosa'rata wẽ za'ra wa'aba mo. 


text:
Ta hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono ne, aiwa uptabi 're hâimana u'âsi mono nherẽ, ti'ai u wei morĩ wamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ne waihu'u pese na 're hâimana u'âsi mono da hã, sisawi õ di. Sisawi ãna, ma tô wei mo tô, ti'ai u hã. 


text:
Si'uihâ na te te sima ĩwẽzéb zarina, ma tô tirẽ a'â, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ne, pire uptabi na 're ĩhâimana mono zé hã. Ti'ai u wei morĩ wamhã, dazapari dama romhuri'wa ne, ma tô dama 're hâimana. Taha wa, ma tô si'a'uwẽ, dasine 're hâimana mono da, a'â. 


text:
A'uwẽ hâiba na dasine 're hâimana mono wamhã, ma tô sima pisutu, dazapari dama wapu na 're hâimana mono da a'â. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô duré te te 're wapari pese, tidâ'âzéb u. Marĩ 'manharĩ wasété 'wa norĩ pãrĩzém na wedepo'o nhonhi'rãmi na dâ'â da nherẽ, ma tô Timama hã te te 're wapari pese, sisawi ãna. 


text:
Taha wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô tãma pisutu, dâ'â nherẽ, apâ hâiwa'utu wa, danhipai u pire uptabi na 're hâimana mono da oto, wẽ uptabi na. Ma tô duré ĩsisi hã tãma pisutu, dama sisi pire uptabi na 're hâimana mono da, uburé danhisi nhipai u. 


text:
<n>(10-11)</n>  Taha wa, niwapsi te za aihĩni pese dahi'rãtitõ tãma ana ni, Zezusihi ma, dama ĩsisi pire uptabi ma. Ãne da, ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã tãma pisutu, pire uptabi na 're hâimana mono da. Hâiwa ãma uburé pese hâiba ré 're ĩhâimana za'ra mono norĩ hã, duré ti'ai ãma uburé pese hâiba ré 're ĩhâimana za'ra mono norĩ zama, te za dahi'rãtitõ tãma ana ni, dama pire wa, adâ 're ĩhâimana za'ra mono zéb ãma uburé pese 're ĩhâimana za'ra mono norĩ zama. Tawamhã tame te za uburé pese dasisõ'a dasiwi sisi za'ra ni oto, ãne: “Õ hã Zezu Cristu, uburé Danhib'apito.” Ãne na Zezu Cristuhu ãma dawata za'ra wamhã, taha u'âbâ, te za duré 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma tawata za'ra ni, Wamama ãma hã.


text:
 Cristuhu zazei'wa norĩ hã te te dama 're ĩrowa'a za'ra mono zé wasu'u</n> Ĩ̱sisãnawã norĩ, ĩ̱ma asawi pese za'ra wa'aba norĩ hã, ma'ãpé ĩ̱wapari pese za'ra wa'aba za. Wa hã tame ai'rata ĩ̱hâimana za'ra wa'aba ré, ma tô ĩ̱nhimiroti hã ĩwapari pese za'ra wa'wa. Tane nherẽ, ãhãna oto ai'rata ĩ̱hâimana za'ra wa'aba õ nherẽ, te duré ĩ̱nhimiroti hã ĩwapari pese za'ra wa'wa, ãma atẽme ĩ̱wisi za'ra wa'aba õ nherẽ. Aihâimana prédup sina, te za 're ĩromhuri pese za'ra wa'aba mo, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te asõ'reptu za'ra wa'aba zéb zarina, 're anomro wẽ wa'aba mono zém na tãma ãma asina 're uwaimrami u'âsi za'ra wa'aba mono da.


text:
E marĩ wa. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã aipẽ'ẽ 're, te te ai'ãma 're romhuri u'âsi za'ra wa'aba mono wa, ĩsimipawaptobzém na marĩ na ãma 're sazei pese za'ra wa'aba mono da, duré taha zarina ĩ'uwaibaba si marĩ hã tãma 're 'manharĩ wẽ za'ra wa'aba mono da, te te sima 're ĩ'aiwẽ za'ra wa'aba mono zéb uwaibaba. 


text:
Marĩ na 're nharĩ wasété za'ra wa'aba mono ãna, te za uburé marĩ hã 're ĩ'manharĩ wẽ u'âsi za'ra wa'aba mo. Duré 're asisada'âbâ za'ra wa'aba mono ãna, te za marĩ ĩwẽ si uburé 're ĩ'manharĩ u'âsi za'ra wa'aba mo.


text:
Ãne na te za tô 're aihâimana wẽ za'ra wa'aba mo, aiwasédé hã sena na da te ai'ãma 're sa'ra wa'aba mono tõ da, duré marĩ 're 'manharĩ wasété za'ra wa'aba mono õ wa, aiwẽ na 're anomro aba mono da. A norĩ wa'wa hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'ra, 're ĩ'anomro wẽ wa'aba mono norĩ hã, wasété uptabi na 're ĩhâimana za'ra mono norĩ wazari, duré tiwasété na 're ĩsiwamnarĩ pese za'ra mono norĩ wazari, 're aihâimana za'ra wa'aba mono nherẽ, te za dama 're ĩrowa'a za'ra wa'aba mo, 're anomro wẽ wa'aba mono zém na, wasi hã hâiwa na te te dama 're ĩrowa'a za'ra mono ne.


text:
Taha wa, rowasu'u ĩwẽ uptabi hã te za dama 're ĩsõmri za'ra wa'aba mo, ãma 're ĩdanomro wẽ u'âsi mono zéb da hã. Ãne hã dama 're 'manharĩ wẽ u'âsi za'ra wa'aba mono wamhã, wa za aima 're ĩ̱to za'ra wa'wa, Cristu za we apâ ĩmorĩzéb ãma hã. E marĩ wa, wa za aima 're ĩ̱to za'ra wa'wa tamemhã. Ti'ab ré, ai'rata 're ĩ̱nhamra aba mono ré, taré te ai'ãma 're ĩromhuri pese za'ra wa'aba mono õ zém na hã, ĩ̱siwaihu'u wa za wa hã, wa za tame aima 're ĩ̱to za'ra wa'wa, Cristu za apâ we ĩmorĩzéb ãma hã. 


text:
Sasedoti norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, da'ãma romhuri'wa norĩ hã danhimizama na tãma danhoprubzé te te tãma 're ĩzata za'ra mono ne, ma tô a norĩ wa'wa hã tãma 're asisõmri u'âsi za'ra wa'aba mo, tiwi 're asisawi za'ra wa'aba mono ãna, asina 're ĩ'umnhasi za'ra wa'aba mono zéb zarina. Duré sasedoti norĩ hã uwa 'ru 'rãi wa'u ĩsé hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma danhoprubzé, danhimizama te te tãma 're ĩzata za'ra mono nhisiwi, te te 're ĩsa'wari za'ra mono ne, ãté ĩ̱wapru hã wa za sa'wa, sena na za da te dasiwi ĩ̱wĩrĩ wamhã, ĩ̱dâ'âzém na 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, ĩ̱sina ĩ̱nhoprubzéb da. Ãne na za ĩ̱ma romhâimana nherẽ, ĩ̱ma rowẽ uptabi di za. Duré aima ĩ̱toi uptabi za'ra wa'aba di za, ãne na ĩ̱ma romhâimana nherẽ.


text:
 Timotiuhu wasu'u, Epaprodituhu wasu'u me</n> Aiwasu'u wẽ za'ra wa'wa hã za te wapari wa, ĩ̱ma rowẽ hâ, ĩ̱wasu'u hã za wapari za'ra wa'aba wa, za aima ĩrowẽ za'ra wa'aba ne. Taha wa, wa tô ĩ̱sima wẽ, Timotiu hã te ãma atẽme satõrĩ su'u za'ra wa'aba da. Wanhib'apito Zezusi hã ãne hã sena na te te ĩ̱ma pisutu wamhã, wa za tô ãma atẽme satõrĩ za'ra wa'wa, aima ĩ̱wasu'u za'ra wa'aba 'wa da hã, duré apâ we ĩ̱tẽme wisi wa, te te ĩ̱ma aiwasu'u za'ra wa'aba da hã.


text:
Ãmemhã ni'wa hã ĩ̱ma hâimana õ di, ĩ̱sine te te 're ĩ'asawi pese za'ra wa'aba mono 'wa hã. Tô õhõ si, te ĩ̱sine te te 're asawi pese za'ra wa'wa. Taha si te tô sena ai'ãma 're hâtâ'â u'âsi za'ra wa'wa Timotiu hã, rowẽ na si ãma 're aihâimana za'ra wa'aba mono da.


text:
Tanei õ di, ni'wam norĩ hã. 'Râwi te sima si marĩ zô 're sõpré, te te sima 're ĩwẽ za'ra mono zéb uwaibaba si. Zezu Cristu te te tãma 're ĩ'awẽ mono zéb zô, sima 're sõpré mono õ di, ta norĩ hã.


text:
Tane nherẽ, Timotiu hã 're ĩmorĩ wẽ na ma tô ĩwaihu'u za'ra wa'wa, da te 're pibui wasété mono nherẽ, 're ĩsipizari mono õ na hã. Ta hã ma tô ĩ̱siré te te 're romhuri u'âsi, Cristuhu wasu'uwẽ na hã. Ni'wa hã timama siré si te te 're ĩromhuri u'âsi mono ne, ma tô ĩ̱siré te te 're romhuri u'âsi, ta hã.


text:
Taha wa, wa tô ĩ̱sima wẽ tô, ãme niha za ĩ̱ma ĩromhâimanazém na, te ĩ̱sina waihu'u wamhã, Timotiuhu si te ãma atẽme satõrĩ za'ra wa'aba da, romhutu na, taha si te te aima ĩ̱wasu'u za'ra wa'aba da.


text:
Wanhib'apito si wa tô ĩ̱sina umnhasi, te te ĩ̱ma pisutu da, ĩ̱zama ãma atẽme ĩ̱morĩ za'ra wa'aba da, romhutu na. 


text:
Wasisãnawã Epaproditu hã ma tô we ĩ̱tẽme ĩsatõrĩ za'ra wa'wa, te te ĩ̱ma asadawa wasu'u za'ra wa'aba da, duré nasi ĩ̱'ãma siwãrĩ da, te robzépata wa, marĩ zô nasi ĩ̱wi ĩrowaptâ'â na hã. Cristuhu wasu'uwẽ na ĩ̱siré romhuri'wa ta hã, duré wanhitob'ru norĩ, wasiré wa te 're ĩ'a'wapéi mono. Wẽ uptabi di, ta hã. Tane nherẽ, wa tô waihu'u, Timotiuhu wana, te ãma atẽme satõrĩ za'ra wa'aba da apâ.


text:
Ta hã te te duré apâ asabu ze za'ra wa'aba di, uburé ai'ãma pẽ'ẽzé za'ra wa'aba wa. Duré ai'ãma hâtâ'â za'ẽtẽ za'ra wa'aba di, ãme ĩhâzé na ĩsiwasu'uzé hã wapari za'ra wa'aba wa. Taha wa, wa za tô ãma atẽme satõrĩ su'u za'ra wa'wa, Timotiuhu wana.


text:
Tô sena ma tô aré dârâ tô, hâzé wa. Tane nherẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô ãma aiwamri, dâ'â tõ da. Taha ãma si õ di, ĩsiwamrizé hã. Te te pese wamhã, ĩ̱'ãma zama ma tô duré aiwamri, ĩ̱wi robzei'õ nherẽ, robzei'õ uptabi tõ da ĩ̱wi, ĩsipai u.


text:
Taha wa, wa ĩ̱sima wẽ upta oto, te ãma atẽme satõrĩ su'u za'ra wa'aba da apâ, atõmo na sabu za'ra wa'aba wa, aima rowẽ uptabi za'ra wa'aba hâ. Duré wa hã ai'ãma ĩ̱hâtâ'â za'ra wa'aba zéb zarina, ĩ̱wi ĩrobzei'õzé hã ĩ̱ma si'utõrĩ hâ, asabâdâ za'ra wa'aba.


text:
<n>(29-30)</n>  Taha wa, ma'ãpé ãma atẽme wisi aba wamhã, asiwi sawi wẽ za'ra wa'aba za Epaproditu hã, ato sina za'ra wa'aba, wasiré Wanhib'apito zazei'wa oto 're wahâimana za'ra mono na dâ'âsina, duré wasi'ãma 're wasisãnawã za'ra mono wa. Te za duré asiwi ĩhâimana wazéb za'ra wa'wa. Ni'wam norĩ hã ĩsine 're ĩhâimana wẽ za'ra mono norĩ zama, te za duré asiwi ĩhâimana wazéb za'ra wa'wa. E marĩ zarina, te za asiwi ĩhâimana wazéb za'ra wa'wa, Epaproditu hã. Ta hã tãma romnhimimnhasi nherẽ, ma tô sisawi ãna romhuri pese, Cristuhu ma. Taha na, te aré dârâ. A norĩ wa'wa hã romhâ na asimroi wa'aba wa, asiwi ĩ̱pawapto waihu'u aba õ wa, ma tô õhõ si ĩ̱pawapto pese, ai'upana za'ra wa'aba. Ãne wa, te za ato sina apâ asiwi ĩ'âri wẽ wa'wa, atẽme wisi za'ra wa'aba wẽ te.


text:
 Dasihawim na dasisõ'reptuzé da te dasina 're ĩ'uwaimrami waihu'u za'ra mono õ zé wasu'u</n> Ĩ̱sisãnawã norĩ, ma'ãpé asima 're atoi u'âsi za'ra wa'aba mono za, Wanhib'apito ãma oto 're anomro aba mono wẽ te. Te aima ĩrob'ui'éré 'rata za'ra wa'aba zém na, te ãma aima ĩsisiwi za'ra wa'aba zém na hã, te ĩ̱siwi ãma ro'wa'ré õ di za. Mare di. Ai'udâna za'ra wa'aba, wa za tô ĩ̱nhimi'ui'éré na aima ãma sahu za'ra wa'wa, te ãma aima ĩrob'ui'éré 'rata za'ra wa'aba zém na hã, tô sena Cristuhu wasu'uwẽ hã 're ĩsaze za'ra wa'aba mono zém na, asina 're asiptete u'âsi za'ra wa'aba mono da.


text:
Taha wa, te za a norĩ wa'wa hã 're asi'madâ'â pese za'ra wa'aba mo, wapsã dazada 're ĩsiwamnarĩ za'ra mono ne, rosa'rata wasété na dazada 're ĩhâimana za'ra mono norĩ wi. Marĩ ĩwasété si te ta norĩ hã te te 're 'manharĩ za'ra. Ãne te ta norĩ hã te te dama 're rowasu'u za'ra: “Aibâ norĩ hã Cristu te te 're saze za'ra mono da, te te sima 're wẽ za'ra mono wamhã, te za da te 're sihâiwata nhihâri za'ra, taha zarina 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ãma 're sib'a'uwẽ za'ra mono da.” Ãne te ta norĩ hã te te dama 're roti za'ra, senai'õ na. Tane nherẽ, te ta norĩ hã dahâiba hã taré te te dawi 're wamnarĩ za'ra, taha zarina 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ãma 're sib'a'uwẽ za'ra mono da newa.


text:
Ta norĩ hã sena na 're hâimana za'ra mono õ di, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhib'a'uwẽ na hã. Wa norĩ si, wa 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhib'a'uwẽ uptabi hã 're wahâimana za'ra, Ĩpẽ'ẽzani nhimipawaptobzém na ãma 're wawata za'ra mono wa. Taha wa, marĩ hã wasi'uihâ na wa te 're ĩ'manharĩ za'ra mono zém na 'râwi 're wasi'umnhasi za'ra mono õ di, wasihawim na wanho'reptuzé hã wa te wasina ãma 're ĩ'uwaimrami za'ra mono da hã. Cristu Zezusi, ĩwẽ te te wama ĩ'manharĩ za'ra zém na si, wa tô wa te wasima ãma 're rowẽ za'ẽtẽ uptabi za'ra, taha zarina si te te oto 're wa'anho'reptui mono wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã.


text:
Ni'wam norĩ hã te tô 'râwi 're si'madâ'â ze za'ra, marĩ hã si'uihâ na te te 're ĩ'manharĩ za'ra mono zém na hã, taha zarina, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ãma 're sib'a'uwẽ za'ra mono da newa. Marĩ hã wasihawi wasi'uihâ na wa te 're ĩ'manharĩ za'ra mono zém na, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te 're wa'anho'reptui mono 'wa'âhã, tô ĩbâre wa aré wa hã danhipai u 're ĩ̱si'umnhasi, marĩ hã ĩ̱sihawi te 're ĩ'ab'manharĩ mono zém na hã, taha zarina, ĩ̱si'uihâ na ĩ̱sisõ'reptuzé hã te ĩ̱sina ãma uwaimrami da.


text:
E marĩ wa. Ĩ̱waptã'ãzém hawi bâdâ hã 8 na ĩ̱'ãma ne parimhã, ma tô ĩ̱nhihâiwata nhizâri ni, zudezu norĩ 're ĩhâimana za'ra mono zéb zarina. Wa hã Izarazéhé nhihudu 're ĩ̱hâimana mono. Duré ĩ'ra Bẽzamihĩ nhihudu 're ĩ̱hâimana mono. Wa hã duré ebreusi uptabi. E marĩ wa. Ĩ̱hi'rata norĩ hã uburé ebreusi uptabi 're hâimana za'ra mono wa, da te 're wa'ru za'ra mono ãna. Duré parisezu na dame 're ĩ̱hâimana mono wa, wa tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'rada hã te 're 'madâ'â pese, Mozési te te ãma ĩrob'ui'éré hã, ĩsimiroti na hã.


text:
Wasiré zudezu norĩ hâimanazém na, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, 're ĩ̱hâimana mono da, wa tô 're ĩ̱siwasutu u'âsi aré. Taha wa, Zezusihi zazei'wa norĩ ma, wa tô te tãma 're rob'manharĩ wasété za'ra, Zezusi hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'ra õ newa, ta norĩ hã te 're ĩ'ruiwapari za'ra mono zéb zarina, te te 're robzépata za'ra mono da. Uburé 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'rada hã wa tô duré te 're 'madâ'â pese tô, taha zarina 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩ̱wẽsãmri da newa. Taha wa, nima hã ĩsimiroti te ãma ĩ'upa na da te dasiwi ĩ̱waihu'u õ di. 


text:
Ãne na 're ĩ̱hâimana 'rata mono zém na aima ĩ̱si'rãzarõtõ za'ra wa'aba zé hã ĩ̱ma wẽ di aré, taha si ĩ̱ma pire wa, taha zarina 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩ̱wẽsãmri da newa. Tane nherẽ, Cristuhu ma oto 're ĩ̱hâimana mono wamhã, tarére oto ĩ̱ma hã, 're ĩ̱hâimana 'rata mono zé hã.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩ̱wẽsãmri da, uburé marĩ hã ĩ̱sihawim na te 're ĩ'ab'manharĩ mono zé hã taré uptabi oto ĩ̱ma hã. Misi te ĩpire uptabi hã ĩ̱ma 're hâimana oto. Ĩ̱nhib'apito, Cristu Zezusi hã 'râwi te ĩwaihu'u pese da si, te ĩ̱ma 're hâimana oto, taha si. Marĩ zô 're ĩ̱nhimipari mono õ di oto, ta hã ĩ̱ma tarére wa. Roprum ne, te ta hã ĩ̱ma 're hâimana oto, 're ĩ̱hâimana 'rata mono zé hã. Taha wa, Cristuhu niwĩ ĩ̱hâiba na te ĩsaprĩ wẽ da si, wa 're ĩ̱si'madâ'â wẽ u'âsi.


text:
Misi haré Cristuhu ãma si oto 're ĩ̱hâimana mono da, wa tô ĩ̱hâimanazéb 'rada hã 'râwi ĩ̱siwi wẽ'õ pese. 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti na Mozési te te ãma ĩrob'ui'éré hã, ĩ̱si'uihâ na te 're ĩ'madâ'â pese mono na 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩ̱wẽsãmri da, ĩ̱sina 're ĩ̱nhimipari mono õ di oto. Cristu hã te ĩ̱sina 're ĩ'umnhasi mono zéb zarina si, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩ̱wẽsãmrizéb ré si, wa oto 're ĩ̱hâimana, taha si te te ĩ̱pisutu wa oto.


text:
<n>(10-11)</n>  Cristu hã 'râwi te ĩwaihu'u pese da si, wa tô ĩ̱sima wẽ, wa hã. Ta hã dâ'â nherẽ, apâ hâiwa'utu wa, te oto siptete sina 're hâimana u'âsi. Tane duré, wa hã 're ĩ̱hâimana 'rata mono zé hã oto ĩ̱ma si'utõrĩ wa, duré taha wa'rãmi ĩ̱hâimanazép tém na si oto 're ĩ̱hâimana mono wa, wa ĩ̱sima wẽ, ĩ̱nhiptete sina taha ãma si oto 're ĩ̱hâimana mono da, ĩsimipawaptobzé ĩwẽ ré si. Ãne hã wa tô duré ĩ̱sima wẽ, Cristu hã ti'ab ré te te 're ĩrobzépata mono ne, te 're ĩrobzépata mono da si, ĩsine. Cristu hã dazada ĩdâ'â ne, 're ĩ̱hâimana 'rata mono zé hã ĩ̱ma ĩsi'utõrĩ da si, wa tô ĩ̱sima wẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te sima ĩ̱wẽ wamhã, te te ĩ̱ma pisutu da, ĩsiré 're ĩ̱hâimana u'âsi mono zéb da hã.


text:
 Dawara na romnhimiré'ézé wasu'u</n> Wa hã uburé marĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩ̱ma ĩpisutuzéb zarina, 're ĩ̱hâimana mono zém na te ĩ̱sina 're ĩ'uwaimrami mono na, 're ĩ̱si'madâ'â mono õ di. Mare di. Zahadu te ĩ̱sina uwe õ di, wa hã. Tane nherẽ, wa tô taha zô 're ĩ̱siwasutu u'âsi, ĩwẽ uptabi hã nimahã na te ĩ̱sina sõ'õtõ da. Ãhã da, ma tô Cristu Zezusi hã ĩ̱'ãma tinhib'a'uwẽ.


text:
Ĩ̱sisãnawã norĩ, wa hã 'râwi 're ĩ̱si'madâ'â mono õ di tô, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩ̱ma ĩpisutuzéb zarina, 're ĩ̱hâimana mono zém na te ĩ̱sina ĩ'uwaimrami na hã. Dawara na 're dasirẽme za'ra mono da, 're dasipibu za'ra mono wamhã, dasibabarãi u apâ da te 're rob'madâ'â za'ra mono õ di. Dasisõwap si te da te 're rob'madâ'â za'ra, õne haré. Tane duré, wa hã marĩ te 're ĩ'ab'manharĩ mono zém na 're ĩ̱sipo're pu'u zahu mono õ di. Mare di. E marĩ wa. Õne haré marĩ ĩwẽ hã ĩ̱nhowa 're ĩhâimana mono zô si, wa tô te 're rob'ruiwapari u'âsi.


text:
Marĩ ĩwẽ hã da te dasina 're sõ'õtõ za'ra mono da, taha zô 're dasirẽme za'ra mono wamhã, awa'awi u'âsi 're ĩdasisa'rei mono ne, wa marĩ ĩwẽ uptabi zô 're ĩ̱siwasutu u'âsi, Cristu Zezusihi dâ'âzém na 'Re ĩhâimana u'âsi mono, 're ĩ̱hâimana mono zép té, za te te ĩ̱ma ĩsõmri zô si. 


