# verses

text:
Ale [z]iemia by[l]a nieu[z]ythec[z]na y pu[S]ta y [c]iemno[s][c]i by[l]y nad g[l][e]boko[S][c]iami wod: a duch Pa[n][S]ki vno[S]i[l] [S]ie nad wodami.


text:
Y [S]ta[l]a [S]ie [S]wiat[l]o[s][c]. Vy[z]rzaw[Sz]y Bog [S]wiat[l]o[s][c] [z]e by[l]a dobra oddzieli[l] [S]wiat[l]o[s][c] od [c]iemno[s][c]i.


text:
Y nazwa[l] [S]wiat[l]o[s][c] Dzie[n] a [c]iemno[s][c]i noc. Sta[l] [S]ie tedy wiec[z]or y zaranie dzie[n] ieden.


text:
Y rzek[l] za[s] Bog : Niechay [S]ie [S]tanie vthwierdzenie miedzy wodami a niechay dzieli wody od wod.


text:
Vc[z]yni[l] tedy Bog vtwierdzenie y oddzieli[l] wody kthore by[l]y pod vtwierdzeniem od onych ktore by[l]y nad vtwierdzeniem. Y [S]tha[l]o [S]ie tak.


text:
Rzek[l] za[s] Bog: Niechay [S]ie zbior[a] wody kthore pod niebem [S][a] na iedno mie[S]ce [z]e [S]ie vka[z]e [S]ucha. Sta[l]o [S]ie tak.


text:
Rzek[l]: Niechay wypu[s][c]i z [S]iebie [z]iemia traw[e] [z]ielon[a] kthoraby z [S]iebie na[S]ienie dawa[l]a y drzewo iab[l]c[z]y[S]te dai[a]ce owoc ko[z]de wed[l]ug narodu [S]wego a iego na[S]ienie niechay b[e]dzie w nim [S]amym na [z]iemi. Sta[l]o [S]ie tak.


text:
Y wypu[s][c]i[l]a [z]iemia traw[e] [z]ielon[a] y dai[a]c[a] na[S]ienie pod[l]ug narodu [S]woiego y drzewo takie[Sz] c[z]yni[a]ce owoc y mai[a]ce na[S]ienie wed[l]ug o[S]oby [S]woiey. A vy[z]rza[l] Bog i[z] by[l]o dobre


text:
Y rzek[l] za[s] Bog: Niechay [S]ie [S]tan[a] [S]wiat[l]a na vtwierdzeniu Nieba a niechay c[z]yni[a] rozno[s][c] miedzy dniem y noc[a] a [z]e te[z] b[e]d[a] na znaki na c[z]a[S]y na dni y na roki :


text:
I vc[z]yni[l] Bog dwoie [S]wiath[l]a wielkie: Swiath[l]o wi[e]t[SS]e aby by[l]o nade dniem : [S]wiath[l]o mniey[SS]e by by[l]o nad noc[a] y gwiazdy.


text:
a [z]eby by[l]y nade dniem y nad noc[a] dziel[a]c [S]wiat[l]o[s][c] od [c]iemn[S][c]i. Y vy[z]rza[l] Bog i[z] by[l]o dobrze.


text:
Rzek[l] za[s] Bog: Niechay wody z [S]iebie wypu[S][S]c[z][a] rzec[z] [S]mykai[a]c[a] [S]ie [z]yw[a]: y latai[a]c[a] nad ziemi[a] pod vtwierdzeniem nieba.


text:
Y [S]tworzy[l] Bog wieloryby wielkie y w[S][S]elk[a] du[S][S][e] zywi[a]c[a] y ruchai[a]c[a] [S]ie ktor[a] wyda[l]y z [S]iebie wody w o[S]oby [S]we y tudzie[Sz] w[S][S]y[S]tko co lata wed[l]ug narodu [S]wego. Y vy[z]rza[l] Bog i[z] by[l]o dobrze


text:
b[l]ogo[S]tawi[l] im mowi[a]c: Ro[s][c][c]ie mno[z][c]ie [S]ie a nape[l]niay[c]ie wody mor[S]kie a pthacy niechay [S]ie mno[z][a] na [z]iemi.


text:
Y rzek[l] za[s] Bog: Niechay wywiedzie [z]iemia du[S][S][e] [z]ywi[a]c[a] w narodzie [S]woim byd[l]o c[z]o[l]gai[a]ce [S]ie robacthwo y Be[S]tyie to ie[S]t gadzin[e] [z]iemn[a] wed[l]ug o[S]ob [S]woich: y [S]ta[l]o [S]ie tak.


text:
A vc[z]yni[l] Bog be[S]tyie wed[l]ug o[S]ob [S]woich byd[l]o y w[S][S]e[l]kie robactwo [z]iemne w o[S]obach ich. Y vy[z]rza[l] Bog i[z] by[l]o dobre rzek[l].


text:
Vc[z]y[n]my c[z][l]owieka na obraz y podobie[n][S]two na[S][S]e a niechay b[e]dzie prze[l]o[z]ony rybam mor[S]kim ptakom powietrznym bydl[e]tom [z]iemnym y tudzie[Sz] w[S][S]y[S]tkiey [z]iemi y themu cokolwiek [z]ywie a ru[S][S]a [S]ie na niey.


text:
Y [S]tworzy[l] Bog c[z][l]owieka na obraz y na podobie[n][S]thwo [S]woie nawyobra[z]enie Bo[z]e [S]tworzy[l] go Me[z]c[z]yzn[e] y niewia[S]t[e] [S]tworzy[l] ie.


text:
B[l]ogo[S][l]awi[l] im potym Bog y rzek[l] : Ro[s][c]ie mno[z][c]ie [S]ie a nape[l]niay[c]ie [z]iemie y opanuy[c]ie i[a]. A rybam mor[S]kim ptakom niebie[S]kim y w[S][S]y[S]tkim zwierz[e]tom kthore [S]ie ruchai[a] na ziemi b[a]d[z][c]ie panem.


text:
Y rzek[l] Bog : Oto da[l]em wam w[S][S]elkie [z]iele przyno[S][S][a]ce na[S]ienie na [z]iemi y w[S][S]ytkie drzewa ktore mai[a] [S]amy w [S]obie na[S]ienie narodu [S]woiego aby by[l]y wam ku pokarmu


text:
y w[S][S]y[S]thkie zwierz[e]tha [z]iem[S]kie y w[S][S]y[S]tcy pthacy niebie[S]cy y w[S][S]y[S]thko co iedno [S]ie rucha na [z]iemi y w kthorym ie[S]t du[S][S]a [z]ywi[a]ca aby mieli co ku iedzeniu. Y [S]ta[l]o [S]ie tak.


text:
A vy[z]rza[l] Bog w[Sz]ytkie rzec[z]y ktore by[l] [S]tworzy[l] [z]e by[l]y barzo dobre. Y [S]ta[l] [S]ie ie[S]t wiec[z]or y zaranie dzie[n] [S][S]o[S]ty.


text:
A wype[l]ni[l] Bog dnia [S]iodmego [S]praw[e] [S]w[a] ktor[a] vc[z]yni[l] y odpoc[z]yn[a][l] dnia [S]iodme'o od w[S][S]elkiey [S]prawy [S]wey ktor[a] [S]prawowa[l].


text:
A b[l]ogo[S][l]awi[a]c dniu [S]iodmemu po[s]wi[e][c]i[l] go : i[z] we[n] by[l] prze[S]ta[l] od w[S][S]ekiego [S]kutku [S]woiego ktory vc[z]yni[l] Bog gdy te rzec[z]y [S]tworzy[l].


text:
Takowe [S][a] po[l]o[z]enia niebios y [z]iemie gdy [S][a] [S]tworzone w o[n] dzie[n] ktorego [S]tworzy[l] Bog niebo y [z]iemi[e]


text:
y ka[z]d[a] ro[Sz]c[z]k[e] poln[a] przedtym ni[z] by[l]a w [z]iemi we[S][S][l]a y w[S][S]elkie [z]iele [z]iemie przedtym ni[S]li ro[S][l]o : Abowiem nie da[l] by[l] d[z]d[z]a Pan Bog na [z]iemie ani c[z][l]owiek by[l] kthoryby [S]prawowa[l] [z]iemi[e]


text:
Vformowa[l] tedy Pan Bog c[z][l]owieka z mu[l]u [z]iemie y n[a]tchno[l] w oblicze iego dech [z]ywotha y [S]tha[l] [S]ie ie[S]t c[z][l]owiek w du[S][S][e] [z]ywi[a]c[a].


text:
A na[Sz]c[z]epi[l] by[l] Pan Bog Ray ro[S]ko[S][S]y od poc[z][a]tku tham[z]e po[S]thawi[l] c[z][l]owieka ktorego by[l] wyformowa[l] y [S]tworzy[l].


text:
Y wywiod[l] Pan Bog z [z]iemie w[S][S]elakie drzewo ku poy[z]rzeniu ozdobne a ku u[z]ywaniu wdzi[e]c[z]ne. Drzewo te[z] [z]ywotha w po[S]rzodku Raiu: y tudzie[z] drzewo wiadomo[s][c]i z[l]ego y dobrego.


text:
I wychodzi[l]a rzeka z miey[S]ca ro[S]ko[S][S]y ku odwil[z]aniu Raiu ktora tam[z]e dzieli [S]ie na c[z]terzy g[l]owne rzeki.


text:
Trze[c]iey rzeki imi[e] Tygris tha idzie naprzeciwko A[S][S]yrim. A c[z]warth[a] lepak rzeka ie[S]t Euphrates.


text:
W[z]i[a][l] tedy Pan Bog c[z][l]owieka y po[S]tawi[l] go w Raiu ro[S]ko[S][S]y by go y [S]prawowa[l] y opatrza[l].


text:
ale z drzewa wiadomo[s][c]i z[l]ego y dobrego aby[s] nie iad[l]. Abowiem ktorego kolwiek dnia b[e]dzie[Sz] iad[l] z niego [s]mier[c]i[a] zemrze[Sz].


text:
I rzek[l] te[z] Pan Bog: Nie dobrze c[z][l]owiekowi by[c] [S]amemu vc[z]y[n]my mu pomoc podobn[a] iemu.


text:
Vformowaw[S][S]y tedy Pan Bog z [z]iemie w[S][S]y[S]thkie zwierz[e]tha [z]iem[S]kie y w[S][S]y[S]tkie ptaki niebie[S]kie przywiod[l] ie do Adama aby ogl[a]da[l] c[z]ymby ktore mia[l] nazwa[c]. Abowi[c] iako nazwa[l] Adam ktor[a] du[S][S][e] [z]yw[a] tak trwa imi[e] iey.


text:
Y nazwa[l] tedy Adam imiony [S]wemi w[Sz]y[S]thkie zwierz[e]ta y w[Sz]ystkie ptaki niebie[S]kie y w[Sz]y[S]tkie be[S]tyie [z]iem[S]kie: a Adamowi nie by[l] nale[z]ion pomocnik podobny iemu.


text:
Y dopu[s][c]i[l] Pan Bog na Adama [S]en twardy. A gdy v[S]n[a][l] wyi[a][l] iedno [z]ebro iego y nape[l]ni[l] [c]ia[l]em mie[S]ce ono.


text:
Y zbudowa[l] Pan Bog z [z]ebra ktore by[l] w[z]i[a][l] z Adama Niewia[S]t[e] y przywiod[l] i[a] do Adama.


text:
Tedy rzek[l] Adam: To teraz ko[s][c] z ko[S][c]i moich y [c]ia[l]o z [c]ia[l]a moiego. Ta b[e]dzie nazwana M[e][z]y[S]ta i[z] z m[e][z]a w[z]i[e]ta ie[S]th.


text:
A przeto opu[S][c]i c[z][l]owiek oyca [S]wego y matk[e] a przy[S]tanie ku [z]enie [S]woiey : y b[e]d[a] dwoie w [c]iele iednym.


text:
BY[l] te[z] y W[a][z] tam ale chytr[S][S]y nad w[S][S]y[S]tkie [z]wierz[e]ta [z]iemie ktore by[l] [S]tworzy[l] Pan Bog. Ten rzek[l] do niewia[S]ty: C[z]emu[z] tho przykaza[l] wam Bog aby[s][c]ie nie z ka[z]dego drzewa Ray[S]kiego iedli :


text:
ale z owocu drzewa kthore ie[S]t w po[s]rzodku Raiu przykaza[l] nam Bog nie: rzk[a]c aby[S]my nie iedli ale aby[S]my [S]ie go ani dotykali bychmy [S]nad[z] nie pomarli.


text:
ale[c] wie Bog i[z] ktorego kolwiek dnia bedzie[c]ie ie[S][c] z niego otworz[a] [S]ie oc[z]y wa[S][S]e : y b[e]dzie[c]ie iako Bogowie wiedz[a]c dobre y z[l]e.


text:
Obac[z]y[l]a tedy niewia[S]ta i[z] dobre by[l]o drzewo ku iedzeniu oc[z]om cudne a ku wey[z]rzeniu wdzi[e]c[z]ne : y w[z]i[e][l]a z owocu iego y iad[l]a y da[l]a m[e][z]owi [S]woiemu ktory te[z] iad[l]:


text:
Y otworzy[l]y [S]ie oc[z]y obiema: A gdy poznali [S]ie by[c] nagiemi nawi[a]zali li[s][c]ia Figowego y nac[z]ynili [s]obie winnikow.


text:
A gdy v[S][l]y[S][S]eli g[l]os Pana Boga przechodz[a]cego [S]ie po Raiu ku wiatru ktory wieie po po[l]udniu [S]kry[l] [S]ie Adam z [z]on[a] [S]woi[a] od oblic[z]no[S][c]i pana Boga miedzy drzewo Ray[S]kie.


text:
Ktory rzek[l]: G[l]os twoy Panie v[S][l]y[S][S]a[l]em w Raiu a r[z]em [S]ie ba[l] dla tego [z]em nagi [S]kry[l]em [S]ie.


text:
Ktoremu rzek[l] Pan : A ktho[z][c]i oznaymi[l] [z]eby[s] by[l] nagi iedno i[z]e[s] z onego drzewa iad[l] z kthoregom[c]i by[l] zakaza[l] aby[s] nie iad[l]:


text:
Y rzek[l] Adam: Niewia[S]ta ktor[a][s] mi da[l] za towarzy[S][S]k[e] poda[l]a mi z drzewa y iad[l]em.


text:
Y rzek[l] Pan Bog do niewia[S]thy: C[z]emu[s] to vc[z]yni[l]a: Ktora odpowiedzia[l]a. W[a][z] mi[e] zwiod[l] y iad[l]am.


text:
Y rzek[l] Pan Bog do w[e][z]a : J[z]e[s] to vc[z]yni[l] przekl[e]thy b[e]dzie[Sz] miedzy w[Sz]y[S]tkiemi [z]wierz[e]ty y be[S]tyami [z]iemie. Na pier[S]iach twoich b[e]dzie[Sz] [S]ie c[z]o[l]ga[l] a [z]iemi[e] b[e]dzie[Sz] [z]ar[l] przez w[S][S]y[S]tkie dni zywotha twego.


text:
Nieprzyia[z]ni vc[z]yni[e] miedzy thob[a] y niewia[S]t[a]: y na[S]ieniem twoim y miedzy na[S]ieniem iey Tho zetrze g[l]ow[e] twoi[e] a ty b[e]dzie[Sz] vlega[l] na zdradzie ( albo tar[l] ) na pi[e]t[e] iego.


text:
Niewie[s][c]ie te[z] rzek[l]: Rozmnoz[e] n[e]dz[e] y fra[S]unki twoie y poc[z][e][c]ia twoie. W bole[s][c]i b[e]dzie[Sz] rodzi[l]a dzie[c]i: pod moc[a] m[e][z]ow[a] b[e]dzie[Sz] a on b[e]dzie tobie panem.


text:
Adamowi te[z] rzek[l]: J[z]e[s] v[S][l]ucha[l] g[l]o[S]u [z]ony twoiey a iad[l]e[s] z drzewa z ktoregom [c]i by[l] zakaza[l] ie[s][c]: Przek[l][e]ta ziemia w [S]prawie twoiey w robotach b[e]dzie[Sz] iad[l] z niey przez w[S][S]y[S]tkie dni [z]ywota twoiego.


text:
W po[c]ie twarzy twoiey b[e]dzie[Sz] v[z]ywa[l] chleba twego dot[a]d a[z] [S]ie wro[c]i[Sz] do [z]iemie z ktorey ie[S]te[s] w[z]i[e]t. Abowiem proche[s] ie[S]t y w proch [S]ie obro[c]i[Sz]


text:
Y nazwa[l] Adam imi[e] [z]ony [S]woiey Hewa: przeto i[z] matk[a] by[l]a w[S][S]y[S]tkich [z]ywi[a]cych.


text:
Y rzek[l] Pan Bog: Ato[c] Adam [S]ta[l] [S]ie iakoby ieden z nas wiedz[a]cy dobre y z[l]e. Teraz thedy by [S]nad[z] nie [S][c]i[a]gn[a][l] r[e]ki [S]woiey a nie w[z]i[a][l] te[z] z drzewa [z]ywotha aby [l]epak nie iad[l] a by[l]by [z]yw na wieki.


text:
Wypu[s][c]i[l] go Pan Bog z Raiu ro[S]ko[S][S]y aby [S]prawowa[l] [z]iemi[e] z ktorey w[z]i[e]t ie[S]t.


text:
Wyrzu[c]i[l] tedy Adama a po[S]tawi[l] przed Raiem ro[S]ko[S][S]y Cherubina y ogni[S]ty miec[z] oboi[e]tny ku [S]trze[z]eniu drogi do drzewa [z]ywota.


text:
ADam potym pozna[l] [z]on[e] [S]woi[e] Hew[e] ktora poc[z][a]w[S][S]y porodzi[l]a Kaina mowi[a]c: Othrzyma[l]am c[z][l]owieka przez Boga.


text:
Abel te[z] offiarowa[l] z pierworodnych rzec[z]y trzody [S]woiey y z tuc[z]no[s][c]i a t[l]u[S]to[s][c]i ich. Y wey[z]rza[l] Pan na Abla y na offiary iego.


text:
Ale na Kaina y na dary iego nie wiey[z]rza[l]. Y rozgniewa[l] [S]ie Kain barzo: y [S]pad[l]a twarz ie'o.


text:
W[Sz]ak b[e]dzie[S][S]li dobrze c[z]yni[l] we[z]mie[Sz] : A ie[S]li [z]le natychmia[S]t we drzwiach grzech twoy przy tobie b[e]dzie: Ale pod moc[a] tw[a] b[e]dzie po[z][a]dliwo[s][c] twoia a ty panowa[c] iey b[e]dzie[Sz].


text:
Y rzek[l] Kain do Abla brata [S]woiego: Wynidzmy na pole. A gdy byli na polu rzu[c]i[l] [S]ie Kain na brata [S]woiego Abla y zabi[l] go.


text:
Y rzek[l] Pan do Kaina Gdzie ie[S]t Abel brat twoy: On odpowiedza[l] Niewiem: Za[z]em ia [S]tro[z]em brata moiego:


text:
Teraz thedy przekl[e]tym b[e]dzie[Sz] na ziemi kthora [S]ie otworzy[l]a a przyi[e][l]a krew brata twego z r[e]ki twoiey.


text:
Gdy i[a] b[e]dzie[Sz] [S]prawowa[l] nie da tobie v[z]ythkow [S]woich. Thu[l]ac[z]em y wygna[n]cem b[e]dzie[Sz] na [z]iemi.


text:
Y rzek[l] Kain do Pana: Wi[e]t[S][S]a ie[S]t nieprawo[s][c] moia ni[z][l]i abych odpu[S][S]c[z]enie za[S][l]u[z]y[l].


text:
Oto wyrzuc[z]a[Sz] mię dzi[S]ia od oblicza [z]iemie a od oblic[z]a twego b[e]d[e] [S]ie kry[l] y b[e]d[e] tu[l]ac[z]em y wygna[n]cem na ziemi: W[S][S]elki thedy ktoryby mi[e] nalaz[l] zabije mie.


text:
Y rzek[l] mu Pan: Zadnym to obyc[z]aiem nie b[e]dzie. Ale w[S][S]elki ktoryby zabi[l] Kaina [S]iedmiorak[a] pom[S]t[e] we[z]mie. Y w[l]o[z]y[l] Pan na Kainia znami[e] aby tj [z]aden nie zabi[l] ktoryby go nalaz[l].


text:
Y wy[S][S]ed[S][S]y Kain od oblic[z]a Pa[n][S]kiego mie[S][S]ka[l] b[e]d[a]c wygna[n]cem na [z]iemi ku w[S]chodu [S][l]o[n]ca Eden.


text:
Y pozna[l] Kain [z]on[e] [S]woi[e] ktora poc[z][e][l]a y porodzi[l]a Enocha: Y zbudowa[l] mia[S]to ktore nazwa[l] imieniem [S]yna [S]woiego Enoch.


text:
Enoch za[s] mia[l] Jrada a Jrad zrodzi[l] Mauiael a Mauiael zrodzi[l] Matu[S]aela Mathu[S]ael te[z] mia[l] Lamecha


text:
Sella te[z] porodzi[l]a Thubalkain ktory m[l]otem robi[l] y by[l] rzemie[S]lnikiem we w[S][S]elkiey robo[c]ie od mied[z]i y od [z]elaza. A [S]io[S]tra Tubalkainowa Noema.


text:
Y rzek[l] Lamech [z]onam [S]woim: Adzie y Selli: S[l]uchay[c]ie g[l]o[S]u mego [z]ony Lamechowe a pilnie wyrozumiey[c]ie powie[s][c] moi[e]. J[z]em zabi[l] m[e][z]a ku ranie moiey y m[l]odzie[n]c[z]yka ku [S]ino[s][c]i moiey.


text:
Y pozna[l] za[S]i[e] Adam [z]on[e] [S]woi[e] y porodzi[l]a [S]yna ktoremu imi[e] da[l] Seth mowi[a]c: Po[l]o[z]y[l] mi Bog plemi[e] inne za Abla ktorego zabi[l] Kain.


text:
Ale y Sethowi narodzi[l] [S]ie [S]yn kthorego nazwa[l] Enos. Ten poc[z][a][l] wzywa[c] imienia Pa[n][S]kiego.


text:
TO ie[S]th opi[S]anie rodzaiu Adamowego. Dnia ktorego [S]tworzy[l] Bog c[z][l]owieka na podobie[n][S]two Bo[S]kie [S]thworzy[l] go


text:
M[e][z]a y niewia[S]t[e] [S]thworzy[l] ie: y b[l]ogo[S][l]awi[l] im : a nazwa[l] imi[e] ich Adam onego dnia gdy [S][a] [S]twor[z]eni.


text:
By[l] tedy Adam [z]yw [S]tho y trzydzie[s][c]i lat y mia[l] [S]yna na wyobra[z]enie y podobie[n][S]two [S]woie kthorego imi[e] nazwa[l] Seth.


text:
W[S][S]y[S]tek thedy c[z]as [z]ywotha Adamowego by[l] dziewi[e][c] [S]eth lat y trzydzie[S][c]i: potym vmar[l].


text:
By[l]o tedy w[S][S]y[S]tkich dni Sethowych ktorych [z]y[l] dziewi[e][c] [S]et y dwana[s][c]ie lat potym vmar[l].


text:
A po narodzeniu Jareda [z]y[l] o[S][m] [S]et y trzydzie[s][c]i lath y mia[l] przed[S]i[e] [S]yny y corki.


text:
Y [S]ta[l]y [S]ie w[Sz]ytkie dni Malalehelowych o[S][m] [S]et dziewi[e][c]dzie[S]i[a]t y pi[e][c] lat: y vmar[l] potym.


text:
Y [S]ta[l]y [S]ie w[S][S]y[S]tkie dni Jaretowe dziewi[e][c] [S]eth [Sz]e[s][c]dzie[S]i[a]t y dwie le[c]ie potym vmar[l].


text:
y chodzy[l] Enoch z Bogiem y [z]y[l] Enoch potym gdy mia[l] Matu[S]alem trzy [S]ta lat rodz[a]c [S]yny y corki.


text:
A [z]y[l] Mathu[S]alem pothym gdy [S]ie mu vrodzi[l] Lamech [S]ied[m] [S]et lat o[S]mdzie[S]i[a]t y dwie rod[z][a]c [S]yny y corki.


text:
Y by[l]o w[S][S]y[S]thkich dni Mathu[S]alem dziewi[e][c] [S]et [Sz]e[s][c]dzie[S]i[a]th y dziewi[e][c] lat tak[z]e vmar[l].


text:
ktoremu imi[e] da[l] Noe mowi[a]c: Then nas b[e]dzie [c]ie[S][S]y[l] w [S]prawach y robotach r[a]k na[S][S]ych na [z]iemi ktorey z[l]orzec[z]y[l] Pan.


text:
Y [z]y[l] Lamech pothym gdy zrodzi[l] Noego pi[e][c] [S]et dziewi[e][c]dzie[S]i[a]t y pi[e][c] lath miewai[a]c [S]yny y corki.


text:
Y [S]ta[l] [S]ie w[S][S]y[S]tek wiek Lamechow [S]iedm [S]et [S]iedmdzie[S]i[a]t y [S]ied[m] lat potym vmar[l].


text:
widz[a]c [S]ynowie Bo[S]cy corki ludzkie i[z] by[l]y pi[e]kne w[z]i[e]li ie [S]obie za ma[l][z]onki ze w[Sz]y[S]tkich kthoreby [S]obie wybrali.


text:
Y rzek[l] Bog: Nie b[e]dzie trwa[l] duch moy w c[z][l]owiec[z]e na wieki : bo [c]ia[l]o ie[S]th. A b[e]d[a] dni iego [S]to dwadzie[s][c]ia lat.


text:
Na then c[z]as byli na [z]iemi Obrzymowie Abowiem gdy we[S][S]li [S]ynowie Bo[z]y do corek ludzkich a gdy rodzi[l]y [c]i byli mocni od wielu m[e][z]owie [S][l]awni.


text:
A widz[a]c Bog i[z] wiele by[l]o z[l]o[s][c]i ludzkiey na ziemi a ka[z]da my[S]l [S]erdec[z]na pochopna by[l]a ku z[l]emu na w[S][S]elki c[z]as


text:
litowa[l] tego i[z] c[z][l]owieka [S]thworzy[l] na [z]iemi. A prze[S]trzegai[a]c na potym y zru[S][S]ony bole[s][c]i[a] [S]erdec[z]n[a] we wn[a]trz rzek[l]:


text:
Zg[l]adz[e] c[z][l]owieka kthoregom [S]tworzy[l] z obliczno[s][c]i ziemie a od c[z][l]owieka a[z] do [z]wierz[a]t od robactwa c[z]o[l]gai[a]cego [S]ie a[z] do ptakow niebie[S]kich abowiem [z]al mi [z]em ie kiedy [S]tworzy[l].


text:
ktorego pokolenie to ie[S]t. Noe m[a][z] [S]prawiedliwy y do[S]kona[l]y by[l] mi[e]dzy narody [S]wemi z Bogiem chodzi[l].


text:
A gdy vy[z]rza[l] Bog [z]iemi[e] [z]e [S]ie tak [S]ka[z]i[l]a (bo w[SZ]elkie [c]ia[l]o od[S]trzeli[l]o by[l]o od drogi [S]woiey na [z]iemi)


text:
rzek[l] do Noego : Ju[Sz] przy[S][S]ed[l] koniec w[S][S]elkiemu cia[l]u przedemn[a] Nape[l]ni[l]a [S]ie [z]iemia nieprawo[s][c]i[a] od thwarzy ich a ia wytrac[e] ie y z [z]iemi[a].


text:
Vc[z]y[n][z]e [S]obie korab z drzew heblowanych poc[z]y[n][z]e w Korabiu komorki y okligi[Sz] ij we wn[a]trz y zewn[a]trz.


text:
A vc[z]yni[Sz] ij tak. Trzy [S]tha [l]ok[c]i b[e]dzie na d[l]u[z] Korabia pi[e][c]dzie[S]i[a]t [l]ok[c]i na [Sz]erz/ a trzydzie[s][c]i [l]ok[c]i na zwy[Sz].


text:
Okno w Korabiu vc[z]yni[Sz] a na [l]ok[c]iu dokona[Sz] wierzchu iego. A drzwi Korabia po[l]o[z]y[Sz] w boku na dole: gmachy y troie pi[e]tra w nim poc[z]yni[Sz].


text:
Oto ia przywiod[e] wody potopu na [z]iemi[e] abym wytra[c]i[l] w[S][S]elkie [c]ia[l]o w ktorym ie[S]t du[Sz]a o[z]ywiai[a]ca pod niebem y w[Sz]y[S]tkie rzec[z]y ktore [S][a] na [z]iemi poka[z][a] [S]ie.


text:
Y vc[z]yni[e] przymierze moie [S]tob[a] a wnidzie[Sz] w Korab thy y [S]ynowie twoi [z]ona twoia y [z]ony [S]ynow twoich [S]tob[a].


text:
A ze w[Sz]y[S]tkich [z]wierz[a]t w[S][S]elkiego [c]ia[l]a po dwoygu w wiedzie[Sz] w Korab aby [z]y[l]y [S]thob[a] [S]amca y [S]amic[e].


text:
Z ptakow z byd[l]a y z c[z]o[l]gai[a]cych [S]ie [z]wierz[a]th ze w[S][S]y[S]tkich wedle narodu [S]wego po dwoygu [S]thob[a] wnid[a] aby [z]y[c] mog[l]y.


text:
We[z]mie[Sz] the[z] ze w[S][S]y[S]tkich pokarmow ktore [S][l]u[S][S]ne ku iedzeniu y [z]nie[S]ie[Sz] do [S]iebie ktore b[e]d[a] tak thobie iako y onym na pokarm.


text:
A Rzek[l] Pan do Noe'o. Wnid[z] ty y w[Sz]ytek dom twoy do Korabia bom [c]iebie widzia[l] by[c] [S]prawiedliwym w thym narodzie.


text:
Ze w[S][S]y[S]tkich [z]wierz[a]th c[z]y[S]thych we[z]mie[Sz] [S]iedmioro a [S]iedmioro [S]amcow y [S]amic. Ale [z]wierz[a]t niec[z]y[S]thych po parze famca y [S]amic[e].


text:
Wi[e]c y z pthakow niebie[S]kich [S]iedmioro a [S]iedmioro [S]amca y [S]amic[e] by by[l]o zachowano plemi[e] na oblic[z]no[s][c]i w[S][S]y[S]tkiey [z]iemie.


text:
Abowiem ie[S][S]c[z]e po [S]iedmi dniach pu[S][S]c[z][e] de[S][S]c[z] na [z]iemi[e] przez c[z]terdzie[s][c]i dni y c[z]terdzie[s][c]i nocy a wyg[l]adz[e] w[S][S]elkie [S]tworzenie ktorem by[l] [S]tworzy[l] na wierzchu [z]iemie.


text:
Y w[S][S]ed[l] Noe z [S]yny [S]wemi [z]ona iego y [z]ony [S]ynow iego [S]nim do Korabia przed wodami potopu.


text:
A z [z]wierz[a]t c[z]y[S]tych y niec[z]y[S]tych y z ptakow takie[Sz] y ze w[Sz]elkiey rzec[z]y ktora [S]ie rucha na [z]iemi


text:
dwoie a dwoie we[S][S]li do Noego w Korab [S]amiec y [S]ami[c]a tak iako by[l] przykaza[l] Pan Noemu.


text:
Roku [Sz]e[s][c][S]etnego [z]ywota Noego kri[e][z]yca wtorego [S]iedmna[S]tego dnia one'o kri[e][z]yca porwa[l]y [S]ie w[Sz]ytkie [z]rzod[l]a przepa[s][c]i wielkiey y odchliny niebie[S]kie otworzy[l]y [S]ie


text:
Onego dnia w[Sz]ed[l] Noe y Sem Cham Japhet [S]ynowie iego y [z]ona iego z [z]onami [S]ynow iego do Korabia:


text:
[S]ami y w[S][S]elkie [z]wierz[e] y w[S][S]y[S]tko byd[l]o y w[S][S]elka rzec[z] ktora [S]ie rucha na [z]iemi y w[S][S]elkie ptha[S]two ka[z]dy wed[l]ug narodu [S]woiego w[S][S]y[S]tko co vmie latha[c] a ma [S]krzyd[l]a


text:
we[S][S][l]o do Noego w Korab dwoie a dwoie ze w[S][S]elkiego [c]ia[l]a w ktorym by[l] duch o[z]ywiai[a]cy.


text:
A kthore we[S][S][l]y [S]amiec y [S]amica ze w[S][S]elkiego [c]ia[l]a we[S][S][l]y : iako by[l] ro[S]kaza[l] Bog: y zamkn[a][l] go Pan z wierzchu.


text:
A rozmno[z]yw[S][S]y [S]ie wody podnio[S][l]y Korab wy[S]oko od [z]iemie abowiem barzo [S]ie by[l]y rozla[l]y y w[S][S]y[S]tko zala[l]y na wierzchu [z]iemie. Ale Korab p[l]ywa[l] na wodzie


text:
y wyla[l]y wody barzo nad [z]iemi[a] tak i[z] zatopi[l]y w[S][S]y[S]tkie gory wy[S]okie pod w[S][S]y[S]tkim niebem.


text:
A tak wytracone ie[S]t ka[z]de [c]ia[l]o kthore [S]ie rucha[l]o na [z]iemi ptakow [z]wierz[a]t be[S]tiy y w[S][S]y[S]tkich robakow ktorzy [S]ie c[z]o[l]gai[a] po [z]iemi. W[S][S]y[S]thcy ludzie


text:
Y wyg[l]adzi[l] Bog w[S][S]y[S]thko [S]tworzenie ktore by[l]o na [z]iemi od c[z][l]owieka a[z] do bydl[e][c]ia tak robactwo iako pta[S]two niebie[S]kie y wyg[l]adzone [S][a] w[S][S]y[S]tkie rzec[z]y [z]iemie tylko zo[S]ta[l] [S]am Noe y [c]i ktorzy [S]nim byli w Korabiu.


text:
WSpomniaw[S][S]y thedy Bog na Noego y na w[S][S]y[S]tkie [z]wierz[e]ta y byd[l]o kthore [S]nim w Korabiu by[l]o y przywiod[l] wiatr na [z]iemi[e] a vby[l]o wod.


text:
Y zamknione [S][a] [S]thudnice przepa[s][c]i y vpu[S]thy niebie[S]kie y za[S]tawione [S][a] d[z]d[z]e z nieba.


text:
Y w[S]thec[z]y[l]y [S]ie za[s] wody z [z]iemie wychodz[a]ce y tham za[s] id[a]ce y poc[z][e][l]y [S]pada[c] po [S]tu y pi[e][c]dzie[S]i[a]t dni.


text:
Y o[S]i[a]k[l] Korab kri[e][z]yca [S]iodmego dnia dwudzie[S]thego [S]iodmego onego kri[e][z]yca na gorach Arme[n][S]kich.


text:
Ale wody [S]chodzi[l]y y opada[l]y a[z] do dzie[S]i[a]tego kri[e][z]yca: Abowiem dzie[S]i[a]tego kri[e][z]yca pierw[S][S]ego dnia vkaza[l]y [S]ie wierzchy gor.


text:
A gdy przemin[e][l]o c[z]terdzie[s][c]i dni otworzyw[Sz]y Noe okno w Korabiu ktore by[l] vdzia[l]a[l] wypu[s][c]i[l] Kruka


text:
Wypu[s][c]i[l] tedy go[l][e]bic[e] za nim aby obac[z]y[l] ie[S]li iu[z] o[S]i[a]k[l]y wody na wierzchu [z]iemie.


text:
Ktora gdy nie nalaz[l]a gdzieby odpoc[z]yn[e][l]a noga iey wro[c]i[l]a [S]ie kniemu do Korabia abowiem wody by[l]y na w[Sz]ytkiey [z]iemi a wy[c]i[a]gn[a]w[S][S]y r[e]k[e] [S]woi[e] vchwy[c]i[l] i[a] y w[z]i[a][l] do Korabia.


text:
ale ona przyle[c]ia[l]a do niego kwiec[z]orowi nio[S][a]c rozg[e] Oliwn[a] z [z]ielonym li[s][c]iem w v[S]tach [S]woich. Porozumia[l] tedy Noe i[z] o[S]i[a]k[l]y wody na [z]iemi


text:
przed[S]i[e] iednak poc[z]eka[l] drugie [S]ied[m] dni y wypu[s][c]i[l] go[l][e]bic[e] ktora [S]ie nie wro[c]i[l]a wi[e]cey do niego.


text:
A thak [Sz]e[s][c][S]etnego pierw[S][S]ego roku [z]ywota Noego pierw[S][S]ego kri[e][z]yca pierw[Sz]ego dnia opad[l]y wody na [z]iemi. Y otworzyw[S][S]y Noe dach Korabia wygl[a]dna[l] y vy[z]rza[l] i[z] o[S]ech[l] by[l] wierzch [z]iemie.


text:
Potym kri[e][z]yca wtorego [S]iodmego y dwudzie[S]tego dnia kri[e][z]yca wy[S]ch[l]a ie[S]t [z]iemia.


text:
w[S][S]y[S]tkie [z]wierz[e]ta ktore [S][a] przy tobie ze w[S][S]elkiego [c]ia[l]a tak w latai[a]cych iako w be[S]tyiach y w[S][S]y[S]tkim robactwie ktore [S]ie c[z]o[l]ga po [z]iemi wywied[z] z [S]ob[a] a wynid[z][c]ie na [z]iemi[e]. Ro[s][c][c]ie[Sz] y mno[z][c]ie [S]ie na niey.


text:
Takie[Sz] w[S][S]y[S]tkie [z]wierz[e]ta byd[l]o y robactwo ktore [S]ie c[z]o[l]ga po [z]iemi wed[l]ug narodu [S]wego wy[S][S][l]y z Korabia.


text:
Y zbudowa[l] Noe o[l]tarz Panu a wzi[a]w[S][S]y ze w[Sz]y[S]tkich dobytkow y ptakow c[z]y[S]thych offiarowa[l] na o[l]tharzu offiar[e] zupe[l]n[a].


text:
Y zawonia[l] Pan wdzi[e]c[z]ney wonno[s][c]i y rzek[l] do niego: Nikakiey iu[z] wi[e]cey nie b[e]d[e] z[l]orzec[z]y[l] [z]iemi dla lud[z]i. Abowiem [S]my[S][l]y y my[S]l [S]erca c[z][l]owiec[z]ego pochopne [S][a] barzo ku z[l]emu z [S]wey m[l]odo[s][c]i. A przetho nie b[e]d[e] wi[e]cey zabiia[l] w[S][S]elkiey du[S][S]e [z]ywi[a]cey iakom theraz vc[z]yni[l].


text:
Przez w[S][S]y[S]tkie dni [z]iemie roz[S]iewanie [z]niwo zimno y gor[a]co latho y [z]ima noc y dzie[n] nie v[S]tan[a].


text:
Y B[l]ogo[S][l]awi[l] Bog Noemu y [S]ynom iego rzek[a]c do nich: Ro[s][c][c]ie mno[z][c]ie [S]ie a nape[l]niay[c]ie [z]iemi[e].


text:
Strach y groza wa[Sz]a niechaj b[e]dzie nad w[Sz]y[S]tkiemi [z]wierz[e]ty [z]iem[S]kiemi y nadew[Sz]y[S]tkiemi ptaki niebie[S]kiemi nad ka[z]d[a] rzec[z][a] co [S]ie iedno rucha na [z]iemi. W[Sz]y[S]thki ryby mor[S]kie r[e]ce wa[S][S]ey [S][a] dane.


text:
A cokolwiek [S]ie rucha y [z]ywie b[e]dzie wam na pokarm nie inac[z]ey iako y [z]io[l]a [z]ielone da[l]em to wam w[S][S]y[S]tko.


text:
Abowiem krwie du[Sz] wa[S][S]ych b[e]d[e] [Sz]uka[l] z r[e]ki w[Sz]y[S]tkich be[S]tiy y z r[e]ki c[z][l]owiec[z]ey z r[e]ki m[e][z]owey y z r[e]ki brata iego b[e]d[e] [S][S]uka[l] du[S][S]e c[z][l]owiec[z]ey.


text:
Kthobykolwiek wyla[l] krew c[z][l]owiec[z][a] b[e]dzie wylana krew iego. Abowiem na obraz Bo[z]y [S]ta[l] [S]ie ie[S]t c[z][l]owiek.


text:
y ze w[S][S]elk[a] du[S][S][a] [z]ywi[a]c[a] ktora ie[S]t z wami thak w ptacech iako w dobytkach y w bydle [z]iem[S]kim y ze w[S][S]y[S]thkim co wy[S][S][l]o z Korabia y ze w[Sz]y[S]tkimi be[S]tyami [z]iem[S]kiemi.


text:
V[S]tanowi[e] vmow[e] moi[e] z wami a nikaki iu[z] daley nie b[e]dzie zagubione w[Sz]y[S]tko [c]ia[l]o wodami potopu ani b[e]dzie iu[z] potym powod[z] ka[z][a]ca w[S][S]y[S]tk[e] [z]iemi[e].


text:
Y rzek[l] Bog: To ie[S]t znami[e] przymierza ktore c[z]yni[e] miedzy mn[a] a miedzy wami y miedzy w[S][S]elk[a] du[S][S][a] [z]ywi[a]c[a] kthora ie[S]t z wami na wiekui[S]the narody.


text:
Luk moy po[l]o[z][e] na ob[l]okach niebie[S]kich kthory b[e]dzie znakiem przymierza miedzy mn[a] y miedzy [z]iemi[a].


text:
Y w[S]pomion[e] na przymierze moie kthore mam z wami y z w[S][S]elk[a] du[S][S][a] [z]ywi[a]c[a]: ktora [c]ia[l]o [z]ywi a nie b[e]d[a] wi[e]cey wody pothopu ku zg[l]adzeniu w[S][S]y[S]tkiego [c]ia[l]a.


text:
A b[e]dzie Luk moy na ob[l]okach y vy[z]rz[e] go y w[S]pomni[e] na przymierze wiekui[S]te ktore [S]ie [S]tha[l]o miedzy Bogiem y w[Sz]elk[a] du[Sz][a] [z]ywi[a]c[a] w[S][S]y[S]tkiego [c]ia[l]a kthore ie[S]th na [z]iemi.


text:
Y rzek[l] Pan do Noego. Tho ie[S]t znak przymierza kthotem v[S]tawi[l] miedzy mn[a] y w[S][S]elkim [c]ia[l]em na [z]iemi.


text:
Byli tedy [S]ynowie Noego ktorzy wy[S][S]li z Korabia Sem Cham y Japhet: Cham ten ie[S]t oycem Chananeow.


text:
Ci trzey [S][a] [S]ynowie Noego y od thych rozmno[z]y[l]o [S]ie w[S][S]y[S]tko pokolenie ludzkie po w[S][S]y[S]tkiey [z]iemi.


text:
Co gdy vy[z]rza[l] Cham o[c]iec Chanaan [z]e [l]ono oyca iego odkryte powiedzia[l] wnet dwu bra[c]iey [S]wey.


text:
Tedy Sem y Japhet w[l]o[z]yli p[l]a[S][S]c[z] na ramiona [S]woie y w[S]pak id[a]c zakryli [l]ono oyca [S]woiego a thwarzy ich odwrocone by[l]y i[z] oycowego [l]ona nie widzieli.


text:
Potym ocu[c]iw[S][S]y [S]ie Noe po winie gdy [S]ie dowiedzia[l] co mu [S]yn iego m[l]od[S][S]y vc[z]yni[l] rzek[l]:


text:
Pomno[z] Bog Japheta a mie[S][S]kay w przybytkach Sem a Chanaan niechay b[e]dzie [S][l]u[z]ebnikiem iego.


text:
A wype[l]ni[l]y [S]ie w[S][S]y[S]tkie dni iego dziewi[e][c] [S]eth y pi[e][c]dzie[S]i[a]t lat potym vmar[l] ie[S]t.


text:
Od thych rozdzieli[l]y [S]ie wy[S]py Narodow w krainach [S]woich wed[l]ug i[e]zyka ko[z]dy [S]wego y domow [S]woich w narodziech [S]wych.


text:
a by[l] du[z]y my[S]liwiec przed Panem. Od tego wy[S][S][l]a przypowie[s][c]. Du[z]y my[S]liwiec iakoby Nemrot przed Panem.


text:
Y vc[z]yniono granice Chananey[S]kie id[a]c od Sydonu do Jarary a[z] ku Gazie dok[a]dby nie w[S][S]ed[l] do Sodomy y Gomorry y Adamy y Seboim a[z] ku La[S]a.


text:
Z Sema te[z] z brata [S]tar[S][S]ego Japhetowego byli [S]ynowie a then[z]e by[l] oycem [S]ynow Heber


text:
A vrodzili [S]ie Heberowi dwa [S]ynowie imi[e] iednemu Phaleg przetho i[z] za niego by[l]a rozdzielona [z]iemia: A imi[e] brata iego Jektan.


text:
Te [S][a] domy Noego wed[l]ug lud[z]i naciey abo narodow [S]woich. Od thych rozdzielone [S][a] narody na [z]iemi po potopie.


text:
Y rzek[l] ieden do drugiego bli[z]niego [S]wego: Podzmy nac[z]y[n]my ceg[l]y y wypalmy i[a] ogniem. A mieli ceg[l][e] mia[S]to kamienia a kley mia[S]tho wapna


text:
y rzekli: Podzmy vc[z]y[n]my te[z] [S]obie mia[S]to y wie[z][e] ktoreyby wierzch [S]i[e]ga[l] do nieba a vc[z]y[n]my [S][l]awne imi[e] na[S][S]e pierwey ni[z]li [S]ie rozeydziemy po w[S][S]y[S]tkiey [z]iemi.


text:
y rzek[l]: Oto ieden ie[S]t lud a w[S][S]y[S]tkim ieden i[e]zyk. A poc[z][e]li oto to c[z]yni[c] ani prze[S]tan[a] od dumy [S]woiey dok[a]d ich [S]kutkiem nie wype[l]ni[a].


text:
Przeto podzmy z [S]t[a]pmy a pomie[S][S]aymy tam i[e]zyki ich aby [z]aden nie [S][l]y[Sz]a[l] g[l]o[S]u bli[z]niego [S]woiego.


text:
Y tak[z]e ro[S]p[l]o[Sz]y[l] ie Pan z onego miey[S]ca po w[S][c]iorna[S]tkiey [z]iemi y prze[S]tali budowa[c] mia[S]tha.


text:
A dla tego nazwano ie[S]t imi[e] mia[S]tha onego Babel i[z] [S]ie tam pomie[S][S]a[l] i[e]zyk w[S][S]thorna[S]tkiei [z]iemie a [S]tamt[a]d rozmiota[l] ie pan po w[S][S]y[S]tkich krainach.


text:
Te [S][a] rodzaie Semowe. Sem mia[l] [S]tho lat kiedy vrodzi[l] Arffatat we dwie le[c]ie po potopie.


text:
y [z]y[l] Heber potym gdy vrodzi[l] Phalega c[z]terzy [S]ta trzydzie[s][c]i lat rodz[a]c corki y [S]yny.


text:
Zy[l] the[z] potym Reu gdy vrodzi[l] Saruga: dwie[s][c]ie y [S]ied[m] lat miewai[a]c [S]yny y corki.


text:
Y vmar[l] Aram pierwey ni[z] Thare o[c]iec iego w [z]iemi they w ktorey [S]ie narodzi[l] w Vr Chaldey[S]kiey.


text:
Y poi[e]li Abram y Nachor bra[c]ia [z]ony. Jmi[e] [z]ony Abramowey Sarai: a imi[e] [z]ony Nachorowey Melcha corka Aranowa oyca Melchi y oyca Je[S]che.


text:
Wzi[a][l] tedy Thare Abrama [S]yna [S]woiego y Lotha [S]yna Aramowego wnuc[z]ka [S]wego y Sarai niewia[S]thk[e] [S]woi[e] [z]on[e] Abrama [S]yna [S]wego: y wywiod[l] ie z Vr Chaldey[S]kiego aby [S]ie brali do [z]iemie Chananey[S]kiey. Y przy[S][S]li a[z] do Aran tham[z]e mie[S][S]kali.


text:
RZek[l] potym Pan do Abrama: Wynid[z] z [z]iemie [S]wey od przyrodzonych thwoich y z domu oyca thwoiego: a podz do [z]iemie ktor[a][c] vka[z][e]


text:
A rozmno[z][e] [c]ie w lud wielki y b[e]d[e][c] b[l]ogo[S][l]awi[l] y vwielbi[e] imi[e] thwoi[e] a b[e]dzie[Sz] b[l]ogo[S][l]awiony.


text:
Dam b[l]ogo[S][l]awie[n][S]two tym ktorzy b[e]d[a] b[l]ogo[S][l]awi[c] tobie a prztkln[e] the ktorzy tobie b[e]d[a] z[l]orzec[z]y[c]. Y b[e]d[a] w tobie b[l]ogo[S][l]awieni w[S][S]y[S]tkie narody [z]iemie.


text:
Wy[S][S]ed[l] tedy Abram tak iako mu przykaza[l] Pan a [Sz]ed[l] z nim Loth: w [S]ied[m]dzie[S]i[a]ty pi[e][c] lat by[l] Abram gdy wychodzi[l] z Haran.


text:
Y w[z]i[a][l] Sarai [z]on[e] [S]woi[e] y Lota [S]ynowca [S]wego y w[S][S]y[S]tk[e] mai[e]tno[s][c] ktor[a] mia[l] y ludzie kthore zrodzili byli w Haran: y wy[S][S]li aby iu[z] [S][S]li do [z]iemie Chananey[S]kiey. A gdy przy[S][S]li do niey


text:
prze[Sz]ed[l] Abram [z]iemi[e] a[z] do miey[S]ca Sychem y a[z] do pado[l]u ia[S]nego : A Chananey[S]ki lud na ten c[z]as by[l] w [z]iemi.


text:
Vkaza[l] [S]ie tedy Pan Abramowi y rzek[l] mu: Plemieniu twoiemu dam th[e] [z]iemi[e]. A on zbudowa[l] tam o[l]tarz Panu ktory [S]ie mu by[l] vkaza[l] y wzywa[l] tam imienia Pa[n][S]kiego.


text:
A [S]t[a]d prze[Sz]ed[S][S]y do gory ktora by[l]a naprze[c]iwko Bethel na w[S]chod [S][l]o[n]ca rozbi[l] tam namiot [S]woy na zachod [S][l]o[n]ca mai[a]c Bethel a od w[S]chodu Hay : Y zbudowa[l] the[z] tam o[l]tharz Panu y wzywa[l] imienia iego.


text:
Tedy [S]tha[l] [S]ie g[l]od na [z]iemi: y z [S]t[a]pi[l] Abram do Egiptu aby tam pielgrzymowa[l]: abowiem zamog[l] [S]ie by[l] g[l]od na [z]iemi.


text:
A gdy iu[z] bli[S]ko by[l] wchodzenia do Egipthu rzek[l] Sarai [z]enie [S]woiey: Wiem [z]e[s] nadobna niewia[S]ta


text:
y wiem i[z] gdy [c]ie vy[z]rz[a] Egiptc[z]ykowie b[e]d[a] mowi[c]. Zona iego ie[S]t: a tak zabij[a] mie a [c]iebie zachowai[a].


text:
Przeto mow pro[S][S][e] [c]ie [z]e[s] ie[S]t [S]io[S]tra moia by mi dobrze by[l]o dla [c]iebie y zachowa[l]bym [z]ywot moy przez [c]i[e].


text:
Gdy iu[z] tedy w[S][S]ed[l] Abram do Egiptu vy[z]rzeli Egiptc[z]ykowie niewia[S]th[e] i[z] by[l]a barzo piekna


text:
y oznaymili tho Kri[a][z][e]tha Pharaonowi y zchwalili i[a] v niego: Tedy w[z]i[e]ta ie[S]t niewia[S]ta do domu Pharaonowego


text:
a Abram mia[l] [S]ie dobrze dla niey. A mia[l] Abram Owce y Wo[l]y O[S][l]y [S][l]ugi y dziewki [S][l]u[z]ebne O[S]lice y Wielb[l][a]dy.


text:
Wezwaw[S][S]y Pharao Abrama rzek[l] mu: Co[z]e[s] mi tho vc[z]yni[l]: C[z]emu[s] mi nie powiedzia[l] [z]e to [z]ona twoia by[l]a:


text:
dla ktorey przyc[z]yny powieda[l]e[s] by[c] [S]io[S]tr[e] twoi[e] abym i[a] w[z]i[a][l] za [z]on[e]: Teraz tedy oto [z]ona twoia we[z]mi i[a] a id[z].


text:
Y przykaza[l] Pharao o Abramie m[e][z]om y wyprowadzili go y [z]on[e] iego y w[S][S]y[S]tko co iedno mia[l].


text:
WY[S][S]ed[l] thedy Abram z Egiptu [S]am y [z]ona iego y w[S][S]y[S]thko co mia[l] Loth [S]nim ku po[l]udniu


text:
I wro[c]i[l] [S]ie tedy za[s] k[e]dy by[l] przy[S][S]ed[l] od po[l]udnia do Bethel a[z] do miey[S]ca gdzie by[l] pierwey rozbi[l] namiot miedzy Bethel y Hai:


text:
Y niemog[l]o im tam [z]iemie [S]ta[c] aby byli mie[S][S]kali po[S]po[l]u. Abowiem by[l]a mai[e]tno[s][c] ich obfita tak i[z] niemogli mie[S][S]ka[c] po[S]po[l]u.


text:
Przetho[z] [S]ta[l] [S]ie po[S]warek miedzy pa[S]terzm trzod Abramowych y Lothowych. A na ten c[z]as Chananeus y Pherezeus mie[S][S]kali w oney [z]iemi.


text:
Rzek[l] tedy Abram do Lota : Pro[S][S][e] by nie by[l]o [S]waru miedzy mn[a] y tob[a] y miedzy pa[S]terzmi memi y pa[S]terzmi twemi bo[s]my bra[c]ia.


text:
Oto w[S][S]y[S]tk[e] [z]iemi[e] ma[Sz] przed [S]ob[a] pro[Sz][e] [c]ie odeyd[z] odemnie. Je[S]li [S]ie ty vda[Sz] na lew[a] ia praw[a] b[e]d[e] trzyma[l]: a ie[S]li [S]obie praw[a] obierze[Sz] ia na lew[a] poyd[e].


text:
Thedy podnio[S][l] Loth oc[z]y y vy[z]rza[l] w[S][S]y[S]tk[e] woko[l] krain[e] Jorda[n][S]k[a] kthora w[S][S]y[S]tka bywa[l]a odwi[l][z]ana (przed tym ni[z]li wywro[c]i[l] Pan Sodom[e] y Gomorr[e]) iako Ray Pa[n][S]ki. Y iako Egipth przychodz[a]cym do Segor.


text:
Zlubi[l] [S]obie tedy Loth krain[e] oko[l]o Jordana y od[S][S]ed[l] od w[S]chodu y oddzieli[l] [S]ie ieden brat od drugiego.


text:
Abram mie[S][S]ka[l] w [z]iemi Chana[n]ey[S]kiey a Loth zo[S]ta[l] w mia[S]tec[z]kach ktore by[l]y przy Jordanie y mie[S][S]ka[l] w Sodomie.


text:
Y rzek[l] Pan do Abrama: gdy [S]ie iu[z] odniego oddzieli[l] Loth. Podnie[s] oc[z]y twoie na pro[S]t a poy[z]rzy od miey[S]ca na kthorym teraz [S]toi[Sz] ku pu[l]nocy y ku po[l]udniu na w[S]chod y na zachod [S][l]o[n]ca.


text:
A vc[z]yni[e] plemi[e] twoie iako proch [z]iemie. Je[S]li ktho z ludzi mo[z]e z[l]ic[z]y[c] proch [z]iemie y plemi[e] twoie zlic[z]y[c] b[e]dzie mog[l].


text:
Wzwiodw[S][S]y thedy namioth [S]woy Abram przy[S][S]ed[l] y mie[S][S]ka[l] podle pado[l]u Mambre ktory ie[S]t w Hebron y zbudowa[l] tam O[l]tarz Panu.


text:
Y Stha[l]o [S]ie w ten c[z]as i[z] Amraphel Krol Sennaar[S]ki y Aryoch Krol Pont[S]ki y Chodorlaomor Krol Elamithow y Thadal Krol Poga[n][S]ki


text:
walc[z]yli na przeciwko Berowi krolowi Sodom[S]kiemu y prze[c]iwko Ber[S]a Krolowi Gomor[S]kiemu y prze[c]iw Sennaab Krolowi Adam[S]kiemu y prze[c]iw Semeber Krolowi Seboy[S]kie'o y naprzeciwko Krolowi Bal[S]kiemu a Bal[e] inym imieniem zwano Segor.


text:
Abowiem dwana[s][c]ie lath [S][l]u[z]yli Chodorlahomorowi a trzyna[S]tego roku od[S]t[a]pili od niego.


text:
Przetho c[z]terna[S]thego roku przyiacha[l] Chodorlahomor y krolowie kthorzy z nim byli y pobili Raphaim w A[S]taroth y Karmaim: y Zuzym [S]nimi y Emim w Sabie Kariathaim


text:
Y wro[c]iw[S][S]y [S]ie przy[S][S]li a[z] do [S]tudniey Mi[S]phat ktor[a] zow[a] Kades y pobili w[S][S]y[S]tk[e] krain[e] Amalechitow y Amorreow ktorzy mie[S][S]kali w A[S]a[S]on Thamar.


text:
Wy[c]i[a]gn[e]li tedy Krol Sodom[S]ki Gomor[S]ki Adam[S]ki y Seboim[S]ki Krol the[z] Bal[S]ki ktora ie[S]t Segor: y z[S][S]ykowali woy[S]ko prze[c]iwko im w dole le[S]nym


text:
tho ie[S]th prze[c]iw Chodorlahomorowi krolowi Elamit[S]kiemu y Thadal Krolowi Poga[n][S]kiemu y Amraffel krolowi Sennaar[S]kiemu y Aryoch krolowi Pont[S]kiemu c[z]terzey krolowie przeciw pi[a][c]i.


text:
A pdo[l] Le[s]ny mia[l] wiele [S]tudzien klyiowatych. Tedy Krol Sodom[S]ki y Krol Gomor[S]ki ty[l] podaw[S][S]y pora[z]eni [S][a] a ktorzy zo[S]tali v[c]iekli na gor[e].


text:
Y zabrali w[S][S]y[S]thk[e] mai[e]tno[s][c] Sodom[S]k[a] y Gomor[S]k[a] y w[S][S]y[S]thk[e] [S]pi[z][e] y odiachali prec[z].


text:
A oto ieden ktory v[c]iek[l] z oney pora[S][S]ki opowiedzia[l] Abramowi Zydowinowi ktory mie[S][S]ka[l] w padole Mambre Amorreu[S][S]owym kthory by[l] brat E[S]cholow y Anerow abowiem [c]i byli vc[z]ynili przymierze z Abramem.


text:
Gdy v[S][l]y[S][S]a[l] Abram i[z] poiman Loth brath iego wyprawi[l] [S]po[S]obnych ku pothykaniu domowych [S][l]u[z]ebnikow [S]woich trzy [S]ta y o[s]mna[s][c]ie y goni[l] ich a[z] do Dan.


text:
A rozdzieliw[S][S]y towarzy[S][S]e vderzy[l] na nie w nocy y pora[z]i[l] ie a goni[l] a[z] do Hoby y Phenicen ktora ie[S]t na lew[a] [S]tron[e] Dama[S][S]ku


text:
Y pobra[l] za[S]i[e] w[S][S]ytek plon y Lota brata [S]woiego z mai[e]tno[s][c]i[a] iego y niewia[S]ty y lud w[S][S]y[S]tek.


text:
Tedy wyiacha[l] Krol Sodom[S]ki prze[c]iw niemu gdy [S]ie wraca[l] z pora[S][S]ki pobi[c]ia Chodorlahomorow y krolow ktorzy z nim byli w dole Sawe kthory ie[S]t pado[l] Krolew[S]ki.


text:
Ale Melchi[S]edech Krol Salem wyno[S][Sz]y chleb y wino (by[l] bowiem kap[l]anem Boga nawy[Sz][S][S]ego)


text:
b[l]ogo[S][l]awi[l] mu y rzek[l]: B[l]ogo[S][l]awiony Abram Bogu nawy[Sz][S][S]emu ktory [S]tworzy[l] niebo y [z]iemi[e].


text:
Y b[l]ogo[S][l]awiony Bog naywy[Sz][S][S]y za kthorego obron[a] nieprzyia[c]iele [S][a] w r[e]kach twoich. Y da[l] mu Abram dzie[S]i[e][c]in[e] ze w[Sz]y[S]tkiego.


text:
Kthory mu odpowiedzia[l]: Podno[S][S][e] r[e]k[e] moi[e] ku Panu Bogu nawy[Sz][S][S]emu kthory w[l]ada niebem y [z]iemi[a]


text:
i[z] od namniey[S][S]ey ni[c]i [S]nowaney do rzemyka napodley[S][S]ego nie wezm[e] ze w[S][S]y[S]tkich rzec[z]y kthore twoie [S][a]: by[s] nie rzek[l]: Jam vboga[c]i[l] Abrama:


text:
chyba thego co ziedli m[l]odzie[n]cy y dzia[l]ow thych m[e][z]ow kthorzy przy[S][S]li [S]emn[a] Anera E[S]chola y Mambre: [c]i niechay wezm[a] dzia[l]y [S]woie.


text:
GDy thedy te rzec[z]y przemin[e][l]y i[a][l] mowi[c] Pan do Abrama w widzeniu rzek[a]c: Nieboy [S]ie Abramie Ja ie[S]them obro[n]c[a] twoim y odp[l]ata twoia barzo wielka.


text:
Y rzek[l] Abram: Panie Bo[z]e co[z] mi da[Sz]: ia zeyd[e] krom dzie[c]i. A [S]yn [S]prawce domu moiego ten ie[S]t z Dama[S][S]ku Eliezer.


text:
Y ie[S][S]c[z]e to przyda[l] Abram. A mnie[s] nie da[l] p[l]odu: otho od [S][l]ugi mego wychowaniec dziedzicem moim b[e]dzie.


text:
Y natychmia[S]t rzec[z] Pa[n][S]ka [S]ta[l]a [S]ie do niego rzek[a]c: Nie b[e]dzie then dziedzicem twoim: ale kthory wynidzie z [z]ywota twego tego b[e]dzie[Sz] mia[l] dziedzicem.


text:
Y wywiod[l] go z domu y rzek[l] do niego: Wey[z]rzy w niebio[S]a a zlic[z] gwiazdy ie[S]li mo[z]e[Sz] : Y rzek[l] mu Tak b[e]dzie plemi[e] twoie.


text:
Y rzek[l] do niego: Ja Pan kthorym [c]ie wywiod[l] z Ur Chaldey[S]kiego abym[c]i da[l] th[e] [z]iemi[e] [z]eby[s] i[a] w[l]adn[a][l].


text:
Odpowiedzia[l] mu Pan: We[z]mi mi krow[e] trzyletni[a] takie[z] y koz[e] y barana y [S]kopu trzyletniego Synogarlic[e] te[z] y go[l][e]bic[e]:


text:
on w[z]i[a]w[S][S]y tho w[S][S]y[S]thko ro[s][c]i[a][l] ie na po[l]y a obie c[z][e][s][c]i prze[c]iw [S]obie z obu [S]tron po[l]o[z]y[l]: ale ptkow nie dzieli[l]


text:
A gdy [S][l]o[n]ce zachodzi[l]o [S]en zi[a][l] Abrama y [S]trach wielki a [c]iemny przy[S][S]ed[l] na[n].


text:
Thedy mu tam rzec[z]ono: Wiedz wiedz[a]c i[z] plemi[e] thwoie ma by[c] przychodniem w [z]iemi cudzey a przyniewiol[a] ie ku [S][l]u[z]bie y b[e]d[a] ie trapi[c] przez c[z]terzy[S]ta lat.


text:
W[Sz]ak[z]e iednak narod kthoremu b[e]d[a] [S][l]u[z]y[c] ia b[e]d[e] [S][a]dzi[l]: y pothym wynid[a] z wielk[a] mai[e]tno[s][c]i[a].


text:
A c[z]a[S]u c[z]wartego pokolenia wroc[a] [S]ie thu: Abowiem ie[S][S]c[z]e [S]ie niewype[l]ni[l]y nieprawo[s][c]i Amorrey[S]kie a[z] do niniey[S][S]ego c[z]a[S]u.


text:
Gdy thedy za[S][S][l]o [S][l]o[n]ce [S]tha[l]a [S]ie mg[l]a [c]iemna y vkaza[l] [S]ie Piec kurz[a]cy [S]ie y pochodnia ogni[S]tha przechodz[a]c miedzy onym rozdzieleniem.


text:
Wthen dzie[n] vc[z]yni[l] Pan przymierze z Abramem mowi[a]c: Plemieniu twoiemu dam [z]iemi[e] te od rzeki Egipt[S]kiey a[z] do rzeki wielkiey Eufraten


text:
ma[l][z]onkowi [S]wemu rzek[l]a. Otho vc[z]yni[l] mi Pan abym nierodzi[l]a: wnidz do dziewki moiey owabych [S]nadz przynamniey [S]niey mog[l]a mie[c] [S]yny. A gdy przy[S]ta[l] na pro[s]b[e] iey


text:
w[z]i[e][l]a Agar Egipt[S]k[a] [S][l]u[z]ebnic[e] [S]woi[e] w dzie[S]i[a][c]i lath po onym gdy mie[S][S]ka[c] poc[z][e]li w [z]iemi Chananey[S]kiey y da[l]a i[a] m[e][z]owi [S]wemu za [z]on[e].


text:
Kthory w[S][S][e]d[l] do niey. Tedy ona widz[a]c i[z] poc[z][e][l]a i[e][l]a gardzi[c] pani[a] [S]woi[a].


text:
Y rzek[l]a Sarai do Abrama: Nieprawie c[z]yni[z] prze[c]iwko mnie: Jam da[l]a [S]tu[z]ebnic[e] moi[e] do [l]ona twego kthora widz[a]c i[z] poc[z][e][l]a nic mi[e] [S]obie niewa[z]y: Niechay Pan [S][a]dzi miedzy mn[a] y tob[a].


text:
Odpowiedzia[l] iey Abram: Otho (mowi[a]c) [S][l]u[z]ebnica twoia w mocy twoiey ie[S]t c[z]y[n] [S]ni[a] co chce[Sz]. Gdy i[a] thedy trapi[l]a Sarai: v[c]iek[l]a.


text:
A gdy i[a] nalaz[l] Angio[l] Pa[n][S]ki przy [S]tudni v wody na pu[S][S]c[z]y ktora ie[S]t na drodze Sur


text:
rzek[l] do niej: Agar [S][l]u[z]ebnico Sarai [S]k[a]d a dok[a]d idzie[Sz] : Ona odpowiedzia[l]a od oblic[z]a pani moiey Sarai v[c]iekam.


text:
Y za[s] iey rzek[l]: Rozmno[z][e] mowi rozmno[z]y[S]to plemi[e] twoie a nie b[e]zie mog[l]o by[c] zlic[z]one dla wielko[S][c]i.


text:
Y potym takie[z] rzek[l] : Otho poc[z][e][l]a[s] y porodzi[Sz] [S]yna y wzowie[Sz] imi[e] iego J[S]mahel przetho i[z] wy[S][l]ucha[l] Pan vdr[e]c[z]enie twoie.


text:
Ten b[e]dzie [S]rogi c[z][l]owiek: r[e]ka iego prze[c]iwko w[S][S]y[S]tkim y r[e]ce w[S][S]y[S]thkich prze[c]iw iemu: a naprze[c]iwko w[S][S]y[S]thkiey bra[c]iey [S]wey rozbije namioty.


text:
Y nazwa[l]a Agar imi[e] Pana kthory mowi[l] do niey: Ty Bo[z]e ktory[s] widzia[l] mnie: Abowiem mowi[l]a. Zai[S]the thu widzia[l]am ty[l] tego ktory mi[e] widzia[l].


text:
Dla tego nazwa[l]a [S]tudni[e] on[e] [S]thudni[a] [z]ywi[a]cego y widz[a]cego mnie: A ta ie[S]t miedzy Kades y Barad.


text:
POtym gdy w dziewi[e][c]dzie[S]i[a]t y dziewi[e][c] lath poc[z]yna[l] by[c] vkaza[l] [S]ie mu Bog y rzek[l] do niego: Ja ie[S]them Pan w[S][S]echmogacy: chodz przede mn[a] a b[a]d[z] do[S]kona[l]y.


text:
Tedy mu rzek[l] Bog : Ja ie[S]tem y vc[z]yni[e] vmow[e] moi[e] [S]tob[a] a b[e]dzie[Sz] oycem wiele narodow.


text:
A iu[z] daley imi[e] twoie nie b[e]dzie Abram: ale b[e]d[a] [c]ie zwa[c] Abraham i[z]em [c]ie oycem wielu narodow po[S]thanowi[l].


text:
A vc[z]yni[e] [z]e [S]ie b[e]dzie[Sz] mno[z]y[l] wielce y ro[S]krzewi[e] [c]ie w narody a krolowie z [c]iebie wynid[a].


text:
A v[S]tanowi[e] vmow[e] moi[e] miedzy mn[a] y tob[a] y miedzy plemieniem twoim po tobie w narodziech ich przymierzem wiec[z]nym: abym by[l] Bogiem twoim y pokolenia twego po tobie.


text:
A dam [c]i y pokoleniu twemu po tobie [z]iemi[e] pielgrzymowania twego w[S][S]y[S]tk[e] [z]iemi[e] Chananey[S]k[a] na dzier[z]aw[e] wiekui[S]t[a] y b[e]d[e] Bogiem ich.


text:
Y rzek[l] za[S]ie Bog Abrahamowi: A thak y ty b[e]dzie[Sz] [S]trzeg[l] vmowy moiey y plemi[e] twoie po tobie w narodziech [S]woich.


text:
Tha ie[S]t vmowa moia ktor[a] b[e]dzie[c]ie chowa[c] miedzy mn[a] y miedzy wami y plemieniem twoim po tobie. Niechay b[e]dzie obrzezan z was ka[z]dy pog[l]owia m[e][S]kiego:


text:
a obrzezowa[c] b[e]dzie[c]ie: [S]korec[z]k[e] c[z][l]onka m[e][S]kiego. Aby by[l]o na znami[e] przymierza miedzy mn[a] y wami.


text:
Dzie[c]i[a]tko w o[S]mi dni b[e]dzie obrzezano miedzy wami. W[S][S]elki m[e][z]c[z]yzna w narodziech wa[S][S]ych: tak domorodak c[z]eladnik iako y [S][l]uga kupiony b[e]dzie obrzezan y ktorykolwiek chodzby te[z] nieby[l] z rodu wa[S][S]ego:


text:
M[e][z]c[z]yzna ktorego by takowa [S]korec[z]ka nie by[l]a obrzezana b[e]dzie wyg[l]adzona du[Sz]a ona z ludu [S]wego i[z] vmow[e] moi[e] naru[S][S]y[l]a.


text:
A b[e]d[e] iey b[l]ogo[S][l]awi[l] y dam[c]i z niey [S]yna ktoremu b[e]d[e] b[l]ogo[S][l]awi[l] y b[e]dzie w narody y krolowie ludow wynid[a] [S]niego.


text:
Vpad[l] Abraham na oblic[z]e [S]woie y v[S]miechn[a][l] [S]ie w [S]ercu [S]woim mowi[a]c: Co mnima[Sz] i[z] [S]toletniemu narodzi [S]ie [S]yn: a Sara w dziewi[e][c]dzie[S]i[a]t lat porodzi :


text:
Y rzek[l] Pan do Abrahama : Sara [z]ona twoia porodzi[c] [S]yna a nazowie[Sz] imi[e] iego Jzaak y v[S]tanowi[e] vmow[e] moi[e] [S]nim na przymierze wiekui[S]the y plemieniu iego po nim.


text:
Y o J[S]maela wy[S][l]ucha[l]em [c]ie the[Sz]. Otho b[e]d[e] mu b[l]ogo[S][l]awi[l] ro[S]krzewi[e] y rozmno[z][e] go barzo: Dwana[s][c]ie kri[a][z][a]th zrodzi y rozkrzewi[e] go w narody wielkie.


text:
Ale vmow[e] moi[e] po[S]thanowi[e] z Jzaakiem ktorego[c] porodzi Sara o tym c[z]a[S]ie roku drugiego.


text:
y w[z]i[a][l] Abraham [S]yna [S]wego J[S]mahela y w[S][S]y[S]tkie c[z]eladniki wychowa[n]ce domu [S]wego: y w[Sz]torna[S]tkie kthore by[l] kupi[l] w[S][S]elkiego m[e][S][S]c[z]yzn[e] ze w[S][S]y[S]tkiey m[e][S]kiey p[l][c]i domu [S]wego: y obrzeza[l] [c]ia[l]o c[z][l]onku m[e][S]kiego ich tedy[Sz] onego dnia iako mu by[l] przykaza[l] Bog.