text:
Wa norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani te te wama 're ĩ'awaihu'u mono zém na si, waprédup sina ãma 're ĩwahâimana za'ra mono norĩ hã, ãne zô wa za tô wa te ãma 're rosa'rata u'âsi za'ra. Wa za tô ãhã zô si wasima wa te 're rob'ruiwapari u'âsi za'ra. Tane nherẽ, ni'wam norĩ hã asiré 're ĩhâimana za'ra wa'aba mono hã rosa'rada aimawi na ĩ'upana te te 're rosa'rata za'ra mono wamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te za te te tãma 're waihu'u za'ra, tô õhõ na si wasiré te te ãma 're rosa'rata za'ra mono da oto.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani te te wama 're ĩ'awaihu'u mono zém na si, wa za tô ãma 're wahâimana za'ra, tô õhõ na si. 


text:
Ĩ̱sisãnawã norĩ, ma'ãpé 're ĩ̱morĩ wẽ ne, ĩ̱sine 're anomro wẽ wa'aba mono za. Ni'wam norĩ ma, tãma ãma 're ĩwasisanho za'ra mono zéb zarina, wasine 're ĩhâimana wẽ za'ra mono norĩ ne, te za a norĩ wa'aba zama ãma 're aihâimana wẽ za'ra wa'aba mo.


text:
Ni'wam norĩ hã ahâ na Cristuhu zazei'wa 're hâimana za'ra mono newa, te tihâimana wasété zarina, Cristu hã wedepo'o nhonhi'rãmi na dazada ĩdâ'âzé wasu'u da, 're hâimana za'ra. Ã norĩ wasu'u na hã ahâ na wa tô te ãma aima 're rowasu'u za'ra wa'wa. Tane nherẽ, ãhãna wa duré aima ãma sahu za'ra wa'wa, ĩ̱wawa sina te ãma aima rowasu'u za'ra wa'aba nherẽ, rob'ui'éré na hã.


text:
Ta norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhiti, dapẽ'ẽ 're dadâ'â u'âsi ne 're ĩdahâimana za'ra mono zéb u, te za 're nomro, ropipa u. E marĩ wa. Ta norĩ hã te te sima 're ĩwẽ za'ra mono zéb uwaibaba si, te marĩ hã tihâiba ma te te 're 'ruiwapari za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono upana. E ta norĩ hã tihâimana wasété na 'râwi 're siwẽ'õ za'ra mono ã bâ, te bété sina 're wata za'ra, 're ĩhâimana wẽ uptabi za'ra mono na hã. Ti'ai ãma uburé marĩ hã ĩwasété na si, te ta norĩ hã te te sima 're rosa'rata wasété u'âsi za'ra.


text:
Tane nherẽ, wa norĩ ma hã ti'ai ãma waza'rui uptabi hã wama 're hâimana za'ra mono õ di. Hâiwa ãma si te waza'rui uptabi hã wama 're hâimana za'ra. Ta hawi za wei wazô ĩmorĩ zô si, wa wato sina wasina sô 're wanhimipari u'âsi za'ra, Wanho'reptui'wa zô, Wanhib'apito Zezu Cristuhu zô si.


text:
Taha si te uburé marĩ hã tiwaihu'u pese na te te 're ab'madâ'â, siptete uptabi wa. Taha wa, tiwaihu'u pese na te za wahâiba ĩtém na wama ãma saprĩ za'ra, wahâiba ĩsib'uware ré 're ĩwanomro 'rata mono zém hawi, ĩsi'utõrĩ pese hawi. Tawamhã wahâiba ĩtéb ré, Cristuhu hâiba ne ĩwẽ uptabi ré, wa za oto 're wahâimana u'âsi za'ra, ĩ'rata. 


text:
 Paru hã te te dama ĩroti 'rãsutuzé wasu'u</n> Taha wa, ĩ̱sisãnawã norĩ, ĩ̱ma asawi pese za'ra wa'aba norĩ hã, ma'ãpé Wanhib'apito ãma asiptete sina 're aihâimana u'âsi za'ra wa'aba mono za. Ai'ãma ĩ̱pẽ'ẽzé uptabi za'ra wa'aba wa, 'râwi te asabu za'ra wa'aba neza. Romhâ na nherẽ, te asina ĩ̱ma 're ĩrowẽ zani za'ra wa'aba mo. Taha wa, wa tô te dama 're aiwasu'u wẽ za'ra wa'wa, ĩ̱to sina. Ãne wa, te za asiptete sina õhõ ãma si 're aihâimana u'âsi za'ra wa'aba mo. 


text:
Ĩ̱hidiba norĩ, Ewodiza duré Sĩtiti, ãne wa za aima roti pese 'wa, asisada 're aihâimana wasété aba mono wa. A norĩ wa'wa hã Wanhib'apito nhib'a'uwẽ, 're aihâimana aba mono wa, ma'ãpé rowẽ na si apâ asiré 're aihâimana aba mono, asisada 're aihâimana wasété aba mono ãna.


text:
Duré a hã ĩ̱pawapto wẽ 'wa, ma'ãpé ã pi'õ norĩ hã pawaptob zahuré na. Ta norĩ hã ma tô ĩ̱siré te te 're romhuri pese zahuré, Cristuhu wasu'uwẽ na wa te dama ãma 're ĩropéi mono na hã. Temetihi siré zama ma tô te te 're romhuri zahuré, duré uburé ĩ̱siré romhuri'wa norĩ siré zama. Uburé te ã norĩ nhisi hã dame 're hâimana za'ra ĩbaihâ na hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'rata za 're ĩdahâimana u'âsi za'ra mono norĩ nhisi ré, ĩbaihâ 're ĩhâimana mono na hã. 


text:
Ma'ãpé atoi u'âsi 're aihâimana za'ra wa'aba mono, Wanhib'apito ãma oto 're anomro aba mono na dâ'âsina. Wa za duré aima ãma sahu za'ra wa'wa. Ma'ãpé atoi u'âsi ãma 're aihâimana za'ra wa'aba mono za. 


text:
Aiwaimri te za dama 're aihâimana za'ra wa'aba mo, ĩwẽ na. E marĩ wa. Wanhib'apito hã za we apâ morĩ su'u na dâ'âsina.


text:
Marĩ na 're aihâtâ'â za'ra wa'aba mono ãna, te za oto 're aihâimana za'ra wa'aba mo. 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, 're aimreme zusi aba mono zép sidâpâsi, te za duré tiwi 're ĩrowaptẽrẽ za'ra wa'aba mo, uburé marĩ zô aiwi 're ĩrowaptâ'â za'ra wa'aba mono zém na hã. Aipẽ'ẽ 're, ãma 're aiwata za'ra wa'aba mono sina, te za asi'ãma tãma 're aimreme zusi aba mo.


text:
Rowẽ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te wama 're ĩ'apisutu mono hã, ĩwẽ uptabi hã te wama 're hâimana za'ra, da te 're ĩwaihu'u za'ra mono õ hã. Taha si te za te te 're aipẽ'ẽ nomri wẽ za'ra wa'wa, marĩ na 're aihâtâ'â za'ra wa'aba mono ãna 're aihâimana za'ra wa'aba mono da, Cristu Zezusihi ãma oto 're anomro aba mono zéb zarina. Ãne hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono hawi rowẽ hã aima 're hâimana za'ra wa'aba mono da, te za asi'ãma tãma 're aimreme zusi u'âsi aba mo. 


text:
Ĩ̱sisãnawã norĩ, ĩ̱nhimiroti na wa za oto ãma aima 'rãsutu za'ra wa'wa, ãhãna te ãma aipo're pu'u za'ra wa'aba zém na hã. Uburé marĩ hã tô sena 're ĩhâimana za'ra mono na si te za asima 're ĩrosa'rata za'ra wa'aba mo, duré marĩ hã da te dasima 're ĩwazéb za'ra mono na hã, duré uburé marĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma ĩwẽ uptabi na hã, duré marĩ hã wasété ãna 're ĩhâimana za'ra mono na hã, duré uburé marĩ ĩwẽ hã da te 're ĩsawi pese za'ra mono na hã, duré uburé marĩ hã wẽ wa, ãma 're ĩdatob'uzu za'ra mono na hã. Ãne na si te za uburé marĩ ĩwẽ uptabi na asima 're ĩrosa'rata za'ra wa'aba mo, da te dasima 're ĩwasu'u wẽ za'ra mono na si.


text:
Te aima 're rowasu'u za'ra wa'aba mono ré, aipo're na 're ĩ̱wapari za'ra wa'aba mono zéb zarina, ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti hã ĩwaihu'u pese za'ra wa'wa. Duré ai'rata 're ĩ̱nhamra aba mono ré, atõmo na asiwi 're ĩ̱'madâ'â aba mono na, ma tô duré ĩwaihu'u pese za'ra wa'wa. Ãne na uburé marĩ na aima 're ĩ̱sisanho za'ra wa'aba mono zéb zarina, te za 're aihâimana wẽ za'ra wa'aba mo. Ãne wamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã wama rowẽ nhomri'wa hã te za 'râwi asiré 're hâimana u'âsi za'ra wa'wa. 


text:
 Paru hã danhoprubzé wa'rãmi, da'ãma ĩwatazé wasu'u</n> Ãne wa, aima ĩ̱toi uptabi za'ra wa'aba di ãhãna hã, aré ai'ãma 're rob'é'é hâ za'ra wa'aba mono nherẽ, apâ ĩ̱'ãma asipo're pu'u za'ra wa'aba wa, we ĩ̱ma asõprub za'ra wa'aba zém na hã. Taha wa, wa Wanhib'apito ãma ĩ̱wata, ĩ̱toi uptabi wa, aima za'ra wa'aba hã. Ãté ĩ̱'ãma 're aipo're pu'u u'âsi za'ra wa'aba mono nherẽ, marĩ hã aima 're hâimana za'ra wa'aba mono õ di, we ĩ̱ma asõprub za'ra wa'aba zém na asiwi ĩ̱zawi za'ra wa'aba zéb da hã. Tane nherẽ, ma tô ĩ̱'ãma 're aipo're pu'u u'âsi za'ra wa'aba mo tô.


text:
E tawamhã, nimahã na marĩ zô ĩ̱wi ĩro'wanhi'riti zarina, ĩ̱sina 're ĩ̱hâtâ'â mono wa, wa ãne aima ĩ̱siwasu'u za'ra wa'wa, ãhãna hã. Mare di. Taha wab õ di. Ãté nimahã na marĩ zô ĩ̱wi 're ro'wanhi'riti mono nherẽ, duré niha ĩ̱ma 're romhâimana mono nherẽ, wa ĩ̱sina 're ĩ̱hâtâ'â mono ãna 're ĩ̱hâimana u'âsi tô.


text:
Ãne hã ĩ̱ma waihu'u pese di, marĩ zô dawi 're ĩro'wanhi'riti za'ra mono zém na 're ĩdahâimana za'ra mono zé hã. Ãne hã te dame pibui ahâ di. Duré danhimarĩ ahâ na 're ĩdahâimana za'ra mono zé hã ĩ̱ma waihu'u pese di. Niha ĩ̱ma 're romhâimana mono nherẽ, wa tô waihu'u, robzei u'âsi 're ĩ̱hâimana mono zém na hã. Nimahã na hã ĩ̱sai ahâ wamhã, duré mra te 're sépata mono nherẽ, tane nherẽ, ĩ̱ma 're rowẽ u'âsi mono di, ãne hã aiwa ĩ̱ma hã. Nimahã na hã marĩ zô ĩ̱wi 're ro'wanhi'riti mono õ wamhã, duré ãté marĩ zô ĩ̱wi 're ro'wanhi'riti mono nherẽ, ĩ̱ma rowẽ di. Ãne wa, wa ĩ̱to sina 're ĩ̱hâimana. E marĩ wa. Ĩ̱ma 're ĩromhâimana mono zé hã aiwa wa.


text:
Ãne hã niha ĩ̱ma 're romhâimana mono nherẽ, sada 're ĩ̱nhiptete mono di. E marĩ wa. Cristu hã ĩ̱nhiptetezé te te ĩ̱ma sada 're anhomri u'âsi mono wa. 


text:
Tane nherẽ, ĩ̱ma wẽ uptabi di, we asiwi ĩ̱pawaptob za'ra wa'aba zé hã, ãhãna ãme te robzépata ré hã.


text:
Piripu ãma 're aihâimana za'ra wa'aba mono norĩ, tame duréihã ĩ̱nhimirowasu'u zarina, Cristuhu wasu'uwẽ hã wapari na'rata za'ra wa'aba wamhã, a norĩ wa'aba si ma tô ĩ̱'ãma ana wẽ wa'wa, ĩ̱ma asõprub za'ra wa'aba zém na hã, rowahutu u asiré 're asi'rã'õtõ aba mono norĩ hã. Masédoniza na asipti'a nho'õmo nhisi hawi wa'aba oto ĩ̱morĩ wamhã, ĩsazei'wa norĩ hã daza'rui amoi ãma 're ĩhâimana za'ra mono norĩ hã ĩ̱'ãma sina za'ra õ di, asine za'ra wa'aba hã. A norĩ wa'aba si ma tô asiwi ĩ̱pawapto wẽ wa'wa tô, ãma ĩ̱hâimanazéb da hã. Ãne hã aima waihu'u pese za'ra wa'aba di.


text:
Duré aihawi za'ra wa'aba ĩ̱morĩ wamhã, Tesaronita na 'ri nho'õmo nhisi ãma ĩ̱nhamra ré hã, ma tô duré ĩ̱pawaptobzéb da hã nasi asiwi ĩsõmri za'ra wa'wa, ĩ̱ma, marĩ zô nasi ĩ̱wi rowaptâ'â sidâpâsi.


text:
E asõprub za'ra wa'aba zém na ĩ̱ma ãma sahu za'ra wa'aba da, wa tô ãne hã aima waihu'u za'ra wa'wa. Mare di. Ĩsãna'rata hawi ĩ̱'ãma 're ana wa'aba mono zéb zarina, 'Re ĩhâimana u'âsi mono si, ĩwẽ na za te te aipawa'âbâ za'ra wa'aba na te te aima ãma sa'ẽtẽ za'ra wa'aba da si, wa tô te ai'ãma 're 'madâ'â u'âsi za'ra wa'wa.


text:
Ãme wa tô uburé marĩ hã ĩ̱sima waibui wẽ, we asiwi ĩ̱pawaptob za'ra wa'aba zé hã. Epaproditu hã ma tô we ĩ̱ma ãwisi wẽ, we ĩ̱ma asõprub za'ra wa'aba zé hã. Taha wa, marĩ zô ĩ̱wi rowaptâ'â õ di oto. Sa'ẽtẽ na te za oto marĩ hã ĩ̱ma tihâiba. Ãne wa, wa ĩ̱sina ai'uze za'ra wa'wa, we ĩ̱ma asõprub za'ra wa'aba zém na hã. Asõprub za'ra wa'aba zé hã wẽ uptabi di, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma hã. Wedewati ĩsadaze hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, da te 're ĩzata za'ra mono zéb zarina, tãma ãma 're ĩrowẽ pusi mono ne, tãma wẽ uptabi di duré ãhãna hã, we ĩ̱ma asõprub za'ra wa'aba zé hã.


text:
A norĩ wa'aba ma zama, te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã Ĩ̱nhib'apito hã uburé marĩ hã ĩwẽ uptabi hã te te aima 're sõmri za'ra wa'wa sa'ẽtẽ na, marĩ zô aiwi 're rowaptâ'â za'ra wa'aba mono wamhã, duré aiwi 're robzei'õ za'ra wa'aba mono wamhã. Tinhibro hã te za sa'ẽtẽ na te te aima 're sõmri za'ra wa'wa ĩwẽ hã, Cristu Zezusihi ãma tô sena 're anomro aba mono zéb zarina.


text:
Taha wa, Wanhib'apito 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma si, 're wawata u'âsi za'ra wa'aba mono za, Wamama ãma si. Tane tô. 


text:
 Paru hã te te ĩdazawi 'rãsutu zé wasu'u</n> Ma'ãpé uburé ĩ̱ma ãma sawi za'ra wa'aba, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhib'a'uwẽ oto 're ĩhâimana za'ra mono norĩ hã tamemhã, Cristu Zezusi, Danho'reptui'wa na te te sina 're ĩ'umnhasi za'ra mono norĩ hã. Ãme ĩ̱sisãnawã norĩ hã, ĩ̱siré romhuri'wa norĩ hã ĩ̱'rata 're ĩhâimana za'ra mono hã te duré ãma asawi za'ra wa'wa, ĩ̱siré.


text:
Uburé 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhib'a'uwẽ norĩ, ãme 're ĩhâimana za'ra mono norĩ hã te duré ãma asawi za'ra wa'wa. Apito Sezaha nhorõwa ãma 'ri 'rãihâ 're, romhuri'wa norĩ zama te duré ãma asawi za'ra wa'wa dame, wasiré ĩsazei'wa norĩ hã. 


text:
Wanhib'apito Zezu Cristuhu ma, wa ai'ãma 're ĩ̱mreme u'âsi za'ra wa'wa, ta hã te te 're asawi pese za'ra wa'aba mono wa, te te 're aipawaptob u'âsi za'ra wa'aba mono da. 


text:
 Corosu norĩ</n>  Corosu norĩ ma, Paru te te ĩrob'ui'érézé</n> <n>(1-2)</n>  Wa hã Paru, Cristu Zezusihi zadawa wasu'u'wa, wa 're ĩ̱hâimana, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te sima ĩ̱wẽzéb zarina. Taha wa, wa ãma aima rob'ui'éré za'ra wa'wa, Corosu na 'ri nho'õmo nhisi ãma 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhib'a'uwẽ 're aihâimana za'ra wa'aba mono norĩ ma. Wasisãnawã Timotiu te duré ãma asawi za'ra wa'wa. A norĩ wa'wa hã te oto wasiré wasisãnawãi wa, 're anomro wẽ wa'aba mo Cristuhu ãma si, tiwi 're aipizari za'ra wa'aba mono ãna. Wamama ma, wa ai'ãma 're ĩ̱mreme u'âsi za'ra wa'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, ĩsimizawizé hã ai'ãma 're hâimana u'âsi za'ra wa'aba mono da, rowẽ u'âsi, ãma 're anomro aba mono da.


text:
 Paru hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma ĩwatazé wasu'u</n> 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, ai'ãma 're wamreme zusi aba mono sidâpâsi, wa ãma 're wawata u'âsi za'ra, Wanhib'apito Zezu Cristuhu mama ãma hã.


text:
Cristu Zezusihi si asina 're ĩ'umnhasi za'ra wa'aba mono zé wasu'u hã, duré uburé 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhib'a'uwẽ 're ĩsawi pese za'ra wa'aba mono zé wasu'u hã wa te 're wapari za'ra mono wa, wa ãma 're wawata u'âsi za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma, ãne na oto 're aihâimana wẽ za'ra wa'aba mono wa.


text:
Cristuhu wasu'uwẽ hã tô sena uptabi hã ĩmorĩ'rata na da te atẽme ãwisi za'ra wa'aba wamhã, tame ma tô ĩwapari na'rata za'ra wa'wa, ĩwẽ uptabi hã hâiwa ãma dazô 're ĩsimi'wara mono zé wasu'u hã, duré taha zô si 're ĩdanhimipari u'âsi za'ra mono zé wasu'u zama. Taha zô asina 're asimipari za'ra wa'aba mono zéb zarina, ma tô Cristuhu si asina 're ĩ'umnhasi pese za'ra wa'aba mo. Taha zarina ma tô duré 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhib'a'uwẽ norĩ hã 're ĩsawi pese za'ra wa'aba mo. Hâiwa ãma, wẽ uptabi na asô 're ĩsimi'wara aba mono hã, te tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te asô 're 'madâ'â pese za'ra wa'wa. Taha zô si te tô asina 're asimipari u'âsi za'ra wa'aba mo.


text:
Cristuhu wasu'uwẽ hã ma tô da te ãma ropé oto, ropâ. Taha wa, ma tô ĩsazei'wa norĩ hã dasina tahâ'â ni oto. Taha wa, ma tô dahâimanazém na da te 're saprĩ za'ra, ĩwẽ u hã. Tane ma tô duré ĩwasu'uwẽ hã aima 're hâimana za'ra wa'wa, ĩwapari na'rata za'ra wa'aba zém hawimhã. Tame ma tô oto ĩwaihu'u za'ra wa'wa, tô sena na 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're ĩda'azawi pese mono zém na hã.


text:
Epaprasihi nhimirowasu'u zarina, ma tô ãma ĩwaihu'u za'ra wa'wa. Ta hã Cristuhu ma wasiré romhuri'wa, wama ĩsawi pe hã. Simi'ẽ na te Cristuhu ma, te te ai'ãma 're romhuri pese za'ra wa'wa, wa'upana.


text:
Ta hã ma tô wama aiwasu'u wẽ za'ra wa'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani te te 're aipawaptob za'ra wa'aba mono zéb zarina, asimizawi pese zé hã oto ĩwaihu'u za'ra wa'aba zém na hã. 


text:
Taha wa, aiwasu'u wẽ hã wa te ĩwapari na'rata za'ra wa'aba zém hawim haré, wa tô õne u'âsi ai'ãma 're wamreme zusi u'âsi 'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma. Ta hã te te sima 're aiwẽ za'ra wa'aba mono zéb uwaibaba, niha oto ãma 're aihâimana za'ra wa'aba mono da, duré te te aima 're waihu'u za'ra wa'aba mono da, wa tô wa te tiwi aima 're rowaptẽrẽ u'âsi za'ra wa'wa. Ĩpẽ'ẽzani hã te za tô te te 're aipawaptob u'âsi za'ra wa'wa, hâiwa hawi dahâimanazém na rowaihu ĩwẽ uptabi hã oto ãma waihu'u za'ra wa'aba da, taha zarina 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te sima 're aiwẽ za'ra wa'aba mono zé hã asina 're waihu'u za'ra wa'aba mono da oto, 'râwi.


text:
Tawapsi, te za Wanhib'apito zazei'wa hâimanazéb zarina 're anomro wẽ wa'aba mono zém na, tãma ãma asina 're ĩ'uwaimrami za'ra wa'aba mo. Marĩ ĩwẽ si 're 'manharĩ za'ra wa'aba mono wamhã, Wanhib'apito hã te za toi uptabi na aihâimanazém na te te 're ai'uzei pese za'ra wa'wa. Tawamhã 're aihâimana wẽ za'ra wa'aba mono zém hawi, te za tô marĩ 're ĩ'manharĩ wẽ za'ra wa'aba mono zém na asima 're ĩsa'ẽtẽ za'ra wa'aba mo. Tawamhã 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ĩwaihu'u za'ra wa'aba zém na te za duré asima 're ĩsa'ẽtẽ za'ra wa'aba mo, asi'uihâ na.


text:
Wa duré wa te tiwi aima 're rowaptẽrẽ u'âsi za'ra wa'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono wi hã, tiwaihu'u pese na ĩwẽ uptabi na si te te 're aipawaptob za'ra wa'aba mono da, asiptete u'âsi ãma 're anomro aba mono da, taha na si. Ãne wamhã, te za tô ato sina asiptete sina ãma 're anomro aba mo. Duré ãne wamhã, uburé marĩ na 're robzépata za'ra wa'aba mono nherẽ, asa dama ãma 're wa'rãmi za'ra wa'aba mono õ di za.