text:
Abraham dziewi[e][c]dzie[S]i[a]th y dziewi[e][c] lat mia[l] kiedy obrzeza[l] [c]ia[l]o c[z][l]onku [S]wego m[e][S]kiego


text:
y w[S][S]y[S]tcy m[e][z]owie domu iego thak domarodakowie iako y kupni [S][l]udzy y cudzo[z]iemcy po[S]po[l]u obrzezani [S][a].


text:
Y Vkaza[l] [S]ie za[s] Pan Abrahamowi w padole Mambre gdy [S]iedzia[l] we drzwiach przybytku [S]wego w nawi[e]t[S][S]e gor[a]co dnia onego.


text:
A gdy podnio[S][l] oc[z]y [S]we vkazali mu [S]ie trzey m[e][z]owie [S]toi[a]cy niedaleko od niego: ktore gdy vy[z]rza[l] wybie[z]a[l] prze[c]iw im ze drzwi przybythku [S]wego y vk[l]on vczyni[l] a[Sz] do ziemie


text:
y rzek[l] Panie ie[S]lim nala[S][l] [l]a[S]k[e] przed oc[z]yma twemi nie mijay [Sz][l]u[z]ebnika twe'o:


text:
ale przynio[S][e][c] troch[e] wody [z]e [S]obie omyie[c]ie nogi wa[S][S]e a odpoc[z]ynie[c]ie pod drzewem.


text:
J po[l]o[z][e] wam [S]tuc[z]k[e] chleba y[z] [S]ie po[s]ili [S]erce wa[S][S]e pothym the[Sz] poyd[z]ie[c]ie: Abowiem dla thego [S]k[l]onili[s][c]ie [S]ie do [S][l]u[z]ebnika wa[S][S]ego. A oni rzekli vc[z]y[n] thak iako[s] rzek[l].


text:
Thedy [S]ie Abraham po[S]pie[S][S]y[l] ku przybytku do Sary y rzek[l] iey: Bie[z] rychley a trzy miary m[a]ki bya[l]ey zadzia[l]ay a nac[z]y[n] pothp[l]omykow.


text:
A [S]am do [S]thada w[S]kok bye[z]a[l] y wzi[a][l] stamt[a]d [c]iel[e] m[l]odziuchne y wyborne y da[l] [S][l]udze ktory [S]ie po[s]pie[Sz]yw[Sz]y wneth ie vwarzy[l].


text:
Wzi[a][l] the[Sz] ma[S][l]a y mleka y ono [c]iel[e] ktore vwarzy[l] y po[l]o[z]y[l] przed nimi: a [S]am [S]tha[l] pod drzewem wedle nich.


text:
A gdy [S]ie naiedli rzekli do niego: Gdzie ie[S]th Sara [z]ona twoia: On odpowiedzia[l]: Je[S]t w przybythku.


text:
Thedy mu rzek[l] wracai[a]c [S]ie nazad przid[e] do [c]iebie otym c[z]a[S]ie b[e]dziemli [z]ywi a Sara [z]ona twoia b[e]dzie mia[l]a [S]yna. Co v[S][l]y[S][S]aw[S][S]y Sara v[s]miechn[e][l]a [S]ie za drzwiami przybythku.


text:
Bo byli oboie [S]tarzy y pode[Sz][l]i w le[c]iech y iu[Sz] by[l]y prze[S]ta[l]y na Sar[e] przychodzi[c] przyrodzone rzec[z]y.


text:
Ta tedy [s]mia[l]a [S]ie mowi[a]c [S]obie po[c]ichu Gdym [S]ie iu[Sz] [S]tarza[l]a moy Pan the[Sz] dziadem [S]ie [S]ta[l] dopiero [S]ie o lubo[s][c]i b[e]d[e] [S]thara[c]:


text:
Thedy rzek[l] Pan do Abrahama: c[z]emu [S]ie ro[S]mia[l]a Sara [z]ona twoia: mowi[a]c: C[z]yli ya baba rodzi[c] bend[e]:


text:
A za[z] Bogu ie[S]th co trudnego: Jakom rzek[l]: wroc[e] [S]ie do [c]iebie o them[z]e c[z]a[S]ie za [z]ywotha a Sara b[e]dzie mia[l]a [S]yna.


text:
Zaprza[l]a tedy Sara mowi[a]c Nie[s]mia[l]am [S]ie: boia[z]ni[a] zi[e]tha a Pan rzek[l]: Nie tak ie[S]th ale [s]mia[l]a[s] [S]ie.


text:
Tedy gdy [S]tamt[a]d w[S]tali oni m[e][z]owie obro[c]ili oc[z]y [S]woie ku Sodomie: a Abrah[am] prowadz[a]c ie [Sz]ed[l] [S]nimi.


text:
poniewa[z] [z]e on ma by[c] w lud wielki y namocniey[Sz]y y w kthorym mai[a] by[c] b[l]ogo[S][l]awione w[Sz]y[S]tkie narody ziemie:


text:
Bo ya pewnie wiem i[z] on przykaze [S]ynom [S]woim y domowi [S]wemu po [S]obie [z]eby oni [S]thrzegli drogi Pa[n][S]kiey y c[z]ynili S[a]d y [S]prawiedliwo[s][c]: aby Pan prziwiod[l] na Abrahama tho w[Sz]y[S]tko co mu obieca[l] mowy[a][c] do niego.


text:
Powiedzia[l] tedy Pan krzyk Sodomc[z]ykow y Gomorreyc[z]ykow rozmno[z]y[l] [S]ie a grzech ich o[c]i[a][z]a[l] barzo.


text:
Z [S]t[a]pi[e] y ogladam ie[S]li [z]e krzyk ktory przy[Sz]ed[l] do mnie vc[z]ynkiem wype[l]nili: c[z]yli nie ie[S]th tak dowiem [S]ie.


text:
J obro[c]ili [S]ie [S]thamt[a]d oni m[e]zowie a [Sz]li do Sodomy. Ale Abraham ie[Sz]c[z]e [S]ta[l] przed Panem.


text:
A Je[S]li by by[l]o pi[e][c]dzie[S]i[a]th m[e][z]ow [S]prawiedliwych w mie[s][c]ie zagin[a] po [S]po[l]u: Wi[e]c nieprzepu[S][c]i[Sz] mie[S]cu onemu dla pi[e][c]dzie[s]i[a]t [S]prawiedliwych ie[S]liby tham byli:


text:
Niechay nieprzychodzi na [c]i[e] mi[l]y Panie by[s] mia[l] t[e] rzec[z] vc[z]ini[c] a [S]tra[c]i[c] [S]prawiedliwego z nie[z]bo[z]nym i[z]by [S]ye mia[l] [S]tha[c] [S]prawiedliwy iako niepdbo[z]ny. Nie przynale[z]y ta rzec[z] na [c]i[e] Panie kthory [S][a]dzi[Sz] w[Sz]y[S]thk[e] ziemi[e] [z]adnym obyc[z]aiem nie vc[z]yni[Sz] [S][a]du takowe'o.


text:
J rzek[l] Pan do nie'o : Je[S]li nayd[e] w Sodomie pi[e][c]dzie[s]i[a]t [S]prawiedliwych miedzy mie[S][S]c[z]any odpu[S][S]c[z][e] ka[z]demu miey[S]cu dla nich.


text:
Odpowiedzia[l] Abraham y rzek[l]: J[z]em ras poc[z][a][l] b[e]d[e] mowi[l] ku Panu memu poniewa[z]em proch y popio[l].


text:
A Je[S]liby by[l]o pi[e][c]dzie[S]i[a]th [S]prawiedliwych mniey pi[a][c]i y zag[l]adzi[Sz][z]e dla pi[a][c]i w[Sz]y[S]thko mia[S]tho: J rzek[l]: Nie zg[l]adz[e] ie[S]li tham nayd[e] c[z]terdzie[s][c]i y pi[e][c].


text:
A on za[s] y[a][l] mowi[c] do niego A ie[S]liby[s] tylko c[z]terdzie[s][c]i tham nala[S][l] co vc[z]yni[Sz]: Rzek[l]: Nie zathrac[e] ich dla c[z]terdzie[s][c]i.


text:
Za[S]i[e] rzek[l]: pro[S][S][e] [c]ie Panie nie gnieway[z]e [S]ie ie[S]libym co mowi[l]. Co ie[S]li by[s] tham nala[S][l] thylko trzydzie[s][c]i: odpowiedzia[l] Nie vc[z]yni[e], ie[S]libym nala[S][l] trzydzie[s][c]i.


text:
Rzek[l]: poniewa[z]em raz poc[z][a][l] b[e]d[e] iu[z] mowi[l] ku Panu [S]wemu co ie[S]li by ich nale[z]iono duadzie[s][c]ia: Rzek[l] Nie pobij[e] ich dla dwudzie[S]thu.


text:
Rzek[l] Pro[S][S][e] cie Panie nie gnieway [S]ie ie[S]libym rzek[l] ie[Sz]c[z]e ras, co vc[z]yni[Sz] b[e]dzieli ich tam nalie[z]ono d[z]ie[S]i[e][c]: Rzek[l] Nie zag[l]adz[e] ich dla d[z]ie[S]i[a][c]i.


text:
Od[S][S]ed[l] tedy Pan gdy prze[S]ta[l] mowi[c] do Abrahama a Abraham wro[c]i[l] [S]ie na mie[S]ce [S]woie.


text:
PRzy[Sz]li tedy dwa Angio[l]owie do Sodomy wiec[z]or a Loth [S]iedzia[l] w branie miey[S]kiey ktory gdy ie vzrza[l] w[S]tha[l] y [Sz]ed[l] naprze[c]iwko im y vk[l]oni[l] [S]ie ku ziemi


text:
y rzek[l]: Pro[Sz][e] Panowie [S]k[l]o[n][c]ie [S]ie w dom [S][l]ugi wa[S][S]ego a zo[S]ta[n][c]ie tham vmyie[c]ie nogi wa[S][S]e a rano poydzie[c]ie za[s] w drog[e] [S]w[a]. Ktorzy rzekli: Nikaki ale zo[S]taniemy na vlicy.


text:
A on [z][a]danim przywiod[l] ie i[z] wnet we[Sz]li do niego: Gdy thedy we[Sz]li w dom iego [S]prawi[l] na nie wiec[z]erz[a] y napiek[l] prza[S]nego chleba y iedli.


text:
Pierwey ie[S][S]c[z]e ni[z]li [Sz]li [S]pa[c] mie[Sz]c[z]anie obtoc[z]yli dom iego tak m[l]odzie[n]cy iako [S]tarzy w[S][S]y[S]tcy ludzie po[S]po[l]u


text:
y wyzwali Lotha thedy rzekli do niego: Gdzie [S][a][c]i m[e][z]owie ktorzy we[Sz]li do [c]iebie w nocy: wywiedz ie do nas [z]e ie poznamy.


text:
Mam dwie corce ktore ie[Sz]c[z]e nie pozna[l]y m[e][z]a: wywiod[e] ie do was c[z]y[n][c]ie [S]nimi iako [S]ie wam podoba iedno tylko m[e][z]om tym nic z[l]e'o nie c[z]y[n][c]ie bowiem we[S][z]li pod przykri[c]ie domu mego.


text:
Thedy oni rzekli: Jdz prec[z] [S]t[a]d J za[S]ie rzekli: przy[S][S]ed[l]e[s] thu iako obcy c[z][l]owiek c[z]yli na tho aby[s] nas [S][a]dzi[l]: pothym [c]i lepak [c]iebie [S]amego wi[e]cey ni[z]li thy dr[e]c[z]y[c] b[e]dziemy. J c[z]ynili wielki gwa[l]t Lothowi. thak i[z] iu[z] bli[S]ko thego by[l]o ze by wy[l]omili drzwi.


text:
A otho [S][c]i[a]gn[e]li r[e]k[e] [S]woi[e] m[e][z]owie y w [c]i[a]gn[e]li do [s]iebie Lotha y zamkn[e]li drzwi


text:
a one ktorzy pred domem byli zarazili [S]lepoth[a] od namniey[S][S]ego do nawi[e]t[S][S]ego thak i[z] do drzwi nale[s][c] niemogli.


text:
J rzekli do Lotha Ma[Sz]li thu ktorego z twoich: zi[e][c]ia abo [S]yny abo corki w[Sz]y[S]tkie kthorzy thwoi [S][a] wywiedz z mia[S]tha tego


text:
Abowiem z g[l]adzimy mie[S]ce tho. Przeto i[z] rozmno[z]y[l] [S]ie krzyk ich przed Panem ktory po[S][l]a[l] nas by[S]my ie zatra[c]ili.


text:
Wy[S][S]ed[Sz]y thedy Loth i[a][l] mowi[c] do zi[e][c]iow [S]woich kthorzy mieli byli poi[a][c] corki iego y rzek[l]: W[S]tha[n][c]ie y wynidz[c]ie z mie[S]ca thego: bo zag[l]adzi Pan tho mya[S]tho. J zda[l] [S]ie im iakoby ku[n][Sz]tem mowi[l].


text:
A gdy by[l]o rano przyn[e]kali go angio[l]owie mowi[a]c: w[S]ta[n] Wezmi [z]on[e] twoi[e] y dwie corce kthore ma[Sz]: by[s] y ty po[S]po[l]u nie zgin[a][l] w z[l]o[s][c]i mia[S]ta.


text:
J gdy [S]ie o[c]i[a]ga[l] wzi[e]li r[e]k[e] iego y r[e]k[e] [z]ony y dwu corek iego przetho i[z] mu Pan by[l] odpu[s][c]i[l].


text:
J wywiedli go y po[S]tawili przed mia[S]tem. J mowili tham do niego rzekn[a]c: Zachoway [z]ywoth [S]woy nieogl[e]duy [S]ie na zad ani [S]ie za[S]thanawiay na [z]adnym mie[S]cu woko[l] tey krainy: ale na gorze [S]ie zachoway by[s] y ty po[S]po[l]u nie zgin[a][l].


text:
gdy[z] nalas[l] [S][l]uga twoy [l]a[S]k[e] przed thob[a] y vwielbi[l]e[s] [S][l]aw[e] y mi[l]o[S]ierdzie twoie ktore[s] vczyni[l] [S]emn[a] aby[s] zachowa[l] [z]ywoth moy nie mog[e] na gorze by[c] zachowan by [S]nadz nie zachwy[c]i[l]o mie z[l]e y vmar[l] bych.


text:
Bli[S]ko ie[S]t tu mia[S]tho do kthorego mog[e] v[c]iec ma[l]e a b[e]d[e] zachowan w nim niewielga[c] tho ku vc[z]ynieniu a b[e]dzie [z]ywa du[S][S]a moia.


text:
J rzek[l] do niego othom y w tym przyi[a][l] pro[s]b[e] thwoi[e] i[z] nie wywroc[e] mia[S]ta o kthore[s] mowi[l]


text:
pokwap [z]e [S]ie y zachoway [S]ie tham: bo nieb[e]d[e] mog[l] c[z]ego c[z]yni[c] dok[a]d tham nie wnidzie[Sz]. Dla tego nazwano ie[S]t imi[e] mia[S]tha tego Segor.


text:
y wywro[c]i[l] mia[S]tha ty y w[S][S]y[S]thki woko[l]o krainy y w[S][S]y[S]thkie mie[Sz]kai[a]ce w onych mia[S]tach y w[Sz]ytko co [S]ie na ziemi zieleni.


text:
poyzrza[l] na Sodom[e] y Gomorr[e] y na w[Sz]y[S]thk[e] ziemi[e] krainy they: J vzrza[l] ano le[c]i wzgor[e] pyrzyna z ziemie y iakoby z pieca dym.


text:
Abowiem gdy wywraca[l] Pan mia[S]ta oney krainy w[S]pomnia[l] na Abrahama y vchowa[l] Lotha od wywrocenia mia[S]th w ktorych mie[Sz]ka[l].


text:
Wy[S][S]ed[l] thedy Loth z Segor y mie[Sz]ka[l] na gorze a dwie corce iego [S]nim (abowiem ba[l] [S]ie zo[S]ta[c] w Segor) y mie[Sz]ka[l] w ia[S]kini on y dwie corce iego [S]nim.


text:
J rzek[l]a [S]tar[S][S]a do m[l]od[S][S]ey O[c]iec na[Sz] [S]tary a niezo[S]ta[l] [z]adny m[a][z] na ziemi ktory by mog[l] wni[s][c] do nas wed[l]ug biegu w[S][S]y[S]tkiey ziemie:


text:
Podz vpoimy go winem y [S]pimy[Sz] z nim aby[S]my iedno mogli zachowa[c] plemi[e] z oyca na[S][S]e'o.


text:
Da[l]y tedy oycu [S]woiepi[c] wino oney nocy y we[Sz][l]a [S]thar[S][S]a y [S]pa[l]a z oycem a on niec[z]u[l] ani kiedy na [l]o[z]e we[Sz][l]a cora ani kiedy w[S]ta[l]a.


text:
J potym drugiego dnia rzek[l]a [S]tar[S][S]a do m[l]od[S][S]ey otom[c]i ia [S]pa[l]a wc[z]ora z oyc[em] moim Daymy mu the[Sz] pi[c] wina thakie[Sz] tey nocy a b[e]dzie[z] [S]pa[l]a znim aby[S]my zachowali plemi[e] z oyca na[S][S]ego.


text:
Dali thedy they nocy oycu [S]woiemu pi[c] wino. A w[S][S]ed[Sz]y m[l]od[S][S]a corka [S]pa[l]a znim: a on ani wthen c[z]as poc[z]u[l] kiedy [S]ie vk[l]ad[l]a albo kiedy w[S]ta[l]a.


text:
J porodzi[l]a [S]thar[S][S]a [S]yna a nazwa[l]a imi[e] iego Moab a then ie[S]th o[c]iec Moabitow a[z] do niniey[S][S]ego dnia.


text:
M[l]od[S][S]a te[z] porodzi[l]a [S]yna y nazwa[l]a imi[e] iego Ammon to ie[S]th Syn ludu moyego Then ie[S]th oycem Ammonithow a[z] podzi[s] dzie[n].


text:
SZed[l] z tamt[a]d Abraham do ziemie ku po[l]udniu mie[Sz]ka[l] miedzy Kades y Sur: y by[l] wgo[s][c]inie w Gerarach.


text:
J powiada[l] o Sarze [z]enie [S]woiey Sio[S]tra moia ie[S]th. Po[S][l]a[l] tedy Abimelech krol Gerar[S]ky y wzi[a][l] i[a].


text:
Tedy przy[S][S]ed[l] Bog do Abimelecha w nocy przez [S]en y rzek[l] mu: otho vmrze[Sz] dla niewia[S]ty ktor[a][s] wzi[a][l]: abowiem ma m[e][z]a.


text:
Ale Abimelech nye dothkn[a][l] [S]ie iey by[l] y rzek[l]: Panie y zali lud niewyedz[a]cy a [S]prawiedliwy zatra[c]i[Sz]


text:
Za[z] mi [S]am nie powyada[l] i[z] [S]io[S]thra moia ie[S]th: y [S]ama mowi[l]a Brath moy ie[S]t: w vprzeymo[s][c]i [S]erca moiego y w c[z]y[S]tho[s][c]i r[a]k moich vczyni[l]em tho.


text:
J rzek[l] do niego Bog: J [S]am wiem ze[s] to vprzeymym [S]ercem vc[z]yni[l] y dla tegom [c]ie o[S]trzeg[l] aby[s] nie zgrze[Sz]y[l] prze[c]iwko mnie a nie dopu[s][c]i[l]em by[s] [S]ie iey dotyka[l].


text:
Przetho teraz wro[c] m[e][z]owi [z]on[e] a b[e]dzie [S]ie modli[l] za thob[a] bo[c] prorok ie[S]th a b[e]dzie[Sz] [z]yw. Je[S][l]iby[s] niech[c]ia[l] wro[c]i[c]: wiedz wiedz[a]c i[z] [s]mier[c]i[a] vmrze[Sz] ty y w[S][S]y[Sz]tko co thwego ie[S]th.


text:
A natychmia[S]t w[S]taw[Sz]y w nocy Abimelech wezwa[l] w[Sz]ytkie [S][l]ugi [S]woie: y powiedzia[l] im w[Sz]y[S]tk[e] rzec w v[S][S]y ich y i[e]li [S]ie barzo ba[c] w[Sz]y[S]tcy m[e][z]owie.


text:
Wezwa[l] te[Sz] Abimelech y Abrahama a rzek[l] do niego. Co [z]e[s] tho nam vc[z]yni[l]: Co[S]my wy[S]t[a]pili przeciw thobie i[z]e[s] przyprawi[l] mnie y krole[S]two moie w tak grzech wielki: c[z]ego[s] niemia[l] c[z]yni[c] to[s] vc[z]yni[l] nam.


text:
Odpowiedzia[l] Abraham My[S]li[l]em z [S]ob[a] mowi[a]c Podobno niema[Sz] boia[z]ni bo[z]ey na thym mie[S]cu thedy zabij[a] mie dla [z]ony moiey:


text:
w[Sz]ak[z]e iednak poprawdzie y [S]io[S]tra moia ie[S]th corka oica moie'o ale nie matki moiey y poi[a][l]em i[a] za [z]on[e].


text:
A gdy mie wywiod[l] Bog z domu oyca moiego rzek[l]em do niey. Vc[z]yni[Sz] th[e] [l]a[S]k[e] [S]emn[a] Na w[S][S]elkim mie[S][S]cu do ktorego wnidziemy mow i[z]bym by[l] bratem twoim.


text:
Wzi[a][l] tedy Abimelech owce y wo[l]y [S][l]ugi y [S][l]u[z]ebnice y da[l] Abrahamowi. J wro[c]i[l] mu S[a]r[e] [z]on[e] ie'o


text:
A Sarze lepak rzek[l]: othom da[l] thy[S]i[a]c [S]rebrnych bratu twemu tho b[e]dzie[Sz] mia[l]a ku za[S][l]onie oczu w[Sz]y[S]tkich ktorzy [S]tob[a] [S][a]: a gdzie kolwiek poydzie[Sz] pami[e]tay i[z]e[s] by[l]a wzi[e]tha.


text:
A gdy [S]ie modli[l] Abraham ku Bogu vzdrowi[l] Bog Abimelecha y [z]on[e] y [S][l]u[z]ebnice iego. y porodzyli.


text:
Poc[z][e][l]a y porodzi[l]a [S]yna w [S]taro[s][c]i [S]woiey thego[Sz] c[z]a[S]u iako iey by[l] przed thym Bog powiedzia[l].


text:
J nazwa[l] Abraham imi[e] [S]yna [S]we'o ktorego mu porodzi[l]a Sara Jzaak y obrzeza[l] go o[S]mego dnia iako mu by[l] przykaza[l] Bog.


text:
J rzek[l]a Sara: Vc[z]yni[l] mi Bog rado[s][c] a kto kolwiek v[S][l]y[Sz]y b[e]dzie [S]ie [S]emn[a] radowa[l].


text:
J za[S]ie rzek[l]a: J ktoby v[S][l]y[S][S]aw[Sz]y uwierzy[l] [z]eby Abrahamowi Sara karmi[l]a [S]yna ktorego mu porodzi[l]a iu[z] [S]taremu.


text:
Potym gdy vzrza[l]a Sara [S]yna Agar egipt[S]kiey igrai[a]cego z Jzaakiem [S]ynem [S]woim rzek[l]a do Abrahama:


text:
Odpraw [S][l]u[z]ebni[e] t[e] y [S]yna iey: abowiem nie b[e]dzie dziedzic[z]y[l] Syn [S][l]u[z]ebnice z [S]ynem moim Jzaakiem.


text:
Thedy mu rzek[l] Bog: Niechay nieb[e]dzie prze[c]iwko thobie co rzek[l]a Sara o dzie[c]i[e][c]iu y o [S][l]u[z]ebnicy twoiey: w[Sz]y[c]ko co[c] iedno rzec[z]e Sara [S][l]uchay g[l]o[S]u iey: Bo[c] w Jzaaku b[e]dzie tobie wezwano na[S]ienie.


text:
W[S]ta[l] tedy Abraham rano y wzi[a]w[Sz]y chleba y fla[S][S][e] wody w[l]o[z]y[l] iey na plecy y da[l] iey dzie[c]i[e] y thak y[a] odprawi[l]. Ktora gdy ode[Sz][l]a b[l][a]dzi[l]a po pu[S]tyniey Ber[S]abee.


text:
J gdy by[l]a wypi[l]a wod[e] z fla[Sz]ki porzu[c]i[l]a dzie[c]i[e] pod iednym drzewem ktore tam by[l]o


text:
y ode[Sz][l]a: [s]iad[Sz]y naprze[c]iwko opodal na ieden prze[S]trza[l] [l]uku. Bo thak z[S]ob[a] mowi[l]a) Nie b[e]d[e] patrzy[l]a na dzie[c]i[e] vmierai[a]ce: a [S]iedz[a]c na prze[c]iwko i[e][l]a p[l]aka[c] wielkim krzykiem.


text:
Wy[S][l]ucha[l] thedy Bog g[l]os dzie[c]i[e][c]ia y zawo[l]a[l] Angio[l] Pa[n][S]ki Agar z nieba mowi[a]c: co c[z]yni[Sz] Agar: Nieboy [S]ie. Abowi[em] wy[S][l]ucha[l] Bog g[l]os dzie[c]i[e][c]ia thwego z mie[S]ca na ktorym ie[S]t.


text:
J othworzy[l] oc[z]y iey Bog ktora vzrzaw[S][S]y [S]tudni[e] wody [Sz][l]a y nape[l]ni[l]a fla[Sz]k[e] y da[l]a dzie[c]i[e][c]iu pi[c].


text:
J by[l] Bog [S]nim: Then[z]e ro[S][l] y mie[Sz]ka[l] na pu[S]tyni y by[l] m[l]odzieniec on [S]trzelcem.


text:
Thego[z] c[z]a[S]u mowi[l] Abimelech y Phikol hethman woy[S]ka ie'o do Abrahama Bog [S]tob[a] ie[S]th we w[S][S]y[S]tkich [S]prawach twoich.


text:
Przy[S]i[e][z] mi na Boga [z]e mi nieb[e]dzie[Sz] [Sz]kodzi[l] ani pothomkom moim ani rodu moiemu: ale wed[l]ug mi[l]o[s]ierdzia kthorem vc[z]yni[l] tobie vc[z]yni[Sz] the[Sz] mnie y ziemi w kthory[s] mie[Sz]ka[l] iako przychodzie[n].


text:
A thedy[Sz] przymowi[l] Abimelechowi o [S]thudni[e] wody ktor[a] gwa[l]tem wzi[e]li byli [S][l]udzy ie'o.


text:
Thedy odpowiedzia[l] Abimelech Niewiedzia[l]em ktoby tho vc[z]yni[l]: ale y ty [S]am nie powiedzia[l]e[s] mi a iam proc[z] dzi[S]iey[S][S]ego dnia o tym nie[S][l]y[S][S]a[l].


text:
W[z]i[a][l] tedy Abraham owce y wo[l]y y da[l] Abimelechowi: y vc[z]ynili oba miedzy [S]ob[a] przymierze.


text:
on odpowiedzia[l] Sied[m] owiec prziymie[Sz] z r[e]ki moiey aby mi by[l]y na [s]wiadectwo i[z]em ia wykopa[l] t[e] [S]tudni[a].


text:
W[S]ta[l] tedy Abimelech y Phikol hethman woy[S]ka ie'o y wro[c]ili [S]ie do ziemie Pale[S]ti[n][S]kiey. A Abraham [Sz]c[z]epi[l] [S]ad w Ber[S]abee y wzywa[l] imienia Boga wiec[z]nego


text:
POtym Gdy [S]ie ty [S]prawy [S]ta[l]y do[S]wiadc[z]a[l] Bog Abrahama y rzek[l] do niego: Abrahamie Abrahamie. On odpowiedzia[l] owo ia ie[S]them.


text:
Rzek[l] do niego wezmi [S]yna twego iedinaka ktorego mi[l]uie[Sz] Jzaaka idz [S]nim do ziemie widzenia a tham go offiaruie[Sz] ofiar[e] zupe[l]n[a] na iedney gorze ktor[a] vka[z][e] thobie.


text:
Thedy Abraham wnocy w[S]taw[S][S]y o[S]iod[l]a[l] o[S][l]a [S]woiego poi[a]w[S][S]y z [S]ob[a] dwu m[l]odzie[n]cu y Jzaaka [S]yna [S]woiego. A gdi nar[a]ba[l] drew ku paleniu zupe[l]ney offiary [S][S]ed[l] na miey[S]ce na kthore mu by[l] przykaza[l] Bog.


text:
J rzek[l] do [S][l]u[z]ebnikow [S]woich. Poc[z]ekay[c]ie tu z o[S][l]em a ia y dzie[c]i[e] a[z] do tamt[a]d [S]pie[S][S]nie poydziemy pothym gdy damy chwa[l][e] (Bogu) wro[c]iemy [S]ie do was.


text:
Wzi[a][l] te[Sz] drwa ku paleniu zupe[l]ney offiary y w[l]o[z]y[l] na Jzaaka [S]ina [S]we'o: a [S]am nio[S][l] w r[e]kach [S]wych ogie[n] y miec[z]. A gdy [Sz]li oba dwa po[S]po[l]u


text:
rzek[l] Jzaak oycu [S]wemu: Oyc[z]e moy. On odpowiedzia[l] co chce[Sz] [S]ynu: Oto (powiada) ogie[n] y drwa gdzie[Sz] ie[S]t offiara zupe[l]na:


text:
Powiedzia[l] Abraham [S]ynu moy Bog opatrzy [S]obie offiar[e] zupe[l]nie gorai[a]c[a]. Szli tedy po[S]po[l]u


text:
y przy[Sz]li na miey[S]ce kthore im by[l] Bog vkaza[l] naktorym zbudowa[l] o[l]tarz a nanim drwa v[l]o[z]y[l]: A gdy zwi[a]za[l] Jzaaka [S]yna [S]woiego w[l]o[z]y[l] go na o[l]tarz na [S]tos drew.


text:
Ale oto angyo[l] Pa[n][S]ki znieba zawo[l]a[l] mowi[a]c: Abrahamie Abrahamie. Ktory odpowiedzia[l]: owo ia ie[S]t.


text:
J rzek[l] mu: nie [S][c]i[a]gaj r[e]ki twoiey na [S]yna [S]wego y niec[z]y[n] mu nic: terazem dozna[l] [z]e [S]ie boi[z] Pana [z]e[s] nie przepu[s][c]i[l] iedynakowi [S]ynowi twoiemu dla mnie.


text:
Podnio[S][l] tedy Abraham oc[z]y [S]woie y vzrza[l] za [S]ob[a] barana w[c]irniu vwi[a]z[l]ego za rogi: kthorego wzi[a]w[S][S]y offiarowa[l] offiar[e] zupe[l]n[a] mia[S]tho [S]yna.


text:
przez [S]iebie [S]amegom przy[S]i[a]g[l] mowi Pan : [z]e[s] t[e] rzec[z] vc[z]yni[l] a i[z]e[s] nieprzepu[s][c]i[l] iednorodzonemu [S]ynowi twoiemu dla mnie


text:
b[e]d[e][c] b[l]ogo[S][l]awi[l] y rozmno[z][e] plemi[e] twoie iako gwiazdy niebie[S]kie y iako pia[S]ek ktory ie[S]t na brzegu mor[S]kim: odzier[z]y plemi[e] twoie brany nieprzyia[c]ie[l]ow [S]woich


text:
y b[e]d[a] b[l]o'o[S][l]awione w na[S]ieniu thwoim w[Sz]y[S]tcy narodowie ziem[S]cy i[z]e[s] v[S][l]ucha[l] g[l]o[S]u moiego.


text:
J wro[c]i[l] [S]ie Abraham do [S][l]u[z]ebnikow [S]woich y ode[Sz]li do Ber[S]abee po[S]po[l]u tam[z]e mie[S][S]ka[l].


text:
Gdy [S]ie ty rzec[z]y [S]ta[l]y powiedziano Abrahamowi i[z] te[z] Melcha porodzi[l]a [S]yny Nachorowi bratu iego:


text:
y Batuela: sktorego [S]ie narodzi[l]a Rebeka. O[s][m] thych porodzi[l]a Melcha Nachorowi bratu Abrahamowemu.


text:
pothym vmar[l]a w mie[s][c]ie Arbee ktor[a] zowi[a] Hebron w ziemi Chananey[S]kiey. J przy[S][S]ed[l] Abraham aby ob[z]a[l]owa[l] y op[l]aka[l] i[a].


text:
J gdi iu[z] pow[S]ta[l] od vc[z]ynno[s][c]i y op[l]akania vmar[l]ego mowi[l] do [S]ynow Heth rzek[a]c:


text:
Przychodzie[n] iem ie[S]t y pielgrzym[em] v was, day[c]iemi prawo pogrzebu z [S]ob[a] abym pogrzeb[l] vmar[l]ego moiego.


text:
S[l]uchay nas panie. K[S]y[a][z][e] Bo[z]e ie[S]te[s] v nas w c[z]elniey[Sz]ych grobiech na[Sz]ych pochoway vmar[l]ego twoiego [z]aden[c]i niemo[z]e zabroni[c] by[s] w grobie iego nie mia[l] pogrze[s][c] vmar[l]ego [S]wego.


text:
Pow[S]ta[l] Abraham y vk[l]oni[l] [S]ie ludu oney ziemie tudzie[z] te[z] [S]ynom Heth y rzek[l] do nich:


text:
Je[S]li [S]ie wam podoba i[z]bym pogrzeb[l] vmar[l]ego [S]wego [S][l]uchay[c]ie[Sz] mie a przyc[z]y[n][c]ie [S]ie za mn[a] do Effrona [S]yna Seor:


text:
aby mi [S]pu[s][c]i[l] ia[S]kini[e] dwoi[S]t[a] kthor[a] ma na ko[n]cu roley [S]woiey za [S][l]u[Sz]ne pieni[a]dze: a [z]eby mi i[a] zda[l] przed wami [z]ebych i[a] mia[l] na dzier[z]aw[e] grobu.


text:
A mie[Sz]ka[l] Effron we[s]rzodku Heteyc[z]ykow. Odpowiedzia[l] tedy Effron Abrahamowi gdzie w[Sz]y[S]tcy [S][l]y[Sz]eli ktorzykolwiek wchodzili w bran[e] mia[S]tha onego mowi[a]c:


text:
nie[S]tanie [S]ie tak panie moy [z]adnym [S]po[S]obem ale radniey po[S][l]uchay co mowi[e]: Tho tham pole y ia[S]kini[e] ktora na nim ie[S]t zdawam [c]i ye przed oblic[z]no[s][c]i[a] [S]ynow ludu moiego pochoway vmar[l]ego [S]wego.


text:
potym rzek[l] do Effrona gdy przy[S][l]uchywa[l] te'o w[Sz]y[c]iek lud [S]toi[a]cy oko[l]o nie'o. Pro[Sz][e] aby[s] mie po[S][l]ucha[l] dam ia tobie pieni[a]dze za th[e] tam rol[a] prziymi[z] ie a tak pogrzeb[e] vmar[l]e'o [S]wego na niey.


text:
Panie moy po[S][l]uchay mie: ziemia ktorey [z][a]da[Sz] [S]toi za c[z]tyrzy [S]ta [l]otow [S]rebra o to[c] idzie miedzy mn[a] y tob[a]: Ale co to ie[S]t: pochoway otho vmar[l]ego [S]wego.


text:
Tho gdy v[S][l]y[S][S]a[l] Abraham odwa[z]y[l] pieni[a]dze tak iako by[l] zaceni[l] Effron a to gdy [S][l]y[S][S]eli [S]ynowie Heth c[z]terzy [S]ta [l]othow [S]rebra po[S]politey a dobrey my[n]ce.


text:
Od thych mia[S]t ono pole kthore niegdy Effronowe by[l]o na kthorym by[l]a ia[S]kinia dwoi[S]ta prze[c]iwko Mambre: thak [S]amo iako y ia[S]kinia y w[Sz]y[S]tkie drzewa na nim y miedzy granicami ie'o w oko[l]o przy[Sz][l]o


text:
Abrahamowi w dzier[z]aw[e] przed oc[z]yma Heteyc[z]ykow y w[S][S]ytkich ktorzy wchadzali w bran[e] mia[S]tha thego.


text:
Tak[z]e potym pochowa[l] Abraham Sar[e] [z]on[e] [S]woi[e] na roli w ia[S]kini dwoi[S]tey ktora by[l]a prze[c]iwko Mambre a tha ie[S]t Hebron w ziemi Chananey[S]kiey.


text:
J vtwierdzona ie[S]th rola y ia[S]kinia ktora na niey by[l]a Abrahamowi ku dzierzawie pogrzebu od [S]ynow Heth.


text:
BY[l] iu[z] Abraham [S]thary a mia[l] wiele lath y Pan we w[Sz]ytkich rzec[z]ach b[l]ogo[S][l]awi[l] ie'o.


text:
J mowi[l] do [S][l]ugi [S]wego [S]tar[S][S]e'o wdomu [S]wym ktorego by[l] po[S]tanowi[l] nat w[Sz]y[S]tkim co iedno mia[l]. W[l]o[z] r[e]k[e] [S]w[a] pod byodro moie:


text:
i[z] bym [c]ie zawi[a]za[l] [S]lubem g[a] przes Boga nieba y ziemie [z]eby[s] nie wzi[a][l] [z]ony [S]ynowi memu z corek Chananey[S]kich miedzi ktorimi mie[Sz]kam:


text:
ale poydzie[z] do ziemie y przyrodzonych moich a od nich wezmie[Sz] [z]on[e] [S]ynowi memu J[S]aakowi.


text:
Odpowiedzia[l] [S][l]u[z]ebnik: Co ie[S]liby niech[c]ia[l]a [z]ona i[s][c] [S]emn[a] do tey ziemie mam[z]e za[S]ie przywie[s][c] [S]yna twego na miey[S]ce z kthorego[s] thy wy[S][S]ed[l]:


text:
Pan Bog nieba y ziemie kthory mie wzi[a][l] z domu oyca moie'o y z [z]iemie w ktoryiem [S]ie rodzi[l] ktory mi mowi[l] y przy[S]i[a]g[l] mowi[a]c Plemieniu twoiemu dam ziemi[e] t[e]: On po[S]le Angio[l]a [S]wego przed thob[a] a we[s]mie[Sz] z tamt[a]d [z]on[e] [S]ynowi memu.


text:
Je[S]li [z]eby niech[c]ia[l]a niewia[S]ta i[s][c] z thob[a] b[e]dzie[Sz] wolen od przy[S]i[e]gi: tylko [S]yna me'o aby[s] tham niezawodzi[l].


text:
W[l]o[z]i[l] tedy [S][l]u[z]ebnik r[e]k[e] pod biodra Pana [S]wego Abrahama y przy[S]i[a]g[l] mu o the rzec[z]y.


text:
Potym poi[a][l] dzie[S]i[e][c] wie[l]b[l][a]dow z [S]tada Pana [S]wego y od[S][S]ed[l] nio[S][S][a]c [S]ob[a] ze w[Sz]ytkiego dobra iego. A iad[a]c przyjecha[l] do Me[S]opotamij do mia[S]ta Nachor.


text:
J ro[S]kaza[l] aby wielb[l][a]dy odpoc[z]yn[e][l]y u [S]tudniey wody przed mia[S]tem wiec[z]or to ie[S]t wthen c[z]as kiedy niewia[S]ty obyc[z]ay mia[l]y wychodzi[c] ku c[z]erpaniu wody a [S]am modli[l] [S]ie Panu Bogu mowi[a]c.


text:
Panie Bo[z]e Abrahama pana mego pro[S][S][e] zabie[Sz] mi dzi[s] na drog[e] a vc[z]y[n] mi[l]o[S]ierdzie z panem moim Abrahamem.


text:
Oto ya [S]toi[e] przy [S]tudnicy wody a corki ludzi mie[Sz]kai[a]cych w tym mie[s][c]ie wynid[a] c[z]yrpa[c] wod[e].


text:
Przeto[z] dziewec[z]ka kthoreybym rzek[l] nachyl wiaderka thwego [z]e [S]ie [S]niego napij[e] a ona by mi odpowiedzia[l]a: piy y ow[S][S]em y wie[l]b[l][a]dy twoie napoi[e]: ta[c] ie[S]t kthor[a][s] thy [S]po[S]obi[l] [S][l]udze twoiemu J[S]aakowi a [S]t[a]nd wyrozumiem [z]e[s] vc[z]yni[l] mi[l]o[S]ierdzie z panem moim Abrahamem.


text:
Je[S][S]c[z]e by[l] thych [S][l]ow [S]am v [S]iebie niedokona[l] ali[c] Rebeka wychodzi corka Bathuelowa [S]yna Melchi zony Nachorowey kthory ie[S]t brat Abrahamow mai[a]c wiaderko na plecach [S]woich:


text:
Panna kra[S]na y pi[e]kna barzo y ktorey by[l] m[a][z] ie[S][S]c[z]e nie vzna[l]. Przy[S]t[a]pi[l]a tedy do [S]tudnie y nabra[l]a w wiaderko wody y [Sz][l]a za[S]i[e] ku domu.


text:
Zabie[z]a[l] iey thedy [S][l]u[z]ebnik on y rzek[l]: tro[Sz]k[e] wody daymi abych [S]ie napi[l] z twoiego wiaderka


text:
ktora odpowiedzia[l]a piy moy Panie: J pr[e]dzuchno [S][l]o[z]y[l]a wiaderko na [l]okie[c] [S]woy y da[l]a mu pi[c].


text:
A gdy [S]ie on iu[z] napi[l] przyda[l]a J ow[S][S]em y wie[l]b[l][a]dom twoim nachwytam wody zaby[S]ie w[Sz]y[S]cy napili.


text:
A wylaw[S][S]y z wiaderka wod[e] do koryth bie[z]a[l]a za[S]i[e] do [S]tudniey aby c[z]erpa[l]a wod[e] a nac[z]erpaw[Sz]y w[S][S]y[S]tkim wie[l]b[l][a]dom da[l]a.


text:
A gdy [S]ie iu[z] napili Wie[l]b[l][a]dowie wyi[a][l] m[a][z] ko[l][S]tki z[l]ote ktore nio[S][l]y dwa [l]oty z[l]ota: y dwie zaponce z[l]ote wa[z][a]ce dzie[S]i[e][c] [l]otow z[l]ota:


text:
J rzek[l] do niey: Powiedz mi c[z]yia[s] corka: a ie[S]li ie[S]t w domu oyca twego gdzie [S]tan[a][c]:


text:
y przyda[l]a mowi[a]c: plew te[z] y [S]iana u nas do[S]tatek ie[S]t y mie[S]ce prze[S]trone ku [S]taniu.


text:
mowi[a]c: B[l]ogo[S][l]awiony Pan Bog pana moiego Abrahama ktory nie odi[a][l] mi[l]o[S]ierdzia a prawdy [S]woiey od Pana moiego przywiod[l] mi[e] pro[S]t[a] drog[a] do domu brata pana moie'o.


text:
Bye[z]a[l]a tedy dziewec[z]ka j opowiedzia[l]a w domu matki [S]woiey w[S][S]ytko co by[l]a [S][l]y[S][S]a[l]a.


text:
A gdy uzrza[l] Kol[S]tki y zaponki (z[l]ote) na r[e]kach [S]io[S]try [S]woiej y u[S][l]y[S][S]a[l] w[S][S]ytk[e] rzec[z] ktor[a] powiada[l]a [z]e iey tak mowi[l] t[en] c[z][l]owiek: przy[S][S]ed[l] do m[e][z]a ktory [S]ta[l] v wielb[l][a]dow przy [S]tudniey wody


text:
y rzek[l] do niego: wnidz B[l]ogo[S][l]awiony Panie c[z]emu na dworze [S]toi[Sz]: nagothowa[l]em dom y miey[S]ce wielb[l][a]d[om] twoim.


text:
W wiod[l] go tedy na go[S]pod[e] y roz[S]iod[l]a[l] wielb[l][a]dy a da[l] im plew y [S]iana y wody ku vmy[c]iu nog tak wie[l]b[l][a]dow iako y m[e][z]ow ktorzy byli przy[Sz]li [S]nim.


text:
Potym y chleba przede[n] po[l]o[z]ono. On zathym i[a][l] mowi[c] Nie b[e]d[e] pierwey iad[l] ale[s] [S]prawi[e] po[S]el[S]two moie. Odpowiedzia[l] mu Sprawuy[z]e. Tedy i[a][l] tak mowi[c].


text:
a Pan b[l]ogo[S][l]awi[l] panu memu barzo y wielmo[z]nym go vc[z]ini[l]: nada[l] mu owiec y wo[l]ow [S]rebra y z[l]ota S[l]ug y [S][l]u[z]ebnic wielb[l][a]dow y o[S][l]ow.


text:
Temu porodzi[l]a Sara [z]ona iego [S]yna w [S]taro[s][c]i [S]woiey y wzda[l] mu w[Sz]ytkie rzec[z]y ktore mia[l]


text:
y zawi[a]za[l] mi[e] [S]lubem pan moy mowi[a]c Nie we[s]mie[z] [z]ony [S]ynowi memu z corek Chananey[S]kich w ktorych ziemi mie[Sz]kam:


text:
rzek[l]: Pan moy przed ktorego oblic[z]no[s][c]i[a] chodz[e] po[s]l[e] Angio[l]a [S]woiego [S]thob[a] a b[e]dzie [S]prawowa[l] drog[e] thwoi[e]: y poymie[Sz] [z]on[e] [S]ynowi moiemu z przyrodnych moich z domu oyca moiego.


text:
B[e]dzie[Sz] prozen z[l]orzec[z]enia mego gdzieby[s] przy[S][S]ed[l] do przyrodnych moich a oni by tobie niech[c]ieli dziewki da[c].


text:
Przy[S][S]ed[l]em tedy dzi[s]ia do [S]thudnie wody y rzek[l]em: Panie Bo[z]e pana moiego Abrahama ie[S]li[s] zrz[a]dzi[l] drog[e] moi[e] po kthorey teras chodz[e]


text:
otho [S]thoi[e] v [S]thudnie wody a panna ktora wynidzie ku c[z]erpaniu wody gdzie by v[S][l]y[S][S]a[l]a odemnie Day mi troch[e] wody ku pi[c]iu z wiadra twego :


text:
a rzek[l]aby mi y ty piy y wielb[l][a]dom twoim na lei[e]: tha ie[S]th niewia[S]tha ktor[a] [S]po[S]obi[l] Pan [S]ynowi pana moiego.


text:
A gdym ia tho z [S]ob[a] milc[z][a]c my[S]li[l] Vzrza[l]em Rebekk[e] przychodz[a]c[a] z wiadrem ktore nio[S][l]a na plecach: y przy[S]t[a]pi[l]a do [S]thudniey y nabra[l]a wody : Thedym rzek[l] do niey: Day mi [S]ye troch[e] napi[c].


text:
Ktora pokwapiw[Sz]y [S]ye [S][l]o[z]y[l]a wiadro z ramion y rzek[l]a mi J ty pij: y wielb[l][a]dom thwoim dam. Pi[l]em y napoi[l]a mi wielb[l][a]dy.


text:
Potymem iey pyta[l] themi [S][l]owy c[z]yia[s] ie[S]th corka: Ona odpowiedzia[l]a corka Bathuelowa ie[S]them [S]yna Nachorowego ktorego mu porodzy[l]a Melcha. Zawie[s]i[l]em thedy ko[l][S]thky ku okra[S]ie oblic[z]a iey y zaponki wzdzia[l]em na r[e]ce iey.


text:
A pad[S][S]y na oblic[z]e [S]we chwa[l]em panu c[z]yni[l] B[l]og[S][l]awi[a]c Pana Boga pana moiego Abrahama ktory mi[e] przywiod[l] pro[S]th[a] drog[a] abym wzi[a][l] cork[e] brata pana moiego [S]ynowi iego.


text:
A przeto[z] ie[S]li vc[z]yni[c]ie mi[l]o[s]ierdzie y prawd[e] z panem moim day[c]ie mi zna[c]: chodz [z]e the[z] co ynego [S]ye wam zda y tho mi powiedz[c]ie i[z] poyd[e] na praw[a] albo na lew[a] [S]tron[e].


text:
Odpowiedzieli Laban y Bathuel: Bac[z]ymy [z]e tha rzec[z] wy[Sz][l]a od Pana: Niemo[z]emy przeciw temu co [S]ie iemu polubi[l]o co ine go [S]tob[a] mowi[c].


text:
Otho ma[Sz] Rebekk[e] przed [S]ob[a] wezmi i[a] a ied[z] a niechay b[e]dzie [z]on[a] [S]yna pana twoiego iako mowi[l] Pan.


text:
Co gdy v[S][l]y[S][S]a[l] [S][l]u[z]ebnik Abrahamow vpadw[S][S]y na ziemi[e] da[l] c[z]e[s][c] a chwa[l][e] Panu.


text:
Pothym dobyw[S][S]y kleynothow [S]rebrnych y z[l]otych thudzie[z] y [Sz]ath darowa[l] ie Rebekce: Braciey thakie[Sz] y Mathce iey dary da[l]


text:
y zac[z][a]w[S][S]y gody iedz[a]c po[S]po[l]u y pij[a]c zo[S]tali tam. W[S]taw[S][S]y pothym rano i[a][l] mowi[c] on [S][l]u[z]ebnik: Pu[s][c][c]ie mie i[z] iu[z] poyd[e] ku panu [S]wemu.


text:
Thedy mu odpowiedzieli brat y mathka iey: Niech ie[S][S]c[z]e pozo[S]tanie dziewec[z]ka przynamniey z dzie[s]i[e][c] dni v nas a pothym poiedzie.


text:
Rzek[l]: Niew[s][c]i[a]gay[c]ie mi[e] bo[c] iu[z] Pan zrz[a]dzi[l] drog[e] moi[e]: day[c]ie mi wolno[s][c] i[z] [S]ie b[e]d[e] bra[l] ku panu [S]wemu.


text:
A gdy przy[Sz][l]a wezwana pythali iey. Chce[Sz] i[s][c] z them c[z][l]owiekiem: ona odpowiedzia[l]a puyd[e].


text:
Pu[s][c]ili thedy Rebekk[e] [S]yo[S]tr[e] [S]w[a] y mamk[e] iej z [S][l]u[z]ebnikiem Abrahamowym y thowarzy[Sz]mi iego :


text:
win[S][S]ui[a]c [S]ye[S]thrze [S]wey [Sz]c[z]e[s][c]ia dobrego mowi[a]c. Je[S]te[s] [s]io[S]thra na[S][S]a. Mno[z] [S]ye wty[S]i[a]c thy[S]y[e]cy a niechay oppanuie plemi[e] thwoye brany nieprzyia[c]ielow [S]woich.


text:
Rebekka thedy y dziewec[z]ki iey w[S]iad[S][S]y na wielb[l][a]dy iechali za m[e][z]em: kthory [S]pie[S][S]nie [S]ye nawraca[l] do pana [S]woiego.


text:
Prawie thego[z] c[z]a[S]u przechodzi[l] [S]ye J[S]aak po drodze ktora wiedzie do [S]tudniey a zowi[a] i[a] ([S]thudnia) Zywi[a]cego y Widz[a]ce'o: Abowiem mie[Sz]ka[l] ku po[l]udniu


text:
A wy[Sz]ed[l] by[l] na pole dla rozmy[S]lania gdy [S]ie iu[z] [S]k[l]ania[l] dzie[n]. Tam gdy podnio[S][l] oczy vzrza[l] wielb[l][a]dy a oni id[a] oppodal.


text:
y rzek[l]a do [S][l]u[z]ebnika: Co ono za c[z][l]owiek ktory idzie prze[c]iwko nam przes pole : odpowiedzia[l] iey Tho ie[S]th moy pan. Co v[S][l]y[S][S]aw[S][S]y Rebekka pochwy[c]i[l]a co richley p[l]a[S][S]c[z] [S]woy y odzia[l]a [S]ye.


text:
kthory wprowadzi[l] i[a] do mie[Sz]kania Sary matki [S]woiey y poi[a][l] i[a]: a tak v[S]i[l]nie i[a] mi[l]owa[l]: [z]e te[z] w bole[s][c]i oney w ktorey prze [S]mier[c] Mathki [S]wey by[l] nieiako [S]ye mu vl[z]y[l]o.


text:
Z Madyana lepak po[S][S]ed[l] Effa Effer Henoch Abida y Heloa. W[S][S]y[S]tcy [c]i [S]ynowie Cetury.


text:
A [S]ynom inych [z]on da[l] dary y oddzieli[l] ie od J[S]aaka [S]yna [S]we'o poki ie[S]cze [S]am by[l] [z]yw na [S]thron[e] ku w[S]chodu [S][l]o[n]ca.


text:
a z chodz[a]c vmar[l] ie[S]t w [S]taro[s][c]i dobrey a wielkiey w ze[Sz][l]ym wieku y pe[l]en dni y przi[l]o[z]ono go do ludu [S]wego.


text:
J pochowali go J[S][S]aak y J[S]mael [S]ynowie iego w ia[S]kini dwoi[S]they ktora ie[S]th na roli Effronowey [S]yna Hetheu[S][S]owego prze[c]iwko Mambre


text:
Po[S]mier[c]i iego B[l]ogo[S][l]awi[l] Bog J[S][S]aakowi [S]ynowi iego kthory mie[S][S]ka[l] v [S]thudnie [z]ywi[a]cego y widz[a]cego.


text:
then ie[S]t: J the imiona [S]ynow iego ktoremi mianowany wrodzaioch [S]wych. Pierworodzony [S]yn J[S]mahelow Nabaioth pothym Cedar Adbehel Mab[S]an


text:
Ci [S][a] [S]ynowie J[S]maelowi y the imiona po zamec[z]kach y mia[S]tec[z]kach ich dwana[s][c]ie Kri[a][z][a]th pokolen [S]woich.


text:
A iu[z] by[l]o lath [z]ywotha J[S]maelowego [S]tho trzydzie[s][c]i y [S]ied[m] gdy [S]c[z]ed[S][S]y na zdrowiu vmar[l] y przy[l]o[z]ono go do ludu [S]wego.


text:
A mie[Sz]ka[l] od Hewila a[z] do Sur ktora [S]ye [S]k[l]ania ku Egyptu przychodz[a]cym ku A[S][S]yriyc[z]ykom. Przed w[S]ytk[a] bra[c]i[a] [S]woi[a] vmar[l].


text:
ktory b[e]d[a]c we c[z]terdzie[s][c]i lat poi[a][l] [z]on[e] Rebekk[e] cork[e] Bathuela Siriyc[z]yka z Me[S]opothamiey [S]yo[S]tr[e] Labanow[a].


text:
J modli[l] [S]ye J[S]aak Panu za [z]on[a] [S]woi[a]: przetho i[z] by[l]a niep[l]odn[a]: A Pan wy[S][l]ucha[l] go y da[l] p[l]od Rebekce.


text:
Ale w[z]ywo[c]ie iey [S]pira[l]y [S]ye y iakoby potyka[l]y dzieci[a]thka ktora rzek[l]a: Je[S]ly[Sz] mi [S]ye thak mia[l]o d[z]ia[c] co mi by[l]a za potrzeba za[S]t[a]pi[c]. J wezbra[l]a [S]ye Rebekka aby rad[e] w[z]i[e][l]a od Pana


text:
ktory odpowiadai[a]c rzek[l]: Dwa Narody [S][a] w[z]ywo[c]ie thwoim a dwoy [S]ye lud z [z]ywotha thwego rozdzieli a lud ieden przemo[z]e drugi y wi[e]t[S][S]y b[e]dzie [S][l]u[z]y[l] mniey[S][S]emu.


text:
Kthory [S]ye pirwey narodzi[l] li[S]owathy by[l] a w[S][S]ythek ko[S]mathy iako [l]upie[Sz] bydl[e][c]ia y nazwano imi[e] iego Ezau.


text:
Natychmia[S]th y drugy wy[S][S]ed[l] trzymai[a]c r[e]k[a] bratha za pi[e]t[e]: a przetho[Sz] nazwano go Jakob. W [S][S]e[s][c]dzie[S]i[a]th lath by[l] Jzaak gdy mu [S]ye narodzi[l]y the dziatki.


text:
Ktore gdy doro[S][l]y by[l] Ezau My[S]liwiec y oracz wielki: A z Jakoba by[l] m[a][z] pro[S]ty mie[S][S]ka[l] w namie[c]iech.


text:
A Jzaak mi[l]owa[l] wi[e]cey Ezau: dla thego i[z] z my[S]li[S]twa iego c[z][e][S]tho pokarmow v[z]ywa[l]: A Rebekka lepak mi[l]owa[l]a Jakoba.


text:
Potym iako[z] vwarzy[l] [S]obye Jakob potrawk[e]: y trafi[l]o [S]ie [z]e przy[S][S]ed[l] do niego spola Ezau [S]pracowany


text:
y rzek[l] do Jakoba: Day mi the[z] tey warzy [z]o[l]tey abowiemem [S]ye barzo zrobi[l]. J dla thego[z] nazwano imi[e] iego Edom.


text:
Rzek[l] Jakob: przy[s]i[e][Sz] [z]e mi: Przy[S]i[a]g[l] mu Ezau y przeda[l] pirworodno[s][c] [S]woi[e].


text:
A thak wzi[a]w[S][S]y chleba y on[e] potraw[e] Soc[z]ewic[e] iad[l] y pi[l] y od[S][S]ed[l] lekce [S]obye wa[z][a]c i[z] prawo pierworobno[s][c]i [S]wey przeda[l].


text:
ZAc[z][a][l] [S]ye by[l] potym g[l]od na ziemi po onym nieurodzaiu ktory [S]ye by[l] [S]ta[l] za dniow Abrahamowych: thedy od[S][S]ed[l] J[S]aak do Abimelecha Krola Pale[S]ti[n][S]kiego do Gerar.


text:
Tham vkaza[l] [S]ye mu Pan y rzek[l]: Nie w[S]th[e]p'uy do Egyptu ale pomie[S][S]kay w ziemi kthr[a] ia tobie powiem


text:
a b[a][c] go[s][c]iem w niey y b[e]d[e] [S]thob[a] b[e]d[e][c] the[Sz] b[l]ogo[S][l]awi[l]: Abowiem thobie y plemieniu thwemu dam w[S][S]ytkie thy krainy c[z]yni[a]c do[S]y[c] przy[S]i[e]dze kthor[a]m [S]ie zawi[a]za[l] oycu twemu Abrahamowi.


text:
Rozmno[z][e] plemi[e] twoie iako gwiazdy na niebie: y dam pothomkom twoim w[S][S]ytkie powiaty otho the a b[e]d[a] b[l]ogo[S][l]awione w plemieniu twoim w[S][S]ytkie Narody ziemi:


text:
przeto i[z] Abraham powolnymby[l] g[l]o[S]u memu a pilnowa[l] przykazania y poruc[z]e[n][S]twa mego Obrz[e]dy chwalebne: y prawa moie chowa[l].


text:
ktorego gdy Mie[S][S]c[z]anie tego mia[S]ta pytali o [z]on[e] iego odpowiedzia[l]: Syo[S]tra moia ie[S]th. Bo [S]ye obawa[l] wyzna[c] [z]eby mu by[l]a oddana w ma[l][z]e[n][S]kie [S]thad[l]o: rozwa[z]ai[a]c [S]obie by go lepak niezabili dla iey vrody a pi[e]kno[s][c]i.


text:
A gdy iu[z] min[e][l]o dni niema[l]o iego tham mie[Sz]kaniu wygl[a]dai[a]c Abimelech krol Pale[S]ty[n][S]ki oknem vzrza[l] [z]e ku[n][S]thnie (Jzaak) z Rebekk[a] [z]on[a] [S]woi[a].


text:
J wezwaw[S][S]y go rzek[l]: Ya[S]na rzec[z] ie[S]t [z]e to [z]ona twoia: C[z]emu[s] nieprawdziwie powiada[l] [z]e by [S]io[S]tra twoia by[l]a: odpowiedzia[l] : Ba[l]em [S]ye bym nie zgin[a][l] dla niey.


text:
J rzek[l] Abimelech c[z]emu[s] nami wodzi[l]: Mog[l] [S]ye ktho z ludu pozna[c] z [z]on[a] twoi[a] thedy by[s] by[l] przywiod[l] na nas wielki grzech.


text:
Przykaza[l] potym w[S][S]ytkiemu ludu mowi[a]c: Kto by [S]ye dotkn[a][l] c[z][l]owieka tego [z]ony [s]mier[c]i[a] zginie.


text:
Sia[l] thedy Jzaak w oney [z]yemi y wzi[a][l] tego[z] roku [S]to kro[c] tak wiele iako wy[s]ia[l] y b[l]ogo[S][l]awi[l] mu Bog


text:
y by[l] vbogacon ten c[z][l]owiek y ro[S][l] w[S]c[z]e[s][c]iu y mno[z]y[l] [S]ye thak [z]e [S]ye [S]tha[l] vprzeymie a v[s]ilnie wielkim.


text:
w[S][S]ytkie [S]thudnie ktore by[l]y wykopali [S][l]udzy oyca iego Abrahama the na ten c[z]as zamiotali y za[S]ypali ziemi[a] : thak barzo mu zazrzeli:


text:
[z]e the[z] [S]am Abimelech mowi[l] do Jzaaka Odidz od nas bo[s] [S]ye [S]tha[l] mo[z]niey[S][S]ym ni[z] my nie rowno.


text:
Kopa[l] za[s]ie in[Sz]e [S]thudnie kthore byli wykopali [S][l]udzy oyca iego Abrahama y kthore byli po iego [S]mier[c]i zamiotali Phili[S]tynowie: J nazwa[l] ie tymi[Sz] imiony kthorymi przedthym o[c]iec by[l] nazwa[l].


text:
Ale y tam [S]war za[S][S]ed[l] pa[S]terzow Gerary prze[c]iwko pa[S]terzom Jzaakowym mowi[a]cych Na[S][S]a tho woda. J dla thego : imi[e] [S]tudniey z onego co [S]ie by[l]o przytrafi[l]o nazwa[l] Pothwarz.


text:
Kopali za[S]ye y in[S][S][a] : y o on[e] [S]ye te[Sz] [S]warzyli (a [z]e [S]ie oni[e] wadzili) nazwa[l] i[a] (Sethna) to ie[S]t. Nieprzyia[c]iel[S]two.


text:
Wezbraw[S]ty [S]ye [S]tamt[a]d kopa[l] in[a] [S]thudni[a] o ktor[a] [S]ye iu[Sz] nie[S]warzyli: przetho nazwa[l] imi[e] iey Rechoboth: to ie[S]th Roz[S][S]erzenie mowi[a]c: Theraz roz[Sz]yrzy[l] nas Pan a da[l] nam ro[s][c] na ziemi.


text:
Tham vkaza[l] [S]ye mu Pan oney nocy mowi[a]c: Ja ie[S]them Bog Abrahama oyca twoiego nie boy [S]ye bo ia sthob[a] ie[S]tem. B[e]d[e][c] b[l]ogo[S][l]awi[l] a rozmno[z][e] plemi[e] thwoie dla Abrahama [S][l]u[z]ebnika mego.


text:
Przetho[Sz] zbudowa[l] tham o[l]tarz Panu : a wzywai[a]c imienia Pa[n][S]kiego rozbi[l] namioth : y przykaza[l] [S][l]ugam [S]woim by kopali [S]thudni[a].


text:
Na tho mie[S]ce gdy przyiachali z Gerar Abimelech y Ochozath przya[c]iel iego y Phikol hethman nad rycer[S]twem :


text:
mowi[l] donich Jzaak: Poco[s][c]ie przy[Sz]li do mnie c[z][l]owieka kthorego[s][c]ie nienawidzieli y wyp[e]dzili od [S]yebie:


text:
Oni mu odpowiedzieli Widzieli[S]my [S]thob[a] by[c] Pana y dla tego[S]my rzekli: Niechay b[e]dzie przy[S]y[e]ga miedzy nami a w[S]t[a]pmy w przymierze:


text:
aby[s] nam nic z[l]ego niec[z]yni[l] thak iako[S]my the[Sz] nic twego [S]ye nie tykali ani[S]my vc[z]ynili c[z]ym by [S]ye mog[l] obra[z]a[c] ale[S]my [c]ie w pokoiu pu[s][c]ili rozmno[z]onego b[l]ogo[S][l]awieniem Pa[n][S]kim.


text:
w[S]thaw[S][S]y rano przy[S]y[e]gli [S]obie zobopolnie : y pu[s][c]i[l] ie Jzaak [S]pokoynie na mie[S]ce ich.


text:
Ali[c] oto przy[Sz]li tego[Sz] dnia [S][l]udzy Jzaakowi powiadai[a]c mu o [S]tudniey kthor[a] wykopali y thak mowi[a]c: Nalezlichmy iu[Sz] wod[e]


text:
przetho nazwa[l] i[a] (Sebba) tho ie[S]th Obffito[s][c] a imi[e] mia[S]thu dano Ber[S]abee ktore trwa a[z] do niniey[S][S]ego dnia.


text:
Ezau we c[z]terdzie[s][c]i lath poi[a][l] dwie [z]enie Judith cork[e] Beery Ethey[S]kiego y Ba[S]emath cork[e] Elonow[a] z thego[z] mie[S]ca:


text:
STarza[l] [S]ye thedy Jzaak y za[Sz][l]y bilmem oc[z]y ie'o tak [z]e widzie[c] niemog[l] : y wezwa[l] Ezau [S]yna [S]woiego [S]tar[S][S]ego a rzek[l] do niego. Synu mi[l]y. On odpowiedzia[l]: owo ia ie[S]t. Rzek[l] mu o[c]iec:


text:
vdzia[l]ay mi z tego potraw[e] tak iako wie[Sz] wol[a] moi[e] tedy mi przynie[s] i[Sz] co zgiem: potym[c]i b[l]ogo[S][l]awi[c] b[e]dzie du[Sz]a moia pierwey ni[Sz]li vmr[e].


text:
Co gdy Rebekka v[S][l]y[S][S]a[l]a a on wy[S][S]ed[l] na pole i[z]by ro[S]kazanie oycow[S]kie wype[l]ni[l]


text:
rzek[l]a [S]ynowi [S]woiemu Jakobowi: S[l]y[S][S]a[l]am gdy twoy o[c]iec mowi[l] z E[S]au bratem twoim rzek[a]c:


text:
Przynie[s] mi z [l]owu twego y nagotuy pokarmow i[z]bym iad[l] y b[l]ogo[S][l]awi[l] pothym thobie przed Panem pierwey ni[Sz] vmr[e].


text:
a idz do [S]tada przynie[s][z]e mi dwa ko[z]ie[l]ki co nalep[S][S]e [z]e nac[z]yni[e] pokarmow oycu twemu ktorych rad po[z]ywa.


text:
Kthore gdy mu przynie[S]ie[Sz] a b[e]dzie ich po[z]ywa[l] b[l]ogo[S][l]awi tobie pierwey ni[Sz][l]i vmrze.


text:
dotknieli [S]ie mnie o[c]iec moy a pobac[z]y boi[e] [S]ie by [S]ie niedomnimawa[l] z[e] bym go ch[c]ia[l] o[S][S]uka[c] by potym na mie przekl[e]ctwa nieprzywiod[l] mia[S]to b[l]ogo[S][l]awienia.


text:
Do kthorego matka Na mi[e] pry niechay b[e]dzie to przekl[e]t[S]two [S]ynu moy tylko thy v[S][l]uchay rady moiey a idz przynie[s] mi com kaza[l]a.


text:
Od[S][S]ed[l] przynio[S][l] y da[l] matce [S]wey. Przyprawi[l]a ona pokarmy iako rozumia[l]a wol[a] oyca iego.


text:
y [S]korec[z]kami z onych kozli[e]tek obwin[e][l]a r[e]ce y go[l][a] [S][S]yi[e] takie[z] zakry[l]a.


text:
J odda[l]a mu potrawy y kilko chleba kthorego by[l]a napiek[l]a poda[l]a (wr[e]ce Jakoba [S]yna [S]wego)


text:
kthory gdy przynio[S][l] rzek[l]: Oyc[z]e moy: a on odpowiedzia[l]: S[l]y[S][S][e] ktho[s] thy ie[S]t [S]ynu moy.


text:
Rzek[l] Jakob: Ja ie[S]tem pierworodny [S]yn twoy E[S]au: vc[z]yni[l]em [c]i iako[s] mi ro[S]kaza[l] w[S]ta[n] [S]i[a]d[z] a iedz z ob[l]owu mego by mi b[l]ogo[S][l]awi[l]a du[S][S]a twoia.


text:
J za[s] Jzaak rzek[l]: do [S]yna [S]wego iako[z]e[s] mog[l] tak rych[l]o nale[s][c] [S]ynu moy: On odpowiedzia[l] wola to Bo[z]a by[l]a aby mi [S]ie pr[e]dko trafi[l]o com [z][a]da[l].


text:
J rzek[l] Jzaak (ku Jakobowi) Przy[S]t[e]p [S]am [z]e [S]ye [c]iebie dotkn[e] [S]ynu moy a doznam ie[S][l]i[s] thy moy [S]yn E[S]au c[z]yli nie.


text:
Przy[S]th[a]pi[l] on do oyca: y pomacaw[S][S]y go Jzaak rzek[l]: G[l]os[c]i g[l]os Jakobow ie[S]t: Ale r[e]ce r[e]ce [S][a] E[S]au:


text:
J nie pozna[l] go abowiem ko[S]mato[s][c] r[a]k podobie[n][S]two [S]tar[S][S]ego podawa[l]a. B[l]ogo[S][l]awi[a]c tedy iemu


text:
On za[s] rzek[l:] poday[z]e mi potrawy ktore[s] nagotowa[l] z ob[l]owu twoiego [S]ynu moy aby thobie b[l]ogo[S][l]awi[l]a du[S][S]a moia. Podanych [S]obie (pokarmow) gdy poiad[l] poda[l] mu the[Sz] y wina:


text:
Przy[S]t[a]pi[l] y poca[l]owa[l] go. J natychmia[S]t iako [S]koro poc[z]u[l] wonno[s][c] [S][S][a]t iego b[l]ogo[S][l]awi[a]c mu rzek[l]. Otho wonia [S]yna moiego iako wonia pola pe[l]nego (woniai[a]cych zio[l]) ktoremu b[l]ogo[S][l]awi[l] Pan.


text:
Niech ci da tobie Pan Bog z ro[S]y niebie[S]kiey y z tuc[z]no[s][c]i ziem[S]kiey hoyno[s][c] zbo[z]a wina y Oliwy.


text:
Niecha[c] thobie [S][l]u[z][a] ludzie y k[l]aniai[a] [S]ie pokolenia : B[a]dz panem bratow twoich a niechay [S]ie k[l]aniai[a] przed tob[a] [S]ynowie matki twoiey: Kthoby [c]iebie przeklina[l] niechay b[e]dzie przek[l][e]ty a kto[c] b[e]dzie b[l]ogo[S][l]awi[l] b[a]dz b[l]ogo[S][l]awie[n][S]twa pe[l]en.


text:
y przyprawione z [l]owu [S]wego pokarmy przynio[S][l] oycu mowi[a]c: W[S]ta[n] oyc[z]e moy a iedz z my[S]li[S]twa [S]yna twoiego by mi b[l]ogo[S][l]awi[l]a du[S][S]a twoia.


text:
J rzek[l] mu J[S]aak J kto[z]e[s] thy: odpowiedzia[l] mu: Ja ie[S]tem [S]yn twoy pierworodny E[S]au.


text:
Zl[e]k[l] [S]ie J[S]aak zumieniem wielkim wi[e]cey ni[Sz] kto temu wierzy[c] mo[z]e dziwui[a]c [S]ie y rzek[l]: kto[Sz] tedy ono by[l] ktory iu[Sz] dawno z [l]owu co by[l] vgoni[l] da[l] mi y iad[l]em ze w[S][S]ytkiego pierwey ni[z][l]i[s] thy przy[S][S]ed[l]: y b[l]ogo[S][l]awi[l]em [c]i mu a b[e]dzie b[l]ogo[S][l]awion.


text:
V[S][l]y[S][S]aw[S][S]y E[S]au rzec[z] oycow[a] i[a][l] krzyc[z]e[c] g[l]o[S]em wielkim a fra[S]unkiem prawie pora[z]ony rzek[l]: B[l]ogo[S][l]aw the[Sz] y mnie oyc[z]e moy mi[l]y:


text:
Ktory rzek[l]: Przy[S][S]ed[l] rodzony brat twoy chytrze y wzi[a][l] b[l]ogo[S][l]awie[n][S]two twoie.


text:
A on pothym przyda[l] Sprawiedliwie dano mu ie[S]t imi[e] Jakob abowiem otho iu[Sz] po wtore mi[e] pod[S][S]ed[l]: Prawo pierworodno[s][c]i mey przed tym wzi[a][l] a teraz iu[Sz] po wtore pochwy[c]i[l] b[l]ogo[S][l]awie[n][S]two moie. J za[S]i[e] do oyca rzek[l]: Za[z]e[s] niezachowa[l] y mnie b[l]ogo[S][l]awie[n][S]twa.