text:
Ãne wamhã, Wamama ãma te za duré ãma 're aiwata u'âsi za'ra wa'aba mo. Ta hã ma tô aima pisutu za'ra wa'wa, hâiwa ãma tinhib'a'uwẽ norĩ ma, ĩwẽ uptabi hã te te sô 're ĩ'apisutu mono hã aima wa'aba zama aima 're hâimana za'ra wa'aba mono da dasine, da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zéb ãma hã rowa'a za'ẽne 're ĩsa'wari u'âsi mono ãma hã.


text:
Ta hã ma tô wa'anho'reptu tô, robra hawi, Satanasihi nhiptetezém hawi. Ta hawi ma tô te te 're wa'awaibu, ĩ'ra nhimi'madâ'â si oto tãma 're wahâimana za'ra mono da, tãma ĩsawi uptabi nhimi'madâ'â si.


text:
Ti'ra dâ'âzém na ma tô wa'awa'â, marĩ wa te 're ĩ'manharĩ wasété za'ra mono zé hã te te wama 're apari mono da, taha zarina wawasédé hã te te wa'ãma 're ab'madâ'â tõ mono da oto. 


text:
 Cristu hã 're ĩhâimana mono zé wasu'u</n> Cristu hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono ne, te tô 're mo, aiwa wa. Tane nherẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã datõmo na da te dasiwi 're 'madâ'â waihu'u za'ra mono õ di. Ĩ'ra si ma tô da te dasiwi 're 'madâ'â za'ra datõmo na, ti'a 're morĩ ré hã. Ta hã duréihã marĩ õ uptabi ré hã, te tô 're hâimana u'âsi, ĩ'ra hã. Uburé ropoto nhipai u, te ta hã pire uptabi na 're hâimana.


text:
Õhõ si ma tô Timama zadawa para uburé marĩ hã te te apoto, hâiwa ãma, duré ti'ai ãma zama, datõmo na da te 're ĩ'madâ'â za'ra mono hã, duré da te 're ĩ'madâ'â waihu'u za'ra mono õ zama. Uburé hâiwa nho're ãma dapo're'õ norĩ ma simiroti pire na 're ĩhâimana za'ra mono norĩ zama ma tô te te apoto, ĩhâiba'õ norĩ hã. Uburé marĩ hã taha ma si 're hâimana za'ra mono da, ma tô te te ro'apoto tô, Timama zadawa para.


text:
Cristu hã õne u'âsi te tô 're hâimana, marĩ õ uptabi ré hã. Ta hã te uburé marĩ hã tinhimipoto mono bâ te te 're atété tiwaihu'u pese na, si'wa'rutu na tiwi 're hâimana za'ra mono ãna, tãma 're hâimana za'ra mono da, simisutu.


text:
Ta hã uburé tizazei'wa norĩ 'madâ'â'wa te 're hâimana, pire uptabi na. Ta hã dapisutu'wa, 're ĩdapoto téb za'ra mono zéb da hã. Dâ'â nherẽ, apâ hâiwa'utu wa, te oto dama pire na 're hâimana u'âsi, uburé za ĩdahâiwa'utu za'ra norĩ nhipai u. Taha wa, te oto danhipai u pire uptabi na 're hâimana tô.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te sima ĩwẽzéb zarina, ma tô ti'ra hã pisutu, ĩsine uptabi 're hâimana mono da, aiwa.


text:
Ma tô duré sima ãma roti siro, ĩ'ra hã wedepo'o nhonhi'rãmi na dazada ĩdâ'âzém na oto da'ãma 're siwadi mono da, uburé hâiwa ãma 're ĩdahâimana za'ra mono norĩ ãma hã, duré uburé ti'ai ãma 're ĩdahâimana za'ra mono norĩ ãma zama. 


text:
A norĩ wa'wa hã ma tô aré 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhiti si 're anomro aba mo, aipẽ'ẽ 're wa'aba hã. Asitob'ru na ma tô ãma 're ĩrosa'rata za'ra wa'aba mo aré, aipẽ'ẽ 're marĩ ĩwasété na si asima 're rosa'rata za'ra wa'aba mono wa. Duré marĩ ĩwasété si 're 'manharĩ za'ra wa'aba mono wa, ma tô aré ĩsiti 're aihâimana za'ra wa'aba mo.


text:
Tane nherẽ, ĩ'ra hã dasiré a'uwẽ hâiba na dazada ĩdâ'âzéb zarina, te oto ai'ãma 're siwadi za'ra wa'wa, romhutu'õmhã sisõ're te te asõré wa'aba da, aiwasédé hã da te ai'ãma sa'ra waihu'u aba õ wa za tamemhã oto, Cristu hã tidâ'âzém na aiwasédé te te aima 're ĩ'apari aba mono zéb zarina.


text:
Taha wa, õne haré te za Cristuhu wasu'uwẽ si asina 're ĩ'umnhasi za'ra wa'aba mo asiptete sina, 'ri hã ẽtẽ nhisiwi siptete na 're sa mono wa, simei waihu'u õ na 're ĩsa mono ne. Te za tô ãma 're aihâimana u'âsi za'ra wa'aba mo, tiwi asina 're aipahâ za'ra wa'aba mono ãna. Ĩmorĩ'rata na Cristuhu wasu'uwẽ hã wapari na'rata za'ra wa'aba wamhã, ĩwẽ uptabi hã hâiwa ãma asô 're ĩsimi'wara aba mono wasu'u wi, tiwi asina 're ai'ré za'ra wa'aba mono õ di za, sô 're asimipari za'ra wa'aba mono wasu'u wi hã. Ãhã wasu'uwẽ hã ropâ ma tô da te dasima 're wasu'u za'ra, da te 're waihu'u za'ra mono da. Duré wa hã Paru, wa ãhã wasu'uwẽ na te dama 're romhuri u'âsi. 


text:
 Paru hã ĩsazei'wa norĩ te te 're ĩpawaptob za'ra mono zé wasu'u</n> Wa hã ai'udâna za'ra wa'aba, te ai'ãma 're robzépata za'ra wa'aba mono nherẽ, wa ĩ̱to sina 're ĩ̱hâimana. Cristuhu ma si, te 're romhuri mono wa, wa tô te 're robzépata za'ẽtẽ tô, ta hã ti'ai ãma 're morĩ ré, dazada te te ĩrobzépata ne. Tane nherẽ, Cristuhu nhib'a'uwẽ norĩ ma, ĩ̱nhimiromhuri na te tãma ãma 're uwaimrami mono da, wa za tô taha na te 're robzépata u'âsi.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô ĩ̱pisutu, ĩsib'a'uwẽ norĩ te tãma 're apawapto mono da. Ai'udâna za'ra wa'aba te 're romhuri mono da, ma tô romhuri hã ĩ̱ma tisõ, uburé ĩsadawa wasu'uwẽ na te aima 're rowasu'u za'ra wa'aba mono da.


text:
Ãhã wasu'u hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono, ĩsãna'rata hawimhã te te aré dama 're ĩ'awaihu'u mono õ hã ma tô oto sõ'awi dama upsibi nhamra, tinhib'a'uwẽ norĩ ma si.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô sima ãma roti, ãhã wasu'u hã ĩwẽ uptabi hã aré da te 're ĩwaihu'u za'ra mono õ hã te te oto dama awasu'u hâi'ré da sõ'awi, dapoto mono bâ da te oto 're waihu'u za'ra mono da, zudezu'õ norĩ zama. Ãhã wasu'u hã aré da te 're ĩwaihu'u za'ra mono õ hã, ãne: Cristu hã te oto aipẽ'ẽ 're, 're sãmra za'ra wa'wa. Taha wa, te za tô taha zô si 're asimipari za'ra wa'aba mo, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, ĩwẽ uptabi hã za te te wama 're ĩ'apisutu mono zô si. Ãne 'Re ĩhâimana u'âsi mono wasu'u hã, ã hã aré da te 're ĩwaihu'u za'ra mono õ hã. 


text:
Taha wa, Cristuhu si wa oto wa te dama 're wasu'u za'ra. Hâiwa hawi dahâimanazém na rowaihu ĩwẽ hã wa te 're ĩwaihu'u za'ra mono zéb zarina, wa tô wa te 're da'uwati wẽ za'ra dahâiba mono bâ, marĩ hã da te 're 'manharĩ wasété za'ra mono tõ da. Wa tô duré wa te dama 're roti za'ra, marĩ da te 're 'manharĩ wẽ za'ra mono da, ĩ'uwaibaba si. Ni'wam norĩ hã Cristuhu ãma prédup sina 're ĩnomro mono norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono nho're u, wa te 're simroi mono da, wa tô ãne hã wa te dama 're roti za'ra, rosa'rata wẽ hã wa te oto 're ĩwaihu'u za'ra mono zém hawimhã.


text:
Ãne da, wa tô 're ĩ̱si'wapéi u'âsi, ĩ̱nhiptete sina te tãma 're romhuri mono da. Cristu hã tinhiptetezé te te ĩ̱ma 're sõmri mono wa, wa ĩré te ãma 're romhuri pese, taha na si 're ĩ̱nhiptete uptabi mono wa. 


text:
Wa hã wa ĩ̱sima wẽ ãne hã, te ai'ãma 're ĩromhuri pese za'ra wa'aba mono na asiwi ĩ̱waihu'u za'ra wa'aba da, ĩ̱hâiba pibu za'ra wa'aba õ nherẽ. Duré Radiseza na 'ri nho'õmo nhisi ãma ĩsazei'wa norĩ 're ĩsi'ubumroi mono norĩ ãma te 're ĩromhuri pese mono na asiwi ĩ̱waihu'u za'ra wa'aba da, wa duré ĩ̱sima wẽ, daro mono bâ ni'wam norĩ ãma te duré 're ĩromhuri pese mono na zama, uburé te te ĩ̱hâiba pibu za'ra õ norĩ ãma hã.


text:
Ta norĩ hã tipẽ'ẽzani wẽ ré, siptete sina 're hâimana za'ra mono da, wa tô te ãma 're romhuri pese za'ra. A norĩ wa'aba ãma zama wa tô duré te 're romhuri pese, aipẽ'ẽzani wẽ ré asiptete sina 're aihâimana za'ra wa'aba mono da. Taha wa, te za 'râwi simisutu siré 're hâimana za'ra ta norĩ hã, 're ĩsisawi pese za'ra mono zéb zarina. A norĩ wa'aba zama te za duré ãne zarina simisutu asiré 're aihâimana za'ra wa'aba mo. Tawamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono wasu'uwẽ hã aré dama ĩwaihu'u'õ hã te te oto waihu'u pese za'ra wa, te za tô sena na te te 're waihu'u za'ra, a norĩ wa'aba zama. 'Re ĩhâimana u'âsi mono wasu'u hã aré dama ĩwaihu'u'õ hã, ã hã Cristuhu wasu'uwẽ, te dama wasu'u.


text:
Cristu hã rowasu'u aré dama ĩwaihu'u'õ na 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti wẽ wasu'u waihu'u'wa, ta hã. Ẽtẽ'ubuzi ĩwa'âbâ za'ẽne hã ti'ai 'rowi 're simi'wara mono nherẽ, da te oto 're ĩsõpẽtẽ za'ra mono ne, ma tô Cristu hã te te dama 're wasu'u hâi'ré sõ'awi, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti wẽ wasu'u hã. 


text:
Ni'wam norĩ hã roti senai'õ na taré te te aima 're ĩrowasu'u za'ra wa'aba mono hã wapari ze nherẽ, ãma 're saze za'ra wa'aba mono tõ da, wa ãne na aima nharĩ za'ra wa'wa.


text:
Ai'rata ĩ̱nhamra aba õ nherẽ, ĩ̱pẽ'ẽ na wa tô te ai'ãma 're rosa'rata u'âsi za'ra wa'wa, 'râwi asiré 're ĩ̱hâimana za'ra wa'aba mono ne. Cristu hã asina 're ĩ'umnhasi za'ra wa'aba mono zém na, simisutu asiré 're aihâimana nhiptete za'ra wa'aba mono wa, wa ai'ãma 're ĩ̱toi u'âsi za'ra wa'wa, romhâ na nherẽ. 


text:
 Cristuhu ãma 're ĩdanomro mono zé wasu'u</n> Taha wa, Cristu Zezusi hã Asib'apito za'ra wa'aba na 're saze za'ra wa'aba mono wa, ma'ãpé simisutu ĩsiré ãma 're aihâimana u'âsi za'ra wa'aba mono za, 'râwi.


text:
Rowede hã sari pa na 're simasa mono wamhã, 're sina waihu'u mono õ di. Tane duré a norĩ wa'wa hã Cristu te te 're ĩ'aipawaptob za'ra wa'aba mono zéb zarina si, te za aihâimana nhiptete sina ãma 're aihâimana za'ra wa'aba mo. Tawamhã taha si asina 're ĩ'umnhasi za'ra wa'aba mono zém na te za asima 're ĩsa'ẽtẽ za'ra wa'aba mo, Cristuhu wasu'uwẽ na tô sena da te aima ãma 're ĩrowasu'u za'ra wa'aba mono zéb zarina. Te za duré ãma 're aiwata u'âsi za'ra wa'aba mo, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma, Cristuhu nhimipawaptobzéb zarina. 


text:
Taha wa, te za 're asi'madâ'â pese za'ra wa'aba mo, dasi'uihâ na senai'õ na danhimirosa'rata nhipese na da te aima 're roti za'ra wa'aba mono wamhã, ãma 're dazaze za'ra wa'aba mono tõ da, tô sena newa taha ãma si 're aihâimana za'ra wa'aba mono tõ da. Ni'wam norĩ hã danhimiwada'uri zarina pawa'âbâ ãna te te dama 're ĩromhuri za'ra mono ne, robzei'õ na apâ 're aihâimana za'ra wa'aba mono õ'umnhasite, te za dawi 're asi'madâ'â pese za'ra wa'aba mo. Danhimirosa'rata nhipe hã Cristuhu hawib õ di. Dahi'rata sidâpâsi tô senai'õ na taré da te dasima 're ĩroti za'ra mono zém hawimhã ta hã, duré ĩhâiba'õ norĩ hã wasété uptabi na 're ĩhâimana za'ra mono norĩ hã ropâ siptete sina marĩ te te 're ĩ'madâ'â za'ra mono hawimhã, danhimirosa'rata nhipe hã.


text:
Cristu hã ti'ai ãma a'uwẽ hâiba na 're morĩ ré, te tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono ne 're hâimana, aiwa uptabi wa. Taha wa, marĩ zô tiwi 're rowaptâ'â mono õ di, Cristuhu wi hã.


text:
Tane duré a norĩ wa'wa hã, Cristuhu ãma 're anomro aba mono wa, marĩ zô aiwi 're rowaptâ'â za'ra wa'aba mono õ di, rowẽ na ãma 're ĩ'anomro u'âsi aba mono zéb da hã. Cristu hã uburé ĩhâiba'õ norĩ 'madâ'â'wa norĩ nhipai u, te pire uptabi na 're hâimana u'âsi, siwaprosi õhõ si. 


text:
Zudezu norĩ hã te 're sisihâiwata nhihâri za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhib'a'uwẽ 're ĩnomro mono na da te ãma 're ĩwaihu'u za'ra mono zéb da hã. Tane duré, wa norĩ hã Cristuhu ãma oto 're wanomro mono wa, ta hã ma tô wapẽ'ẽ 're wanhimirosa'rata wasété na 're ĩwanomro wasété mono zé hã te te wawi 're anhihâri, wawẽ na si oto ãma 're wahâimana za'ra mono da.


text:
Â dawabzuri hã 're 'manharĩ za'ra wa'aba mono wamhã, â da te 're asãmra aba mono zé hã, Cristuhu siré 're atâ'â za'ra wa'aba mono zé, te ai'ãma simiré'é za'ra wa'wa. Ab're 're, ĩsiré da te 're aséme aba mono zéb zama, te ai'ãma simiré'é za'ra wa'wa. Ta hã 're anomro 'rata aba mono zé hã oto 're ĩrẽme pese za'ra wa'aba mono zé, te aima wasu'u za'ra wa'wa. Duré Cristu hã dâ'â uptabi nherẽ, Ĩmama hã tiwaihu'u pese na te te ĩhâiwa'utu ne, ma tô duré ĩsiré aihâiwa'utu za'ra wa'wa. Ĩsiré 're aihâiwa'utu za'ra wa'aba mono zé hã 're anomro aba mono zép té, te oto aima wasu'u za'ra wa'wa. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ĩwaihu'u pese na asina 're ĩ'umnhasi za'ra wa'aba mono zéb zarina, ma tô ãne hã aima pisutu za'ra wa'wa, taha ãma si 're anomro aba mono zép téb da hã oto.


text:
A norĩ wa'wa hã aipẽ'ẽ 're, 're atâ'â za'ra wa'aba mono ne, ma tô aré 're anomro aba mo, aiwasété si 're 'manharĩ u'âsi za'ra wa'aba mono wa, duré 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhiti 're aihâimana u'âsi za'ra wa'aba mono wa aré. Taha ré, ma tô oto 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te aima 're pisutu za'ra wa'wa, 're anomro aba mono zép téb da hã, aipẽ'ẽ 're ato sina ãma 're anomro u'âsi aba mono da, Cristu hã dâ'â uptabi nherẽ, apâ te te ĩhâiwa'utu ne. Taha wa, wawasédé wa te 're ĩ'manharĩ za'ra mono zé hã te te oto wa'ãma 're ab'madâ'â mono õ di za, ta hã.


text:
Wawasédé wa te 're ĩ'manharĩ za'ra mono zém na te te aré wa'ãma sima ĩrob'ui'éré za'ra zé hã ma tô te te wama 're apari, wawasété na wa te aré tãma 're ĩwa'âbâ za'ra mono õ na wa'ãma rob'ui'éré hã. Ĩsimiroti hã wa te wasina ãma 're ĩ'uwaimrami za'ra mono õ zarina, wawasété na te te wa'ãma 're ĩ'arob'ui'éré mono zé hã ma tô te te wama 're a'uprosi oto. Niha 're ĩdahâimana za'ra mono zéb da, duréihã te te dama 're ĩ'aroti 'rata mono hã ma tô duré te te dama 're a'uprosi oto. Cristu hã wedepo'o nhonhi'rãmi na wazada ĩdâ'âzém na ma tô te te wama 're a'uprosi tô.


text:
Uburé hâiwa nho're ãma ĩhâiba'õ norĩ nhiptetezé hã ma tô tiwi uprosi za'ra 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, dapo're'õ norĩ ma simiroti pire na tãma 're ĩhâimana za'ra mono norĩ nhiptetezé hã aré. Da'wapéi'wa norĩ nhib'apito hã tinhitob'ru norĩ ãma te te ai'uté za'ra wẽ te, da'ahâ nho'a sisarina te te ĩsimroi mono ne, ma tô danho'a ta norĩ ãma ai'uté za'ra, wedepo'o nhonhi'rãmi na Cristuhu dâ'âzém na hã, Cristuhu ma wapu na 're ĩhâimana za'ra mono na, uburé da te oto 're waihu'u za'ra mono da. 


text:
Ãté ni'wam norĩ hã te za ãne na te te aima 're roti za'ra wa'wa: “Romnhi hã siwa'ru 're huri aba mono õ di za. Duré uwa 'ru 'rãi wa'u ĩsé hã siwa'ru bâtâ na 're âhuri aba mono õ di za. Duré sabadu na romhuri zahârizém na 're romhuri za'ra wa'aba mono õ di za. Duré a'amo hã 're pusi mono sidâpâsi, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, dato da te tãma 're 'manharĩ za'ra mono wamhã, te za dame 're ĩ'madâ'â pese za'ra wa'aba mo. Bâdâ ahâ na pire na dama 're ĩhâimana za'ra mono zama, te za dame 're ĩ'madâ'â pese za'ra wa'aba mo, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩdawata za'ra mono zéb da, dama ĩpire mono hã. Ãne hã asina tãma ãma 're uwaimrami za'ra wa'aba mono wapsi, te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te 're aiwẽsãmri za'ra wa'wa.” Ãne na ni'wam norĩ hã te te aima 're roti za'ra wa'aba mono wamhã, ãma 're saze za'ra wa'aba mono õ di za, dasi'uihâ na danhimi'manharĩzém hawi 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te 're da'awẽsãmri mono dai õ wa.


text:
Da'awã da te 're 'madâ'â za'ra mono wamhã, dahâiba uptabi hã dama 're ĩhâimana za'ra mono na te za da te 're waihu'u za'ra. Tane nherẽ, da'awã si hã marĩ ãma 're hâimana mono õ di, ĩpire hã. Tane duré, danhimiroti zarina uburé danhimi'manharĩzé mono hã. Marĩ ĩ'uptabi hã dama ãma 're hâimana za'ra mono õ di. Ĩwẽ hã za dama 're ĩhâimana za'ra mono zép si, te wasu'u. Marĩ ĩwẽ uptabi hã, ta hã Cristu te tô wama wasu'u za'ra, taha si.


text:
Ãté ni'wam norĩ hã te za sadawa nhipese na dama 're siwasu'u za'ra, dama wapu na 're ĩhâimana za'ra mono na, 'râwi 're si'madâ'â ze za'ra mono nherẽ. Ãté te za duré ta norĩ hã hâiwa ãma romhuri'wa norĩ ãma si 're wata za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono upana. Tawamhã ãté ta norĩ hã te za aima roti za'ra wa'wa, ãne: “A norĩ wa'wa hã wasine 're aihâimana za'ra wa'aba mono õ wamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ĩwẽ uptabi hã te te aima sõmri za'ra wa'aba õ di za. Te za ĩsimini za'ra wa'wa.” Ãne na ta norĩ hã te te aima 're nharĩ za'ra wa'aba mono wamhã, ãma 're saze za'ra wa'aba mono õ di za. Tô'ã. Ta norĩ hã marĩ aimawi hã dama ĩwaihu'u'õ hã sõtõ 'rowim ne, te te 're ĩsabu za'ra mono na dama 're ĩsiwasu'u za'ra mono na, te 're si'madâ'â ze za'ra, dama pire na 're hâimana za'ra mono newa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono waihu'u'õ'wa norĩ nhimirosa'rata wasété zarina.


text:
Ta norĩ hã Cristuhu wasu'uwẽ si te te sima 're tété za'ra mono õ di. Cristu hã uburé tizazei'wa norĩ 'madâ'â'wa te pire na 're hâimana taha si, da'rã hã dahâiba ma pire na 're ĩhâimana za'ra mono ne. Dahâiba na danhorõ 're ĩhâimana za'ra mono hã te dahi hã te te sitẽme 're tété tete za'ra, danhiptete sina ãma 're dahâimana za'ra mono da, dahâiba na hã. Tane duré Cristu hã te za tinhib'a'uwẽ norĩ hã te te 're apawapto, ta norĩ hã 're sipawaptob za'ra mono da, siptete sina ãma 're hâimana u'âsi za'ra mono da. Te za duré te te 're apawapto, prédup sina ãma 're ĩhâimana za'ra mono zém na te te sima 're sa'ẽtẽ u'âsi za'ra mono da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te tãma 're ĩ'awẽ mono zéb zarina. 