text:
Odpowiedzia[l] Jzaak: Po[S]tanowi[l]em go Panem twoim a w[S][S]y[S]tk[e] bra[c]i[a] iego w [S][l]u[z]bem mu poda[l]: zbo[z]em winem y oliw[a] zmocni[l]em go thobie potym [S]ynu moy co[z] wi[e]cey mam vc[z]yni[c]:


text:
Rzek[l] mu Ezau: wi[e]c tylko iedno ma[Sz] b[l]ogo[S][l]awie[n][S]two Oyc[z]e: Pro[S][S][e] [c]ie aby[s] mi te[Sz] b[l]ogo[S][l]awi[l]. A gdy zkrzykiem wielkim p[l]aka[l]


text:
zru[S][S]y[l] [S]ie Jzaak y rzek[l] do niego. W t[l]u[S]to[s][c]i ziem[S]kiey a w ro[S]ie niebie[S]kiey z wierzchu b[e]dzie b[l]ogo[S][l]awie[n][S]two twoie.


text:
B[e]dzie[Sz] w miec[z]u [z]y[l] a bratu twemu b[e]dzie[z] [S][l]u[z]y[l] y prziydzie c[z]as kiedy otrz[a][s]nie[Sz] y rozwi[a][z]e[Sz] iarzmo iego z [S][S]yie twey.


text:
Nienawidzia[l] tedy zaw[z]dy Ezau Jakoba dla b[l]ogo[S][l]awie[n][S]twa kthorym mu b[l]ogo[S][l]awi[l] o[c]iec: J mowi[l] w [S]ercu [S]woim prziyd[a][c] dni [z]a[l]oby oyca mego nieinak iedno zabij[e] Jakoba brata [S]wego:


text:
powiedziano tho Rebekce: ktora boi[a]c [S]ye wezwaw[Sz]y Jakoba [S]yna [S]wego rzek[l]a do niego: oto[c] Ezau brath twoy odpowieda [z]e [c]ie chce zabi[c].


text:
Przeto Teras mi[l]y [S]ynu [S][l]uchay rady moiey a wezbraw[S][S]y [S]ye idz do Labana brata mego do Haran:


text:
a prze[S]ta[l]o rozgniewanie iego a i[z]by zapomnia[l] thego co[s] prze[c]iw iemu vc[z]yni[l]: potym (po [c]i[e]) po[S]l[e] y vezm[e] [c]ie thu [S]thamt[a]d. Dla c[z]ego[z] mam [S]trada[c] obudwu [S]ynow iedne'o dnia:


text:
J rzek[l]a Rebekka do Jzaaka: Cnie mi [S]ye [z]yw[a] by[c] dla corek Heth: poymieli Jakob [z]on[e] z narodu tey ziemie Niechc[e] [z]ywa by[c].


text:
WEzwa[l] tedy Jzaak Jakoba y b[l]ogo[S][l]awi[l] go a przykaza[l] mu tak mowi[a]c: Niebierz [S]obie ma[l][z]onki spokolenia Chananey[S]kiego:


text:
ale idz a bierz [S]ye do Mezopotamiey Syri[S]kiey: do domu Bathuela oyca Matki twey tam [z]e wezmi [S]obie za ma[l][z]onk[e] z corek Labanowych wuia twoiego.


text:
Bog w[S][S]echmog[a]cy niechay [c]i b[l]ogo[S][l]awi a daj aby[s] ro[S][l] y mno[z]y[l] [S]ye y by[l] wza[S][t][e]py mnogiego ludu.


text:
Day [c]i Bo[z]e B[l]ogo[S][l]awie[n][S]twa Abrahamowe y plemieniu twemu po tobie aby[s] odzier[z]a[l] [z]iemi[e] pielgrzymowania twego ktor[a] obieca[l] dziadowi twoiemu.


text:
A gdy go iu[z] pu[s][c]i[l] Jzaak wezbraw[Sz]y [S]ye przy[Sz]ed[l] do Mezopotamiey Syriy[S]kiey do Labana [S]yna Bathuelowego Syriy[S]kiego brata Rebekki mathki [S]woiey.


text:
Widz[a]c Ezau i[z] iu[z] b[l]ogo[S][l]awi[l] o[c]iec ie'o Jakobowi a i[z] go po[S]y[l]a[l] do Mezopotamiey Syriy[S]kiey by [S]tamt[a]d [z]on[e] poi[a][l] a [z]e po b[l]ogo[S][l]awieniu przykaza[l] mu mowi[a]c: nie poymie[Sz] [z]ony z corek Chananey[S]kich


text:
[Sz]ed[l] do J[S]mahela y poi[a][l] [z]on[e] (krom tych kthore pierwey mia[l]) Maheleth cork[e] J[S]mahelow[e] [S]yna Abrahamowego [S]yo[S]tr[e] Nabaiothow[e].


text:
A gdy pry[Sz]ed[l] na iedno mie[S]ce y ch[c]ia[l] [S]obie tam odpoc[z]yn[a][c] po za[Sz][c]iu [S][l]o[n]ca wzi[a][l] kamie[n] z onego ktore tam leza[l]o kamienia y po[l]o[z]iw[Sz]y pod g[l]ow[e] [S]woi[e] [S]pa[l] na onym mie[S]cu:


text:
J vzrza[l] we [S]nie drabin[e] [S]thoi[a]c[a] na ziemi a wierzch iey dotykai[a]cy [S]ye nieba (vzrza[l] te[Sz]) Angio[l]y Bo[z]e w[S]t[e]pui[a]ce y zchodz[a]ce po niey:


text:
y Pana a on [S]ye podpar[l] na drabinie y mowi[l] do niego: Ja ie[S]them Pan Bog Abrahama oyca twoiego y Bog Jzaakow: ziemi[e] na ktorey [S]pi[Sz] tobie y plemieniu twemu i[a] dam.


text:
A b[e]dzie plemi[e] thwoie iako proch ziemie: Rozwiedzie[Sz] [S]ie na w[S]chod na zachod y na pu[l]nocy y na po[l]udnie: A b[e]d[a] b[l]ogo[S][l]awione w tobie y w na[S]ieniu twoim w[Sz]ytkie pokolenia ziemie:


text:
A b[e]d[e] [S]tro[z]em twoim gdziekolwiek [S]ye obro[c]i[Sz]: y przywiod[e] [c]ie za[s] do they ziemie: a nieopu[Sz]c[z][e] [c]ie ale[Sz] w[Sz]y[c]ko [S]kuthkiem oka[z][e] com mowi[l].


text:
J l[e]kai[a]c [S]ye rzek[l]: Jako [S]tra[Sz]ne ie[S]t to mie[S]ce: Nic innego tu nie ie[S]t iedno dom Bo[z]y a brana niebye[S]ka.


text:
W[S]taw[S][S]y thedy Jakob rano wzi[a][l] kamie[n] kthory by[l] po[l]o[z]y[l] [S]obie wg[l]owy y wynio[S][l] go (nad ziemi[e]) na pami[a]thk[e] y pola[l] Oleiem z wierzchu.


text:
Zawi[a]za[l] [S]ye te[z] [S]lubem mowi[a]c: Je[S]liby Pan rac[z]y[l] by[c] [S]emn[a] a [S]trzedz mi[e] na tey drodze po ktorey i[a] poyd[e] a da[l] by mi chleba ku [z]ywno[s][c]i a [Sz]athy ku odzianiu


text:
a kamie[n] ten ktorym wynio[S][l] na pami[a]thk[e] b[e]dzie zwan Dom Bo[z]y: J ze w[Sz]ytkich rzec[z]y ktoremi kolwiek da[Sz] dzie[S]y[e][c]iny b[e]d[e] ofiarowa[l] thobie.


text:
J vzrz[a][l] [S]tudni[a] na polu y troie [S]tado owiec a ono [S]ie [S]k[l]ad[l]o przy niey: bo wi[e]c [S]niey napawano dobythek a wierzch (oney [S]tudnie) wielkim kamieniem zawierano.


text:
J by[l] ten obyc[z]ay i[z] gdy [S]ie iu[z] w[Sz]y[S]thkie owce [z]e[Sz][l]y odwalali kamie[n] potym gdy napoili byd[l]o za[S]ie go na wierzch [S]tudniey k[l]adli.


text:
Rzek[l] do nich: Jakoli [S]ie ma na zdrowiu: Powiedzieli zdrow dobrze: Ali[c] oto Rachel corka iego idzie [z]on[a]c trzod[e] [S]w[a].


text:
J rzek[l] Jakob: Je[Sz]c[z]e daleko do wiec[z]ora y ie[S][S]c[z]e nie c[z]as gna[c] [S]tada do [S]wey owc[z]arniey przeto napoy[c]ie pierwey owce pothym za[s] na pa[S]tw[e] wy[z]enie[c]ie.


text:
Oni mu odpowiedzieli. Niemo[z]e by[c] by[S]my mieli poi[c] trzody (na[S][S]e) poki [S]ie nie z [z]enie w[S][S]ytek dobytek y dok[a]d nie odwalimy zwierzchu tey [S]tudnie kamienia.


text:
Je[S][S]c[z]e domawiali a oto Rachel przychodzi[l]a z owcami oyca [S]wego: Abowiem ona trzod[e] pa[S][l]a.


text:
Kthor[a] gdy vzrza[l] Jakob y gdy [S]ie dowiedzia[l] y[z] by[l]a iego wuienna [S]io[S]tra a owce Labana Via [S]wego: odwali[l] kamie[n] ktorym [S]ie [S]tudnia zawiera[l]a.


text:
y oznaymi[l] iey [z]e by[l] bratem oyca iey a [S]yn Rebekki: Ona w[S]kok da[l]a zna[c] oycu [S]wemu.


text:
Ktory gdy v[S][l]y[S][S]a[l] i[z] przy[S][S]ed[l] Jakob [s]ie[S]trzeniec iego wybie[z]a[l] prze[c]iw niemu ob[l]apiw[S][S]y go potym y poca[l]owaw[S][S]y wiod[l] do domu [S]wego. Wy[S][l]uchaw[S][S]y tedy przyc[z]yny przy[s][c]ia iego


text:
odpowiedzia[l] Je[S]te[s] ko[s][c] moia y [c]ia[l]o moie. J gdy potym przemin[e][l]y dni kri[e][z]yca iednego


text:
rzek[l] do niego: Wi[e]c i[z]e[s]mi brat ma[Sz] mi darmo [S][l]u[z]y[c]: Powied[z] co za wy[S][l]ug[e] chce[Sz] wzi[a][c] odemnie:


text:
Jedno Lia p[l]yn[a]cych oc[z]u by[l]a Rachel za[s] oblic[z]a pieknego y we[s]rzenia wdzi[e]c[z]nego.


text:
Th[e] mi[l]ui[a]c Jakob rzek[l]: B[e]d[e][c] [S][l]u[z]y[l] za Rachel cork[e] twoi[e] m[l]od[S][S][a] [S]iedm lat.


text:
Odpowied[z]ia[l] Laban: Lepiey[c]i [z]e[c] i[a] tobie dam ni[Sz] komu in[S][S]emu mie[Sz]kay[z]e v mnie.


text:
S[l]u[z]y[l] thedy Jakob dla Rachel [S]ied[m] lath y zda[l]y [S]ye mu ony dni barzo krotkie dla vprzemey mi[l]o[s][c]i.


text:
J rzek[l] do Labana : day[z]e mi [z]on[e] moi[e] : bo iu[z] [S]ye c[z]as wype[l]ni[l] abym w[Sz]ed[l] do niey.


text:
daw[Sz]y iey dziewk[e] imieniem Zelph[e]. Do ktorey wed[l]ug obyc[z]aiu Jakob w[S][S]ed[l] potym gdy by[l]o rano vzrza[l] Li[a]


text:
y rzek[l] do [s]wiekra [S]woiego. Co[z]e[s] mi to vc[z]yni[l]: za[z]em nie dla Rachel [S][l]u[z]y[l] tobie: c[z]emu[s] mie pod[Sz]ed[l]:


text:
odpowiedzia[l] Laban: Niemamy thu tego z wyc[z]aiu by[S]my mieli m[l]od[Sz]e pierwej wydawa[c] (ni[Sz]li [S]tar[Sz]e)


text:
Ju[z] wy[z]ey [S]ied[m] dni tego [S]tad[l]a y t[e][c] te[Sz] dam za prac[a] ktor[a] mi b[e]dzie[z] [S][l]u[z]y[l] [S]yed[m] lath inych.


text:
A gdy do[S]ta[l] iu[z] [S]tad[l]a ktorego [z][a]da[l] wi[e]cey mi[l]owa[l] wtor[a] ni[z]li pierw[Sz][a] [S][l]u[z][a]c v niego za ni[e] drugie [S]yedm lath.


text:
A widz[a]c Pan i[z] zaniedbawa[l] Jakob Li[a] otworzy[l] [z]ywot iey a [S]yo[S]tra przed[S]y[e] niep[l]odn[a] by[l]a


text:
ona poc[z][a]w[Sz]y porodzi[l]a [S]yna y nazwa[l]a imie iego Ruben tak mowi[a]c: Wezrza[l] Pan na pokor[e] moi[e]. Ju[z] tera[Sz] mie b[e]dzie mi[l]owa[l] Ma[l][z]onek moy.


text:
J za[s] te[z] poc[z][e][l]a y porodzi[l]a [S]yna rzek[a]c: J[z] widzia[l] Pan [z]em by[l]a wzgardzona da[l] mi te[z] y tego: J nazwa[l]a imie iego Symeon.


text:
Poc[z][e][l]a potym trzeci raz y porodzi[l]a inego [S]yna y rzek[l]a: Ju[z] teraz przychyli a przy[l][a]c[z]y [S]ye ku mnie m[a][z] moy: przetho i[z]em mu porodzi[l]a trzech [S]ynow. A dla tego[z] nazwa[l]a imie iego Leni.


text:
Po c[z]warty kro[c] poc[z][e][l]a y porodzi[l]a [S]yna y rzek[l]a: Ju[z] te[Sz] tera[z] b[e]d[e] chwali[c] Pana. J dla tego nazwa[l]a go Jud[a]: J prze[S]ta[l]a rodzi[c].


text:
BAc[z][a]c to Rachel [z]e niep[l]odn[a] by[l]a zazrza[l]a tego [S]ie[S]trze [S]wey y rzek[l]a do m[e][z]a [S]wego: Day mi the[Sz] dzic[c]i inac[z]ey tedy vmr[e].


text:
Ofun[a]w[S][S]y [S]ie na ni[e] Jakob rzek[l]: Za[z]em ia ie[S]t Bog ktory [c]ie zbawi[l] p[l]odu [z]ywota twego:


text:
Tedy ona rzek[l]a mam dziewk[e] Bal[e] wnidz do niey owa mi porodzi na [l]ono moie a b[e]d[e] mia[l]a zniey [S]yny.


text:
J rzek[l]a Rachel: O[S][a]dzi[l] mi[e] Pan a wy[S][l]ucha[l] moy g[l]os daw[S][S]y mi [S]yna. A dla tego da[l]a mu imi[e] Dan.


text:
przy ktorym mowi[l]a Rachel porowna[l] mie Pan z [S]io[S]tr[a] moi[a] a zmocni[l]am [S]ie. J nazwa[l]a go Neptalim.


text:
y rzek[l]a Lia: Tho za b[l]ogo[S][S][l]awie[n][S]two moie: abowiem b[e]d[a] mie zwa[c] b[l]ogo[S][l]awion[a] w[S][S]y[S]thkie niewia[S]ty. Dla tego[z] nazwa[l]a go A[S]er.


text:
A wy[Sz]ed[S][S]y Ruben cza[S]u [z]niwa p[Sz]enic[z]nego na rol[a] nalaz[l] Pokrzyk ktory matce Liey przynio[S][l]. J rzek[l]a iey Rachel: Vdzielmi k[e]s pokrzyku [S]yna thwoiego.


text:
Ona odpowiedzia[l]a: Ma[l]o[z] ie[Sz]c[z]e na tym ma[Sz] [z]e[s] mi odwabi[l]a a odmi[l]owa[l]a m[e][z]a ie[Sz]c[z]e chce[Sz] y pokrzyk [S]yna mego odi[a]c: powiedzia[l]a Rachel: wi[e]c niechai [S]tob[a] [S]pi tey nocy za pokrzyk ten [S]yna twe'o.


text:
J gdy [S]ye wraca[l] kwiec[z]orowi Jakob [S]pola wy[Sz][l]a prze[c]iw niemu Lia y rzek[l]a: do mnie wnidzie[z] bom [c]ie [S]obie zap[l]at[a] z iedna[l]a za pokrzyk [S]yna twego. J [S]pa[l] [s]ni[a] oney nocy.


text:
y rzek[l]a: da[l] mi Bog zap[l]at[e] i[z]em da[l]a dziewk[e] [S]w[a] m[e][z]owi memu. J nazwa[l]a imi[e] iego J[S]achar.


text:
y rzek[l]a: Dobrym mie wianem Bog darowa[l]. Te[z] teras b[e]dzie [S]emn[a] Ma[l][z]onek moy przeto [z]em mu [Sz]e[s][c] [S]ynow porodzi[l]a. A dla thego nazwa[l]a go Zabulon.


text:
A gdy [S]ye Jozeph vrodzi[l] rzek[l] Jakob do [s]wiokra [S]wego: Odpraw mie [z]e [S]ye wroc[e] do oycyzny y do ziemie moiey.


text:
Pu[s][c] mi [z]ony y dzie[c]i moie [z]a ktorem [c]i [S][l]u[z]y[l] i[z] poyd[e]. Ty [S]am zna[Sz] po[S][l]ugi moie ktorem[c]i c[z]yni[l].


text:
Rzek[l] do niego Laban: Niechay nayd[e] [l]a[S]k[e] przed oblic[z]no[s][c]i[a] twoi[a]: Skutkiemem tego dozna[l] [z]e mi b[l]ogo[S][l]awi[l] Bog dla [c]iebie:


text:
On odpowiedzia[l]: Ty wie[Sz] iakom[c]i [S][l]u[z]y[l] a iako wielka w r[e]kach moich by[l]a mai[e]tno[s][c] twoia.


text:
Przed tym nimem do [c]iebie przy[Sz]ed[l] nie wiele[s] mia[l]: a teraze[s] zboga[c]ia[l]: a b[l]ogo[S][l]awi[l] [c]i Bog na przy[s][c]ie moie Rzec[z] [S][l]u[Sz]na tedy ie[S]th abym te[z] kiedy poradzi[l] domowi [S]wemu.


text:
J rzek[l] Laban: Co[z][c]i mam da[c]: Odpowiedzia[l]: Nic nie [z][a]dam: Ale vc[z]yni[Sz]li co od [c]iebie chc[e] b[e]d[e][c] [z]a[s] pa[S][l] y [S]trzeg[l] byd[l]a twego.


text:
Obyc[z] w[S][S]ytkie trzody [S]we a od[l][a]c[z] w[S][S]ytkie owce p[S]tre y nakrapianey we[l]ny a co kolwiek b[e]dzie c[z]arnego nakrapiane y p[S]tre tak z owiec iako miedzy kozami to niechay b[e]dzie zap[l]ata moia.


text:
A nagrodzi mi ([S][l]u[z]b[e] m[a] wiern[a]) [S]prawiedliwo[s][c] moia iutro kiedy prziydzie c[z]as [S]mowy przed tob[a]: A w[Sz]y[c]ko co by nieby[l]o nakrapiane albo p[S]tre a czarne tak w owcach iako w kozach za z[l]odziey[S]two mi przyc[z]yta[Sz].


text:
J od[l][a]c[z]y[l] won dzie[n] kozy owce koz[l]y y barany p[S]tre y nakrapiane: a w[S][S]ytko [S]tado iedno[S]tayney barwy to ie[S]t bia[l]ey albo czarney we[l]ny poruc[z]y[l] w moc [S]ynom [S]woim


text:
J od[S]trzeli[l] [S]ye tak daleko co by mog[l] za trzy dni viacha[c] od zi[e][c]ia ktory pa[S][l] y ine trzody ie'o.


text:
Tedy nabraw[S][S]y Jakob pr[e]tow Thopolowych zielonych y Migda[l]owych y Jaworowych odar[l] niektore: a gdy [S]ye [S]korki zdi[e]li wtych ktore by[l]y odarte bia[l]o[s][c] [S]ye vkaza[l]a a one lepak ktore ca[l]e zo[S]tawi[l] zielone trwa[l]y tak[z]e tym [S]po[S]obem [S]ta[l]a [S]ye barwa rozmaita a przemienna.


text:
J w[l]o[z]y[l] ie w korytha gdzie wylewano wod[e] i[z] gdzieby przy[Sz][l]y [S]tada pi[c] mia[l]y by przed oc[z]yma one rozgi a patrz[a]c na nie tedy by tak poc[z]yna[l]y.


text:
Sta[l]o [S]ye tedy [z]e w onym zagrzaniu ktore bywa przy z i[e][c]iu patrzy[l]y owce na one pr[e]ty y rodzi[l]y potym [S]rokate p[S]tre y rozmait[a] barw[a] nakrapiane.


text:
J rozdzieli[l] za[s] [S]tado Jakob y k[l]ad[l] rozgi w korytha przed oc[z]y Baranow: a byd[l]o Labanowo by[l]o w[S][S]ytko bia[l]e y c[z]arne a inak[Sz]e w[S][S]y[c]ko Jakobowe po onym rozdzieleniu miedzy [S]ob[a] trzod.


text:
Przeto gdy napierw[S][S]e przypu[S][S]c[z]enie do owiec bywa[l]o k[l]ad[l] Jakob rozgi do koryth w wod[e] przed oc[z]y Baranow y owiec aby zapatrzai[a]c [S]ie na nie poc[z]yna[l]y.


text:
Ale kiedy pozne przypu[Sz]c[z]anie bywa[l]o y poc[z][e][c]ie po[S]lednie nie k[l]ad[l] ich. J [S]ta[l]y [S]ie w[Sz]ytkie ktore by[l]y pozne Labanowe: a kthore ranego c[z]a[S]u Jakobowe.


text:
J zboga[c]i[l] [S]ie ten c[z][l]owiek niezmiernie y mia[l] thrzod barzo wiele [S][l]u[z]ebnic takie[z] y [S][l]ug wielb[l][a]dow y o[S][l]ow.


text:
GDy pothym v[S][l]y[S][S]a[l] rzec[z] [S]ynow Labanowych mowi[a]cych: obi[a][l] pry Jakob w[S][S]ytko co by[l]o oyca na[S][S]ego a zbiw[S][S]y [S]ie z iego [S]tatku [S]ta[l] [S]ie [S][l]awnym:


text:
a nawi[e]cey [z]e mu Pan mowi[l]: wro[c] [S]ie do ziemie oycow twoich y do rodziny twoiey a b[e]d[e] [S]tob[a]:


text:
y rzek[l] gim: Widz[e] twarz oyca wa[S][S]ego i[z] [S]ie nietak ku mnie ma iako wc[z]ora y przed tym. Ale Bog oyca moiego by[l] [S]emn[a].


text:
J ow[S][S]em o[c]iec wa[Sz] o[S][S]uka[l] mie a odmienia[l] zap[l]at[e] moi[e] dzie[S]i[e][c] kro[c]: w[S][S]ak[z]e iednak niedopu[s][c]i[l] mu Bog aby mi [Sz]kodzi[l].


text:
Bo ie[S]li kiedy rzek[l]: P[S]tre b[e]d[a] myto twoie: w[S][S]y[S]tkie owce rodzi[l]y p[S]try p[l]od. A gdy za[s] powiedzia[l] Bia[l]e w[S][S]y[S]tkie wezmie[Sz] za myto: w[S][S]y[S]tkie trzody bia[l]e rodzi[l]y.


text:
Abowiem gdy c[z]as poc[z]ynania owiec przy[S][S]ed[l] podnio[S][l]em oc[z]y [S]we y vzrza[l]em we [s]nie i[z] [S]amcowie zeymowali [S]ye z [S]amicami p[S]thrzy [S]roka[c]i y rozmaitey barwy.


text:
On za[s] rzek[l]: Wznie[s] oc[z]y twoie y ogl[a]day w[Sz]y[c]ki [S]amce ktorzy [S]ye z zeymui[a] z [S]amicami p[S]tre [S]rokate y nakrapiane. Bom widzia[l] w[S][S]ytko co[c]kolwiek vc[z]yni[l] Laban.


text:
Ja ie[S]tem Bog Bethel gdzie[s] pomaza[l] kamie[n] y obietnic[e][s] mi [S]lubi[l]. A tak teraz w[S]ta[n] a wynidz z tey ziemie y wro[c] [S]ye do oyc[z]yzny twoiey.


text:
J odpowiedzia[l]y iemu Rachel y Lia Zali[z] ie[Sz]c[z]e co ie[S]t co by nam zo[S]ta[l]o w mai[e]tno[s][c]iach y wdziedzictwie domu oyca na[S][S]e'o


text:
w[S][S]ak iako za obce nas poc[z]yta[l] [S]obie y przeda[l] a zyad[l] to co by[l]a zap[l]ata na[S][S]a.


text:
Ale Bog odi[a][l] bogactwa oyca na[S][S]ego: a da[l] ie nam y [S]ynom na[S][S]ym: A tak w[S][S]ytko co[c] przykaza[l] Pan Bog c[z]y[n].


text:
[Sz]ed[l] prec[z]: a zabra[l] w[S][S]ytk[e] mai[e]tno[s][c] [S]woi[e] tak trzody iako co iedno by[l] w Me[S]opotamiey naby[l] mai[a]c [S]ye ku oycu [S]wemu J[S]aakowi do ziemie Chananey[S]kiey.


text:
Na then c[z]as [Sz]ed[l] by[l] Laban ku [S]thrzy[z]eniu owiec a Rachel vkrad[l]a ba[l]wany y bogi oy[c]a [S]wego.


text:
Gdy tedy od[Sz]ed[l] thak on iako to co iedno ku iego prawu nale[z]a[l]o przeprawiw[Sz]y [S]ye przes rzek[e] [Sz]ed[l] prze[c]iw gorze Galaad.


text:
On wzi[a]w[S][S]y bra[c]i[a] [S]woi[e] goni[l] gi przez [S]iedm dni: y po[s][c]ign[a][l] na gorze Galaad.


text:
Ale widzia[l] we[s]nie Pana mowi[a]cego [S]obie Waruy by[s] co przykro nie mowi[l] prze[c]iwko Jakobowi.


text:
Ju[z] by[l] Jakob rozbi[l] namiot na gorze: A gdy go pogoni[l] z bra[c]i[a] [S]woi[a] na tey[z]e [S]ye gorze po[l]o[z]y[l]:


text:
Y rzek[l] do Jakoba: Przec[z]e[s] tak vc[z]yni[l] [z]e[s] krom wiedzenia mego zabra[l] corki moie iakoby poymane miec[z]em:


text:
C[z]emu[s] za m[a] niewiadomo[s][c]i[a] ch[c]ia[l] v[c]iec ani[s] mi tego oznaymi[l] [z]e bym [c]ie by[l] odprowadzi[l] z we[S]elem z piewaniem z B[e]bny y lutniami:


text:
niech[c]ia[l]e[s] tego mie[c] abym w[z]dy poca[l]owa[l] by[l] [S]yny moie y corki: nie m[a]drze[s] [S]obie poc[z][a][l] Oto y teraz przemog[l]a by moc moia [z]ebym [c]i to odda[l]:


text:
B[a]dz tak ch[c]ia[l]o[c] [S]ye iacha[c] do przyia[c]io[l] a mia[l]e[s] wol[a] do domu oyca twego: c[z]emu[z]e[s] w[z]dy pokrad[l] Bogi moie:


text:
Odpowiedzia[l] Jakob: [z]em [S]ye wybra[l] za niewiadomo[s][c]i[a] tw[a] ba[l]em [S]ye by[s]mi moc[a] nie odi[a][l] corek [S]wych.


text:
Ale co mie z[l]odziey[S]twem potyka[Sz]: vkogo kolwiek nayd[z]ie[Sz] Bogi [S]we niechay tu[z] gar[l]o da przed bra[c]i[a] na[S][S][a]: Szukay w[Sz][e]dy y zwartuy w[Sz]i[c]ko a co iedno twego vmnie naydzie[Sz] wezmi. Gdy to mowi[l] niewiedzia[l] [z]eby Rachel wzi[e][l]a by[l]a iego ba[l]wany.


text:
Tedy w[Sz]ed[l] Laban do namiotu Jakobowego y Liey y obu [S][l]u[z]ebnic y nienala[S][l] nic. A gdy w[Sz]ed[l] do namiothu Rachel


text:
ona [S]pie[Sz]nie [S]kry[l]a ony ba[l]wany pod mierzw[e] (ktor[a] [S][l]ano) wielb[l][a]dom y v[S]adzi[l]a [S]ye na niey: y gdy przemiata[l] po w[Sz]y[c]kim namie[c]ie a nic niemog[l] nale[s][c]


text:
rzek[l]a: Niegnieway [S]ye moy Panie [z]e[c] ku tobie niemog[e] pow[S]ta[c] bo[c] namie wed[l]ug obyc[z]aiu niewie[s][c]iego theraz przy[Sz][l]o. Y tak zbyli fra[S]owliwego [Sz]ukania iego.


text:
Tedy o[S][e]piw[Sz]y [S]ie Jakob sfukiem rzek[l]: Com zawini[l] albo com z grze[Sz]y[l] prze[c]iwko tobie [z]e[s] [S]ye thak ro[S]pali[l] prze[c]iwko mnie


text:
y przemiota[l]e[s] w[Sz]y[S]tek [S]tatek moy: co[z]e[s] nalaz[l] [z]e w[Sz]ytkiey mai[e]tno[s][c]i domu twe'o: Po[l]o[z] tu (ie[S]li co ma[Sz]) przed bra[c]i[a] moi[a] y bra[c]i[a] thwoi[a] y niechay roz[S][a]dz[a] miedzy mn[a] y tob[a].


text:
Z thego[z]em dwadzie[s][c]ia lath by[l] [S]thob[a]: owce y kozy twe nieby[l]y niep[l]odne Baranow [S]thrzody twoiey nie iad[l]em:


text:
anim [c]i kiedy vkaza[l] co by by[l]o po[l]apionego od zwierz[a]th iam w[Sz]ytk[e] [Sz]kod[e] thobie nagradza[l]: co[c] kolwiek vkradziono na mnie[s] thego [s][c]iga[l]:


text:
A thak przez dwadzie[s][c]ia lath [S][l]u[z]y[l]em thobie c[z]terna[s][c]ie za corki a [Sz]e[s][c] za trzody twoie: Odmienia[l]e[s] te[z] dzie[s]i[e][c] kro[c] mytho moie.


text:
By by[l] Bog oyca mego Abrahama boia[s][n] oyca mego Jzaaka nie pomog[l]a mi [S]nadz by mi[e] by[l] teras nagiego pu[s][c]i[l]: na vtrapienie moie y na prac[e] r[a]k moich wezrza[l] Bog y zgromi[l] [c]ie wc[z]ora.


text:
Odpdwiedzia[l] iemu Laban: corki moie y [S]ynowie y trzody twoie tudzie[Sz] w[S][S]ythko nac[z] patrzy[Sz] moie ie[S]t ale co[z] mog[e] vc[z]yni[c] y [S]ynom y wnuc[z][e]tom moim:


text:
y rzek[l] bra[c]iey [S]woiey: Nano[s][c]ie kamienia ktorzy zna[Sz]ai[a]c vdzia[l]ali [S]thos kamienia y iedli na nim


text:
ten nazwa[l] Laban [S]tos kamienia [s]wiadek: A Jakob lepak Gromada [s]wiadecthwa oba wed[l]ug w[l]a[S]no[s][c]i i[e]zyka [S]woiego.


text:
J rzek[l] Laban. Ten [S]tos kamienia dzi[s] [s]wiadkiem b[e]dzie miedzy mn[a] y thob[a] a stey przyczyny nazwano imi[e] ie'o Galaad to ie[S]t Stos [S]wiadek.


text:
(J przyda[l] Laban) Niechay zwy[S]oka pozrzy a o[S][a]dzi Pan miedzi nami gdi odeidziemy od [S]iebie:


text:
Ye[S]li zlie b[e]dzie[Sz] mie[Sz]ka[l] scorkami memi a ie[S]li by[s] przywiod[l] in[S][S]e [z]ony na nie [z]adny in[Sz]y nie ie[S]t [s]wiadek rzec[z]y na[Sz]ey krom Boga ktory oblic[z]nie (na tho) patrzy.


text:
Y rzek[l] za[S]ye do Jakoba Otho ten [S]tos kamienia y kamie[n] ktorym po[S][S]awi[l] miedzy mn[a] y tob[a]


text:
[s]wiadkiem b[e]dzie: ten [S]tos kamienia y kamie[n] niechay b[e]d[a] na [s]wiadectwo Je[S]libym albo ia przemi[n][a][l] go id[a]c do [c]iebie: albo by[s] ty przemin[a][l] my[S]l[a]c mi co z[l]ego:


text:
Bog Abrahamow y Bog Nachorow niechay rozs[a]dzi miedzy nami Bog oyca ich. Przy[S]y[a]g[l] tedy Jakob przez boiaz[n] oyca [S]wego Jzaaka.


text:
Y offiarowaw[Sz]y offiary na Gorze wezwa[l] bra[c]iey [S]wey aby iedli chleb. Ktorzy gdy [S]ye naiedli zo[S]tali tam (na noc)


text:
Laban potym wnocy w[S]taw[Sz]y: poca[l]owa[l] [S]yny y corki [S]woie y b[l]ogo[S][l]awi[l] im: y wro[c]i[l] [S]ie na mie[S]ce [S]woie.


text:
A Jakob [Sz]ed[l] drog[a] kthor[a] by[l] i[s][c] poc[z][a][l] y potkali [S]ye [S]nim angio[l]owie Bo[z]y:


text:
ktore gdy vzrza[l] rzek[l]: Woy[S]ka to [S][a] Bo[z]e J nazwa[l] imie mie[S]ca onego Mahanaim tho ie[S]th Woy[S]ka.


text:
y da[l] ym wporu[z]ce[n][S]twie mowi[a]c: Mow[c]ie thak panu memu Ezau Tho[c] w[S]kazuie brat twoy Jakob Mie[Sz]ka[l]em v Labana y by[l] a[z] do tychmia[S]t.


text:
Mam wo[l]y o[S][l]y y owce [S][l]ugi y [S][l]u[z]ebnice: y [S]l[e] teras po[S]el[S]two do pana moiego abych nala[S][l] [l]a[S]k[e] przed oblic[z]no[s][c]i[a] twoi[a].


text:
J wro[c]ili [S]ye po[S][l]owie do Jakoba mowi[a]c: Byli[S]my v Ezau brata twego a oto wyie[z]d[z]a pr[z]e[c]iw tobie mai[a]c c[z]tyrzy [S]ta m[e][z]ow sob[a].


text:
Zl[e]k[l] [S]ye Jakob barzo: y prze[S]tra[S][S]ony rozdwoi[l] lud ktory sob[a] mia[l]: [S]tada takie[Sz] y owce y wo[l]y y wielb[l][a]dy na dwa huffy


text:
mowi[a]c: Prziydzieli Ezau do iednego hufu a pobiye gi y drugi huf ktory o[S]tatni ie[S]t b[e]dzie zachowany.


text:
J rzek[l] Jakob Bo[z]e oyca mego Abrahama y Bo[z]e oyca moiego Jzaaka: Panie ktory[s] mi rzek[l]: wro[c] [S]ye do ziemie y do oyc[z]yzny twoiey a vc[z]yni[e][c] dobrze:


text:
mniey[S][S]ym ia ie[S]t ni[z] w[S][S]ytkie mi[l]o[S]ierdzia twoie y ni[z] prawda twoia ktor[a][s] wype[l]ni[l] [S][l]u[z]ebnikowi thwemu. O kiju thelko moim prze[Sz]ed[l]em Jordan ten: a teraz ze dwiema huffy [S]ie za[s] wracam.


text:
Wy[S]wobo[c] mie z r[e]ki brata moiego Ezau bo [S]ie go barzo boi[e] aby [S]nadz przyiechaw[Sz]y nie pobi[l] matek y [S]ynow gich.


text:
Thy[s] mi obieca[l] [z]e[s]mi mia[l] dobrze vc[z]yni[c] y rozmno[z]y[c] plemi[e] moie iako pia[S]ek morza ktory prze mno[S]two [S]we zlic[z]on by[c] nie mo[z]e.


text:
wielb[l][a]dow [S]amic kotnych z zrzebi[a]tki gich trzydzie[s][c]i krow c[z]terdzie[s][c]i y bykow dwadzie[s][c]ia o[S]lic dwadzie[s][c]ia y zrzebi[a]t gich dzie[S]i[e][c].


text:
J po[S][l]a[l] przez r[e]ce [S][l]ug [S]woich ka[z]d[a] trzod[e] z o[S]obna y rzek[l] dzie[c]iam [S]woim: Jdz[c]ie przedemn[a] a niechay b[e]dzie [S]tado od [S]tada o podal.


text:
J przykaza[l] pierw[Sz]emu mowi[a]c: Potkali [S]ie [S]tob[a] Ezau brat moy a b[e]dzieli [c]ie pyta[l] C[z]yie[s]: albo Gdzie idzie[Sz]: albo C[z]yie to ie[S]t co [z]enie[Sz]:


text:
odpowie[Sz]: S[l]ugi twego Jakoba po[S][l]a[l] to za dar Panu [S]wemu Ezau: [S]am te[z] za nami idzie.


text:
Takie[z] te[z] ro[S]kaza[l] wtoremu y trze[c]iemu y w[Sz]y[S]tkim kthorzy gnali [S]tada mowi[a]c tymi[Sz] [S][l]owy mow[c]ie do Ezau gdyby[s][c]ie go na[Sz]li


text:
a przyday[c]ie [S]am te[z] Jakob [S][l]uga twoy za nami drog[a] idzie. Bo tak mowi[l] vb[l]agamgo pierwey dary ktore prze[S]y[l]am a potym go [S]am vzrz[e]: awo [S]nadz luto[s][c] nademn[a] oka[z]e.


text:
A gdy rano w[S]ta[l] wzi[a][l] dwie [z]enie [S]woie y tylo[Sz] [S][l]u[z]ebnic z iedena[s][c]i[a] [S]ynow y przeprawi[l] [S]ie przez Brod Jakobow.


text:
Kthory widz[a]c [z]e go przemoc niemog[l] obrazi[l] [z]y[l][e] l[e]dzwi iego a natychmia[S]t vwi[e]d[l]a.


text:
J rzek[l] do niego: Pu[s][c] mi[e] bo iu[z] zorza w[S]chodzi. Odpowiedzia[l]: Nie pu[Sz]c[z][e] [c]ie ie[S]li mi nie b[e]dzie[Sz] b[l]ogo[S][l]awi[l].


text:
Tedy on: Nikaki iu[z] powiada nie b[e]d[a] [c]ie zwa[c] Jakob ale J[S]rahel. Abowiem poniewa[z]e[s] prze[c]iw Bogu by[l] [s]ilen daleko wi[e]cey prze[c]iw ludziom przemo[z]e[Sz].


text:
Pyta[l] go Jakob: Powiedz mi ktorym imieniem [c]i[e] zow[a]: Odpowiedzia[l] C[z]emu [S]ie pyta[Sz] imienia mego ktore ie[S]t dziwne: J b[l]ogo[S][l]awi[l] mu na tym[z]e miey[S]cu.


text:
Nazwa[l] tedy Jakob imi[e] miey[S]ca one'o Fanuel mowi[a]c: widzia[l]em Pana twarz[a] w twarz y zbawiona ie[S]t du[S][S]a moia.


text:
J wze[Sz][l]o mu natychmia[S]t [S][l]o[n]ce gdy ode[Sz][l]o od nie'o Fanuel (widzenie Bo[z]e:) ale on okulhawia[l] na nog[e].


text:
J dla tey przyc[z]yny nie iadai[a] [z]y[l]y [S]ynowie J[S]rael[S]cy ktora vwi[e]d[l]a w l[e]dzwi Jakobowey a[z] do niniey[Sz]ego dnia przeto i[z] dotkn[a][l] [z]y[l]y l[e]dzwi iego: y zmartwia[l]a.


text:
A Podnio[S]w[Sz]y Jakob oc[z]y vzrza[l] Ezau przychodz[a]cego a [S]nim c[z]terzy[S]ta m[e][z]ow: J oddzieli[l] [S]yny Liey y Rachel y obudwu dziewek:


text:
a po[S]tawi[l] obiedwie dziewce y dzie[c]i gich na przodku: Li[a] y [S]yny iey na wthorym miey[S]cu: a Rachel z Jozephem napo[S]lad.


text:
A [S]am wprzod id[a]c po[c][c]iwo[s][c] wyrz[a]dzi[l] nak[l]oniw[Sz]y [S]ie ku ziemi [S]ied[m] kro[c] a[z] bli[z]ey brat iego przy[S]t[a]pi[l].


text:
Bie[z][a]c tedy Ezau naprze[c]iw bratu [S]wemu ob[l]api[l] go y [s][c]i[S]kai[a]c [Sz]i[e] iego y ca[l]ui[a]c p[l]aka[l].


text:
A podnio[S][S]y oc[z]y vzrza[l] niewia[S]ty y dzie[c]i gich y rzek[l]: co zac[z] [S][a] [c]i co za tob[a] id[a] ie[S]li ku tobie przynale[z][a]: Odpowiedzia[l] dziatki to [S][a] ktore mi darowa[l] Bog [S][l]u[z]ebnikowi twemu.


text:
Przy[S]t[a]pi[l]a te[z] Lia z dzie[c]mi [S]wemi y takie[z] [S]ie vk[l]onili: na o[S]tatek Jozeph y Rachel k[l]aniali [S]ie.


text:
J rzek[l] Ezau: A to co za huffy kthorem potka[l]: Odpowiedzia[l]: [z]ebym nala[S][l] [l]a[S]k[e] v pana moiego.


text:
Rzek[l] Jakob: pro[Sz][e] niech tak nieb[e]dzie. Ale ie[S]lim nala[S][l] [l]a[S]k[e] przed oc[z]yma twemi prziymi podarzenie z r[a]k moich. Abowiem gdym vzrza[l] oblic[z]e twoie iakobym vzrza[l] twarz Bo[z][a]. Smi[l]uy [S]ie nademn[a]


text:
a prziymi b[l]ogo[S][l]awie[n][S]two kthorem przynio[S][l] tobie y ktore mi darowa[l] Bog dawai[a]ci mi w[Sz]y[S]tko. Zaledwe przymu[S][S]ony od brata przyi[a][l] y rzek[l].


text:
Rzek[l] Jakob: wie[Sz] Panie moy [z]e[c] dziatki mam [S]ob[a] m[l]odzutkie owce te[z] y krowy [c]ielne kthorym ie[S]li gwa[l]t vc[z]yni[e] chodzeniem wielgim odeyd[a] mi iednego dnia w[Sz]y[S]tkie [S]tada:


text:
Niechay iedzie wprzod Pan moy przed [S][l]u[z]ebnikiem [S]woim a ia poyd[e] zlekka zanim w[S]topy iego iako obac[z][e] [z]e b[e]d[a] mog[l]y (nad[a][z]y[c]) dziatki moie a[z] prziyd[e] do pana mego do Seyr.


text:
Odpowiedzia[l] Ezau Pro[Sz][e] [c]ie niechay w[z]dam z ludu ktory [S]emn[a] ie[S]t pozo[S]tan[a] niektorzy co by[c] pomogli towarzy[S]twa na tey drodze. Rzek[l]: Nie potrzeba tego tylko to iedno potrzebui[e] abym nalaz[l] [l]a[S]k[e] przed oblic[z]no[s][c]i[a] twoi[a] Panie moy.


text:
A Jakob przy[Sz]ed[l] do Sochor gdzie zbudowaw[Sz]y dom y rozbiw[Sz]y namioty nazwa[l] imi[e] mie[S]ca onego Sochor to ie[S]t Namioty.


text:
J [Sz]ed[l] do Salem mia[S]ta Sychym[S]kiego kthore ie[S]t w ziemi Chananey[S]kiey potym gdy [S]ie wro[c]i[l] z Mezopothamiey Syriy[S]kiey y mie[Sz]ka[l] przy onym mia[S]tec[z]ku.


text:
J kupi[l] [c][z][e][s][c] roley na ktorey by[l] rozbi[l] namioty od [S]ynow Hemor oyca Sychemowego za [S]to Baranow.


text:
Kthor[a] gdy vzrza[l] Sichem [S]yn Hemora Ewey[S]kiego Kri[a][z][e] oney ziemie rozmi[l]owa[l] [S]ie iey: y vniow[Sz]y i[a] [S]pa[l] [S]ni[a] gwa[l]t vc[z]yniw[Sz]y pannie.


text:
Co gdy v[S][l]y[Sz]a[l] Jakob w niebytno[s][c]i [S]ynow bo [S]ie byli oko[l]o pa[S]twy byd[l]a zabawili milc[z]a[l] a[z] [S]ie wro[c]ili.


text:
ali[c] [S]ynowie iego przychodz[a] z pola: J v[S][l]y[Sz]aw[Sz]y co [S]ie [S]ta[l]o rozgniewali[S]ie barzo: przeto i[z] haniebn[a] rzec[z] vc[z]yni[l] prze[c]iwko J[S]raelowi gwa[l]t vc[z]yniw[Sz]y corce Jakobowey a nie[S][l]u[Sz]n[a] rzec[z] zbroi[l].


text:
Mowi[l] tedy Hemor do nich: Sychem [S]yna mego du[Sz]a i[e][l]a [S]ie corki wa[Sz]ey przeto day[c]ie mu i[a] za [z]on[e]


text:
a (od tychmia[S]t) mieymy z obu [S]tron wolne ma[l][z]e[n][S]thwa corki wa[Sz]e wyday[c]ie za nas a corki na[S][S]e poymuy[c]ie


text:
a mie[Sz]kay[c]ie [S]nami. Ma[c]ie (oto) ziemi[e] w [S]wey mocy [S]prawuy[c]ie i[a] kupc[z][c]ie a w[l]adniey[c]ie ni[a].


text:
Ale y Sychem do oyca y bra[c]iey iey rzek[l]: Niechay nayd[e] [l]a[S]k[e] v was: a cokolwiekby[s][c]ie v[S]tawili dam.


text:
Podwy[Sz][c]ie wiana darow [z][a]day[c]ie rad dam co iedno zachce[c]ie tylko day[c]ie mi t[e] dziewec[z]k[e] za [z]on[e].


text:
Odpowiedzieli [S]ynowie Jakobowi Sychemowi y oycu iego na ogu[l]ach gniewai[a]c [S]ie o z gwa[l]cenie [S]io[S]try.


text:
Niemo[z]emy tego vc[z]yni[c] co [z][a]da[c]ie ani mo[z]emy da[c] [S]io[S]try [S]wey c[z][l]owiekowi nieobrzezanemu bo to nie[S][l]u[Sz]na y haniebna ie[S]t v nas.


text:
Ale tak [S]i[e] mo[z]em porowna[c] ie[S]li[z]e chce[c]ie [S]ie nam przypodoba[c] [z]eby ka[z]dy miedzy wami m[e][z]c[z]yzna by[l] obrzezan.


text:
Thak b[e]dziemy y wam dawa[c] y my od was bra[c] corki wa[S][S][e] y b[e]dziemy [S]wami mie[Sz]ka[c] y [S]taniem [S]ie za ieden lud.


text:
ani odk[l]ada[l] m[l]odzieniec daley by by[l] niemia[l] wnet vc[z]yni[c] co po[z][a]dali: Bo mi[l]owa[l] dziewec[z]k[e] y by[l] zacniey[Sz]y nadew[Sz]y[S]tkiemi ktorzy iedno byli w domu oyca iego.


text:
Otho [c]i m[e][z]owie y [S]pokoyni [S][a] y chc[a] mie[Sz]ka[c] [S]nami. Niechay pracui[a] na ziemi y niechay i[a] [S]prawui[a] kthora iednak iako prze[S]trona y [Sz]yroka ie[S]t tak te[z] robotnikow potrzebuie: corki ich b[e]dziemy brali za [z]ony a na[S][S]e za nie wydawa[c] b[e]dziemy.


text:
O iedn[e] nam tylko rzec[z] idzie ktora [S]ie nam odw[l]oc[z]y tak rzec[z] dobra: J[z]by[S]my tylko obrzezali m[e][z]c[z]yzny na[Sz]e obyc[z]aiu w tym ich narodu na[S]ladui[a]c.


text:
Ale mai[e]tno[s][c] ich y dobytki y co iedno mai[a] na[S][S]e b[e]d[a]. Tylko im pozwolmy tego thedy mie[Sz]kai[a]c po[S]po[l]u vc[z]y[n]my ieden lud.


text:
Ali oto dnia trze[c]iego kiedy nawi[e]t[S][S]a bole[s][c] bywa zran dwa [S]ynowie Jakobowy Symeon y Lewi bra[c]ia Diny pochwy[c]iw[Sz]y miec[z]e we[Sz]li do mia[S]tha [s]miele: y pobiw[S][S]y w[S][S]y[S]tkie m[e][z]e


text:
Ale gdy ony wy[Sz][l]y oborzyli [S]ye na pobite drudzy [S]ynowie Jakobowi: y zburzyli mia[S]to y pom[s][c]ili [S]ye z gwa[l]cenia Panny:


text:
owce ich y dobytek inny y os[l]y y w[Sz]y[S]tkie rzec[z]y poburzyli ktorekolwiek w domu albo na polu by[l]y


text:
Co gdy vc[z]ynili [s]miele Jakob rzek[l] do Simeona y Leui: zafra[S]owali[s][c]ie mi[e] a przywiedli[s][c]ie mi[e] w nienawi[s][c] do Chananeyc[z]ykow y Pherezeyc[z]ykow obywatelow tey ziemie. Nas niewielki poczet a oni ie[S]li [S]ye zbior[a] pora[z][a] y zg[l]adz[a] mnie y dom moy.


text:
NA ten c[z]as mowi[l] Bog do Jakoba. W[S]ta[n] a idz do Bethel mie[S]kay[z]e tham A vc[z]y[n] o[l]tarz Panu Bogu ktory[c] [S]ye vkaza[l] kiedy[s] v[c]ieka[l] przed Ezau bratem twoim.


text:
Tedy Jakob zezwaw[Sz]y w[Sz]y[S]tek dom [S]woy rzek[l]: Odrzu[c][c]ie Bogi cudze ktore miedzy [S]ob[a] ma[c]ie y oc[z]y[s][c][c]ie [S]ye a odmie[n][c]ie [S][S]aty wa[S][S]e:


text:
w[S]ta[n][c]ie a v[S]t[a]pmy do Bethel [z]e tam vc[z]ynimy o[l]tarz Panu Bogu ktory mie wy[S][l]ucha[l] c[z]a[S]u [S]mutku mego y by[l] mi towarzy[S][S]em drogi moiey.


text:
Dali mu tedy w[Sz]y[S]tkie Bogi obce ktore mieli y kol[S]tki ktore by[l]y na ich v[S][S]u. A on zakopa[l] ie pod Therebintowym drzewem ktore ie[S]t za mia[S]tem Sichem.


text:
A gdy [Sz]li [S]trach Bo[z]y przypad[l] na w[Sz]y[S]tkie mia[S]tha woko[l]o tak i[z] nie[s]mieli goni[c] odchodz[a]cych.


text:
Przy[Sz]ed[l] thedy Jakob do Luzy ktore ie[S]t wziemi Chananey[S]kiey przezwi[S]kiem Bethel: [S]am y lud w[Sz]ytek iego.


text:
J zbudowa[l] tam o[l]tarz a nazwa[l] imie mie[S]ca onego Dom Bo[z]y: abowiem tam [S]ye mu vkaza[l] Bog gdy v[c]ieka[l] przed brathem [S]woim.


text:
Tegoz c[z]a[S]u vmar[l]a Delbora mamka Rebekki y pogrzebiona ie[S]t przy [S]amey gorze Behtel pod d[e]bem: y nazwano imie mie[S]ca onego D[a]b p[l]ac[z]u.


text:
J vkaza[l] [S]ye za[s] Bog Jakobowi gdy [S]ye wro[c]i[l] z Me[S]opotamiey Siriy[S]kiey a przy[Sz]ed[l] do Bethel: J b[l]ogo[S][l]awi[l] mu


text:
rzec[z] vc[z]yniw[Sz]y. Nie b[e]dzie[z] zwan wi[e]cey Jakobem ale J[S]rahel b[e]dzie imi[e] twoie. J nazwa[l] go J[S]rahelem.


text:
J rzek[l] do niego: Ja Bog w[S]echmog[a]cy Roz[S]ny a rozmno[z] [S]ye: Narodowie y ludzie wiele pokolenia z [c]iebie poyd[a] wynid[a] krolowie z biodr twoich.


text:
a on wywiod[l] napis na kamieniu na tym[z]e mie[S]cu gdzie mu Pan Bog mowi[l]: offiarui[a]c y lei[a]c na[n] offiary Napoyne y polewai[a]c oleiem


text:
Wy[S][S]ed[l] thedy [S]tamt[a]d y przy[S][S]ed[l] do ziemie ktora wiedzie do Effraty w wio[S]n[e]: gdzie gdy [S]ie Rachel przy porodzeniu pracowa[l]a


text:
dla trudno[s][c]i rodzenia poc[z][e][l]a w niebe[S]piec[z]no[s][c]i by[c]. J rzek[l]a do niey Baba kthora przy porodzeniu bywa. Nieboy [S]ie bo y tego [S]yna b[e]dzie[z] mia[l]a.


text:
A gdy prawie du[Sz]a dla bole[s][c]i wychodzi[l]a a [s]mier[c] iu[z] nadchodzi[l]a nazwa[l]a imi[e] [S]yna [S]wego Bennoni: to ie[S]t Syn bole[s][c]i moiey: Ale o[c]iec nazwa[l] go Beniaminem to ie[S]t [S]ynem prawice.


text:
A gdy mie[Sz]ka[l] w oney krainie od[S][S]ed[l] Ruben y [S]pa[l] z Bal[a] z mi[l]o[s]nic[a] oyca [S]wego co iednak iemu nie by[l]o taiemno. By[l]o thedy [S]ynow Jakobowych dwana[s][c]ie.


text:
Synowie Zelffy s[l]u[z]ebnice Liey Gad y A[S]er. Ci [S][a] Synowie Jakobowi kthore mia[l] w Mezopotamiey Syryi[S]kiey.


text:
Przy[Sz]d[l] te[z] do Jzaaka oyca [S]woiego do ziemie Mambre do mia[S]ta Arbe a ta ie[S]t Hebron: w ktorym pielgrzymowa[l] Abraham y Jzaak.


text:
a [S]tarzaw[Sz]y [S]ye vmar[l] y przy[l]o[z]on ie[S]t do ludu [S]wego [S]tar y dni pe[l]en: J pochowali go Ezau y Jakob [S]ynowie iego.


text:
Ezau wzi[a][l] [z]ony z corek Chanaa[n][S]kich: Ad[e] cork[e] Elom Hetey[S]kiego y Olibam[e] cork[e] Ani corki Sebeona Heweyc[z]yka:


text:
Oolibama porodzi[l]a Jehu[S]a y Jhelona y Chore: Ci to [S]ynowie Ezau ktorzy mu [S]ye zrodzili w ziemi Chananey[S]kiey.


text:
Wzi[a][l] thedy Ezau [z]ony [S]woie y [S]yny y corki y w[Sz]elkiego c[z][l]owieka domu [S]wego tudziezy mai[e]tno[s][c] y dobythki y w[Sz]ytko co iedno mog[l] mie[c] w ziemi Chananey[S]kiey y [Sz]ed[l] do in[Sz]ey krainy a od[Sz]ed[l] od brata [S]wego Jakoba:


text:
Bo barzo byli mai[e]tni tak i[z] po[S]po[l]u mie[Sz]ka[c] niemogli ani ich mog[l]a zno[s]i[c] ziemia w ktorey pielgrzymowali dla mno[S]twa trzod.


text:
J by[l]a Thamna mi[l]o[s]nica Elifaza [S]yna Ezau: kthora mu porodzi[l]a Amalecha. Ci [S]a [S]ynowie Ady [z]ony Ezau.


text:
Byli te[z] [S]ynowie Oolibamy corki Any corki Sebenonowey [z]ony Ezau ktore mu zrodzi[l]a Jehus y Jhelon y Chore.


text:
Ci te[z] kri[a][z][e]ta [S]ynow Ezau. [S]ynowie Elifaza pierworodnego [S]yna Ezau: kri[a][z][e] Theman kri[a][z][e] Omar kri[a][z][e] Sefua kri[a][z][e] Cenez


text:
kri[a][z][e] Chore kri[a][z][e] Gathan kri[a][z][e] Amalech. Ci [S][a] [S]ynowie Eliffazowe w ziemi Edom[S]kiey y [c]i[Sz] [S]ynowie Ady.


text:
Thakie[z] ci [S][a] [S]ynowie Rahuelowy [S]yna Ezau: Kri[a][z][e] Nahath kri[a][z][e] Zara kri[a][z][e] Semma kri[a][z][e] Meza the [S][a] kri[a][z][e]ta Rahuelowy w ziemi Edom[S]kiey y [c]i [S]ynowie Ba[S]emath [z]ony Ezau.


text:
Ci za[s] [S]ynowie Oolibamy [z]ony Ezau: kri[a][z][e] Jehus kri[a][z][e] Jhelon kri[a][z][e] Chore. Te kri[a][z][e]ta Oolibamy corki Any [z]ony Ezau:


text:
A Sebeowi za[s] [S]ynowie [c]i: Achia y Anan. Tho ie[S]t ten Anan ktory nala[S][l] (Jemym) wody [c]iep[l]e na pu[Sz]c[z]y gdy pas[l] o[S]lice Sebeona oyca [S]woiego.


text:
Te kri[a][z][e]ta Horrey[S]cy: kri[a][z][e] Lotan kri[a][z][e] Sobal kri[a][z][e] Sebeon kri[a][z][e] Ana


text:
kri[a][z][e] Dy[S]on kri[a][z][e] E[S]er kri[a][z][e] Di[S]an: thy kri[a][z][e]ta Horrey[S]cy: ktorzy ro[S]kazowali w ziemi Seyr.


text:
Krolowie lepak ktorzy krolowali w ziemi Edom przed tym nizli mieli krola [S]ynowie J[S]rahel[S]cy [c]i byli:


text:
Ten te[z] gdy vmar[l] krolowa[l] po nim Adad [S]yn Bodady ktory porazi[l] Madya[n]c[z]yki w krainie Moab[S]kiey: a imi[e] mia[S]ta iego Awith.


text:
Gdy takie[z] y ten vmar[l] krolowa[l] za[s] Adar: a imi[e] mia[S]tha iego Phau: a zwano [z]on[e] iego Metabel corka Matredy corki Mezaabowey.


text:
The [S][a] tedy imiona kri[a][z][a]th Ezau po rodzinach y po mie[S]cach y przezwi[S]kach ich: Kri[a][z][e] Thamna kri[a][z][e] Aluha kri[a][z][e] Jetheth


text:
kri[a][z][e] Magdyel kri[a][z][e] Hyram: The [S][a] kri[a][z][e]tha Edom[S]cy obywai[a]cy wziemi panowania [S]wego a then ie[S]t Ezau o[c]iec Jdumeyc[z]ykow.


text:
a the [S][a] rodzaie iego. JO[z]eph w [Sz]e[S]na[s][c]ie lath b[e]d[a]c pa[S][l] [S]tado z bra[c]i[a] [S]woi[a] ie[Sz]c[z]e b[e]d[a]c pachol[e][c]iem a by[l] z [S]ynmi Baly y Zelphy [z]on oyca [S]wego: y o[S]kar[z]y[l] bra[c]i[a] [S]woi[e] v oyca o grzech barzo [S]pro[S]ny.


text:
A J[S]rahel mi[l]owa[l] Jozepha nad w[Sz]y[S]tkiemi [S]yny przetho i[z] go mia[l] w [S]taro[s][c]i [S]wey: y vczyni[l] mu [S]ukienk[e] mienion[a].


text:
Widz[a]c bra[c]ia iego [z]e gy o[c]iec wi[e]cey nad in[Sz]e [S]yny mi[l]owa[l] nienawidzieli go y niemogli [S]nim nic [l]a[S]kawego mowi[c].


text:
Przyda[l]o [S]ye i[z] powiada[l] [S]en bra[c]iey [S]wey ktory widzia[l] a ta rzec[z] by[l]a przyc[z]yn[a] y pobudk[a] wi[e]t[Sz]ey nieprzyia[z]ni.


text:
Zda[l]omi[S]ye iako by[S]my wi[a]zali [S]nopki na polu: a [S]nopek moy iakoby pow[S]ta[l] y [S]tan[a][l] a wa[Sz]e [S]nopki oko[l]o [S]toi[a]ce k[l]ania[l]y [S]ye [S]nopkowi memu.


text:
Odpowiedzieli bra[c]ia iego: wi[e]c ty krolem na[Sz]ym b[e]dzie[Sz]: albo tedy b[e]dziemy poddani mocy twey: Ta tedy przyc[z]yna [S]now y takie rzec[z]y zawi[s][c]i y nienawi[s][c]i zaka[l] y zapa[l][e] dodawa[l]y.


text:
Widzia[l] te[z] y drugi [S]en: ktory powiadaiac bra[c]iey [S]wey rzek[l]: Widzia[l]em we [s]nie iakoby [S][l]o[n]ce y mie[S]i[a]c y gwiazd iedenna[s][c]ie k[l]ania[l]y mi [S]ye.


text:
Co gdy oycu [S]wemu y bra[c]iey [S]wey powiedzia[l] Ofukn[a][l] go o[c]iec iego mowi[a]c: Co[z] [S]ye to rozumie przez then [S]en ktory[s] widzia[l]: Wi[e]c ia y matka twoia y bra[c]ia twoi b[e]dziem [c]i [S]ye k[l]ania[c] na ziemi:


text:
rzek[l] do niego J[S]rahel: Bra[c]ia twoi pa[S][a] owce w Sychimach Chodz [S]am po[S]l[e] [c]ie do nich. Ktory gdy odpowiedzia[l]: gothowem


text:
Rzek[l]: Jdz a ogl[a]day ie[S]li [S]ye w[Sz]y[S]tko [Sz]c[z][e][S]liwie wodzi bra[c]iey twoiey y dobytku a day mi zna[c] co [S]ye dzieie.


text:
Pos[l]an by[l] Jozeph z pado[l]u Ebron y przy[Sz]ed[l] do Sichem. J nad [Sz]ed[l] go m[a][z] a on [S]ye thu[l]a po polu thedy go [S]pyta[l] c[z]egoby [S]uka[l].


text:
J rzek[l] mu on m[a][z]: ode[Sz]li[c] z mie[S]ca tego alem [S][l]y[S][S]a[l] gdy [S]ye zmawiali Podzmy do Dothaym. Thedy [Sz]ed[l] Jo[z]eph za bra[c]i[a] [S]woi[a] y nalaz[l] ie w Dothaym.


text:
podzmy zabiymy go a wrzu[c]my w [S]thar[a] [S]tudni[a] y rzec[z]emy [z]e[c] go zwierz okrutny po[z]ar[l]: Tedy[c] [S]ye vka[z]e co mu the [S]ny pomog[a].


text:
V[S][l]y[Sz]aw[Sz]y to Ruben [S]tara[l] [S]ye iakoby go mog[l] wy[S]wobodzl[c] z r[a]k ich y mowi[l]:


text:
Nie zabijaymy go ani rozlewaymy krwie ie'o. Ale wrzu[c]my go wt[e] [S]tar[a] [S]tudni[a] ktora ie[S]t na pu[Sz]c[z]y a r[e]ce [S]we zachoway[c]ie niewinne. To mowi[l] chc[a]c go wyi[a][c] z r[a]k ich y przywro[c]i[c] oycu [S]wemu.


text:
Wneth iako [S]okro przy[Sz]ed[l] do [S]wey bra[c]iey zewlekli go zoney [S]ukienki [Sz]achowaney d[l]ugiey a[Sz] do ko[S]tek:


text:
V[s]iad[Sz]y tedy [z]eby iedli chleb vzrzeli J[S]mahelity kupce iad[a]c z Galaad y wielb[l][a]dy ktorzy nie[Sz]li woniai[a]ce rzec[z]y [z]ywic[e] y Mirr[e] do Egyptu.


text:
Tedy rzek[l] Judas bra[c]iey [S]wey: Co[z] za po[z]ytek b[e]dzie ie[S]li zabijemy brata na[S]ze'o a b[e]dziem tai[c] krwie ie'o:


text:
Lepiey go przedaymy J[S]mahelitam w[z]dam r[a]k na[Sz]ych nie poma[z]emy krwi[a] Bo iednak brath y [c]ia[l]o na[Sz]e ie[S]th. Przy[S]tali bra[c]i na rzec[z]y iego.


text:
J gdy mimo nie iachali kupcy Madya[n][S]cy wy[c]i[a]gn[a]w[Sz]y gi z do[l]u przedali'o J[S]mahelitom za dwadzie[s][c]ia [S]rebrnych pieni[e]dzy: a oni wzi[e]li go z [S]ob[a] do Egiptu.


text:
y rozdar[Sz]y odzienie na [S]obie przy[Sz]ed[l] do bra[c]iey [S]wey narzekai[a]c Niema[Sz] dzie[c]i[e][c]ia gdzie[Sz] [S]ye ia mam podzie[c]:


text:
nala[S][S]y the ktorzy by i[a] donie[S]li oycowi mowi[a]c: Nalezli[S]my t[e] [S]ukni[a] ogl[a]day Je[S]li [S]yna twego ie[S]t c[z]yli nie:


text:
Ktor[a] gdy pozna[l] o[c]iec rzek[l]: Suknia tho [S]yna moiego ie[S]t. Zwierz okruthny ziad[l] go Be[S]tia pozar[l]a Jozepha.


text:
J rozdar[Sz]y odzienie oblok[l] [S]ye we w[l]o[S]ye[n] y p[l]aka[l] [S]yna [S]wego przez d[l]ugi c[z]as.


text:
A gdy [S]ye ze[Sz][l]y w[Sz]ytkie dzie[c]i iego aby v[s]mierzyli bole[s][c] oyca [S]wego niech[c]ia[l] wzi[a][c] po[c]ie[Sz]enia ale mowi[l]: z [S]th[a]pi[e] p[l]ac[z][a]c za [S]ynem [S]woim do piek[l]a. J gdy tak trwa[l] w p[l]ac[z]u


text:
Madianitowie przedali Jozepha w Egypt[c]ie Puthyfarowi komornikowi Pharaonowemu ktory by[l] Hethmanem nad Rycer[S]twem iego.


text:
TEgo[z] c[z]a[S]u od[Sz]ed[Sz]y Judas od bra[c]iey [S]wey vda[l] [S]ye na go[S]pod[e] do m[e][z]a Odollamit[S]kiego imieniem Hyra.


text:
J vzrza[l] tam cork[e] c[z][l]owieka Chananey[S]kiego przezwi[S]kiem Sue: Poi[a][l] i[a] y w[Sz]ed[l] do niey.


text:
Trzeciego te[z] porodzi[l]a a da[l]a mu imi[e] Sela. ktorego porodziw[Sz]y iu[z] wi[e]cey rodzi[c] prze[S]ta[l]a.


text:
A by[l] ten Her pierworodny Judy z[l]o[Sz]liwy przed oblic[z]no[s][c]i[a] Pa[n][S]k[a]: y dla tego zabith ie[S]t od niego.


text:
Mowi[l] tedy Judas do Onan [S]yna [S]wego: Wnidz do [z]ony bratha twego a zeym [S]ye [S]ni[a] aby[s] [S]p[l]odzi[l] plemi[e] bratu [S]wemu.


text:
On wiedz[a]c [z]e [S]ye nie iemu [S]ynowie rodzi[c] mieli w[Sz]ed[Sz]y do [z]ony brata [S]wego na[S]yenie haniebnie p[S]owa[l] aby [S]ye dzie[c]i imieniem brata ie'o nierodzi[l]y.


text:
Przetho mowi[l] Judas do Thamar niewia[S]tki [S]woiey: B[a]dz wdow[a] w domu oyca twoiego a[z] vro[s][c]ie Sela [S]yn moy: bo [S]ye obawa[l] [z]eby y on nie vmar[l] iako bra[c]ia iego. Ona [Sz][l]a y mie[Sz]ka[l]a w domu oyca [S]wego.


text:
Potym gdy iu[z] niema[l]y c[z]as min[a][l] vmar[l]a ie[S]t Sua [z]ona Judy: ktory wy[z]a[l]owaw[Sz]y iey y wzi[a]w[Sz]y po[c]ie[Sz]enie [Sz]ed[l] do onych ktorzy [S]trzygli owce iego [S]am y Hyraz owcarz iego Oodolimita do Thamnas.


text:
Tedy z[l]o[z]yw[Sz]y odzienie wdowie wzi[e][l]a na [S]ye [Sz]at[e] letni[a]: tak [z]e odmieniw[Sz]y [Sz]aty [S]woie [s]iad[l]a na ro[S]taniu oney drogi ktora wiedzie do Thamny: a to dla tego [z]e iu[z] by[l] doro[S][l] Sela a nie wzi[e][l]a go za m[e][z]a.


text:
Gdy i[a] vzrza[l] Judas mia[l] za to [z]e by by[l]a [S]wowolna bia[l]a g[l]owa bo by[l]a zakry[l]a twarz [S]w[a] by iey niepoznano


text:
J przy[Sz]ed[Sz]y kniey rzek[l]: Nieb[a]dz prze[c]iw themu [z]e [c]ie b[e]d[e] mia[l] gwoli: bo niewiedzia[l] by iego niewia[S]thka by[l]a.


text:
Ktora gdy odpowiedzia[l]a. Co[z] mi [S]tego prziydzie [z]e [c]ie k[S]obie przypu[Sz]c[z][e]: Rzek[l]: przy[S]l[e][c] kozie[l]ka z [S]tada. Odpowiedzia[l]a mu za[s] na tho: vc[z]yni[e] co [z]e chc[z]e[Sz] ie[S]li mi da[Sz] zak[l]ad dok[a]d mi tego nieprzy[S]le[Sz] co obiecuie[Sz].


text:
Rzek[l] Judas: co chce[Sz] mie[c] w zak[l]adzie: Odpowiedzia[l]a: pier[s][c]ie[n] y zaponk[e] y la[S]k[e] ktor[a] w r[e]ku trzymaz: Na iedno thedy poznanie niewia[S]tha poc[e][l]a:


text:
y w[S]taw[Sz]y ode[Sz][l]a. A s[l]o[z]yw[Sz]y odzienie ktore mia[l]a na [S]obie oblok[l]a [S]ie w odzienie wdowie.


text:
Po[Sz][l]a[l] tedy Judas kozie[l]ka przez pa[S]terza [S]wego Oodollamit[e] aby wzi[a][l] za[S]ye za[S]taw[e] ktor[a] by[l] da[l] niewie[s][c]ie: on gdy iey nie nalas[l]


text:
pyta[l] ludzi mie[S]ca onego gdzie ie[S]t ona niewia[S]ta ktora [S]iedzia[l]a na ro[S]taniu tych drog: Gdy w[Sz]y[S]tcy odpowiadali: [z]e nieby[l]a na tym mie[S]cu nieu[c][c]iwa niewia[S]ta:


text:
wro[c]i[l] [S]ie do Judy y rzek[l] do niego: Nie nalaz[l]em iey. Ale y ludzie mie[S]ca one'o powiadali mi: [z]e tham nigdy nie [S]iedzia[l]a nieu[c][c]iwa niewia[S]ta.


text:
Rzek[l] Judas: Niechay [z]e tam ma pewnie o k[l]am[S]two na nas [S]kar[z]y[c] [S]ie nie mo[z]e iam iey pos[l]a[l] koz[l]a iakom bi[l] obie[c]a[l] a to [z]e[s] iey nie nalaz[l].


text:
Aly po trzech kri[e][z]ycach powiedziano Judzie [z]e[c] wy[S]t[a]pi[l]a Thamar niewia[S]tka twoia y tak [S]ie zda [z]e by by[l]a brzemienn[a]. J rzek[l] Judas: Wywiedz[c]ie i[a] [z]e b[e]dzie [S]palona.


text:
Ktora gdy iu[z] wiedziona na [S]mier[c] po[S][l]a[l]a do [S]wiekra [S]wego mowi[a]c: stegom m[e][z]a poc[z][e][l]a ktorego [S][a] ty rzec[z]y:


text:
Poznay c[z]y tho pier[s][c]ie[n] c[z]yia zaponka c[z]yia la[Sz]ka: On poznaw[Sz]y [S]we dary rzek[l]: Sprawiedliw[Sz]a ie[S]th ni[z]li ia [z]em iey nie wyda[l] za Sela [S]yna mego. W[Sz]akoz wi[e]cey iey nie vzna[l].


text:
y gdy iu[z] dziathki wychodzi[l]y ieden wynios[l] r[e]k[e] tedy na niey Baba vwi[a]za[l]a ni[c] c[z]erwon[a] mowi[a]c: Then naprzod wynidzie.