text:
 Cristuhu siré 're ĩdahâiwa'utu za'ra mono zé wasu'u</n> Cristu hã dâ'â wamhã, 're anomro 'rata aba mono zé hã ma tô ĩsiré aiwi ai'utõrĩ za'ra wa'wa. Taha wa, ti'ai ãma danhimiroti zarina 're aihâimana za'ra wa'aba mono õ di za oto, taha zarina 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're aiwẽsãmri za'ra wa'aba mono dai õ wa. Ta hã tâibâ oto. Ta hawi ma tô ĩhawi aiwairébé 'wa. E marĩ da, te bété zahadu ãne hã ĩsazei'õ'wa norĩ nhimiroti hã asina 're ĩsazei pese za'ra wa'aba mo, taha na zahadu 're aihâimana za'ra wa'aba mono õ nherẽ.


text:
<n>(21-22)</n>  Ni'wam norĩ hã te ãne te te aima 're roti za'ra wa'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti na newa: “Ã hã dasa hã asib'rata na âri õ di za, wasété wa. Duré ã hã téiwai õ di za, asadawa na. Duré ã hã asib'rata na upi tõ. Wasété uptabi di.” Ãne hã te ni'wam norĩ hã dasa na te te aima 're roti wasété za'ra wa'wa, 're upi za'ra wa'aba mono tõ da. Tane nherẽ, dasai mono bâ dama 're hâimana hutu za'ra mono di. Taha wa, dasa da te dasiwi 're ĩsawi za'ra mono zém na roti hã tarére duré. Marĩ dai õ di ãne hã, 'râwi dasi'uihâ na da te dasima 're ĩrosa'rata za'ra mono zé hã.


text:
Dasa na te te dama 're ĩroti wasété za'ra mono norĩ hã waihu'u pese newa, te ta norĩ ãma da te 're sasõmri za'ra. Tane nherẽ, ta norĩ hã waihu'u pese na 're hâimana za'ra mono õ di. Ta norĩ hã te ãne te te 're dawada'uri za'ra, hâiwa ãma 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma romhuri'wa norĩ ãma si 're dawata za'ra mono da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono upana. Ta norĩ hã 'râwi sina 're wata u'âsi za'ra mono nherẽ, te dama wapu na 're ĩhâimana za'ra mono na dama 're siwasu'u za'ra, sadawa nhipese na. Dasa hã te te siwi 're ĩwẽ'õ za'ra mono na te ta norĩ hã te te 're robzépata za'ra tihâiba na, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã taha zarina te te 're wẽsãmri za'ra mono da newa. Tane nherẽ, taré uptabi ta hã. Marĩ dai õ di, dasi'uihâ na dasai mono bâ da te dasima 're ĩroti za'ra mono zé hã. E dasi'uihâ na da te dasima 're ĩroti za'ra mono na 're wahâimana za'ra mono wa, wa za wa te wasina ãma 're uwaimrami za'ra, wanhimirosa'rata wasété zarina marĩ ĩwasédé hã wa te 're 'manharĩ za'ra mono tõ da. Mare di. Sib'uware di, marĩ da, wama 're hâimana za'ra mono õ wa, ta hã. 


text:
Cristu hã dâ'â uptabi nherẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te apâ ĩhâiwa'utu ne, ma tô a norĩ wa'aba zama aihâiwa'utu za'ra wa'wa, aipẽ'ẽ 're atâ'â u'âsi ne 're aihâimana za'ra wa'aba mono zém hawi, 're anomro aba mono zép téb da hã oto. Taha wa, ma'ãpé ĩwẽ uptabi hã hâiwa ãma asô 're ĩsimi'wara aba mono zô si, 're rob'ruiwapari u'âsi za'ra wa'aba mono za. Tame te oto Cristu hã danhib'apito simasisizéb ãma 're sãmra u'âsi pire na, Timama nhimire niwĩ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimire niwĩ.


text:
Hâiwa ãma uburé marĩ wẽ uptabi na 're ĩhâimana za'ra mono na si, te za asima ãma 're ĩrosa'rata u'âsi za'ra wa'aba mo. Ãme ti'ai ãma uburé marĩ 're ĩhâimana za'ra mono na asima 're rosa'rata za'ra wa'aba mono õ di za oto.


text:
'Re anomro 'rata aba mono zé hã ma tô aima ai'utõrĩ za'ra wa'wa oto. 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma Cristuhu siré 're anomro aba mono zép tém na da te ai'ãma 're rosa'rata waihu'u za'ra wa'aba mono õ di zahadu. E marĩ wa. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã zahadu te te dama 're awaihu'u mono õ wa, ãne na hã.


text:
Cristuhu ãma si tô sena 're wahâimana za'ra mono wamhã, taha na si ãma 're ĩwanomro mono zép té, te wama wasu'u za'ra. Ta hã nimahã na tinhimirowa'a na ti'ai u apâ wei morĩ wamhã, a norĩ wa'wa hã te za duré danho'a ĩsiré aihâimana za'ra wa'wa, ĩsine aiwẽ uptabi na 're aihâimana za'ra wa'aba mono na, da te ãma aiwaihu'u za'ra wa'aba da hã. 


text:
 'Re ĩdanomro mono zép té wasu'u</n> Ti'ai ãma ĩsazei'õ'wa norĩ hâimanazéb zarina, marĩ wasété zô 're ĩrob'ruiwapari za'ra wa'aba mono zé hã te za asiwi 're ĩ'uprosi pese za'ra wa'aba mo asiwi, 're dadâ'â za'ra mono wa, marĩ zô da te oto 're ĩrob'ruiwapari za'ra mono õ ne. Pi'õ na aibâ na zama siwa'ru aiwasédé, 're ĩ'manharĩ za'ra wa'aba mono zé hã te za 're ĩ'uprosi pese za'ra wa'aba mo asiwi, duré asisô 're ĩrowasutu za'ra wa'aba mono zé hã, duré marĩ wasété zô si asima 're ĩrob'ruiwapari za'ra wa'aba mono zé hã, duré danhipai u asibro pese na 're aihâimana za'ra wa'aba mono da, marĩ zô si asima 're asõpré wa'aba mono zé hã. Ãne hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, wẽ õ di, marĩ zô ĩ'upana asima 're ĩrob'ruiwapari za'ra wa'aba mono zé hã. Taha wa, te za tô uburé aiwasédé hã asiwi 're ĩ'uprosi pese za'ra wa'aba mo, aiwi 're si'utõrĩ pese za'ra wa'aba mono wa, 're anomro wẽ wa'aba mono da oto.


text:
Ãne hã dawasété si, da te dasima 're ĩ'ruiwapari za'ra mono zéb zarina, te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã dama arob'manharĩ za'ẽtẽ ĩpipa na hã, te te siwi ĩda'awẽ'õ pese zéb zarina.


text:
A norĩ wa'aba zama ma tô aré ãne na 're aihâimana za'ra wa'aba mo, aiwasété si asima 're ĩ'ruiwapari za'ra wa'aba mono zéb zarina, aré ãma 're aihâimana za'ra wa'aba mono ré hã. 


text:
Taha wa, te za uburé marĩ hã 're ĩ'manharĩ wasété za'ra wa'aba mono zé hã ĩrẽme pese za'ra wa'wa oto, 're ĩda'ruiwapari za'ra wa'aba mono zé hã, duré asisada 're asiti'ru za'ra wa'aba mono zé hã, duré niha dama 're rob'manharĩ za'ra wa'aba mono da, asima da'ãma 're ĩrosa'rata wasété za'ra wa'aba mono zé hã, duré da'ãma 're ĩwasété za'ra wa'aba mono zé hã, duré uburé aimreme wasété 'wa hã. Ã norĩ hã te za uburé ĩrẽme pese za'ra wa'wa.


text:
Taré asima 're asadawa nhipese za'ra wa'aba mono õ di za oto, 're anomro 'rata aba mono zé hã 're rẽme pese za'ra wa'aba mono nherẽ, uburé aiwasédé 're ĩ'manharĩ za'ra wa'aba mono zé hã.


text:
Taha wa'rãmi, te oto 're ĩdanomro mono zép tém na si 're anomro aba mo, ĩwẽ na. 'Re ĩhâimana u'âsi mono, ma tô te te 're aipoto téb za'ra wa'wa aipẽ'ẽ 're, ĩsine 're aihâimana u'âsi za'ra wa'aba mono da oto, taha zarina õhõ si 're waihu'u pese za'ra wa'aba mono da.


text:
Taha wa, dapoto mono bâ dasipu'u pese na tãma 're dahâimana za'ra mono nherẽ, te te siwi 're da'ahâiba wẽ'õ mono õ di oto, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. E marĩ wa. Cristuhu zazei'wa norĩ hã aiwapsi te te 're azawi pese mono wa, zudezu'õ norĩ hã zudezu norĩ me, duré sihâiwata nhihâri ré 're ĩnomro mono norĩ hã, duré sihâiwata nhihâri ãna 're ĩnomro mono norĩ hã, duré a'uwẽ pahi norĩ, marãi 'rowi 're ĩhâimana za'ra mono hã darob amoi ãma, duré ĩwada'uri zarina si pawa'âbâ ãna te te dama 're ĩromhuri za'ra mono norĩ hã, duré wada'uri ãna si'uihâ na 're ĩhâimana za'ra mono norĩ hã. Ãne hã te uburé ĩsazei'wa norĩ hã aiwapsi tãma 're hâimana za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma hã. Cristuhu si te pire uptabi na wama 're hâimana za'ra, danhipai u. Taha si wama ĩpire uptabi za'ra hã, wasiré ĩsazei'wa norĩ ma hã. Taha si te za tizazei'wa norĩ pẽ'ẽ 're, 're sãmra, ĩhâiba mono bâ. 


text:
A norĩ wa'wa hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhib'a'uwẽ, te tô 're aihâimana za'ra wa'aba mo. Ta hã te te 're asawi pese za'ra wa'aba mono wa, ma tô sima aipisutu za'ra wa'wa, taha ma si tãma 're aihâimana za'ra wa'aba mono da oto. Taha wa, da te 're robzépata za'ra mono wamhã, te za da'ãma 're aiwamri za'ra wa'aba mo. Te za duré 're ĩdapawapto wẽ za'ra wa'aba mo. Asiré norĩ ma, aipire na 're aihâimana za'ra wa'aba mono na, 'râwi 're asi'madâ'â ze za'ra wa'aba mono õ di za. Aiwaimri te za dama 're aihâimana za'ra wa'aba mo. Duré aiwara sina dazada 're asahi za'ra wa'aba mono õ di za.


text:
Ni'wam norĩ hã asiré nherẽ, marĩ na te te aiwi 're ro'wa'ré za'ra wa'aba mono nherẽ, ãma 're aiwa'a za'ra wa'aba mono õ di za, ta norĩ ãma hã. Duré marĩ na te te aiwi 're ro'wa'ré za'ra wa'aba mono nherẽ, ãma 're 'madâ'â u'âsi za'ra wa'aba mono õ di za. Wanhib'apito hã aiwasédé te te oto ai'ãma 're ĩ'ab'madâ'â aba mono õ ne, ãma 're 'madâ'â za'ra wa'aba mono õ di za, ta norĩ ãma hã.


text:
Danhipai u, dama ĩpire uptabi na roti hã, ãne: Te za 're asisawi pese za'ra wa'aba mo. Taha zarina si, te za uburé asiré ĩsazei'wa norĩ hã rowẽ na asiré 're aihâimana za'ra wa'aba mo, aihâiba za'ra wa'wa hã misi ne.


text:
Cristu hã te za te te 're aipawaptob u'âsi za'ra wa'wa, rowẽ na asiré ãma 're aihâimana za'ra wa'aba mono da. Taha wa, te za aipẽ'ẽ 're ĩré 're anomro u'âsi aba mo, uburé marĩ hã ĩ'uwaibaba si ãma 're ĩ'manharĩ za'ra wa'aba mono zéb da hã, 'râwi asina 're waihu'u za'ra wa'aba mono da. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô aipisutu za'ra wa'wa, simisutu dahâiba misi ne, asiré 're aihâimana za'ra wa'aba mono da, taha zarina aipẽ'ẽ 're rowẽ na asiré 're aihâimana za'ra wa'aba mono da, ãma. Taha wa, te za ãma 're aiwata u'âsi za'ra wa'aba mo, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma si.


text:
Cristuhu wasu'uwẽ na te za ãma 're asipo're pu'u u'âsi za'ra wa'aba mo, aipẽ'ẽ 're aima 're hâimana u'âsi za'ra wa'aba mono da, taha zarina aihâimana wẽ na 're anomro aba mono zé hã asima 're sa'ẽtẽ za'ra wa'aba mono da oto. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hawi, dahâimanazém na rowaihu ĩwẽ hã ãma 're ĩwaihu'u za'ra wa'aba mono zéb zarina, te za dama ãma 're ĩroti pese za'ra wa'aba mo. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã sõprub uptabi wa, te za tãma 're asõ're u'âsi za'ra wa'aba mo, aipẽ'ẽ 're ãma 're aiwata za'ra wa'aba mono sina. Ĩpẽ'ẽzani te te aima 're ĩwaihu'u za'ra wa'aba mono zém na, te za rowẽ zarina tãma 're asõ're za'ra wa'aba mo, Saumusi na ĩbaihâ nhisi na tãma 're ĩdanho're za'ra mono zém na zama, duré Wanhib'apito ãma 're ĩdanho're za'ra mono na zama.


text:
Uburé marĩ hã 're 'manharĩ za'ra wa'aba mono wamhã, duré uburé marĩ na 're aimreme zusi aba mono wamhã, Wanhib'apito Zezusihi zadawa para si, te za uburé marĩ hã 're ĩ'manharĩ wẽ u'âsi za'ra wa'aba mo. Tawamhã Zezusi hã ĩwẽ uptabi hã wanhowa te te ĩ'manharĩ wẽ zéb zarina, te za tô marĩ hã 're ĩ'manharĩ wẽ u'âsi za'ra wa'aba mo, Wamama 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're aiwata za'ra wa'aba mono sina. 


text:
 'Ri 're, 're ĩdahâimana za'ra mono norĩ ma rotizé wasu'u</n> Pi'õ norĩ, aimro nhimiroti hã te za 're ĩwapari pese za'ra wa'aba mo, Cristuhu zazei'wa tô sena ãma 're ĩhâimana za'ra mono zéb zarina. 


text:
Aibâ norĩ, aimro te za 're ĩsawi pese za'ra wa'aba mo. Tãma 're aihâimana wasété za'ra wa'aba mono ãna, te za asima 're ĩsawi pese za'ra wa'aba mo. 


text:
Ai'uté norĩ, aimama nhimiroti te za 're ĩwapari pese za'ra wa'aba mo, ana nhimiroti zama, Cristuhu zazei'wa oto 're ĩhâimana za'ra mono zéb zarina. E marĩ wa. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te aima 're wẽ za'ra wa'aba mono wa, ãne hã. 


text:
Damama norĩ, ai'ra norĩ ma, ai'aba'ré na aimreme hã 're sani za'ra wa'aba mono õ di za, ta norĩ hã te te sina 're aimreme wazéb za'ra wa'aba mono wa, tiwi 're robzei'õ pese za'ra mono tõ da. 


text:
Aiwada'uri zarina si, aipawa'âbâ ãna dama romhuri'wa norĩ, ti'ai ãma asib'apito norĩ mreme hã te za 're ĩwapari pese za'ra wa'aba mo. E asib'apito norĩ hã 'râwi titõmo na te te 're ai'madâ'â za'ra wa'aba mono wapsi, te za romhuri hã tãma 're ĩ'madâ'â pese za'ra wa'aba mo, asimiromhuri na te te 're aiwẽsãmri za'ra wa'aba mono zéb da hã. Mare di. Ĩhâiba za're'ra nherẽ, te za tô romhuri hã tãma 're ĩ'madâ'â pese za'ra wa'aba mo, Wanhib'apito hã asiwi 're ĩwazéb za'ra wa'aba mono zéb zarina.


text:
Ato sina te za tô tãma 're ĩromhuri u'âsi za'ra wa'aba mo asib'apito norĩ ma, hâiwa ãma Wanhib'apito 're ĩsãmra mono ma, ato sina 're ĩromhuri za'ra wa'aba mono ne.


text:
Aipawa'âbâ aba zé hã hâiwa ãma asô 're ĩsimi'wara aba mono hã, Wanhib'apito hã za te te aima ĩsõmri za'ra wa'aba na asina waihu'u sirõmo za'ra wa'aba wa, te za ãne hã tô sena ti'ai ãma asib'apito norĩ ma 're ĩromhuri wẽ u'âsi za'ra wa'aba mo. Tane nherẽ, ta norĩ ma si 're romhuri za'ra wa'aba mono õ di. Ta norĩ u'âbâ, te Wanhib'apito Cristuhu ma zama 're ĩromhuri za'ra wa'aba mo, ta hã Wanhib'apito uptabi wama 're hâimana mono wa.


text:
Ni'wam norĩ hã tiwasété si te te 're 'manharĩ u'âsi za'ra mono wamhã, taha wa'rãmi te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã hâ za'ra, nimahã na hã. E marĩ wa. Ni'wam norĩ hã po're'õ na 're nomro u'âsi mono nherẽ, tinhimihâzé te te tãma ba'a waihu'u za'ra õ wa za, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, dama pire na 're ĩhâimana za'ra mono norĩ hã, dama wapu na 're ĩhâimana za'ra mono norĩ zama. 


text:
Danhib'apito norĩ, pawa'âbâ ãna aima romhuri'wa norĩ ma, te za 're ĩ'manharĩ wẽ u'âsi za'ra wa'aba mo, ĩ'uwaibaba si. Asib'apito za'ra wa'wa hã hâiwa ãma 're ĩsãmra mono hã te te 're ai'madâ'â u'âsi za'ra wa'aba mono na, asina 're waihu'u za'ra wa'aba mono wa, te za ãne na hã tãma 're ĩ'manharĩ wẽ u'âsi za'ra wa'aba mo, aima romhuri'wa norĩ ma hã. 


text:
 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, 're damreme zusi mono da, rotizé wasu'u</n> 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, te za 're aimreme zusi aba mo, õne u'âsi. Asimiza'rese te za tãma 're aimreme zusi aba mo, ãma 're aiwata za'ra wa'aba mono sina.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, 're aimreme zusi aba mono wamhã, wa'ãma zama te za duré tãma 're aimreme zusi aba mo, ta hã te te wama 're a'ridawa mono da, ĩmreme wasu'u hã wa te dama 're wasu'u za'ra mono da, Cristuhu wasu'uwẽ aré dama ĩwaihu'u'õ hã wa te dama 're waihu'u za'ra mono da oto. Taha para, ma tô oto dasiwi ĩ̱'âri ni, dazazéb 're, da te ĩ̱nherẽ da. Taha wa, wa oto taha 're nhamra.


text:
Taha wa, ma'ãpé 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma si, ĩ̱'ãma 're aimreme zusi aba mono za, taha si te te 're ĩ̱pawaptob u'âsi mono da, Cristuhu wasu'uwẽ dama ĩwaihu'u'õ hã ĩpibu pese na si te dama 're wasu'u mono da, da te oto ãma 're ĩwaihu'u pese za'ra mono zéb da hã, ãhã da si te te ĩ̱pisutu wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. 


text:
Asimirosa'rata wẽ, oto ãma 're ĩwaihu'u za'ra wa'aba mono zéb zarina, te za Cristuhu zazei'õ'wa norĩ ma aihâimana prédup sina tãma 're aihâimana za'ra wa'aba mo. Duré 're danhopẽtẽ za'ra wa'aba mono sidâpâsi, te za Cristuhu wasu'uwẽ hã dama 're ĩwasu'u za'ra wa'aba mo, dasiré 're aihâimana za'ra wa'aba mono ré hã, da te 're waihu'u za'ra mono ãna 're dahâimana za'ra mono tõ da, Cristuhu wasu'uwẽ hã.


text:
Ĩsazei'õ'wa norĩ ma, 're rowasu'u za'ra wa'aba mono wamhã, aimreme wẽ na si te za tãma 're ĩrowasu'u za'ra wa'aba mo, tãma ãma 're rowẽ zani za'ra wa'aba mono da, aimreme wẽ na te te ãma 're aiwapari ze za'ra wa'aba mono da. Ãne wamhã, ĩ'uwaibaba si te za tô aimreme na tãma ãma 're ĩwa'rãmi za'ra wa'aba mo, Cristuhu wasu'uwẽ na te te ãma 're asadanharĩ za'ra wa'aba mono zéb uwaibaba. 


text:
 Paru hã te te ĩdazawi 'rãsutu zé wasu'u</n> Wasisãnawã Titicu hã, wama ĩsawi pe hã te za aima ĩ̱wasu'u za'ra wa'wa, ãme ĩ̱hâimana na hã. Ta hã wasiré Wanhib'apito ma romhuri wẽ 'wa, te tô wama umnhasi na 're hâimana.


text:
Taha wa, wa za oto atẽme ãma satõrĩ za'ra wa'wa ã ĩ̱nhimi'ui'éré ré, ãme rowẽ na ĩwahâimana za'ra na te te aima wawasu'u wẽ za'ra wa'aba da, taha zarina aima rowẽ wairébé aba da, wazabâdâ.


text:
Taha siré, te za duré Onezimo hã ãma mo, wasisãnawã wama ĩsawi pese hâiba amo hã, wama ĩ'umnha hã ta hã duré, tame asiré ĩsazei'wa norĩ, asiré 're aihâimana za'ra wa'aba mono hã. Ta norĩ si te za aima rowasu'u za'ra wa'wa, ãme ĩromhâimanazém na hã, duré ĩwahâimana za'ra zém na zama. 


text:
Aritacu hã ãme dazazéb 're, ĩ̱siré ĩhâiba hã te ãma asawi za'ra wa'wa, timreme na. Marcusi hã te duré ãma asawi za'ra wa'wa, Banabéhé mama amoi 'ra hã. Taha na wa tô nimahã na hã aima ãma roti pari za'ra wa'wa, niwa atẽme wisi za'ra wa'aba wamhã, asiwi sawi wẽ wa'aba da.


text:
Zuzuwé hã te duré ãma asawi za'ra wa'wa, Zusitu na ĩsisi amo hã. Ã norĩ hã zudezu na 're ĩhâimana za'ra mono, si'ubdatõ ĩhâiba za'ra hã. Ĩ̱siré romhuri'wa norĩ hã ahâ uptabi nherẽ, si'ubdatõ si te zudezu norĩ hã te te ĩ̱siré 're romhuri za'ra, tô ã norĩ hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zéb u, wa te tãma 're ĩda'awaibui mono na hã. Ã norĩ hã ma tô siwi ĩ̱pawapto pese za'ra tô. 


text:
Epaprasi te duré ãma asawi za'ra wa'wa, tame asiré ĩsazei'wa norĩ siré 're ĩhâimana mono hã, Cristu Zezusihi ma romhuri'wa hã. Ta hã te ai'ãma 're mreme u'âsi 'wa simi'ẽ na, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, taha si te te 're aipawaptob u'âsi za'ra wa'aba mono da, asiptete sina ãma 're anomro aba mono da, duré aihâimana prédup sina 're aihâimana wẽ za'ra wa'aba mono da, ta hã te te aima 're ĩwẽ za'ra wa'aba mono zéb zarina si. Cristu hã asina 're ĩ'umnhasi za'ra wa'aba mono zém na 're asiptete za'ra wa'aba mono da, te duré ai'ãma 're mreme u'âsi 'wa.


text:
Ta hã te te ai'ãma 're ĩromhuri pese za'ra wa'aba mono na, wa tô ta hã ĩ̱si'uihâ na waihu'u. Radiseza na 'ri nho'õmo nhisi ãma ĩsazei'wa norĩ 're ĩhâimana za'ra mono norĩ ãma, te te 're ĩromhuri pese mono na wa tô duré waihu'u. Duré Irapuri na 'ri nho'õmo nhisi ãma ĩsazei'wa norĩ 're ĩsi'ubumroi mono norĩ ãma, te te 're ĩromhuri pese mono na zama, wa tô waihu'u, ta hã. 


text:
Rucasi hã, dawede'wa wama ĩsawi pe hã te duré ãma asawi za'ra wa'wa. Demasihi zama te duré ãma asawi za'ra wa'wa. 


text:
Ma'ãpé, duré wasisãnawã norĩ hã wama sawi za'ra wa'aba, Radiseza na 'ri nho'õmo nhisi ãma 're ĩsi'ubumroi mono norĩ hã. Duré Nipaha zama wama sawi za'ra wa'aba. Duré taha nhorõwa ãma Cristuhu zazei'wa, siré 're ĩsi'rã'õtõ u'âsi mono norĩ zama, wama sawi za'ra wa'aba.


text:
Ã hã te ãma aima ĩrob'ui'éré za'ra wa'wa hã asisõ'a asima sõré pari za'ra wa'aba wamhã, te za asiwi ĩsõmri 'wa, Radiseza u, tame ĩsazei'wa norĩ hã sisõ'a te te duré sima sõré za'ra da. Duré Radiseza u te dama ĩrob'ui'éré hã te za duré ĩwa'rãmi aima sõmri za'ra wa'wa, ta hã duré asima sõré za'ra wa'aba da.


text:
Atipuhu ma, ma'ãpé ãne hã 'maiwaihu'u aba za: “'Re ĩhâimana u'âsi mono, romhuri te te aima ĩpisudu hã 'mairẽme õ di za. Uburé te za tãma ãma ĩ'a'uwaimrami mo.” Ãne hã te za tãma ĩ'maiwaihu'u 'wa, Atipuhu ma hã. 


text:
Wa hã Paru, wa ĩ̱nhimi'ui'éré na ãma asawi za'ra wa'wa. Ma'ãpé ĩ̱'ãma 're aipo're pu'u u'âsi za'ra wa'aba mono za, dazazéb 're zahadu ĩ̱hâimana na hã. Rowẽ u'âsi 're aihâimana za'ra wa'aba mono za, Wamama hã ai'ãma 're ĩsiwãrĩ za'ra wa'aba mono zéb zarina. 


text:
 1 Tesaronita norĩ</n>  Tesaronita norĩ ma, Paru te te ĩrob'ui'éré na'rata zé</n> Ĩsazei'wa norĩ, wa hã Paru, Sira, duré Timotiu, wa ãma aima rob'ui'éré za'ra wa'aba ni, Tesaronita na 'ri nho'õmo nhisi ãma asiré 're asi'rã'õtõ aba mono norĩ ma. Wamama hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, duré Wanhib'apito Zezu Cristu hã te asina 're ĩ'umnhasi za'ra wa'aba mo, ĩsib'a'uwẽ, 're aihâimana za'ra wa'aba mono da. Wa norĩ hã ta norĩ ma, wa ai'ãma 're wamreme zusi u'âsi 'wa, ĩsimizawizé hã ai'ãma 're hâimana u'âsi za'ra wa'aba mono da, rowẽ u'âsi, ãma 're anomro aba mono da. 


text:
 Tesaronita ãma ĩsazei'wa norĩ, tô sena 're ĩhâimana wẽ za'ra mono zé wasu'u</n> Wa norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma, wa 're wawata u'âsi za'ra, 're aihâimana wẽ za'ra wa'aba mono wa. Ai'ãma 're wamreme zusi aba mono wamhã, wa duré wa te tiwi 're rowaptẽrẽ za'ra, te te 're aipawaptob za'ra wa'aba mono da.


text:
Tãma 're wamreme zusi mono sina, wa ai'ãma 're wapo're pu'u u'âsi za'ra wa'wa, 're aihâimana wẽ za'ra wa'aba mono zém na, ãma 're wawata za'ra mono da. A norĩ wa'wa hã sazei pese za'ra wa'aba wa, marĩ ĩwẽ si te 're ĩ'manharĩ za'ra wa'aba mo. Wamama hã, Wanhib'apito 'Re ĩhâimana u'âsi mono, te 're ĩsawi pese za'ra wa'aba mo. Taha zarina, te duré 're ĩdazawi pese za'ra wa'aba mo. Taha wa, dawi 're asisawi za'ra wa'aba mono õ di, marĩ ĩwẽ hã dama 're 'manharĩ za'ra wa'aba mono tõ da. Duré Wanhib'apito Zezu Cristu we ĩmorĩzéb zô, asimi'ẽ na te sô 're asimipari u'âsi za'ra wa'aba mo. Ãne na 're anomro wẽ wa'aba mono na, wa ai'ãma 're wapo're pu'u u'âsi za'ra wa'wa, wawa'a ãna, Wamama ma 're wamreme zusi mono wamhã.


text:
Wasiré ĩsazei'wa norĩ, wa tô duré ai'ãma waihu'u za'ra wa'aba ni, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're asawi pese za'ra wa'aba mono na hã, duré ĩsib'a'uwẽ 're anomro aba mono da, te te sima aipisutu za'ra wa'aba na hã. 


text:
Zezusihi wasu'uwẽ na, wa te aima rowasu'u za'ra wa'aba wamhã, taré wamreme na si, wa te aima ãma rowasu'u za'ra wa'aba õ di. 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani hã tiwaihu'u pese na te te 're ĩwapawaptob za'ra mono zém na, wa tô duré aima rowasu'u za'ra wa'aba ni. Zezusihi wasu'uwẽ hã tô sena na, wa te 're ĩ'umnhasi za'ra mono zéb zarina, wa tô duré aima ãma rowasu'u za'ra wa'aba ni. Taha wa, wa tô ai'ãma waihu'u za'ra wa'aba ni, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te sima ĩ'aiwẽ za'ra wa'aba na hã. Duré a norĩ wa'wa hã ma tô wa'ãma ĩwaihu'u za'ra wa'wa, ai'rata wahâimana za'ra wa'aba ré, 're ĩwanomro wẽ mono zém na, wa te aipawaptob za'ra wa'aba da.


text:
Ãne wa tô aima ãma asanho za'ra wa'aba ni, Wanhib'apito hã ti'ai ãma 're morĩ ré, wama ãma ĩsisanho ne. Tawamhã ĩwasu'uwẽ ma tô ĩsaze za'ra wa'wa. Ma tô 're anomro wẽ wa'aba mo, wasisanhozéb zarina, duré Wanhib'apito sisanhozéb zarina. Ĩwaihu'u pese pẽ'ẽzani hã ma tô te te 're aipawaptob u'âsi za'ra wa'wa, atoi uptabi za'ra wa'aba na 're sazei pese za'ra wa'aba mono da, da te ai'ãma 're ĩrowasété za'ra wa'aba mono na 're robzépata za'ra wa'aba mono nherẽ. 


text:
Taha na a norĩ wa'wa hã ma tô duré dama ãma asanho za'ra wa'wa, aihĩni ĩsazei'wa norĩ, Masédoniza na danhipti'a nho'õmo nhisi ãma 're ĩsi'ubumroi mono norĩ ma, duré Ataza na danhipti'a nho'õmo nhisi ãma 're ĩsi'ubumroi mono norĩ ma zama.


text:
Tame 're ĩsi'ubumroi mono norĩ hã ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u hã wapari za'ra, a norĩ wa'wa hã dama 're sadawa wasu'u pese za'ra wa'aba mono wa, Wanhib'apito wasu'uwẽ hã. Duré ĩsipai u, daza'rui mono bâ ma tô ĩsadawa wasu'u hã datẽme waptã'ã. Duré 're ĩsazei pese za'ra wa'aba mono na, ma tô aiwasu'u wa'wa hã da te 're wapari za'ra, daro mono bâ. Taha wa, wa norĩ hã 're ĩsaze za'ra wa'aba mono na, wa te duré dama 're aiwasu'u za'ra wa'aba mono õ di, aiwasu'u za'ra wa'wa hã da te 're wapari sirõmo za'ra mono wa.


text:
Aiwasu'u wapari'wa norĩ hã, si'uihâ na te wama rowasu'u za'ra, atẽme ĩwasihutu aba zém na. Ma tô, u, asima ĩwawẽ za'ra wa'wa. Te duré wama aiwasu'u za'ra wa'wa, ãne: “Ta norĩ hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're sazei pese za'ra. Taha wa, romhâiba 'manharĩ ãma, nasi wata za'ra õ di oto. Te te tãma 're romhuri za'ra mono õ di oto. Ma tô rẽme pese za'ra. 'Re ĩhâimana u'âsi mono si, tô sena hã, u. Taha wa, ĩsadawa wasu'u, ma tô saze za'ra. Taha wa, te taha na si te te tãma 're romhuri pese za'ra.


text:
Ĩ'ra hã hâiwa hawi apâ we ĩmorĩzéb zô, te 're simipari u'âsi za'ra, ab're hawi apâ te te ĩhâiwa'utu zô.” Ãne te wama aiwasu'u za'ra wa'wa. Tane tô. Ta hã Zezusi hã, Wanho'reptui'wa. Ma tô wanho'reptu za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã za te te ĩdahâ za'ra zé wi hã. 


text:
 Tesaronita ãma Paru hã ĩwẽ na si te te ĩromhurizé wasu'u</n> Wasisãnawã norĩ, ai'rata wasi'ubumroi wa'aba ré, aima wanhimiromhuri za'ra wa'aba zé hã taré õ di. Tô sena, wa tô aipawaptob za'ra wa'aba ni, sazei pese za'ra wa'aba da. Ãne na ma tô wa'ãma ĩwaihu'u za'ra wa'wa.


text:
Piripu na 'ri nho'õmo nhisi hawi, wa tô atẽme aihutu aba ni. Tame wasi'ubumroi ré, wa tô robzépata za'ra ni, ĩsazei'õ'wa norĩ nhimihâzém na, duré damreme wasété na zama. Taha wasu'u na ma tô wa'ãma ĩwaihu'u za'ra wa'wa. Tane nherẽ, Wanhib'apito 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô wapawaptob za'ra, wapahi ãna, ĩsadawa wasu'u hã wa te aima wasu'u za'ra wa'aba da, Cristuhu wasu'uwẽ na hã. Taha wa, wamreme wa'rãmi, da te wawi ro'wa'rutu za'ra nherẽ, wa tô ĩwasu'uwẽ na aima rowasu'u za'ra wa'aba ni tô, wapahi za'ra ãna.


text:
Roti tô sena na si, wa aima roti za'ra wa'aba ni, ãhãna hã. Rowasu'u wẽ upana, wa te aima roti za'ra wa'aba õ di. Duré marĩ ĩwẽ hã wa te wasima waibu da, wa te ai'ãma 're rosa'rata za'ra wa'aba mono õ di. Marĩ ĩwẽ hã wa te aiwi udâ za'ra wa'aba õ di.


text:
Mare di. Ãnei õ di. Tô sena, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te sima 're ĩwawẽ za'ra mono zéb zarina, te te wapisutu za'ra wa, wa ĩwasu'uwẽ na wa te dama 're rowasu'u za'ra, ãne na romhuri'wa da, te te wawẽsãmri za'ra wa. Tawamhã wanhimirowasu'u wẽ wa, taré wama dato za'ra da, wa te wasina 're rosa'rata za'ra mono õ di. Mare di. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te 're ĩwawẽsãmri za'ra mono da si, wanhimirosa'rata za'ra hã. Õhõ si te za te te 're wapibu za'ra, 're ĩwanomro wẽ mono zéb zô, ĩwẽ na si 're ĩwanhimirosa'rata za'ra mono zéb zô zama. Taha wa, ĩsadawa wasu'u na, wa te dama 're ĩrowasu'u wẽ za'ra mono na, wa'ãma 're toi mono da, wa wa te wasina 're rosa'rata za'ra. 


text:
Ai'rata wahâimana za'ra wa'aba ré, taré wamreme to na ai'ãma wawata za'ra wa'aba õ di. Duré marĩ ĩwẽ hã wanhimirowahutu wa'rãmi, wama sõmri za'ra wa'aba da, wa te wasina rosa'rata za'ra õ di. Ãne na ma tô wa'ãma ĩwaihu'u za'ra wa'wa. 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, waihu'u pese di, ãne na wapẽ'ẽ 're, wanhimirosa'rata za'ra hã.


text:
Wanhimirowahutu wẽ na wa'ãma 're aiwata za'ra wa'aba mono da, wa te wasina rosa'rata za'ra õ di. Duré, aimawi norĩ hã ãne zarina, wa'ãma wata za'ra da, wa te wasina rosa'rata za'ra õ di duré.


text:
Cristu hã ma tô wazatõrĩ za'ra, ĩwasu'uwẽ hã wa te dama 're waihu'u za'ra mono da, ĩsadawa para. Taha wa, dama wamreme pire za'ra di. Tane nherẽ, wamreme pire na, wa te duré 're aiwari za'ra wa'aba mono õ wa, wa te ãma aiwi robzei'õ za'ra wa'aba õ di. Mare di. Ãnei õ di, wa te aima ĩ'manharĩ za'ra wa'aba zé hã. Wamreme wẽ na si, wa tô aima rowasu'u za'ra wa'aba ni. Wa tô ai'madâ'â pese za'ra wa'aba ni, dana norĩ hã ti'ra te te 're ĩ'madâ'â pese za'ra mono ne.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u hã, ĩwasu'uwẽ hã wawa'a ãna, wa tô aima wasu'u za'ra wa'aba ni, wama asawi pese za'ra wa'aba wa. Taha wa, aiwi 're wasisawi za'ra wa'aba mono õ di, wa te 're aipawaptob za'ra wa'aba mono tõ da. Tô sena, a norĩ wa'wa hã wama asawi uptabi za'ra wa'aba di. 


text:
Wasisãnawã norĩ, ãne na te tô wa'ãma 're aipo're pu'u u'âsi za'ra wa'aba mo, 're ĩwanomro wẽ mono zém na. Wa norĩ hã wahâimanazéb da, wa tô wasima romhuri pese za'ra ni, wapatâ'â nherẽ, duré wawasutu nherẽ. Bâtâ sidâpâsi wasi'uihâ na wanhib'rata na wa tô romhuri za'ra ni, wahâimanazéb da. Bâdâ 'rãiwatobro õ ré, duré bâdâ sébré nherẽ, wa tô wasima romhuri za'ra ni, wa te aiwari za'ra wa'aba tõ da, wama asõprub za'ra wa'aba na wapire na wa'madâ'â za'ra wa'aba tõ da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u na, wa te aima rowasu'u za'ra wa'aba ré. 


text:
A norĩ wa'wa hã ma tô ĩwawaihu'u za'ra wa'wa, asõ'a za'ra wa'aba, 're ĩwanomro mono zé hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô duré wawaihu'u za'ra, 're ĩwanomro wẽ mono zém na hã. Wawasédé hã wa te 'manharĩ za'ra õ di. Ĩwẽ na si wa tô wahâimana za'ra ni, asõ'a za'ra wa'aba. 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti na hã ãma wasipa za'ra õ di. Ãne ãma 're ĩwanomro mono zé hã, tô ĩbâ.


text:
Damama hã, dahâimanazém na te za ti'ra norĩ ma rowahutu. Tane, wa norĩ hã aihâiba bâ wa'aba, wa tô aima rowahutu za'ra wa'aba ni, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u na 're anomro wẽ wa'aba mono da.


text:
Duré da te aima 're amhâzépa za'ra wa'aba mono nherẽ, wa tô ãma aima robze za'ra wa'aba ni ĩwasu'uwẽ na, aiwi 're robzei'õ tõ za'ra wa'aba mono da. Wa tô aima roti pese za'ra wa'aba ni, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nho'a 're anomro wẽ wa'aba mono da, toi uptabi na te te 're ai'madâ'â za'ra wa'aba mono da. Ta hã ma tô te te sima 're aiwẽ za'ra wa'wa, hâiwa ãma ĩhâiba na rowa'a na ĩsiré 're aihâimana u'âsi za'ra wa'aba mono da, rowẽ uptabi na. 


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u hã wa te aima ĩwasu'u za'ra wa'wa hã wapari za'ra wa'aba wamhã, ma tô asima ĩwẽ za'ra wa'wa. Taré ti'ai ãma aibâ nhimirowasu'u newa, ãma rosa'rata za'ra wa'aba õ di. Tô sena 'Re ĩhâimana u'âsi mono mreme na, ma tô ãma ĩrosa'rata za'ra wa'wa. Tane tô, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u na si wanhimirowasu'u za'ra hã. Ĩsadawa wasu'u hã te tô ai'ãma te te 're romhuri pese za'ra wa'wa, aipẽ'ẽ 're, ĩwẽ na si 're anomro aba mono da. Taha wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma si, wa 're wawata za'ra, ĩmreme hã asina 're waihu'u za'ra wa'aba mono wa. 


text:
 Ĩsazei'wa norĩ te te 're ĩrobzépata za'ra mono zé wasu'u</n> Zudeza na danhipti'a nho'õmo nhisi ãma hã, aiwana za'ra wa'aba, ma tô da te 're sazei pese za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u hã, ĩwasu'uwẽ hã. Tawamhã, Cristu Zezusihi ãma ma tô 're danomro, ĩsazei'wa norĩ, siré 're ĩsi'rã'õtõ mono norĩ hã. Tawamhã, ĩsiré norĩ hã ĩsazei'õ'wa norĩ hã ma tô te te ãma 're rowasété za'ra, ĩsazei'wa norĩ hã te te 're saze za'ra mono tõ da, ĩwasu'uwẽ hã, tisiré nherẽ. Tane, a norĩ wa'wa hã wasiré ĩsazei'wa norĩ hã, ta norĩ ne, ma tô 're ĩrobzépata za'ra wa'aba mo, asiré norĩ hã asada 're sahi za'ra wa'aba mono wa, Zudeza norĩ ne.


text:
Duréihã, zudezu norĩ hã ma tô te te 're simro, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u 'rata 'wa norĩ hã. Duré, ãhãna zama ĩsihudu norĩ hã ĩhi'rata norĩ hã te te 're ĩrob'manharĩ za'ra mono zéb zarina, ma tô siwi tĩwĩ, Wanhib'apito Zezusi hã. Ma tô duré te te wa'ãma 're rowasété za'ra, ĩwasu'uwẽ hã wa te dama 're wasu'u za'ra mono tõ da. Ma tô sisiti siwi wazatõrĩ za'ra, ĩsiti wasi'aba'ré da. Ma tô duré uburé da'ãma tinhitob'ru za'ra. Taha wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, wẽ õ di, 're ĩhâimana za'ra mono zé hã.


text:
Tawamhã, wa norĩ hã zudezu'õ norĩ ma, wa tô wa te tãma 're rowasu'u za'ra ĩwasu'uwẽ na, da te 're sazei pese za'ra mono da, Zezusi hã te te 're da'anho'reptui mono da. Tawamhã, ta norĩ hã zudezu nherẽ, ĩsazei'õ'wa norĩ hã, ma tô te te wawi 're ro'wa'rutu za'ra, te te 're wazadawa uwati za'ra mono da aré, ĩwasu'uwẽ na wa te dama 're rowasu'u za'ra mono tõ da. Ãne tiwasété na 're ĩhâimana za'ra mono zém na, ma tô 're siwasété za'ẽtẽ za'ra. Tawamhã, tâibâ oto. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô wawi ro'wa'rutu'wa norĩ hã te te 're wẽ'õ pese za'ra. Rowẽ'õ, ma tô duré tãma pisutu za'ra. Tawamhã, ĩsiti te za oto 're nomro u'âsi. 


text:
 Paru hã Tesaronita u apâ ĩmorĩzém na ĩsiwasu'uzé wasu'u</n> Wasisãnawã norĩ, ĩsazei'õ'wa norĩ nhimirob'manharĩzéb zarina, wasi'aba'ré na aihawi za'ra wa'aba, wasi'aba'réi wamhã, asiti za'ra wa'aba, wa a'â 're wasi'ubumro. Tane nherẽ, ai'rata 're ĩwasi'ubumroi u'âsi aba mono ne, wa wanhimirosa'rata na wa te ai'ãma 're rosa'rata wẽ u'âsi za'ra wa'wa. Awa'awi hã wapẽ'ẽzé uptabi na, wa 're wahâimana za'ra. Taha wa, apâ atẽme wasihutu su'u aba da, wa tô wasima waihu'u za'ra ni, wa te asabu za'ra wa'aba da.


text:
Wa te duré asabu téb za'ra wa'aba neza. Wa hã Paru hã, apâ atẽme ĩ̱morĩ aba neza. Taha wa, atẽme ĩ̱morĩ aba da, bâdâ, wa tô nasi ĩ̱sima pisutu. Tane nherẽ, Satanasi hã wanhitob'ru hã ma tô nasi wa'ãma ro'wa'rutu za'ra, ãma atẽme ĩ̱wisi za'ra wa'aba tõ da.


text:
Tane tô. Ni'wam norĩ me asõwa're're za'ra wa'aba, wasisõpẽtẽ za'ra õ di za, Wanhib'apito Zezusi apâ wei morĩ wamhã. Ni'wam norĩ hã, asõwa're're za'ra wa'aba, te te wama 're rowẽ zani za'ra mono õ di za. Wanhib'apito wei morĩ wamhã, ni'wam norĩ hã asõwa're're za'ra wa'aba, te te dama wawaihu'u za'ra õ di za, tô sena aima za'ra wa'aba, wa te 're ĩsadawa wasu'u za'ra mono zém na.


text:
Tane tô, wato sina, wa wa te 're aiwasu'u wẽ za'ra wa'wa dama, a norĩ wa'wa hã wama 're rowẽ zani za'ra wa'aba mono wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono 're ĩsaze za'ra wa'aba mono zém na. 


text:
 Timotiu hã ĩsazei'wa norĩ ma rowẽ zô, Tesaronita u ĩmorĩzé wasu'u</n> <n>(1-3)</n>  Tawamhã, ai'ãma wapẽ'ẽzé uptabi za'ra wa'aba wa, apâ wasi'aba'rézéb zô wanhimipari waihu'u za'ra õ di oto. Taha wa, wa tô wasisaze za'ra ni, Timotiu hã wa te ãma atẽme satõrĩ za'ra wa'aba da, wa hã ĩ̱siwaprosi Atena na 'ri nho'õmo nhisi ãma ĩ̱nhamra da nherẽ. Tawamhã, wa tô ãma atẽme satõrĩ za'ra wa'aba ni, Timotiu hã. Ta hã wasiré ĩsazei'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma romhuri'wa, Cristuhu wasu'uwẽ na te te dama 're rowasu'u mono da, wasiré. Taha wa, wa tô atẽme satõrĩ za'ra wa'aba ni, te te 're aipawaptob za'ra wa'aba mono da, aihâimana nhiptete sina 're sazei pese za'ra wa'aba mono da, ĩwasu'uwẽ hawi apâ 're aipizari za'ra wa'aba mono tõ da, da te ai'ãma 're rowasété pese za'ra wa'aba mono nherẽ. A norĩ wa'wa hã aima waihu'u pese za'ra wa'aba di, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimipisutu zarina, da te wa'ãma 're rowasété za'ra mono wa, wa te 're ĩrobzépata za'ra mono na hã.