text:
A gdy on za[s] w[c]i[a]gn[a][l] r[e]k[e] wy[Sz]ed[l] drugi: J rzek[l]a niewia[S]ta: C[z]emu [S]ie dla [c]iebie rozdzieli[l]o [l]o[z]y[S]ko: Dla tey tedy przyc[z]yny nazwa[l]a imi[e] iego Phares.


text:
PRzywieziono tedy Jozepha do Egyptu y kupi[l] go Putyphar komornik Pharaonowy Hethman woy[S]ka iego m[a][z] Egypt[S]ki z r[e]ki J[S]mahelitow ktorzy go przywie[z]li


text:
y by[l] Pan [S]nim. By[l] tedy m[e][z]em we w[Sz]y[S]tkich [S]prawach [Sz]c[z]e[S]liwym: mie[S]kai[a]c w domu pana [S]wego


text:
ktory to wybornie wiedzia[l] [z]e by[l] Pan [S]nim a i[z] w[Sz]y[S]tko co c[z]yni[l] od niego by[l]o [S]prawowano przez r[e]ce iego.


text:
J nalaz[l] Jozeph [l]a[S]k[e] v pana [S]wego y s[l]u[z]y[l] mu. A wy[S]adzony od niego na w[Sz]y[c]kie [S]prawy rz[a]dzi[l] w[Sz]y[c]iek dom ktore'o mu pan zwierzy[l] y w[Sz]y[c]ko co mu by[l]o polecono:


text:
B[l]ogos[l]awi[l] te[Sz] Pan domowi onego Egypthc[z]yka dla Jozepha y rozmno[z]y[l] tak w domu iako na polu w[Sz]y[S]tk[e] iego mai[e]tno[s][c].


text:
A wi[e]cey (pan wdomu) niewiedzia[l] iedno othym co iad[l]. A by[l] Jozeph pi[e]kny na oblic[z]u y wdzi[e]c[z]nego weyzrzenia.


text:
on [z]adnym [S]po[S]obem zezwoli[c] niech[c]ia[l] tak z[l]emu vc[z]ynkowi ale rzek[l] do niey: Otho pan moy da[l] mi w[Sz]y[c]ko w moc niewie co ma wdomu [S]woim:


text:
A niema[Sz] thego coby nieby[l]o w mey mocy a c[z]ego bymi nie poruc[z]y[l] kromia [c]iebie ktora ie[S]te[s] [z]on[a] iego. Jako[z] bym ia mog[l] vc[z]yni[c] thak haniebn[a] rzec[z] a wy[S]t[a]pi[c] prze[c]iw panu memu:


text:
Themi[z] s[l]owy na ka[z]dy dzie[n] odprawia[l] i[a]: ale przed[S]ye niewia[S]tha przyty[S]kowa[l]a m[l]odzie[n]cowi ale on zbrania[l] [S]ie zaw[S]dy c[z]udzo[l]o[S]twa.


text:
Przyda[l]o [S]ye iednego dnia i[z] w[Sz]ed[l] Jozeph do domu chc[a]c co[s] [S]am krom innych [S]prawowa[c]:


text:
thedy ona vchwy[c]iw[Sz]y podo[l]ek [Sz]athy iego rzek[l]a: Spi [S]emn[a]. Thedy on niechaw[Sz]y wr[e]ce iey [Sz]aty wywin[a][l] [S]ye zniey y wybie[z]a[l] prec[z]:


text:
wezwa[l]a k[S]obie ludzi ktorzy byli v niey w domu y rzek[l]a do nich: oto (moy pan) wzi[a][l] wdom [z]ydowina i[z] by nas zel[z]y[l] a na[s]mia[l] [S]ye. W[Sz]ed[l] do mnie [z]e by mi gwa[l]th vc[z]yni[l]


text:
A gdym i[e][l]a wo[l]a[c] y gdy vs[l]y[Sz]a[l] wo[l]anie moie zo[S]tawi[l] p[l]a[Sz]c[z] kthorym thrzyma[l]a y v[c]iek[l] prec[z].


text:
A [z]eby rychley themu wiar[e] vc[z]yni[l]a p[l]a[Sz]c[z] kthory [s][c]i[a]gn[e][l]a vkaza[l]a m[e][z]owi [S]wemu gdy przy[Sz]ed[l] do domu mowi[a][c]:


text:
W[Sz]ed[l] do mnie then [S][l]uga [z]ydowin ktorego[s] przyi[a][l] [z]e by mi [S]romot[e] vc[z]yni[l]:


text:
A gdy v[Sz][l]y[Sz]a[l] [z]em i[e][l]a wo[l]a[c] wywin[a][l] [S]ie sp[l]a[Sz]c[z]a ktorym trzyma[l]a y v[c]iek[l]:


text:
Ale Bog by[l] z Jozephem y [S]mi[l]owa[l] [S]ie nad nim: y da[l] mu [l]a[S]k[e] przed oblicno[s][c]i[a] [S]tar[Sz]ego oney [c]iemnice.


text:
On poda[l] mu wmo[c] w[Sz]y[S]tkie wi[e]znie ktorzy byli w [S]thra[z]y trzymani y co [S]ye kolwiek dzia[l]o


text:
tho w[Sz]y[c]ko [S]ye dzia[l]o prze[z]e[n] ani wiedzia[l] oc[z]ym zwierzyw[Sz]y iemu w[Sz]y[c]kiego. Abowiem Pan by[l] [S]nim y w[Sz]y[S]tki [S]prawy iego rz[a]dzi[l].


text:
GDy [S]ye thy rzec[z]y [S]ta[l]y traphi[l]o [S]ie [z]e co[s] przewinili dwa vrz[e]dnicy Szynkarz y Piekarz Krola Egypth[S]kiego prze[c]iw panu [S]wemu:


text:
Po niektorym c[z]a[S]ye gdy byli wonym i[e]ctwie [S]ni[l]o [S]ye obiema wedle pothrzeby y [S]praw przys[l]u[Sz]ai[a]cych im.


text:
Oni odpowiedzieli: Mielichmy [S]ny a niema[Sz] ktho by ie nam wy[l]o[z]y[l]. Rzek[l] do nich Jozeph: A za[z] nie na Boga nale[z]y wyk[l]adanie: powiedz [c]ie mi co[s][c]ie widzieli.


text:
Powiedzia[l] naprzod on ktory by[l] nad [Sz]ynkarzmi [S]en [S]woy: Widzia[l]em przed [S]ob[a] winn[a] ma[c]ic[e]


text:
sktorey wyra[S]ta[l]y trzy lathoro[S]li a the [z]nienacka wypu[Sz]c[z]a[l]y p[a]kowie a gdy okwit[l]y iagody po thym do[s]r[z]a[l]y:


text:
a iam dzier[z]a[l] kubek Pharaonow w r[e]kach moich a vrwaw[Sz]y iagody wy[c]i[S]n[a][l]em wkubek kthorym trzyma[l] y podawa[l]em pi[c] Pharaonowi.


text:
po ktorych w[S]pomni Pharao na [S][l]u[z]b[e] twoi[e] a przywro[c]i [c]i[e] ku vrz[e]dowi dawnemu y poda[Sz] mu kubek wed[l]ug vrz[e]du thwego iako[s] przed tym zwyk[l] c[z]yni[c].


text:
Thylko pami[e]tay nami[e] gdy [S]ie [S]am b[e]dzie[Sz] mia[l] dobrze a vc[z]yni[Sz] mi th[e] [l]a[S]k[e] [z]e by iedno w[l]o[z]y[l] w vcho Pharaonowi i[z]by mie wyzwoli[l] z tey [c]iemnice.


text:
Abowiem kradzie[z][a] wynie[S]ionem z ziemie [z]ydow[S]kiey a thum nie winnie do [c]iemnice w[S]adzon.


text:
Widz[a]con ktory by[l] nad piekarzmi i[z] [S]nadnie [S]en wyprawi[l] rzek[l]: J mnie[c] [S]ye [s]ni[l]o [z]em mia[l] trzy ko[Sz]e m[a]ki na g[l]owie moiey


text:
a w iednym ko[Sz]u ktory by[l] nawy[Sz]y zda[l]o mi [S]ie [z]ech no[s]i[l] w[Sz]y[S]thkie pokarmy kthore bywai[a] c[z]ynione wedle rzemies[l]a piekar[S]kiego a ptacy zobali [S]niego.


text:
po ktorych Pharao we[z]mie gar[l]o thobie a zawie[s]i [c]ie na [Sz]ubienicy a ptacy po[S][S]arpai[a] [c]ia[l]o twoie.


text:
Przy[Sz]ed[l] pothym dzie[n] trze[c]i a traphi[l] [S]ie dniem narodzenia Pharaonowego: ktory [S]prawiw[Sz]y wielkie gody w[Sz]y[S]tkiem s[l]u[z]ebnikom [S]woim przy bie[S]iedzie [S]pomnia[l] na podc[z]a[Sz]ego y na w[l]odarza kthory by[l] nad piekarzmi


text:
a drugiego kaza[l] wywie[s][c] na [Sz]ubienic[e]: tak i[z] prawda wyk[l]adac[z]owa z i[s][c]i[l]a [S]ie.


text:
W[Sz]ak[z]e iednak gdy [S]ie podc[z]a[Sz]emu wedle my[S]li wodzi[l]o zapomnia[l] prkthykarza [S]wego.


text:
WE dwie le[c]ie pothym [S]ni[l]o [S]ye te[z] Pharaonowi. Zda[l]o mu [S]ye iakoby [S]ta[l] nad rzek[a]


text:
z ktorey wy[Sz][l]o [S]yed[m] wo[l]ow pi[e]knych y barzo [S]ytych: y pas[l]y[S]ie na mie[S]cach mokrych:


text:
Jnnych takie[z] [S]ied[m] wychodzi[l]o z rzeki plugawych y chudych: the pas[l]y[S]ie na brzegu oney rzeki po mie[S]cach zielonych.


text:
J po[z]ar[l]y one ktorych pi[e]kno[s][c] y t[l]u[S]to[s][c] o[S]obliwa by[l]a. Ocu[c]iw[Sz]y [S]ie Pharao


text:
za[S]n[a][l] za[s] y widzia[l] drugi [S]en: Sied[m] k[l]o[S]ow wynika[l]o ze zdzb[l]a iednego pe[l]nych y cudnych:


text:
prze[S]tra[S][S]ony thedy rano pos[l]a[l] do w[Sz]y[c]kich wie[Sz]c[z]kow z m[e]drcow Egypt[S]kich: a zezwaw[Sz]y ich powiedzia[l] im [S]en ale nieby[l] ktoby gi wy[l]o[z]y[l].


text:
Dopiero tedi w[S]pami[e]taw[Sz]y on vrz[e]dnik nad [Sz]ynkarzmi Podc[z]a[Sz]y rzek[l]: Wyznaw[am] grzech [S]woy:


text:
Gdy [S]ie by[l] krol rozgniewa[l] na s[l]ugi [S]woie mnie y vrz[e]dnika nad piekarzmi kaza[l] nas w[S]adzi[c] do [c]iemnice Hethma[n][S]kiey:


text:
By[l] tam m[l]odzienec [z]ydowin s[l]u[z]ebnik thego[z] Hethmana: ktoremu gdychwa [S]ny powiedzia[l]a wy[l]o[z]y[l] ie nam


text:
tak iako [S]ie po thym [S]kutkiem [S]ta[l]o. Abowiem mnie przywrocono na vrz[a]d moy a on obie[Sz]on na [Sz]ubienicy.


text:
Natychmia[S]t thedy na krolew[S]kie ro[S]kazanie wywiodw[Sz]y Jozepha z [c]iemnice o[S]trzygli go y oblekli w ine [Sz]athy y przywiedli przed krola


text:
ktoremu krol rzek[l]: Widzia[l]em [S]ny a niema[Sz] ktho by mi ie wy[l]o[z]y[l] S[l]y[Sz][e] [z]e thy vmie[Sz] m[a]drze wyk[l]ada[c].


text:
a [S]ied[m] wo[l]ow z rzeki wychodzi[l]o [c]udnych barzo y th[l]u[S]tych: ktore pa[S][a]c [S]ie na mie[S]cach wilgothnych zielon[a] traw[e] targa[l]y.


text:
Ali za tymi wychodzi[l]y innych [S]ied[m] wo[l]ow thak barzo mierzionych y chudych [z]em takich w ziemi Egipt[S]kiey nigdy niewida[l]:


text:
a przed[S]ie [z]adnego znaku nieby[l]o aby [S]ie poprawi[l]y ale wthey[z]e chudo[s][c]i y [Sz]petno[s][c]i trwa[l]y. Ocu[c]iw[Sz]y gdym za[s] za[S]n[a][l]


text:
widzia[l]em drugi [S]en. Sied[m] k[l]o[S]ow wyra[S]ta[l]o z iednego zdzb[l]a pe[l]nych y barzo pi[e]knych:


text:
Ktore pierw[Sz]ych cudno[s][c] po[z]ar[l]y. Powiada[l]em the [S]ny wie[Sz]c[z]kom: a [z]aden mi nieumia[l] nic powiedzie[c].


text:
Odpowiedzia[l] Jozeph: Sen Krolew[S]ki iedno[S]tayny ie[S]t a co naprzy[Sz][l]y czas Bog ma vc[z]yni[c] tho vkaza[l] Pharaonowi.


text:
Sied[m] wo[l]ow kra[S]nych y [S]ied[m] k[l]o[S]ow pe[l]nych: znac[z][a] [S]ied[m] lath [z]yznych a obie the rzec[z]y iedno znamionui[a]:


text:
A [S]ied[m] te[z] wo[l]ow chudych kthore wy[Sz][l]y po nich y [S]ied[m] k[l]o[S]ow [c]ienkich y od gor[a]ca vwi[e]d[l]ych [S][a] [S]ied[m] lath przy[Sz][l]ego g[l]odu


text:
po ktorych b[e]d[a] za[s] drugie [S]ied[m] l[a]th takiego nieurodzaiu i[z] zapami[e]thai[a] ludzie w[Sz]y[S]thkie y ktora przed thym by[l]a hoyno[s][c]i. Abowiem g[l]od w[Sz]y[S]thk[e] ziemi[e]


text:
A tho [z]e[s] po wtore widzia[l] [S]en ku iednemu cylu bij[a]cy: znak ie[S]t pewno[s][c]i [z]e [S]ie [S]tanie s[l]owo Bo[z]e a tym [S]ie [S]pie[Sz]niey wype[l]ni.


text:
A przetho teraz Krol niechay opatrzy m[e][z]a [S]prawnego y c[z]uynego a prze[l]o[z]y go W[l]odarzem ziemie Egypth[S]kiey


text:
[z]eby on v[S]tawi[l] vrz[e]dniki na w[Sz]y[c]kie [S]throny aby pi[a]th[a] c[z][e][s][c] zbo[z]a przez th[e] [S]ied[m] lath [z]yznych


text:
ktore iu[z] theraz mai[a] by[c] zbierali do gumien: a w[Sz]y[S]tko zbo[z]e pod Pharaonow[a] moc[a] niechay chowai[a] w[Sz]pichlerzach po mie[s][c]iech


text:
a gothui[a] ie na [S]ied[m] lath g[l]odnych kthore mai[a] zn[e]dzi[c] Egypth aby nie zagin[e][l]a ziemia g[l]odem.


text:
y mowi[l] do nich: Za[z] mo[z]emy nale[s][c] iemu podobnego m[e][z]a ktoriby thak ducha Bo[z]ego pe[l]en by[l]:


text:
thedy rzek[l] do Jozepha: Poniewa[Sz] [z]e[c] Bog w[Sz]y[S]thko vkaza[l] co[s] mowi[l] a za[Sz] mog[e] m[e]dr[Sz]ego y tobie podobnego nale[s][c]


text:
Ty b[e]dzie[Sz] nad domem moim na twe ro[S]kazanie lud w[Sz]y[S]thek pos[l]u[S][S]en b[e]dzie [S]am[a] thylko krolew[S]k[a] [S]tholic[a] b[e]d[e] nad [c]ie wy[S][S]y.


text:
J zi[a][l] pier[S][c]ie[n] z r[e]ki [S]woiey a w[l]o[z]y[l] gi na r[e]k[e] iego y oblok[l] go w [Sz]ath[e] Bi[S]iorow[a] a na [Sz]yi[e] [l]ancuch z[l]oty obwin[a][l].


text:
Kaza[l] mu te[z] w[S]ie[s][c] do [S]iebie na woz a wo[z]nemu kaza[l] wo[l]a[c] [z]eby [S]ie w[Sz]ythcy k[l]aniali a wiedzieli go by[c] [S]prawc[a] w[Sz]y[S]tkie ziemie Egypt[S]kiey.


text:
Mowi[l] te[z] krol Egypt[S]ki do Jozepha: Ja ie[S]them Pharao: krom ro[S]kazania twego nie ru[Sz]y [z]aden r[e]ki albo nogi we w[Sz]y[S]tkiey ziemi Egypt[S]kiey.


text:
J przemieni[l] imi[e] iego a nazwa[l] go i[e]zykiem Egipt[S]kim Zbawi[c]ielem [S]wiata. J da[l] mu [z]on[e] A[S]oneth cork[e] Putypharow[e] Kri[e]dza Heliopol[S]kiego. Thedy iacha[l] Jozeph po ziemi Egipth[S]kiey.


text:
Trzydzie[s][c]i lath mia[l] kiedy [S]tan[a][l] przed oblic[z]no[s][c]i[a] krola Pharaona y obiacha[l] w[Sz]y[c]kie Egypth[S]kie powiathy.


text:
Przy[Sz][l]a pothym vroda przez [S]ied[m] lath gdy zbo[z]e w[S]nopie z wi[a]zano zwieziono ie do [S]thodo[l] Egipt[S]kich.


text:
J taka by[l]a obfito[s][c] p[Sz]enice [z]e [S]ie the[z] pia[S]kowi mor[S]kiemu rowna[l]a y w[Sz]elk[a] miar[e] prze[S]i[a]ga[l]a.


text:
Pierwey ni[z]li g[l]od przypad[l] mia[l] Jozeph dwu [S]ynu ktore mu porodzi[l]a A[S]eneth corka Puthyphara kri[e]dza Heliopol[S]kiego.


text:
J nazwa[l] imie: pierworodnemu Mana[S][S]es mowi[a]c: Kaza[l] mi Bog zapomnie[c] w[Sz]y[S]tkich prac moich y domu oyca mego:


text:
i[e]li nadchodzi[c] [S]ied[m] lat g[l]odnych ktore by[l] Jozeph opowiedzia[l] thak i[z] po w[S][S]y[S]tkiey ziemi g[l]od [S]ie zmog[l] y w ziemi te[Sz] Egypt[S]kiey nieby[l]o bez niego.


text:
A gdy iu[z] ludziom g[l]od dokuc[z]a[l] wo[l]ali do Faraona [z]ywno[s][c]i [z][a]dai[a]c. A on gim odpowiedzia[l]: Jdz[c]ie do Jozepha a cokolwiek on wam ka[z]e tho c[z]y[n][c]ie.


text:
Szyrzy[l] [S]ie tedy v[S]tawic[z]nie g[l]od po w[S][S]y[S]tkiey ziemi. J othworzy[l] Jozeph w[S][S]y[S]tkie gumna a przedawa[l] Egiptc[z]ykom: bo iu[z] y im g[l]od przy[c]i[S]ka[l]


text:
A zew[Sz]ytkich ziemie przyie[z]dzali do Egiptu i[z]by kupowali zbo[z]e ku [z]ywno[s][c]i a g[l]odu nie[c]ierpieli.


text:
VS[l]y[S][S]aw[S][S]y Jakob i[z] zbo[z]e przedawano w Egipt[c]ie do [S]ynow [S]woich rzek[l]: C[z]emu[s][c]ie tak niedbali:


text:
Otom s[l]y[S][S]a[l] [z]e p[Sz]enic[e] przedai[a] w Egipt[c]ie Jedz[c]ie a nakup[c]ie: nam potrzeb by[S]my [S]ie mogli [z]ywi[c]: a nie pomarli od g[l]odu.


text:
Beniamina zatrzyma[l] Jakob doma mowi[a]c bra[c]iey iego: By [S]ie [S]nadz mu na drodze co z[l]ego nie przyda[l]o.


text:
Przyiachali tedy do ziemie Egypt[S]kiey z drugiemi ktorzy te[z] iachali na kupi[a]. Bo by[l] g[l]od w ziemi Chananey[S]kiey.


text:
A Jozeph by[l] Kri[a][z][e][c]iem we w[S][S]y[S]tkiey ziemi Egypt[S]kiey y pod[l]ug iego wolei zbo[z]e ludziom przedawno. A gdy mu [S]ie vk[l]onili bra[c]ia iego


text:
a pozna[l] ie y i[a][l] do nich [S]ro'o mowi[c] iakoby do cudzoziemcow pytai[a]c gich Sk[a]de[s][c]ie przy[Sz]li: Oni mu odpowiedzieli z ziemie Chananey[S]kiey [z]ebyzmy kupili potrzeb ku [z]ywno[s][c]i [S]obie.


text:
W[S]pomniaw[S][S]y na ony [S]ny kthore niegdy widzia[l] rzek[l] do nich: [l]az[e]kowie a [Sz]piegowie[s][c]ie wy dla tego[s][c]ie tu przy[Sz]li [z]eby[s][c]ie nie obronno[s][c] ziemie wy[Sz]piegowali.


text:
Ktorzy odpowiedzieli: Nie ie[S]t [c]i tak mi[l]y panie Ale [S][l]udzy twoi przy[Sz]li i[z]by kupili [S]obie [z]ywno[s][c]i.


text:
W[S][S]y[S]tcyzmy iedne'o m[e][z]a [S]ynowie [S]pokoynie[S]my przy[Sz]li a nic z[l]ego niemy[S]limy s[l]udzy twoi


text:
On im odpowiedzia[l]: Nie to[c] to ie[S]t pewnie[s][c]ie wy przy[Sz]li [Sz]piegowa[c] nieobronno[s][c]i ziemie.


text:
Thedy oni powiedzieli: Dwana[s][c]ie nas ie[S]th bra[c]iey s[l]ug twoich [S]ynowie iednego m[e][z]a w ziemi Chananey[S]kiey nam[l]od[Sz]y zo[S]ta[l] z oycem na[S][S]ym a drugi vmar[l].


text:
a iu[z] was teraz do[S]wiath[Sz][e]. Przez zdrowie Faraonowe nie wynidzie[c]ie [S]th[a]d a[Sz] prziydzie brat wa[Sz] m[l]od[S][S]y.


text:
Po[S]li[c]ie z was iednego i[z] by go przywiod[l] do mnie a wy za ten c[z]as w wi[e]zieniu b[e]dzie[c]ie a[z] tego doyde ie[S]li tak ie[S]t albo nie co[s][c]ie powiadali Bo inac[z]ey ie[S]li thego nieuc[z]yni[c]ie przez zdrowie Faraonowe [z]e[s][c]ie [Sz]piegowie


text:
Potym trze[c]iego dnia wywiedzionym z [c]iemnice rzek[l]: Vc[z]y[n][c]ie com wam mowi[l] ch[c]e[c]ieli by[c] [z]ywi Bo[c] [S]ie Boga boi[e].


text:
Je[S]li[s][c]ie [S]pokoyni brat wa[Sz] ieden niechay b[e]dzie w wiezieniu w [c]iemnicy a wy idz[c]ie a dowie[s][c]i[e] zbo[z]e do domu co[s][c]ie kupili


text:
a brata wa[S][S]ego m[l]od[S][S]ego do mnie przywiedz[c]ie i[z]bych mog[l] do[s]wiat[Sz]y[c] prawdy wa[S][S]ey by[s][c]ie nie pogin[e]li. Vc[z]ynili iako im kaza[l]


text:
y mowili we[S]po[l]ek Sprawnie tho [c]ierpiemy bo[S]my zgrze[S][S]yli prze[c]iwko bratu na[S][S]emu widz[a]c fra[S]unek du[S][S]e iego gdy nas pro[s]i[l] a niech[c]ieli[S]my go wy[S][l]ucha[c]: dla thego[Sz] przy[S][l]o na nas to za[S]mucenie.


text:
Jeden znich ktoremu imi[e] Ruben i[a][l] mowi[c] Za[z]em ia wam niemowi[l]: niegrze[Sz][c]ie prze[c]iw dzie[c]i[e][c]iu a niech[c]ieli[s][c]ie mie s[l]ucha[c]: Oto[z] teraz krwie: iego [S][S]ukai[a] od nas.


text:
J odwro[c]iw[S][S]y [S]ie maluc[z]ko od nich i[a][l] p[l]aka[c]: a obro[c]iw[S][S]y [S]ie za[s] mowi[l] do nich.


text:
J wzi[a]w[S][S]y Symeona kaza[l] go zwi[e]za[c] przed gich oc[z]yma. A s[l]u[z]ebnikom ro[S]kaza[l] i[z]by na[S]uli w wory ich p[S][S]enice a pieni[a]dze ich aby ka[z]demu do iego woru w[l]o[z]yli daw[S][S]y gim nad to po[z]ywienia na drog[e] y vc[z]ynili tak.


text:
A gdy ieden [s]nich otworzy[l] [S]woy wor nago[S]podzie i[z]by da[l] bydl[e][c]iu ye[s][c] vzrzaw[S][S]y pieni[a]dze na wierzchu woru


text:
rzek[l] do bra[c]iey [S]woiey. Wrocono[c] mi pieni[a]dze owo [S]am [S][a] w worze. J zdziwiw[Sz]y a za[S]mu[c]iw[S][S]y [S]ie [S]po[l]em mowili: Co[z] tho ie[S]t co nam Bog rac[z]y[l] vc[z]yni[c]:


text:
J przy[Sz]li do Jakoba oyca [S]wego w ziemi Chananey[S]kiey y powiedzieli mu w[S][S]y[S]tko [c]o [S]ie im przyda[l]o mowi[a][c]:


text:
ie[S]t nas dwana[s][c]ie bra[c]iey z iednego oyca ieden vmar[l] nam[l]od[Sz]y zo[S]ta[l] przy oycu w ziemi Chananey[S]kiey.


text:
On nam potym tak rzek[l]: Tym tego doyd[e] [z]e[s][c]ie [S]pokoyni brata wa[S][S]ego iednego zo[S]taw[c]ie v mnie a po[z]ywienie domom wa[S][S]ym potrzebne wezmie[c]ie y odeydzie[c]ie:


text:
Brata wa[S][S]e'o m[l]od[S][S]ego do mnie przywiedz[c]ie thak [S]ie dowiem [z]e[s][c]ie nie [Sz]piegowie a i[z]by[s][c]ie te[z] tego mogli wyprawi[c] kthory ie[S]t w [c]iemnicy a napotym [z]eby[s][c]ie mieli wolno[s][c] kupowa[c] co zachce[c]ie.


text:
To wyprawiw[S][S]y gdy iu[z] zbo[z]e wy[S]ypowali ka[z]dy [S]nich nalaz[l] na wierzchu woru [S]wego zawi[a]zane pieni[a]dze. A gdy [S]ie w[S][S]y[S]tcy pol[e]kali


text:
rzek[l] o[c]iec Jakob Vc[z]ynili[s][c]ie [z]e b[e]d[e] krom dzie[c]i: Jozeph zgin[a][l] Symeon [S]iedzi w [c]iemnicy a Beniamina mi wezmie[c]ie: Na mi[e] [S]ie to w[S][S]y[S]tko z[l]e obali[l]o.


text:
Odpowiedzia[l] mu Ruben: dwu [S]ynow moich zabije[Sz] ie[S]li[c] go za[s] nieprzywiod[e] iu[z] mi go day w r[e]ce me vzrzy[Sz] [z]e[c] go za[s] oddam.


text:
A Jakob rzek[l]: Prozno nie po[S]l[e] [S]yna me'o [S]wami Brat iego vmar[l] ten tylko [S]am zo[S]ta[l]. Je[S]liby mu [S]ie co prze[c]iwnego mia[l]o przyda[c] w ziemi tey do kthorey [S]ie bierze[c]ie doprowadzi[c]ie [S][S]edziwo[s][c] moi[e] z bole[s][c]i[a] do piek[l]ow.


text:
A gdi iu[z] ono [S]traviw[Sz]i co byli z Egiptu przywiezli rzek[l] Jakob do [S]ynow [S]woich: Jed[z][c]ie za[s] a kup[c]ie nam nieco po[z]ywienia.


text:
Odpowiedzia[l] Judas: Pod przy[S]i[e]g[a] nam tam ten m[a][z] powiedzia[l] [z]e nie vzrzy[c]ie oblic[z]a moiego iesli [S]ob[a] brata [S]wego m[l]od[S][S]ego nieprzywiedzie[c]ie.


text:
A ie[S]li niechce[Sz]: nie poiedziemy: Bo tham ten M[a][z] (iako[S]my c[z][e][S]to powiadali) opowiedzia[l] nam mowi[a]c: Nie vzrzy[c]ie oblic[z]a mego krom brata wa[S][S]ego m[l]od[S][S]ego.


text:
Rzek[l] im J[S]rahel: Na moi[e][S][c]ie to n[e]dz[e] wielk[a] vc[z]ynili [z]e[S][c]ie mu powiedzieli bys[c]ie mieli drugiego brata.


text:
A oni odpowi[e]dzieli: Pyta[l] nas tam ten c[z][l]owiek naporz[a]d o na[S][S]ym rodzie: ie[S]liby o[c]iec [z]y[l]: ie[S]liby[S]my mieli bratha: A my[S][S]my odpowiedzieli mu porz[a]dnie na tho o co nas pyta[l]: niemogli[S]my[c] wiedzie[c] [z]e by nam by[l] mia[l] rzec Przywiedz[c]ie z [S]ob[a] brata wa[S][S]ego


text:
J rzek[l] Judas oycu [S]wemu: Po[S]li to dzie[c]i[e] [S]emn[a] [z]e poiedziemy a i[z] bychmy mogli [z]y[c] a niepomarli my y dzie[c]i na[S][S]e.


text:
Oto ia prziymui[e] dzie[c]i[e] na [S]w[a] prac[e] iu[z] go patrz z r[a]k moich ie[S]libym go za[S]ie nieprzywiod[l] y nie odda[l] thobie niechay [c]i b[e]d[e] winien na w[S][S]elki c[z]a[Sz].


text:
Tedy J[S]rahel o[c]iec ich rzek[l] do nich: Je[S]li bez thego by[c] nie mo[z]e c[z]y[n][c]ie co chce[c]ie: Ale w[z]dy we[s][c]ie [S]ob[a] c[z]y[S]tych v[z]ytkow ziemie w [S][e]dy wa[S][S]e a donie[s][c]ie tam temu m[e][z]owi dary. Troch[e] wonnei [z]ywi[c]e Miodu Storaku Mirry Therebintowey [z]ywice y Migda[l]ow.


text:
A wezmi[c]ie dwoie pieni[a]dze z [S]ob[a] y one ktore[s][c]ie nalezli w worzech odnie[s][c]ie by [S]ie [S]nadz omyleniem iakim nie[S]ta[l]o.


text:
A Bog moy w[S][S]echmog[a]cy niechay go wam vc[z]yni [l]a[S]kawym [z]eby odes[l]a[l] [S]wami brata ktorego trzyma w wi[e]zieniu y tego Beniamina. A ia iako [s]yrotha b[e]d[e] tu bez dzie[c]i moich.


text:
Wzi[e]li tedy m[e][z]owie dary y dwoie pieni[a]dze y Beniamina a iechali do Egiptu y [S]tawili [S]ie przed Jozephem.


text:
Kthore gdy vzrza[l] a po[S]po[l]u [S]nimi Beniamina ro[S]kaza[l] [S][S]affarzowi domu [S]woiego mowi[a]c: W wiedz te m[e][z]e do domu a nabiy byd[l]a y vc[z]y[n] gody: bo [S]emn[a] b[e]d[a] ie[s][c] na po[l]udnie.


text:
Tam b[e]d[a]c bali [S]ie y mowili we[S]po[l]ek: Pewnie dla pieniedzy ktore[S]my zanie[S]li zna[S][S]ymi wory thu nas w wiedziono aby potwarz na nas w[l]o[z]yw[Sz]y gwa[l]tem wzi[a][l] w niewol[a] y nas y os[l]y na[S][S]e:


text:
mowili. Pro[s]imy [c]ie panie aby[s] nas wys[l]ucha[l]. Przed tym gdy[Sz]mi thu byli prziyachali kupowa[c] zbo[z]a


text:
a nakupiw[Sz]y gdychmy przyiachali na go[S]pod[e] otworzyw[Sz]y wory na[Sz]e nale[S]li[S]my pieni[a]dze na wierzchu worow ktore[S]my teraz pod t[a]z wag[a] przynie[S]li.


text:
Ale przynie[S]li[S]my y in[Sz]e [S]rebro [z]e by[S]my nakupili potrzeb [S]obie zaprawd[e][c] nie wiemy kto ie w[l]o[z]y[l] w wory na[S][S]e.


text:
A on odpowiedzia[l]: Pokoy wam nieboy[c]ie [S]ie: Bog wa[Sz] y Bog oyca wa[S][S]ego da[l] wam [S]karby w worzech wa[S][S]ych bo pieni[a]dze ktore[S][c]ie dali dobre ia v[S]iebie mam. J wywiod[l] do nich Symeona:


text:
Oni zatem gotowali dary dok[a]d nie przy[Sz]ed[l] Jozeph na po[l]udnie: bo iu[z] byli zas[l]ychneli [z]e tam mieli ie[s][c].


text:
Przy[Sz]ed[l] tedy Jozeph do domu [S]wego y ofiarowali mu dary: trzymai[a]c w r[e]ku a nak[l]aniai[a]c twarzy [S]we ku ziemi z vk[l]onem.


text:
A on [l]a[S]kawie ie przywitaw[Sz]y pyta[l] mowi[a]c: zdrow [z]e ie[S]t o[c]iec wa[Sz] [S]thary O ktoryme[s][c]ie mi powiadali a ie[Sz]c[z]e [z]yw:


text:
oni odpowiedzieli: zdrow dobrze o[c]iec nas s[l]u[z]ebnik twoy y [z]yw ie[Sz]c[z]e a vk[l]oniw[Sz]y [S]ie vc[z]ynili mu podc[z][c]iwo[s][c].


text:
Podnio[S][S]y oc[z]y Jozeph vzrza[l] Beniamina Bratha [S]wego w[l]a[S][S]ne'o y rzek[l]: A tho[z] ie[S]t brat wa[Sz] malutki o ktoryme[s][c]ie mi powiadali. J za[s]: Niechay [S]ie Bog [S]mi[l]uie nad thob[a] mi[l]y [S]ynu.


text:
Potym pokwapi[l] [S]ie na pokoy bo [S]ie iu[z] by[l]o zru[Sz]y[l]o mi[l]o[S][c]i[a] wn[e]trze iego nad bratem [S]woim: y [l]zy [S]ie mu rzuca[l]y y dobywa[l]y z oc[z]u: a w[Sz]ed[Sz]y na pokoy p[l]aka[l].


text:
A za[s] vmyw[Sz]y [S]i[e] y w[S][c]i[a]gn[a]w[Sz]y od p[l]ac[z]u wy[Sz]ed[l] y rzek[l]: k[l]adz[c]ie chleb


text:
a gdy po[l]o[z]ono o[S]obno Jozephowi a bra[c]iey y ludziom onym ktorzy byli z Egyptu te[z] o[S][S]obno (Bo [S]ie niegodzi[l]o Egypc[z]ykom iada[c] z [z]ydowinamy a takowe gody mai[a] za rzec[z] niepobo[z]n[a])


text:
Y po[S]adzono ie prze[c]iw niemu pierworodnego na pierw[Sz]ym mie[S]cu vedle iego pierworodno[s][c]i a m[l]od[S][S]ego wedle lath iego (na o[S]tatnim mie[S]cu)


text:
Ale [S]ie barzo dziwowali c[z][e][Sz][c]iam kthore dawano odniego przed nie [z]e dzia[l] wi[e]t[S][S]y przy[Sz]ed[l] na Beniamina tak i[z] pi[e][c] kro[c] wi[e]t[Sz]y iego by[l]: J pii[a]c tam [S]nim popili [S]ie.


text:
J Przykaza[l] Jozeph [S][S]affarzowi domu [S]wego mowi[a]c: Na[S]yp w wory ych zbo[z]a ile [S]ie w[S]u[c] mo[z]e a na wierzchu woru ka[z]dego w[l]o[Sz] pieni[a]dze ie'o.


text:
A Kubek moy [S]rebrny y pieni[a]dze ktore da[l] za p[S][S]enic[e] w[l]o[Sz] na wierzch woru m[l]od[S][S]emu. J [S]ta[l]o [S]ie tak.


text:
J iu[z] byli z mia[S]tha wy[Sz]li a niedaleko odiachali. Tedy Jozeph zawo[l]aw[S][S]y [S][S]affarza domowego rzek[l]: W[S]ta[n] a [s][c]igay te m[e][z]e a gdy ie po[s][c]ignie[Sz] mow[z]e im C[z]emu[s][c]ie oddali z[l]e za dobre:


text:
Kubek ktory[s][c]ie vkradli ten ie[S]t z kthorego pija pan moy y z kthorego wie[z]d[z]b[e] zwyk[l] c[z]yni[c] niemogli[s][c]ie gor[S][S]ey rzec[z]y vc[z]yni[c].


text:
Oni odpowiedzieli: C[z]emu nam thak mowi pan na[Sz] by [s][l]udzy twogi tak haniebn[a] rzec[z] mieli zbroi[c]:


text:
Pieni[a]dze ktorezmy nalezli na wierzchu worow na[S][S]ych przynie[s]lizmy ie za[S]i[e] z ziemie Chananei[S]kiey: Jako[z] to podobna ie[S]t abyzmy mieli vkra[s][c] z domu pana twego z[l]oto albo [S]rebro:


text:
V kogokolwiek z s[l]ug thwoich naydzie[Sz] kubek ktorego [S][S]uka[Sz] niechay gar[l]o da a my b[e]dziemy niewolniki pana na[S][S]ego.


text:
On im rzek[l]: Niechay b[e]dzie wedle wa[S][S]ego wyroku. V kthorego kolwiek b[e]dzie naliezion on niechay b[e]dzie s[l]ug[a] moim a wy b[e]dzie[c]ie niewinni.


text:
w kthorych [S][S]uka[l] poc[z][a]w[S][S]y od [S]tar[S][S]ego do nam[l]od[S][S]ego y nala[S][l] kubek w worze Beniaminowym.


text:
Tedy oni ro[S]tarchaw[Sz]y na [S]obie odzienie y w[l]o[z]yw[S][S]y za[s] na [S]we os[l]y zbo[z]e wro[c]ili [S]ie do mia[S]tha


text:
a napierwey Judas z bra[c]i[a] w[S][S]ed[l] do Jozepha (bo ie[S][S]c[z]e by[l] z mie[S]ca [S]ie nieru[S][S]y[l]) a gdy przy[Sz]li przede[n] w[Sz]y[S]cy po[S]po[l]u vpadli na ziemi[e].


text:
Ktorym on rzek[l]: C[z]emu[s][c]ie tak vc[z]ynili: abo nie wie[c]ie [z]emi niemas rownia thu w nauce proroctwa y wie[z]dzby:


text:
ktoremu Judas. Co[z] odpowiemy (powiada) panu memu: albo co rzec[z]emy: albo ktor[a] [S]prawiedliwo[s][c]i[a] [S]ie broni[c] mamy: Bog nalas[l] z[l]o[s][c] s[l]ug twoich: Otho[S]my w[Sz]y[S]tcy niewolnicy pana na[S][S]ego y my y ten v ktore'o naleziono kubek.


text:
Odpowiedzia[l] Jozeph: Bo[z]e zachoway bym tak mia[l] c[z]yni[c]: ale ktory w[z]i[a][l] mi kubek then niechay b[e]dzie niewolnikiem moim a wy dobrowolnie ydz[c]ie do oyca wa[S][S]ego.


text:
Przy[S]t[a]piw[Sz]y bli[z]ey Judas rzek[l] [S]miele: Pro[S][S][e] mi[l]y panie wys[l]uchay mie by s[l]uga twoy rzek[l] niektore s[l]owo przed tob[a] y nie gnieway[S]ie na s[l]ug[e] twoiego abowiem thy ie[S]te[s] po Faraonie pan moy.


text:
y my odpowiedzieli tobie panu memu: Oyca mamy [S]tarzuchnego a brata m[l]odzuchne'o ktory [S]iemu w [S]taro[s][c]i iego vrodzi[l] tego rodzony brat zmar[l] a tylko tego [S]amego mathka ma a o[c]iec [S]erdec[z]nie gi mi[l]uie.


text:
Powiadali[S]my tobie panu memu [z]e niemo[z]e dzie[c]i[e] opu[s][c]i[c] oyca [S]wego. Abowiem by go opu[s][c]i to vmrze.


text:
J rzek[l]e[s] s[l]ugam twoim: Je[S]li nie prziydzie brat wa[Sz] m[l]od[S][S]y [S]wami nieuyrzy[c]ie wi[e]cey oblic[z]a moiego.


text:
Gdyzmy tedy przyiachali do s[l]ugi twego oyca na[S][S]ego powiedzielizmy mu w[S][S]y[S]tko co[s] thy mowi[l] pan moy.


text:
powiedzieli[S]my mu: Niemo[z]emy iacha[c] ale ie[S]li brat na[Sz] m[l]od[S][S]y [S]nami poiedzie tedy poiedziem po[S]po[l]u a ie[S]li niepoiedzie przez nie'o nie[S]miemy widzie[c] oblic[z]a tam tego m[e][z]a.


text:
Je[S]li ie[S][S]c[z]e y tego drugiego wezmie[c]ie a przyda mu [S]ie co na drodze nietrafnego przywiedzie[c]ie [S]taro[s][c] moi[e] z [z]a[l]o[s][c]i[a] do grobu.


text:
Przeto ie[S]libym [S]ie wro[c]i[l] do s[l]ugi twoiego oyca na[S][S]ego przez dzie[c]i[e][c]ia (poniewa[z] [z]ywot iego z [z]ywota tego wi[s]i)


text:
a vzrza[l] by go nieby[c] [S]nami vmrze: a my s[l]udzy twoi doprowadziem [S]taro[s][c] iego z [z]a[l]o[s][c]i[a] do piek[l]ow.


text:
Niechay rac[z]ey s[l]u[z]ebnikiem b[e]d[e] kthorym go wzi[a][l] na [S]woie s[l]owo y na [S]w[a] prac[e] a [S]lubi[l]em oycu mowi[a][c]: Je[S]li[c] go za[S]i[e] nieprzywioz[e] b[e]d[e] winien oycu [S]wemu zaw[z]dy:


text:
Niechay tedy zo[S]tan[e] niewolnikiem thobie mia[S]to dzie[c]i[e][c]ia tego ku po[S][l]udze panu memu a ono niechay iedzie z bra[c]i[a] [S]w[a].


text:
Bo[c] [S]ie ku oycu [S]wemu nawro[c]i[c] krom dzie[c]i[e][c]ia nie mog[e] abym nieby[l] przyc[z]yn[a] [z]a[l]o[s][c]i ktora o [s]mier[c] przywiedzie oyca mego.


text:
JV[Sz] [S]ie daley niemog[l] Jozeph [S]thrzyma[c] przy wielko[S][c]i onych ktorzy oko[l]o niego [S]tali: przeto ro[S]kaza[l] w[Sz]y[S]tkim wyni[c] aby [z]aden obcy nieby[l] przy poznaniu ich [S]obopolnym.


text:
Thedy i[a][l] z wielkim krzykiem p[l]aka[c] tak i[z] [Sz][l]y[S][S]eli tho y Egyptc[z]ykowie y w[Sz]y[S]tek dwor Pharaonow.


text:
J rzek[l] do bra[c]iey [S]woiey: Ja[c]iem ie[S]t Jozeph Zyw[z]e ie[Sz]c[z]e moy o[c]iec: Tak [S]ie barzo bra[c]ia pol[e]kali [z]e niemogli na to nic odpowiedzie[c].


text:
On tedy do nich i[a][l] [l]agodnie mowi[c]: przy[S]t[e]p[c]ie do mnie. A gdy bli[S]ko przy[S]t[a]pili rzek[l]: Jam [c]i pry Jozeph brat wa[Sz] kthorego[s][c]ie przedali do Egyptu.


text:
Niel[e]kay[c]ie [S]ie ani ob[c]i[a][z]ay[c]ie [S]obie tego y[z]e[s][c]ie mie zaprzedali w te krainy abowiem [S]ta[l]o [S]ie to dla zachowania wa[S][S]ego [z]e mi[e] Bog po[S][l]a[l] przed wami do Egyptu.


text:
Dwie lie[c]ie dopiro temu iako g[l]od pocz[a][l] panowa[c] na ziemi a ie[Sz]c[z]e ma trwa[c] pi[e][c] lat kthorych ani ora[c] ani [z][a][c] b[e]dzie [S]ie godzi[l]o.


text:
Po[S][l]a[l] mi[e] tedy Bog thu naprzod aby[s][c]ie byli zachowani na ziemi a [z]eby[s][c]ie mogli mie[c] po[z]ywienie. Nie wa[S][S][a][c] rad[a].


text:
Ale Bo[z][a] wol[a] [S]ie tak [S]ta[l]o [z]em tu ie[S]t po[S][l]an ktory mi[e] vczyni[l] iako oycem Faraonowym y panem w[S][S]y[S]tkie'o domu iego y prze[l]o[z]onym we w[S][S]y[S]tkiey ziemi Egypt[S]kiey.


text:
Po[s]pie[Sz][c]ie [S]ie tedy a idz[c]ie do oyca mego a powiedz[c]iemu odemnie. To[c] w[S]kaznie [S]yn twoy Jozeph Bog vc[z]yni[l] mi[e] panem w[S][S]y[S]tkiey ziemie Egypt[S]kiey przyyedz do mnie bez omie[Sz]kania


text:
a b[e]dzie[Sz] mie[Sz]ka[l] w ziemi Je[S]sen y b[e]dzie[Sz] przy mnie ty y [S]ynowie twoi y wnukowie twoi owce twoie y ine byd[l]o y w[S][S]y[S]tko co iedno ma[Sz].


text:
A tam [c]i[e] b[e]d[e] [z]ywi[l] (Bo[c] ie[Sz]c[z]e pi[e][c] lat ma by[c] g[l]od) by[s] y thy niezagin[a][l] y dom twoy y to w[S][S]y[S]tko co ma[Sz].


text:
A tak powiedz[c]ie oycu memu zawo[l]anie [c][c]i moiey y tho w[Sz]y[S]tko co[s][c]ie widzieli w Egypt[c]ie: [S]pie[Sz][c]ie [S]ie a przywiedz[c]ie go do mnie.


text:
A gdy ob[l]apia[l] Beniamina brata [S]we'o po[l]o[z]y[l] [S]ie na nim y i[a][l] p[l]aka[c] on takie[z] ob[l]apiw[Sz]y go p[l]aka[l].


text:
J poca[l]owa[l] Jozeph w[Sz]y[S]tk[e] bra[c]i[a] [S]w[a] y p[l]aka[l] nad ka[z]dym. Potym kiedy iu[z] [S]mieley do niego mowili:


text:
Roze[Sz][l]a y rozg[l]o[s]i[l]a [S]ie tha rzec[z] na dworze krolew[S]kim [z]e przyiachali bra[c]ia Jozephowi y by[l] temu rad Farao y w[S][S]y[S]thek dwor iego.


text:
Thedy rzek[l] do Jozepha aby przykaza[l] bra[c]iey [S]woiey mowi[a]c: nabraw[S][S]y po[z]ywienia na byd[l]o niech id[a] do ziemie Chananey[S]kiey


text:
a niech wezm[a] z tamt[a]d oyca [S]wego y w[S][S]y[S]tko pokolenie wa[S][S]e a niech przyiad[a] do mnie a ia dam wam w[S][S]y[S]tkie dobra Egypt[S]kie y[z]bys[c]ie v[z]ywali po[z]ytkow z ziemie.


text:
Przyka[z] im te[z] [z]eby wzi[e]li wozy z Egyptu dla przywiezienia dziatek ich y [z]on. A mow im wezmi[c]ie oyca wa[Sz]ego a co narychley [S]nim przyie[Sz]d[z]ay[c]ie.


text:
A nic niezo[S]tawiay[c]ie tam [S]tatku wa[S][S]ego: Bo w[Sz]y[S]tkie bogactwa Egypt[S]kie wa[S][S]e b[e]d[a].


text:
Vc[z]ynili [S]ynowie J[S]rael[S]cy iako im przykazano kthorym da[l] Jozeph wozow wed[l]ug Faraonowe'o rozkazania y po[z]ywienia na drog[e].


text:
Ka[z]demu the[z] [S]nich kaza[l] przynie[s][c] y darowa[l] dwoie odzienie: Ale Beniaminowi da[l] trzy[S]ta [S]rebrnych pieni[e]dzy y pi[e][c] [S][S]at wybornych.


text:
Tak wielie the[z] pieni[e]dzy y [S][S]at po[S][l]a[l] oycu [S]wemu przydaw[S][S]y im os[l]ow dzie[S]i[e][c] ktorzyby nie[s]li to w[S][S]y[S]thko co im da[l] z Egyptu y tylo[z] o[S]lic ktore p[S][S]enic[e] y chlieb w drodze nios[l]y.


text:
Wyprawi[l] tedy bra[c]i[a] [S]woi[e] a gdy iu[z] mieli iacha[c] mowi[l] gym: Niegnieway[c]ie[Sz] [S]ie na drodze.


text:
y powiedzieli mu mowi[a]c: Jozeph [S]yn twoy [z]yw a panuie we w[S][S]y[S]tkiey ziemi Egypt[S]kiey. Co vs[l]y[S][S]aw[S][S]y Jakob iakoby [s][c]i[e][Sz]kiego [S]nu ocu[c]iw[S][S]y przd [S]ie im niech[c]ia[l] wierzy[c].


text:
Oni za[S]i[e] powiedzieli w[S][S]y[S]tek porz[a]dek tey rzec[z]y. J gdy vzrza[l] wozy y w[S][S]ytko co mu by[l] przys[l]a[l] o[z]y[l] duch iego


text:
y rzek[l]: Do[S]y[c] mam na tym ie[S]li ie[Sz]c[z]e [z]yw [S]yn moy Jozeph. Poyd[e] a ol[a]dam go przed tym ni[z] vmr[e].


text:
WYbraw[S][S]y [S]ie J[S]rael ze w[S][S]y[S]tkim co iedno mia[l] przyiacha[l] do [S]tudnie przy[S]i[e]gi a nabiw[S][S]y tam offiar Bogu oyca [S]wego Jzaaka vs[l]y[S][S]a[l] w widzeniu w nocy


text:
Rzek[l] do niego Bog: Ja ie[S]them Bog namocniey[S][S]y oyca twoiego nie boy [S]ie: ale ydz do Egyptu abowiem [c]ie tam rozmno[z][e] w wielki lud.


text:
Ja z[S]t[a]pi[e] tam [S]thob[a] y przywiod[e] [c]ie [S]tamt[a]d gdy [S]ie b[e]dzie[Sz] wraca[l]. A Jozeph po[l]o[z]y r[e]ce [S]woie na twe oc[z]y.


text:
W[S]ta[l] tedy Jakob rano od [S]tudnie przy[S]i[e]gi y wzi[e]li go [S]ynowie z dziatkami y z [z]onami [S]wemi na wozy kthore by[l] po[S][l]a[l] Farao aby przywiezli na nich [S]tharca


text:
y w[S][S]y[S]tko co mia[l] w ziemi Chananey[S]kiey: Przyiacha[l] tedy do Egiptu ze w[S][S]y[S]tkim plemieniem [S]woim


text:
Jmiona tedy [S]ynow J[S]rael[S]kich kthorzy we[Sz]li do Egyptu te [S][a]. On naprzod z [S]ynmi [S]wemi. Pierworodny iego [S]yn Ruben


text:
Synowie Judy: Her Onan Sela Fares y Zara. Ale vmarli Her y Onan w ziemi Chananei[S]kiey. Mia[l] te[z] [S]yny Fares: E[S]ron y Hamul.


text:
Tho [S]ynowie byli Liey kthore porodzi[l]a w Mezopothamiey Syriy[S]kiey z Dyn[a] cork[a] [S]woi[a]. W[S][S]y[S]thkich ludzi [S]ynow iey y corek trzydzie[s][c]i y trzy.


text:
Synowie A[S]er: Jemna Jezua Jezui y Berya. J Sara [S]io[S]tra gich. Synowie Berya: Heber y Melchiel.


text:
Ci byli Synowie Zelffy kthor[a] by[l] da[l] Laban Liey corce [S]woiey y thy mia[l] Jakob [Sz]ezna[s][c]ie c[z][l]owieka.


text:
Jozephowi vrodzili [S]ie [S]ynowie w ziemi Egypt[S]kiey kthore mu porodzi[l]a A[S]enes corka Putyfarowa kri[e]dza Eliopol[S]kiego. Mana[S][S]es y Effraym.


text:
Ci [S]ynowie Bale kthor[a] da[l] Laban Rachel corce [S]woiey. J ty [S]p[l]odzi[l] Jakob w[Sz]y[S]tkich ludzi [S]iedmioro.


text:
A w[Sz]y[S]tkich ludzi ktorzy we[Sz]li z Jakobem do Egyptu a wy[Sz]li z biodr iego krom [z]on [S]ynow iego [S][S]e[s][c] dzie[S]i[a]t y [Sz]e[s][c].


text:
A Synowie Jozephowi kthore mia[l] w Egypth[c]ie dwoie ludzi. W[S][S]ech tedy ludzi domu Jakobowego ktorzy [S]nim we[Sz]li do Egyptu by[l]o [S]ied[m]dzie[S]i[a]t.


text:
Po[S][l]a[l] tedy Jakob przed [S]ob[a] Jud[e] do Jozepha do Egyptu aby opowiedzia[l] (przyiazd iego) a i[z] by mu zaiacha[l] do Je[S]sen


text:
kthory gdy tam przy[S][S]ed[l] wnet Jozeph kaza[l] za[l]o[z]y[c] konie w [S]woy woz y wyiacha[l] prze[c]iw oycu [S]wemu na ono mie[S]ce: a gdy go vzrza[l] vwie[s]i[l] [S]ie mu v [Sz]yie a ob[l]api[a]c go p[l]aka[l].


text:
J rzek[l] o[c]iec do Jozepha: Ju[z] mi niezal vmrze[c] gdym ogl[a]da[l] oblic[z]e twoie a zo[S]tawiam [c]ie namia[S]tkiem [S]woim.


text:
A Jozeph mowi[l] do bra[c]iey [S]wey y do w[S][S]y[S]tkiey rodziny [S]woiey. Poiad[e] ia y powiem Faraonowi mowi[a]c: Bra[c]ia moi y dom oyca mego ktorzy byli w ziemi Chananey[S]kiey przyiachali do mnie


text:
a [S][a][c] m[e][z]owie pa[S]terze owiec y chowai[a] [S]tada: dobytek [S]woy y [S]k[a]d co iedno mie[c] mogli przip[e]dzili z [S]ob[a].


text:
Powie[c]ie ie[S]tezmy pa[S]terze s[l]udzy twoi z m[l]odo[s][c]i na[S][S]ey a[z] do tychmia[S]t tak my iako y oycowie na[S][S]y. A tho dla thego rzec[z]e[c]ie aby[s][c]ie mogli mie[Sz]ka[c] w ziemi Je[S]sen: Bo[c] Egyptc[z]ykowie brzydz[a] [S]ie y pomiatui[a] w[S][S]y[S]tkiemi pa[S]terzmi owie[c].


text:
PRzyiacha[l] thedy Jozeph y powiedzia[l] Faraonowi mowi[a]c: o[c]iec moy tudzie[Sz] y bra[c]ia owce ich y stada y w[S][S]y[S]tko co mai[a] przy[Sz]li z ziemie Chananey[S]kiey a po[l]o[z]yli [S]ie teraz w ziemi Je[S]sen.


text:
Tedy ich Krol [S]pyta[l]. C[z]ym [S]ie obchodzi[c]ie: Odpowiedzieli: Je[S]te[S]my pa[S]tirze owiec s[l]udzy twoi tak my iako y oycowie na[S][S]y.


text:
Przyiachali[S]my w go[s][c]in[e] do ziemie twoiey abi[S]my w niey pomie[Sz]ka[l]i: bo iu[z] w ziemi Chananey[S]kiey tak [S]ie g[l]od zai[a][l] [z]e y byd[l]u s[l]u[z]ebnikow twoich pa[S]twy niema[Sz]: y pro[s]imy aby[s] nam s[l]u[z]ebnikom [S]wym kaza[l] by[c] w ziemi Je[S]sen.


text:
Ziemia Egypt[S]k[a] ie[S]t przed twemi oc[z]yma ka[z] im mie[Sz]ka[c] co wnalep[Sz]ym mie[S]cu a day im t[e] ziemi[e] Je[S][S]en. Je[S]li miedzy nimi bac[z]y[Sz] co dow[c]ipnego v[S]taw ie vrz[e]dniki nad [S]tady memi.


text:
Potym w wiod[l] Jozeph oyca [S]wego do Krola y po[S]tawi[l] go przed nim: ktory prziwitaw[Sz]y go pyta[l]


text:
on odpowiedzia[l]: dni piegrzymowania [z]ywota mego [S][a] [S]tho y trzydzie[s][c]i lath krotkich a z[l]ych a niedos[l]y do lat oycow moich ktorych te[z] pielgrzymowali.


text:
A Jozeph da[l] oycowi z bra[c]i[a] [S]w[a] imienie w Egypt[c]ie na wybornym mie[S][c]u ziemie Rame[S]ses iako by[l] przykaza[l] Farao.


text:
Abowiem po w[S][S]y[S]tkim [S]wie[c]ie niedo[S]tawa[l]o chleba a nawi[e]cey w Egypt[S]kiey y Chananey[S]kiey ziemi.


text:
Z kthorych zebra[l] by[l] w[S][S]y[S]tkie pieni[a]dze przedai[a]c zbo[z]e y wnio[S][l] ie do [S]karbu krolew[S]kiego.


text:
A gdy niedo[S]tawa[l]o iu[z] y pieni[e]dzy tym ktorzy kupowali przy[S][S]ed[l] w[S][S]y[S]thek lud Egypt[S]ki do Jozepha mowi[a]c: Day nam chleba c[z]emu vmieramy przed tob[a] niemai[a]c pieni[e]dzy:


text:
On im odpowiedzia[l]. Poniewa[z] pieni[e]dzy niema[c]ie przy[z]e[n][c]ie dobytek wa[Sz] dam wam za[n] zbo[z]a.


text:
Kthorzy gdy przygnali da[l] gim zbo[z]a za konie owce wo[l]y y za os[l]y. J [z]ywi[l] ie thak onego roku za zamienienie byd[l]a.


text:
Przy[Sz]li za[s] wtorego roku y rzekli mu: Powiadamy nietai[a]c przed tob[a] panem na[S][S]ym [z]e iako pierwey pieni[e]dzy thak teraz y dobytku nam nie[S]ta[l]o a nietaiemno tho ie[S]t tobie i[z] krom [c]ia[l]a ziemie nic nie mamy.


text:
C[z]emu[Sz] thedy vmieramy a thy na tho patrzy[Sz]: Rac[z]ey[c]i y my y ziemia na[S][S]a twoi b[e]dziemy pokup nas na s[l]u[z]b[e] kroliew[S]k[a] a day nam zbo[z]a na na[S]ienie aby tylko ziemia nie[S]p[l]onia[l]a gdy niema[Sz] kto by i[a] [S]prawia[l].


text:
Kupi[l] tedy Jozeph w[S][S]y[S]tk[e] ziemi[e] Egypt[S]k[a] bo ka[z]dy przedawa[l] imienie [S]we dla wielko[s][c]i g[l]odu. A poda[l] i[a] Faraonowi


text:
proc[z] imienia kr[e][z]ego kthore im by[l] Krol darowa[l] ktorym y [z]ywno[s][c] naznac[z]on[a] z [S]todo[l] po[S]politych dawano. A ta by[l]a przyc[z]yna [z]e nie mu[S]ieli przedawa[c] imienia [S]wego.


text:
Rzek[l] tedy Jozeph do ludzi: Oto iako widzi[c]ie y was y ziemi[e] wa[S][S][e] Pharao opanowa[l]. Bierz[c]ie na[S]ienie a o[S]iei[c]ie role i[z]by[s][c]ie mogli mie[c] po[z]ythek.


text:
Pi[a]t[a] c[z][e][s][c] krolowi b[e]dzie[c]ie dawa[c] a [S]tyrzy na o[S]ianie y na po[z]ywienie wam y dzie[c]iom y [c]zeladzi wa[Sz]ey zo[S]tawiam.


text:
Ktorzy odpowied[z]ieli: [z]ywoth nas w r[e]ku twoich ie[S]t. Niechay tylko wzgl[a]da na nas Pan nas a z we[S][S]elim b[e]dziemy s[l]u[z]y[c] krolowi.


text:
Od tegdz c[z]a[S][S]u a[z] do niniey[S][S]ego dnia po w[Sz]y[c]kiey ziemi Egypt[S]kiey krolom pi[a]t[a] c[z][e][s][c] p[l]ac[a]: y wes[l]o to iu[z] za prawo: chyba ziemie Kap[l]a[n][S]kiey ktora wolna by[l]a od tey vmowy.


text:
Mie[Sz]ka[l] tedy J[S]rahel w Egyp[c]ie tho ie[S]t w ziemi Ge[S]en y trzyma[l] i[a]. A rozkrzewi[l] y rozmno[z]y[l] [S]ie tam barzo.


text:
J [z]y[l] w niey [S]iedmna[s][c]ie lath: A [S]ta[l]y [S]ie w[Sz]y[S]tkie dni [z]ywiota iego [S]tho c[z]terdzie[s][c]i y [S]ied[m] lath.


text:
Gdy potym widzia[l] [z]e nadchodzi[l] dzie[n] [S]mier[c]i iego wezwa[l] [S]yna [S]wego Jozepha y rzek[l] do niego: Je[S]lim nalaz[l] [l]a[S]k[e] przed oblic[z]no[s][c]i[a] twoi[a] w[l]o[z] r[e]k[e] twoi[e] pod biodro moie a vc[z]yni[Sz] [S]emn[a] mi[l]o[S]ierdzie y prawd[e] ze mie nie pogrzebie[Sz] w Egypt[c]ie:


text:
ale niechai odpoc[z]ywam z oycy memi y wynie[s] mie z they ziemie a pochoway w grobie przodkow moich. Odpowiedzia[l] mu Jozeph: vc[z]yni[e] co[s] przykaza[l]:


text:
A on rzek[l]: Przy[S]y[e][z] [z]e mi: a gdy przy[S]i[a]g[l] da[l] chwa[l][e] J[S]rahel Panu obro[c]iw[Sz]y [S]ie ku g[l]owam [l]o[z]a [S]wego.


text:
GDy [S]ie tedy ty rzec[z]y tak [S]ta[l]y powiedziano Jozephowi i[z] [S]ie rozniemog[l] o[c]iec iego: on wzi[a]w[Sz]y dwu [S]ynow [S]woich Mana[S]se y Effraim wybra[l] [S]ie do niego.


text:
J powie[d]ziano [S]taru[Sz]kowi awo przy[Sz]ed[l] do [c]iebie Jozeph [S]yn twoy: tedy on pokrzepiw[Sz]y [S]ie na [l]o[S]ku v[S]iad[l].


text:
A gdy w[Sz]ed[l] do niego Jozeph rzek[l]: Bog w[S][S]echmog[a]cy vkaza[l] mi [S]ie w Luza ktora ie[S]t w ziemi Chananey[S]kiey: y b[l]ogo[s][l]awi[l] mi


text:
rzek[a]c: Ja [c]iebie rozkrzewi[e] y rozmno[z][e] a vc[z]yni[e] w wielgie za[S]t[e]py ludzi. A dam [c]i t[e] ziemi[e] y pokoleniu thwemu po tobie w wiecn[a] dzier[z]aw[e].


text:
A tak dwa [S]ynowie twoi ktorzy[c] [S]i[e] narodzili w ziemi Egypt[S]kiey przedtym ni[z]em przy[Sz]ed[l] do [c]iebie moi b[e]d[a]. Effraim y Mana[S][S]es a b[e]d[a] mi iako Ruben y Symeon.


text:
Jn[Sz]y ktore b[e]dziez mia[l] po tych twoi b[e]d[a] a imieniem bra[c]iey [S]woiey b[e]d[a] ie zwa[c] w dzierzawach ich.


text:
Bo[c] mnie kiedym [Sz]ed[l] z Mezopotamiey na drodze vmar[l]a Rachel w ziemi Chananey[S]kiey prawie w wino[S]n[e] gdym wchodzi[l] do Effraty y pogrzeb[l]em i[a] wedle drogi Effraty kthor[a] in[S][S]ym imieniem [z]owi[a] Bethleem.


text:
Moi to [S]ynowie ktore mi da[l] Pan tu na them mie[S][c]u. Rzek[l]: Przywiedz ie domnie [z]e im b[e]d[e] b[l]ogos[l]awi[l].


text:
Bo iu[z] J[S]rahel na oc[z]y niedozrza[l] dla wielkiey [S]taro[s][c]i: ani mog[l]: iasno widzie[c]. A gdy ie k[S]obie przytuli[l] ca[l]owa[l] y ob[l]apia[l] ie


text:
mowi[a]c do [S]yna [S]wego: Nie omylono mie nathem [z]em [c]ie ie[Sz]c[z]e ogl[a]da[l]: a nad tho ie[Sz]c[z]e vkaza[l] mi Bog y plemi[e] twoie.


text:
A gdy ie wzi[a][l] Jozeph z [l]ona oycowego po[c][c]iwo[s][c] mu vc[z]yni[l] vk[l]oniw[Sz]y [S]ie ku ziemi


text:
J po[S]tawi[l] Effraima na prawicy [S]woiey tho ie[S]t na lewicy J[S]raelowey: A Mana[S]e[S]a na lewicy [S]woiey tho ie[S]t na prawicy oycowey y przytuli[l] obudwu do niego.


text:
Kthory wy[c]i[a]gn[a]w[S][S]y r[e]k[e] praw[a] w[l]o[z]y[l] i[a] na g[l]ow[e] Effraima brata m[l]od[S][S]ego: A Lew[a] na g[l]ow[e] Mana[S]se[S]a kthory by[l] [S]tar[S][S]y tak na vrz[a]d prze[l]o[z]yw[S][S]y r[e]ce.


text:
J b[l]ogos[l]awi[l] Jakob [S]ynom Jozephowym mowi[a][c]: Bo[z]e przed kthorym chodzili oycowie moi Abraham y Jzaak Bog kthory mi[e] [z]ywi od m[l]odo[s][c]i moiey a[z] dodzi[S]iadnia:


text:
Angio[l] kthory mie wy[S]wobodzi[l] ze w[S][S]ego z[l]ego niechay b[l]ogos[l]awi dzie[c]iam tym: A niechay b[e]dzie wzywano nad nimi imi[e] moie y imiona oycow moich Abrahama y Jzaaka a niech [S]ie mno[z][a] w mno[S]two wiekie na ziemi.


text:
Vzrzaw[S][S]y Jozeph i[z] w[l]o[z]y[l] o[c]iec iego praw[a] r[e]k[e] na g[l]ow[e] Effraimow[e] przy[c]i[e][S][S]ym mu tho by[l]o. J wzi[a]w[S][S]y r[e]k[e] oycow[e] ch[c]ia[l] i[a] zdi[a][c] z g[l]owy Effraima y po[l]o[z]y[c] na g[l]ow[e] Mana[S]se[S]a.


text:
J rzek[l] do oyca Nie godzi [S]ie tak oyc[z]e bo tho ie[S]t pierworodny po[l]o[Sz] tw[a] prawi[c][e] na g[l]ow[e] iego.


text:
On zdierai[a]c [S]ie te'o rzek[l]: Wiem [c]i tho mi[l]y [S]ynu. J ten[c]i vro[s][c]ie w lud a rozmno[z]y [S]ie: Ale brat iego m[l]od[S][S]y zacniey[S][S]ym b[e]dzie ni[z]li on a plemi[e] iego ro[S]krzewi [S]ie w narody.


text:
J b[l]ogo[S][l]awi[l] im tam[z]e mowi[a][c]: W tobie b[e]dzie b[l]ogo[S][l]awion J[S]rael y b[e]d[a] mowi[c]: Niechay [c]i tak Bog vc[z]yni iako Effraimowi y iako Mana[S]se[S]owi. J prze[l]o[z]y[l] Effraima nad Mana[S]se[S]a.


text:
J rzek[l] do Jozepha [S]yna [S]wego: oto[c] ia vmieram a b[e]dzie Bog [S]wami y przywiedzie was za[S]i[e] do ziemie oycow wa[S][S]ych.


text:
Dawam tobie dzia[l] ieden mimo bra[c]i[a] twoi[e] kthoregom do[S]ta[l] z r[a]k Amorrea miec[z]em y [l]ukiem moim.


text:
WEzwa[l] tedy Jakob [S]ynow [S]woich y rzek[l] do nich: zeydz[c]ie [S]ie w[S][S]y[S]cy [z]e wam powiem co ma na was przy[s][c] w o[S]tatec[z]ne dni


text:
Ruben pierworodny moy Ty ie[S]te[s] okazanie [s]i[l] moich a poc[z][a]tek bole[s][c]i moiey: pierw[S][S]y w darzech c[z]elniey[S][S]y w ro[S]kazowaniu.


text:
Ro[S]p[l]yn[a][l]e[s] [S]ie iako woda: Nie ro[s][c] bo[s] w[S]t[a]pi[l] na [l]o[z]e oyca [S]wego a zaplugawi[l]e[s] po[s][c]iel iego.


text:
Wrad[e] ich nieprzy[S]tay du[S][S]o moia ani w zborze ich niepok[l]aday [S]ie s[l]awo moia. Bo[c] w pierzchliwo[s][c]i [S]woiey zabili m[e][z]a y [S]wowolnie podkopali mur.


text:
Przek[l][e]ta pierzchliwo[s][c] gich bo vporna: a gniew gich bo niezmi[e]kc[z]ony. Ro[S]targn[e] ie w Jakob a rozpro[S][S][e] gie w Jzrael.


text:
Juda [c]iebie b[e]d[a] [c][c]i[c] bra[c]ia twoi. r[e]ce twoie na [S][S]yiach nieprzyia[c]io[l] twoich. B[e]d[a][c] [S]ie k[l]ania[c] [S]ynowie oyca twego.


text:
Juda ie[S]t lwic[z]ek do [l]upow wynio[S][l]e[s] [S]ie y w[S]t[a]pi[l]e[s]: Odpoc[z]ywai[a]c vk[l]ad[l]e[s] [S]ie iako lew y iakoby lwica: kto go zbudzi:


text:
Nie b[e]dzie oddalon Sc[z]eptr z Judy ani ki[a][z][e] z biodr iego a[z] ten prziydzie kthory ma by[c] ze[S][l]an a on b[e]dzie oc[z]ekawanie narodow.


text:
Vwi[e]zui[a]c ku winicy o[S]l[a]tko [S]woie a do ma[c]ice winney (o [S]ynu moy) o[S]lic[e] [S]woi[e]. Omyie w winie [S][S]ath[e] [S]woi[e] y we krwi grona p[l]a[Sz]c[z] [S]woy.


text:
Zabulon na brzegu mor[S]kim b[e]dzie mie[Sz]ka[l] y na mie[S]cu [S]tawiania okr[e]tow [S]i[e]gai[a]c a[z] do Sydonu.


text:
Obac[z]y[l] [z]e dobre odpoc[z]ynienie y ziemi[e] [z]e nailep[S][S]a: y pod[l]o[z]y[l] rami[e] [S]woie ku no[S][S]eniu y [S]ta[l] [S]ie thym ktory podatki p[l]a[c]i.


text:
B[a]dz[z]e Dan w[e][z]em na drodze a na [s][c]ie[Sz]c[z]e Cera[S]tes (w[a][z] o dwu g[l]owach) [Sz]c[z]ypai[a][c]y kopyta ko[n][S]kie aby [S]pad[l] iezny [S]niego wzad.


text:
Syn rozmno[z]enia Jozeph [S]yn przyra[S]tai[a]cy y pi[e]knego wezrzenia. Corki przebiega[l]y [S]ie na murze


text:
V[s]iad[l] w mocy [l]uk iego y odwi[a]za[l]y [S]ie zwi[a][S]ki ramion y rak iego przez r[e]ce mocnego Jakoba. Stamt[a]d wy[S][S]ed[l] ie[S]t pa[S]terz kamie[n] ludu J[S]rael[S]kie'o.


text:
Bog oyca twego b[e]dzie w[S]pomo[z]y[c]ielem twoim A w[S][S]echmog[a]cy b[e]dzie[c] b[l]ogo[S][l]awi[l] b[l]ogo[S][l]awie[n][S]twem niebie[S]kim z wierzchu b[l]ogo[S][l]awie[n][S]twem przepa[s][c]i ktora lie[z]y wdole B[l]ogo[S][l]awie[n][S]twem pieir[s]y y [z]ywota.