text:
Ãne na wa tô ĩwana aima rowaihu'u sirõmo za'ra wa'wa, ai'rata wasi'ubumroi wa'aba ré, za da te wama 're ĩrob'manharĩ pipa za'ra mono zém na hã. Ãhãna, tô sena na ma tô asina ĩwaihu'u za'ra wa'wa, tô wa'ãma 're romhâimana za'ra mono wa.


text:
Taha wa, asada 're dazahi za'ra wa'aba mono wa, apâ ãma atẽme ĩ̱morĩ aba neza, 're ĩsazei'õ utõrĩ za'ra wa'aba mono zé hã te aiwi waihu'u za'ra wa'aba da. Taha wa, Timotiu hã wa tô ãma atẽme satõrĩ za'ra wa'wa, apâ te te we wama aiwasu'u za'ra wa'aba da. Wa'uburé hã dawasété da, dawada'uri'wa hã te te aipibu za'ra wa'aba wa, 're saze zahâri za'ra wa'aba mono õ'umnhasite, wa tô ai'ãma 're ĩ̱hâtâ'â za'ra wa'wa. Aima wanhimiromhuri za'ra wa'wa hã taré 're hâimana mono õ'umnhasite, wa tô ãma atẽme satõrĩ za'ra wa'wa Timotiu hã, te te aiwaihu'u za'ra wa'aba da. 


text:
 Tesaronita hawi, Timotiuhu nhimirowasu'u wẽ na Paru norĩ ĩto za'ra zé wasu'u</n> Tawamhã Timotiu hã ma tô we apâ watẽme tiwisi za'ra, aihawi za'ra wa'aba. Ma tô aiwasu'u wẽ za'ra wa'wa hã wei wama ãwisi. Wa te wapari ze za'ra di, aiwasu'u wẽ za'ra wa'wa hã. Cristu hã te, u, asina 're ĩ'umnhasi pese za'ra wa'aba mo. Asimizawi pese za'ra wa'aba na te, u, 're anomro aba mo. Duré, ĩwẽ na si te, u, wa'ãma 're ĩrosa'rata za'ra wa'aba mo. Ĩwazabu za'ra wa'aba da si, te, u, 're asimipari za'ra wa'aba mo. Ãne, aiwasu'u wẽ za'ra wa'wa hã, wa te wapari ze za'ra di. Tane tô, wa norĩ zama wa te asabu za'ra wa'aba neza. Wa duré sô mapari za'ra ni aré, wa te ĩ'asabu za'ra wa'aba zéb zô.


text:
Wasisãnawã norĩ, da te wa'ãma 're rowasété za'ra mono nherẽ, duré marĩ ĩpire na wa te 're robzépata za'ra mono nherẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u hã 're sazei pese za'ra wa'aba mono wa, wa tô apâ pẽ'ẽ daba'wara pese ni.


text:
Ãne wa, wahâtâ'â ãna wa oto 're wahâimana za'ra apâ, Wanhib'apito ãma asiptete sina ãma 're anomro aba mono wa.


text:
Taha wa, wa oto Wanhib'apito 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're wawata u'âsi za'ra, ĩsõ'a, wama 're robze zani za'ra wa'aba mono wa, Zezusi hã asina 're ĩ'umnhasi pese za'ra wa'aba mono zém na hã.


text:
Awẽ sidâpâsi, wa wanhimi'ẽ na tãma 're wamreme zusi, bâtâ na barana zama, ta hã te te wama pisutu za'ra da, nimahã na ãma atẽme wasi'aba'réi wa'aba da, wasisabu za'ra da apâ, duré zahadu ĩwaihu'u za'ra wa'aba õ hã, wa te aima waihu'u za'ra wa'aba da, 're ĩsazei uptabi za'ra wa'aba mono zéb da hã. 


text:
Wanhib'apito 'Re ĩhâimana u'âsi mono wi, Wamama wi hã, duré Wanhib'apito Zezusihi wi hã, wa wa te 're rowaptẽrẽ za'ra, te te wama ropese za'ra da, apâ wasihutu da, atẽme wa'aba.


text:
Tô sena ma tô 're asisawi pese za'ra wa'aba mo. Uburé ma tô duré 're ĩdazawi pese za'ra wa'aba mo. Tane tô, wẽ di. Taha wa, wa duré wa te tiwi 're rowaptẽrẽ za'ra, Wanhib'apito wi, te te 're aipawaptob za'ra wa'aba mono da, awẽ sidâpâsi asimizawi pese za'ra wa'aba zé hã, te te aima 're sa'ẽtẽ za'ra wa'aba mono da. Sa'ẽtẽ na, wa te 're ĩ'asawi pese za'ra wa'aba mono zém ne, aiwa sa'ẽtẽ na 're dazawi pese za'ra wa'aba mono da, wa wa te tiwi 're rowaptẽrẽ za'ra.


text:
Tawamhã taha na te za te te 're aipawaptob u'âsi za'ra wa'wa, aihâimana nhiptete za'ra wa'aba sina, ĩwẽ uptabi na si ãma 're anomro aba mono da. Tawamhã Wanhib'apito Zezusi hã, uburé tinhib'a'uwẽ norĩ me, wei wazô si'aba'réi wapsi, asi'wa'rutu za'ra wa'aba ãna te za ĩsõ'a aimasa wa'wa, Wamama 'Re ĩhâimana u'âsi mono nho'a. 


text:
 'Re ĩdanomro wẽ mono zéb zarina, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, dama 're ĩtoi mono zé wasu'u</n> Wasisãnawã norĩ, wa tô aima waihu'u pari za'ra wa'aba ni, niha 're anomro wẽ wa'aba mono da, taha zarina, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ai'ãma 're to za'ra wa'aba mono da. Taha zarina, te tô ãma 're anomro wẽ wa'aba mo oto. Ãhãna wa za duré aima roti pese za'ra wa'aba ni, 're anomro wẽ wa'aba mono zém nhipai u, asima 're sa'ẽtẽ za'ra wa'aba mono da, Wanhib'apito Zezusihi zadawa para.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô te te sima 're aiwẽ za'ra wa'wa, 're anomro wẽ wa'aba mono da, duré pi'õ norĩ, duré aibâ norĩ zama aihâiba na asiwi 're ĩ'asipsaihuri si'uiwa za'ra wa'aba mono zé hã ai'ãma 're hâimana za'ra wa'aba mono tõ da oto.


text:
Aibâ norĩ hã aimro si te za 're ĩ'madâ'â za'ra wa'aba mo, aiwasédé hã 're 'manharĩ za'ra wa'aba mono tõ da.


text:
Rowasutu zô si asima 're rob'ruiwapari za'ra wa'aba mono õ di za. Ta hã, ĩsazei'õ'wa norĩ 're ĩhâimana za'ra mono zé, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te waihu'u za'ra õ wa.


text:
Tane 're anomro aba mono õ di za. Ĩsazei'wa norĩ hã, asisãnawã te 're anomro aba mo. Taha wa, asisãnawãi mro nherẽ, asiwi 're upi za'ra wa'aba mono õ di za, asiwi 're asipsaihuri za'ra wa'aba mono tõ da, aiwasédé hã asi'ãma 're 'manharĩ za'ra wa'aba mono tõ da. Tane, ni'wa hã tiwasédé te te 're 'manharĩ mono wamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te za niha tãma rob'manha. Ãne tô sena, wa tô aima waihu'u za'ra wa'aba ni, waihu'u pese za'ra wa'aba da. Tane nherẽ, wa duré ãma aima sahu za'ra wa'aba ni.


text:
Aibâ norĩ, aimro hâiba upana aimawi pi'õ hã 're upi za'ra wa'aba mono õ di za. Duré pi'õ norĩ hã aimro hâiba upana aimawi aibâ hã 're upi za'ra wa'aba mono õ di za. Dahâimana nhiséb õ ré, 're wanomro mono da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te sima 're wa'apisutu mono õ di. Wanhimi'ẽ na ãma 're wanomro wẽ uptabi mono da si, ma tô te te sima 're wa'apisutu.


text:
Taha wa, ãne wa te aima ĩroti za'ra wa'wa hã, asiwi wẽ'õ za'ra wa'aba õ di za. Ni'wa hã te te siwi wẽ'õ wamhã, e ta hã ti'ai ãma dahâiba te za siwi wẽ'õ. Mare di. 'Re ĩhâimana u'âsi mono te za siwi wẽ'õ, wama Tipẽ'ẽzani nhomri'wa hã. 


text:
Ĩsazei'wai mono bâ 're asisawi pese za'ra wa'aba mono zém na, wa te aima rob'ui'éré za'ra wa'aba õ di za oto. Tô sena ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã si'uihâ na ãma aima rowahutu za'ra wa'wa, 're asisawi pese za'ra wa'aba mono zéb da hã.


text:
Ma tô 're ĩdazawi pese za'ra wa'aba mo tô, Masédoniza na danhipti'a nho'õmo nhisi ãma 're ĩdasi'ubumroi mono norĩ hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're ĩsaze za'ra mono norĩ hã. Tane nherẽ, wa aima roti pese za'ra wa'aba ni, asimizawi pese zém nhipai u, asima 're sa'ẽtẽ za'ra wa'aba mono sina, ĩwẽ uptabi hã 're 'manharĩ za'ra wa'aba mono da.


text:
Ai'rata wasi'ubumroi wa'aba ré, ãne wa tô aima roti za'ra wa'aba ni, rowẽ na si 're aihâimana za'ra wa'aba mono da, duré asima 're ropibui wẽ za'ra wa'aba mono da, duré asimi'ẽ na asi'uihâ na aihâimanazéb da, 're romhuri za'ra wa'aba mono da, aihâiba mono bâ wa'aba. Ãne, wa tô aima roti za'ra wa'aba ni. Ãne ĩwẽ uptabi hã te za tô 're ĩ'manharĩ u'âsi za'ra wa'aba mo.


text:
Tawamhã danho'a 're anomro wẽ wa'aba mono wa, ĩsazei'õ'wa norĩ hã te za te te 're aiwẽsãmri za'ra wa'wa. Te za te te 're aiwazéb za'ra wa'wa. Duré asimi'ẽ na 're romhuri za'ra wa'aba mono wamhã, 're dawari za'ra wa'aba mono ãna, te za 're anomro aba mo. 


text:
 Apâ 're ĩdahâiwa'utu za'ra mono zé wasu'u</n> Wasisãnawã norĩ, ni'wa hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono zazei'õ'wa hã, dawi dâ'â wamhã, ĩsiré norĩ hã te za ãma 're pẽ'ẽzé pese za'ra, apâ 're ĩdahâiwa'utu za'ra mono zé wasu'u hã te te 're waihu'u za'ra mono õ wa. Tanei õ di za, a norĩ wa'wa hã. Taha wa, wa wasima wẽ za'ra ni, sena na waihu'u za'ra wa'aba da, dadâ'â wasu'u hã.


text:
Zezusi hã ma tô dârâ. Ma tô pẽ'ẽhai'utõ. Pẽ'ẽ si'utõrĩ nherẽ, ma tô apâ hâiwa'udu. Ãhãna te 're morĩ u'â oto. Ãne na wa tô saze za'ra ni. Taha wa, wa tô duré waihu'u za'ra ni, ĩsazei'wa norĩ hã 're dâ'â za'ra mono wamhã, apâ 're ĩhâiwa'utu za'ra mono na hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te za apâ te te 're ahâiwa'utu, Zezusi te te apâ ĩhâiwa'utu ne.


text:
Tawamhã, Wanhib'apito we apâ wazô morĩ wamhã, ãté wa norĩ hã zahadu wahâiba ré 're wanomro mono ré, te za wei mo. Tane nherẽ, 're ĩdâ'â za'ra mono norĩ wana, ĩtẽme wasihutu õ di za. Ãne Wanhib'apito te te wama ĩrowahutu za'ra zarina, wa aima rowasu'u za'ra wa'aba ni.


text:
Tô sena, Wanhib'apito hã te za wei wazô si'ra, hâiwa hawi. Tawamhã, te za tãma wa'ru za'ra, hâiwa ãma tãma ĩromhuri pese 'wai ma. Hâiwa ãma tãma ĩromhuri pese 'wa hã, te za wei hâ, hârâ 'rãihâ na, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimnhihârâzém na. Tawamhã, ĩsazei'wa norĩ hã 're ĩdâ'â za'ra mono norĩ hã, ta norĩ uimrehẽne te za apâ hâiwa'utu za'ra.


text:
Tawamhã wa norĩ hã ĩsazei'wa norĩ hã, zahadu wahâiba ré ré 're ĩwahâimana za'ra mono norĩ hã, apâ ĩhâiwa'utu za'ra norĩ me, ĩsazei'wa norĩ me, te za sitẽme wa'ubumro awa'awi, hâiwa'a ãma. Tawamhã, Wanhib'apito hã wa za oto aihĩni sõpẽtẽ za'ra ni, hâiwa nho're ãma. Tawamhã, ĩ'rata wa za 're wahâimana u'âsi za'ra.


text:
 Wanhib'apito apâ wei morĩ õ ré, 're ĩdanomro wẽ mono zé wasu'u</n> Wasiré ĩsazei'wa norĩ, Wanhib'apito apâ wei wazô ĩmorĩzé hã, wa tô aima waihu'u pese za'ra wa'aba ni. Tane nherẽ, wa za duré apâ aima ãma rob'rãzarõtõ za'ra wa'wa, rob'ui'éré na. Niwapsi, te za wei mo apâ wazô. Tane nherẽ, bâdâ hã wa te waihu'u za'ra õ di. Nimahã na we ĩmorĩzé hã, wa te waihu'u za'ra õ di. A norĩ wa'wa hã ma tô ãne hã ĩwaihu'u pese za'ra wa'wa.


text:
Wanhib'apito apâ wei morĩ wapsi, awa'awi te za wei mo. Tane tô, ni'wa hã barana simisaihuri da, marĩ zô 'ri para u sébré wamhã, 'ri para ĩsi'ubumro norĩ hã te za tãma a'rãmi za'ra, sô simipari za'ra õ nherẽ, sébré wa. Tane, Wanhib'apito apâ we ĩmorĩzéb zô 're danhimipari za'ra mono õ ré, te za wei mo.


text:
Sô 're danhimipari za'ra mono õ wa, te za ĩsazei'õ'wa norĩ hã da te dasima 're rowasu'u za'ra, ãne: “Rowẽ na wa za oto 're wasi'ubumroi u'âsi, marĩ hã wazô 're wairébé mono ãna.” Ãne te za dasima da te 're rowasu'u za'ra, da te 're waihu'u za'ra mono õ wa. Ãne, da te dasima 're rowasu'u za'ra mono wapsi, tawapsi, awa'awi te za ropipa hã dazô watobro, Wamama hã za te te dama ĩrob'manharĩzém na hã. Tiwi dasimani waihu'u za'ra õ di za, pi'õi ma, ĩ'ra tãma 're rere'e mono da, ĩwasã ãma 're sépu'u za'ra mono wa, ai'uté zépu hã tiwi 're ĩsimani za'ra mono õ ne. 


text:
Wasiré ĩsazei'wa norĩ, a norĩ wa'wa hã Wanhib'apito apâ wei ĩmorĩzéb zô, te sô 're asimipari za'ra wa'aba mo. Taha wa, awa'awi za wei morĩ nherẽ, tãma a'rãmi za'ra wa'aba õ di za, barana ĩsimisaihuri norĩ ma, 're ĩdasi'rãmi za'ra mono ne.


text:
Tawamhã Wanhib'apito apâ we ĩmorĩzéb zô, aihĩni 're ĩ'asimipari za'ra wa'aba mono norĩ hã, rowa'a na 're ĩdahâimana za'ra mono zém ne, 're aihâimana za'ra wa'aba mono zé hã, a norĩ wa'wa hã ti'ai ãma. Apâ we ĩmorĩzéb zô 're ĩdanhimipari za'ra mono õ norĩ ne, robra na 're wahâimana za'ra mono õ di tô, wa norĩ hã.


text:
Taha wa, 're ĩdanhotõ za'ra mono ne, wanhimiza'rese ãna 're wahâimana za'ra mono tõ da, wa za sô 're wanhopré u'âsi.


text:
Barana si te rosa'rese ãna 're danhotõ za'ra. Barana si te duré âzézei'wa norĩ hã 're siwamnarĩ za'ra.


text:
Tazahã, wa norĩ hã Wanhib'apito apâ we ĩmorĩzéb zô, 're wanhimipari za'ra mono wa, wanhimi'ẽ na sô 're wanhopré mono sina, wa za 're wahâimana za'ra. Tawamhã wa za wasi'upari za'ra ni, wanhitob'ru wi, Wanhib'apito wa te 're ĩsaze za'ra mono zém na, duré 're ĩwanhimizawi pese za'ra mono zém na, duré Zezusi te te 're ĩwanho'reptu za'ra mono zéb zô, 're ĩwanhimipari za'ra mono zém na. Da'wapéi'wa norĩ hã, tinho'utu'u ĩhâtete na, duré ĩ'rãzaza ĩhâtete na te 're si'uza za'ra, tinhitob'rui wi, da te 'manhiptâ'â tõ da. Ãne, Wanhib'apito wa te 're ĩsaze za'ra mono zém na, duré 're wanhimizawi pese za'ra mono zém na, wa za 're wahâimana za'ra, wapẽ'ẽ wẽ te te wawi wasété tõ da, wanhitob'ru hã. Duré Zezusi te te 're ĩwanho'reptu za'ra mono zéb zô, 're ĩwanhimipari za'ra mono zém na, wa za 're wahâimana za'ra, wanhimirosa'rata na te te wawi ro'wa'rutu tõ da. 


text:
Tane tô. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã niha te te wama 're arob'manharĩ mono da, te te sima 're wa'awẽ mono õ di. Ma tô te te sima 're wa'awẽ, Wanhib'apito Zezu Cristu hã te te 're wa'anho'reptui mono da.


text:
Ta hã ma tô wazada dârâ, ĩ'rata 're wasi'ubumroi mono da. Tawamhã, apâ wei wazô morĩ wapsi, wahâiba ré 're ĩwanomro mono norĩ hã, duré wawana 're ĩdadâ'â za'ra mono norĩ me, wa za ĩ'rata wasiré 're wasi'ubumroi u'âsi.


text:
Taha wa, te za 're asipawaptob za'ra wa'aba mo, aipẽ'ẽ wẽ za'ra wa'aba na asiptete sina 're aihâimana za'ra wa'aba mono da. Tô sena na ãhãna hã ãma 're asipawaptob za'ra wa'aba mono ne, te za duré ãma 're asipawaptob u'âsi za'ra wa'aba mo, õne u'âsi. 


text:
 'Re ĩdanomro wẽ mono zéb da na roti wasu'u</n> Wasiré ĩsazei'wa norĩ, wa aima roti za'ra wa'aba ni, te te aima 're ĩromhuri za'ra wa'aba mono norĩ hã 're hâimana wazéb za'ra wa'aba mono da. Ta norĩ hã, Wanhib'apito ma romhuri'wa norĩ. Taha wa, te za marĩ hã ĩwẽ si te te aima 're wẽ za'ra wa'wa. Duré timreme wẽ na si te za aima te te 're roti za'ra wa'wa. Tawamhã, ta norĩ mreme, te za 're ĩwapari pese za'ra wa'aba mo.


text:
Ta norĩ hã te te aima 're romhuri pese za'ra wa'aba mono wa, te za 're ĩwazéb za'ra wa'aba mo. Te za duré 're ĩsawi pese za'ra wa'aba mo. Asima 're aimreme wasété za'ra wa'aba mono ãna, te za asiré 're aihâimana za'ra wa'aba mo, rowẽ na. 


text:
Wasiré ĩsazei'wa norĩ, wa za duré aima roti za'ra wa'aba ni. Ni'wam norĩ hã 're wa'a za'ra mono wamhã, te za tãma 're ĩroti pese za'ra wa'aba mo, simi'ẽ na si'uihâ na te te sima 're romhuri za'ra mono da. Duré ni'wam norĩ hã robzei õ wamhã, te za 're ĩpawaptob za'ra wa'aba mo, robzei'õ u'âsi 're nomro tõ mono da. Duré ni'wam norĩ hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u te te waihu'u za'ra nherẽ, ĩwẽ na si 're nomro mono da, te te sima 're rosa'rata za'ra mono õ wamhã, te za 're ĩpawaptob za'ra wa'aba mo. Da'ãma 're aiwa'a za'ra wa'aba mono õ di za. Aiwaimri te za 're aihâimana za'ra wa'aba mo, sada.


text:
Ni'wai ma ĩwẽ'õ hã da te 'manharĩ wamhã, te za 're asipawaptob za'ra wa'aba mo, asa marĩ ĩwẽ'õ hã dama 're 'manharĩ za'ra wa'aba mono tõ da. Marĩ ĩwẽ'õ hã da te aima 're 'manharĩ za'ra wa'aba mono nherẽ, ĩwẽ na si te za 're asipawaptob za'ra wa'aba mo, asa tãma ãma 're wa'rãmi za'ra wa'aba mono tõ da. Ĩwẽ na si te za asima 're ĩ'manharĩ u'âsi za'ra wa'aba mo, asiré ĩsazei'wa norĩ ma. Uburé te za dama 're ĩ'manharĩ wẽ u'âsi za'ra wa'aba mo, a'uwẽ mono bâ. 


text:
Wẽ wa, te za ãma 're aiwata u'âsi za'ra wa'aba mo. Rowẽ na 're anomro aba mono wamhã, duré robzei'õ na 're anomro aba mono nherẽ, wẽ wa, te za ãma 're aiwata u'âsi za'ra wa'aba mo. Ãne na 're aihâimana za'ra wa'aba mono da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, ma tô aima pisutu za'ra wa'wa, Cristu Zezusihi nhib'a'uwẽ 're anomro aba mono wa. 


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani nhimipawaptobzém na asiwi 're ro'wa'rutu za'ra wa'aba mono õ di za.


text:
Ni'wa hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani zarina, marĩ hã te te waihu'u wamhã, ĩsimirowasu'u hã asiwi wẽ'õ za'ra wa'aba õ di za, taré newa.


text:
Uburé marĩ hã te za 're ĩpibu za'ra wa'aba mo, ĩwẽ zô. Tawamhã, marĩ ĩwẽ si te za asima 're ĩtété za'ra wa'aba mo.


text:
Uburé marĩ ĩwasédé hã te za asiwi 're ĩwẽ'õ pese za'ra wa'aba mo, ĩré 're anomro aba mono tõ da. 


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono wi, rowẽ nhomri'wai wi, wa wa te 're rowaptẽrẽ za'ra, te te 're aipawaptob za'ra wa'aba mono da, asimi'ẽ na ĩsine, ĩwẽ na si ãma 're aihâimana u'âsi za'ra wa'aba mono da, duré uburé asimirosa'rata wẽ na si, 're aihâimana u'âsi za'ra wa'aba mono da. Wanhib'apito Zezu Cristu hã apâ wei wazô morĩ wamhã, ĩwẽ na si te za ai'madâ'â za'ra wa'wa.