text:
Zmocni[l]y [S]ie b[l]ogo[S][l]awie[n][S]twa oyca twoiego b[l]ogo[S][l]awie[n][S]twy oycow iego poki by nieprzy[Sz][l]a [z][a]dza pagorkow wiec[z]nych. Niechay b[e]d[a] na g[l]owie Jozephowey a na wierzchu Nazareu[S]a miedzy braci[a] [S]woi[a].


text:
Beniamin wilk drapie[z]ny rano b[e]dzie iad[l] [l]upie[z] a odwiec[z]ora b[e]dzie [S]ie dzieli[l] [l]upy.


text:
Ci w[S][S]y[S]tcy we dwana[s][c]ie pokoleniach J[S]raelowych. The rzec[z]y im mowi[l] o[c]iec ich y ka[z]demu z o[S]obna b[l]ogo[S][l]awi[l] w[l]a[S]nymi b[l]ogo[S][l]awie[n][S]twy.


text:
J przykaza[l] im mowi[a]c: Ja[c] iu[z] poyd[e] do ludu mego Pochoway[c]ie mi[e] z oycy memi w ia[S]kini dwoi[S]tey ktora ie[S]t na polu Effrona Ethey[S]kie'o


text:
naprze[c]iw Mambre w ziemi Chananey[S]kiey ktor[a] kupi[l] Abraham z polem od Effrona Ethey[S]kie'o aby i[a] mia[l] ku pogrzebu.


text:
Tam y [S]amego y Sar[e] [z]on[e] iego pogrzebli. Tam te[z] pogrzebion ie[S]th Jzaak z Rebekk[a] [z]on[a] [S]woi[a]. Tam y Lia pochowana lie[z]y.


text:
A dokonaw[S][S]y przykazania ktorymi [S]yny nauc[z]a[l] w[l]o[z]y[l] nogi [S]woie na [l]o[z]ko y vmar[l] y przy[l]o[z]on ie[S]t do ludu [S]wego.


text:
Oni gdy ro[S]kazaniu do[S]y[c] vc[z]ynili wy[Sz][l]o temu c[z]terdzie[s][c]i dni: Bo ten obyc[z]ay przy [c]ielech martwych (ma[s][c]iami mazania) by[l]. J p[l]aka[l] go Egypt [S]ied[m]dzie[S]i[a]th dni.


text:
Potym gdy iu[z] c[z]as wy[Sz]ed[l] oney [z]a[l]obie mowi[l] Jozeph do dworzanow Pharaonowych: Je[S]lm nalaz[l] [l]a[S]k[e] przed oblic[z]no[s][c]i[a] wa[S][S][a] powiedz[c]ie Pharaonowi:


text:
przeto i[z] o[c]iec moy poprzy[S]i[a]g[l] mi[e] mowi[a]c: oto vmieram w grobie moim ktorym wykopa[l] [S]obie w ziemi Chananei[S]kiey pogrzebie[Sz] mi[e]. A tak odiad[e] y pogrzeb[e] oyca mego a wroc[e] [S]ie za[S]ie.


text:
Ktory gdy wyiacha[l] iachali [S]nim w[S][S]y[S]tcy co c[z]elniey[S][S]y z domu Faraonowego y w[S][S]y[S]tcy co [S]tar[S][S]y y [S]tatec[z]niey[S][S]y z ziemie Egypt[S]kiey.


text:
Dom Jozephow z bra[c]i[a] [S]w[a] proc[z] dziatek trzod y [S]tad kthore zo[S]tawili w ziemi Je[S]sen.


text:
y przyiachali na grunth Athad tory le[z]y za Jordanem tam [S]prawui[a]c obchod vmar[l]emu z p[l]ac[z]em barzo wielkim c[z]ynili tego przez [s]ied[m] dni.


text:
Co gdy vzrzeli ci kthorzy mie[Sz]kali w ziemi Chananei[S]kiey mowili. To[c] to wielki p[l]ac[z] tych Egyptc[z]ykow. J dla tego nazwano imi[e] onego mie[S]ca p[l]ac[z] Egyptow.


text:
y przyprowadziw[S][S]y go do ziemie Chanaan pogrzebli w ia[S]kini dwoi[S]tey kthor[a] by[l] kupi[l] Abraham z polem aby thu mia[l] pogrzeb od Effrona Ethey[S]kiego prze[c]iwko Mambre.


text:
J nawro[c]i[l] [S]ie Jozeph do Egyptu z bra[c]i[a] [S]woi[a] y ze w[S][S]y[S]tkim towarzy[S]twem pochowaw[S][S]y oyca.


text:
Po kthorego [s]mier[c]i boi[a]c [S]ie bra[c]ia Jozephowi rozmawiai[a]c [S]ie [S]po[l]em mowili: By [S]nadz niepami[e]ta[l] Jozeph krzywdy kthor[a] od nas mia[l] aby nam nieodda[l] w[S][S]y[S]tkim z[l]ym tego co[S]my vc[z]ynili


text:
aby[S]my tobie to co mowi[l] powiedzieli. Pro[S][S][e] aby[s] zapamieta[l] z[l]o[s][c]i bra[c]iey twoiey y grzechu ktory vc[z]ynili prze[c]iw tobie my te[z] pro[s]imy aby[s] s[l]u[z]ebnikom Boga oyca twoiego odpu[s][c]i[l] nieprawo[s][c] t[e]. Co v[S][l]y[S][S]aw[S][S]y Jozeph p[l]aka[l].


text:
J przy[Sz]li do niego bra[c]ia iego a [S]k[l]oniw[S][S]y [S]ie ku ziemi podz[c]iwo[s][c] vc[z]ynili y rzekli: S[l]udzy twoi ie[S]te[S]my.


text:
Kthorym on odpowiedzi[a][l]. Nieboy[c]ie [S]i[e]: A za[z] [S]ie mo[z]emy Bo[z]ey woli prze[c]iwi[c]:


text:
Wy[s][c]ie mnie zle mu[s]lili ale Bog to przemieni[l] w dobre: aby mi[e] thak wynios[l] iako teraz widzi[c]ie aby zachowa[l] wielie ludu.


text:
Nie boy [c]ie [S]ie ia was y dziatki wa[S][S]e b[e]de [z]ywi[l]: J [c]ie[S][S]y[l] ie mowi[a]c do nich [l]agodnie y [l]a[S]kawie.


text:
J mie[Sz]ka[l] w Egypt[c]ie ze w[S][S]y[S]tkim domem oyca [S]wego. A by[l] [z]yw [S]to y dzie[s]i[e][c] lat.


text:
Widzia[l] te[z] [S]yny Effraimowe a[z] do trze[c]iego pokolenia. Synowie the[z] Machir [S]yna Mana[S]se[S]owego rodzili [S]ie za [z]ywota ie[S][S]c[z]e Jozephowego.


text:
A gdy [S]ie the rzec[z]y [S]ta[l]y mowi[l] bra[c]iey [S]wey. Po mey [s]mier[c]i Bog was nawiedzi y wywiedzie was z tey ziemie do ziemie ktor[a] pod przy[S]i[e]g[a] obieca[l] Abramowi Jzaakowi y Jakobowi.


text:
J gdy ie obowi[a]za[l] przy[S]i[e]g[a] gdy rzek[l]: Bog nawiedzi was wynie[s][c]ie[Sz] ko[s][c]i moie z [S]ob[a] z t[a]d:


text:
Vmar[l] potym wy[z]yw[Sz]y [S]to y dzie[S]i[e][c] lat [z]ywota [S]we'o. J pomazany ma[S][c]iami wonemi pochowan ie[S]t do truny w Egypt[c]ie.


text:
TE [S][a] imiona [S]ynow J[S]rael[S]kich ktorzy byli do Egyptu z Jakobem a ka[z]dy [s]nich z domem [S]wym we[Sz]li.


text:
By[l]o thedy w[S][S]y[S]tkich ludzi onych ktorzy wy[Sz]li z biodra Jakobowego [S]ied[m] dzie[S]i[a]t: Tylko [z]e Jozeph by[l] w Egypt[c]ie.


text:
[S]ynowie J[S]raelowi zro[Sz]li y krzewi[a]c [S]ie rozmno[z]yli: y zmocniw[S][S]y [S]ie niepoma[l]u (y tak) nape[l]nili ziemi[e].


text:
y rzek[l] do ludu [S]woiego: Otho ten lud [S]ynow J[S]rael[S]kich niema[l]y ie[S]t a daleko mo[c]niey[S][S]y ni[z]li my:


text:
Chodz[c]ie a zniewolmy gie iako m[a]drze: by lepak rozmno[z]yw[S][S]y [S]ie gdy by na nas walka przypad[l]a nieprzy[l][a]c[z]y[l] [S]ie nieprzyia[c]ieliom na[S][S]ym: a pothym przemog[S][S]y nas by niewy[S][S]ed[l] z ziemie.


text:
V[S]tawi[l] thedy nad nimi vrz[e]dniki aby ie dr[e]c[z]yli robotami: y pobudowali Faraonowi mia[S]ta z domy Fiton y Rame[S]ses.


text:
J nienawidzieli [S]ynow J[S]rael[S]kich Egyptc[z]ykowie a (tym wi[e]cey) trapili po[S]miewai[a]c [S]ie y zazrz[a]c gim.


text:
A iu[z] ku wielkiey gorzko[s][c]i przywodzili [z]ywot ich robotami [c]i[e][S]kiemi oko[l]o b[l]ota cegie[l] y w[S][S]elkimi po[S][l]ugami ktorymi byli ob[c]i[a][z][e]ni w [S]prawovaniu ziemie.


text:
Mowi[l] pothym Krol Egypt[S]ki babam [z]ydow[S]kim ktore bywa[l]y przy porodzeniu: z kthorych iedn[e] zwano Zeffora a drug[a] Fua


text:
przykazui[a]c im. Kiedy b[e]dzie[c]ie przy rodzeniu [z]ydowek a przy[S][S]ed[l] by c[z]as porodzeniu: ie[S]liby [S]ie ch[l]opiec vrodzi[l] zabiy[c]ie go : ie[S][l]i dziewec[z]ka zachoway[c]ie.


text:
Baby one boi[a]c [S]ie Boga nieuc[z]yni[l]y thak iako gim Krol przykaza[l] alie zachowa[l]y ch[l]opi[a]tka.


text:
Kthore przyzwaw[S][S]y Krol do [S]iebie rzek[l]: Co[Sz] [S]ie przez to rozumie [c]o[s][c]ie ch[c]ia[l]y vc[z]yni[c]: [z]e[s][c]ie niezabija[l]y ch[l]opi[a]t:


text:
Ony odpowiedzia[l]y : Nietakie[c] [S][a] [z]ydowki iako Egypt[S]kie niewia[S]ty: Bo[c] one [S]amy vmiei[a] [S]obie przy rodzeniu po[S][l]u[z]y[c] y pierwey ni[z] prziydziemy do nich porodz[a].


text:
Przykaza[l] thedy Farao w[S][S]y[S]tkiemu ludu [S]wemu mowi[a][c]: Co[c] [S]ie kolwiek p[l][c]i m[e]zkiey vrodzi miecz[c]ie do rzeki: A [c]okolwiek niewie[s][c]iey tho zachoway[c]ie.


text:
ona poc[z][e][l]a y porodzi[l]a [S]yna: widz[a]c [z]e by[l] barzo pi[e]kni przekry[l]a go przez trzy mie[S]i[a]ce.


text:
A gdy iu[z] daley go tai[c] niemog[l]a w[z]i[a]w[Sz]y ko[S][S]yc[z]ek z [s]itowia okligy[l]a gi y za[S]mo[l]i[l]a z wierzchu a w[l]o[z]yw[S][S]y we[n] dzie[c]i[a]tko po[l]o[z]y[l]a gie miedzy rogozyn[e] (oney kraginy) na brze'v v rzeki


text:
Y ali[c] corka Faraonowa idzie [z]eby [S]ie op[l]oka[l]a wrze[c]e a fraucymer iey przechadza[l] [S]ie po brzegu nad rzek[a]. Ona gdy uzrza[l]a ko[S][S]yk w rogozinie po[S][l]a[l]a (po[n]) iedn[e] z s[l]u[z]ebnic [S]woich.


text:
Przynie[S][S]yony otworzy[l]a y vzrzaw[S][S]y w nim dzie[c]i[a]tko a ono p[l]ac[z]e vlitowa[l]a [S]ie go mowi[a]c: Tho ch[l]opi[a]tko z dziatek [z]ydow[S]kich mu[s]i by[c]:


text:
Tedy [S]io[S]tra tego dzie[c]i[e][c]ia rzek[l]a do niey: Chce[Sz]li poyd[e] a przyzow[e][c] niewia[S]t[e] [z]ydow[S]k[a] ktoraby[c] mog[l]a karmi[c] tho dzie[c]i[a]tko :


text:
Do ktorey mowi[l]a corka Faraonowa. Wezmi powiada to dzie[c]i[a]tko a odchoway mi gie: a ia [S]tan[e][c] za prac[e] twoi[e]. Przyi[e][l]a niewia[S]ta y karmi[l]a dzie[c]ie. Wychowane y podro[S][l]e odda[l]a corce Faraonowey.


text:
Ktorego ona [S]po[S]obi[l]a [S]obie za [S]yna. A nazwa[l]a imi[e] iego Moize[Sz] mowi[a]c: Bom go z wody wyie[l]a.


text:
Na on c[z]a[Sz] gdy iu[z] doro[S][l] Moize[Sz] wy[S][S]ed[l] do bra[c]iey [S]woiey: y vzrz[a][l] n[e]dz[e] gich y m[e][z]a Egyptc[z]yka ktory by[l] niektorego z [z]ydowinow bra[c]iey [S]wey:


text:
A ogl[e]dn[a]w[S][S]y [S]ie tam y [S]am gdy obac[z]y[l] [z]e niema[Sz] prztym niko'o zabiw[S][S]y Egyptc[z]yka zagrzeb[l] go w pia[S]ku.


text:
Wy[S][S]ed[Sz]y drugiego dnia vzrza[l] dwu [z]ydowinow a oni [S]ie wadz[a]: tedy rzek[l] onemu ktory c[z]yni[l] krzywd[e]: C[z]emu bije[Sz] blizniego twego:


text:
On odpowiedzia[l]: Kto[z] [c]ie po[S]tawi[l] kri[a][z][e][c]iem y [S][e]dzi[a] nad nami: Abo mie chce[Sz] zabi[c] tak iako[s] wc[z]ora vc[z]yni[l] Egyptc[z]ykowi: Vl[e]k[l] [S]ie Moize[Sz] y rzek[l]: Jako[c] [S]ie tha rzec[z] obiawi[l]a:


text:
J v[S][l]y[S][S]aw[S][S]y Farao t[e] powie[s][c] da[l] [S]zuka[c] na [S]tracenie Moize[S][S]a: kthory zbie[z]a[l] od oblic[z]no[s][c]i iego y mie[Sz]ka[l] w ziemi Madya[n][S]kiey y v[S]adowi[l] [S]ie przy [S]tudni.


text:
A mia[l] kri[a]dz Madya[n][S]ki [S]ied[m] corek kthore by[l]y przy[Sz][l]y (do oney [S]tudnie) po wod[e]: y naliaw[Sz]y pe[l]ne koryta ch[c]ia[l]y napoi[c] trzody oyca [S]wego.


text:
Nad[Sz]ed[S][S]y do nich pa[S]terze odegnali ie. Thedy Moize[Sz] zi[a]w[S][S]y [S]ie za nimi obroni[l] dziewec[z]ki y napoi[l] owce ich (pierwey).


text:
Ktore gdy [S]ie wro[c]i[l]y do Raguela oyca [S]wego rzek[l] do nich: C[z]emu[s][c]ie teraz rychley przy[Sz][l]y ni[z]li inedy:


text:
Odpowiedzia[l]y: M[a][z] z Egypthu wyzwoli[l] nas z r[e]ki pa[S]terzow: Nadto y na[c]i[a]gn[a][l] wody [S]nami a napogy[l] nam owce.


text:
Thedy on rzek[l]: Gdzie ie[S]t: C[z]emu[s][c]ie niewzi[e][l]y sob[a] tego c[z][l]owieka: zawo[l]ay[c]ie go [z]e[c] w[z]dy b[e]dzie iad[l] chleb.


text:
Szlubi[l] mu tedy Moize[Sz] [z]e [S]nim mia[l] mi[e][Sz]ka[c]. J wzi[a][l] [S]obie Sefor[e] cork[e] iego za [z]on[e].


text:
Ona mu porodzi[l]a [S]yna kthorego nazwa[l] Ger[S]an mowi[a]c: By[l]em przychodniem w ziemi cudzey. Drugiego the[z] porodzi[l]a ktorego nazwa[l] Eliezer mowi[a]c: Bog oyca moiego [S]pomo[z]y[c]iel moy wyrwa[l] mi[e] z r[e]ki Faraonowey.


text:
Po niema[l]ym c[z]a[S]ie vmar[l] Krol Egypt[S]ki. A [S]ynowie J[S]rael[S]cy dlia wielgich robot p[l]ac[z][a]c wo[l]ali. J przy[Sz][l]o wo[l]anie ich do Boga dla robot:


text:
y v[S][l]y[S][S]a[l] wzdychanie [c]i[e][Sz]kie gich y w[S]pomnia[l] na przymierze ktore vc[z]yni[l] z Abrahamem Jzaakiem y Jakobem.


text:
MOiye[Sz] pa[S][l] owce Jetro [s]wiekra [S]wego kri[e]dza Madya[n][S]kiego. A gdy gna[l] [S]tada daley na [s]rzodek pu[Sz]c[z]y przy[Sz]ed[l] do Bo[z]y gory Oreb.


text:
J vkaza[l] [S]ie mu Pan w p[l]omieniu ogni[S]thym ze [s]rzodku krza: y widzia[l] [z]e kierz gorza[l] a przed[S]i[e] niezgorza[l].


text:
Widz[a]c Pan [z]e idzie na dziw zawo[l]a[l] na[n] z po[s]rzodku krza y rzek[l]: Moize[Sz]u Moize[Sz]u. On odpowiedzia[l]: Owo ia.


text:
A on rzek[l]: Nieprzy[S]t[e]puy tu bli[S]ko. Zdeimi boty z nog twoich abowiem ziemia na ktorey [S]toi[Sz] [S]wi[e]ta ie[S]t.


text:
J rzek[l]: Ja ie[S]tem Bog oyca thwego Bog Abrahamow Bog Jzaakow y Bog Jakobow. J zakry[l] Moize[Sz] twarz [S]woi[e]: Bo nie[s]mia[l] pozrze[c] prze[c]iw Bogu.


text:
Rzek[l] do niego Pan: Widzia[l]em vtrapienie ludu mego w Egypt[c]ie y s[l]y[S][S]a[l]em krzyk iego dla morder[S]twa thych kthorzy [S][a] prze[l]o[z]oni nad robotami.


text:
A poznaw[S][S]y bole[s][c] iego z [S]t[a]pi[l]em abym go wyzwoli[l] z r[a]k Egyptc[z]ykow abym go wywiod[l] z ziemie tey do ziemie dobrey y prze[S]troney y do takiey ktora o[S]p[l]ywa mlekiem y miodem na mie[S]ca Chananeyc[z]yka y Hetheyc[z]yka y Amoreyc[z]yka y Ferezeyc[z]yka y Eweyc[z]yka y Jebuzeyc[z]yka.


text:
Przeto krzyk [S]ynow J[S]rael[S]kich do[Sz]ed[l] mie a widzia[l]em vtrapienie ich ktorym ie [c]i[a][z][a] Egyptc[z]ykowie.


text:
Ale chodz [S]am po[S]li[e] [c]ie do Faraona aby[s] wyprowadzi[l] lud moy [S]yny J[S]rael[S]kie z Egyptu.


text:
Rzek[l] Moize[Sz] do Boga: Co[z]em ia ie[S]t: [z]ebym mia[l] idz do Faraona a wywie[s][c] [S]yny J[S]rael[S]kie z Egyptu:


text:
On za[s] rzek[l] do niego: Ja [S]tob[a] b[e]d[e]. A to b[e]dzie[Sz] mia[l] na znak tego [z]em [c]i[e] po[S][l]a[l]. Gdy wywiedzie[Sz] lud moy z Egypthu b[e]dzie[Sz] offiarowa[l] Bogu na tey gorze.


text:
Rzek[l] Moize[Sz] ku Bogu: Oto ia poyd[e] do [S]ynow J[S]rael[S]kich y powiem im: Bog oycow wa[S][S]ych po[S][l]a[l] mie do was: Je[S]li mie [S]pytai[a] ktore ie[S]t imi[e] iego: co im powiem:


text:
Rzek[l] Pan do Moize[S][S]a: Jam ie[S]t then ktory ie[S]t. J rzek[l]: Tak[z]e powie[Sz] [S]ynom J[S]rael[S]kim: Kthory ie[S]t ten mi[e] po[S][l]a[l] do was.


text:
Potym za[s] rzek[l] Bog do Moize[S][S]a: Tak powie[Sz] [S]ynom J[S]rael[S]kim: Pan Bog oycow wa[S][S]ych Bog Abrahamow Bog Jzaakow y Bog Jakobow po[S][l]a[l] mi[e] do was: Tho ie[S]t imi[e] moie nawieki y tho przypominanie me od narodu do narodu.


text:
Jdz wezwiey [S]tar[S][S]e J[S]rael[S]kie a b[e]dzie[Sz] do nich mowi[l]. Pan Bog oycow wa[S][S]ych vkaza[l] mi [S]ie Bog Abrahamow Bog Jzaakow y Bog Jakobow mowi[a]c: Nawiedzai[a]c nawiedzi[l]em was a widzia[l]em w[Sz]y[S]tko co [S]ie wam w Egypt[c]ie dzia[l]o


text:
y rzek[l]em: abych was wywiod[l] z vtrapienia Egypt[S]kiego do ziemie Chananey[S]kiey y Etheyc[z]yka y Amoreyc[z]yka y Ferezeyc[z]yka y Eweyc[z]yka y Jebuzeyc[z]yka: do ziemie op[l]ywai[a]cey mli[e]kiem y miodem.


text:
A gdy v[S][l]uchai[a] g[l]o[S]u twego wnidzie[Sz] ty y [S]ar[S][S]y J[S]rael[S]cy do Krola Egypt[S]kiego y rzec[z]e[Sz] do niego: Pan Bog [z]ydow[S]ki wezwa[l] nas poydziem trzy dni w pu[Sz]c[a] aby[S]my ofiarowali Panu Bogn na[S][S]emu.


text:
To[c] ia wiem [z]e[c] was niewypu[s][c]i Krol Egypt[S]ki by[s][c]ie mieli idz a[Sz] mocn[a] r[e]k[a]:


text:
Przetho wy[c]i[a]gn[e] r[e]k[e] moi[e] y b[e]d[e] kara[l] Egypt we w[Sz]elkich dziwach moich ktore b[e]d[e] c[z]yni[l] miedzy nimi: Pothym was wypu[S][c]i.


text:
J vc[z]yni[e] potym przyiemno[s][c] ludu temu v Egyptc[z]ykow i[z] gdy b[e]dzie[c]ie wychodzi[c] nie wynidzie[c]ie prozni.


text:
Ale wypro[s]i niewia[S]tha od [S][a][S]iady y od go[S]podyniey [S]wey klenotow [S]rebrnych y z[l]otych y odzienia a w[l]o[z]y[c]ie ie na [S]yny y corki wa[S][S]e y z[l]upi[c]ie Egypt.


text:
ODpowiedziaw[S][S]y Moize[Sz] rzek[l]: Nie b[e]d[a] mi wierzy[c] ani v[S][l]uchai[a] g[l]o[S]u mego rychley b[e]d[a] mowi[c]: Nieukaza[l] [S]ie thobie Pan.


text:
Rzek[l] thedy do niego: Co to ie[S]t co dzier[z]y[Sz] w r[e]c[e] twoiey : Odpowiedzia[l] : la[S]k[e].


text:
J rzek[l] Pan: Porzu[c] i[a] na ziemi[e]. Porzu[c]i[l] y obro[c]i[l]a [S]ie w w[e][z]a tak [z]e the[z] v[c]ieka[l] Moize[Sz].


text:
J rzek[l] Pan: Si[e]gniey r[e]k[a] twoi[a] y wezmi go za ogon. Si[e]gn[a][l] i[a][l] y obro[c]i[l] [S]ie w la[S]k[e].


text:
Rzek[l] (Pan): Aby[c] wierzyli i[z] [S]ie thobie Pan Bog oycow twoich vkaza[l] Bog Abrahamow Bog Jzaakow y Bog Jakobow.


text:
J rzek[l] pothym Pan: w[l]o[z] r[e]k[e] twoi[e] wzanadra twe. Gdy i[a] w[l]o[z]y[l] wzanadra wyi[a][l] tr[e]dowat[a] iako [s]nieg.


text:
Rzek[l]: w[l]o[z] za[s] r[e]k[e] twoi[e] w zanadra. W[l]o[z]y[l] y wyia[l] za[s] a by[l]a iako in[S][S]e [c]ia[l]o.


text:
Je[S]liby[c] (powiada) nieuwierzyli ani vs[l]uchali rzec[z]y znami[e]nia pierw[Sz]ego vwierz[a] s[l]owu znamienia wtorego.


text:
A Je[S]liby[c] obiema thym znakom nieuwierzyli aniby vs[l]uchali g[l]o[S]u twoiego: nabierz wody z rzeki a wyley na [S]uch[a] ziemi[e] a co kolwiek wezmies z rzeki obro[c]i [S]ie w krew.


text:
Rzek[l] Moyze[Sz]: pro[Sz][e] Panie nie ie[S]them [c]i wymowny od wczoray[Sz]ego y od trze[c]iego dnia: y iako[z]e[s] przemowi[l] do s[l]ugi twe'o nie[S]prawniey[Sz]ego y nierych[l]ey[Sz]egom i[e][z]ika [S]ie [S]ta[l].


text:
Rzek[l] Pan do nie'o ktoz c[z][l]owiekowi v[S]ta vc[z]yni[l]: albo kto vc[z]yni[l] nieme'o y g[l]uchego widomego y [s]lepego: zali nie ia:


text:
Rozgniewaw[Sz]y [S]ie Pan na Moyze[S]a rzek[l]: Aaron brath twoy z pokolenia Leui wiem [z]e[c] wymowny otho on wynidzie prze[c]iwko tobie a gdy [c]ie vzrzy [S]erdec[z]nie [S]ie vwe[Sz]eli.


text:
Mow [z]e do niego a v[l]oz s[l]owa me w v[S]tha iego: a ia b[e]d[e] w v[S]tach twych y iego: a oznaimi[e] wam coby[s][c]ie mieli c[z]yni[c].


text:
On b[e]dzie mowi[c] za[c]i[e] do ludzi a b[e]dzie on tobie v[S]tami a ty iemu b[e]dzie[z] w tych rzec[z]ach ktore na Boga nale[z][a].


text:
Od[Sz]ed[l] Moyze[Sz] y wro[c]i[l] [S]ie do Jetra [s]wiekra [S]wego: J rzek[l] do niego: Poyd[e] a wroc[e] [S]ie do bra[c]iey moiey do Egyptu [z]e [S]ie dowiem ie[S]li ie[S]c[z]e [z]ywi. Ktoremu rzek[l] Jetro: Jdz w pokoiu.


text:
Mowi[l] tedy Pan do Moyze[S][S]a w ziemi Madyan: Jdz a wro[c] [S]ie do Egyptu: bo[c] iu[z] w[Sz]ytcy zmarli ktorzy [S]tali o twoy [z]ywoth.


text:
Wzi[a][l] tedy Moyzes [z]on[e] y [S]yny [S]woie a w[S]adzi[l] ie na os[l]a: y wro[c]i[l] [S]ie do Egyptu nio[S][a]c la[S]k[e] Bo[z][a] w r[e]ce [S]woiey.


text:
Gdy [S]ie tak wraca[l] do Egyptu mowi[l] Pan do niego: Patrz aby[s] w[S][S]y[S]tkie cuda ktorem po[l]o[z]y[l] w r[e]ce twoiey c[z]yni[l] przed Faraonem: Ja[c] vc[z]yni[e] [z]e[c] zatwardzieie [S]erce iego a niewypu[s][c]i[c] ludu.


text:
Powiedzia[l]em [c]i wypu[s][c] [S]yna mego [z]e mi s[l]u[z]y a niech[c]ia[l]e[s] go wypu[s][c]i[c]: Otho ia zabij[e] [S]yna twego pierworodnego.


text:
Thedy Zeffora pochwa[c]i[l]a natychmia[S]t o[S]try kamie[n] y obrzeza[l]a [S]yna [S]wego y dothkn[e][l]a [S]ie nog iego y rzek[l]a: Ty[s] mi oblubieniec krwie.


text:
Rzek[l] tedy Pan do Aarona: Jdz prze[c]ywko Moize[Sz]owi na pu[Sz]c[z][a]. Ktory [Sz]ed[l] wdrog[e] prze[c]iw niemu na Gor[e] Bo[z][a] y poca[l]owa[l] go.


text:
J powiedzia[l] Moize[Sz] Aaronowi w[Sz]y[S]tkie s[l]owa Pa[n]skie dla kthorych go by[l] po[S][l]a[l] y znamiona kthore by[l] rozkaza[l].


text:
Mowi[l] thedy Aaron one w[S][S]y[S]tkie s[l]owa ktore vc[z]yni[l] Pan do Moize[Sz]a: y c[z]yni[l] znamiona przed ludem:


text:
a vwierzy[l] lud. J v[S][l]y[S][S]e[l]i [z]e nawiedzi[l] Pan [S]yny J[S]rael[S]kie y [z]e wezrza[l] na vtrapienie ich: a vpad[Sz]y chwa[l][e] (Bogu) c[z]ynili.


text:
POthym we[Sz]li Moize[Sz] z Aaronem y mowi[l]i Faraonowi: To powiada Pan Bog J[S]rael[S]ki wypu[s][c] lud moy [z]e mi b[e]dzie offiary c[z]yni[l] na pu[Sz]c[z]ey.


text:
Thedy on odpowiedzia[l]: Kthory tho ie[S]t Pan bym mia[l] s[l]ucha[c] g[l]o[Sz]u iego a [z]ebym mia[l] wypu[s][c]i[c] J[S]raela: Pana nieznam J[S]raela niewypu[Sz]c[z][e].


text:
Thedy rzekli: Bog [z]ydow[S]ki wezwa[l] nas aby[S]my [Sz]li drog[a] przez trzy dni na pu[Sz]c[z][a] y offiarowali Panu Bogu na[S][S]emu: by lepak nas niepodka[l] albo mor albo miec[z].


text:
Rzek[l] do nich Krol Egypth[S]ki: Moize[Sz]u c[z]emu z Aaronem przerywa[c]ie ludziom robothy ich: Jdz[c]ie[Sz] do robot wa[Sz]ych.


text:
J mowi[l] Farao: Widzi[c]ie [z]e wielki liud ie[S]t tey ziemie a [z]e [S]ie w za[S]t[e]py rozmog[l] daleko[c] [S]ie wi[e]cey rozmno[z]y ie[S]li im od[l]o[z]y[c]ie roboth.


text:
Przykaza[l] thedy onego[z] dnia Vrz[e]dnikom onych roboth a [c]i[e][Sz]kim nalegac[z]om liudu mowi[a]c:


text:
Zadnym obyczaiem iu[z] wi[e]cey niedaway[c]ie liudziom plew na ceg[l]y [S]prawienie tak iako pierwey: ale [S]ami niechay id[a] a zbierai[a] [z]dzb[l]a.


text:
A liczb[e] cegie[l] kthor[a] pierwey dawali w[l]o[z]y[c]ie na nie a nic im nieumniey[Sz]y[c]ie. Abowiem [c]i proznui[a] y dla thego wo[l]ai[a] mowi[a]c: Podzmy y ofiaruymy Bogu na[S][S]emu.


text:
Przynaglay[c]ie im a v[c]i[s]ni[c]ie ie robotami a niechay ie wype[l]niai[a] aby nie pozwalali powie[s][c]iam omylnym.


text:
Przeto wy[S][S]ed[S][S]y Vrz[e]dnicy onych robot oni [c]ie[Sz]cy poborce do liudu mowili: Thak mowi Farao: Niedam wam plew.


text:
Jdz[c]ie a zbieray[c]ie [S]obie gdzie ktho mo[z]e nalie[s][c]: a ni[c] nie b[e]dzie vmniey[S][S]ono robo[c]ie wa[S][S]ey:


text:
Przy[S]tawowie onych robot przyty[S]kowali im mowi[a]c: Wype[l]niay[c]ie robot[e] wa[S][S][e] na ka[z]dy dzie[n] tak iako[s][c]ie pierwey zwykli byli c[z]yni[c] kiedy wam dawano plewy.


text:
J v[S]iekli bic[z]mi one vrz[e]dniki nad robotami [S]ynow J[S]rael[S]kich Vrz[e]dnicy a poborcy Faraonowi mowi[a]c: C[z]emu[S][c]ie ani dzi[s] ani wc[z]ora niepo[S]tawili lirzby cegie[l].


text:
Tedy [Sz]li prze[l]o[z]eni [S]inow J[S]rael[S]kich y wo[l]ali na Faraona mowi[a]c: C[z]emu tak c[z]yni[Sz] prze[c]iw s[l]ugam twoim:


text:
Plew nam niedai[a] a lirzb[e] cegie[l] chc[a] t[e][z] mie[c]: oto nas s[l]ugi twoie bic[z]mi bij[a] a nie[S]prawiedliwie [S]ie dzieie prze[c]iwko ludu twemu.


text:
Jdz[c]ie[Sz] oto a rob[c]ie nieb[e]d[a] wam dawa[c] plew a lirzb[e] cegie[l] zwyk[l][a] b[e]dzie[c]ie (na dzie[n]) [S]tawia[c].


text:
Obac[z]yw[S][S]y vrz[e]dnicy [S]ynow J[S]rael[S]kich [z]e by[l]o [z]le onich przeto i[z] im rzec[z]ono nic [S]ie nieumniey[S][S]y robo[c]ie wa[S][S]ey w lirzbie cegie[l] na ka[z]dy dzie[n].


text:
tedy rzekli do nich: Niechay ogl[a]da Pan y o[S][a]dzi [z]e[s][c]ie wy zwa[s]nili na nas Faraona y s[l]ugi iego y dali[s][c]ie mu miecz aby pomordowa[l] nas.


text:
Wro[c]i[l] [S]ie Moize[Sz] do Pana y rzek[l]: Panie c[z]emu[z]e[s] vtrapi[l] ten lud: C[z]emu[s] mi[e] po[S][l]a[l]:


text:
Bo iakom [S]koro w[S][S]ed[l] do Faraona abym mowi[l] imieniem twoim zn[e]dzi[l] lud twoy a niewyzwoli[l]e[s] ich.


text:
Rzek[l] Pan do Moize[Sz]a: Teras iu[z] vzrzy[Sz] co vc[z]yni[e] Faraonowi: Abowiem przez mocn[a] r[e]k[e] wypu[s][c]i ie a mocn[a] r[e]k[a] wy[z]enie ie z [z]iemie [S]woiey.


text:
ktorym [S]ie okaza[l] Abrahamowi Jzaakowi y Jakobowi za Boga w[Sz]echmog[a]cego: a imienia mego Adonay nie oznaymi[l]em gim.


text:
Alie vc[z]yni[l]em [S]nimi przymierze abych im da[l] ziemi[e] Chananey[S]k[a] ziemi[e] pielgrzymowania ich w kthorey byli przychodniami.


text:
Jam wy[S][l]ucha[l] [l]kanie [S]ynow J[S]rael[S]kich na kthore Egiptc[z]ykowie v[c]i[s]nieniem ich przywiedli ie y w[S]pomnia[l]em na vmow[e] moi[e].


text:
A przeto powiedz [S]ynom J[S]rael[S]kim. Ja Pan kthory was wywiod[e] z [c]iemnice Egypt[S]kiey y wyrw[e] z niewoli a wykupi[e] w ramieniu nawy[S][S]ym: y [S][a]dziech wielkich


text:
a wezm[e] waz [S]obie za lud y b[e]d[e] wa[S][S]ym Bogiem: A vzna[c]ie [z]e[c]iem ia ie[S]th Pan Bog wa[Sz] ktorym was wywiod[l] z [c]iemnice Egypt[S]kiey


text:
a przywiod[l]em was do [z]iemie na kthor[a]m podnio[S][l] r[e]k[e] moi[e] abym i[a] da[l] Abrahamowi Jzaakowi y Jakobowi: a dam i[a] wam ku oppanowaniu. Ja Pan.


text:
To w[S][S]y[S]tko powiedzia[l] Moize[Sz] [S]ynom J[S]rael[S]kim ktorzy nieu[S][l]uchali go dla v[c]i[s]nienia ducha y dla [c]i[e][Sz]kich robot.


text:
Wnidz a mow do Faraona Krola Egypt[S]kiego aby wypu[s][c]i[l] [S]yny J[S]rael[S]kie z [z]iemie [S]woiey.


text:
Odpowiedzia[l] Moize[Sz] przed Panem. Oto [S]ynowie J[S]rael[S]cy nie[S][l]uchai[a] mie a coz by mia[l] v[S][l]ucha[c] Farao: a zw[l]a[Sz]c[z]a [z]e wymowy dobrey niemam:


text:
Mowi[l] tedy Pan do Moyze[Sz]a y Aarona y da[l] im tho poruc[z]e[n][S]two do [S]ynow J[S]rael[S]kich y do Faraona Krola Egipt[S]kiego aby wywiedli [S]yny J[S]rael[S]kie z [z]iemie Egypt[S]kiey.


text:
Ci [S][a] przodkowie domow w ich narodziech. Synowie Rubenowi kthory by[l] pierworodnym J[S]raelowem Henoch y Fallu E[S]rom y Charmi.


text:
Tho rod Rubenow: Synowie Symeonowi: Jamuel Jamin Achod Jachin Sochar Saul [S]yn Chananei[S]kiey niewia[S]ty. Ten rod Symeonow.


text:
A imiona [S]ynow Lewi po ich rodzinie the [S][a]. Ger[S]on Kaath y Merary. A lath [z]ywota Lewi by[l]o [S]to trzydzie[s][c]i y [S]ied[m].


text:
Synowie Kaath: Amram J[S]aar Hebron y Oziel: latha te[z] [z]ywota Kaath by[l]y [S]tho trzydzie[s][c]i y trzy:


text:
Poia[l] thedy Amram Johabeth [S]io[S]tr[e] [S]w[a] [S]tryiec[z]n[a]: ktora porodzi[l]a mu Aarona Moize[Sz]a y Mari[a]. A by[l]y lata [z]ywota Amramowego [S]to trzydzie[s][c]i y [s]ied[m].


text:
Poi[a][l] pothym Aaron [z]on[e] Elizaheth cork[e] Aminadab [S]io[S]tr[e] Naazon: kthora mu porodzi[l]a Nadab Abiu Eleazara y Jthamara.


text:
A za[S]i[e] Eleazar [S]yn Aaronow poi[a][l] [S]obie [z]on[e] z corek Ffutyelowych: ktora mu porodzi[l]a Ffinee[S]a. Ci [S][a] przodkowie narodu Lewityckiego po domach [S]woich.


text:
Ten ie[S]t Aaron y Moyze[Sz] ktorym przykaza[l] Pan aby wywiedli [S]yny J[S]rael[S]kie z [z]iemie Egypt[S]kiey wed[l]ug hufuff ich.


text:
Ci [S][a] ktorzy mowi[a] do Faraona krola Egypt[S]kie'o by wywiedli [S]yny J[S]rael[S]kie z Egiptu. Ten ie[S]t Moyze[Sz] y Aaron


text:
A mowi[l] Pan do Moize[Sz]a rzekn[a]c: Ja Pan. Mow do Faraona Krola Eypt[S]kiego tho w[Sz]y[S]tko co mowi[e] do [c]iebie.


text:
J rzek[l] Moize[Sz] przed Panem: Oto widzi[Sz] [z]e[c] wymowno[s][c]i niemam: Yako[z] mi[e] v[S][l]ucha Farao:


text:
RZek[l] Pan do Moize[Sz]a: Otom [c]i[e] po[S]tawi[l] Bogiem Faraonowym: a Aaron brath thwoy b[e]dzie prorokiem twoim.


text:
Thy b[e]dzie[Sz] powiada[l] iemu w[S][S]y[S]tko co przykazui[e] tobie: a on b[e]dzie mowi[l] do Faraona aby wypu[s][c]i[l] [S]yny J[S]rael[S]kie z ziemie [S]woiey.


text:
a nieu[S][l]ucha[c] was. Ale wyci[a]gn[e] r[e]k[e] moi[e] na Egypt y wywiod[e] woy[S]ko y lud moy [S]yny J[S]rael[S]kie z [z]iemie Egypt[S]kiey przez wielgie [S][a]dy.


text:
A mai[a][c] pozna[c] Egypt[c][z]ykowie [z]em[c]i ia ie[S]t Pan ktorym wy[c]i[a]gn[a][l] r[e]k[e] [S]w[a] na Egypt a wywiod[l]em [S]yny J[S]rael[S]kie od nich.


text:
Mia[l] na ten c[z]as Moize[Sz] o[s][m]dzie[S]i[a]t lath a Aaron o[s][m]dzie[S]i[a]t y thrzy gdy mowili do Faraona.


text:
Gdzieby[c] wam rzek[l] Farao vka[z][c]ie znamiona rzec[z]e[Sz] do Aarona: We[z]mi lia[S]k[e] twoi[e] a porzu[c] przed Faraonem a niech [S]i[e] obro[c]i w w[e][z]a.


text:
Przeto w[S][S]ed[Sz]y Moize[Sz] y Aaron do Faraona vc[z]ynili iako im przykaza[l] Pan. J podnio[S][l] Aaron la[S]k[e] [S]woi[e] przed Faraonem y dworzany iego a obro[c]i[l]a [S]i[e] w w[e][z]a.


text:
Wezwa[l] tedy Farao m[e]drcow y c[z]arnokri[e][z]nikow a vc[z]ynili te[z] tak przez c[z]ary y nieiakie zabobony Egypt[S]kie:


text:
i[z] porzu[c]iw[S][S]y ko[z]dy [S]nich la[S]ki [S]woie odmienia[l]y [S]ie w w[e][z]a: Ale Aaronowa lia[S]ka po[z]ar[l]a ich lia[S]ki.


text:
Jdz do niego rano: oto[c] wynidzie do wod: J [S]tanie[Sz] prze[c]iwko niemu na brzegu v rzeki a lia[S]k[e] ktora [S]ie odmieni[l]a w w[e][z]a we[z]mi w r[e]k[e] twoi[e]


text:
thedy b[e]dzie[Sz] mowi[l] do niego: Pan Bog Zydow[S]ki po[S][l]a[l] mi[e] do [c]iebie mowi[a]c: Pu[s][c] mi lud moy aby offiarowa[l] mi na pu[Sz]c[z]ey a do tychmia[S]t niech[c]ia[l]e[s] tego vc[z]yni[c].


text:
A thak to[c] powiada Pan Tym pozna[Sz] [z]em ie[S]t Pan: Oto vderz[e] lia[S]k[a] kthor[a] w rzece mam w wod[e] rzec[z]n[a] a obro[c]i [S]ie w krew.


text:
Ryby ktore [S][a] w rzece pozdychai[a] a za[s]mierdz[a] [S]ie wody a b[e]d[a] vtrapieni Egyptc[z]ykowie pij[a]c wod[e] rzec[z]n[a].


text:
Rzek[l] te[z] Pan do Moize[S][S]a: Mow do Aarona. We[s]mi th[e] lia[S]k[e] twoi[e] a wy[c]i[a]gni r[e]k[e] [S]w[a] na wody Egypt[S]kie y na rzeki ich y na [z]rzod[l]a y bagna y na w[S][S]y[S]tkie ieziora wod [z]e [S]i[e] obroc[a] w krew: a niechay b[e]dzie krew po w[Sz]ytkiey [z]iemi Egipt[S]kiey tak w drewnianym iako y w kamiennym naczyniu:


text:
J vc[z]ynili tak Moize[Sz] y Aaron iako przykaza[l] by[l] Pan: J podnioz[S][S]y lia[S]k[e] vderzy[l] wod[e] rzec[z]n[a] gdy na to patrzy[l] Farao y dwor iego ktora wneth obro[c]i[l]a [S]ie w krew.


text:
A ryby ktore by[l]y w rzece pozdycha[l]y: y za[s]mierdzia[l]a [S]i[e] rzeka tak i[z] niemogli Egypthc[z]ykowie pi[c] wody rzec[z]ny y by[l]a krew po w[S][S]y[S]thkiey [z]iemi Egypt[S]kiey.


text:
Vc[z]ynili thakie[z] c[z]arnokri[e][z]incy Egyptscy c[z]arami [S]wemi. J zatwardzia[l]o theraz[z]e [S]erce Faraonowe ani ich v[S][l]ucha[l] wtym co by[l] przykaza[l] Pan.


text:
J odwro[c]i[l] [S]ie y w[S][S]ed[l] do domu [S]wego ani przy[l]o[z]y[l] [S]erca the[z] y za thym razem.


text:
Kopali thedy w[S][S]y[S]tcy Egyptczykowie oko[l]o rzeki wod[e] aby pili: Bo niemogli pi[c] wody rzec[z]ney.


text:
THedy rzek[l] Pan do Moyze[S][S]a: wnidz do Faraona mow[z]e do niego: Tho mowi Pan: wypu[s][c] lud moy aby mi offiarowa[l].


text:
A ie[S]li [z]eby[s] niech[c]ia[l] wypu[s][c]i[c] oto ia [S]karz[e] w[S][S]y[S]thkie granice [z]iemie twoiey [z]abami.


text:
Wypu[s][c]i z [S]iebie rzeka [z]aby: ktore wyla[S][S]y b[e]d[a] w[l]a[z]i[c] do domu twego y do pokoiu [l]o[Sz]ka twego y na po[s][c]iel tw[a]: takie[z] y do domow dworzanow twych y do ludu twego y do piecow twoich: y w o[S]tatki pokarmow twoich:


text:
J rzek[l] Pan do Moize[Sz]a: Rzec[z] do Aarona: Wy[c]i[a]gni r[e]k[e] twoi[e] na rzeki y na [S]trugi y na ie[z]iora a wywiedz [z]aby na [z]i[e]m[e] Egypt[S]k[a].


text:
Wy[c]i[a]gn[a][l] tedy Aaron r[e]k[e] na wody Egypt[S]kie y wylaz[l]y [z]aby tak i[z] przykry[l]y [z]iemi[e] Egypt[S]k[a].


text:
Vc[z]ynili te[z] to c[z]arnokrie[z]nicy przez c[z]ary [S]woie y wywiedli [z]aby na [z]iemi[e] Egypt[S]k[a].


text:
Przyzwa[l] potym Farao Moize[S][S]a y Aarona y rzek[l] mi: Pro[s][c]ie Pana [z]eby oddali[l] [z]aby odemnie y od ludu mego a ia wypu[Sz]c[z][e] lud [z]e b[e]dzie offiarowa[c] Panu.


text:
Rzek[l] Moize[Sz] do Faraona: Day mi c[z]as kiedybym [S]ie mia[l] modli[c] za thob[a] y za dworem y ludem twoim aby by[l]y oddalone [z]aby od [c]iebie y od domu twego od s[l]ug twoich y od ludu twego a[z]eby tilko zo[S]ta[l]y w rzece.


text:
On odpowiedzia[l]: Jutro. Rzek[l] do niego: wed[l]ug s[l]owa twego vc[z]yni[e]: aby[s] wiedzia[l] [z]e nie ie[S]t pan iako Pan Bog na[Sz].


text:
A wiedz [z]e[c] odiyd[a] [z]aby od [c]iebie y od domu twego od s[l]ug twoich y od ludu twoiego a tylko w rzece zo[S]tan[a].


text:
Wy[Sz]li tedy Moize[Sz] y Aaron od Faraona: y wo[l]a[l] Moize[Sz] ku Panu o obietnic[e] ktor[a] by[l] przyrzek[l] Faraonowi o [z]aby.


text:
A vc[z]yni[l] Pan wed[l]ug s[l]owa Moize[S][S]owe'o y wyzdycha[l]y [z]aby z domow ze w[s]i y [S]pol.


text:
Widz[a]c Farao [z]e mu dano othpoc[z]ynienie ob[c]i[a][z]y[l] [S]erce [S]woie y nie v[S][l]ucha[l] ich iako by[l] przykaza[l] Pan.


text:
J rzek[l] Pan do Moize[Sz]a: Mow Aaronowi. Wy[c]i[a]gni lia[S]k[e] twoi[e] a vderz proch [z]iemie y niechay b[e]d[a] w[S][S]y we w[S][S]y[S]thkiey [z]iemi Egypt[S]kiey.


text:
Y vc[z]yni[l] tak. Wy[c]i[a]gn[a]w[S][S]y Aaron r[e]k[e] trzymai[a]c wniey lia[S]k[e] vderzy[l] proch [z]iemie y [S]ta[l]y [S]ie w[S][S]y tak w ludziech iako w bydle. W[S][S]y[S]tek proch [z]iemie obro[c]i[l] [S]ie we w[S][S]y po w[S][S]y[S]tkiey [z]iemi Egypt[S]kiey.


text:
Ku[S][S]yli [S]ie te[z] c[z]arnokri[e][z]nicy [S]wemi c[z]arami [z]eby thakie[z] w[S][S]y wywiedli ale niemogli. By[l]y tedy w[S][S]y tak w ludziech iako y w bydle.


text:
J rzekli oni c[z]arownicy do Faraona: Pale[c] Bo[z]y tho ie[S]t. Zakamia[l]o thedy [S]erce Faraonowe y nieu[S][l]ucha[l] ich iako by[l] Pan przykaza[l].


text:
Mowi[l] takie[z] Pan do Moize[S][S]a: W[S]ta[n] na [s]witaniu a [S]ta[n] przed Faraonem bo[c] wynidzie ku wodam. J rzec[z]e[Sz] do niego: To[c] powiada Pan: Wypu[s][c] lud moy [z]e mi offiaruie.


text:
Co ie[S]li go niewypu[s][c]i[Sz] oto ia przepu[Sz]c[z][e] na [c]i[e] y na dwor twoy na lud twoy y na domy thwoie w[S][S]elaki rodzay much: a b[e]d[a] pe[l]ne domy Egypth[S]kie: much rozmaitych y w[S][S]y[S]tka [z]iemia w ktorey b[e]d[a] (Egyptczykowie).


text:
A vc[z]yni[e] w ten dzie[n] dziwn[a] [z]iemi[e] Ge[S]sen wktorey ie[S]t lud moy [z]e tam muchy nieb[e]d[a]: [z]eby[s] pozna[l] [z]em ia Pan w po[s]rzodku ziemie.


text:
Vc[z]yni[l] Pan tak: J Przy[Sz][l]y muchy barzo [c]i[e][Sz]kie do domow Faraonowych y s[l]ug iego y na w[Sz]y[S]tk[e] ziemi[e] Egypt[S]k[a]: thak i[z] naka[z]i[l]a [S]ie [z]iemia od takowych much.


text:
Przyzwa[l] tedy Farao Moyze[S][S]a z Aaronem y rzek[l] im: Jdz[c]ie[z] a offiaruy[c]ie Panu Bogu [S]wemu wtey ziemi.


text:
Thedy rzek[l] Moyze[Sz]: Niemo[z]e tho by[c]: Wi[e]c mamy offiarowa[c] Panu Bogu na[Sz]emu przekle[n][S]two y brzydliwo[s][c] Egypt[S]k[a]: co ie[S]li b[e]dziem bi[c] tho przed ich oc[z]yma co Egyptc[z]ykowie za Boga chwal[a] vkamienui[a] nas.


text:
Poydziem drog[e] trzech dni w pu[S]c[z][a] a tam b[e]dziemy offiarowa[c] Panu Bogu na[Sz]emu iako nam przykaza[l].


text:
J rzek[l] Farao: iu[z] ia was wypu[Sz]c[z][e] aby[s][c]ie offiarowali Panu Bogu wa[Sz]emu na pu[Sz]c[z]ey: ale w[z]dam aby[s][c]ie daley nieodchodzili a modl[c]ie [S]ie za mn[a].


text:
J rzek[l] Moyze[Sz]: wy[Sz]ed[S][S]y od [c]iebie b[e]d[e] pro[s]i[l] Pana: a odeydzie[c] Mucha od Faraona y od s[l]ug iego y od ludu iego iutro: Ale iu[z] nas wi[e]cey nieomylay [z]eby[s] niemia[l] wypu[s][c]i[c] ludu ofiarowa[c] Panu.


text:
On vc[z]yni[l] wed[l]ug s[l]owa iego: a oddali[l] muchy od Faraona od s[l]ug y od ludu iego: niezo[S]ta[l]a ani iedna.


text:
RZek[l] tedy Pan do Moyze[S][S]a: wnid[z] do Faraona a mow do niego: Tho[c] powiada Pan Bog [z]ydow[S]ki: Wypu[s][c] lud moy [z]e mi b[e]dzie offiarowa[l].


text:
Oto pom[S]ta moia b[e]dzie na role twe na konie o[S][l]y wie[l]b[l][a]dy owce y na wo[l]y mor barzo [c]i[e][Sz]ki.


text:
A vc[z]yni Pan dziwn[a] rzec[z] miedzy mai[e]tno[s]ci[a] J[S]rael[S]k[a] y mai[e]tno[s][c]i[a] Egypt[S]k[a] tak i[z] prawie nic nie zginie z tych rzeczy kthore nale[z][a] do [S]ynow J[S]rael[S]kich.


text:
Przeto vc[z]yni[l] Pan co by[l] rzek[l] drugiego dnia: y wyzdycha[l]o w[S][S]y[S]tko byd[l]o Egypt[S]kie ale z byd[l]a [S]ynow J[S]rael[S]kich nic ow[S][S]eki niezgin[e][l]o.


text:
J po[S][l]a[l] Farao aby ogl[a]dano: a nic nie zdech[l]o [S]tych rzeczy ktore dzier[z]a[l] J[S]rahel. Zakamia[l]o tedy [S]erce Faraonowe y niewypu[s][c]i[l] ludu.


text:
J rzek[l] Pan do Moize[S][S]a y Aarona: Nabierz[c]ie pe[l]ne r[e]ce popio[l]u z pieca a niechay Moize[Sz] przed Faraonem rzu[c]i go ku niebu.


text:
J niechay [S]ie [S]tanie proch po w[S][S]y[S]tkiey [z]iemi Egypt[S]kiey: Bo b[e]d[a] tak na ludziech iako na bydle wrzody y pry[Sz]c[z]e nabrane po w[S][S]y[S]tkiey [z]iemi Egypt[S]kiey.


text:
Nabrali tedy popio[l]u z pieca y [S]tan[e]li przed Faraonem y wy[S]ypa[l] go Moize[Sz] ku niebu. Tedy poc[z]yni[l]y [S]ie wrzody pry[Sz]czow nad[e]tych na ludziech y w bydle


text:
ani mogli c[z]arownicy [S]ta[c] przed Moize[Sz]em dla wrzodow ktore na nich by[l]y y po w[S][S]y[S]tkiey ziemi Egypt[S]kiey.


text:
Ale Pan [S]kamia[l]e vc[z]yni[l] [S]erce Faraonowe a nie v[S][l]ucha[l] ich iako mowi[l] Pan do Moize[S][S]a.


text:
Rzek[l] za[s] Pan do Moize[S][S]a: W[S]ta[n] rano a [S]toy przed Faraonem y rzec[z]e[Sz] do niego. To[c] powiada Pan Bog [z]ydow[S]ki: Wypu[s][c] lud moy aby mi offiarowa[l]:


text:
bo za thym razem przepu[Sz]c[z][e] w[S][S]y[S]tkie plagi moie na [S]erce twe y na s[l]u[z]ebniki twe y na lud twoy [z]e pozna[Sz] i[z][c]i mi niema[Sz] podobnego na w[S][S]y[S]tkiey [z]iemi.


text:
Bo iu[z] teraz wyci[a]gn[a]w[S][S]y r[e]k[e] moi[e] b[e]d[e] [c]i[e] kara[l] y lud twoy morem y zaginie[Sz] z [z]iemie.


text:
A wiedz [z]em dla tego [c]ie wy[S]tawi[l] abym vkaza[l] na tobie moc moi[e] i[z]by by[l]o s[l]awiono imi[e] moie po w[S][S]y[S]tkiey [z]iemi.


text:
Oto iutro tey[z]e godziny [S]pu[Sz]c[z][e] de[S][S]c[z] z gradem barzo wielki iaki ie[Sz]c[z]e nieby[l] w Egypt[c]ie od tego dnia ktorego za[l]o[z]on ie[S]t a[z] do niniey[S][S]ego c[z]a[S]u.


text:
A tak iu[z] teraz po[S]ley a z [z]e[n] byd[l]o twoie y w[Sz]y[S]tko co iedno ma[Sz] na polu. Abowiem ludzie byd[l]o y w[S][S]y[S]tko co zo[S]tanie na polu a nieb[e]dzie z chowano vderzyli na nie grad b[e]dzie zabite.


text:
Przeto ktorykolwiek z s[l]u[z]ebnikow Faraonowych vl[e]k[l] [S]ie s[l]owa Pa[n][S]kiego kaza[l] czeladzi [S]wey y zbyd[l]em v[c]ieka[c] do domow:


text:
J rzek[l] Pan do Moize[S][S]a: Wy[c]i[a]gni r[e]k[e] [S]w[a] ku niebu [z]e b[e]dzie grad po w[S][S]y[S]tkiey [z]iemi Egypt[S]kiey na ludzie na byd[l]o y na w[S][S]y[S]tko [z]iele w [z]iemi Egypt[S]kiey.


text:
J wy[c]i[a]gn[a][l] Moize[Sz] li[a][S]k[e] ku niebu a Pan vc[z]yni[l] gromy y grad y [l]y[S]kawice biegai[a]ce na ziemi. J [S]pu[s][c]i[l] Pan de[Sz]c[z] y grad na [z]iemi[e] Egypt[S]k[a]


text:
a grad z ogniem po[S]po[l]u zmie[S][S]any pada[l]. Y by[l] tak wielki y[z] od onego c[z]a[S]u iako na[S]ta[l] then lud nigdy [S]ie thak wielki w [z]iemi Egypt[S]kiey nieukaza[l].


text:
Pobi[l] thedy grad we w[S][S]y[S]tkiey [z]iemi Egypt[S]kiey w[S][S]y[S]tko co iedno by[l]o na polach od c[z][l]owieka a[z] do bydl[e][c]ia: Y w[S][S]y[S]tko [z]iele na polu pobi[l] takie[z] grad a w[S][S]elkie drzewo oney krainy po[l]omi[l].


text:
Po[S][l]a[l] thedy Farao y wezwa[l] Moize[S][S]a z Aaronem mowi[a]c: Zgrze[S][S]y[l]em te[z] y teraz. Pan [S]prawiedliwy a ia y lud moy niepobo[z]nizmy.


text:
Modl[c]ie [S]ie Panu aby prze[S]ta[l]y gromy Bo[z]e y grad [z]ebym was wypu[s][c]i[l] aby[s][c]ie iu[z] tu wi[e]cey niemi[e][Sz]kali.


text:
Rzek[l] Moize[Sz]: Gdy wynid[e] z mia[S]ta podnio[Sz][e] r[e]ce [S]we do Pana a prze[S]tan[a] gromy y grad wi[e]cey nie b[e]dzie: Aby[s] wiedzia[l] i[z] Pa[n][S]ka ie[S]t [z]iemia.


text:
A tak Len y J[e]c[z]mie[n] pobi[l] grad przetho i[z] J[e]c[z]mie[n] by[l] [z]ielony a Len iu[z] kwitn[a][l]:


text:
Wy[S][S]ed[S][S]y tedy Moize[Sz] od Faraona z mia[S]ta podnio[S][l] r[e]ce ku Panu: y prze[S]ta[l]y gromy y grad ani wi[e]cey vkapn[a][l] de[Sz]c[z] na [z]iemi[e].


text:
a o[c]i[e][z]a[l]o [S]erce thak [S]amego iako y s[l]ug iego a zakamia[l]o barzo: ani wypu[s][c]i[l] J[S]raela iako by[l] przykaza[l] Pan przes r[e]k[e] Moize[S][S]ow[a].


text:
THedy rzek[l] Pan do Moyze[S][S]a : Wnidz do Faraona. Bo[c]iem ia zakamia[l]e vc[z]yni[l] [S]erce iego y s[l]ug iego: abym na nim okaza[l] the znaki moie.


text:
Aby[s] ie powiada[l] w v[S][S]ach [S]yna thwego y wn[e]kow thwoich ilem kro[c] [S]tar[l] Egyptc[z]yki y znamiona c[z]yni[l] na nich: a by[s][c]ie znali y[z]em ia ie[S]t Pan.


text:
We[Sz]li tedy Moize[Sz] y Aaron do Faraona y rzekli mu. To[c] powiada Pan Bog [z]ydow[S]ki. Dok[a]d [z]e mi [S]ie: niezechce[Sz] podda[c]: Wypu[s][c] lud moy [z]e mi offiaruie.


text:
Je[S]li[z]e [S]ie temu [S]prze[c]iwia[Sz] a niechce[Sz] go wypu[s][c]i[c]: Oto ia przepu[Sz]c[z][e] iutro Sara[n]c[z][a] na dziedzin[e] twoi[e]


text:
kthora przykryie wierzch [z]iemie tak i[z] [S]ie iey nic nieuka[z]e a wyiedz[a] w[S][S]y[S]tko co zo[S]ta[l]o (wcale) po gradzie. Ogry[z]ie te[z] w[S][S]y[S]tkie drzewa ktore wypu[Sz]c[z]ai[a] p[a]kowie na polach:


text:
Nape[l]ni[a] te[z] domy twoie y [S][l]ug twoich y w[S][S]y[S]tkich Egyptc[z]ykow tak wiele iako ani oycowie ani dziadowie twoi od narodzenia [S]wego do dzi[s]ey[Sz]ego dnia nie widali. A odwro[c]i[l] [S]ie y wy[S][S]ed[l] od Faraona.


text:
Rzekli tedy s[l]udzy Faraonowi do niego: D[l]ugo[Sz] b[e]dziemy [c]ierpie[c] tho pogor[Sz]enie: (y tak wielgi vpadek): Wypu[s][c] te ludzie [z]e offiarui[a] Panu Bogu [S]wemu. Za niebac[z]y[Sz] [z]e iu[z] [z]agin[a][l] Egypt:


text:
J zawo[l]ali za[S]i[e] Moize[S][S]a y Aarona do Faraona thedy im rzek[l]: Jdz[c]ie a offiaruy[c]ie Panu Bogu wa[S][S]emu: Ale kthorzy[Sz] mai[a] i[s][c]:


text:
Rzek[l] Moize[Sz]: Poydziemy z dziatkami y z [S]taremi z [S]yny y z corkami z owcami y z wo[l]y na[S][S]emi: Abowiem vroc[z]y[S]ty c[z]as ie[S]t Pana Boga na[S][S]ego.


text:
Odpowiedzia[l] Farao: Niech tak Pan b[e]dzie [S]wami iako ia was wypu[Sz]c[z][e] y dziatki wa[S][S]e. Ktho[Sz] tego niebac[z]y [z]e wy co[s] nagor[S][S]ego my[S]li[c]ie:


text:
Nie b[e]dzie[c] tho tak ale idz[c]ie tylko m[e][z]owie a offiaruy[c]ie Panu: bo[s][c]ie y [S]ami o tho pro[s]ili. A natychmia[S]t wygnano ie od oblic[z]no[s][c]i Faraonowey.


text:
Rzek[l] potym Pan do Moize[S][S]a: Wy[c]i[a]gni r[e]k[e] twoi[e] nad [z]iemi[a] Egypt[S]k[a] na Szara[n]c[z][a] [z]e [S]t[a]pi na [z]iemi[e] a i[z]by po[z]ar[l]a w[S][S]y[S]tko [z]iele kthore zo[S]ta[l]o po gradzie.


text:
J wyci[a]gn[a][l] Moize[Sz] la[S]k[e] na [z]iemi[e] Egypt[S]k[a] a Pan przywiod[l] wiatr gor[a]cy przez on ca[l]y dzie[n] y noc: Gdy by[l]o rano wiatr gor[a]cy podnio[S][l] Szara[n]c[z][a].


text:
Ktora upad[l]a na w[S][S]y[S]tk[e] [z]iemi[e] Egypt[S]k[a]: y v[S]adzi[l]a [S]ie po w[Sz]y[S]tkich granicach Egypt[S]kich niezlic[z]ne iako przed thym nigdy nie by[l]a ani potym b[e]dzie.


text:
J przykry[l]a w[S][S]y[S]tek wierzch ziemie pu[S]to[Sz][a]c w[Sz]y[S]tko. A przetho w[Sz]y[S]tk[e] traw[e] na ziemi y w[Sz]y[S]tkie iab[l]ka na drzewie co by[l] grad zo[S]thawi[l] po[z]ar[l]a: y nyc prawie zielonego nie zo[S]ta[l]o na drzewach y w zio[l]ach ziemie po w[S][S]y[S]tkim Egypt[c]ie.


text:
Za th[a] rzec[z][a] co rychley Farao wezwa[l] Moize[S][S]a y Aarona a rzek[l] do nich: Zgrze[S][S]y[l]em prze[c]iwko Panu Bogu wa[S][S]emu y prze[c]iwko wam


text:
ale iu[z] teraz odpu[s][c]ie mi grzech therazniey[S][S]y a pro[s][c]ie Pana Boga wa[S][S]ego aby oddali[l] odemnie thakow[a] [s]mier[c].


text:
Ktory kaza[l] wia[c] wiatrowi od zachodu na[s]i[l]niey[S][S]emu on pochwy[c]iw[S][S]y Szara[n]c[z][a] w miota[l] i[a] w morze C[z]erwone niezo[S]ta[l]a co do iedney po w[S][S]y[S]tkich granicach Egypt[S]kich.


text:
Rzek[l] za[s] Pan do Moize[S][S]a: Wy[c]i[a]gni r[e]k[e] thwoi[e] ku niebu a niech [S]ie [S]tan[a] [c]iemno[s][c]i w ziemi Egypt[S]kiey tak g[e][S]te [z]e by [S]ie ich mog[l] dotyka[c].


text:
Wy[c]i[a]gn[a][l] tedy Moize[Sz] r[e]k[e] ku niebu y [S]ta[l]y [S]ie [c]iemno[s][c]i okrutne po w[Sz]y[S]tkiey ziemi Egypt[S]kiey przez trzy dni.


text:
Zaden niewidzia[l] brata [S]wego ani [S]ie ru[S][S]y[l] z mie[S]ca na ktorym by[l]: A gdziekolwiek mie[S][S]kali [S]ynowie J[S]rael[S]cy by[l]o ia[S]no.


text:
Wezwa[l] tedy Farao Moize[S][S]a z Aaronem y rzek[l] im: Jdz[c]ie offiaruy[c]ie[z] Panu: Owce tylko wa[S][S]e y byd[l]o niechay zo[S]thanie dzie[c]i wa[S][S]e niechay [S]wami id[a].


text:
Rzek[l] Moize[Sz]: Offiary ku zabijaniu y na zupe[l]ne offiary ktorebysmy offiarowali Panu Bogu na[S][S]emu da[Sz] nam


text:
y w[S][S]y[S]tkie [S]tada poyd[a] [S]nami: Nie zo[S]tanie [s]nich y kopyto: Bo ich nam potrzeba na s[l]u[z]b[e] Panu Bogu na[S][S]emu a zw[l]a[Sz]c[z]a poniewa[Sz] [z]e niewiemy co by mia[l]o by[c] offiarowano dok[a]d na ono mie[S]ce nieprziydziemy.


text:
J rzek[l] Farao do Moize[S][S]a: Jdz prec[z] odemnie a waruy vzrze[c] wi[e]cey twarzy mey: Bo ktorego mi [S]ie dnia vka[z]e[Sz] vmrze[Sz].


text:
Odpowiedza[l] Moize[Sz]: Niecha[Sz] tak b[e]dzie iako[s] powiedzia[l] a nieuzrz[e][c] wi[e]cey twarzy twey.


text:
J Rzek[l] Pan do Moize[Sz]a: Je[Sz]c[z]e iedn[a] plag[a] dotkn[e] Faraona y Egypt a pothym iu[z] was wypu[s][c]i y (ow[S][S]em) przymu[s]i wyni[S][c].


text:
A przetho powie[Sz] w[S][S]y[S]tkiemu ludu aby m[a][z] [z][a]da[l] od przyia[c]iela [S]wego a niewia[S]ta od [S][a][S]iady [S]woiey [S]tatku y nac[z]ynia [S]rebrnego y z[l]otego y [S][S]at.


text:
A Pan da przyiemno[s][c] ludu [S]woiemu v Egyptc[z]ykow. A by[l] Moize[Sz] m[a][z] zacny barzo w ziemi Egypt[S]kiey przed s[l]ugami Faraonowemi y przed w[S][S]y[S]tkim ludem.


text:
a vmrze w[S][S]y[S]tko pierworodne w ziemi Egypt[S]kiey od pierworodzonego ([S]yna) Faraonowego ktory [S]iedzi na [S]tolcu iego a[z] do pierworodnego z s[l]u[z]ebnice kthora ie[S]t przy m[l]ynie y w[S][S]y[S]tkich pierworodzonych bydl[e]cych.


text:
A b[e]dzie krzyk wielki po w[S][S]y[S]tkiey ziemi Egypt[S]kiey iaki ani przed thym by[l] ani potym b[e]dzie.


text:
A v w[S][S]ech [S]ynow J[S]rael[S]kich ani pies za[S]kowyc[z]y od c[z][l]owieka a[z] do bydl[e][c]ia: Aby[s][c]ie wiedzieli iakim cudem dzieli Pan Egyptc[z]yki od J[S]raela.


text:
J wynid[a] ci w[S][S]y[S]tcy s[l]udzy twoi do mnie a chwa[l][e] mi c[z]yni[c] b[e]d[a] mowi[a]c: Wynidz ty y w[S][S]y[S]tek lud ktory ie[S]t poddany tobie: Potym wynidziemy.


text:
J wy[S][S]ed[l] od Faraona gniewai[a]c [S]ie barzo. Rzek[l] za[s] Pan do Moize[S][S]a: Nieu[S][l]ucha[c] was Farao aby [S]ie wiele cudow [S]ta[l]o w ziemi Egypt[S]kiey.


text:
Moize[Sz] tedy y Aaron c[z]ynili w[S][S]y[S]tkie znamiona y cuda ktore napi[S]ane [S][a] przed Faraonem. J [S]kamia[l][e] vc[z]yni[l] Pan [S]erce Faraonowe ani wypu[s][c]i[l] [S]ynow J[S]rael[S]kich z ziemie [S]woiey.


text:
Then mie[s]i[a]c ktory wam ie[S]t poc[z][a]thkiem kri[e][z]ycow: pierw[S][S]ym b[e]dzie miedzy kri[e][z]ycami ca[l]ego roku.


text:
Mow[c]iez: ku w[S][S]emu zboru [S]ynow J[S]rael[S]kich a rzec[z][c]ie im: Dzie[s]i[a]tego dnia tego kri[e][z]yca we[z]mi ka[z]dy z was po rodzinach y domiech [S]woich baranka.


text:
Co ie[S]lyby mney ich by[l]o tak i[z]by niemogli do[S]tarc[z]y[c] ku z iedzeniu Baranka: wezmie [S][a][S]iada [S]wego kthory tu[z] o [s][c]ian[e] wedle iego mie[Sz]ka: wedle lid[z]by ludzi ktorzyby mogli zdo[l]a[c] z iedzeniu Baranka.


text:
J b[e]dzie[c]ie go chowa[c] a[z] do czterna[S]tego dnia thego[Sz] Mie[S]i[a]ca: y b[e]dzie go offiarowa[c] w[S][S]y[S]tko zebranie [S]ynow J[S]rael[S]kich ku wiec[z]orowi.


text:
J nabior[a] krwie iego a poma[z][a] na obudwu podwoiu y na odrzwiach tych domow w ktorych go b[e]d[a] po[z]ywa[c].


text:
Nieb[e]dzie[c]ie [S]niego nic [S]urowego ani w wodzie warzonego ie[s][c] ale tylko piec[z]one v ognia. G[l]ow[e] z nogami y ze thrzewy z ye[c]ie


text:
A b[e]dzie[c]ie go thak ie[s][c]. Biodra wa[S][S]e opa[S][S]e[c]ie y b[e]dzie[c]ie mie[c] boty na nogach trzymai[a]c la[S]ki w r[e]kach a b[e]dzie[c]ie ie[s][c] [s]pie[Sz]nie: Abowiem ie[S]t Pha[S]e (tho ie[S]t [s][c]ie) Pa[n][S]kie.


text:
J poyd[e] po ziemi Egypt[S]kiey oney nocy y pobije ko[z]de pierworodzone w ziemi Egypt[S]kiey od c[z][l]owieka a[z] do bydl[e][c]ia: A na w[S][S]ech Bogach Egypt[S]kich vc[z]yni[e] pom[S]t[e] ia Pan.


text:
Krew ta b[e]dzie wam znami[e] po domiech w kthorych b[e]dzie[c]ie: y poyzrz[e] na krew a przemin[e] was: ani b[e]dzie miedzy wami plaga [s]miertelna kiedy b[e]d[e] kara[l] ziemi[e] Egypt[S]k[a].


text:
A b[e]dzie[c]ie mie[c] then dzie[n] na pami[a]tk[e] y b[e]dzie[c]ie go obchodzi[c] vroc[z]y[S]thym Panu po narodziech wa[S][S]ych podz[c]iwo[s][c]i[a] wiec[z]n[a].


text:
Sied[m] dni prza[S]ny chleb b[e]dzie[c]ie ie[s][c]: dnia pierw[S][S]e'o nieb[e]dzie kwas w domiech wa[S][S]ych: Kthoby kolwiek iad[l] kwa[S][S]one zginie du[S][S]a ona z J[S]raela od pierw[S][S]ego dnia a[z] do dnia [S]iodmego.


text:
Dzie[n] pierw[S][S]y b[e]dzie [S]wi[e]ty y vroc[z]y[S]ty takie[z] dzie[n] [S]iodmy tym[z]e [S]po[S]obem b[e]dzie[c]ie [S]wi[e][c]i[c] [z]adney [S]prawy nie b[e]dzie[c]ie wnie c[z]yni[c] wyi[a]w[S][S]y te ktore nale[z][a] ku iedzeniu.


text:
J zachowa[c]ie prza[S]ny chleb: Abowiem tego[Sz] dnia wywiod[e] Huff wa[S][S] z ziemie Egypt[S]kiey a b[e]dzie[c]ie przy[S]trzega[c] (pilnie) dnia tego w narodziech wa[S][S]ych zwyc[z]aiem wiec[z]nym.


text:
W pierw[S][S]y kri[e][z]yc dnia c[z]terna[S]tego ku wiec[z]orowi b[e]dzie[c]ie ie[s][c] chleb prza[S]ny a[z] ku wiec[z]orowi dnia iednego y dwudzie[S]thu tego[z] kri[e][z]yca.


text:
Przez [S]ied[m] dni [z]adney rzec[z]y zac[z]ynioney kwa[S]em nie b[e]dzie naleziono w domiech wa[S][S]ych: a kthoby po[z]ywa[l] kwa[S][S]onego zaginie du[S][S]a iego z zboru J[S]rael[S]kiego tak z przychodniow iako y z rodakow they ziemie.


text:
Co iedno kwa[S][S]onego thego po[z]ywa[c] nieb[e]dzie[c]ie: We w[S][S]y[S]tkich przybytkach wa[S][S]ych b[e]dzie[c]ie ie[s][c] prza[S]ny chleb.


text:
Przyzwa[l] tedy Moize[Sz] w[S][S]y[S]tkie [S]tar[S][S]e [S]ynow J[S]rael[S]kich y rzek[l] do nich: Jdz[c]ie[z] a wzi[a]w[S][S]y bydl[a]tko wedle domow wa[Sz]ych y offiaruy[c]ie Pha[S]e.


text:
A wi[a]zank[e] Jzopu omoc[z][c]ie we krwi kthora ie[S]t na progu y pokrop[c]ie ni[a] na odrzwi y obadwa podwoie a [z]aden z was niewychodz ze drzwi domu [S]wego a[z] do zarania.


text:
Abowiem poydzie Pan zabijai[a]c Egyptc[z]yki: A gdy vzrzy krew na odrzwiach y na podwoiach minie drzwi te'o domu y niedou[s][c]i zabiiac[z]owi wni[s][c] do domow wa[S][S]ych ani kazi[c].


text:
A gdy wnidzie[c]ie do ziemie kthor[a] wam Pan Bog ma da[c] iako obieca[l] b[e]dzie[c]ie chowa[c] [S]po[S]ob tey [S][l]u[z]by.


text:
powie[c]ie ym offiara to ie[S]t [s][c]ia Pa[n][S]kiego kiedy przemija[l] domy [S]ynow J[S]rahel[S]kich w Egypt[c]ie Egyptc[z]yki bij[a]c a domy na[S][S]e [s]wiebodne c[z]yni[a]c. J nak[l]oniw[Sz]y [S]i[e] lud chwa[l][e] vc[z]yni[l].


text:
A wy[Sz]ed[S][S]y [S]ynowie J[S]rahel[S]cy vc[z]nili jako by[l] przykaza[l] Pan Moize[S][S]owi y Aaronowi.


text:
A gdy by[l]o o pu[l]nocy pobi[l] Pan w[Sz]y[c]ko pierworodne w ziemi Egypth[S]kiey od pierworodnego [S]yna Faraonowego kthory [S]iedzia[l] na [S]tholcu iego a[z] do pierworodnego niewolnice kthora by[l]a w [c]iemnicy takie[z] y w[Sz]elkie pierworodzone dobytkow.


text:
W[S]ta[l] tedy Farao w nocy y w[Sz]ytcy s[l]udzy iego y w[Sz]y[S]tek Egypth: a [S]ta[l] [S]ie krzyk wielki w Egypt[c]ie: Bo nieby[l] dom w ktorymby nie le[z]a[l] umar[l]y.


text:
J wezwaw[Sz]y Farao Moize[S][S]a y Aarona w nocy rzek[l] W[S]tha[n][c]ie a wynidz[c]ie od ludu mego wy y [S]ynowie J[S]rahel[S]cy: Jdz[c]ie a offiaruy[c]ie Panu iako powiada[c]ie.


text:
J przyty[S]kowali Egyptc[z]ykowie ludu J[S]rael[S]kiemu aby co rychley z ziemie wy[Sz]li mowi[a]c: w[Sz]y[S]tcy pomrzemy.


text:
A przeto wzi[a][l] lud [c]ia[S]to pierwey ni[Sz][l]i by[l]o zac[z]ynione a zawin[a]w[Sz]y w p[l]achty w[l]o[z]y[l] na plecy [S]woie.


text:
J vc[z]ynili [S]ynowie J[S]rahel[S]cy thak iako by[l] przykaza[l] Pan Moize[S][S]owi: a napro[s]ili v Egyptc[z]ykow nac[z]ynia y [S]tatku [S]rebrnego y z[l]otego y [Sz]ath barzo wiele.


text:
Wy[Sz]li tedy [S]ynowie J[S]rael[S]cy z Rame[S]se do Sochot malem iako po [S][S]e[s][c] kro[c] [S]tho ty[S]i[a]c m[e][z]ow pie[S][S]ych proc dziatek y niewia[S]th.


text:
Ale y lud po[S]polity bez lic[z]by [Sz]ed[l] z niemi: Owce [S]tada y dobytkow rozmaitych barzo wiele.


text:
J piekli ono [c]ia[S]tho ktore byli wynie[S]li z Egyptu: y nac[z]ynili podp[l]omykow prza[S]nych: Bo niemogli zada[c] onemu [c]ia[S]tu gdy im przythy[S]kowali Egyptc[z]ykowie aby wy[Sz]li niedopu[Sz]c[z]ai[a]c [z]adney odw[l]oki tak i[z] niemieli c[z]a[S]u by [S]obie byli co ie[s][c] nagotowali.


text:
A c[z]as mie[Sz]kania [S]ynow J[S]rael[S]kich w Egypt[c]ie by[l] c[z]terzy [S]ta y trzydzie[s]ci lat.


text:
Kthore gdy [S]ie wype[l]ni[l]y tego[z] dnia wy[S][S]ed[l] w[S][S]y[S]tek huf Pa[n][S]ki z ziemie Egypt[S]kiey.


text:
Noc ta ktorey wywiod[l] ie z Egypthu godna ie[S]t aby by[l]a zachowywana Panu: J t[e] zachowywa[c] mai[a] w[S][S]y[S]tcy [S]ynowie J[S]rael[S]cy w rodzaiach [S]woich.


text:
J rzek[l] Pan do Moize[S][S]a y Aarona: Ten obrz[a]d b[e]dzie[c]ie chowa[c] przy iedzeniu Pha[S]e (to ie[S]t Baranka wielkonocnego). Zaden cudzoziemiec nie b[e]dzie go iad[l]


text:
W iednym domu b[e]dzie[c]ie go po[z]ywa[c] a nic mi[e][S]a iego przed dom niewynie[S]ie[c]ie ani b[e]dzie[c]ie [l]ama[c] ko[s][c]i iego.


text:
A ie[S]liby kto z przychodniow do wa[Sz]ey ziemie ch[c]ia[l] przy[s][c] a obchodzi[c] [S]praw[e] th[e] Baranka pa[n][S]kiego pierwey b[e]dzie obrzezan w[S][S]elki m[e][z]c[z]yzna tedy porz[a]dnie b[e]dzie obchodzi[l] y b[e]dzie iako ten ktory ie[S]t rodakiem they ziemie. A ie[S]liby ktory nieby[l] obrzezany nie b[e]dzie po[z]ywa[l] Baranka.


text:
Thedy vc[z]ynili w[S][S]y[S]tcy [S]ynowie J[S]rael[S]cy iako przykaza[l] Pan Moize[S][S]owi y Aaronowi.


text:
Po[s]wi[e][c] mi thak miedzy ludzmi [S]ynow J[S]rael[S]kich iako miedzy byd[l]em w[S][S]elkie pierworone ktore [z]ywot naprzod otwiera. Bo tho w[S][S]y[S]tko moie ie[S]t.


text:
J rzek[l] Moize[Sz] do ludu: Pami[e]tay[c]ie na ten dzie[n] ktorego[s][c]ie wy[Sz]li z Egyptu y z domu niewol[S]twa y[z] mocn[a] r[e]k[a] wywiod[l] was Pan z mie[S]ca tego: aby[s][c]ie nie iedli kwa[S][S]onego chleba.


text:
A gdy [c]ie przywiedzie Pan do ziemie Kanaa[n][S]kiey y Ethey[S]kiey y Amorrhey[S]kiey y Ewey[S]kiey y Jebuzey[S]kiey kthor[a] przy[S]i[a]g[l] oycom twoim [z]e[c] mia[l] da[c] ziemi[e] op[l]ywai[a]c[a] mlekiem y miodem: b[e]dzie[c]ie obchodzi[c] ten zwyc[z]ay [s]wi[a]t kri[e][z]y[c]a thego.


text:
Sied[m] dni b[e]dzie[Sz] po[z]ywa[l] prza[S]nego chleba: a dzie[n] [S]iodmy b[e]dzie vroc[z]y[S]ty Panu.


text:
A[S]yma (tho ie[S]t prza[S]ny chleb) b[e]dzie[c]ie ie[s][c] [S]ied[m] dni nieb[e]dzie nale[z]iono v [c]iebie nic kwa[S][S]onego ani po w[S][S]y[S]tkich grani[c]ach twoich.


text:
A b[e]dzie[Sz] powiada[l] [S]ynowi twoiemu onego dnia mowi[a]c: Tho[c] tho ie[S]t co mi vc[z]yni[l] Pan kiedym wy[S][S]ed[l] z Egyptu.


text:
J b[e]dzie iakoby znami[e] na r[e]ce twoiey a iakoby vpominek przed oc[z]yma twoimi: i[z]by zakon Pa[n][S]ki [z]aw[z]dy by[l] w v[S]tach twoich bo [c]ie Pan mocn[a] r[e]k[a] wywiod[l] z Egyptu.


text:
A gdy [c]ie Pan doprowadzi do ziemie Kananey[S]kiey iako[c] przy[S]i[a]g[l] y oycom thwoim y da[l][c]yby i[a]:


text:
Od[l][a]c[z]y[Sz] Panu w[S][S]elkie co otwiera [z]ywot matki y co te[z] pierworodnego ie[S]t w dobytkach twoich: Cokolwiek by by[l]o m[e][S]kiego pog[l]owia po[s]wi[e][c]i[Sz] Panu.


text:
Pierworodne os[l]owe zamieni[z] za owc[e]. Co ie[S]liby[s] nieodkupi[l] zabije[Sz]. W[S][S]elkie pierworodne c[z][l]owiec[z]e [S]ynow twoich odkupi[Sz] zap[l]at[a].


text:
A ie[S]liby [c]i[e] kiedy [S]yn twoy [S]pyta[l] mowi[a]c: Co[z] to ie[S]t: Odpowie[Sz] mu. W mocney r[e][c]e wywiod[l] nas Pan z ziemie Egypt[S]kiey z domu niewol[S]twa.


text:
Abowiem gdy [S]ie by[l] vpar[l] Farao a niech[c]ia[l] nas wypu[s][c]i[c] pobi[l] Pan w[S][S]elkie pierworodne w ziemi Egypt[S]kiey od pierworodnego c[z][l]owiec[z]ego a[z] do pierworodnego bydl[e]cego: Dla tego[z] offiaruie Panu w[S][S]y[S]tko co iedno otwiera [z]ywot matc[z]yn pog[l]owia m[e][S]kego a w[S][S]elkie pierworodzone z [S]ynow moich odkupui[e].


text:
A przeto b[e]dzie to iakoby znami[e] na r[e]ce twoiey y iakoby pami[e]tne zawie[S][S]one przed oc[z]yma twoimi. Dla tego i[z] mocn[a] r[e]k[a] wywiod[l] nas Pan z Egyptu.


text:
Gdy tedy iu[z] wypu[s][c]i[l] Farao lud nie wiod[l] ich Pan drog[a] ziemie Fili[S]ti[n][S]kiey kthora bli[z][S][S]a ie[S]th: rozwa[z]ai[a]c [S]obie by [S]nadz nie[z]a[l]owa[l] tego (lud) gdy by obac[z]y[l] ano prze[c]iw niemu walki pow[S]tai[a] by [S]ie za[s] niewro[c]i[l] do Egypthu.


text:
Ale go obwiod[l] drog[a] po pu[Sz]c[z]y ktora ie[S]t wedle morza c[z]erwonego: y wy[Sz]li zbroyno [S]ynowie Jzrael[S]cy z ziemie Egypth[S]kiey.


text:
Wzi[a][l] te[z] Moize[Sz] ko[s][c]i Jozephowe z [S]ob[a]: przeto i[z] by[l] poprzy[S]i[a]g[l] [S]yny Jzrael[S]kie mowi[a]c: Nawiedzy wa[Sz] Bog wynie[s][c]ie [S]t[a]d ko[s][c]i moie z [S]ob[a].


text:
A Pan [Sz]ed[l] przed nimi vkazui[a]c im drog[e] we dnie w s[l]upie ob[l]okowym w nocy w s[l]upie ogni[S]tym: aby by[l] wodzem ich na drodze oboiego c[z]a[S]u.


text:
V[S]tawic[z]nie by[l] s[l]up ob[l]oc[z]y[S]ty przez dzie[n] a s[l]up ogni[S]ty przez noc przed ludem.


text:
Mow [S]ynom J[S]rael[S]kim niechay nawro[c]iw[S][S]y [S]ie rozbij[a] namioti na prze[c]iwko Phiaryoth ktore ie[S]t miedzy Magdalon y morzem na prze[c]iwko Beel[S]efon. Przed oc[z]yma iego oboz po[l]o[z]y[c]ie nad morzem.


text:
Bo[c] rzec[z]e Farao o [S]yniech J[S]rael[S]kich: Vwik[l]ali [S]ie b[l][a]dz[a]c na ziemi zawar[l]a ie pu[S][S]c[z]a.


text:
A vc[z]yni[e] zakamia[l]e [S]erce iego y[z] b[e]dzie was goni[l] a b[e]d[e] chwa[l][a] s[l]awion y zawo[l]anim dla Faraona y dla w[S][S]y[S]tkiego za[S]t[e]pu iego. J poznai[a] Egyptc[z]ykowie [z]em ia Pan. J vc[z]ynili thak.


text:
Opowiedziano potym Krolowi Egypt[S]kiemu [z]eby v[c]ieka[l] lud: tedy odmieni[l]o [S]ie [S]erce Faraonowe y dworzanow iego o ludu J[S]rael[S]kim y rzekli: Co[z]echmy vc[z]ynili [z]ezmy wypu[s][c]ili J[S]raela aby nam nie s[l]u[z]y[l]:


text:
A wzi[a][l] [Sz]e[s][c][S]et wozow wybranych y co iedno kolwiek w Egypt[c]ie wozow by[l]o: y thudzie[Sz] Hetmany w[S][S]y[S]tkiego woy[S]ka.


text:
J zatwardzi[l] Pan [S]erce Faraonowe Krola Egypt[S]kiego y goni[l] [S]yny J[S]rahel[S]kie: A oni wy[Sz]li byli w mocney a wy[S]okiey r[e]ce.


text:
A gdy ie gonili Egyptc[z]ykowie [S]ladem nade[Sz]li ie w obozie nad morzem: a w[S][S]y[S]tcy ie[z]ni y wozy Faraonowe y w[S][S]y[S]thek za[S]th[e]p byli w Phiaryoth prze[c]iwko Beel[S]efon.


text:
A gdy [S]ie Farao przybliza[l] podnio[S][S]y [S]ynowie J[S]rael[S]cy oc[z]y obac[z]yli za [S]ob[a] Egypthc[z]yki: y i[e]li [S]ie barzo ba[c] y zawo[l]ali do Pana


text:
a do Moize[S][S]a rzekli: Podobno nie by[l]o grobow w Egypt[c]ie dlatego[s] nas wywiod[l] aby[S]my pomarli na pu[Sz]c[z]y: Co[z]e[s] to vc[z]yni[l] [z]e[s] nas wywiod[l] z Egyptu:


text:
Za[z]echmy[c] niemowili tego ie[Sz]c[z]e w Egypt[c]ie tak mowi[a][c]: Odeydz od nas ze b[e]dziem s[l]u[z]yli Egyptc[z]ykom: Abowiem daleko lepiey by[l]o s[l]u[z]y[c] im ni[z]li pomrze[c] na pu[S][S]c[z]ey.


text:
Tedy rzek[l] Moize[Sz] do ludu: Nieboy[c]ie [S]ie: [S]toy[c]ie a patrzay[c]ie na wielkie [S]prawy Pa[n][S]kie ktore dzi[s] b[e]dzie c[z]yni[l]: Bo Egyptc[z]yki ktore teraz widzi[c]ie iu[z] daley nie vzrzy[c]ie na wieki.


text:
J rzek[l] Pan do Moize[S][S]a: Co[Sz] do mnie tylo wo[l]a[Sz]: Mow [S]ynom J[S]rael[S]kim niech id[a] przed[S]ie.


text:
A thy podnie[s] lia[S]k[e] twoi[e] y wy[c]i[a]gni r[e]k[e] [S]w[a] na morze a rozdziel ye: aby [Sz]li [S]ynowie J[S]rael[S]cy [s]rzodkiem morza po [S]u[S][S]ey.


text:
A ia[c] za[S]lepi[e] [S]erce Egyptc[z]ykow [z]e wa[s] b[e]d[a] goni[c]: a b[e]d[e] vwielbion w Faraonie y we w[S][S]y[S]tkim woy[S]ku iego tak w woziech iako w ieznych iego.


text:
J zwiedz[a] Egyptc[z]ykowie [z]em ia ie[S]t Pan: gdy b[e]d[e] o[S][l]awion w Faraonie y w woziech y w ieznych ie'o.


text:
A wzi[a]w[S][S]y [S]ie Angio[l] Pa[n][S]ki ktory [Sz]ed[l] przed obozem J[S]rael[S]kim za[S][S]ed[l] za nie a po[S]po[l]u [S]nim s[l]up ob[l]okowy opu[s][c]iw[S][S]y przodek.


text:
[S]than[a][l] za nimi: miedzy woy[S]kiem Egypt[S]kim y woy[S]kiem J[S]rael[S]kim. A by[l] ob[l]ok [c]iemny a o[s]wiecai[a]cy noc thak y[z] k[S]obie we[S]po[l]ek przez ca[l][a] noc przy[S]t[e]pi[c] nie mogli.


text:
J gdy wyci[a]gn[a][l] Moize[Sz] r[e]k[e] na morze wy[Sz]u[S][S]y[l] ie Pan wianiem wiatru gwa[l]townego y pal[a]cego ca[l][a] noc y obro[c]i[l] ie w [S]ucho[s][c]: y rozdzieli[l]a [S]ie woda.


text:
Szli tedy [S]ynowie J[S]rael[S]cy przez [s]rzodek [S]uchego morza bo by[l]a woda iakoby mur na prawicy y na lewicey ich.


text:
Goni[a]c ie Egyptc[z]ykowie we[S]zli za nimi y w[S][S]y[S]tcy ie[z]ni Faraonowi wozy iego y iezni [Sz]li przez po[s]rzodek morza.


text:
A iu[z] by[l]o przy[Sz][l]o c[z]u[c]ie iutrzenne a oto wezrzaw[S][S]y Pan na woy[S]ko Egypt[S]kie przez s[l]up ogni[S]thy y ob[l]oc[z]ny wytra[c]i[l] woy[S]ko ich


text:
y [S]przewraca[l] ko[l]a wozow ich: a ton[e]li na g[l]ebi[a]. Przeto mowili Egyptc[z]ykowie: V[c]iekaymy przed J[S]raelem: Abowiem Pan walc[z]y za niemi naprze[c]iwko nam.


text:
J rzek[l] Pan do Moize[S][S]a: Wy[c]i[a]gni r[e]k[e] twoi[e] na morze [z]e [S]ie za[s] zbie[z][a] wody na Egyptc[z]yki na wozy y iezdne ich.


text:
A gdy wy[c]i[a]gn[a][l] Moize[Sz] r[e]k[e] na morze zbieg[l]y [S]ie wnet wody na pierw[S][S]e mie[S]ce gdy poc[z]yna[l]o [s]wita[c]: a gdy v[c]iekali Egyptc[z]ykowie za[S]koc[z]y[l]y ie wody y zala[l] ie Pan we[l]nami mor[S]kimi.


text:
A wro[c]iw[Sz]y [S]ie wody przykry[l]y wozy y iezne w[Sz]y[S]tkiego woy[S]ka Faraonowego ktorzy goni[a]c we[Sz]li byli w morze: tak i[z] ani ieden [s]nich nie zo[S]ta[l].


text:
A [S]ynowie lepak Jzrael[S]cy [Sz]li przez po[S]rzodek morza [S]uchego a wody im by[l]y mia[S]to murow na prawey y na liewey [S]tronie.


text:
J vzrzeli Egyptc[z]yki vmar[l]e na brzegu mor[S]kim y r[e]k[e] wielk[a] ktor[a] vkaza[l] Pan na prze[c]iwko ym: A ba[l] [S]ie lud Pana y wierzy[l] Panu y Moize[S][S]owi [Sz][l]udze iego.


text:
TEdy [S]piewali Moize[Sz] y [S]inowie Jzrael[S]cy t[e] pie[s][n] Panu y mowi[l]i. Spiewaymy Panu: abowiem wielmo[z]nie okaza[l] maie[S]tath mocy [S]wey konia y iezdzc[e] wrzu[c]i[l] w morze.


text:
Moc y chlubienie moie Pan a [S]tha[l] mi [S]ie ku zbawieniu. Tho ie[S]t Bog moy a b[e]d[e] go wielbi[l] Bog oyca moiego a b[e]d[e] go wyno[s]i[l].


text:
Wozy Faraonowe y woy[S]ko iego wrzu[c]i[l] w morze: a co c[z]elniey[S][S]e kri[a][z][e]ta iego potopi[l] w Morzu c[z]erwonym.


text:
Prawica twoia Panie wielmo[z]n[a] [S]ie okaza[l]a w mocy: prawica twoia Panie zbi[l]a nieprzyia[c]iela.


text:
J w mno[S]twie s[l]awy twoiey z[l]o[z]y[l]e[s] prze[c]iwniki moie: [S]pu[s][c]i[l]e[s] gniew twoy ktory po[z]ar[l] ie iako zdzb[l]o.


text:
W duchu poru[S][S]enia twego [Sz][c]i[a]gn[e][l]y [S]ie wkup[e] wody: [S]tan[e][l]a woda p[l]yn[a]ca z[S]iad[l]y [S]ie przepa[s][c]i w po[S]rzodku morza.


text:
Rzek[l] nieprzyia[c]iel: B[e]d[e] ie goni[l] a poimam ie rozdziel[e] plony a na[S]y[c]i [S]ie du[S][S]a moia. Wyim[e] [S]po[S][S]ew miec[z] moy y zamordui[e] ie r[e]k[a] moi[a].


text:
Kto ie[S]t podobny tobie miedzy mocnymi Panie: kto podobien tobie: wielmo[z]ny w [S]wi[a]to[s][c]i gro[z]ny y chwalebny a c[z]yni[a]cy dziwy.


text:
By[l]e[s] wodzem w mi[l]o[s]ierdziu twoim ludu ktory[s] odkupi[l]: y donios[l]e[s] go w mocy twoiey do przybytku twego [s]wi[e]tego.


text:
W[S]t[a]pili ludzie y rozgniewali [S]ie: Bole[s][c]i ogarn[e][l]y te ktorzy mie[Sz]kai[a] w Fili[S]tim.


text:
Zafra[S]owali [S]ie w ten c[z]a[Sz] Kri[a][z][e]ta Edom[S][c]i vdatnego ludu Moab[S]kiego i[a][l] [S]ie [S]trach: prawie [S]ie rozp[l]yn[e]li w[Sz]y[S]tcy ktorzy mie[Sz]kai[a] w Chanaan.


text:
Niechaz vpadnie na nie boiaz[n] a l[e]kanie w wielko[s][c]i ramienia twoiego: niechay na mie[S]cu [S]kamiei[a]: a[z]by prze[S][S]ed[l] lud twoy Panie dok[a]d by nie prze[S][S]ed[l] lud twoy ten ktory[s] opanowa[l].


text:
W wiedzie[z] ie y w[Sz]czepi[Sz] na gorze dziedzictwa twoiego w namocniey[Sz]ym przybytku twoim ktory[s] Panie [S]prawi[l]: Mie[S]ce twe [S]wi[e]te Panie ktore vmocni[l]y r[e]ce twoie.


text:
Abowiem w[S][S]ed[l] Farao ie[s]dziec z wozmi y ieznymi [S]woimi w morze y przywiod[l] na nie Pan wody mor[S]kie. Ale [S]ynowie Jzrael[S][c]y chodzili po [S]u[Sz]y po[s]rodkiem iego.


text:
Wzi[e][l]a te[z] y Maria prorokini [S]io[S]thra Aaronowa b[e]ben w r[e]k[e] [S]woi[e]: y wy[Sz][l]y w[S][S]y[S]tkie niewia[S]ty za ni[a] z b[e]bny ta[n]cui[a]c y [S]piewai[a]c


text:
ktorym zac[z]yna[l]a Maria mowiac: Spiewaymy Panu, abowiem wielmo[z]nie oka[z]a[l] maie[S]tath mocy [S]woiey konia y iezdzc[e] wrzu[c]i[l] do morza.


text:
Wzi[a][l] thedy Moize[Sz] Jzraela z morza c[z]erwonego y wy[Sz]li na pu[Sz]c[z][a] Sur: a chodzili trzy dni po pu[Sz]c[z]y a nie na[Sz]li nigdziey wody.


text:
J przy[Sz]li do Marath ale niemogli pi[c] wod z Marath przeto [z]e by[l]y gorzkie. Sk[a]d [z]e y s[l]u[S]ne imi[e] mie[S][c]u da[l] [z]owi[a]c ie Marath to ie[S]t gorzko[s][c].


text:
Thedy on wo[l]a[l] do Pana ktory vka[z]a[l] mu drzewo kthore gdy w[l]o[z]y[l] w wody [S]tha[l]y [S]ie s[l]odkimi. Na tem mie[S]cu po[S]tanowi[l] mu przykazania y S[a]dy y tam[z]e go kusi[l]


text:
mowi[a]c: Vs[l]ucha[Sz]li g[l]o[S][S]u Pana Boga twoiego y b[e]dzie[Sz]li c[z]yni[l] co ie[S]t iemu przyiemno a ie[Sz]li b[e]dzie[Sz] pos[l]u[S][S]en przykazania iego y [S]trzeg[l] w[S][S]y[c]kiego poruc[z]e[n][S]twa iego: [z]adney choroby ktor[a]m k[l]ad[l] na Egypt nie przepu[Sz]c[z][e] na [c]ie. Abowiem ia ie[S]tem Pan vzdrowi[c]iel twoy.


text:
J przy[Sz]li do Helim [S]ynowie Jzrael[S]cy gdzie by[l]o dwana[s][c]ie [S]thudnic wod a [S]ied[m]dzie[S]i[a]th Palm: y rozbili namoty a po[l]o[z]yli [S]ie przy wodach.


text:
GDy tedy wy[Sz]li z Helim przy[S][S]ed[l] w[Sz]y[S]tek gmin [S]ynow Jzrael[S]kich na pu[Sz]cz[a] Syn ktora ie[S]t miedzy Helim y Sinai: pietna[S]tego dnia kri[e][z]yca wthorego gdy wy[Sz]li z ziemie Egypth[S]kiey.


text:
Tedy i[a][l] w[S][S]y[c]iek gmin [S]ynow Jzrael[S]kich [Sz]emra[c] prze[c]iw Moize[S][S]owi y Aaronowi na pu[Sz]c[z]y.


text:
J rzekli [S]ynowie Jzrael[S]cy do nich: Oby[S]my byli pomarli od r[e]ki Pa[n][S]kiey w ziemi Egypt[S]kiey gdy[S]my [S]iadali nad garncy mi[e][S][S]a y gdy[S]my iadali chleb do woli: C[z]emu[s][c]ie nas wywiedli na th[e] pu[S]tyni[a] y[z]by[s][c]ie otho w[S][S]y[S]tek gmin g[l]odem pomorzyli.


text:
Rzek[l] tedy Pan do Moize[S][S]a: Oto ia wam [S]pu[Sz]c[z][e] iako de[Sz]c chleb z nieba: niechay wychodzi lud a zbiera coby do[S]ta[l]o na ko[z]dy dzie[n]: [z]e'o [S]probui[e] b[e]d[a]li w moim zakonie chodzi[c] albo nie.


text:
Ale dnia [S][S]o[S]tego niechay tak gotui[a] i[z] tho co w nio[S][a] b[e]dzie dwa kro[c] wi[e]cey ni[z] zbiera[c] zwykli na ka[z]dy dzie[n].


text:
J rzekli Moize[Sz] z Aaronem do w[S][S]y[S]tkich [S]ynow Jzrael[S]kich Wiec[z]or [S]ie dowie[c]ie [z]e[c] was Pan wywiod[l] z ziemie Egypt[S]kiey


text:
a rano ogl[a]da[c]ie chwa[l][e] Pa[n][S]k[a]: Abowiem vs[l]y[S][S]a[l]em [Sz]emranie wa[S][S]e naprze[c]iwko Panu: Bo co[z]e[S]my my [z]e[s][c]ie [S]emrali naprze[c]iwko nam:


text:
J rzek[l] Moize[Sz]: Da wam Pan wiec[z]or mi[e][S]o a rano chleb ie[s][c] do na[S]ycenia: przeto [z]e v[S][l]y[Sz]a[l] [S][S]emrania wa[S][S]e ktoremi[s][c]ie [Sz]emrali naprze[c]iwko iemu. Bo onas[c]i nic co[z]ezmy my: nie prze[c]iwko nam [c]i ie[S]t [Sz]emranie wa[S][S]e ale naprze[c]iwko Panu.


text:
Rzek[l] Moize[Sz] potym do Aarona: Powiedz w[S][S]y[S]thkiemu zgromadzeniu [S]ynow J[S]rael[S]kich. Przy[S]t[a]p[c]ie przed Pana abowiem vs[l]y[S][S]a[l] [S]emranie wa[S][S]e.


text:
A gdy mowi[l] Aaron do w[S][S]ego zboru [S]ynow Jzrael[S]kich poyzrzeli na pu[S]tyni[a]: a otho ia[S]no[s][c] Pa[n][S]ka vkaza[l]a [S]ie w ob[l]oku.


text:
S[l]y[S][S]a[l]em [S][S]emrania [S]ynow Jzrael[S]kich mow[z]e do nich: Wiec[z]or b[e]dzie[c]ie ie[s][c] mi[e][S]o a rano na[S]y[c]i[c]ie [S]ie chleba: a bedzie[c]ie wiedzie[c] [z]em ia ie[S]t Pan Bog wa[Sz].


text:
Sta[l]o [S]ie tedy wiec[z]or [z]e przyle[c]iaw[Sz]y przepiorki przykry[l]y namiothy: Poranu te[z] ro[S]a [S]pad[l]a oko[l]o namiotow.


text:
A gdy zakry[l]a wierzch ziemie vkaza[l]a [S]ie na pu[Sz]c[z]y rzec[z] drobna iakoby w [S]t[e]pie vt[l]uc[z]ona iako [s]rze[Sz] na ziemi:


text:
Co gdy vzrzeli [S]ynowie Jzrael[S]cy mowi[l] ieden do drugiego Manhu: (iakoby rzek[l] Coz tho): Bo niewiedzieli co by[l]o. Rzek[l] im Moize[Sz]: Ten ie[S]t chleb kthory wam Pan da[l] ku [z]ywno[s][c]i.


text:
A ta rzec[z] kthot[a] wam przykaza[l] Pan. Zbieray ka[z]dy then chleb ile do[S]tanie ku po[z]ywieniu na ka[z]dego c[z][l]owieka miar[e] ktor[a] zow[a] Gomor wedle lic[z]by o[S]ob wa[S][S]ych ktore mie[Sz]kai[a] w namie[c]ie tak b[e]dzie[c]ie bra[c].


text:
J mierzy[l]i na miar[e] Gomor: Ani ten ktory wi[e]cey nazbiera[l] mia[l] wi[e]cey: ani kthory by[l] mniey nagotowa[l] nalaz[l] mniey: ale ka[z]dy [S]nich wed[l]ug thego co mog[l] zie[s][c] nazbierali.


text:
Ktorzy niev[S][l]uchaligo ale niektorzy [S]nich zachowali do zarania tedy [S]ie robacy w nim zal[e]g[l]y y [s]mierdzia[l]o [S]ie. J rozgniewa[l] [S]ie na nie Moize[Sz].


text:
Zbierali thedy poranu w[S][S]y[S]tcy co mia[l]o do[S]ta[c] ku iedzeniu. Potym gdy iu[z] zagrza[l]o [S]ie s[l]o[n][c]e z topnia[l]o.


text:
A [Sz]o[S]thego dnia zbierali pokarmy we dwoy na[S]ob to ie[S]th dwie miarce na ka[z]dego c[z][l]owieka. Thedy przy[Sz]li w[S][S]y[S]tcy prze[l]o[z]eni nad po[S]pol[S]twem y powiedzieli tho Moize[Sz]owi.


text:
Kthory im rzek[l]: Tho[c] ie[S]t co wam Pan mowi[l]. Odpoc[z]ynienie dnia sobothnego iutro po[s]wi[e]cone ie[S]th Panu: co ma[c]ie [S]prawowa[c] c[z]y[n][c]ie a co ma[c]ie warzy[c] warz[c]ie: a cokolwiek zo[S]ta[l]o od[l]o[z][c]ie a[z] do zaranku.


text:
J vc[z]ynili tak iako by[l] przykaza[l] Moize[Sz] y ani [S]ie za[s]mierdzia[l] ani robaka w nim nala[S][l].


text:
J rzek[l] Moize[Sz]: Jedz[c]ie[Sz] to dzi[s] abowiem Sobotha ie[S]t Pa[n][S]ka: Nienaydzie[c]ie tego dzi[s] na polu


text:
przez [Sz]e[s][c] dni zbieray[c]ie: a w dzie[n] [S]iodmy Sobbota ie[S]t Pa[n][S]ka przeto nie b[e]dzie naleziono.


text:
Rzek[l] tedy Pan do Moize[S][S]a: Jako[z] d[l]ugo niezechce[c]ie [S]trzedz przykazania y prawa moie'o:


text:
Wiedz[c]ie[Sz] [z]e wam Pan da[l] Soboth[e] y dla tego[z] dnia [S][S]o[S]tego da[l] wam pokarmy we dwoy na[S]ob : trway ka[z]dy z was v [S]iebie w domu a [z]aden niechay nie wychodzi z mie[S]ca [S]woiego dnia [S]iodmego.


text:
Nazwa[l] tedy lud J[S]rael[S]ki imi[e] iego Man: bo by[l]o bia[l]e iakoby na[S]ienie Koryandrowe a [S]maku iakoby [z]em[l]y z miodem.


text:
A rzek[l] Moize[Sz]: Tho ie[S]t poruc[z]e[n][S]two ktore przykaza[l] Pan. Nape[l][n] miark[e] [S]te'o (chleba) a niechay b[e]dzie zchowany na pothomne dalekie narody: aby znali chleb kthorymem was karmi[l] na pu[Sz]c[z]y kiedy[s][c]ie wywiedzieni z ziemie Egypt[S]kiey.


text:
J rzek[l] Moize[Sz] do Aarona: Wezmi iedno nac[z]ynie a nak[l]adz w nie Man ile [S]ie mo[z]e w[l]o[z]y[c] w miark[e] Gomor a po[l]o[z] przed Panem na chowanie do narodow wa[Sz]ych


text:
A [S]ynowie J[S]rael[S]cy iedli Man c[z]terdzie[s][c]i lat dok[a]d nieprzy[Sz]li do ziemie w ktorey mieli mie[Sz]ka[c]. Tego pokarmu po[z]ywali a[z] iu[z] przychodzili do granic ziemie Kananey[S]kiey.


text:
WYbraw[S][S]y [S]ie tedy w[Sz]y[S]tko mno[S]two [S]ynow J[S]rael[S]kich z pu[Sz]c[z]ey Sin po mie[Sz]kaniach (abo [S]tacijach) [S]woich wed[l]ug ro[S]kazania pa[n][S]kiego po[l]o[z]yli [S]ie obozem w Ra[S]idym gdzie nie by[l]o wody ku napoiu ludziom.


text:
Tedy i[e]li narzeka[c] na Moize[S][S]a mowi[a]c. Day nam wody [z]e b[e]dziem pi[c]: On im odpowiedzia[l]: C[z]emu narzeka[c]ie na mi[e]: C[z]emu ku[s]i[c]ie Pana:


text:
Pragn[a][l] tedy tam lud dla niedo[S]tatku wody y [Sz]emra[l] naprze[c]iwko Moize[S][S]owi mowi[a]c: C[z]emu[s] nam kaza[l] wynidz z Egypthu aby[s] nas y dzie[c]i na[S][S]e y dobytki pragnieniem pomorzy[l]:


text:
J wo[l]a[l] Moize[Sz] do Pana mowi[a]c: Co[z] mam c[z]yni[c] ludu temu: o ma[l]y w[l]os [z]e mi[e] nieukamienuie.


text:
J rzek[l] Pan do Moize[S][S]a. Jdz przed ludem a wezmi z [S]ob[a] z [S]tar[Sz]ych J[S]rael[S]kiego ludu a la[Sz]k[e] ktor[a][s] vderzy[l] rzek[e] wezmi w r[e]k[e] twoi[e]. A idz.


text:
Oto[c] ia tam b[e]d[e] [S]ta[l] przed tob[a] na [S]kalie Oreb y vderzy[Sz] w [S]ka[l][e] a wyniknie[c] [S]niey woda y b[e]dzie pi[l] lud. Vc[z]yni[l] tak Moize[Sz] przed [S]thar[S][S]emi ludu J[S]rael[S]kiego.


text:
J nazwa[l] imi[e] mie[S][c]a onego Poku[S]a dla narzekania [S]ynow J[S]rael[S]kich a y[z] ku[s]ili Pana mowi[a]c: Je[S]tli Bog miedzy nami c[z]yli nie:


text:
J rzek[l] Moize[Sz] do Jozue: Wybierz [S]obie m[e][z]e a wyprawiw[S][S]y [S]ie wa[l]c[z] prze[c]iwko Amalechowi ia iutro b[e]d[e] [S]ta[l] na wierzchu gory trzymaiac la[S]k[e] Bo[z][a] w r[e]ce moiey.


text:
Vc[z]yni[l] tak Jozue iako by[l] ro[S]kaza[l] Moize[Sz] y walc[z]y[l] prze[c]iwko Amalechowi. A Moize[Sz] y Aaron y Hur w[S]t[a]pili na wierzch gory.


text:
A gdy podno[S]i[l] Moize[Sz] r[e]ce przemaga[l] lud J[S]rael[S]ki: a ie[S]li troch[e] opu[s][c]i[l] przemaga[l] za[s] Amalech.


text:
Ju[z] tedy r[e]ce Moize[S][S]owi o[c]i[e][z]a[l]y: przeto wzi[a]w[S][S]y kamie[n] po[l]o[z]y[l]i pode[n] y v[S]iad[l] na nim: a Aaron y Hur dzier[z]eli r[e][c]e iego z oboi [S]trony. J [S]ta[l]o [S]ie y[z] [S]ie r[e]ce iego nieu[S]ta[l]y a[z] do zachodu s[l]o[n]ca.


text:
Tedy rzek[l] Pan do Moize[S][S]a: Napi[z] to w kri[e]gi dla pami[e][c]i y w[l]o[z] to w vcho Jozue: Abowiem wyg[l]adz[e] pod niebem pami[a]tk[e] Amalecha.


text:
J[z] [S]amego Pana r[e]ka y woyna Bo[z]a b[e]dzie naprze[c]iwko Amalechowi od narodu a[z] do narodow.


text:
POtym gdy vs[l]y[S][S]a[l] Jetro kap[l][an] Madia[n][S]ki Swiekier Moize[S][S]ow to w[Sz]y[S]tko co vc[z]yni[l] by[l] Pan Moize[S][S]owi y Jzrael[S]kiemu ludu [S]woiemu a i[z] wywiod[l] Pan Jzrahela z Egyptu:


text:
y dwu [S]ynow ie'o z ktorych iednemu by[l]o imi[e] Ger[S]am (gdy o[c]iec rzek[l]: By[l]em przychodniem w cudzey ziemi),


text:
a drugiemu Eliezer (abowiem rzek[l]: Bog oyca moiego pomocnik moy y wyrwa[l] mie od miecza Faraonowego).


text:
Przy[S][S]ed[l] thedy Jethro Swiekier Moize[S][S]ow y [S]ynowie y [z]ona iego do Moize[S][S]a na pu[Sz]c[z][a] gdzie [S]ie by[l] obo[z]em po[l]o[z]y[l] wedle gory Bo[z]ey.


text:
J w[S]kaza[l] do Moize[S][S]a mowi[a]c: Ja Jetro Swiekier thwoy id[e] do [c]iebie z [z]on[a] twoi[a] a dwa [S]ynowie twoi [S]ni[a].


text:
Ktory wy[S][S]ed[S][S]y na prze[c]iwko Swiekrowi [S]wemu vk[l]oni[l] [S]ie y poca[l]owa[l]'o: y przywitali [S]ie zobopolnie [S]pokoynymi s[l]owy. A gdy w[S][S]ed[l] do namiotu


text:
powiedzia[l] Moize[Sz] Swiekrowi [S]woiemu w[S][S]y[S]tko co vc[z]yni[l] by[l] Pan Faraonowi y Egypthc[z]ykom dla ludu J[S]rael[S]kiego y w[S][S]y[S]tkie fra[S]unki kthore ich potyka[l]y na drodze a y[z] ie Pan wy[S]wobodzi[l].


text:
A b[e]d[a]c Jetro wdzi[e]c[z][e]n tego w[S][S]y[S]tkiego co iedno Pan rac[z]y[l] vc[z]yni[c] ludu J[S]rael[S]kiemu przeto [z]ego wyrwa[l] z r[e]ki Egypc[z]ykow


text:
rzek[l]: B[l]ogo[S][l]awiony Pan ktory was wy[S]wobodzi[l] z r[e]ki Egyptc[z]ykow y z r[e]ki Faraonowey: ktory wyrwa[l] lud [S]woy z r[e]ki Egypt[S]kiey.


text:
Terazem pozna[l] y[z] wi[e]t[S][S]y Pan nad w[S][S]y[S]tkiemi Bogi: przeto [z]e [S]ie [S]nimi py[S][S]no obchodzili.


text:
Offiarowa[l] tedy Jetro [s]wiekier Moize[S][S]ow zupe[l]ne tudzicie[Sz] y inne offiary Panu: J przy[S][S]ed[l] Aaron ze w[S][S]y[S]tkiemi [S]tar[S][S]ymi [S]ynow J[S]rael[S]kich y iedli [S]nim chleb przed Panem.


text:
A drugiego dnia v[S]iad[l] Moize[Sz] na [S][a]d a lud [S]tawa[l] przy Moize[S][S]u od zaranku a[z] do wiec[z]ora.


text:
A gdy vzrza[l] powinowaty iego w[S][S]y[S]tko to co c[z]yni[l] z ludem rzek[l]: Co[z] to ie[S]t co c[z]yni[z] [S]thym ludem: Czemu [S]am [S]iedzi[z] a w[Sz]ytek lud c[z]eka od zaranku do wiec[z]ora:


text:
A gdy [S]ie miedzy niemi iaka zatarc[z]ka [S]tanie przychodz[a] do mnie abym ro[S][S][a]dzi[l] miedzy nimi y oznaymi[l] im przykazanie Bo[z]e y prawa iego.


text:
Thedy on rzek[l]: Nie dobrze tho c[z]yni[z] niepotrzebn[a] prac[a] y [S]am [S]iebie p[S]uie[Sz] y lud ten kthory przy tobie ie[S]th:


text:
Ale vs[l]uchay s[l]ow y rady moiey a b[e]dzie Pan [S]tob[a]. B[a]dz thy ludziom w tych tylko rzec[z]ach ktore ku Bogu przys[l]u[S][S]ai[a] by[s] im opowiedzia[l] to co im ro[S]kazuie:


text:
a oznaymia[l] im obrz[e]dy chwalebne y [S]po[S]ob s[l]u[z]enia Bogu y drog[e] w ktorey by chodzi[c] mieli a vc[z]ynki ktoreby c[z]yni[c] mieli.


text:
Obac[z] [z]e miedzi w[S][S]y[S]tkim ludem m[e][z]e m[a]dre y bogoboyne w ktorych by by[l]a prawda ktorzyby nienawidzieli [l]akom[S]twa po[S]tanow[z]e [S]nich iedne Hethmany drugie Setniki y Pi[e][c]dzie[S]i[a]tniki y Dzie[S]i[a]tniki


text:
ktorzyby [S][a]dzili lud zaw[z]dy: Cokolwiek by by[l]o wi[e]t[S][S]ego niech [S]ie [c]iebie do[l]o[z][a] a [S]ami tylko mniey[S][S]e rzec[z]y niechay odprawui[a]: b[e]dzie[c] tobie l[z]ey gdy to brzemi[e] miedzy in[Sz]e podzieli[z].


text:
Je[S]li tho vc[z]yni[z] tedy y wol[a] Pa[n][S]k[a] wype[l]ni[z] y przykazanie iego b[e]dzie[Sz] mog[l] zno[s]i[c] y lud ten w[S][S]y[c]iek b[e]dzie [S]ie wraca[l] na mie[S]a [S]woie w pokoiu.


text:
A obraw[S][S]y m[e][z]e bieg[l]e y c[z]uyne nad in[S][S]y lud J[S]rael[S]ki iedne kri[a][z][e]ty nad ludem drugie za[s] Rotmi[S]trze Sethniki Pi[e][c]dzie[S]i[a]thniki y Dzie[S]i[a]tniki po[S]tanowi[l]


text:
kthorzy [S][a]dzili lud Pa[n][S]ki na ka[z]dy c[z]as: ie[S]li co by[l]o gwa[l]towniey[S][S]ego dok[l]adali [S]ie iego the tylko [l]atwiey[S][S]e [S]prawy [S]ami [S][a]dzili.


text:
J pu[s][c]i[l] powinowathego [S]wego (Moize[Sz]) a on wro[c]iw[S][S]y [S]ie [S][S]ed[l] do ziemie [S]woiey.


text:
TRze[c]iego kri[e][z]yca od wy[s][c]ia J[S]rael[S]kie'o z ziemie Egypt[S]kiey w ten[z]e dzie[n] przy[Sz][l]y na pu[Sz]c[z][a] Synai.


text:
Abowiem wezbraw[S][S]y [S]ie z Ra[S]idym y przy[S][S]ed[S][S]y a[z] na pu[Sz]c[z][a] Synai po[l]o[z]yli oboz na tym[z]e mie[S]cu a tam[z]e by[l] J[S][S]rael rozbi[l] namioty na prze[c]iw gorze.


text:
A Moize[Sz] w[S]t[a]pi[l] na gor[e] do Boga. J wezwa[l] go Pan z gory a rzek[l]: The rzec[z]y powie[Sz] domowi Jakobowemu y opowie[Sz] [S]ynom J[S]rael[S]kim:


text:
Widzieli[s][c]ie [S]ami com vc[z]yni[l] Egypthc[z]ykom iakom was no[S]i[l] na [S]krzyd[l]ach orlich y przytuli[l]em k[S]obie.


text:
Przeto ie[S]li b[e]dzie[c]ie s[l]ucha[c] g[l]o[S]u moiego a [S]trzegliby[s][c]ie vmow[e] moi[e] b[e]d[e] was mia[l] za lud [S]obie w[l]a[S]ny ze w[S][S]y[S]tkich ludzi: bo w[S][S]y[S]tka ziemia moia ie[S]t.


text:
A b[e]dzie[c]ie mi Krole[S]twem kap[l]a[n][S]kiem y ludem [S]wi[e]tym. The [S][a] s[l]owa ktore b[e]dzie[Sz] mowi[l] do [S]ynow J[S]rael[S]kich.


text:
Przy[S][S]ed[l] Moize[Sz]: y zezwaw[S][S]y w[S][S]y[S]tkie [S]tar[S][S]e z ludu J[S]rael[S]kiego powiedzia[l] im w[S][S]y[S]tk[e] rzec[z] kthor[a] mu by[l] poruc[z]y[l] Pan.


text:
J odpowiedzia[l] w[S][S]y[S]tek lud [S]po[l]ec[z]nie. To w[S][S]y[S]tko co Pan rozkaza[l] vc[z]yniemy. Gdy the s[l]owa Moize[Sz] za[s] Panu powiedzia[l]


text:
rzek[l] do niego Pan: Ju[z] teras prziyd[e] do [c]iebie we mgle ob[l]oku zeby mie [S][l]y[S][S]a[l] lud gdy do [c]iebie b[e]d[e] mowi[l] a [z]e by[c] potym wierzy[l] na wieki. Opowiedzia[l] tedy Moize[Sz] s[l]owa ludzkie Panu:


text:
Ktory rzek[l] iemu. Jdz do ludzi a po[s]wi[e][c] ie dzi[s] y iutro a niechay och[e]do[z][a] odzienie [S]woie


text:
aby byli gotowi na trze[c]i dzie[n]: Abowiem dnia trze[c]iego z [S]t[a]pi Pan przed w[S][S]y[S]tkim ludem na gor[e] Synai.


text:
Oko[l]o kthorey naznac[z]y[z] ludziom miedze y powie[Sz] im Sthrze[Sz][c]ie tego aby[s][c]ie nie w[S]t[e]powali na gor[e] ani [S]ie dothykaycie ko[n]ca iey: W[S][S]elki kthory [S]ie dotknie gory [s]mier[c]i[a] wiec[z]n[a] vmrze.


text:
R[e]ka [S]ie takiego niedotknie ale b[e]dzie vkamionowan abo v[S]trzelan cho[c] c[z][l]owiek cho[c] bydl[e] b[e]dzie niezo[S]tanie [z]ywo. Gdy poc[z]nie brzmie[c] tr[a]ba tedy niechay w[S]t[a]pi[a] na gor[e].


text:
St[a]pi[l] tedy Moize[Sz] z gory do ludzi y po[s]wi[e][c]i[l] ie. A gdy och[e]do[z]yli odzienie [S]woie


text:
rzek[l] do nich: B[a]dz[c]ie gotowi na trze[c]i dzie[n] a nieprzy[S]tepuy[c]ie do [z]on wa[S][S]ych.


text:
Ju[z] by[l] przy[S][S]ed[l] dzie[n] trze[c]i y na[S]ta[l]o zaranie: a oto dali [S]ie s[l]y[Sz]e[c] grzmienia y ro[s]wieca[l]y [S]ie [l]y[S]kawice a ob[l]ok barzo g[e][S]ty i[a][l] zakrywa[c] gor[e] a tr[a]bienie tr[a]by im daley thym wi[e]cey [S]ie i[e][l]o rozlega[c]: y pol[e]ka[l] [S]ie w[S][S]y[S]tek lud kthory by[l] w obo[z]ie.


text:
A gdy ie wywiod[l] Moize[Sz] w drog[e] prze[c]iwko Panu Bogu z mie[S]ca obozu [S]than[e]li przy [S]amey gorze:


text:
A w[S][S]y[S]tka gora Synai kurzy[l]a [S]ie przeto y[z] by[l] Pan z[S]t[a]pi[l] na nie w oginu y kurzy[l] [S]ie [S]niey dym nieinac[z]ey iako z pieca w[S][S]y[S]tka gora by[l]a [S]tra[Sz]iwa.


text:
A dzwi[e]k tr[a]by znienacka ro[S][l] wi[e]cey y im daley tym [S]i[e] wi[e]cey rozlega[l]. Moize[Sz] mowi[l]: a Pan odpowiada[l] iemu.


text:
J [S]t[a]pi[l] Pan na gor[e] Synai na [S]amy wierzch gory y przyzwa[l] Moize[S][S]a na wierzch iey. Tam gdy w[S]t[a]pi[l]


text:
rzek[l] do niego. Z [S]t[a]p a [s]wiadecthwem zapewni lud: by lepak nieprze[S]th[a]pi[l] granic chc[a]c widzie[c] Pana a zgin[e][l]o by ich barzo wiele.


text:
Kap[l]ani te[z] kthorzy przy[S]t[e]pui[a] do Pana niech [S]ie po[s]wi[a]cai[a] aby ich niepotra[c]i[l].


text:
J rzek[l] Moize[Sz] do Pana: Nie mo[z]e lud po[S]polity w[S]t[a]pi[c] na gor[e] Sinai. Abowieme[s] ty o[s]wiadc[z]y[l] y rozkaza[l]e[s] mowi[a]c: Po[l]o[z] miedz[e] przy gorze y po[s]wi[e][c] i[a].


text:
Ktoremu rzek[l] Pan: Jdz z [S]t[a]p: J za[s] w[S]t[a]pi[z] ty y Aaron [S]tob[a]. A kap[l]ani y lud po[S]polity niechay nieprze[S]t[e]pui[a] miedzey ani w[S]t[e]pui[a] do Pana by [S]na[c] ich nie potra[c]i[l].


text:
Niec[z]y[n] [S]obie obrazu rzezanego ani zadne'o podobie[n][S]twa tych rzec[z]y ktore [S][a] wzgor[e] na niebie y ktore na ziemi ni[S]ko ani tych kthore [S][a] w wodzie pod ziemi[a].


text:
Nieb[e]dzie[Sz] [S]ie im k[l]ania[l] ani pod[c]iwo[s][c]i wyrz[a]dza[l]: Bom ia ie[S]t Pan Bog twoy mocny Zawi[S]ny w mi[l]o[s][c]i m[Sz]c[z][a]c [Sz]e nieprawo[s][c]i oycow[S]kich w [S]yniech do trze[c]iego y do czwarte'o pokolenia tych ktorzy mie nienawidz[a].


text:
A c[z]yni[a]c mi[l]o[s]ierdzie nad ty[S]i[a]cmi tych kthorzy mie mi[l]ui[a] y [S]trzeg[a] przykazania mego.


text:
Nieb[e]dzie[Sz] bra[l] imienia Pana Boga twoiego nadaremno: abowiem nieb[e]dzie v Pana bez wini ten ktoryby wzi[a][l] nadaremno imi[e] Pana Boga [S]wego.


text:
Ale [S]iodmego dnia Sobbota Pana Boga twoiego ie[S]t. Nie b[e]dzie[Sz] c[z]yni[l] [z]adnego vc[z]ynku we[n] ty y [S]yn twoy y corka twoia s[l]uga twoy y s[l]u[z]ebnica twoia byd[l]o twoie y go[s][c] ktory ie[S]t w domu twoim.


text:
Abowiem w w[S][S]e[s][c]i dniach [S]tworzy[l] Bog niebo y ziemi[e] morze y w[S][S]y[S]tko co wnich ie[S]th a [S]iodmego dnia odpoc[z]yn[a][l]. Przeto b[l]ogo[S][l]awi[l] Pan dzie[n] Sobotni y po[s]wi[e][c]i[l] go.


text:
Cz[c]i oyca twego y mathk[e] twoi[e] aby[s] d[l]ugo by[l] [z]yw na ziemi kthor[a] Pan Bog twoy da tobie.


text:
Nie b[e]dzie[Sz] po[z][a]da[l] domu bli[z]niego twoiego: Ani po[z][a]day [z]ony iego ani s[l]ugi ani s[l]u[z]ebnice ani wo[l]u ani o[S][l]a ani [z]adney rzeczy ktore [S][a] iego.


text:
A w[S][S]y[S]tek lud s[l]y[Sz]a[l] g[l]o[S]y y widzia[l] b[l]y[S]kania y dzwi[e]k tr[a]by y gor[e] a ona [S]ie kurzy: prze[S]tra[S][S]eni tedy y boia[z]ni[a] z trwo[z]eni [S]tan[e]li z daleka


text:
mowi[a]c Moize[S][S]owi: Mow thy do nas a b[e]dziemy [c]ie s[l]ucha[c]: Niechay do nas Pan nie mowi by[S]my [S]nadz nie pomarli.


text:
J rzek[l] Moize[Sz] do ludu: Nieboy[c]ie [S]ie: Abowiem przy[S][S]ed[l] Bog aby was do[s]wiadc[z]y[l] a [z]eby iego [S]trach by[l] w was by[s][c]ie niegrze[S][S]yli.


text:
Rzek[l] za[s] Pan do Moize[S][S]a: The rzec[z]y powie[Sz] [S]ynom J[S]rael[S]kim: Wy[s][c]ie [S]ami widzieli i[z]em z nieba mowi[l] do was.


text:
Vc[z]yni[c]iemi o[l]tarz z [z]iemie y b[e]dzie[c]ie na nim offiarowa[c] zupe[l]ne y [S]pokoynie offiary wa[S][S]e owce wa[S][S]e y wo[l]y na w[S][S]elkim mie[S]cu gdzie kolwiek b[e]dzie pami[a]tka imienia moiego: prziyd[e] do [c]iebie a b[e]d[e] b[l]ogo[S][l]awi[l] tobie.


text:
Je[S]li mi vc[z]yni[z] o[l]tarz kamienny niebuduy[z]e gi z [c]io[S]anego kamienia. Abowiem ie[S]liby[s] podnio[S][l] [z]elazo na[n] b[e]dzie zp[l]ugawiony.


text:
Nie b[e]dzie[Sz] w[S]th[e]powa[l] po [S]thopniach do o[l]tarza moiego by [S]ie nieodkry[l]a nieuc[c]iwo[s][c] [l]ona twego.


text:
ie[S]li kupi[Sz] s[l]u[z]ebnika [z]ydowina b[e]dzie[c] s[l]u[z]y[l] [Sz]e[s][c] lath [S]iodmego odeydzie wolno (ktemu) darmo.


text:
W iakim odzieniu prziydzie w takim niechay odeydzie. Je[S]liby mia[l] [z]on[e]: z [z]on[a] po[S]po[l]u odeydzie.


text:
Je[S]li[z]e by pan iego da[l] mu [z]on[e] a mia[l] by [s]ni[a] [S]yny y corki: niewia[S]tha y dzie[c]i iey b[e]d[a] tego[Sz] pana a on [S]am odeydzie w odzieniu [S]woim.


text:
A ie[S]liby rzek[l] s[l]u[z]ebnik: Mi[l]ui[e] pana mego y [z]on[e] y dzie[c]i niechc[e] by[c] wolnym:


text:
przywiedzie go pan do Bogow y po[S]thawi[a] go v drzwi y v podwoiow a przekole vcho iego [S][S]yd[l]em tedy b[e]dzie mu s[l]u[z]ebnikiem wiec[z]nym.


text:
Je[S]li[z]eby ktho przeda[l] cork[e] [S]woi[e] ku s[l]u[z]bie komu nieodeydzie iako mai[a] obyc[z]ay odchodzi[c] s[l]u[z]ebnice.


text:
Je[S]liby [S]ie nie podoba[l]a panu [S]wemu ktory i[a] kupi[l] odprawi i[a] : ale zaprzeda[c] iey obcemu ludu nieb[e]dzie mog[l] ie[S]liby i[a] wzgardzi[l].


text:
A ie[S]liby i[a] [S]ynowi [S]woiemu po[s]lubi[l] vc[z]yni iey tak iako zwyk[l] c[z]yni[c] coram [S]woim.


text:
Je[S]li[z]e by da[l] mu in[a] opatrzy s[l]u[z]ebnic[e] godami y [S][S]athami : y wiana (dla te'o [z]e i[a] zel[z]y[l]) niechay nie odmawia.


text:
Ale ktory by [S]ie na[n] nieu[S]adzi[l] iedno [z]e mu'o Bog da[l] w r[e]ce ie'o: naznac[z][e] ia tobie mie[S]ce do ktorego by mia[l] v[c]iec.


text:
Je[S]liby ktho z vmys[l]u zabi[l] bli[z]niego [S]woiego kthemu zdradliwie: oderwie[Sz] go y od o[l]tarza mego a vmrze.


text:
Ktoby vkrad[l] c[z][l]owieka a zaprzeda[l]'o: przekonany o tho [z]e wini[e]n [S]mier[c]i[a] niechay vmrze.


text:
Je[S]liby zwadziw[Sz]y [S]ie m[e][z]owie vderzy[l] ieden drugiego bli[z]niego [S]woiego kamieniem albo pi[e][s][c]i[a] nie do [S]mier[c]i ale [z]eby le[z]a[l] na [l]o[Sz]ku:


text:
Je[S]lyby w[S]ta[l] a wychodzy[l] przed dom o la[S]cze [S]woiey nieb[e]dzie winien ktory vderzy ale iednak [z]eby prace ie'o y nak[l]ady na lekarze nagrodzi[l].


text:
Ktoby vbi[l] s[l]u[z]ebnika albo s[l]u[z]ebnic[e] la[S]k[a] tak [z]eby w ie'o r[e]kach vmarli b[e]dzie winien wielkiego grzechu:


text:
ale ie[S]liby dzie[n] albo dwa [z]yw by[l] (pokaraniu) nie b[e]dzie winien karania bo pieni[a]dze iego [S][a].


text:
Gdzieby wadz[a]c [S]ie m[e][z]owie vderzy[l] ktory niewia[S]t[e] brzemienn[a] a ode[Sz][l]o by iey co no[s]y[l]a ie[S]li by [S]ama [z]ywa zo[S]ta[l]a: b[e]dzie powinien da[c] ile b[e]dzie ch[c]ia[l] m[a][z] oney [z]ony a iednac[z]e nayd[a].


text:
Je[S]liby kto wybi[l] oko s[l]udze albo s[l]u[z]ebnicy [S]woiey a vc[z]yni[l] by ie o iednym oku wypu[s][c]i ie wolno za oko ktore im wybi[l]


text:
z[a]b takie[z] ie[S]liby wybi[l] s[l]udze albo s[l]u[z]ebnicy [S]woiey takie[z] wypu[s][c]i ie wolne:


text:
Je[S]liby wo[l] rogiem vderzy[l] m[e][z]a albo niewia[S]t[e] tak [z]eby vmarli wo[l] b[e]dzie vkamionowan: a mi[e][S]a iego nie b[e]d[a] ie[s][c] a pan onego wo[l]u nieb[e]dzie winien.


text:
Je[S]li [z]eby wo[l] bod[l] rogiem od wc[z]oray[S][S]ego albo od trze[c]iego dnia a donios[l]o by [S]ie tho przez ludzie pana iego a on by go niezawar[l] zatym by on [z]abi[l] m[e][z]a albo niewia[S]t[e]: y wo[l]u tego vkamienui[a] y pana iego zabij[a].


text:
Je[S]li[z]e za[n] pieni[a]dze da[c] [S]ka[z][a] da odkupui[a]c [z]ywoth [S]woy cokolwiek b[e]d[a] ch[c]ie[c] od niego.


text:
A ie[S]liby [S]ie rzu[c]i[l] na s[l]ug[e] albo na s[l]u[z]ebnic[e] trzydzie[s][c]i [l]othow [S]rebra panu da : a wo[l]u przed[S]i[e] vkamionui[a].


text:
Je[S]liby kto otworzy[l] [S]thudni[e] albo wykopa[l] a nie[z]akry[l] iey y wpad[l] by wo[l] albo o[s]ie[l] do niey


text:
Je[S]liby wo[l] c[z]iy wo[l]u cudzego rani[l] tak [z]eby zdech[l]: przedadz[a] wo[l]u [z]ywego y rozdziel[a] [S]ie pieni[a]dzmi a mi[e][S]o martwego miedzy [S]ob[a] podziel[a].


text:
Ale ie[S]li wiedzia[l] pan iego i[z] wo[l] rogami bod[l] od wc[z]oray[S][S]ego albo od trze[c]iego dnia a nie [S]trzeg[l] go da wo[l]u za wo[l]u a zabithego wezmie zupe[l]nie.


text:
JE[S]li ktho vkradnie wo[l]u albo owc[e] a zabije albo przeda: pi[e][c] wo[l]ow za iednego a c[z]terzy owce: za iedn[e] wro[c]i.


text:
Ye[S]liby z[l]odzieia za[S]tano a on wy[l]amuie dom albo [S]ie podkopywa a tham by go raniono tak [z]e by od tego vmar[l]: ten ktory go rani[l] nie b[e]dzie wylania krwie winien:


text:
Ale ie[Sz]liby tho vc[z]yni[l] gdy iu[z] s[l]o[n]ce we[Sz][l]o m[e][z]oboy[S]thwo pope[l]ni[l] y then [S]am niechay vmrze. Je[S]li[z]eby niemia[l] co za kradzie[S]two odda[c] [S]am b[e]dzie zaprzedan.


text:
B[e]dzieli naleziono v niego coby vkrad[l] [z]ywo b[a]dz wo[l] albo o[S]ie[l] albo owca: we dwoy na[S]ob wro[c]i.


text:
Gdy by kto [Sz]kod[e] vc[z]yni[l] na polu: albo w winnicy wypu[s][c]iw[Sz]y bydl[e] [S]we aby [S]pas[l]o cudze: co kolwiek nailep[S][S]ego b[e]dzie mia[l] na roley [S]woiey albo w winnicy wed[l]ug o[S][S]acowania [Sz]kody nagrodzi.


text:
Je[S]liby wy[Sz]ed[S][S]y ogie[n] popali[l] po[z][e]te zbo[z]e albo wkopy s[l]o[z]one albo ie[Sz]c[z]e [S]toi[a]ce: na roley: ten nagrodzy [Sz]kod[e] khto ogie[n] znie[c]i[l].


text:
Gdyby kto poruc[z]y[l] przyia[c]ielowi pieni[a]dze albo iaki [S]woy [S]tatek w opiek[e]: a vkradzionoby tho v onego ktory to przyi[a][l]: ie[S]liby naleziono z[l]odzieia wro[c]i we dwoy na[S]ob:


text:
Je[S]li[z]eby z[l]odziey zgin[a][l]: pan domu onego b[e]dzie przyzwan do Bogow y vc[z]yni przy[S]i[e]g[e] [z]e niewy[c]i[a]gn[a][l] r[e]ki [S]wey na rzec[z] bli[z]niego [S]woiego


text:
ku wyrz[a]dzeniu zdrady tak o wo[l]u iako o os[l]a y owc[e] y odzienie y cokolwiek [Sz]kod[e] przynie[s][c] mo[z]e: oboygu [S]prawa przytoc[z]y [S]ie przed S[e]dzie: ie[S]li by go oni nalezli by[c] winnym we dwoy na[S]ob wro[c]i blizniemu [S]woiemu.


text:
Je[S]liby kto pole[c]i[l] blizniemu [S]woiemu wo[l]u os[l]a owc[e] y w[S][S]elkie bydl[e] w opiek[e] a ode[Sz][l]o by v niego albo zn[e]dzia[l]o albo by[l]o zai[e]the od nieprzyia[c]iela gdyby tego nikt niewidzia[l]:


text:
przy[S]i[e]g[a] tho odprawi [z]e niewy[c]i[a]gn[a][l] r[e]ki na rzec[z] blizniego [S]woiego: y przyimie pan przy[S]ieg[e] a on nieb[e]dzie przyniewolon wro[c]i[c].


text:
Je[S]li za mordowane od zwierz[a]th niechay donie[S]ie do niego co ie[S]t vdawiono tedy nieb[e]dzie p[l]a[c]i[l]


text:
Ktho by od blizniego [S]wego c[z]egokolwiek po[z]yc[z]y[l] a ochromia[l]oby albo zdech[l]o gdy pan nieby[l] przytym: przy[c]i[S]n[a] go ku oddaniu.


text:
Ale b[e]dzieli przy tym pan nic nie da a zw[l]ac[z]a ie[S]liby nai[e]te by[l]o y przy[Sz][l]o za s[l]u[S][S]n[a] zap[l]at[a] na robot[e].


text:
Je[S]liby kto zwiod[l] panne ie[Sz]c[z]e nie po[S]lubion[a] y [S]pa[l]by [S]ni[a]: wiano iey da a on[e] wiezmie [S]obie za [z]on[e].


text:
Ale ie[S]liby o[c]iec niech[c]ia[l] mu da[c] panny da przed[S]ie pieni[a]dze wed[l]ug obyc[z]aiu wiana khtore panny bra[c] zwyk[l]y.


text:
Przychodnia nieza[S]mu[c]i[z] anigo fra[S]owa[c] b[e]dzie[z]: Bo[s][c]ie y [S]ami byli przychodniami w ziemi Egypt[S]kiey.


text:
y zru[S][S]y [S]ie gniew moy a pobij[e] was mieczem [z]e b[e]d[a] [z]ony wa[S][S]e wdowami a [S]ynowie [S]ierothami.


text:
Po[z]yc[z]y[Sz]li pieni[e]dzy ludu memu vbogiemu ktory mie[Sz]ka [S]tob[a] nieb[e]dzie[z] mu przyty[S]kowa[l] iakoby lichwiarz anigo lichwami ob[c]i[a][z]y[z].


text:
Je[S]liby[s] od blizniego twego w za[S]tawie wzi[a][l] odzienie przed zachodem s[l]o[n]ca wro[c]i[s] mu ie.


text:
Abowiem to iedno odzienie ma ktorym zakrywa nagot[e] cia[l]a [S]wego a innego niema na c[z]ym by [S]pa[l]: B[e]dzieli[c] ku mnie wo[l]a[l] wys[l]uchamgo: bo ie[S]tem mi[l]o[S]ierny.


text:
Zbogow nie b[e]dzie[Sz] [S]ie natrz[a][S]a[l] a prze[l]o[z]onemu nad ludem narodu twego nieb[e]dziez z[l]orzec[z]y[l].


text:
Dzie[S]i[e][c]in y pierwo[c]in twoich nie omie[Sz]kaway da[c]: Pierworodnego z [S]ynow twoich da[z] mi.


text:
Z wo[l]ow te[z] y z owiec takie[z] vc[z]yni[z]: Sied[m] dni niechay b[e]dzie przy mat[c]e [S]woiey dnia o[S]me'o odda[z] mi ie.


text:
M[e][z]owie [s]wi[e][c]i b[e]dzie[c]ie mi. Mi[e][S]a ktoreby [z]wierz[e]ta ie[s][c] poc[z][e][l]y nie b[e]dzie[c]ie ie[s][c] ale wyrzu[c]i[c]ie ie p[S]om.


text:
NJe b[e]dzie[z] prziymowa[l] powie[s][c]i omylney: y r[e]ki [S]wey na tho nieda[z] by[s] mia[l] za nie[S]prawiedliwym mowi[c] fa[l][S][S]ywe [s]wiadectwo.


text:
We z[l]ym wielko[s][c]i ludzy niena[Sz]laduy: a przy [S][a]dzie za zdaniem wiele ludzi od prawdy [S]ie nieod[S]trzelay.


text:
Je[S]li nadeydzie[Sz] wo[l]u nieprzyia[c]iela twoie'o albo os[l]a a on b[l][a]dzi dowiedz go do niego.


text:
Je[S]liby[s] vzrza[l] o[S][l]a tego (c[z][l]owieka) kthory [c]iebie nienawidzi lie[z][a]cego pod brzemieniem nie przeminie[Sz] ale pomo[z]e[Sz] mu go podnie[s][c].


text:
K[l]am[S]twa [S]ie [S]trze[z]. Niewinnego y [S]prawiedliwego nie zabijay: abowiem ia nienayrz[e] nie[S]prawiedliwego.