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono hã tinhib'a'uwẽ da, te te 're ĩ'aipisutu za'ra wa'aba mono hã, umnhasi uptabi wa, te za tô te te 're aipawaptob za'ra wa'wa, ĩwẽ na si 're anomro u'âsi aba mono da. 


text:
 Rob'ui'éré 'rãsutu zé</n> Wasiré ĩsazei'wa norĩ, te za wa'ãma 're aimreme zusi aba mo, Wamama ma. 


text:
Uburé asiré ĩsazei'wa 're aihâimana za'ra wa'aba mono wa, te za asõ'utu na asisawi sina 're asitob'rata hârâ za'ra wa'aba mo. 


text:
Wanhib'apito zadawa para, ĩ̱mreme pire na wa aima nharĩ za'ra wa'wa, ã hã wa te aima ĩrob'ui'éré za'ra wa'wa hã, dama 're sõré za'ra wa'aba mono da, ĩsazei'wai mono bâ. 


text:
Wanhib'apito Zezu Cristuhu wi, wa wa te 're rowaptẽrẽ za'ra, tinhimipawaptobzé hã te te aima sõmri za'ra wa'aba da, ai'ãma 're hâimana za'ra wa'aba mono da. 


text:
 2 Tesaronita norĩ</n>  Paru hã, maparane ãma te te duré ĩrob'ui'érézé, Tesaronita norĩ ma</n> <n>(1-2)</n>  Ĩsazei'wa norĩ, wa hã Paru, Sira, duré Timotiu, wa ãma aima rob'ui'éré za'ra wa'aba ni, Tesaronita na 'ri nho'õmo nhisi ãma asiré 're asi'rã'õtõ aba mono norĩ ma. Wamama hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, duré Wanhib'apito Zezu Cristu hã te asina 're ĩ'umnhasi za'ra wa'aba mo, ĩsib'a'uwẽ 're aihâimana za'ra wa'aba mono da. Wamama ma, wa ai'ãma 're wamreme zusi u'âsi 'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, duré Wanhib'apito Zezu Cristuhu ma zama, ĩsimizawizé hã ai'ãma 're hâimana u'âsi za'ra wa'aba mono da, rowẽ u'âsi, ãma 're anomro aba mono da.


text:
 Zezu Cristu apâ wei morĩ wa, dahâimanazéb zarina za te te dama ĩrowairébézé wasu'u</n> Wasisãnawã norĩ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma, wa 're wawata u'âsi za'ra, 're aihâimana wẽ za'ra wa'aba mono wa. Ta hã te te 're aipawaptob za'ra wa'wa, tiwaihu'u pese na. Tawamhã ma tô oto 're ĩsazei pese za'ra wa'aba mo. Awẽ sidâpâsi 're ĩsazei pese za'ra wa'aba mono zé hã, te ãma 're ĩsa'ẽtẽ za'ra wa'aba mo. Aihâiba mono bâ, te 're asisawi za'ra wa'aba mo. Duré awẽ sidâpâsi 're asisawi pese za'ra wa'aba mono zé hã te ãma 're ĩsa'ẽtẽ za'ra wa'aba mo. Taha wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma, wa 're wawata u'âsi za'ra. Ãne, wa te 're 'manharĩ za'ra mono da, wama wẽ za'ra di. Tô ĩ'uwaibaba si.


text:
Taha wa, wa norĩ hã wa wa te 're aiwẽsãmri za'ra wa'wa, wato sina. Ĩsazei'wa norĩ hã, daro mono bâ siré 're ĩsi'rã'õtõ mono norĩ ma, wa tô wa te 're aiwasu'u wẽ za'ra wa'wa. Tawamhã, 're sazei pese za'ra wa'aba mono wa, ma tô da te ai'ãma 're rowasété za'ra wa'wa. Ĩwasédé hã da te aima 're ĩ'manharĩ za'ra wa'aba mono zé hã, ma tô 're ĩsépata za'ra wa'aba mo. Tazahã, asimi'ẽ na te asina 're ĩ'umnhasi za'ra wa'aba mo. Taha na, wa tô wa te dama 're aiwasu'u wẽ za'ra wa'wa, wapẽ'ẽ 're wato sina. 


text:
Tawamhã, wa tô wa norĩ hã waihu'u za'ra ni. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, sena na te za dahâimanazém na te te dama 're arowairébé. A norĩ wa'wa hã 're sazei pese za'ra wa'aba mono wa, te 're ĩrobzépata za'ra wa'aba mo. Tawamhã 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te 're aipawaptob za'ra wa'wa, ãma 're anomro wẽ u'âsi aba mono da. Taha wa, te za te te 're aipisutu za'ra wa'wa, ĩ'rata 're aihâimana u'âsi za'ra wa'aba mono da, ĩsimiroti ré 're anomro wẽ u'âsi aba mono da. Taha wa, za ĩré 're anomro wẽ wa'aba mono wa, te a'â 're ĩrobzépata za'ra wa'aba mo, asirõiwi da, 're sazei pese za'ra wa'aba mono wa. Ãne na te te 're aipawaptob za'ra wa'aba mono na, wa tô waihu'u za'ra ni, tô ĩbâ ĩsimirowairébézé hã.


text:
Tane tô, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, tô sena. Tawamhã, te za niha te te dama 're arob'manharĩ, te te aima 're ĩrob'manharĩ wasété za'ra wa'aba mono norĩ ma.


text:
Duré te za aipawaptob za'ra wa'wa, rowẽ na si 're aihâimana za'ra wa'aba mono da. Wa norĩ zama, robzépata na 're ĩwahâimana za'ra mono norĩ zama, te za wapawaptob za'ra, rowẽ na si 're wahâimana za'ra mono da. Tô sena, te za Wanhib'apito Zezusi hã wei wama sihâi'ré hâiwa hawi, te te tãma 're ĩromhuri pese za'ra mono norĩ me. Tawamhã, wei morĩ wamhã, te za tô dahâ za'ra. Te za duré wa norĩ hã wapawaptob za'ra.


text:
Tawamhã unhama ro'o wa'wam ne, te za we nhamra, Zezusi hã. Niha te za dama arob'manha, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, da te dasima 're ĩwẽ'õ pese za'ra mono norĩ ma, duré Wanhib'apito Zezusihi nhiminho'reptuzém na, ĩwasu'uwẽ te te 're ĩsazei õ za'ra mono norĩ ma zama.


text:
Ta norĩ hã te za sisiti satõrĩ za'ra, ĩsiti 're si'ubumroi u'âsi mono da, rowẽ'õ u'âsi na. Taha na te za te te 're robzépata u'âsi za'ra. Tawamhã, Wanhib'apito nhiti 're dahâimana za'ra mono wamhã, tiwaihu'u pese na marĩ hã rowẽ uptabi na, te te 're da'apawapto mono õ di za. Taha ré 're dahâimana za'ra mono õ di za. Ãne, sena na te za dama arowairébé.


text:
Tawamhã, wei morĩ wamhã, ĩsimiroti zarina 're danomro wẽ mono da, te te 're ĩdapawaptob za'ra mono norĩ hã te za ãma tiwata za'ra, te te sina 're ĩ'umnhasi za'ra mono norĩ hã. Te za tô ãma titob'uzu za'ra. A norĩ wa'aba zama, wanhimirowasu'u zarina ĩwasu'uwẽ na 're ĩsaze za'ra wa'aba mono norĩ hã, te za ãma dame aiwata za'ra wa'wa. Te za duré ãma atob'uzu za'ra wa'wa. Tane tô, bâdâ ĩpire, ĩwa waptã'ã wapsi, te za uburé dama ãma uwaimra. 


text:
Taha wa, Wanhib'apito 'Re ĩhâimana u'âsi mono wi, wa wa te 're rowaptẽrẽ u'âsi za'ra, ĩwẽ na te te 're aipawaptob za'ra wa'aba mono da, taha zarina, 're ĩdanomro mono zép tém na 're anomro wẽ wa'aba mono da, te te aima 're ĩpisutu za'ra wa'aba mono zéb zarina si. Wa duré wa te tiwi 're rowaptẽrẽ za'ra, asimirosa'rata wẽ 'manharĩ'wai wa'wa hã, tiwaihu'u pese na te te aima ãma 're uwaimrami za'ra wa'aba mono da, marĩ hã, ĩwẽ si 're 'manharĩ za'ra wa'aba mono da, 're sazei pese za'ra wa'aba mono wa.


text:
Tawamhã Wanhib'apito Zezusihi ãma te za 're dawata za'ra, Wanhib'apito 'Re ĩhâimana u'âsi mono me, te te 're ĩ'aipawaptob za'ra wa'aba mono zém na ãma 're aihâimana wẽ za'ra wa'aba mono wa. Te za duré te te dama 're aiwasu'u wẽ za'ra wa'wa, Wanhib'apito Zezusi hã. 


text:
 Wanhib'apito Zezu Cristu apâ za we ĩmorĩzé wasu'u</n> <n>(1-3)</n>  Ãté ni'wa hã ma tô aima rowasu'u za'ra wa'wa, Wanhib'apito Zezu Cristu za apâ wei wazô ĩwisizém na hã. Ãté bâdâ hã ĩwa waptã'ã newa, ma tô aima rowasu'u za'ra wa'aba ni. Tawamhã ĩwasu'u hã tô sena newa, ãma 're rosa'rata za'ra wa'aba mono õ di za, 're aipẽ'ẽwara za'ra wa'aba mono tõ da. Ãté 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, marĩ hã ni'wai ma, te te ĩwaihu'u zarina newa, ãté duré marĩ hã te te ĩwapari zarina newa, ãté duré wanhimi'ui'éré zarina newa, ni'wa hã ma tô ãne aima rowasu'u za'ra wa'wa. Mare di. Ãne danhimirowasu'u hã 're saze za'ra wa'aba mono õ di za, dazadawa nhipese na da te aiwi 're udâ tõ za'ra wa'aba mono da. Wanhib'apito wei morĩ õ ré, daro mono bâ te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti zada 're dahâimana za'ra. Duré ni'wa hã ĩwasété uptabi hã te za dama sihâi'ré. Ta hã, ropipa ãma za oto 're ĩhâimana mono zé hã.


text:
Ta hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono upana waihu'u pese newa, ãma 're ĩdawata za'ra mono norĩ hã te za dawi wẽ'õ za'ra, ta norĩ ãma 're dawata za'ra mono tõ da oto. Romhâiba hã te za duré dawi wẽ'õ za'ra, ãma 're dawata za'ra mono tõ da. Duré 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te dama 're ĩ'apisutu mono hã te za dawi wẽ'õ za'ra. Uburé ãma 're ĩdawata za'ra mono na te te ãma ĩda'rãnhipa na, te za siwasu'u dama: “Wa hã, Ĩ̱waihu'upe. Wa hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono.” Ãne te za siwasu'u. Tawamhã ti'ai ãma 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩdawata za'ra mono zéb u, te za ãzé, tame sãmra da. 


text:
Tawamhã e ma tô aiwi aimani za'ra wa'wa, ãne na hã te aima ĩrowahutu za'ra wa'aba zé hã ai'rata ĩ̱nhamra za'ra wa'aba ré hã.


text:
Tane nherẽ, aibâ ĩwasété uptabi hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono, bâdâ te te tãma ĩpisutu õ ré, we datẽme watobro õ di za a'â. Niwa bâdâ hã ĩwa waptã'ã wapsi, te za wei watobro, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimipisutuzém na si. Ãne na hã ma tô duré ĩwaihu'u za'ra wa'wa.


text:
Ãhãna pi'uriwi, ma tô Wa'uburé hã tinhimiromhuri na ãma sãna'rata. Tawamhã 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te tiwi ĩsawizé hã te za a'â ãma 're hâimana, ĩwasété uptabi ãma, bâdâ ĩwa waptã'ã õ wa a'â. Taha parip si, te te tiwi ĩsawizé hã ãma 're hâimana mono õ di za oto.


text:
Tawamhã ĩwasété uptabi hã te za we sihâi'ré oto, danho'a te te romhuri da. Tane nherẽ, Wanhib'apito Zezusi hã wei morĩ wamhã, tizadawa wa'u'u na te za tĩwĩ. Rowa'a za'ẽtẽ ré wei wisi wamhã, ĩwasété uptabi hã tâibâ za oto.


text:
Tane nherẽ, Wanhib'apito wei morĩ õ ré, te za ĩwasété uptabi hã Satanasihi waihu'u pese zéb zarina, te te dama 're romhõsi. Marĩ hã tô sena newa, da te ãma ĩwaihu'u za'ra zéb da hã, duré marĩ na ĩdatob'uzu za'ra zéb da, te za te te dama 're romhõsi.


text:
Tinhimiromhuri wasété na te za dawi udâ pese za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhiti za 're ĩdahâimana u'âsi za'ra mono norĩ wi. Ta norĩ hã te ĩwasu'uwẽ hã te te siwi 're wẽ'õ za'ra, tô sena ĩwasu'uwẽ hã. Taha wa, ta norĩ hã te te 're sõ'reptu za'ra mono õ di za, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã.


text:
Tô sena ĩwasu'uwẽ hã da te dasiwi 're wẽ'õ za'ra mono wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te dapawaptob õ di za. Tawamhã, te te dapawaptob õ wamhã, te za oto dama pisutu za'ra, tizadawa nhipese na tô sena newa te te dawi ĩ'udâ nhimiroti si, da te 're sazei pese za'ra mono da oto.


text:
Taha wa, sisiti te za dazatõrĩ za'ra ropipa u, tô sena ĩwasu'uwẽ hã da te 're ĩsaze za'ra mono õ norĩ hã, ĩwasété si, da te dasima 're ĩwẽ za'ra mono norĩ hã. 


text:
 'Re ĩdasisõ'reptu za'ra mono zé wasu'u</n> Wasisãnawã norĩ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma, wa 're wawata u'âsi za'ra, ãma 're anomro wẽ wa'aba mono wa, Wanhib'apito te te 're ĩ'asawi pese za'ra wa'aba mono norĩ hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô marĩ õ uptabi ré sima aipisutu za'ra wa'wa, ĩmorĩ'rata na te te 're asõ'reptu za'ra wa'aba mono da. Tawamhã, Tipẽ'ẽzani hã ma tô te te aima 're anhomri 'wa, ĩtẽme 're anomro wẽ wa'aba mono da. Ma tô duré ai'ãma tinhib'a'uwẽ uptabi za'ra wa'wa. Ma tô duré te te 're aipawaptob u'âsi za'ra wa'wa, tô sena ĩwasu'uwẽ hã 're sazei pese za'ra wa'aba mono da.


text:
Te te 're asõ'reptu za'ra wa'aba mono da, ma tô aipẽ'ẽ 're aima nharĩ za'ra wa'wa, ĩwasu'uwẽ, wa te aima wasu'u za'ra wa'aba wamhã, Wanhib'apito Zezu Cristuhu siré rowẽ uptabi ré 're aihâimana u'âsi za'ra wa'aba mono da, ĩsine rowa'a za'ẽtẽ ré.


text:
Tawamhã, wasiré ĩsazei'wa norĩ, 're sazei pese za'ra wa'aba mono za, sena na wa te aima 're ĩrowahutu za'ra wa'aba mono hã. Uburé wamreme na duré uburé wanhimi'ui'éré na, wa te aima ãma 're ĩrowahutu za'ra wa'aba mono zé hã te za 're ĩsazei pese za'ra wa'aba mo, ĩsarina 're anomro wẽ wa'aba mono da. 


text:
<n>(16-17)</n>  'Re ĩhâimana u'âsi mono hã Wamama hã, te te 're wa'azawi pese. Te duré te te 're wa'apawapto, wapẽ'ẽ 're, 're wanomro wẽ u'âsi mono da, wahâimana nhiptete sina wanhimi'ẽ na sô 're wanhimipari u'âsi za'ra mono da, ĩwẽ zô. Taha wa, wa za Wamama wi, wa te 're rowaptẽrẽ u'âsi za'ra, duré Wanhib'apito Zezu Cristuhu wi zama, ato sina 're aihâimana za'ra wa'aba mono da, duré asiptete sina ĩwẽ na si tãma 're romhuri pese za'ra wa'aba mono da, asimirowasu'u wẽ za'ra wa'aba na.


text:
 Paru norĩ ãma ĩsazei'wa norĩ 're ĩmreme zusi mono zé wasu'u</n> Wasisãnawã norĩ, te za wa'ãma 're aimreme zusi aba mo, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, te te 're wapawaptob u'âsi za'ra mono da, Wanhib'apito zadawa wasu'u hã, dahâiba mono bâ da te 're wapari su'u za'ra mono da, da te 're saze za'ra mono da, asine za'ra wa'aba.


text:
Tazahã, aihĩni da te 're saze za'ra mono õ di, ĩsadawa wasu'uwẽ hã. Taha wa, te za duré wa'ãma tãma 're aimreme zusi aba mo, te te dawi wanho'reptu za'ra da, ĩwasété uptabi na si 're ĩdanomro mono norĩ wi. 


text:
Wanhib'apito Zezusihi si, umnhasi za'ẽtẽ di. Taha wa, te za te te 're aipawaptob za'ra wa'wa, 're sazei utõrĩ za'ra wa'aba mono tõ da, aihâimana nhiptete sina ãma 're anomro aba mono da. Duré Wa'uburé wi, ĩwasété uptabi wi, te za tiwi aihâiba zawi za'ra wa'wa.


text:
Wa norĩ hã Wanhib'apito ãma simisutu 're wanomro mono wa, wa wa te ai'ãma 're umnhasi za'ra wa'wa. Taha wa, wa aiwaihu'u za'ra wa'aba ni, tô sena, wanhimiroti zarina ãma 're ĩ'anomro aba mono na hã. Tane tô, õne u'â te za ãma 're anomro aba mo. 


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono wi, wa wa te 're rowaptẽrẽ u'âsi za'ra, ĩsimizawizé hã asina waihu'u pese za'ra wa'aba da, duré Cristuhu nhimipawaptobzéb zarina asimi'ẽ na ãma 're ĩ'aihâimana za'ra wa'aba mono zé hã asina waihu'u pese za'ra wa'aba da. 


text:
 Ĩsazei'wa norĩ, tinhimarĩ zô te te sima 're ĩromhuri za'ra mono zé wasu'u</n> Wasisãnawã norĩ, Wanhib'apito Zezu Cristuhu zadawa para, wa aima roti pese za'ra wa'aba ni, ni'wam norĩ wi, a'â 're aihâimana za'ra wa'aba mono da. Ta norĩ hã asiré ĩsazei'wa norĩ nherẽ, wa'a u'âsi te 're hâimana za'ra. Wanhimiroti zarina 're hâimana za'ra mono õ di. Taha wa, ĩhâiba zu 're aihâimana za'ra wa'aba mono õ di za.


text:
Wa norĩ hã ai'rata wahâimana za'ra wa'aba ré, wa tô ãma aima asanho za'ra wa'aba ni, ĩsazei'wa norĩ hâimanazém na hã. Siwa'ru 're wahâimana za'ra mono õ di. Mare di. Taha wa, ãma aima ĩwasisanho za'ra wa'aba zé hã ma tô ĩwaihu'u za'ra wa'wa, ĩsarina ãma 're anomro wẽ wa'aba mono da.


text:
Ai'rata wahâimana za'ra wa'aba ré, dasa hã wa'âbâ ãna wa te 're huri mono õ di. Wa tô wa te wasima 're romhuri pese za'ra, wapatâ'â nherẽ, duré wawasutu nherẽ. Bâdâ 'rãi watobro õ ré, duré bâdâ sébré nherẽ, wa tô wa te wasima 're romhuri za'ra, wama 're asõprub za'ra wa'aba mono na, aima wapire za'ra wa'aba na 're wahâimana za'ra mono tõ da.


text:
Wanhib'apito wasu'uwẽ na, wa te aima 're ĩromhuri za'ra wa'aba mono zé wa'rãmi, marĩ na 're wapawaptob za'ra wa'aba mono da, wama 're ĩ'ru za'ra wa'aba mono zé hã, tô sena te aré tô wama 're ĩ'ru za'ra wa'aba mo. Tane nherẽ, marĩ na wa te 're rowaptẽrẽ za'ra mono õ di, ai'rata 're wahâimana za'ra wa'aba mono ré hã. Ãne wa tô aima ãma asanho za'ra wa'aba ni, 're ĩwahâimana za'ra mono zéb zarina, 're anomro aba mono da.


text:
Ai'rata 're wahâimana za'ra wa'aba mono ré hã, wa tô ãne na nasi aima roti za'ra wa'aba ni: “Ni'wa hã, romhuri te te siwi 're wẽ'õ mono wamhã, dame 're sai mono õ di za, mram na hã.” 


text:
Ni'wam norĩ hã asiré wa'aba 're ĩsi'ubumroi mono norĩ hã, ĩsazei'wa nherẽ, taré te, u, 're hâimana za'ra. Te te 're romhuri za'ra mono õ di, u. Taré te, u, te te dawi 're ro'wa'rutu za'ra, da te 're ĩromhuri pese za'ra mono norĩ wi. Ãne wa, wa aima ãma sahu za'ra wa'aba ni, wanhimiroti na hã.


text:
Tawamhã Wanhib'apito Zezu Cristuhu zadawa para, wa tãma roti pese za'ra ni, ta norĩ ma, rowẽ na te te 're romhuri pese za'ra mono da, tihâimana za'ra zéb da hã.


text:
Wasisãnawã norĩ, marĩ hã dama 're 'manharĩ wẽ za'ra wa'aba mono da, 're aiwa'a za'ra wa'aba mono tõ. 


text:
Ã rob'ui'éré na wa te aima ĩnharĩ za'ra wa'aba na, ni'wa hã asiré ĩsazei'wa nherẽ, ãma 're morĩ wẽ da, te te sima wẽ õ wamhã, ta hã te za oto ãma ĩwaihu'u za'ra wa'wa. Tawamhã, ĩhâiba zu ãma 're anomro aba mono da, asima 're wẽ za'ra wa'aba mono õ di za, siséb za'ra da, ta norĩ hã.


text:
Tane nherẽ, asitob'ru na ãma 're rosa'rata za'ra wa'aba mono õ di za. Asisãnawãi ma, 're ĩroti za'ra wa'aba mono ne, te za tô tãma 're ĩroti pese za'ra wa'aba mo. 


text:
 Rob'ui'éré na rowasu'u 'rãsudu</n> Wanhib'apito wi, wama rowẽ nhomri'wai wi, wa wa te 're rowaptẽrẽ za'ra, rowẽ u'â hã ai'ãma 're hâimana u'âsi za'ra wa'aba mono da. 


text:
Ĩ̱si'uihâ na wa aima ãma rob'ui'éré za'ra wa'wa, ĩ̱nhib'rata na, ãhã na hã: “Wa hã Paru, wa asawi za'ra wa'wa.” Ãne u'âsi, wa nasi dama rob'ui'éré, ĩ̱nhisi na. Ãne wa aima rob'ui'éré za'ra wa'wa. 


text:
Wanhib'apito Zezu Cristuhu wi, wa wa te 're rowaptẽrẽ za'ra, ĩsimizawizé hã uburé aihâiba mono bâ ai'ãma 're hâimana za'ra wa'aba mono da. 