text:
Nie b[e]dzie[Sz] bra[l] darow ktore y m[a]dre za[S]lepiai[a] y [S]prawiedliwych s[l]owa wywracai[a].


text:
Pielgrzymowi przykrym nieb[e]dzie[Sz]: bo wie[c]ie dobrze co za [z]ywot pielgr[z]ym[S]ki: w [S][S]ake[s][c]ie y [S]ami pielgrzymi byli w [z]iemi Egypt[S]kiey.


text:
A [S]iodmego roku poniecha[Sz]: a da[Sz] iey odpoc[z]yn[a][c] aby iedli vbodzy z ludu twoiego: a ie[S]li co zo[S]tanie aby [S]ie pa[S][l]y be[S]tye polne. Thak vc[z]yni[Sz] y z winnic[a] y z [S]adem oliwnym twoim.


text:
Sze[s][c] dni b[e]dzie[Sz] robi[l] [S]iodme'o dnia prze[S]thanie[Sz]: aby odpoc[z]yn[a][l] wo[l] y o[S]ie[l] twoy a och[l]odzi[l] [S]ie [S]yn s[l]u[z]ebince thwoiey y go[s][c].


text:
Tych w[S][S]y[S]tkich rzec[z]y kthorem powiedzia[l] [S]trze[z][c]ie. Przez imi[e] te[z] Bogow obcych nie przy[S]i[e]gay[c]ie ani b[e]dzie s[l]y[Sz]ane z v[S]t wa[S][S]ych.


text:
Vroc[z]y[S]to[s][c]i Prza[S]nirz b[e]dzie[Sz] [S]trzeg[l]. Sied[m] dni b[e]dzie[c]ie po[z]ywa[c] chleba prza[S]nego tak iakom przykaza[l] tobie na przodku wio[S]ny kiedy[s] wy[Sz]ed[l] z Egyptu: Nie vka[z]e[Sz] [S]ie przed oblic[z]no[s][c]i[a] moi[a] prozen.


text:
Vroc[z]y[S]to[s][c]i the[z] [z]niw pi[e]rwo[c]in roboty twoiey cokolwiek b[e]dzie[Sz] [S]ia[l] na roley twoiey. Vroc[z]y[S]to[s][c]i takie[Sz] (b[e]dzie[Sz] [S]trzeg[l]) na dokonaniu roku gdy zbierze[Sz] w[S][S]y[S]tkie v[z]ytki twoie z roley.


text:
Nie b[e]dzie[Sz] offiarowa[l] z kwa[S]em krwie offiary twoiey. Ani pozo[S]tanie t[l]u[S]to[s][c] vroc[z]y[S]to[s][c]i moiey do zaranku.


text:
Pierwo[c]iny v[z]ythkow [z]iemie twoiey przynie[S]ie[Sz] do domu Pana Boga thwoiego. Nie b[e]dzie[Sz] warzy[l] kozl[e][c]ia w mleku matki iego.


text:
Oto ia po[S]l[e] Angio[l]a moiego ktory poydzie przed tob[a] y b[e]dzie [c]i[e] [S]trzeg[l] na drodze y doprowadzi na mie[S]ce ktorem nagotowa[l].


text:
Pilnuy y s[l]uchay g[l]o[S]u iego a niewa[z] go [S]obie lekce: Bo[c] nieodpu[s][c]i ie[S]liby[s] zgrze[S][S]y[l] a imi[e] moie ie[S]t w nim.


text:
Je[S]li v[S][l]ucha[Sz] g[l]o[S]u iego a b[e]dzie[Sz] to w[S]ty[S]tko c[z]yni[l] co[c] mowi[e] nieprzyia[c]ielem b[e]d[e] nieprzyia[c]ielom twoim a b[e]d[e] trapi[l] the ktorzy [c]i[e]bie trapi[a].


text:
B[e]dzie prz[e]d tob[a] chodzi[l] Angio[l] moy y w wiedzie [c]ie do Amorchea y Ethea y Fferezea y Chananea y Ewea y Jebuzea ktore ia zetr[e].


text:
Nie b[e]dzie[Sz] [S]ie k[l]ania[l] Bogom ich ani ich chwali[c] b[e]dzie[Sz]: Nie b[e]dzie[Sz] c[z]yni[l] vc[z]ynkow ich ale poka[z]i[Sz] ie y po[l][a]mie[Sz] obrazy ryte ich.


text:
B[e]dzie[c]ie s[l]u[z]y[c] Panu Bogu [S]wemu a b[e]d[e] b[l]ogos[l]awi[l] chlebu y wodam twoim y odeym[e] niemoc z po[s]rzodku was.


text:
Zadna niep[l]odna ani ktoraby mia[l]a porzu[c]i[c] nie b[e]dzie w [z]iemi twoiey lic[z]b[e] dni twoich wype[l]ni[e].


text:
Strach moy ze[S]l[e] [z]e przed thob[a] poydzie a wybije w[S][S]y[S]tek lud do ktorego wnidzie[Sz] y w[S][S]y[S]tcy nieprzyia[c]iele twoi vc[z]yni[e] [z]e[c] przed thob[a] ty[l] podadz[a]:


text:
wypu[s][c]iw[S][S]y [S]ier[S][S]enie pierwey ktorzy wyp[e]dz[a] Eweyc[z]yka y Chananeyc[z]yka y Etheyc[z]yka pierwey ni[z] ty wnidzie[Sz].


text:
Nie wyp[e]dz[e] ich od twarzy twey iednego roku by ziemia nie[S]pu[S]to[S][S]a[l]a [z]e by [S]ie nie rozmno[z]y[l]y be[S]tije prze[c]iwko thobie.


text:
Znienag[l]a ich wypo[S]a[z][e] z po[s]rzenia twego dok[a]d [S]ie nierozmno[z]y[Sz] a opanuie[Sz] [z]iemi[e].


text:
Po[l]o[z][e] kopce twoie od morza c[z]erwonego a[z] do morza Pale[S]ty[n][S]kiego a od pu[S][S]c[z]ey a[z] do rzeki: wydam w r[e]ce wa[S][S]e obywatele oney [z]iemie a wymiatam ie od oblic[z]no[s][c]i wa[S][S]ey.


text:
Niechay nie mie[Sz]kai[a] w [z]iemi twoiey by [c]ie nie przywiedli ku zgrze[S][S]eniu prze[c]iwko mnie ie[S]liby[s] s[l]u[z]y[l] Bogom ich co iednak tobie b[e]dzie ku zgor[S][S]eniu.


text:
MOize[S][S]owi te[z] rzek[l]: W[S]t[a]p do Pana ty y Aaron Nadab y Abiu y [S]ied[m]dzie[S]i[a]t [S]tar[S][S]ych z J[S]raela y vc[z]yni[c]ie mi z daleka chwa[l][e]:


text:
Przy[S][S]ed[l] tedy Moize[Sz] y powiedzia[l] po[S]pol[S]twu w[S][S]y[S]tkie s[l]owa Pa[n][S]kie takie[Sz] y [S][a]dy y odpowiedzia[l] lud iednym g[l]o[S]em: W[S][S]y[S]tkie s[l]owa Pa[n][S]kie ktore mowi[l] vc[z]yniemy.


text:
Napi[S]a[l] thedy Moize[Sz] w[S][S]y[S]tkie s[l]owa Pa[n][S]kie a po ranu w[S]taw[S][S]y zbudowa[l] o[l]tarz Panu przy [S]amey gorze y dwana[s][c]ie napi[S]ow wed[l]ug dwana[s][c]ie pokolenia J[S]rael[S]kich.


text:
J pos[l]a[l] m[l]odzie[n]ce z [S]ynow J[S]rael[S]kich aby offiarowali zupe[l]ne y [S]pokoyne offiary Panu [c]ielcow dwana[s][c]ie.


text:
Wzi[a][l] tedy Moize[Sz] po[l]owic[e] krwie y nala[l] w kubki: a c[z][e][s][c] ktora zo[S]ta[l]a wyla[l] na o[l]tarz.


text:
A wzi[a]w[Sz]y kri[e]gi przymierza c[z]ed[l] a ludzie s[l]ucha[l]y y rzekli: W[S][S]y[S]tko co kaza[l] Pan vc[z]yniemy a b[e]dziemy pos[l]u[Sz]ni.


text:
A on wzi[a]w[S][S]y krew pokropi[l] ni[a] ludzie y rzek[l]: Ta ie[S]t krew przymierza kthore vc[z]yni[l] Pan [S]wami o tych w[S][S]y[S]tkich rzec[z]ach.


text:
W[S]t[a]pili tedy Moize[Sz] y Aaron Nadab y Abiu y [S]ied[m]dzie[S]i[a]th [S]tar[S][S]ych z J[S]raela:


text:
y widzieli Boga J[S]rael[S]kiego: a pod nogami iego po[S]adzka iakoby [S]kamienia Szafirowego y iako niebo kiedy [S]ie wyia[s]ni.


text:
Ani na the ktorzy byli opodal [S]than[e]li z [S]ynow J[S]rael[S]kich [s][c]i[a]gn[a][l] r[e]ki [S]woiey: y widzieli Boga a iedli y pili.


text:
Rzek[l] za[s] Pan do Moize[S][S]a: W[S]t[e]p ku mnie na gor[e] a b[a]dz thu: dam[c]i tablice kamienne y prawa y nauki ktorem napi[S]a[l] aby[s] vc[z]y[l] [S]yny J[S]rael[S]kie:


text:
rzek[l] do [S]tar[S][S]ych: Poc[z]ekay[c]ie thu a[z] prziydziemy za[s] do was: Ma[c]ie Aarona y Hura: ie[S]li [S]ie iakie [S]prawy otworz[a] do[l]o[z]y[c]ie [S]ie ich.


text:
y mie[Sz]ka[l]a chwa[l]a Pa[n][S]ka nad Synai zakrywai[a]c i[a] ob[l]okiem przez [Sz]e[s][c] dni: A [S]iodmego dnia wyzwa[l] go Pan ze [s]rodku mg[l]y:


text:
a by[l]a po[S]ta[c] chwa[l]y Pa[n][S]kiey iakoby ogie[n] gorai[a]cy na wierzchu gory przed oc[z]yma [S]ynow J[S]rael[S]kich.


text:
A w[S][S]ed[S][S]y Moize[Sz] w po[s]rzodek ob[l]oku w[S]t[a]pi[l] na gor[e] y by[l] tam c[z]terdzie[s][c]i dni y c[z]terdzie[s][c]i nocy.


text:
Mow [S]ynom J[S]rael[S]kim abymi znie[Sz]li dobrowolne podarza zdobr [S]woich: od ka[z]dego c[z][l]owieka ktory dobrowolnie offiaruie b[e]dzie[c]ie ie bra[c]:


text:
[S]tuki albo [Sz]aty iedwabne Modrey barwy Paw[l]ok[e] Karmazyn dwa kro[c] barwiony Bi[S]ior albo p[l]otno co na [c]ie[n][Sz]e po[S]tawy z we[l]ny ko[z]iey


text:
Kamienie Onichinowe y ine drogie kamienie ku o[S]adzeniu Humera[l]u y Pektora[l]u na pier[S][S]y kap[l]a[n][S]kie.


text:
na w[Sz]y[c]kim podobn[a] przybytkowi ktory ia vka[z][e] thobie y w[Sz]ytkiemu nac[z]yniu iego a vc[z]yni[c]ie i[a] thak.


text:
Z[l]o[s][c]ie Arch[e] ([S]krzyni[e] Bo[z][a]) z drzewa Setym ktora wzd[l]u[z] na pu[l]trze[c]ia w[S][S]yrz na pu[l]thora na wy[S][S] te[z] pu[l]tora [l]ok[c]ia niechay b[e]dzie.


text:
A poz[l]o[c]i[Sz] i[a] z[l]otem nac[z]y[S]t[S][S]ym wn[a]trz y zwierzchu: a nad ni[a] vdzia[l]a[z] koron[e] z[l]ot[a] w oko[l]o:


text:
c[z]terzy te[z] obr[a]c[z]ki z[l]ote ktore zawie[s]i[Sz] na c[z]terzech w[e]g[l]ach Archy thak i[z] dwie obr[a]cc[z]e b[e]d[a] na iedney [S]tronie Archy a dwie na drugiey.


text:
Vc[z]yni[z] y Vb[l]agalni[a] ze z[l]otha nac[z]y[S]t[S][S]ego: na pu[l] trze[c]ia [l]ok[c]ia b[e]dzie d[l]ugo[s][c] iey [Sz]yrza na pu[l]tora:


text:
Obadwa boki Vb[l]agalnie niechay [z]akrywai[a] mai[a]c ro[S]ci[a]gnione [S]krzyd[l]a a zakrywai[a]c Vb[l]agalni[a] niechay na [S]ie patrz[a] [S]po[l]ec[z]nie odro[c]iw[Sz]y twarzy ku Vb[l]agalni przykryie[Sz] potym Arch[e] Vb[l]agalniey


text:
Stamt[a]d (to ie[S]t) z oney Vb[l]agalnie ze [s]rzodku dwu Chierubinow ktorzy b[e]d[a] nad Arch[a] [S]wiadecthwa b[e]d[e][c] odpowiedzi dawa[l] y mowi[l] do [c]iebie tho w[S][S]y[c]ko co b[e]d[e] przykazowa[l] przez [c]i[e] Synom Je[S]rael[S]kim.


text:
Vc[z]yni[z] y [S]to[l] z drzewa Sethym mai[a]cy dwa [l]ok[c]ia wzd[l]u[z] a [l]okie[c] w[S][S]yrz a na wy[S][S][a] pu[l]tora [l]ok[c]ia.


text:
a przy li[S]twie koron[e] z[l]ot[a] rzezan[a] na c[z]tyrzy palce wy[S]ok[a] y na niey drug[a] koronk[e] te[z] z[l]ot[a].


text:
Vc[z]yni[z] te[z] c[z]terzy obr[a]cki z[l]ote a zawie[s]i[z] ie na c[z]terzech rogach tego[z] [S]to[l]u przy ka[z]dey nodze ieden.


text:
Pod koron[a] b[e]d[a] obr[a]c[z]ki z[l]ote a przewlec[z]ez przez nie dr[a][Sz]ki aby mo[z]ono ten [S]to[l] no[s]i[c].


text:
Sprawi[S][S] the[Sz] ze z[l]ota nayc[z]y[S]t[S][S]ego Mi[S]y Ly[Sz]ki Kadzielnice y kubki w ktorych mai[a] by[c] ofiarowane napoyne ofiairy.


text:
A b[e]dzie[Sz] zaw[z]dy k[l]ad[l] na [S]tole chleby oblic[z]no[s][c]i przed oblic[z]no[s][c]i[a] moi[a].


text:
Sprawi[S][S] y lichtarz vkowany ze z[l]ota nac[z]y[S]t[S][S]ego: [S]tolec ie'o s[l]upek y pr[e]thy y c[z]a[Sz]ki y iab[l]u[Sz]ka y kwiaty na krta[l]t liliey [s]niego pochodz[a]ce.


text:
Trzy c[z]a[Sz]ki na podobie[n][S]two orzecha wydro[z]one na ka[z]dym pr[e][c]ie a po[S]po[l]u iab[l]u[Sz]ka y Lilie: Trzy takie[Sz] c[z]a[Sz]ki na k[S]ta[l]th orzecha na drugim pr[e][c]ie y iab[l]u[Sz]ka po[S]po[l]u y kwiati na k[S]ta[l]t Liliey. Tha b[e]dzie [S]prawa [S][S]e[s][c]i pr[e]tow ktorzy b[e]d[a] wychodzi[c] ze [s]rzedniego s[l]upka.


text:
A na [S]amym Lichtarzu b[e]d[a] c[z]terzy c[z]a[Sz]ki wydro[z]one na k[S]ta[l]t orzecha y iab[l]u[Sz]ka te[z] po[S]po[l]u przy ka[z]dey


text:
y Lilie pod dviema pr[e]ty na trzech mie[S]cach ktorych b[e]dzie [Sz]e[s][c] wychodz[a]cych z iedne'o s[l]upka: b[e]d[a] po iednym iab[l]ku:


text:
tak i[z] y iab[l]u[Sz]ka y pr[e]ty b[e]d[a] [S]niego w[S][S]y[S]tkie vkowane ze z[l]otha nayc[z]y[S]t[Sz]ego.


text:
Vc[z]yni[z] y Lamp [S]ied[m] a pok[l]adzie[z] ie na Lichtarzu aby o[s]wieca[l]y prze[c]iwko [S]obie:


text:
No[z]yc[z]ki te[z] ku v[c]ieraniu ogarkow y nac[z]ynie ku ga[S][S]eniu ich niechay b[e]d[a] ze z[l]otha naic[z]y[S]t[S][S]ego.


text:
W[S][S]y[S]tka waga Lichtarza [z]e w[Sz]y[S]tkim nac[z]yniem iego b[e]dzie mia[l]a c[z][e]tnar z[l]otha naic[z]y[S]t[S][S]ego:


text:
A Przybytek tak vc[z]yni[z]: Dzie[S]i[e][c] Opon ze Lnu bia[l]e'o kr[e]cone'o z iedwabiu modre'o Paw[l]ocane'o Karmazynowe'o barzo ia[S]nego przemiennych ma[s][c]i roboth[a] dzian[a] vdzia[l]a[z].


text:
D[l]ugo[s][c] Opony iedney b[e]dzie o[s]m y dwadzie[s][c]ia [l]ok[c]i: Szerza na c[z]terzy [l]ok[c]ie: W[S][S]y[S]tkie opony iednakie b[e]d[a].


text:
Pi[e][c] opon iedn[e] z drug[a] zepnie[z] a druga pi[e][c] tym[z]e obyc[z]aiem trzyma[c] [S]ie [S]yebie b[e]d[a].


text:
Prz[e]cki z [S]nurek iedwabiu modrego na [S]tronach y zwierzchu opon podzia[l]a[z] aby [S]ie mog[l]y iedna z drug[a] [S]pina[c].


text:
Pi[e][c]dzie[S]i[a]t prz[e]cek opona b[e]dzie mia[l]a z oboiey [S]throny thak przyprawionych aby prz[e]c[z]ka [Sz]nurkowa [S]prz[e]c[z]k[a] [S]ie ze[Sz][l]a a iedna ku drugiey mog[l]a [S]ie przygodzi[c].


text:
Vc[z]yni[z] te[z] y pi[e][c]dzie[S]i[a]t hac[z]kow z[l]otyth ktorymi mai[a] by[c] [S]pi[e]te oppony aby by[l] ieden Przybytek.


text:
D[l]ugo[s][c] ko[l]dry iedney b[e]dzie na trzydzie[s][c]i [l]ok[c]i a [S][S]eroko[s][c] na c[z]tyrzy. Rowney miary b[e]d[a] w[S][S]y[S]tkie ko[l]dry.


text:
Z ktotych pi[e][c] zepnie[z] o[S]obno a [Sz]e[s][c] po[S]po[l]u z iednocy[z] tak i[z] [Sz]o[S]t[a] ko[l]dr[e] na przodku Przybytku we dwoie zagnie[z].


text:
Vc[z]yni[z] y pi[e][c]dzie[S]i[a]t hac[z]kow ze [Sz]nurkow iedwabnych na kraiu ko[l]dry iedney aby [S]ie mog[l]a zdrug[a] [S]pi[a][c]: a pi[e][c]dzie[S]i[a]t hac[z]kow na kraiu ko[l]dry drugiey by [S]ie z drug[a] [S]pi[e][l]a.


text:
Vc[z]yni[z] y pi[e][c]dzie[S]i[a]t [S]pieniow miedzianych ktoremiby hac[z]ki by[l]y [S]pi[e]te aby ze w[S][S]y[S]tkich iedno przykry[c]ie by[l]o.


text:
A co zb[e]dzie z ko[l]dr ktore [S]prawia[z] na przykry[c]ie (to ie[S]t ko[l]dra iedna ktora zbywa) po[l]owic[z][a] iey zakryie[z] ty[l] przybytku.


text:
A [l]okie[c] z iedney [S]trony b[e]dzie wi[s]ia[l] y drugi z drugiey ktory zbywa wzd[l]u[z] oney ko[l]dry okrywai[a]c obadwa boki Przybytku.


text:
Vdzia[l]a[Sz] y ine przykry[c]ie z [S]kor baranich c[z]erwonych: a nad to ie[Sz]c[z]e ine przykry[c]ie z [S]kor modrych.


text:
Na bokach ka[z]dego For[S]tu dwoie fugowanie b[e]dzie przez ktore for[S]t z for[S]them [S]ie [S]poi: a thym [S]trychem w[S][S]y[S]tkie for[S]thy b[e]d[a] [S]prawione.


text:
Tym vleie[Sz] c[z]terdzie[s][c]i po[S]tawkow [S]rebrnych aby by[l]o po dwu pod[S]tawku pod ka[z]dym rogiem For[S]thu pod[l]o[z]ono.


text:
A na drugiey [S]tronie przybytku ktory [S]ie chyli na pu[l]no[c]y b[e]dzie takie[z] dwadzie[s][c]ia for[S]tow


text:
mai[a]cych c[z]terdzie[s][c]i pod[S]tawkow [S]rebrnych: po dwu pod[S]tawku b[e]dzie pod ka[z]dym rogiem for[S]thu.


text:
A b[e]d[a] we[S]po[l]ek [S]poione od do[l]u a[z] do wierzchu a w[S][S]y[S]thkie iedna zwora b[e]dzie trzyma[l]a. Dwiema te[Sz] for[S]tom kthore na w[e]g[l]ach mai[a] [S]ta[c] tak[a][z] zwor[e] zo[S]tawi[z].


text:
A b[e]dzie po[S]po[l]u o[s][m] for[S]tow a pod[S]tawkow ich [S][S]e[S]na[s][c]ie dwa pod[S]tawki na ieden for[S]t lic[z][a]c.


text:
Vc[z]yni[z] y pi[e][c] [z]erdzi z drzewa Sethym aby [S]ie na nich dzier[z]a[l]y for[S]thy na iedney [S]tronie przybytku


text:
The for[S]ty z[l]otem okuie[Sz] a vleie[Sz] do nich obr[a]c[z]ek z[l]otych przez kthoreby [z]erdzi for[S]ty trzyma[c] mog[l]y ktore te[z] okuie[Sz] blachami z[l]otemi.


text:
Vc[z]yni[z] te[z] za[S][l]on[e] z modrego y z paw[l]oc[z]anego iedwabiu [S]karmazynu dwa kro[c] farbowanego y ze Lnu bia[l]ego kr[e]conego dzia[l]em tkanym pi[e]knie na przemiany vc[z]ynion[a]


text:
ktor[a] zawie[S]i[z] na c[z]terzech s[l]upach z drzewa Sethym kthore the[z] poz[l]ocone b[e]d[a] mai[a]c makowice z[l]ote a pod[S]tawki [S]rebrne.


text:
A b[e]dzie przewlec[z]ona ta i[S]ta zas[l]ona na hac[z]kach za ktor[a] po[S]tawi[z] Arch[e] [s]wiadectwa ktora b[e]dzie dzieli[c] Swi[e]thnic[z][e] od Swi[e]thnic[z]e Swi[e]t[S][S]ey.


text:
Sto[l] te[z] przed zas[l]on[a]: a prze[c]iwko [S]to[l]owi [l]ichtarz na [S]tronie Przybytku od po[l]udnia: bo [S]to[l] b[e]dzie [S]ta[l] na pu[l]nocy Przybytku.


text:
Vc[z]yni[z] te[z] Opon[e] tam gdzie wchodz[a] do Przybytku z iedwabiu modrego paw[l]oc[z]anego y karmazynu po dwa kro[c] barwionego y ze lnu kr[e]conego robot[a] hawtar[S]k[a].


text:
A pi[e][c] s[l]upow z drzewa Sethym z[l]otem okuie[Sz] na kthorych [S]ie roz[c]i[a]gnie oppona kthorych wierzchy b[e]d[a] z[ł]othe a pod[S]tawki miedziane.


text:
VDzia[l]a[z] y o[l]tarz z drzewa Sethym kthory b[e]dzie mia[l] pi[e][c] [l]ok[c]i na d[l]u[z][a] a pi[e][c] na [S][S]erz[a] tho ie[S]t na c[z]terzy granie a na wi[Sz] trzy [l]ok[c]ie.


text:
Nac[z]yni[z] the[z] ku potrzeb[a]m iego Kot[l]ow do kthorych by [S]ypa[l] popio[l]: Lopaty Miednice O[S][e]czki Ly[Sz]ki w ktorych ogie[n] no[S]i[c]. W[S][S]y[S]tkie the narz[e]dy do nie'o z miedzi podzia[l]a[Sz].


text:
Sprawi[z] y Ro[z]t miedziany na k[S]ta[l]t [S]ie[c]i: v kthorego na ka[z]dym rogu b[e]d[a] c[z]therzy obr[a]c[z]ki miedziane


text:
Vc[z]yni[Sz] y dwa dr[a][Sz]ki do o[l]tharza z drzewa Sethym ktore ob[l]o[z]y[z] bla[Sz]kami miedzianemi


text:
Nie lithy ale wydro[z]ony y c[z]c[z]y mi[e]dzy thablicami (o[l]tarz) vc[z]yni[Sz]: thak iako[c] vka[z]ano na gorze.


text:
Sprawi[Sz] y Sie[n] Przybytkowi w ktorey po iedney [S]tronie kthora ie[S]t od po[l]udnia b[e]d[a] opony ze lnu bia[l]ego kr[e]conego: [S]tho [l]ok[c]i iedna [S]trona b[e]dzie w[S]i[e] bra[c] na d[l]u[z][a].


text:
S[l]upow dwadzie[s][c]ia pod[S]thawkow miedzianych tylo[Sz] ktore y wierzchy y rzezania ko[l]o [S]iebie b[e]d[a] mie[c] [S]rebrne.


text:
Thakie[Sz] the[z] na pu[l]nocney [S]tronie oppony wzd[l]u[z] na [S]to [l]ok[c]i b[e]d[a] s[l]upow dwadzie[s][c]ia y pod[S]tawkow miedzianych thylo[Sz] a g[l]owy y rzezania ze [S]rebra.


text:
Ale [S][S]yroko[s][c] they [S]ieni na tey [S]tronie ktora ie[S]t ku zachodu b[e]d[a] opony na pi[e][c]dzie[S]i[a]t [l]ok[c]i a s[l]upow dzie[S]i[e][c] y tak wiele pod[S]tawkow.


text:
Przy tey lepak [S]tronie [S]ieni kthora patrzy na w[S]chod s[l]o[n]ca te[z] na pi[e][c]dzie[S]i[a]t [l]ok[c]i b[e]d[a] (oppony)


text:
z kthorych pi[e]tna[s][c]ie [l]ok[c]i oppony na iedney [S]tronie trzy s[l]upy y thak wiele pod[S]tawkow.


text:
Na drugiey te[z] [S]tronie druga pi[e]tna[s][c]ie [l]ok[c]i oppony y trzy s[l]upy y tylo[Sz] pod[S]tawkow b[e]dzie.


text:
A w we[s][c]iu do Sieni b[e]dzie opona na dwadzie[s][c]ia [l]ok[c]i z Modrego Paw[l]oc[z]anego Skarma[z]ynowego po dwa kro[c] farbowanego iedwabiu y ze Lnu bia[l]ego kr[e]conego robot[a] wy[S][S]ywan[a]: S[l]upow c[z]terzy y thylo[z] te[z] pod[S]thawkow.


text:
W[S][S]y[S]tkie s[l]upy Sienne b[e]d[a] okowane blachami [S]rebrnymi z wierzchy [S]rebrnymi y pod[S]tawkami miedzianemi.


text:
W zd[l]u[z] b[e]dzie Sieni na [S]tho [l]ok[c]i w [S][S]erz na pi[e][c]dzie[S]i[a]th na zwy[Sz] pi[e][c] [l]ok[c]y: a b[e]dzie ze Lnu kr[e]conego mai[a]c pod[S]tawki miedziane.


text:
W[S][S]y[S]tko nac[z]ynie do przybytku ku w[S][S]elakim potrzebam y obrz[e]dom iego tudzie[z] y w[S][S]ythki ko[l]ki thak wprzybytku iako w Sieni miedziane b[e]d[a].


text:
Przyka[z]e[z] te[z] [S]ynom J[S]rael[S]kim aby[c] znie[s]li Oleiu z drzewa oliwnego przec[z]y[S]t[Sz]e'o y w[S]t[e]pie t[l]ucone'o: w kaganiec ktory b[e]dzie wiec[z]nie gorza[l]


text:
w Przybytku [S]wiadectwa przed zas[l]on[a] kthora wi[s]i przed Arch[a] Swiadectwa. A b[e]d[a] go [S]tawia[c] Aaron y [S]ynowie iego aby od wiec[z]ora a[z] do zarania [s]wie[c]i[l] przed Panem. Wiec[z]na to b[e]dzie s[l]u[z]ba v [S]ynow J[S]rael[S]kich wpothomkach ich.


text:
WE[z]mi te[z] k [S]obie Aarona brata [S]wego y [S]yny iego [z]e [s]rzodku [S]ynow J[S]rae[l][S]kich [z]e b[e]d[a] kap[l]anmi moimi: Aaron Nadad y Abiu Eleazar y Jthamar.


text:
J b[e]dzie[z] mowi[l] do w[S][S]y[S]tkich rozumnego [S]erca kthorem ia nape[l]ni[l] duchem opatrzno[s][c]i aby vc[z]ynili odzienie Aaronowi bratu twemu ku s[l]awie y och[e]do[z]no[s][c]i aby po[s]wi[e]cony pos[l]ugowa[l] mi wnim.


text:
A [Sz]aty kthore mai[a] c[z]yni[c] te b[e]d[a] Pektora[l] na pier[s]i kap[l]a[n][S]kie Humera[l] J [Sz]ukni[e] d[l]ug[a] lnian[a] w[a][S]k[a] Jnfu[l][e] y pas: Vczyni[a] thedy bratu twemu Aaronowi y [S]ynom iego odzienie [S]wi[e]te [z]e b[e]d[a] moimi kap[l]anmi.


text:
Nabior[a] na to z[l]ota y iedwabiu modrego Paw[l]oki Karmazynu po dwa kro[c] mac[z]anego y Bi[s]ioru.


text:
Vc[z]yni[a] tedy Humera[l] ze z[l]ota z iedwabiu modrego z paw[l]oki z karme[z]ynu dwakro[c] mac[z]anego y [z]e lnu kr[e]conego robot[a] hafftar[S]k[a]:


text:
dwa kraie b[e]dzie mia[l] [S]poione przy ko[n]cach obudwu boku tak [z]eby [S]ie wiedno [S]pi[e][l]y.


text:
A tha tkana robotha y w[S][S]y[S]tko [S][S]achowanie iey b[e]dzie ze z[l]ota y iedwabiu modre'o z paw[l]oki z karmazynu dwa razy mac[z]anego y lnu bia[l]e'o kr[e]conego.


text:
Se[s][c] imion na iednym kamieniu: a drug[a] [Sz]e[s][c] na drugim iako porz[a]dek narodzenia ich nie[S]ie.


text:
Robot[a] rze[z][a]cych y ryi[a]cych kamienie drogie b[e]dzie[z] na nich rzeza[l] imiona [S]ynow J[S]raelowych a o[S]adzone we z[l]oto


text:
po[l]o[z]y[z] ie na obu [S]tronach Humeralu (albo naramniku) na pami[a]tk[e] [S]ynow J[S]raelowych. J b[e]dzie no[s]i[l] Aaron imiona ich przed Panem na obu ramionu dla przypominania:


text:
y dwa [l]ancu[Sz]ki ze z[l]ota naic[z]y[S]t[Sz]ego we[S]po[l]ek [S]i[e] dzier[z][a]ce ktore b[e]dzie[Sz] zapina[l] na hac[z]ki.


text:
Pektora[l] the[z] (albo Napier[S]ie[n]) [S][a]du vdzia[l]a[z] robot[a] [S][S]achowan[a] thym [S]po[S]obem vtkany iako y Humera[l] ze z[l]otha iedwabiu modrego paw[l]oc[z]anego karmazynu dwa kro[c] mac[z]anego y ze lnu bia[l]ego kr[e]conego.


text:
A po[l]o[z]y[z] na nim c[z]terzy rz[e]dy kamienia drogiego. W pierw[S][S]ym rz[e]dzie b[e]dzie kamie[n] Sardyus Topazyn y Szmaragd.


text:
A b[e]d[a] mieli imiona [S]ynow J[S][S]raelowych: Dwana[s][c]ie imion b[e]dzie na nich wyrzezano na ka[z]dym kamieniu imi[e] iednego przez w[S][S]y[c]ko dwana[s][c]ie pokolenie.


text:
Vdzia[l]a[z] te[z] przy Pektorale [l]ancu[S]ki ieden drugiego [S]ie dzierz[a]cy ze z[l]otha nac[z]y[S]t[S][S]ego:


text:
A thych [l]ancu[z]kow ogniwa koniec[z]ne zepnie[Sz] dwiema hac[z]koma przy obu [S]tronach Humera[l]a ktory [S]ie chyli ku Pektora[l]u.


text:
Vc[z]yni[z] te[z] dwie obr[a]c[z]ce z[l]ote kthore przyhawtuie[Sz] na kraiach Pektora[l]u wewn[a]trz na kraiach thych kthore [S][a] prze[c]iwko Humera[l]owi a ku iego [z]adniey [S]ie [S]tronie chyl[a]:


text:
Takie[z] y drugie dwie obr[a]c[z]ce z[l]ote kthore mai[a] by[c] po[l]o[z]one na obu [S]tronach Humera[l]u ze [S]podku kthory patrzy prze[c]iw [S]poieniu dolnemu aby [S]ie mog[l] przy[S]to[S]owa[c] foremnie z Humera[l]em


text:
[z]e by [S]ie [S]pi[a][l] Pekthora[l] obr[a]c[z]kami [S]wemi z obr[a]c[z]kami Humera[l]owemi [Sz]nurem iedwabiu modrego aby mog[l]o trwa[c] [S]poienie tak [S]prawione a pectora[l] od Humera[l]a niemog[l]by [S]ie odi[a][c].


text:
A b[e]dzie no[S]i[l] Aaron imiona [S]ynow J[S]rael[S]kych na Pekthorale [S][a]du na pier[S]iach [S]woich kiedy b[e]dzie wchodzi[l] do Swi[a]tnirze na pami[a]thk[e] wiec[z]n[a] przed Panem.


text:
A po[l]o[z]y[z] na Pekthorale [S][a]du Nauk[e] y Prawd[e] ktore b[e]d[a] na pier[S]iach Aaronowych kiedy b[e]dzie wchodzi[l] przed Pana : a b[e]dzie no[S]i[l] zaw[z]dy [S][a]d [S]ynow J[S]raelowych na pier[S]iach [S]woich przed oblic[z]no[s][c]i[a] Pa[n][S]k[a].


text:
v ktorey we [S]rzodku na gorze b[e]dzie przepor a obr[a]b ko[l]o niego tkany iako ie[S]t obyc[z]ay miewa[c] na kraiach [Sz]ath aby [S]ie nielatwie zdar[l]y.


text:
A v do[l]u tey [Sz]athy d[l]ugiey wko[l]o przy nogach poc[z]yni[z] iakoby iab[l]ka z iedwadiu Modrego z Paw[l]oki z Karma[z]ynu dwa kro[c] mac[z]anego y ze lnu kr[e]conego przegradzai[a]c miedzy nimi zwonec[z]ki


text:
tak i[z] zawie[s]iw[Sz]y zwonec[z]ek z[l]oty po nim iab[l]u[Sz]ko: y za[s] drugi zwonec[z]ek z[l]oty a po nim za[s] iab[l]u[Sz]ko.


text:
A b[e]dzie [S]ie wni[e] ob[l]oc[z]y[l] Aaron kiedy poydzie ku s[l]u[z]bie [z]e by s[l]y[S][S][a]no dzwi[e]k kiedy wchodzi albo wychodzi Swi[a]tnirze przed oblicno[s][c]i[a] Pa[n][S]k[a] aby nie vmar[l].


text:
Vdzia[l]a[z] y blach[e] ze z[l]otha naic[z]y[S]t[S][S]ego na kthorey wyryie[Sz] robot[a] z[l]otnic[z][a] (imi[e]) [s]wi[e]te Panu.


text:
nad c[z]o[l]em Bi[S]kupim. J b[e]dzie no[S]y[l] Aaron nieprawo[s][c]i tych rzec[z]y ktore offiarowali y po[s]wi[a]ca[l]i [S]ynowie J[S]rael[S][c]y przy w[S][S]y[S]tkich darach y offiarach [S]woich. A tha blacha zaw[z]dy b[e]dzie na c[z]ele iego aby mu by[l] Pan mi[l]o[s][c]iw.


text:
J vc[z]yni[z] the[z] [S]ukni[a] w[a][S]k[a] z Bi[S]ioru y Jnfu[l][e] te[z] Bi[S]iorow[a] vdzia[l]a[Sz] y pas roboth[a] Hafthar[S]k[a].


text:
Ale Synom Aaronowym [S]ukie[n] lnianych nac[z]yni[z] takie[Sz] y pa[S]sy y Korony ku s[l]awie y ku cz[c]i:


text:
y oblec[z]e[Sz] wtho w[S][S]y[S]tko Aarona brata twoiego tudzie[Sz] y [S]yny iego [S]nim po[S]po[l]u. A poma[z]e[Sz] y po[s]wi[e][c]i[z] ka[z]dego [S]nich r[e]ce a b[e]dzie[Sz] ie [s]wi[e][c]i[l] aby mi kap[l]a[n][S]ki vrz[a]d [S]prawowali.


text:
Nadzia[l]a[z] y [S]podnic lnianych aby zakrywa[l]y [c]ia[l]o w[S]thydliwo[s][c]i [S]woiey od biodr a[z] do l[e]dzwi :


text:
a b[e]d[a] wnich chodzi[c] Aaron y [S]ynowie iego kiedy b[e]d[a] wchodzi[c] do przybytku Swiadectwa: abo kiedy b[e]d[a] przy[S]t[e]powa[c] do o[l]tarza ku s[l]u[z]eniu w Swi[a]tni[c]y by lepak zo[S]taw[S][S]y nieprawo[s][c]i winni niepomarli. Za prawo tho wiec[z]ne b[e]dzie Aaronowi y plemieniu iego po niem.


text:
ALe y to vc[z]yni[z] [z]eby mi by[l]y na kap[l]a[n][S]two po[s]wi[e]ceni: We[z]mi [c]ielca z [S]tada y dwa barany niepokalane


text:
y chleby prza[S]ne y placki te[z] bez kwa[S]u kthore by by[l]y nakrapiane oleiem tudzie[z] the[z] y [c]ieniu[c]kie placki prza[S]ne namazane oleiem: a tho w[S][S]y[S]tko z p[S][S]enic[z]ney m[a]ki vdzia[l]a[z].


text:
J wk[l]ad[S][S]y to w[S][S]y[S]tko w ko[Sz] b[e]dzie[Sz] offiarowa[l]: a po[S]po[l]u y [c]iel[c]a y dwa barany.


text:
Thedy Aarona y [S]yny iego przywiedzie[Sz] do drzwi Przybytku [S]wiadectwa. A gdy omyie[Sz] w wodzie oyca y [S]yny iego


text:
oblec[z]e[Sz] Aarona w iego odzienie to ie[S]t w w[a][S]k[a] [S][S]ath[e] lnian[a] w [S]ukni[a] w Humera[l] y w Pektora[l] kthory [s][c]i[s]nie[Sz] pa[S]em z[l]otym


text:
Syny takie[z] ie'o przywiedzie[Sz] y z ob[l]oc[z]y[z] w [S][S]aty lniane y pa[S]em z[l]otym opa[S][S]e[Sz]


text:
thak Aarona iako y [S]yny iego y pok[l]adzie[Sz] na nie c[z]apki a b[e]d[a] mi kap[l]any v[S]taw[a] wiekui[S]t[a]. Gdy iu[z] po[s]wi[e][c]i[z] r[e]ce ich


text:
przywiedzie[Sz] y [c]ielca przed Przybythek [s]wiadectwa. J w[l]o[z][a] mu Aaron y [S]ynowie iego r[e]ce na g[l]ow[e]


text:
A nabraw[S][S]y krwie [c]ielcowey poma[z]e[Sz] ni[a] rogi o[l]tarzowe palcem [S]woim a o[S]tatek co zo[S]tanie krwie wyleie[Sz] v [S]podku iego.


text:
Zbierze[Sz]y [l]oy w[S][S]y[S]tek ktorym obros[l]y ielita y odzieczk[e] w[a]trobn[a] y dwie nerce y [l]oy ktory przy nich ie[S]t a offiaruie[Sz] tho [S]paliw[S][S]y na o[l]tarzu.


text:
Ale mi[e][S]o [c]ielcowe y [S]kor[e] y gnoy [S]pali[z] prec[z] za obozem przetho i[z]e ie[S]t offiara za grzech.


text:
We[z]mie[Sz] takie[z] iednego Barana na kthorego g[l]ow[e] po[l]o[z][a] Aaron y [S]ynowie iego r[e]ce.


text:
a [S]amego Barana na [Sz]tuki zr[a]ba[Sz]: y op[l]okaw[S][S]y trzewa iego y nogi w[l]o[z]y[z] na mi[e][S]o zr[a]bane y na g[l]ow[e] iego.


text:
J b[e]dzie[Sz] offiarowa[l] zupe[l]nego barana offiar[e] zupe[l]n[a] Panu palon[a] na o[l]tharzu: Offiara tha Panu ie[S]t wonna naw[z]dzi[e]c[z]niey[Sz]a offiary Pa[n][S]kiey.


text:
Ktorego gdy b[e]dzie[Sz] offiarowa[l] nabierze[Sz] krwie iego y w[l]o[z]y[z] na koniec prawego vcha Aaronowego y [S]ynow iego y na wielkie palce v r[a]k ich y v nogi prawey y wyleie[Sz] krew na o[l]tharzu w ko[l]o.


text:
A gdy we[s]mie[Sz] krwie tey ktora ie[S]t na o[l]tarzu y Oleiu ktory ie[S]t ku pomazowaniu pokropi[z] Aarona y [S][S]aty iego [S]yny takie[z] y odzienie ich. J po[s]wi[e][c]iw[S][S]y ie [S]ame y [S][S]aty ich


text:
wyimie[Sz] t[l]u[S]to[s][c] z Barana y ogon y [S]ad[l]o ktore obra[S]ta oko[l]o wn[e]trza y odzieck[e] w[a]trobn[a] y dwie nerce z [l]oiem ktory oko[l]o nich ie[S]t y plec praw[a] (przetho y[z] ie[S]t Baran po[s]wi[a]cania):


text:
y ieden okr[a]g[l]y chleb y ko[l]ac[z] nakrapiany oleiem y ieden [c]ienki placek z ko[S][S]a w kthory w[l]o[z]ono prza[S]ne chleby a [S]togi przed oblic[z]no[s][c]i[a] Pa[n][S]k[a]:


text:
y w[l]o[z]y[z] tho w[S][S]y[S]tko na r[e]kach Aarona y [S]ynow iego a po[s]wi[e][c]i[z] ie podno[S][S][a]c przed Panem.


text:
A za[s] prziymie[Sz] tho w[S][S]y[S]tko z r[a]k ich y [S]pali[z] na o[l]tarzu zupe[l]n[a] offiar[e] woni[a] naw[z]dzi[e]c[z]niey[S][S][a] przed oblic[z]no[s][c]i[a] Pa[n][S]k[a] abowiem offiara tho iego ie[S]t.


text:
We[s]mie[Sz] the[z] mo[S]tek z barana onego ktorym po[s]wi[e]con ie[S]t Aaron y po[s]wi[e][c]i[z] go podnioz[S][S]y przed Panem a tho poydzie na tw[a] [S]tron[e].


text:
ktorym po[s]wi[e]con ie[S]t Aarony [S]ynowie iego a tho [S]ie do[S]tanie na [S]tron[e] Aaronow[e] y [S]ynow iego v[S]thaw[a] wiec[z]n[a] od [S]ynow J[S]raelowych: bo tho pierwo[c]iny y poc[z][a]tki [S][a] z offiar ich [S]pokoynych ktore offiarui[a] Panu.


text:
A odzienie [s]wi[e]te kthorego b[e]dzie v[z]ywa[l] Aaron wezm[a] y b[e]d[a] mie[c] po nim [S]ynowie ie'o aby bywali pomazowani w nim a po[s]wi[e]cone by[l]y r[e]ce ich.


text:
Sied[m] dni b[e]dzie go v[z]ywa[l] ktorykolwiek z [S]ynow iego w[S]t[a]pi na Bi[S]kup[S]thwo ponim y kthory b[e]dzie wchodzi[l] do Przybytku Swiadectwa aby s[l]u[z]y[l] w [s]wi[e]tnicy.


text:
ktore b[e]d[a] iedli Aaron y [S]ynowie iego. Chleby takie[z] ktore [S][a] w ko[S][S]u w [S]ionce Przybytku [s]wiadectwa


text:
b[e]d[a] ie[s][c] aby by[l]a offiara vb[l]agai[a]ca a r[e]ce offiarui[a]cych by[l]y po[s]wi[e]cone. Cudzo[z]iemiec nieb[e]dzie ich po[z]ywa[l] bo [s]wi[e]te [S][a].


text:
Je[S]liby co zo[S]ta[l]o mi[e][S]a abo chleba po[s]wieconego do zarania [S]pali[z] o[S]tatki ogniem: Nie b[e]d[a] iedzone dla tego [z]e po[s]wi[e]con[e] [S][a]:


text:
W[S][S]y[S]tko com[c]i przykaza[l] vdzia[l]a[z] przy Aaronie y [S]yniech ie'o. Sied[m] dni b[e]dzie[z] po[s]wi[a]ca[l] r[e]ce ich:


text:
a [c]ielca na ka[z]dy dzie[n] [S]tych [s]iedmi b[e]dzie[Sz] offiarowa[l] za grzech ku oc[z]y[S][S]c[z]aniu. J wych[e]do[z]y[z] o[l]tarz po offiarowaniu offiary oc[z]y[Sz]c[z]enia a poma[z]e[Sz] go aby by[l] po[s]wi[e]cony.


text:
Przez [S]ied[m] dni b[e]dzie[Sz] c[z]y[s][c]i[c] o[l]tarz y po[s]wi[e][c]i[z] go a b[e]dzie o[l]tharz iakoby Swi[e]ty Swi[e]tych. W[S][S]elki ktoryby [S]ie go dotkn[a][l] b[e]dzie po[s]wi[e]cony.


text:
dzie[S]i[a]t[a] c[z][e][s][c] zem[l]y polaney oleiem t[l]uc[z]onym kthorego miara b[e]dzie c[z]warta c[z][e][s][c] miarki Hin: y tylo[z] wina ku offierze napoyney przy iednym baranku.


text:
A drugie'o baranka b[e]dzie[Sz] offiarowa[c] wiec[z]or tym [S]po[S]obem iako y zaranku y wed[l]ug thego iakozmy powiedzieli na woni[a] wdzi[e]c[z]no[s][c]i.


text:
Offiara tha niechay b[e]dzie Panu Bogu offiarowaniem wiec[z]nym w narodziech wa[S][S]ych v drzwi Przybytku [s]wiadecthwa przed Panem gdzie [S]ie wam o[s]wiadc[z][e] [z]e tam b[e]d[e] mowi[l] do [c]iebie.


text:
J tam b[e]d[e] przykazowa[l] [S]ynom J[S]rael[S]kim a b[e]dzie po[s]wi[e]cony O[l]tarz ku cz[c]i moiey.


text:
Po[s]wi[e]c[e] y Przybytek [s]wiadectwa z o[l]tarzem y Aarona z [S]yny iego [z]e b[e]d[a] kap[l]any memi.


text:
a b[e]d[a] wiedzie[c] [z]em ia Pan Bog ich ktory[z]em ie wywiod[l] z [z]iemie Egypt[S]kiey abych mie[Sz]ka[l] miedzy nimi Ja Pan Bog ich.


text:
wzd[l]u[z] na [l]okie[c] a w[Sz]erz na drugi to ie[S]t na c[z]terzy granie a dwa [l]ok[c]ia na wy[S][S][a]. Rogi [s]niego b[e]d[a] wychodzi[c].


text:
A okuie[Sz] go z[l]otem naic[z]y[S]t[S][S]ym tak przykry[c]ie iako [s][c]iany y rogi iego w oko[l]o. Vdzia[l]a[z] na nim y koronk[e] rzezan[a] z[l]oth[a] oko[l]o


text:
y dwie obr[a]c[z]ce z[l]ote pod koronk[a] na ka[z]dey [S]tronie aby mog[l] przewlec przez nie dr[a][z]ki dla no[S][S]enia o[l]tarza.


text:
J po[S]tawi[z] then o[l]tarz przed za[S][l]on[a] ktora wi[S]i przed Arch[a] [s]wiadectwa przed vb[l]agalni[a] kthor[a] zakrywai[a] Arch[e] [s]wiadectwa [S]k[a]d b[e]d[e] mowi[l] do [c]iebie.


text:
B[e]dzie tedy pali[l] na nim Aaron rzec[z]y wdzi[e]c[z]ney woniey. Rano gdy iu[z] przy[S]troi kaga[n]ce b[e]dzie tho pali[l]:


text:
a gdy ie takie[z] ku wiec[z]oru po[S]tawi b[e]dzie pali[l] wonne rzec[z]y wiec[z]nie przed Panem w narodziech wa[S][S]ych.


text:
Nie b[e]dzie[c]ie na nim offiarowali zapa[l]u inac[z]ey [S]prawionego ani offiar zupe[l]nych ani gidnych ani napoiowych.


text:
A b[e]dzie [S]ie modli[l] Aaron nad rogami iego iedn[a]c w rok mai[a]c [S]ob[a] krew ktora offiarowana ie[S]t za grzech y b[e]dzie vb[l]aga[l] gniew nad nim po narodziech wa[S][S]ych. Tho b[e]dzie Panu swi[a]to[s][c] nad [s]wi[a]to[s][c]iami.


text:
Gdy s[l]o[z]y[z] podatek na [S]yny J[S]rael[S]kie pod[l]ug lid[z]by ich da ka[z]dy na wykupienie [S]woiey du[S][S]e c[z]y[n][Sz] Panu a gdy thak b[e]d[a] o[S][S]ac[z]owani nie b[e]dzie karanie bo[z]e miedzy niemi.


text:
A to ka[z]dy da kthory iedno poydzie w lid[z]b[e] pu[l] Sykla wed[l]ug miary ko[s][c]ielney. Syklus ma dwadzie[s][c]ia Halerzow. Pu[l] Sykla tedy b[e]d[a] offiarowali Panu.


text:
Da ten c[z]y[n][Sz] kthory iedno idzie w poc[z]et tho ie[S]t ktory by mia[l] dwadzie[s][c]ia lat y wy[S][S]ey.


text:
Pieni[a]dze kthore we[z]mie[Sz] z nadania [S]ynow J[S]rael[S]kich obro[c]i[z] na potrzeby Przybytku [s]wiadectwa aby by[l]a pami[a]tk[a] ich przed Panem a [z]eby by[l] mi[l]o[s][c]iw du[S][S]am ich.


text:
Vc[z]yni[z] y Wann[e] Miedzian[a] z pod[S]tawkiem ku vmywaniu y po[S]tawi[z] i[a] miedzy Przybythkiem [s]wiade[c]twa y o[l]tarzem. A napu[s][c]iw[S][S]y wody


text:
gdy b[e]d[a] mieli wnid[z] do Przybytku [s]wadectwa y gdy b[e]d[a] mieli przy[S]t[e]pi[c] do o[l]tarza [z]eby na nim offiarowali: wonne kadzid[l]a Panu


text:
by lepak nie pomarli. B[e]dzie to mia[l] thak [S]am iako plemi[e] iego przez potomne narody za prawo wiec[z]ne.


text:
Nabierz [S]obie wonnych rzec[z]y: przedniey[Sz]ey Mirry y co wyborniey[S][S]ey pi[e][c] [S]et [l]otow a Cynamonu po[l]owic[e] tego tho ie[S]t dwie[s][c]ie y pi[e][c]dzie[S]i[a]t [l]othow y trz[c]iny Murzy[n][S]ki wonney kthor[a] Kaliamem zow[a] dwie[s][c]ie pi[e][c]dzie[S]i[a]t [l]othow


text:
Ka[S]yey the[z] pi[e][c] [S]et [l]othow na wag[e] ko[s][c]ieln[a] a Oleiu z drzew oliwnych miark[e] Hyn:


text:
y [S]to[l] z nac[z]yniem iego Lichtarz takie[Sz] y nac[z]ynie iego O[l]tarz na ktorym kadzi[c] ma[z] rzec[z]y wonne


text:
y na ktorym b[e]dzie[Sz] pali[l] offiary y w[S][S]y[S]tek [S]tatek ktory ku s[l]u[z]bie im nale[z]y.


text:
J po[s]wi[e][c]i[z] w[S][S]y[S]tkie rzec[z]y a b[e]d[a] barzo [s]wi[e]te: tak y[z] kto [S]ie ich dotknie b[e]dzie po[s]wieconym.


text:
Poma[z]e[Sz] te[z] nim Aarona y [S]yny iego y po[s]wi[e][c]i[z] ie [z]e mi b[e]d[a] vrz[a]d kap[l]a[n][S]ki [S]prawia[c].


text:
Powie[Sz] te[z] [S]ynom J[S]rael[S]kim Ten oley pomazowania b[e]dzie mi [s]wi[e]ty w narodziech ich.


text:
Cia[l]o c[z][l]owiec[z]e nieb[e]dzie nim pomazane a wed[l]ug takowego [S]k[l]adania (wonnych thych rzec[z]y) nie vc[z]yni[c]ie in[Sz]ego bo po[s]wi[e]cone ie[S]t y b[e]dzie[c]ie go mie[c] [S]wi[e]tym.


text:
C[z][l]owieka ktory by [S]ie tego wa[z]y[l] [z]eby taki vc[z]yni[l] a da[l]by go obcemu wykorzeni[c]ie z ludu [S]wego.


text:
J rzek[l] Pan do Moize[S][S]a: Nabierz [S]obie rzec[z]y wonnych Mirry y Onichi Ga[l]banu dobrey woni y Kadzid[l]a na[S]wietley[S][S]e'o pod iedn[a] wag[a] ka[z]de'o [S]tych:


text:
y vdzia[l]a[Sz] rzec[z] wonn[a] vc[z]ynion[a] [S]praw[a] aptekar[S]k[a] zmie[S][S]n[a] [S]pilnos[c]i[a] c[z]y[S]th[a] y ku po[s]wi[e]ceniu godn[a].


text:
A gdy tho w[S][S]y[S]tko w drobniuchny proch [S]t[l]uc[z]e[Sz] b[e]dzie[z] k[l]ad[l] po tro[S][S]e [S]niego przed Przybytkiem [S]wiadectwa tam k[e]di[c] [S]ie tobie vka[z]e. Swi[e]the nad [S]wi[e]tymi b[e]dzie wam to kadzid[l]o vc[z]ynione.


text:
Nie b[e]dzie[c]ie [S]k[l]ada[c] tak rzec[z]y wonnych: ku potrzebam wa[S][S]ym Bo [S]wi[e]the ie[S]th Panu.


text:
y nape[l]ni[l]em go duchem Bo[z]ym m[a]dro[s][c]i[a] y rozumem y vmieniem we w[S][S]elkiey [S]prawie


text:
ku wymy[S]leniu w[S][S]y[S]tkie'o co iedno kolwiek mog[l]o by by[c] z dowcipem vdzia[l]ano ze Z[l]ota Srebra Miedzi


text:
A da[l]em mu thowarzy[S][S]a Ooliaba [S]yna Achi[S]amechowego z pokolenia Dan. J w [S]erce ka[z]dego c[z][l]owieka dow[c]ipnego [S]pu[s][c]i[l]em m[a]dro[s][c] aby mogli vc[z]yni[c] to w[S][S]y[S]tko com poruc[z]y[l] tobie.


text:
Przybytek przymierza Arch[e] [s]wiadectwa y Vb[l]agalni[a] ktora nad Arch[a] ie[S]t y w[S][S]y[S]thko nac[z]ynie do Przybytku


text:
Odzienie [s]iwi[e]te ku po[S][l]udze Aaronowi y [S]ynom iego aby do[S]y[c] c[z]ynili vc[z]ynno[s]ci [S]wey przy rzec[z]ach [s]wi[e]tych


text:
Oley pomazowania y s[l]o[z]enie rzec[z]y wonnych ku kadzeniu na mie[S]cu Swi[e]thym. W[S][S]y[S]tko com[c]i iedno poruc[z]y[l] tho[c] zdzia[l]ai[a].


text:
Pilnuy[c]ie thego aby[s][c]ie [S]trzeg[l]i Sobboty moiey: Bo tho[c] ie[S]t znak mi[e]dzy mn[a] y wami w narodziech wa[S][S]ych: aby[s][c]ie wiedzieli [z]e ia ie[S]tem Pan kthory was po[s]wi[e]cam.


text:
Strze[z][c]ie Sobbothy moiey bo i[a] ma[c]ie mie[c] Swi[e]t[a]: ktoby i[a] zgwa[l][c]i[l] [s]mier[c]i[a] niechay vmrze: kto by te[z] w nie robi[l] zginie du[S][S]a iego ze [s]rzodku ludu [S]woiego.


text:
Sze[s][c] dni b[e]dzie[c]ie robi[c] dnia [S]iodmego Sobbota ie[S]t odpoc[z]ynienie [s]wi[e]te Panu. W[S][S]elki kthoryby wten dzie[n] co robi[l] vmrze.


text:
Niechay tedy [S]trzeg[a] [S]ynowie J[S]rael[S]cy Sobbothy y [s]wi[e]c[a] i[a] w narodziech [S]woich. Vmowa ie[S]t wiekui[S]ta


text:
miedzy mn[a] y [S]yny J[S]rael[S]kimi y znami[e] wiec[z]ne: Abowiem [Sz]e[s][c] dni [S]prawowa[l] Pan Niebo y [z]iemi[e] a w [S]iodmy od w[S][S]elkiey [S]prawey [S]wey prze[S]ta[l].


text:
Dokonaw[S][S]y Pan takowych rozmow na Gorze Synai: da[l] Moize[S][S]owi dwie tablice kamienne [s]wiadectwa napi[S]ane palcem Bo[z]ym.


text:
BAc[z][a]c lud [z]e Moize[Sz] omie[Sz]ka[l] z[S]t[a]pi[c] z gory zgromadziw[S][S]y [S]ie do Aarona rzek[l]: W[S]ta[n] vdzia[l]ay nam Bogi kthorzyby [S]zli przed nami: Abowiem Moize[S][S]owi themu m[e][z]owi kthory nas wywiod[l] z [z]iemie Egypt[S]kiey nie wiedzie[c] co [S]ie przygodzi[l]o.


text:
J rzek[l] do nich Aaron: Zbierz[c]ie Kol[S]tki z[l]othe z v[S][S]u [z]on [S]ynow y corek wa[S][S]ych a przynie[s][c]ie do mnie.


text:
Kthore gdy pobra[l] od nich * [S]thopi[l] y wla[l] ye w form[e] y vc[z]yni[l] [S]nich [c]ielca lanego. Tedy i[e]li mowi[c]: Ci [S][a] Bogowie twoi J[S]rael ktorzy [c]i[e] wywiedli z [z]iemie Egyp[S]kiey.


text:
Co gdy vzrza[l] Aaron zbudowa[l] przed min o[l]tharz y i[a][l] wielkim g[l]o[S]em wo[l]a[c] mowi[a]c: Jutro [s]wi[e]to vroc[z]y[S]te Pa[n][S]kie ie[S]t.


text:
A w[S]taw[S][S]y rano offiarowali offiary zupe[l]ne y offiary [S]pokoyne y v[S]iedli ludzie ie[s][c] y pi[c] potym pow[S]tali igra[c].


text:
J rzek[l] Pan do Moize[S][S]a mowi[a]c: Jd[z] a [S]t[e]p bo[c] iu[z] zgrze[S][S]y[l] lud twoy ktory[s] wywiod[l] z [z]iemie Egypth[S]kiey.


text:
Rych[l]o z drogi [S]t[a]pili ktor[a][s] im vkaza[l] a vc[z]ynili [S]obie [c]iel[c]a lane'o y wyrz[a]dzali mu c[z]e[s][c] a offiarui[a][c] mu offiary mowili: Ci [S][a] Bogowie twoi J[S]rael ktorzy [c]ie wywiedli z [z]iemie Egypth[S]kiey.


text:
Pu[s][c] mie [z]e [S]ie roz[z]arzi gniew moy na nie a [z]e ie wyg[l]adz[e] a [c]iebie rozmno[z][e] w lud barzo wielki.


text:
Ale Moize[Sz] modli[l] [S]ie Panu Bogu [S]wemu mowi[a]c: Przec[z] Panie rozpala [S]ie gniew twoy prze[c]iwko Ludu twoiemu ktory[s] wywiod[l] z [z]iemie Egypt[S]kiey moc[a] wielk[a] y r[e]k[a] mocn[a]:


text:
Pro[S][S][e] by lepak nie rzekli Egyptc[z]ykowie: Chytrze[c] ie wywiod[l] aby ie pobi[l] na gorach y wyg[l]adzi[l] z [z]iemie. Niech vkrotnieie gniew twoy y zlituy [S]ie nad nieprawo[s][c]i[a] ludu twoiego.


text:
Ro[S]pomie[n] [S]ie na Abrahama Jzaaka y J[S]raela s[l]ugi twoie kthoryme[s] przy[S]i[a]g[l] przez [S]amego [S]iebie mowi[a]c: Rozmno[z][e] plemi[e] wa[S][S]e iako gwiazdy niebie[S]kie y t[e] [z]i[e]mi[e] w[S][S]y[S]tk[e] o ktorym mowi[l] dam plemieniu wa[S][S]emu a b[e]dzie[c]ie ni[a] w[l]adn[a][c] zaw[z]dy.


text:
Wro[c]i[l] [S]ie tedy Moize[Sz] z gory nio[S][a]c dwie tablice [s]wiade[c]twa w r[e]ce [S]woiey popi[S]ane z obudwu [S]tron


text:
V[S][l]y[S][S]aw[S][S]y Jozue zgie[l]k ludu krzyc[z][a]cego rzek[l] do Moize[S][S]a: Krzyk woienny s[l]y[S][S]e[c] w obozie.


text:
Kthory odpowiedzia[l]: Nie ie[S]t to krzyk vpominai[a]cych ku bitwie ani the[z] wrza[S]k przynukai[a]cych ku v[c]iekaniu: ale[c] ia g[l]os [s]piewai[a][c]ych s[l]y[S][S][e].


text:
A gdy [S]ie iu[z] przybli[z]y[l] do obozu v[z]rza[l] [c]ielca y ta[n]ce: y rozgniewaw[S][S]y [S]ie barzo porzu[c]i[l] z r[e]ki tablice y roztr[a][c]i[l] ie przy [S]amym dole gory.


text:
A pochwy[c]iw[S][S]y [c]ielca ktore'o byli vc[z]ynili [S]pali[l] gi y [S]tar[l] na proch: ktory w[S]ypa[l] do wody y da[l] [S]niego pi[c] [S]ynom J[S]rael[S]kim.


text:
J rzek[l] do Aarona: Co[z] [c]i ten lud takiego vc[z]yni[l] [z]e[s] przywiod[l] na[n] grzech nawi[e]t[S][S]y:


text:
Ktoremu on odpowiedzia[l]: Niegnieway [S]ie Panie moy: Abowiem ty [S]am zna[Sz] lud ten [z]e barzo ie[S]t [S]k[l]onny ku z[l]emu.


text:
Mowili mi: Vc[z]y[n] nam Bogi ktorzyby [Sz]li przed nami: Abowiem onemu Moize[S][S]owi kthory nas wywiod[l] z [z]iemie Egypt[S]kiey niewiedzie[c] [c]o [S]ie przygodzi[l]o.


text:
Ktorymem ia rzek[l]: Ktory z was ma z[l]oto: Przynie[S]li y dali mi a ia wrzu[c]i[l]em ie w ogie[n] y wy[S][S]ed[l] ten [c]ielec.


text:
Widz[a]c tedy Moize[Sz] ze lud by[l] odarty (Abowiem go by[l] Aaron z[l]upi[l] ku ha[n]bie y [S]romo[c]ie ie'o miedzy nieprzyia[c]ielmi ich odartego po[S]tawi[l])


text:
y [S]toi[a][c] w bronie obo[z]ney rzek[l]: Je[S]li kto ie[S]t Pa[n][S]ki przy[l][a]c[z] [S]ie do mnie. J zbiegli [S]ie do niego w[S][S]y[S]tcy [S]ynowie Lewi


text:
ktorym rzek[l]: Thak mowi Pan Bog Jzrael[S]ki: Przypa[Sz] ko[z]dy m[a][z] miec[z] na biodra [S]woie: J[c][c]ie[z] y tam y [S]am od brany do brany [S]rzodkiem obozu a zabij ieden ko[z]dy brata przyia[c]iela y bli[z]niego [S]wego.


text:
J vc[z]ynili [S]ynowie Lewi wed[l]ug ro[S]kazania Moize[S][S]owego a zbito ich w on dzie[n] oko[l]o trzidzie[s][c]i y trzech ty[S]i[a]cy ludzi.


text:
J rzek[l] Moize[Sz]: Po[s]wi[e][c]ili[s][c]ie dzis r[e]ce wa[S][S]e Panu ieden ka[z]dy na [S]ynie na bra[c]ie [S]woim [z]eby wam dane by[l]o b[l]ogos[l]awie[n][S]two.


text:
Nazaiutrz mowi[l] Moize[Sz] do ludzi Zgrze[Sz]yli[s][c]ie grzechem naiwi[e]t[S][S]ym: w[S]t[a]pi[e] za[s] do Pana a wa go b[e]d[e] mog[l] iako modlitw[a] vi[a][c] y vb[l]aga[c] za grzech wa[Sz].


text:
A wro[c]iw[Sz] [S]ie do Pana i[a][l] mowi[c]: Pro[Sz][e] Panie zgrze[Sz]y[l] [c]i ten lud grzech[e]m naywi[e]t[S][S]ym y zdzia[l]ali[c] [S]obie Bogi z[l]ote:


text:
albo im odpu[s][c] th[e] win[e]: albo ie[S]li tego nie chce[Sz] vc[z]yni[c] wyma[Sz] mie z kri[a]g twoich kthore[s] napi[S]a[l].


text:
Ale thy i[c] a wie[c] ten lud tam k[e]dym [c]i powiedzia[l] Angio[l] moy poydzie przed tob[a]. A ia w dzie[n] pom[S]ty nawiedz[e] y ten grzech ich.


text:
J Mowi[l] Pan do Moize[S][S]a rzekn[a][c]: Jdz ru[Sz] [S]ie [S]te'o mie[S]ca ty y lud twoy ktory[s] wywiod[l] z [z]iemie Egypt[S]kiey do [z]iemie kthor[a]m pod przy[S]i[e]g[a] obieca[l] Abrahamowi J[S]aakowi y Jakobowi mowi[a]c: Dam i[a] plemieniu twemu


text:
a po[S]l[e] przed tob[a] Angio[l]a aby wygna[l] Chananeu[S][S]a Amorieu[S][S]a Etheu[S][S]a y Fere[S]ea y Ewea y Jebuzea [z]eby[s] w[S][S]ed[l] do [z]iemie op[l]ywai[a]cey mlekiem y miodem.


text:
Abowiem nie w[S]t[a]pi[e] [S]tob[a] bo tho lud twardey [Sz]yie: bych [c]ie lepak niezagubi[l] na drodze.


text:
A vs[l]y[S][S]aw[S][S]y lud t[e] rzec[z] nagor[Sz][a] ia[l] p[l]aka[c]: a [z]aden [S]ie wed[l]ug obyc[z]aia nie oblok[l] w vbior [S]woy.


text:
J rzek[l] za[s] Pan do Moize[S][S]a: Mow do [S]ynow Jzrael[S]kich Je[S]te[s] lud twardey [Sz]ie ieden ra[Sz] w[S]t[a]pi[e] miedzy was a wyg[l]adz[e] [c]ie. Ju[Sz] teras s[l]o[z] przybiory twoie [z]e bych wiedzia[l] co mam c[z]yin[c] tobie.


text:
Moize[Sz] te[z] w[z]i[a]w[S][S]y namioth ([S]woy) rozbi[l] gi za obozem daleko y nazwa[l] go imieniem Namioth Przymierza. A wy[S][S]y[S]thek lud ktory [S]ie kolwiek o co pyta[l] wychodzi[l] do namiothu Przymierza z obozu.


text:
A gdy wychodzi[l] Moize[Sz] do namiotu pow[S]tawa[l] w[S][S]y[S]tek lud y [S]tha[l] ieden ka[z]dy we drzwiach namiothu [S]woiego y patrzali za Moize[S][S]em a[z] w[S][S]ed[l] za p[l]achty.


text:
A gdy iu[Sz] w[S][S]ed[l] do namiothu Przymierza z [S]t[e]powa[l] s[l]up ob[l]oc[z]ny y [S]tawa[l] v dzwierzy y mawia[l] Pan z Moize[S][S]em


text:
patrzali na tho w[S][S]y[S]tcy [z]e s[l]up ob[l]oc[z]ny [S]tha[l] v drzwi namiotowych. Stawali te[z] y oni y c[z]ynili vk[l]ony ze drzwi namiotow [S]woich.


text:
A mowi[l] Pan do Moize[S][S]a: twarz[a] w twarz (tho ie[S]t oblic[z]ny do oblic[z]nego) iako zwyk[l] c[z][l]owiek mawia[c] do przyia[c]iela [S]woiego. J gdy wi[e]c on odchodzi[l] do obozu s[l]u[z]ebnik iego Jozue [S]yn Nun m[l]odzie[n]c[z]yk nie odchodzi[l]o z namiotu.


text:
Rzek[l] tedy Moize[Sz] do Pana: Przykazuie[Sz] abym wywiod[l] ten lud a nie powie[z] mi kogoby[s] mia[l] pos[l]a[c] [S]emn[a] a zw[l]a[Sz]ca poniewa[z]e[s]mi rzek[l]: Znam [c]ie po imieniu y nalaz[l]e[s] [l]a[S]k[e] v mnie.


text:
Je[S]li [z]em tedy Zy[S]ka[l] [l]a[S]k[e] przed odlic[z]no[s][c]i[a] twoi[a] vka[Sz] mi twarz [S]w[a] abym [c]i[e] zna[l] a nalas[l] [l]a[S]k[e] przed oc[z]yma twoimi: Wezrzy na lud [S]woy na ten narod.


text:
J rzek[l] Moize[Sz]: Je[S]li [z]e ty [S]am niepoydzie[Sz]: przed nami niewywodz nas z mie[S]ca tego.


text:
Abowiem po c[z]ym b[e]dziem mieli pozna[c] ia y lud twoy [z]eby[S]my nale[z]li [l]a[S]k[e] przed oblic[z]no[s][c]i[a] twoi[a] ie[S]liby[s] nie [Sz]ed[l] [S]nami abychmy s[l]awni byli v w[S][S]y[S]tkich ludzi ktorzy mie[Sz]kai[a] na ziemi:


text:
Rzek[l] tedy Pan do Moize[S][S]a: J to s[l]owo ktore[s] mowi[l] vc[z]yni[e]: Abowieme[s] nalas[l] [l]a[S]k[e] przedemn[a] y znam [c]ie z imienia.


text:
Odpowiedzia[l]: Ja tobie vka[z][e] w[S][S]y[S]tko dobre y b[e]d[e] wzywan w imieniu Pana przed thob[a]: y [S]mi[l]ui[e] [S]ie nad kim b[e]d[e] ch[c]ia[l] a b[e]d[e] mi[l]o[s][c]iw komu mi [S]ie b[e]dzie podoba[l]o.


text:
J za[s] rzek[l]: Nieb[e]dzie[Sz] mog[l] widzie[c] oblic[z]a moie'o: Abowiem nie vzrzy mie c[z][l]owiek by mia[l] by[c] [z]yw.


text:
A gdy poydzie ia[S]no[s][c] moia po[S]tawi[e][c]ie w ro[S]padlinie [S]ka[l]y a zakryi[e] [c]ie prawic[a] moi[a] a[z] prziyd[e]:


text:
podnio[S][e] pothym r[e]k[e] moi[e] a ogl[a]da[Sz] ty[l] moy Bo twarzy moiey widzie[c] nieb[e]dzie[Sz] mog[l].


text:
A Potym za[s] rzek[l]: Wy[c]ie[Sz] [S]obie dwie thablice kamienne na k[S]ta[l]t pierw[S][S]ych a napi[S][S][e] na nich s[l]owa ktore by[l]y na tablicach onych ktore[s] [S]t[l]uk[l].


text:
B[a][c] gotow rano aby[s] w[S]t[a]pi[l] chnet na gor[e] Sinai y b[e]dzie[z] [S]emn[a] [S]ta[l] na wierzchu gory.