text:
 1 Timotiu</n>  Paru hã Timotiuhu ma, te te ĩrob'ui'éré na'rata zé</n> <n>(1-2)</n>  Ĩ̱'ra Timotiu, wa hã Paru, Cristu Zezusihi zadawa wasu'u'wa, wa ãma aima rob'ui'éré. Wanhib'apito wasu'uwẽ na te ãma aipo're pu'uzéb zarina, ĩsazei'wa oto 're aimorĩ wa, wa ĩ̱'ra na asisi. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã Wanho'reptui'wa hã ma tô ĩ̱pisutu, te dama 're sadawa wasu'u mono da. Taha da, ma tô Cristu Zezusihi zama ĩ̱pisutu. Õhõ zô si, wa sô 're wanhimipari za'ra, marĩ ĩwẽ uptabi hã te te wama ĩpisutu za'ra zéb zarina, te te wama ãma 're a'uwaimrami mono da. Wamama ma, wa ai'ãma 're ĩ̱mreme u'âsi, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, duré Wanhib'apito Cristu Zezusihi ma zama, ĩsimizawizé hã ai'ãma 're hâimana u'âsi mono da, duré ai'ãma 're pẽ'ẽzé u'âsi zahuré mono da, rowẽ u'âsi, ãma 're aimorĩ da.


text:
Masédoniza na danhipti'a nho'õmo nhisi u ĩ̱morĩ u'âbâ, wa tô ai'ãma ropti, Épézu ãma a'â asãmra da. Tane da, wa za duré ĩ̱zadawa na aima ãma sahu, tame a'â asãmra da. Tame ni'wam norĩ hã te ĩsazei'wa norĩ ma, siwa'ru te te 're rowasu'u za'ra. Taha wa, te za a'â tame asã, sadawa uwati za'ra da, tinhimirowasu'u hã te te sahâri pese za'ra da.


text:
Ta norĩ hã te dahi'rata norĩ nhimirob'rãzarõtõ 'ratare hã te te 're 'madâ'â za'ra. Dahi'rata sidâpâsi dahi'rata nhisi wasu'u zama, te ta norĩ hã te te 're 'madâ'â za'ra. Taha zarina, te ãma 're dasisada'âbâ za'ra. Ãne wamhã, ta norĩ hã te te 're dapawaptob za'ra mono õ di, Wanhib'apito zazei'wa norĩ 're hâimana wẽ za'ra mono da.


text:
E marĩ da, wa tô ãne hã aima waihu'u. Wa tô ĩ̱sima aiwẽ, ĩsazei'wa norĩ hã 're pawaptob za'ra mono da, Wamama zawi pese 'wa 're nomro mono da, dazawi pese 'wa zama. Ĩsazei'wa norĩ hã simirosa'rata wẽ ré si, te za 're nomro. Ãne wamhã, marĩ te te 're ĩ'manharĩ wasété za'ra mono na, 'râwi 're siwẽ'õ za'ra mono õ di za. Wanhib'apito zazei uptabi 'wa, te za 're nomro. Tawamhã te aima ĩwaihu'uzéb zarina 're nomro mono wamhã, te za tô dasisawizé hã ĩpẽ'ẽ 're tãma 're hâimana za'ra.


text:
Ni'wam norĩ hã te aima ĩwaihu'uzéb zarina, 're nomro mono õ di oto. Roti sena hawi, ma tô aipizari za'ra. Taha wa, te taré marĩ ĩpire õ na si ãma 're sisada'âbâ za'ra.


text:
Ta norĩ hã te te sima 're wẽ za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'rata na rob'ui'éré na dama rowahutu'wa, 're nomro mono da. Tane nherẽ, tãma waihu'u pese za'ra õ di, ĩsimiroti hã. Tãma waihu'u pese za'ra newa, tazahã tãma pibu prã za'ra di, te te dama 're ĩrowasu'u za'ra mono zé hã. 


text:
'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti hã, Mozési te te dama 're ĩ'awaihu'u mono hã wẽ di, da te dama ãma 're ĩroti za'ra mono zéb da hã. Ãne wama waihu'u pese za'ra di.


text:
<n>(9-10)</n>  E 're ĩnomro wẽ mono norĩ ma, rotizéb da, te 're hâimana, Wamama nhimiroti hã. Mare di. Roti wẽ wẽ'õ'wa norĩ ma, rotizéb da, te 're hâimana. Duré rob'manharĩ wasété'wa norĩ ma zama, rotizéb da, te 're hâimana. Duré 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti wẽ'õ'wa norĩ ma zama, rotizéb da, te 're hâimana. Duré ĩwasété norĩ ma zama, rotizéb da, te 're hâimana. Duré 'râwi pesere dasisô 're ĩda'a're nhi'oto za'ra mono norĩ ma zama, rotizéb da, te 're hâimana. Duré uburé romhuri Wamama te hã, te te ãma 're ĩwasété za'ra mono norĩ ma zama, rotizéb da, te 're hâimana. Duré timama te te 're ĩsimroi mono norĩ ma zama, rotizéb da, te 're hâimana. Duré tina te te 're ĩsimroi mono norĩ ma zama, rotizéb da, te 're hâimana. Duré dapãrĩ'wa norĩ ma zama, rotizéb da, te 're hâimana. Duré dahâiba na da'ãma 're ĩsipsaihuri za'ra mono norĩ ma zama, rotizéb da, te 're hâimana. Duré aibâ si'uiwa dasina 're ĩdanhipsaihuri za'ra mono norĩ ma zama, rotizéb da, te 're hâimana. Duré ĩwada'uri zarina si pawa'âbâ ãna dama romhuri'wa da, a'uwẽ hã da te dasiwi 're ĩsimi'uri za'ra mono norĩ ma zama, rotizéb da, te 're hâimana. Duré 're ĩsadawa nhipese za'ra mono norĩ ma zama, rotizéb da, te 're hâimana. Duré timreme hã tô sena na dama 're siwasu'u za'ra mono nherẽ, taré te te sina 're ĩroti za'ra mono norĩ ma zama, rotizéb da, te 're hâimana. Duré roti tô senai'õ na siwa'ru, ãma 're ĩdanomro wasété mono norĩ ma zama, rotizéb da, te 're hâimana, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti hã.


text:
Roti tô sena na si, wa tô te dama ãma 're aroti, Wanhib'apito wasu'uwẽ na te dama 're rowasu'u mono wamhã. Wẽ uptabi di, Wanhib'apito wasu'u hã. Taha da, ma tô ĩ̱ma pisutu, ĩwasu'uwẽ na te ãma 're da'apo're pu'u mono da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, rowẽ u'âsi 're ĩmorĩ hã. 


text:
 Paru hã Wanhib'apito ãma ĩwatazém na rowasu'u</n> <n>(12-13)</n>  Ãhãna wa za ãma ĩ̱wata, Wanhib'apito Cristu Zezusihi ãma hã. Ta hã ma tô ĩ̱waihu'u siro, ĩ̱nhimiromhuri hã za te tãma ãma 're ĩ'uwaimrami mono na hã. Taha zarina ma tô ĩ̱pisutu, dapawaptom na te tãma 're romhuri mono da. Taha da, ma tô te te 're ĩ̱nhiptete u'âsi. Taha wa, wa za ãma 're ĩ̱wata u'âsi, ĩ̱ma 're rowẽ mono wa. Wanhib'apito ãma wa tô aré te ãma 're wasété aré, ĩ̱mreme wasété na. Ĩsazei'wa norĩ hâiba u'âbâ, wa tô aré te tãma 're rob'manharĩ wasété. Ta norĩ hâiba u'âbâ, wa tô aré sada 're ĩ̱zahi. Wanhib'apito hã Danho'reptui'wa na 're ĩmorĩ na hã ĩ̱ma waihu'u õ di aré. Te duré sazei õ di aré. Taha wa, zahadu ĩ̱nhimiza'rese ãna 're ĩ̱morĩ wa, ma tô ĩ̱'ãma tipẽ'ẽzé, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, te te ĩ̱'azâri tõ da.


text:
Wanhib'apito hã tinhimizawi pese zém na ma tô ĩ̱pawapto pese, te saze da, duré dazawizéb da, ĩ̱ma hâimana da. Aihĩni Cristu Zezusihi ãma 're ĩhâimana za'ra mono norĩ hã te te 're ĩpawaptob za'ra mono ne, ma tô ĩ̱pawapto duré.


text:
Ti'ai u ma tô wei mo, Cristu Zezusi hã, 're ĩdanomro wasété mono hawi te te 're da'anho'reptui mono da. Ãne te dasima da te 're rowasu'u za'ra. Danhimirowasu'u hã tô sena wamhã, aihĩni ãma 're ĩdasisaze za'ra mono da hã, ĩ̱ma wẽ di. Wa hã dawasété nhipai u, ĩ̱wasédé hã sa'ẽtẽ di.


text:
Tane nherẽ, ma tô ĩ̱'ãma tipẽ'ẽzé, te te ĩ̱'azâri tõ da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. E marĩ da. Cristu Zezusi hã ĩ̱'ãma wa'a su'u õ wa, da'ãma ĩwa'a su'u õ na, da te ãma 're waihu'u za'ra mono da, za ĩ̱za'u da te dasina 're ĩ'umnhasi za'ra mono norĩ hã, ĩ'rata 're dahâimana u'âsi za'ra mono da, rowẽ u'âsi ãma.


text:
Taha wa, Danhib'apito uptabi ãma si wa za 're wawata u'âsi za'ra. Ta hã Apito u'âsi te dama 're sãmra, ĩdâ'â'õ hã, ni'wa hã niwa te te ĩ'madâ'â õ hã. Õhõ si Danhib'apito uptabi hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Wẽ uptabi wa, wa za ãma 're wawata u'âsi za'ra. 


text:
<n>(18-19)</n>  Duréi pese hã ma tô ni'wam norĩ hã Wamama zadawa hawimhã marĩ na aima rowasu'u za'ra, za tãma asimiromhuri na ĩwaihu'u sirõmo zéb da. Taha zarina ĩ̱'ra Timotiu, wa za aima ti'ru, da te aima ĩwaihu'uzé hã asina 're 'madâ'â u'âsi mono da, roti tô senai õ da, ãma 're 'wapéi u'âsi mono da. Ãne te za 're aimo, ãma 're 'wapéi u'âsi mono da. Roti tô sena si te za 're ĩ'madâ'â pese mo, Zezu Cristuhu wasu'uwẽ hã wa te 're ĩsaze za'ra mono zép si. Te za duré 're aimorĩ wẽ. Ãne wamhã, aiwasété õ wamhã, 'râwi 're asisãmri mono õ di za, aiwasété na. Ãhãna ni'wam norĩ hã tiwasété na 're sisãmri za'ra mono nherẽ, 're siwẽ'õ za'ra mono õ di. Taha wa, ma tô oto sazei utõrĩ za'ra, Wanhib'apito nhimiroti hã wa te 're ĩsaze za'ra mono zé hã.


text:
Ãne Imenezu norĩ hã te oto 're tineb zahuré, Aresãdirihi me. Taha wa, wa tô a'â tãma hâiba za'ré zahuré, Satanasihi ma, robzei'õ hã a'â te te sina waihu'u zahuré da. E marĩ da. Roti tô sena upana te te dama 're rowasu'u zahuré mono tõ da, taha u'âbâ te te 're wẽ'õ zahuré mono tõ da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. 


text:
 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, 're ĩdamreme zusi mono zém na rowasu'u</n> Ãhãna marĩ ĩpire na wa za aima rowasu'u. 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma 're damreme zusi mono wamhã, te za uburé da'ãma tãma 're damreme zusi, te te 're da'apawapto mono da. Marĩ zô dawi 're rowaptâ'â za'ra mono wamhã, uburé dama te za da te tiwi 're rowaptẽrẽ za'ra, marĩ hã te te dama 're anhomri mono da. Duré marĩ na dama 're sõpru mono wamhã, te za ãma 're dawata za'ra.


text:
Danhib'apito mono bâ, dama 're ĩhâimana za'ra mono norĩ ãma, te za tãma 're damreme zusi, uburé dama ĩpire za'ra norĩ ãma zama. E marĩ da. Ta norĩ hã te te dama 're roti wẽ za'ra mono da, taha zarina 're dasi'wapé za'ra mono õ wa, rowẽ na dasiré 're wanomro mono da, duré dama 're wahâimana wẽ za'ra mono da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'madâ'â sina.


text:
<n>(3-4)</n>  'Re ĩhâimana u'âsi mono hã Wa'anho'reptui'wa. Ta hã ma tô te te sima 're da'awẽ, uburé te te 're da'anho'reptui mono da. Ma tô duré te te sima 're da'awẽ, aihĩni pese ĩsimiroti hã da te 're waihu'u za'ra mono da, ãma 're danomro wẽ mono da, ĩsimiroti hã tô sena uptabi wa. Aihĩni ãma 're wamreme zusi mono wamhã, tãma rowẽ di. Taha wa, te za wama 're to za'ra.


text:
Misire hâiwa ãma 're ĩhâimana mono si, uburé Danhib'apito uptabi hã. Misire da'ãwisi wẽ 'wa Wamama u hã. Ta hã Cristu Zezusi, aibâ na 're ĩhâimana mono.


text:
Ta hã ma tô dazada sisõ, uburé te te da'awa'âbâ da. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã bâdâ te te ĩpisutuzém na, ma tô da'awa'â. Taha wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te sima 're ĩda'awẽ mono zé hã, uburé pese te te 're ĩda'anho'reptui mono zéb da hã, wa tô waihu'u za'ra ni.


text:
Ta hã ma tô ĩ̱pisutu, ĩsadawa wasu'u'wa 're ĩ̱hâimana mono da, zudezu'õ norĩ hã te 're po're pu'u za'ra mono da, ĩsadawa para, Wanhib'apito wasu'uwẽ na. E marĩ da. Wanhib'apito hã te te 're saze za'ra mono da, duré te te ãma 're sasõmri za'ra mono da, ĩsimiroti zarina si 're nomro wẽ mono da, tô sena uptabi wa, ĩsimiroti hã. Ĩ̱zadawa nhipese na aima ĩ̱siwasu'u õ di. Tô sena wa tô aima 're ĩ̱siwasu'u. 


text:
Wa za oto aima waihu'u, te ĩ̱sima 're ĩda'awẽ mono zém na hã. Aibâ norĩ hã nimame 're ĩhâimana za'ra mono zé mono bâ te za 're mreme zusi, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma. Ta norĩ hã dama 're hâimana wẽ za'ra mono wamhã, te za tãma 're mreme zusi, tãma 're simiwẽ za'ra mono sina, hâiwa u. Te te 're ĩda'ruiwapari za'ra mono da hã, mare di. Duré tizadawa na 're ĩsi'wapé za'ra mono da hã, mare di. 


text:
<n>(9-10)</n>  Pi'õ norĩ hã, aibâ norĩ te te sima 're 'madâ'â ze za'ra mono da, dama 're si'uza wamnarĩ za'ra mono õ di za. Duré dama 'madâ'â ze da, 're siséré tété wẽ za'ra mono da hã mare di. Duré tinho'rebzui wẽ na si, sima 're ĩsipese za'ra mono da hã mare di. Duré tinhipsisi wẽ na si, sima 're ĩsipese za'ra mono da hã mare di. Duré da'uzazé ĩwa'âbâ za'ẽtẽ na si, 're ĩsi'uza za'ra mono da hã mare di. Dama rob'manharĩ wẽ zéb zô si, te za sina 're sõpré, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'madâ'â'wa na 're ĩsiwasu'u za'ra mono zéb zarina.


text:
Ĩsazei'wa norĩ 'madâ'â'wa norĩ hã te te dama 're rowahutu za'ra mono ré, te za pi'õ norĩ hã ari'iwi te te 're wapari za'ra. Ĩ'madâ'â'wa norĩ zapari 're ĩhâimana za'ra mono na te za 're si'madâ'â za'ra pi'õ norĩ hã, ari'iwi te te 're ĩwapari za'ra mono da hã.


text:
<n>(12-13)</n>  Pi'õ norĩ hã aibâ norĩ ma, te te 're ĩrowahutu za'ra mono da hã, mare di. Aibâ norĩ ma, timreme pire na 're si'madâ'â za'ra mono õ di za. Ari'iwi te za 're si'ubumro, pi'õ norĩ hã. E marĩ wa, wa ãne aima waihu'u. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô aibâ hã poto na'rata, Adã na ĩsisi hã. Taha za'u si ma duré pi'õ hã poto, Ewa hã.


text:
Pi'õ si, Wa'uburé nhimiroti hã tô senai'õ na te te waihu'u õ di. Tanei õ di, Adã hã. Pi'õ si Wa'uburé nhimiroti hã tô senai'õ na te te ĩwaihu'u õ zéb zarina, ma tô Wamama nhimiroti na upa na'rata.


text:
Tane nherẽ, pi'õi mono bâ hâimana wẽ na 're hâimana za'ra mono wamhã, tãma 're rowẽ za'ra mono di za. Wanhib'apito umnhasi sina, te za 're hâimana za'ra. Te za duré te te 're dazawi pese za'ra. Hâimana wẽ uptabi na te za dama 're hâimana za'ra. Tawamhã, ĩwasã hã ãma 're sépu'u za'ra mono wamhã, ĩ'ra hã tãma 're rere'e wẽ mono da, te za Wamama hã te te 're anho'reptu, pi'õ norĩ hã. 


text:
 Wanhib'apito zazei'wa norĩ 'madâ'â'wa na rowasu'u</n> Ã hã te aima ĩwaihu hã, tô sena uptabi. Ãté ni'wa hã te za sima wẽ, ĩsazei'wa norĩ hã te te 're 'mai'madâ'â mono da. Ãne wamhã, te te sima ĩwẽzé hã wẽ di, da'madâ'â na te te 're ĩ'mairomhuri mono da hã.


text:
Ĩsazei'wa norĩ 'madâ'â'wai mono bâ, te za 're hâimana wẽ za'ra. Tawamhã, ĩwasédé hã da te ãma 're ĩsa'ra mono da hã, mare di. Timro uptabi si te za te te sima 're 'madâ'â za'ra, misi haré. Hâimana prédum na te za dama 're hâimana za'ra. Tiwasété wi te za sina 're siptete u'âsi za'ra, 're nomro wẽ mono da. Te za duré dama 're hâimana wẽ za'ra. Duré ĩtẽme 're dasihutu mono wamhã, te za te te 're da'mazasi su'u za'ra. Duré roti na rowaihu hã te za tãma 're hâimana za'ra, te te ãma 're ĩdapawaptob za'ra mono zéb da hã.


text:
Duré âzézei'wa, 're nomro mono õ di za. Duré da'ahâri zei 'wa, 're hâimana za'ra mono õ di za. Simizawi pese uptabi na, te za dama 're hâimana za'ra. Duré rob'uiprazéb zô si te te sima 're rob'ruiwapari za'ra mono õ di za.


text:
Ti'ra norĩ hã te za duré te te 're pawapto pese za'ra, timama mreme si te te 're 'madâ'â pese za'ra mono da, timama hã ĩsimiroti na te te 're wazéb za'ra mono da.


text:
Da'madâ'â'wa norĩ hã ĩ'ra norĩ hã tãma 're nomro wẽ mono da, te te 're pawapto pese za'ra mono õ nherẽ, e niha te za tawamhã 'Re ĩhâimana u'âsi mono zazei'wa norĩ hã te te 're pawaptob za'ra duré, 're nomro wẽ mono da, ta norĩ zama. Te te 're pawapto waihu'u za'ra mono õ di za.


text:
Ni'wa hã Wanhib'apito te te ĩsazezém na ãma ronomro õ nherẽ, da'madâ'â'wa na 're 'maihâimana mono õ di za. E marĩ wa. Ĩsazeté'wa hã da'madâ'â'wa, 're 'maimorĩ wamhã, ãté da'madâ'â'wai wa, te za 'râwi sina 're 'maiwata, tipire na taré. Ãne wamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã wa'uburé norĩ nhib'apito hã 'râwi sina 're wata mono wa, te te ĩwẽ'õ ne, te za ta hã wẽ'õ.


text:
Ĩsazei'wa norĩ 'madâ'â'wai mono bâ te za dama 're hâimana wẽ za'ra. Ãne wamhã, dama 're ĩhâimana wẽ mono zém na te za ĩsazei'õ'wa norĩ zama te te dama 're wasu'u wẽ za'ra. Dama 're hâimana wẽ za'ra mono õ wamhã, te za damreme hã te te sina 're 'rã'õtõ za'ra. Ãne wamhã, wa'uburé norĩ nhib'apito te te da'ãma sima ĩroti wasété zé hã te za te te sina 're 'mai'uwaimrami tãma, da'madâ'â'wa norĩ hã. 


text:
 Dapawapto'wa norĩ wasu'u</n> Dapawapto'wai mono bâ te za 're hâimana wẽ za'ra. Duré âzézei'wa na 're hâimana za'ra mono õ di za. Rob'uiprazéb zô si mreme si'ahâ na 're hâimana za'ra mono õ di za.


text:
Wanhib'apito nhimiroti hã aré dama sa'rese õ nherẽ, ma tô oto te te dama 're awaihu'u, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, da te ãma 're ĩsaze za'ra mono zéb da hã. Ĩsimiroti hã tô sena wa, te za dapawapto'wa norĩ hã te te 're 'madâ'â pese za'ra, hâimana wẽ sina. Ĩwasu'uwẽ hã tô sena na te za te te 're saze za'ra. Ãne wamhã, 'râwi tipẽ'ẽ na 're siwẽ'õ za'ra mono õ di za, tô sena na te te 're ĩsaze za'ra mono õ na hã.


text:
Dapawapto'wa da, da te dasiwi pisutu õ ré hã, te za a'â da te dasiwi 're 'mai'madâ'â, dama 're ĩ'maihâimana wẽ mono zô. Tawamhã dama 're 'maihâimana wẽ mono wamhã, te za oto dapawapto'wa na 're 'maihâimana.


text:
Ĩmro zama te za dama 're hâimana wẽ, pi'õ hã. Damreme hã ĩwẽ'õre na te te dama 're robzanhamri mono õ di za. Hâimana prédup sina te za dama 're hâimana. Tiwasété wi, te za sina 're siptete. Hâimana nhiptete na, te za 're hâimana.


text:
Dapawapto'wai mono bâ timro uptabi si te za sima te te 're 'madâ'â pese za'ra, misi haré. Duré ti'ra norĩ hã te za te te 're 'madâ'â pese za'ra, 're nomro wẽ mono da. Duré uburé ĩsõrõwa ãma ĩsiré 're ĩhâimana za'ra mono norĩ zama, te za te te 're 'madâ'â pese za'ra, ta norĩ zama 're nomro wẽ mono da.


text:
Dapawapto'wa norĩ hã te te 're dapawapto wẽ za'ra mono wamhã, ĩsimipawapto wẽ na te za da te 're wasu'u wẽ za'ra. Ãne wamhã, mreme nhiséb ãna te za duré dama 're siwasu'u za'ra, Cristu Zezusi hã te te 're ĩsaze za'ra mono zém na hã. 


text:
 Wanhib'apito wasu'uwẽ hã dama ĩsihâi'rézé wasu'u</n> <n>(14-15)</n>  Atẽme ãma ĩ̱wisi su'u da hã ĩ̱ma wẽ nherẽ, ãma ĩ̱wisi su'u õ na dâ'âsina, wa ãne na ãma aima rob'ui'éré. E marĩ da. Niha dama 're ĩwahâimana za'ra mono zéb da na waihu'u da. Wa norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'ra, wa 're wanomro. Ĩsib'a'uwẽ, wa oto 're wahâimana za'ra, daro mono bâ wa te 're ĩsaze za'ra mono hã. Wanhib'apito nhimiroti hã tô sena wa, ĩsazei'wa mono bâ wa za wa te 're 'madâ'â u'âsi za'ra. Õne haré te za dama 're hâimana u'âsi, da te ãma 're ĩsaze za'ra mono zéb da hã.