text:
Zaden [S]tob[a] niechay nie w[S]t[e]puie ani [S]ie [z]aden vkazuy po w[S][S]y[S]tkiey gorze. Wo[l]ow te[z] y owiec niech niepa[S][a] naprze[c]iwko.


text:
Wy[c]io[S]a[l] tedy dwie tablicy kamienne iakie przed tym by[l]y: a w[S]taw[S][S]y w nocy w[S]t[a]pi[l] na gor[e] Sinai tak iako mu przykaza[l] Pan nio[S][a]c z [S]ob[a] dwie tablicy.


text:
Ktory gdy [Sz]ed[l] przed nim rzek[l]: Panui[a]cy Panie Bo[z]e Mi[l]o[S]ierny y [l]a[S]kawy [c]ierpliwy y mnogiego [S]mi[l]owania y prawdziwy


text:
kthory [S]trze[z]e[Sz] mi[l]o[S]ierdzia na ty[S]i[a]ce lath: ktory g[l]adzi[z] nieprawo[s][c] z[l]o[s][c]i y grzechy a [z]aden v [c]iebie nieie[S]t niewinnym [S]am [S]iebie. Kthory odp[l]aca[z] nieprawo[s][c]i oy[c]ow [S]ynom y wnuc[z][e]tom do trze[c]iego y c[z]wartego pokolenia.


text:
i[a][l] mowi[c] Panie ie[S]lich zy[S]ka[l] [l]a[S]k[e] przed oblic[z]no[s][c]i[a] twoi[a] pro[Sz][e] aby[s] [Sz]ed[l] [S]nami: abowiem tho lud twardey [S][S]yie [z]eby[s] zg[l]adzi[l] nieprawo[s][c]i y grzechy na[S][S]e a opanowa[l] nas.


text:
Odpowiedzia[l] Pan: Ja vc[z]yni[e] vmow[e] gdy w[S][S]y[S]tcy b[e]d[a] na tho patrzy[c] takowe znamiona b[e]d[e] c[z]yni[l] iakich nigdy niewidano na [z]iemi ani miedzy ktorymi narody: aby obac[z]y[l] ten lud [S]ktorego[s]ty [S]rzodku ieden [S]praw[e] Pa[n][S]k[a] ogromn[a] ktor[a] mam dzia[l]a[c]:


text:
Strze[z] tego w[S][S]y[S]tkiego com [c]i dnia dzi[S]iey[S][S]ego ro[S]kaza[l]: Ja [S]am wyrzuc[e] przed twemi oc[z]yma Amorrheu[S][S]a y Chananeu[S][S]a Etheu[S][S]a Ferezeu[S][S]a y Eweu[S][S]a y Jebuzeu[S][S]a.


text:
Waruy aby[s] nigdy z obywatelmi oney [z]iemie w przyia[c]iel[S]thwo [S]ie nie z[l][a]c[z]a[l] ktoreby tobie by[l]o ku vpadku:


text:
Niec[z]y[n] chwa[l]y ani rz[c]i Bogom obcym. Pan zawi[S]ny w mi[l]o[s][c]i imie iego Bog ie[S]t zawi[S]ny.


text:
Nie c[z]y[n] [z]adney vmowy ani przymierza z ludzmi tych krain: by lepak gdzieby cudzo[l]o[S]two pope[l]nili z bogi [S]woimi a vc[z]yniliby mod[l][e] obrazom ich nie wezwa[l] [c]ie [z]eby[s] te[z] iad[l] rzec[z]y ofiarowanei.


text:
Ani [z]ony z corek ich b[e]dzie[z] bra[l] [S]ynom twoim: by [S]na[c]: gdzieby one cudzo[l]o[S]two pope[l]nili nieprzywiedli potym ku cudzo[l]o[S]twu y [S]ynow twoich z bogi [S]wymi.


text:
Vroc[z]y[S]tho[s][c]i Prza[S]nic b[e]dzie[z] [S]thrzeg[l]. Sied[m] dni b[e]dzie[z] po[z]ywa[l] chleba prza[S]nego tak iakom [c]i przykaza[l] [c][z]a[Sz]u nowe'o zbo[z]a na Wio[S]n[e]: abowiem w Wio[S]n[e] thego kri[e][z]yca wy[S][S]ed[l]e[s] z Egypthu.


text:
W[S][S]elki [S]amiec ktory otwiera [z]ywoth matki [S]wey moy b[e]dzie: ze w[S][S]y[S]tkich [z]wierz[a]t tak z wo[l]ow iako z owiec moy b[e]dzie.


text:
Pierworodne os[l]owe owc[a] odkupi[z]. Je[S]li[z]eby[s] ani pieni[a]dzmi go odkupi[l] b[e]dzie zabithe. Pierworodzonego z [S]ynow twoich odkupi[z] a nie vka[z]e[Sz] [S]ie przed oblic[z]no[s][c]i[a] moi[a] z proznymi r[e]koma.


text:
Vroc[z]y[S]to[s][c] Thegodniow vc[z]yni[z] [S]obie gdy b[e]dzie[z] ofiarowa[l] pierwo[c]iny [z]niwa twoiego p[S][S]enic[z]ne'o: J Vrocy[S]to[s][c] gdy iu[z] rok [S]ie ko[n]cy a w[S][S]y[S]tko iu[z] bywa [S]prz[a]tniono.


text:
Trzy kro[c] do roku b[e]dzie [S]ie okazowa[l] w[S][S]elki m[e][z]c[z]yzna twoy przed oblic[z]no[s][c]i[a] w[S][S]echmog[a]cego Pana Boga J[S]rael[S]kiego:


text:
Abowiem gdy wyg[l]adz[e] poga[n][S]two z oc[z]u twoich a gdy rozprze[S]trzeni[e] granice twoie nieb[e]dzie [z]aden zachodzi[l] ani wtarc[z]ki c[z]yni[l] do [z]iemie twoiey wten c[z]a[Sz] gdy b[e]dzie[z] w [S]t[e]powa[l] y okazowa[l] [S]ie przed oblicno[s][c]i[a] Pana Boga twego trzy kro[c] do roku.


text:
Nie b[e]dzie[Sz] offiarowa[l] mai[a]c kwas krwie offiary moiey: J niezo[S]tawi[z] nic do zarania z offiary vroc[z]y[S]to[s][c]i wie[l]konocney.


text:
Pierwo[c]iny v[z]ytkow [z]iemie twoiey b[e]dzie[Sz] offiarowa[l] w domu Pana Boga [S]woiego. Nie b[e]dzie[Sz] warzy[l] kozl[e][c]ia w mleku matki iego.


text:
J rzek[l] Pan do Moize[Sz]a: Napi[z] [S]obie the s[l]owa ktorymi y [S]tob[a] y z [S]ynmi J[S]rael[S]kimi vc[z]yni[l]em przymierze.


text:
By[l] thedy tam z Panem Moize[Sz] c[z]terdzie[s][c]i dni y c[z]terdzie[s][c]i nocy: chleba nie iad[l] ani wody niepi[l] y napi[S]a[l] na tablicach s[l]ow przymierza dzie[S]i[e][c].


text:
A gdy z [S]t[e]powa[l] Moize[Sz] z gory Synai trzyma[l] dwie tablice kamienne [s]wiadectwa a niewiedzia[l] [z]eby rogatha by[l]a twarz iego z [S]po[l]ec[z]ney rozmowy z Panem.


text:
Vzrzaw[S][S]y Aaron y [S]ynowie iego rogat[a] Moize[S][S]ow[a] twarz nie[S]mieli bli[S]ko przy[S]t[e]pi[c].


text:
A zawo[l]ani od niego wro[c]ili [S]ie do niego tak Aaron iako y prze[l]o[z]eni w[S][S]y[S]tkiego po[S]pol[S]twa. J gdy mowi[l] do nich


text:
przy[S]t[a]pili do niego w[S][S]y[S]tcy [S]ynowie J[S]rael[S]cy : kthorym przykaza[l] w[S][S]y[S]tko co by[l] s[l]y[Sz]a[l] od Pana na gorze Synai.


text:
Ktor[a] gdy wchadza[l] do Pana a mawia[l] [S]nim zdeymowa[l] dok[a]d niewy[S][S]ed[l] a wthen c[z]as mowi[l] do [S]ynow J[S]rael[S]kich w[S][S]y[S]tko tho co mu by[l]o w poruc[z]e[n][S]thwie dano.


text:
Kthorzy widali oblic[z]e Moize[S][S]owe rogate gdy wychodzi[l] ale on za[S]ie zakrywa[l] twarz [S]woi[e] kiedy kolwiek mawia[l] do nich.


text:
ZGromadziw[S][S]y thedy w[S][S]y[S]tek zbor [S]ynow J[S]rael[S]kich rzek[l] do nich: Ty rzec[z]y [S][a] khtore ro[S]kaza[l] Pan c[z]yni[c].


text:
Sze[s][c] dni b[e]dzie[c]ie robi[c] : Siodmy dzie[n] b[e]dzie[c]ie mie[c] [s]wi[e]thy Sobotha y odpoc[z]ynienie Pa[n][S]kie: Kto by vc[z]yni[l] iak[a] robot[e] we[n]: b[e]dzie zabit.


text:
J rzek[l] Moize[Sz] do w[S][S]y[S]tkiego zboru [S]ynow J[S]rael[S]kich: Ta ie[S]t rzec[z] ktor[a] przykaza[l] Pan mowi[a]c:


text:
Oddziel ka[z]dy z was pierwiaznki Panu ka[z]dy dobrowolnie a chuthliwym vmy[S][l]em offiaruy ie Panu iako Z[l]oto Srebro Miedz


text:
iedwabne rzec[z]y Modrey barwy Paw[l]ok[e] Karmazyn dwa kro[c] farbowany y Bi[S]ior (albo Lien Bia[l]y) Sierz[c] kozi[a]


text:
y Oliw[e] ku przyprawianiu kaga[n]cow y ku [S]prawianiu ma[s][c]i y rzec[z]y wzd[z]i[e]c[z]ney woni.


text:
to ie[S]t Przybythek zdachem y przykry[c]im iego obr[a]c[z]ki y for[S]ty z dr[a][Sz]kami gwo[z]dzie y pod[S]tawki:


text:
O[l]tarz na ktorym [S]ie ma kadzi[c] y dr[a][Sz]ki y oley pomazowania y kadzid[l]o vc[z]ynione z wonnych [z]io[l]. Opon[e] do drzwi Przybytkowych:


text:
O[l]tarz offiarny na ktorym offiary mai[a] by[c] palone y kratk[e] iego miedzian[a] z dr[a][Sz]kami y znac[z]ynim ie'o: Wann[e] z pod[S]thawkiem iey:


text:
Odzienie ktorego potrzeba ku pos[l]udze ko[s][c]ielney Szaty Aarona Bi[S]kupa y [S]ynow iego aby mi [S]prawowali vrz[a]d kap[l]a[n][S]ki.


text:
A gdy [S]ie roze[Sz][l]o w[S][S]y[S]tko ono zebranie [S]ynow J[S]rael[S]kich od oblic[z]nos[c]i Moize[S][S]owey


text:
offiarowali z ochotnym y nabo[z]nym vmys[l]em pierwia[S]nki [S]woie Panu ku [S]prawieniu budowania Przybythku [s]wiadectwa. Cokolwiek by[l]o potrzeba na [Sz]athy [s]wi[e]te y na ozdob[e] ich


text:
m[e][z]owie z niewia[S]tami zdali Zapony Kol[S]tki Pier[s][c]ienie y Sponki [S]prawych r[a]k. W[S][S]elki klinot z[l]oty do darow Pa[n][S]kich odk[l]adano.


text:
Je[S]li te[z] kto mia[l] [Sz]tuki albo [S][S]aty modrey ma[s][c]i y Paw[l]ok[e] y Karmazyn dwa kro[c] barwiony Bi[S]ior y [S]ierz[c] ko[z]i[a] [S]kory baranie c[z]erwoney y modrey barwy


text:
(albo the[z]) kru[S]ce Srebrne Z[l]ote Miedziane tedy offiarowali Panu y drzewa Setym na rozmaite potrzeby.


text:
A Kri[a][z][e]tha offiarowali kamienie Onychowe y inne drogie kamienie na Humera[l] y na Pekthora[l].


text:
Wonne the[z] [z]io[l]a y Oliw[e] ku przyprawieniu kaga[n]cow y ma[s][c]i y vc[z]ynieniu Kadzid[l] naiwdzi[e]c[z]niey[S][S]ey woni.


text:
W[S][S]y[S]tcy m[e][z]owie y niewia[S]ty z nabo[z]n[a] my[S]l[a] offiarowa[l]y podarza aby [S]ie to [S]prawi[l]o co by[l] przykaza[l] Pan przez r[e]ce Moize[S][S]owe. W[S][S]y[S]tcy [S]ynowie J[S]rael[S]cy dobrowolne rzec[z]y Panu oddali.


text:
J rzek[l] Moize[Sz] do [S]ynow J[S]rael[S]kich: Oto wezwa[l] Pan imieniem Be[S]eleela [S]yna Vry ktory by[l] [S]yn Hur z pokolenia Juda:


text:
y nape[l]ni[l] go duchem Bo[S]kim m[a]dro[s][c]i[a] y rozumem y vmiei[e]tno[s][c]i[a] y w[S][S]elkim dow[c]ipem


text:
y w rzezaniu kamienia y w robo[c]ie [c]ie[S]ie[l][S]kiey. Cokolwie dow[c]ipnie mo[z]e by[c] wynale[z]iono


text:
obudwu wyc[z]wic[z]y[l] m[a]dro[s][c]i[a] aby robili roboth[e] [c]ie[S]iel[S]k[a] dzian[a] rozmaithemi barwami Hawtar[S]k[a] z iedwabiu Modrego Ro[z]yc[z]kowego: ia[S]no C[z]erwonego z bia[l]ego Bi[S]iorowego : aby w[S][S]y[S]tko zetkali a co nowego wynaydowali.


text:
VCyni[l] thedy Be[S]eleel y Ooliab y w[S][S]elki m[a][z] m[a]dry kthorym da[l] Pan m[a]dro[s][c] y rozum by vmieli [S]my[S]lnie robi[c] te rzec[z]y ktore naleza[l]y ku potrzebam Swi[e]te'o mie[S]ca a ktore przykaza[l] Pan.


text:
A gdy ich wezwa[l] Moize[Sz] y w[S][S]elkiego m[e][z]a vmiei[e]tnego ktoremu by[l] Pan da[l] m[a]dro[s][c] y kthorzy [S]ie dobrowolnie offiarowali na th[e] roboth[e]


text:
odda[l] im on w[S][S]y[S]tek datek [S]ynow J[S]rael[S]kich. Kthorzy gdy [S]pilno[s][c]i[a] robili na ka[z]dy dzie[n] rano lud ie[Sz]c[z]e co wi[e]cey offiarowa[l].


text:
Thedy Moize[Sz] kaza[l] wo[z]nemu wo[l]a[c]: J[z] ani m[a][z] ani niewia[S]tha nic iu[z] wi[e]cey nieoffiaruy na robienie Swi[a]tnic[z]e. A tak prze[S]ta[l]o offiarowanie darow


text:
Nadzia[l]ali tedy oni w[S][S]y[S]cy [S]erca m[a]drego ku wyprawieniu Przybytku Oppon dzie[S]i[e][c] z Bi[S]ioru albo Lnu bia[l]ego kr[e]conego Sztuk iedwabnych modrych z Paw[l]oki z Karmazynu dwa kro[c] barwionego na przemiany robot[a] [S]ubteln[a] (poc[z]ynili ie).


text:
Z ktorych iedna mia[l]a na d[l]uz[a] o[S][m] y dwadzie[s][c]ia [l]ok[c]i a na [Sz]yrz c[z]terzy. W[S][S]y[S]tkie opony iednylkie by[l]y.


text:
J [S]pi[a][l] pi[e][c] Oppon iedn[e] ku drugiey takie[z] y drug[a] pi[e][c] po[S]po[l]u z iednoc[z]y[l].


text:
Poc[z]ynie[l] y v[Sz]ka z [S]nurkow iedwabnych modrych po kraiach Oppony iedney z obu [S]tron a na kraiu drugiey Oppony thakie[z]


text:
Przeto y obr[a]c[z]ek z[l]otych pi[e][c]dzie[S]i[a]t vla[l] kthoreby [S]ie chyta[l]y v[S][S]ek v oppon aby tak [S]ta[l] [S]ie iako ieden Przybytek.


text:
Vdzia[l]a[l] the[Sz] iedena[s][c]ie Ko[l]dr z [S]ierz[c]i ko[z]iey dla przykrywania wierzchu Przybytkowego.


text:
Jedna Ko[l]dra na d[l]u[z][a] mia[l]a trzydzie[s][c]i [l]ok[c]i a na [S][S]yrz[a] c[z]terzy, w[S][S]y[S]tkie Ko[l]dry by[l]y iednylkie:


text:
J vc[z]yni[l] v[S][S]ek pi[e][c]dzie[S]i[a]t na kraiu iedney Ko[l]dry a pi[e][c]dzie[S]i[a]th na kraiu drugiey Ko[l]dry aby [S]ie po[S]po[l]u zchodzi[l]y.


text:
Nac[z]yni[l] the[z] iglic miedzianych pi[e][c]dzie[S]i[a]th ktorymiby[S]ie [S]pina[l]o przykry[c]ie thak i[z]by ze w[S][S]y[S]tkich Ko[l]dr by[l]o iedno[S]tayne przykry[c]ie.


text:
Vdzia[l]a[l] y drugie przykry[c]ie Przybytku z [S]kor baranich c[z]erwonych: y trze[c]ie z wierzchnie z [S]kor [c]iemno modro farbowanych.


text:
na dzie[S]i[e][c] [l]ok[c]i by[l]a d[l]u[z]a iednego For[S]thu: a [S][S]erz na pu[l]tora [l]ok[c]ia.


text:
Dwoie fugowanie by[l]o w ka[z]dym For[s][c]ie [z]eby [S]ie ieden z drugim zchodzi[l]. Tak vdzia[l]a[l] [S]ka[z]dim For[S]tem ktory mia[l] by[c] na Przybytek.


text:
ze c[z]terdzie[s][c]i[a] pod[S]tawkow [S]rebrnych. Dwa pod[S]tawki pod iedn[a] tablic[a] k[l]adziono na obudwu rogu (iednego For[S]tu) tak gdzie ko[n]ce fugowania [S]ie z chodzili y ko[n]c[z]y[l]y.


text:
Na [S]tron[e] lep[a]k Przybytku ktora [S]ie chyli na pu[l]nocy po[S]tawi[l] takie[z] dwadzie[s][c]ia For[S]tow


text:
A ku zachodowi tho ie[S]t ku oney [S]tronie Przrzybytku ktora ku morzu patrzy po[S]tawi[l] [S][S]e[s][c] For[S]tow


text:
ktore by[l]y [S]poione od wierzchu a[z] do [S]podku a w iedno [S]ie [S]poienie Po[S]po[l]u z chodzi[l]y. Tak vc[z]yni[l] z obu [S]tron na w[e]g[l]ach


text:
i thak [z]e by[l]o o[s][m] For[S]tow po[S]po[l]u a mia[l]y pod[S]tawkow [S]rebrnych [S][S]e[S]na[s][c]ie tho ie[S]t dwa pod[S]tawki pod ka[z]dym For[S]tem.


text:
Nadzia[l]a[l] y dr[a][z]kow z drzewa Sethym pi[e][c] ku z i[e][c]iu For[S]tow na iedney [S]tronie Przybythku


text:
a drug[a] pi[e][c] thakie[z] ku z i[e][c]iu For[S]tow na drugiey [S]tronie. Nad the in[a] pi[e][c] dr[a][Sz]kow na [S]tron[e] Przybytku od zachodu prze[c]iwko morzu.


text:
Vdzia[l]a[l] the[z] dr[a]g iny kthoryby przez po[s]rzodek for[S]tow od w[e]g[l]a a[z] do w[e]g[l]a prze[S]ta[l]


text:
a one for[S]ty poz[l]o[c]i[l] vlaw[S][S]y im pod[S]tawki [S]rebrne. J obr[a]c[z]ki ich poc[z]yni[l] z[l]ote ktoremi dr[a][Sz]ki mog[l]y by[c] przewlec[z]one ktore the[z] blachami z[l]otymi oku[l].


text:
Vdzia[l]a[l] y zas[l]on[e] z [Sz]tuk modrych z Paw[l]oki z Karmazynu y z Bi[S]ioru albo lnu bia[l]ego kr[e]conego roboth[a] wy[S][S]ywan[a] p[S]tr[a] y na przemiany c[z]ynion[a]:


text:
J c[z]terzy s[l]upy z drzewa Sethym ktore z g[l]owkami ich poz[l]o[c]i[l]: vlaw[S][S]y im pod[S]tawki [S]rebrne.


text:
Vdzia[l]a[l] y Oppon[e] w we[Sz][c]iu do Przybytku z modrego iedwabiu z Paw[l]oki z Karmazynu y ze Lnu bia[l]ego kr[e]conego robot[a] hawtar[S]k[a].


text:
SPrawi[l] te[z] Be[S]eleel Arch[e] z drzewa Sethym kthora wzd[l]u[z] na pu[l]trze[c]ia w[S][S]yrz na pu[l]thora nawy[z] takie[z] na pu[l]thora [l]ok[c]ia by[l]a: y okowa[l] i[a] z[l]othem naic[z]y[S]t[S][S]ym wn[a]trz y zwierzchu.


text:
vlaw[S][S]y c[z]terzy obr[a]c[z]ki z[l]othe przy c[z]terzech w[e]g[l]ach iey: dwie obr[a]c[z]ce (zawie[S]iw[S][S]y) przy iedney a drugie dwie przy drugiey [S]tronie.


text:
Vdzia[l]a[l] y Vb[l]agalnic[e] (abo Modlitewnic[e]) ze z[l]ota nac[z]y[S]t[S][S]ego: pu[l] trze[c]ia [l]ok[c]ia na d[l]u[z][a] a pu[l]thora na [S][S]er[z][a].


text:
J dwa Cherubiny (po[S]ta[c]i twarzy c[z][l]owiec[z]ey) ze z[l]ota kowanego ktore po[S]tawi[l] z obudwu [S]tron Vb[l]agalnice


text:
Chierubina iednego na wierzchu przy iedney [S]tronie a Chierubina drugie'o na wierzchu przy drugiey [S]tronie. Dwa Chierubiny przy obu [S]tronach na wierzchu Vb[l]agalnice


text:
roz[c]i[a]gai[a]ce [S]krzyd[l]a y zakrywai[a]ce Vb[l]agalnic[e] a na [S]ie zobopolnie y na ni[e] pogl[a]dai[a]ce.


text:
Vdzia[l]a[l] y Sto[l] z drzewa Sethym wzd[l]u[z] na dwu [l]ok[c]iu w[S][S]erz na [l]ok[c]iu na wy[z] na pu[l]toru:


text:
a na niey ryt[a] ze z[l]ota koronk[e] na c[z]terzech palcach: a nad th[a] in[a] the[z] koronk[e] z[l]ot[a].


text:
Vla[l] y c[z]terzy obr[a]c[z]ki z[l]ote ktore zawie[s]i[l] v c[z]terzech w[e]g[l]ow v ka[z]dy nogi [S]to[l]owey iedn[e] na prze[c]iwko koronrze y przewlok[l] przez nie dr[a][Sz]ki aby go mo[z]ono no[S]i[c].


text:
J nac[z]ynia ku rozmaitym potrzebam [S]to[l]owym Mi[S]y C[z]a[S][S]e Kubki Turybularze ze z[l]ota prawie z brantu na kthorych miano offiarowa[c] offiary napoiowe.


text:
Vdzia[l]a[l] y Lichtarz kowany ze z[l]ota nac[z]y[S]t[S][S]ego z ktorego lichtarza S[l]upku Pr[e]thy C[z]a[Sz]ki Jab[l]u[Sz]ka y kwiathy na k[S]ta[l]t Liliey wychodzi[l]y:


text:
Trzy c[z]a[Sz]ki na k[S]ta[l]t orzechowy na ka[z]dym pr[e][c]ie a iab[l]u[Sz]ko y liliowe kwiatki przy nich. Takie[z] trzy c[z]a[Sz]ki na k[S]ta[l]t orzechowy na drugim pr[e][c]ie a iab[l]u[S]ka y lilie przy nich po[S]po[l]u. Jedno[S]tayna by[l]a [S]prawa [S][S]e[s][c]i pr[e]tow kthore wychodzi[l]y ze s[l]upka lichtarzowego.


text:
A na [S]amym s[l]upku by[l]y c[z]terzy c[z]a[Sz]ki na orzechow k[S]ta[l]t a na ka[z]dey iab[l]u[Sz]ko a przy nim Lilia.


text:
J dwie iab[l]u[Sz]ka pod dwiema pr[e]toma na trzech mie[S]cach kthorych w[z]i[a]w[S][S]y po[S]po[l]u b[e]dzie [S][S]e[s][c] pr[e]tow ktore wychodzi[l]y z s[l]upka iednego:


text:
a thak y iab[l]u[Sz]ka y pr[e]thy [S]niego wychodz[a]ce by[l]y w[S][S]y[S]tkie vkowane ze z[l]otha nac[z]y[S]t[S][S]ego.


text:
Vdzia[l]a[l] y [S]ied[m] kaga[n]cow z no[z]yc[z]kami ku v[c]ieraniu ich y nac[z]ynie w ktorym one vtarte z kaga[n]cow ogarki miano ga[S]i[c] ze z[l]ota nac[z]y[S]t[S][S]ego.


text:
Vdzia[l]a[l] y o[l]tarz kadzilny z drzewa Sethym na c[z]terzech graniach mai[a]cy po iednym [l]ok[c]iu a na wy[S][S][a] dwa: z ktorego w[e]g[l]ow wychodzi[l]y rogi.


text:
J vdzia[l]a[l] na nim koronk[e] z[l]ot[a] wko[l]o y dwie obr[a]c[z]ce z[l]ote pod koronk[a] na obudwu [S]tronach aby przez nie przew[l]ac[z]ano dr[a][Sz]ki gdy by mieli o[l]tarz no[S]i[c].


text:
Sprawi[l] y Oley na ma[s][c] po[s]wi[a]cania y tro[c]ic[z]ki z wonnych rzec[z]y nac[z]y[S]t[S][S]ych [S]praw[a] Aptekar[S]k[a].


text:
VDzia[l]a[l] y O[l]tharz ku paleniu offiar z drzewa Sethym na c[z]terzy granie po pi[e][c] [l]ok[c]i a na wy[z] mai[a]cy trzy [l]ok[c]ie:


text:
A ku potrzebam iego nagotowa[l] z miedzi nac[z]ynia rozmaitego Kot[l]ow Lopat Miednic O[S][e]c[z]ek y Ly[z]ek na no[S][S]enie ognia.


text:
J Krat[e] mu iakoby [S]ie[c] vc[z]yni[l] miedzian[a] we wn[a]trz o[l]tharza [S]pu[s][c]iw[S][S]y i[a] a[z] do po[l]owice iego


text:
vlaw[S][S]y c[z]terzy ko[l]ka przy tylo[z] w[e]g[l]ach kratki aby przez nie przew[l]oc[z]ono dr[a][Sz]ki do no[S][S]enia:


text:
a przewlok[l] przez ko[l]ka ktore na [S]tronach v o[l]tharza wychodzi[l]y. Ale ten o[l]tarz nieby[l] lity y pe[l]ny iedno iakoby d[e]ty vdzia[l]any z fr[S]tow we wn[a]trz czc[z]y.


text:
Vdzia[l]a[l] y wanienk[e] miedzian[a] z pod[S]tawkiem iey iacy [z]wier[c]iad[l] onych niewia[S]t ktore pilnowa[l]y s[l]u[z]by Bo[z]ey przy drzwiach Przybytkowych.


text:
Vdzia[l]a[l]y Sie[n] v kthorey na [S]thronie od po[l]udnia by[l]y Oppony ze Lnu bia[l]ego kr[e]conego na [S]to [l]ok[c]i


text:
s[l]upow miedzianych dwadzie[s][c]ia z pod[S]tawki [S]wemi makowice onych s[l]upow ze w[S][S]y[S]tkim rzezanim ich [S]rebrne.


text:
Takie[z] na [S]tronie od pu[l] nocy Opony S[l]upy Pod[S]tawki y wierzchi s[l]upow iedno[S]tayney miary roboty y materyey by[l]y.


text:
A na oney [S]tronie kthora patrzy na zachod by[l]y opony na pi[e][c]dzie[S]i[a]t [l]ok[c]i s[l]upow dzie[S]i[e][c] z pod[S]tawkami miedzianemi y makowice na s[l]upiech y w[S][S]y[S]thko rzezanie ich [S]rebrne.


text:
z kthorych pi[e]tna[s][c]ie [l]ok[c]i trzyma[l]a iedna c[z][e][s][c] they [S]trony a trzy s[l]upy z ich pod[S]tawki:


text:
A druga c[z][e][s][c] tey[z]e [S]trony (abowiem miedzy obiema wchodzenie vc[z]ynie[l] do Przybytku) na pi[e]tna[s][c]ie takie[z] [l]ok[c]i by[l]y oppony y s[l]upy trzy y thak wiele pod[S]tawkow.


text:
Pod[S]tawki do s[l]upow by[l]y miedziane a wierzchi ze w[S][S]y[S]tkim rzezaniem ich [S]rebrne: Ale y [S]amy s[l]upy w[S]ieni [S]rebrem ob[l]o[z]y[l].


text:
A k[e]dy wchodzenie by[l]o do [S]ieni poc[z]yni[l] oppony robot[a] wy[S][S]ywan[a] z modre'o iedwabiu z Paw[l]oki z Karmazynu y ze Lnu bia[l]ego kr[e]conego: kthora by[l]a na dwadzie[s][c]ia [l]ok[c]i d[l]uga [S][S]yroka na pi[e][c] wed[l]ug miary kthor[a] w[S][S]y[S]tkie in[S][S]e oppony w [S][S]eni mia[l]y.


text:
A s[l]upow tam k[e]dy wchodzenie by[l]o c[z]terzy z pod[S]tawkami mi dzianemi a makowic[z]e y z rzezaniem ich [S]rebrne.


text:
Te [S][a] [S]prz[e]ty Przybytku [s]wiadectwa kthore wylic[z]one [S][a] wed[l]ug przykazania Moize[S][S]owego w Ceremoniach Lewitow [S]praw[a] Jthamara [S]yna Aaronowego kap[l]ana:


text:
ktore Be[S]eleel [S]yn Vri [S]yna Hrowego z pokolenia Juda na rozkazanie Pa[n][S]kie przez Moize[S][S]a po[S]prawia[l]:


text:
przypu[s][c]iw[S][S]y k[S]obie towarzy[S][S]a Ooliaba [S]yna Achi[S]amech z pokolenia Dan: ktory te[z] by[l] wybornym Stholarzem krumperem y Hafftarzem z Hiacyntu z Paw[l]oki z Karmazynu y z Bi[S]ioru.


text:
W[S][S]y[S]tkiego z[l]ota ktore na[l]o[z]ono na budowanie mie[S]ca Swi[e]tego y ktore offiarowano w podarzach dwadzie[s][c]ia y dziewi[e][c] c[e]tnarow by[l]o y [S]ied[m][S]et y trzydzie[s][c]i [l]othow na wag[e] ko[s][c]ieln[a].


text:
A tho by[l]o offiarowano tylko od tych ktorzy [Sz]li w poc[z]eth od dwudzie[S]tu lath y wy[S][S]ey: od [Sz]e[s][c]i [S]eth y trzech ty[S]i[e]cy y pi[e][c]i [S]eth y pi[e][c]dzie[S]i[a]th godnych ku bitwie.


text:
By[l]o nad to [S]tho c[e]tnarow Srebra z ktorych poc[z]yniono pod[S]tawki v Swi[e]tyniey y v we[s][c]ia gdzie zas[l]ona wi[s]i. Stho pod[S]tawkow vc[z]yniono ze [S]tha c[e]tnarow lic[z][a]c na ka[z]dy pod[S]tawek ieden c[e]tnar.


text:
A z thy[S]i[a]ca [S]iedmi[S]eth y [S]iedmidzie[S]i[a]t y pi[a][c]i [l]otow vdziai[l]a[l] makowice na s[l]upach ktore te[z] okowa[l] [S]rebrem.


text:
Miedzi te[z] offiarowano c[e]thnarow [S]ied[m]dzie[S]i[a]t y dwa ty[S]i[a]ca y nad tho c[z]terzy[S]tha [l]otow:


text:
z ktorych z lano pod[S]tawki w we[s][c]iu do Przybytku [s]wiadectwa: Y o[l]tarz Miedziany z kratk[a] iego y w[S][S]y[S]tkie [S]prz[e]ty ktore ku potrzebam iego nale[z][a]


text:
y pod[S]tawki v [S]ieni tak w ko[l]o iako przy we[s][c]iu do niey y ko[l]ki w Przybytku y w [S]ieni oko[l]o.


text:
Z Sztuk lepak iedwabnych modrych y z paw[l]oki z karmazynu y [z]e lnu bia[l]ego poc[z]yni[l] [Sz]aty w ktorych mia[l] chodzi[c] Aaron kiedy s[l]u[z]y[l] na mie[S]cu [S]wi[e]tym iako przykaza[l] Pan Moize[S][S]owi.


text:
Vroby[l] thedy Humera[l] ze z[l]ota z iedwabiu modrego z paw[l]oki z karmazynu dwakro[c] barwionego y z Bi[S]ioru kt[e]conego robot[a] krumper[S]k[a].


text:
J na[S]thrzyg[l] blach z[l]otych y ro[s][c]i[a]gn[a][l] na droth aby [S]ie mog[l]y przeplata[c] z ni[c]iami o[S]nowanymi onych pierw[S][S]ych barw.


text:
Przyprawi[l] y dwa kamienie Onychinowe o[S]adzone we z[l]oto na ktorych wyrzezano robot[a] z[l]otnic[z][a] imiona [S]ynow J[S]rael[S]kich. Sze[s][c] imion na kamieniu iednym a [Sz]e[s][c] na drugim wed[l]ug porz[a]dku narodzenia ich.


text:
Y v[l]o[z]y[l] ie na [S]thronach Humera[l]u na pami[a]thk[e] [S]ynow J[S]rael[S]kich iako by[l] przykaza[l] Pan Moize[S][S]owi.


text:
Vdzia[l]a[l] y Pektora[l] roboth[a] Krumper[S]k[a] wed[l]ug [S]prawy Humera[l]u z[l]ota [S]tuk iedwabnych modrych z Paw[l]oki z Karmazynu dwa kro[c] barwionego y ze Lnu bia[l]ego kr[e]conego:


text:
J przyhawthowa[l] na nim c[z]terzy rz[e]dy drogich kamieni. Na Pierw[S][S]ym rz[e]dzie by[l] Sardius Topazyus y Szmaragd:


text:
Na c[z]wartym Chryzolit Onychyn y Beri[l]us ob[l]o[z]one y o[S]adzone z[l]otem w rz[e]dziech [S]woich.


text:
A ta dwana[s][c]ie kamieni mia[l]y na [S]obie ryte imiona dwuna[s][c]ie pokolenia J[S]raelowych na ka[z]dym imi[e] iedne'o.


text:
Zdzia[l]ali te[z] na Pektorale y [l]ancu[Sz]ki w[e][S]po[l]ek [S]pi[e]te ze z[l]ota nayc[z]y[S]t[S][S]ego:


text:
thakie[z] dwa hac[z]ki y tylo[z] obr[a]c[z]ek z[l]otych. A obr[a]c[z]ki przy[S][S]yli na obu kraiach Pektora[l]u


text:
z ktorych wi[S]ialy dwa [l]ancu[Sz]ki z[l]ote te zak[l]adali na hac[z]ki ktore na rogach Pektora[l]u by[l]y wy[S]adzone.


text:
Thy y naprzod y na zad tak [S]ie z [S]ob[a] zchodzi[l]y y[z] Humera[l] z Pektora[l]em po[S]po[l]u [S]ie wi[a]za[l]y


text:
ku pa[S]owi przypi[e]te y obr[a]c[z]kami t[e]go przy[c]i[a]gnione ktore iednoc[z]y[l]a [Sz]nurka iedwabiu modrego aby nieo[S][l]abia[ly] a pothym by [S]ie nie roz[l][a]c[z]y[l]y od [S]iebie: thak iako przykaza[l] Pan Moize[S][S]owi.


text:
a przy dole v nog iab[l]u[Sz]ka na k[S]ta[l]t Pomagran z iedwabiu modrego z Paw[l]oki z Karmazynu y Lnu bia[l]ego kr[e]conego:


text:
y zwonec[z]ki ze z[l]ota nac[z]y[S]t[S][S]ego kthore zawie[S][S]ali miedzy iab[l]u[Sz]ki onemi v do[l]u [S][S]aty oney wko[l]o: przegradzai[a]c cymbalik a iab[l]ko:


text:
wten vbior [S]ie vbraw[S][S]y chodzy[l] Bi[S]kup gdy po[S][l]ug[e] c[z]yni[l] (Bo[z][a]) iako przykaza[l] Pan Moize[S][S]owi.


text:
A pas [z]e lnu bia[l]ego kr[e]conego z iedwabiu modre'o ro[z]yc[z]kowego ia[S]no c[z]erwonego przetykany robot[a] dziana: iako by[l] przykaza[l] Pan Moize[S][S]owi.


text:
Sprawili y blach[e] [S]wi[e]tey v[c][c]iwo[s][c]i ze z[l]ota nacy[S]t[S][S]ego y wyrzezali na niey robot[a] z[l]otnic[z][a] Swi[e]te Pa[n][S]kie: y przywi[a]zali i[a] do Jnfu[l]y [S]nurem iedwabiu modrego iako przykaza[l] by[l] Pan Moize[S]owi.


text:
J offiarowali Przybytek y przykry[c]ie y w[S][S]y[c]iek [S]prz[e]th do niego Obr[a]c[z]ki for[S]ty Dr[a][Sz]ki S[l]upy y pod[S]tawki


text:
O[l]tarz miedziany kratk[e] dr[a][Sz]ki y nacynie iemu przynale[z][a]ce: Wann[e] z pod[S]tawkiem iey Opony na [S]ie[n] y s[l]upy z pod[S]tawki ich


text:
Opon[e] do drzwi [S]iennych y powro[S]ki iey y ko[l]ki. By[l]o po gotowiu ko[z]de nac[z]ynie ktore iedno ku pos[l]udze Przybytkovei by[l]o potrzebne y ktore ro[S]kazano mie[c] w Przybytku Przymierza.


text:
y wnioz[S][S]y [S]to[l] po[l]o[z]y[z] na nim to co[c] przykazano porz[a]dnie. Lichtarz b[e]dzie [S]ta[l] z lampami [S]wymi


text:
a O[l]tarz z[l]oty na kthorym [S]ie pal[a] wonne rzec[z]y przed [S]krzyni[a] [s]wiadectwa. Zawie[S]i[z] Oppon[e] w we[Sz][c]iu do Przybytku


text:
Nabraw[S][S]y oleiu pomazania poma[z]e[Sz] Przybytek ze w[S][S]y[S]tkim [S]prz[e]tem iego: aby by[l] po[s]wi[e]cony:


text:
Wann[e] z pod[S]tawkiem iey w[S][S]y[S]tko oleiem pomazania po[s]wi[e][c]i[z] aby by[l]y po[s]wi[e]cone.


text:
oblec[z]e[z] w[Sz]aty [s]wi[e]the aby mi s[l]u[z]yli a [z]e by im tho pomazanie na wiekui[S]the kap[l]a[n][S]thwo by[l]o ku pomoc[z]y.


text:
y roz[c]i[a]gn[a][l] dach nad Przybythkiem wlo[z]yw[S][S]y na wierzch przykry[c]ie iako by[l] rozkaza[l] Pan.


text:
W[l]o[z]y[l] y przykazanie do Archy po[l]o[z]yw[S][S]y na [S]podek dr[a][z]ki y Vb[l]agalni[a] na wierzch.


text:
A gdy wnio[S][l] Arch[e] do Przybytku o[s]wiac[z]enia ro[s][c]i[a]gn[a][l] przed ni[a] za[S][l]on[e] aby wype[l]ni[l] rozkazanie Pa[n][S]kie.


text:
Po[S]tawi[l] y Lichtharz w Przybythku [s]wiadectwa na prze[c]iwko [S]tho[l]owi na [S]tronie od po[l]udnia


text:
A O[l]tarz palenia offiar w [S]ieni [s]wiadectwa offiarui[a]c na nim zupe[l]ne y ine te[z] offiary iako by[l] przykaza[l] Pan.


text:
gdy wchodzili do Przybythku przymierza a przy[S]t[e]powali do O[l]tarza iako by[l] przykaza[l] Pan Moize[S][S]owi.


text:
Gdy iu[z] w[S][S]y[S]tkiego dokonano zakryl ob[l]ok Przybytek [s]wiadectwa y chwa[l]a Pa[n][S]ka nape[l]ni[l]a go.


text:
Ani mog[l] Moize[Sz] wni[s][c] pod przykry[c]ie przymierza bo by[l] ob[l]ok zakry[l] w[S][S]y[S]tko y maie[S]tath Pa[n][S]ki l[S]n[a][l] [S]ie bowiem ob[l]ok zakry[l] by[l] w[S][S]y[S]tko.


text:
Je[S]li kiedy ob[l]ok zchodzi[l] z Przybytku ru[S][S]ali [S]ie z mie[S]ca [S]ynowie J[S]rael[S]cy z huffy [S]wemi:


text:
Abowiem ob[l]ok Pa[n][S]ki wi[S]ia[l] przez dzie[n] nad Przybythkiem a ogie[n] w nocy co widzieli w[S][S]y[S]tcy ludzie J[S]rael[S]cy po w[S][S]y[S]tkich Przybytkach [S]woich.


text:
Mow do [S]ynow J[S]rael[S]kich a powiedz im: Je[S]li kthory c[z][l]owiek z was b[e]dzie offiarowa[l] offiar[e] Panu : thedy z byd[l]a tego to ie[S]t z wo[l]ow z owiec offiarowa[c] te offiary b[e]dzie.


text:
Je[S]li [z]e offiara ie'o b[e]dzie Zupe[l]na a z [S]tada tedy [S]amca c[z]y[S]te'o bez w[S][S]elkiey zmazy b[e]dzie offiarowa[l] v drzwi Przybytku [S]wiadectwa aby [S]obie vb[l]aga[l] Pana:


text:
y w[l]o[z]y na g[l]ow[e] oney offiary r[e]ce a b[e]dzie wdzi[e]c[z]na y pomagai[a]ca ku oc[z]y[s][c]ieniu iego.


text:
J b[e]dzie offiarowa[l] [c]ielca przed Panem a [S]ynowie Aaronowi b[e]d[a] offiarowa[c] krew iego lei[a]c oko[l]o o[l]tarza ktory ie[S]t przed drzwiami Przybytkowemi:


text:
a c[z][l]onki ktore z r[a]bali na wierzchu porz[a]dnie po[l]o[z][a] tho ie[S]t g[l]ow[e] y w[S][S]y[S]tko co [S]ie dzier[z]y w[a]troby


text:
ielita y nogi vp[l]okaw[S][S]y w wodzie: Y zapali ie kap[l]an na o[l]tarzu wzupe[l]n[a] offiar[e] y wdzi[e]c[z]n[a] woni[a] Panu.


text:
A ie[S]li offiara b[e]dzie z [S]kotu z owiec albo koz ku zupe[l]ney offiarze: tedy b[e]dzie offiarowa[l] Baranka krom w[S][S]elkiey zmazy:


text:
a b[e]dzie go offiarowal na oney [S]tronie o[l]tarza ktora patrzy ku pu[l]nocy przed Panem: A krew iego wylei[a] na o[l]tarzu [S]ynowie Aaronowi w ko[l]o:


text:
y rozdziel[a] c[z][l]onki g[l]ow[e] y w[S][S]y[S]tko co ie[S]th przy w[a]trobie: y w[l]o[z][a] na drwa ktore mai[a] podnie[c]i[c]:


text:
a ielita y nogi wyp[l]oc[a] w wodzie. A v[l]o[z]yw[S][S]y w[S][S]y[S]tko zapali kap[l]an na o[l]tarzu ofiar[e] zupe[l]n[a] y woni[a] na wdzi[e]c[z]niey[S][S][a] Panu.


text:
thedy z Synogarlic y go[l][a]bi[a]t b[e]dzie i[a] offiarowa[l] kap[l]an do o[l]tarza: J zakr[e]ciw[S][S]y mu [S][S]yi[e] y przedar[S][S]y mia[S]to rany wypu[s][c]i krew na kray o[l]tarza:


text:
a wo[l] wydarty z gar[l]a y pierzem wrzu[c]i bli[S]ko o[l]tarza na [S]tron[e] ku w[S]chodu s[l]o[n]ca na onym mie[S]cu gdzie popio[l] wy[S][S]ypui[a]:


text:
J po[l]amie [S]krzyde[l]ka iey a nie b[e]dzie r[a]ba[l] ani [z]elazem prze[c]ina[l] y zapali na o[l]tarzu podnie[c]iw[S][S]y drwa. Offiara tho zupelna: ie[S]t woniey nawdzi[e]c[z]ney[S][S]ey Panu.


text:
DV[S][S]a gdy b[e]dzie offiarowa[c] ofiar[e] zbo[z]n[a] abo chlebow[a] Panu tedy iey offiara b[e]dzie [z]em[l]a to ie[S]t m[a]ka bia[l]ta p[S][S]enna y poleie i[a] z wierzchu oleiem y w[l]o[z]y kadzid[l]o


text:
a przynie[S]ie do [S]ynow Aarona kap[l]ana: z ktorych ieden we[z]mie gar[s][c] pe[l]n[a] bia[l]ey m[a]ki y oleiu y w[S][S]y[S]tko kadzid[l]o a po[l]o[z]y pami[a]thk[e] na o[l]tarzu ku nawdzi[e]c[z]ney[S][S]ey woni Panu:


text:
A tho co zo[S]tanie z tey offiary b[e]dzie Aaronowe y [S]ynow iego nay[S]wi[e]t[S][S]e z offiar Pa[n][S]kich.


text:
A gdy by[s] offiarowa[l] offiar[e] piec[z]on[a] w piecu: z bia[l]ey m[a]ki tho ie[S]t chleby bez kwa[S]u pokropione oleiem y [c]ienkie p[l]acki prza[S]ne oleiem pomazane.


text:
Je[S]li[z]e b[e]dzie offiara twa na panwi [S]ma[z]ona: Thedy z m[a]ki bia[l]ey nakrapianey oleiem bez kwa[S]u


text:
Ktory gdy b[e]dzie i[a] offiarowa[l] we[z]mie pami[a]tk[e] oney offiary y zapali na o[l]tarzu woni[a] wdzi[e]c[z]n[a] Panu:


text:
a co kolwiek zo[S]tanie b[e]dzie Aaronowe y [S]ynow iego [S]wi[e]te [S]wi[e]tych z offiar Pa[n][S]kich.


text:
Zadna offiara ktor[a] offiarui[a] Panu nieb[e]dzie kwa[S][S]ona a nieb[e]dzie nic palono kwa[S]u albo miodu w offiarze Pa[n][S]kiey.


text:
Pierwo[c]iny tylko thych rzec[z]y b[e]dzie[c]ie offiarowa[c] y dary: Ale na o[l]tarz nie b[e]d[a] ich k[l]a[s][c] ku woniey wdzi[e]c[z]ney.


text:
Jak[a] kolwiek offiar[e] b[e]dzie[z] offiarowal o[S]olis i[a] ani odeymies [S]oli przymierza Boga thwego od offiary thwoiey. Wka[z]dey offiarze b[e]dzie[z] offiarowa[c] [S]ol.


text:
A gdy b[e]dzie[z] offiarowa[l] Panu dar pierwo[c]in zbo[z]a twoiego ie[Sz]c[z]e z [z]ielonych k[l]o[S]ow pra[z]mo vc[z]yni[z] w ogniu a zetrze[z] ie iako krupia[S]ta m[a]ka a tak b[e]dzie[z] offiarowa[l] pierwo[c]iny twoie Panu


text:
Zktorey offiary z pali kap[l]an na pami[a]tk[e] daru c[z][e][s][c] maki t[l]uc[z]oney y oleiu a kadzid[l]o w[S][S]y[c]ko.


text:
BEdzieli iego offiarowanie offiar[a] [S]pokoyn[a] a ch[c]ia[l]by i[a] vc[z]yni[c] z wo[l]ow wo[l]u albo ia[l]owic[e] krom zmazy [z]adney b[e]dzie offiarowa[l] przed Panem.


text:
J po[l]o[z]y r[e]k[e] na g[l]ow[e] offiary [S]woiey khtora b[e]dzie offiarowana v drzwi Przybythku [S]wiadectwa. J wylei[a] [S]ynowie Aarona kap[l]ana krew oko[l]o o[l]tarza.


text:
A b[e]d[a] offiarowa[c] z offiary [S]pokoyney na offiar[e] Panu [l]oy ktory obra[S]ta ko[l]o ielith y cokolwiek ie[S]t t[l]u[S]to[s][c]i we wn[a]trz:


text:
Dwie nirce [S]t[l]u[S]tym ktore obra[S]ta ko[l]o li[e]dzwi y odzieck[e] w[a]trobn[a] znerkami po[S]po[l]u we[z]mie.


text:
Tho w[S][S]y[S]tko [S]pal[a] na o[l]tarzu podnie[c]iw[S][S]y drwa ku zupe[l]ney offiarze a ku obie[c]ie przyiemney woniey Panu.


text:
A ie[S]li z owiec b[e]dzie tha obiata iego y offiara [S]pokoynych choczby [S]amca offiarowa[l] cho[c]ia owc[e] tedy b[e]dzie krom w[S]elkiey zmazy.


text:
w[l]o[z]y r[e]k[e] [S]w[a] na g[l]ow[e] offiary [S]woiey: kthora b[e]dzie offiarowana w [S]ieni Przybytku [s]wiadectwa: J wylei[a] [S]ynowie Aaronowi krew iego oko[l]o o[l]tharza


text:
a b[e]d[a] offiarowa[c] z oney offiary [S]pokoyney th[e] offiar[e] Panu: Loy y Ogon ca[l]y z nerkami


text:
y t[l]u[S]to[s][c] kthora obra[S]ta ko[l]o brzucha y w[S][S]y[S]tkiego wn[e]trza a obiedwie nerec[z]ki [S]t[l]u[S]tim ktore ie[S]t przy trzewach y odzieck[e] w[a]trobn[a] po[S]po[l]u z nerkami:


text:
w[l]o[z]y r[e]k[e] [S]woi[e] na g[l]ow[e] iey y b[e]dzie i[a] offiarowa[l] v drzwi Przybythku [s]wiadectwa. A wylei[a] [S]ynowie Aaronowi krew iey w ko[l]o o[l]tharza:


text:
a ku pomno[z]eniu ognia Pa[n][S]kiego wybior[a] [S]niey t[l]u[S]to[s] ktor[a] obra[S]ta brzuch y w[S][S]y[S]tko wn[e]trze:


text:
dwie nerce z b[l]onk[a] kthora ie[S]t na nich wedle l[e]dzwi y [S]ad[l]o ko[l]o w[a]troby po[S]po[l]u z nerkami


text:
y zapali ie Kap[l]an na o[l]tarzu ku podnie[c]ie ognia y nami[l][S][S]ey woniey. W[S][S]elka t[l]u[S]tho[s][c] Pa[n][S]ka b[e]dzie


text:
prawem wiec[z]nym w narodziech y we w[S][S]y[S]tkich mie[Sz]kaniach wa[S][S]ych ani krwie ani t[l]u[S]to[s][c]i [z]adnym [S]po[S]obem ie[s][c] b[e]dzie[c]ie.


text:
Mow [S]ynom J[S]rael[S]kim Du[S][S]a ktoraby zgrze[S][S]y[l]a niewiadomie a dopu[s][c]i[l]a by [S]ie c[z]ego [S]tych rzec[z]y ktore Pan c[z]yni[c] zakaza[l]:


text:
Zgrze[S][S]y[l]liby Kap[l]an ktory pomazan ie[S]th przywodz[a]c ku grzechowi lud b[e]dzie offiarowa[l] Panu za grzech [S]woy [c]ielca niepokalanego:


text:
y przywiedzie go ku drzwiam Przybythku [s]wiadecthwa przed Pana y w[l]o[z]y r[e]k[e] na g[l]ow[e] iego y b[e]dzie go offiarowa[l] Panu.


text:
A omoc[z]yw[S][S]y palec [S]woy we krwi pokropi ni[a] [S]ied[m]kro[c] przed Panem naprze[c]iwko za[S]lonie Swi[a]thnirze:


text:
y poma[z]e the[z] t[a][z] krwi[a] rogi o[l]tarza na ktorym pali[a] wonne rzec[z]y nawzdzi[e]c[z]niey[S][S]e Panu ktory ie[S]t w Przybytku [s]wiadectwa: A o[S]tatek oney krwie wyleie na po[S]thawek o[l]tharza zupe[l]nych offiar k[e]dy wchadzai[a] do Przybythku.


text:
A t[l]u[S]to[s][c] [c]ielca one'o b[e]dzie offiarowa[l] za grzech tak on ktory droby we wn[a]trz okrywa iako y ten ktory w[S][S][e]dy we wn[a]trz ie[S]t:


text:
Dwie nerec[z]ce y odziecka ktora na nich ie[S]t przyl[e]dzwiach y t[l]u[S]to[s][c] w[a]troby z nerec[z]kami


text:
iako wi[e]c bywa offiarowano z [c]ielca offiary [S]pokoyney: y zapali ie na o[l]tharzu zupe[l]nych offiar.


text:
y z o[S]tatkiem mi[e][S]a wynie[S]ie z obozu na mie[S]ce ch[e]dogie gdzie zwykli popio[l] wy[S]ypowa[c] : a w[l]o[z]yw[S][S]y na [S]thos drew [S]pali tho w[S][S]y[S]tko na thym tham mie[S]cu gdzie popio[l] wy[S]ypui[a].


text:
Je[S]li[z]eby w[S][S]y[S]tek gmin [S]ynow J[S]rael[S]kich niewiedzia[l] a prze niewiadomo[s][c] [S]w[a] vc[z]yni[l] co naprze[c]iwko przykazaniu Pa[n][S]kiemu


text:
a pothym by obac[z]y[l] grzech [S]woy : b[e]dzie offiarowa[l] za grzech [S]woy [c]ielca ktorego przywiedzie do drzwi Przybytkowych.


text:
W[l]o[z][a] tedy r[e]ce [S]woie na g[l]ow[e] [c]ielcow[a] [c]i ktorzy [S][a] [S]tar[S][S]y miedzy ludem przed Panem: A gdy iu[z] zabij[a] [c]ielca przed oblic[z]no[s][c]i[a] Pa[n][S]k[a]


text:
Poma[z]e te[z] t[a] krwi[a] rogow o[l]tarzowych kthory ie[S]t przed Panem w Przybythku [s]wiadectwa : A o[S]tatek oney krwie wyleie v [S]podku o[l]tharza zupe[l]ney offiary ktory ie[S]t w Przybytku [s]wiadectwa.


text:
tak c[z]yni[a]c y z tym [c]ielcem iako vc[z]yni[l] y z pierw[S][S]ym. A gdy [S]ie b[e]dzie za nimi Kap[l]an modli[l] [S]mi[l]uie [S]ie Pan nad nimi.


text:
A onego [c]ielca wynie[S]ie prec[z] z obozu y [S]pali iako y pierw[S][S]ego: abowiem ie[S]t za grzech w[S][S]y[S]tkiego gminu.


text:
Je[S]li[z]e zgrze[S][S]y kri[a][z][e] y vc[z]yni[l]oby co z niewiadomo[s][c]i c[z]ego [z]akon Bo[z]y broni:


text:
a potymby obac[z]y[l] grzech [S]woy b[e]dzie offiarowa[l] Panu offiar[e] za grzech [S]woy koz[l]a krom w[S][S]elkiey zmazy.


text:
J po[l]o[z]y r[e]k[e] [S]woi[e] na g[l]owie iego: A gdyby go zabi[l] na thym mie[S]cu gdzie zupe[l]ne offiary bij[a] przed Panem [z]e dla grzechu ie[S]t


text:
rozmoc[z]y kap[l]an palec we krwi oney offiary za grzech pomazui[a]c rogow o[l]tarza zupe[l]nych offiar a o[S]tatek wyleie na [S]podku tego[z] o[l]tarza:


text:
A t[l]u[S]to[s][c] [S]pali na o[l]tarzu iako ie[S]t obyc[z]ay w offiarach [S]pokoynych. J b[e]dzie [S]ie za[n] y za grzech iego kap[l]an modli[l] Panu tedy mu b[e]dzie odpu[Sz]c[z]ono.


text:
A ie[S]liby c[z][l]owiek z po[S]politego ludu prze niewiadomo[s][c] [S]w[a] dopu[s][c]i[l] [S]ie c[z]ego [S]tych rzec[z]y kthorych zakon Pa[n][S]ki zakazuie


text:
J w[l]o[z]y r[e]ce [S]woie na g[l]ow[e] oney offiary kthora za grzech ie[S]t y zabije i[a] na mie[S]cu zupe[l]ney offiary.


text:
A Kap[l]an we[s]mie krwie na palec [S]woy y dotknie [S]ie rogow o[l]tarza zupe[l]nych offiar a o[S]tatek wyleie na [S]podek tego[z] o[l]tarza.


text:
A w[S][S]y[c]k[e] t[l]u[S]to[s][c] odbierze iako ie[S]t obyc[z]ay odbiera[c] od offiar [S]pokoynych y zapali na o[l]tarzu ku woniey przyiemney Panu: y b[e]dzie pro[S]i[l] za niem a b[e]dzie mu odpu[Sz]c[z]ono.


text:
A ie[S]li[z]e z owiec b[e]dzie ch[c]ia[l] vc[z]yni[c] offiar[e] za grzech tedy niech offiaruie owc[e] niepokalon[a]:


text:
y w[l]o[z]y r[e]k[e] [S]woi[e] na g[l]ow[e] iey y zabije i[a] na tym[z]e mie[S]cu gdzie zwykli bi[c] zupe[l]ne palone offiary.


text:
J we[s]mie Kap[l]an krwie zniey y omoc[z]yw[S][S]y pale[c] [S]woy b[e]dzie [S]ie thyka[l] rogow oltarza zupe[l]nych offiar o[S]thatek wyleie na [S]pod ku thego[z] o[l]tarza.


text:
W[S][S]y[S]tk[e] te[z] t[l]u[S]to[s][c] odi[a]w[S][S]y iako ie[S]t obyc[z]ay odeymowa[c] z barana ktory offiarui[a] za [S]pokoyne [S]pali na o[l]tarzu zapal Panu y b[e]dzie [S]ie modli[l] za[n] y za grzech iego a b[e]dzie mu odpu[S][S]c[z]ono.


text:
ZGrze[S][S]y[l]liby c[z][l]owiek a s[l]ucha[l] g[l]o[S]u c[z][l]owieka przy[S]i[e]gai[a]ce'o a by[l]by thego [s]wiadkiem abo widzia[l] [S]am abo [s]wiadom te'o ie[S]t : a ie[S]liby nie opowiedzia[l] ponie[S]ie nieprawo[s][c] [S]woi[e].


text:
C[z][l]owiek ktory by[S]ie dotkna[l] c[z]ego niec[z]y[S]tego albo co od [z]wierza ie[S]t vdawiono cho[c] by [S]amo zdech[l]o abo te[z] c[z]egokolwiek co [S]ie c[z]o[l]ga: a zapami[e]ta[l]by niec[z]y[S]to[s][c]i [S]woiey winien ie[S]t y zgrze[S][S]y[l]:


text:
A ie[S]liby[S]ie dotkn[a][l] c[z]ego z c[z][l]owiec[z]ych niec[z]y[S]tho[s][c]i wed[l]ug w[S][S]elkiey niec[z]y[S]to[s][c]i kthor[a] [S]ie mo[z]e pokala[c] a zapami[e]taw[S][S]y potym by pozna[l] b[e]dzie winien grzechu.


text:
C[z][l]owiek ktoryby przy[S]i[a]g[l] v[S]ty [S]wemi a obieca[l] abo co z[l]ego vc[z]yni[c] chodz y dobrego: a nie[S]pe[l]ni[l]by thego co s[l]owy rzek[l] y przy[S]i[e]g[a] podpar[l] a zapomniaw[S][S]y potymby obac[z]y[l] grzech [S]woy


text:
a niechay offiaruie owc[e] abo koz[e] trzody a b[e]dzie [S]ie za[n] modli[l] Kap[l]an y za grzech iego:


text:
A ie[S]liby niemog[l] offiarowa[c] bydl[e][c]ia niechay offiaruie dwie [S]ynogarlicy abo dwoie go[l][a]bi[a]th Panu: iedno na offiar[e] za grzech a drugie na offiar[e] zupe[l]n[a]


text:
y da ie kap[l]anowi. Kthory offiarui[a]c pierw[S][S]e za grzech za[l]omi mu g[l]ow[e] ku [S]krzyd[l]kom tak aby g[l]owa v gar[l]a wi[S]ia[l]a a nie do ko[n]ca [S]ie vrwa[l]a.


text:
J pokropi kwi[a] iego [s][c]ian[e] v o[l]tarza a o[S]tatkowi oney krwie da wykapa[c] na fundament iego bo za grzech ie[S]t.


text:
A drugie [S]pali y vc[z]yni offiar[e] zupe[l]na iako zwyk[l] c[z]yni[c]: y b[e]dzie za nim pro[S]i[l] Kap[l]an y za grzech iego a b[e]dzie mu odpu[S][S]c[z]ono.


text:
Je[S][l]i [z]eby niemog[l] dla chudoby offiarowa[c] dwu [S]ynogarlic abo dwoyga go[l][a]bi[a]t niecha[z] offiaruie za grzech [S]woy bia[l]ey m[a]ki dzie[S]i[a]t[a] c[z][e][s][c] miarki Effi: Nie pokropi iey oleiem y kadzid[l]a nic niew[l]o[z]y bo ie[S]t offiara za grzech


text:
y da i[a] kap[l]anowi: Ktory nabierze iey pe[l]n[a] garz[s][c] y [S]pali na o[l]tarzu na pami[a]tk[e] onego ktory offiarowa[l]


text:
C[z][l]owiek kthory by zgrze[S][S]y[l] prze[S]t[e]pui[a]c obrz[e]dy y obyc[z]aie [s]wi[e]te przy tych rzec[z]ach ktore [S][a] Panu po[S]wi[e]cone a to by vc[z]yni[l] za omyleniem b[e]dzie offiarowa[l] za grzech [S]woy barana nie pokalanego z trzody ktory by mog[l] kupi[c] za dwa [l]oty [S]rebra wed[l]ug wagi ko[s][c]ielney :


text:
a [Sz]kod[e] ktor[a] vc[z]yni nagrodzi y nad to pi[a]t[a] c[z][e][s][c] nadda a da kap[l]anowi: kthory b[e]dzie [S]ie modli[l] za nim offiarui[a]c barana a b[e]dzie mu to odpu[Sz]c[z]ono.


text:
C[z][l]owiek ktoryby zgrze[S][S]y[l] zniewiadomo[s][c]i a vc[z]yni[l]by nieco [S]tych rzec[z]y ktorych zakazuie zakon y prawo Pa[n][S]kie a b[e]d[a]c grzechu winien rozumia[l]by nieprawo[s][c] [S]woi[e]:


text:
b[e]dzie kap[l]anowi offiarowa[l] Barana niepokalanego [S]trzody pod[l]ug wielko[s][c]i y o[S][S]acowania grzechu: tedy on b[e]dzie [S]ie modli[l] za[n] [z]e [S]ie tego za niewiadomo[s][c]i[a] dopu[s][c]i[l]: a b[e]dzie mu to odpu[S][S]c[z]ono.


text:
C[z][l]owiek kthoryby zgrze[S][S]y[l] a porzu[c]iw[S][S]y Pana zaprza[l]by bli[z]niemu [S]wemu to co mu by[l]o zwierzono: abo [z]eby gwa[l]tem co wydar[l] abo [z]eby potwarz na ko'o w[l]o[z]y[l]


text:
abo [z]eby zgub[e] nala[S][l] a prz[a]c iey ie[Sz]c[z]e y odprzy[S]i[a]g[l] y gdyby cokolwiek ine'o vc[z]ini[l] c[z]ym ini ludzie grze[S][S][a] :


text:
w[S][S]y[S]tko ono co nie prawie [S]obie ch[c]ia[l] mie[c] zupe[l]nie wro[c]i onemu c[z][l]owiekowi ktoremu t[e] [Sz]kod[e] vc[z]yni[l].


text:
A za grzech [S]woy b[e]dzie offiarowa[l] z trzody c[z]y[S]tego Barana y da go kap[l]anowi wed[l]ug [S][S]acunku y wielko[s][c]i przewinienia:


text:
Ktory b[e]dzie [S]ie modli[l] za nim przed Panem a b[e]dzie mu odpu[S][S]c[z]ono w[S][S]y[S]thko to co c[z]yni[a]c zgrze[S][S]y[l].


text:
Przyka[z] Aaronowi y [S]ynom iego: Tho ie[S]t prawo offiary zupe[l]ney: B[e]dzie gorza[l]a na o[l]tarzu ca[l][a] noc a[z] do dnia a ogie[n] wtym[z]e o[l]tarzu b[e]dzie gorza[l]:


text:
oblec[z]e [S]ie Kap[l]an w [S]ukni[a] y w ko[S][S]ul[e] [S]podni[a] lnian[a] y wybierze popio[l] ten ktory nagorza[l] w o[l]tarzu a niechaw[S][S]y go przy o[l]tarzu


text:
z wlec[z]e pierw[S][S]e odzienie a oblok[S][S]y [S]ie w ine wynie[S]ie go z obozu a na mie[S]cu ch[e]dogim da mu [S]ie a[z] w pyrzyn[e] obro[c]i[c].


text:
Ale ogie[n] w o[l]tarzu zaw[z]dy b[e]dzie gorza[l] ktory b[e]dzie poprawowa[l] kap[l]an podk[l]adai[a]c drew na ka[z]dy dzie[n] z zaranku A w[l]o[z]y na[n] zwierzchu offiar[e] zupe[l]n[a] b[e]dzie te[z] pali[l] na nim t[l]u[S]tho[s][c] offiar [S]pokoynych.


text:
Tho te[z] ie[S]t prawo offiary Chlebowey y napoyney offiary ktore b[e]d[a] offiarowa[c] [S]ynowie Aaronowi przed Panem y przed O[l]tarzem.


text:
We[s]mie Kap[l]an garz[s][c] m[a]ki bia[l]ey pokropioney oleiem y w[S][S]y[S]tko kadzid[l]o kthore zwierzchu na m[a]ce po[l]o[z]ono y b[e]dzie tho pali[l] na o[l]tarzu na pami[a]tk[e] voniey przyiemney Panu:


text:
a o[S]tatek m[a]ki bia[l]ey z gie Aaron z [S]ynmi [S]woimi krom kwa[S]u: na mie[S]cu [s]wi[e]tym w[S]ionce Przybytkowey:


text:
a tho dla thego nieb[e]dzie kwa[S][S]ona y[z] c[z][e][s][c] iey offiarowana ie[S]t offiar[a] zapalon[a] Panu. Swi[e]t[S][S]a b[e]dzi[e] nad ine iako offiara za grzech y za win[e].


text:
M[e][z]c[z]yzna tylko z pokolenia Aaronowego to b[e]dzie ie[s][c]. Ta v[S]tawa nieodmienna y wiekui[S]ta b[e]dzie w pokoleniu wa[S][S]ym o Pa[n][S]kich offiarach [s]wi[e]tych. Ka[z]dy ktory [S]ie iey dotknie b[e]dzie po[s]wi[e]cony.


text:
Tho ie[S]t offiara Aaronowa y [S]ynow iego kthor[a] mai[a] Panu offiarowa[c] w dzie[n] pomazowania [S]woiego. Dzie[S]i[a]thy dzia[l] miary Effi m[a]ki bia[l]ey b[e]d[a] offiarowa[c] offiar[a] wiekui[S]t[a] po[l]owic[e] rano a po[l]owic[e] wiec[z]or


text:
ktora m[a]ka abo [c]ia[S]to b[e]dzie [S]ma[z]ona w oleiu na panewce. A b[e]dzie i[a] offiarowa[l] [c]iep[l][a] ku woniey nawdzi[e]c[z]niey[S][S]ey Panu


text:
Kap[l]an ktoryby na oycow[S]kie mie[S]ce s[l]u[S][S]nie w[S]t[a]pi[l] a w[S][S]y[S]tk[e] [S]pal[a] na o[l]tarzu.


text:
Mow Aaronowi y [S]ynom iego Ten ie[S]th zakon offiary za grzech Na tym mie[S]cu gdzie bywa offiarowana zupe[l]na offiara b[e]dzie ofiarowana przed Panem: bo Swi[e]ta [s]wi[e]tych ie[S]t.


text:
Cokolwiekby [S]ie dotkn[e][l]o mi[e][S]a tey offiary b[e]dzie po[s]wi[e]cono. Je[S]li[z]e [S]ie [S][S]ata [S]kropi krwi[a] tey ofiary wyprawi[a] i[a] na mie[S]cu [s]wi[e]tym.


text:
A garniec gliniany w ktorym warzono to mi[e][S]o [S]t[l]uk[a]: ie[S]liby by[l] miedziany wytr[a] gi a wyp[l]oc[z][a] wod[a].


text:
Ka[z]dy m[e][z]c[z]yzna z rodu kap[l]a[n][S]kiego b[e]dzie tego mi[e][S]a po[z]ywa[l] bo [s]wi[e]te [s]wi[e]tych ie[S]t.


text:
Abowiem offiara ktor[a] bij[a] za grzech kthorey krew wno[S][S][a] do Przybytku [s]wiadectwa ku oc[z]y[Sz]c[z]eniu w Swi[e]thyniey nieb[e]dzie iedzona ale [S]palona.


text:
a przeto[z] na tym [z]e mie[S]cu b[e]d[a] zabija[c] offiar[e] za grzech na ktorym zwykli offiarowa[c] offiar[e] zupe[l]na: krew iey wylei[a] w ko[l]o na o[l]tarzu.


text:
Dwie nerce y t[l]u[S]to[s][c] ktora przy nich ie[S]t y b[l]onk[e] w[a]trobn[a] z nerec[z]kami po[S]po[l]u


text:
Ka[z]dy m[e][S]c[z]yzna z kap[l]a[n][S]kiego rodu na mie[S]cu [s]wi[e]tym b[e]dzie po[z]ywa[l] tego mi[e][S]a: abowiem ie[S]t offiara na[S]wi[e]th[S][S]a.


text:
Jako bywa offiarowana offiara za grzech ktorego [S]ie dopu[s][c]i takie[z] te[z] y za to gdy opu[s][c]i dobry vc[z]ynek iednaka obudwu b[e]dzie [S]prawa b[e]dzie przy[S]lucha[c] kap[l]anowi kthory i[a] b[e]dzie offiarowa[l]:


text:
J w[S][S]elk[a] offiar[e] Chlebow[a] z m[a]ki bia[l]ey ktora bywa piec[z]ona w piecu ktora [S]ie [S]ma[z]y w panewce abo cokolwiek na ro[Sz][c]ie bywa [S]prawiono tego b[e]dzie kap[l]ana ktory i[a] offiaruie:


text:
cho[c] oleiem pokropiona cho[c]ia[Sz] te[z] [S]ucha w[S][S]y[S]tkim [S]ynom Aaronowym wrowny dzia[l] b[e]dzie podzielona.


text:
Je[S]li b[e]dzie offiara dla d[z]i[e]kowania za dobrodziey[S]two thedy b[e]d[a] offiarowa[c] chleby krom kwa[S]u pokropione oleiem y placki [c]ienkie the[z] prza[S]ne pomazane oleiem y [z]em[l]y y placki drugie v[S]ma[z]one w oleiu


text:
z ktorych to chlebow ieden b[e]dzie offiarowany Panu za pierwo[c]iny a b[e]dzie tego kap[l]ana kthory wyleie krew oney offiary:


text:
Je[S]liby kto za obietnic[a] abo cho[c] dobrowolnie offiarowa[l] offiar[e] Panu thego[z] dnia takie[z] b[e]dzie z iedzona: a [S]nad[z] cho[c] by y na iutro co zo[S]ta[l]o mog[a] te'o po[z]ywa[c]:


text:
Je[S]liby ktho po[z]ywa[l] mi[e][S]a offiary [S]pokoyney dnia trze[c]iego nic[z]emna b[e]dzie iego offiara y pozytku [z]adnego nieprzynie[S]ie temu kthory i[a] offiarowa[l]: y ow[S][S]em kthorykolwie c[z][l]owiek takowym iedzenim [S]ie [S]py[S]kle b[e]dzie na [S]obie nieprawo[s][c] no[S]i[l].


text:
Mi[e][S]a ktoreby [S]ie dotkn[e][l]o c[z]ego niec[z]y[S]tego nieb[e]d[a] po[z]ywa[c] ale bedzie [S]palono w ogniu: ktoby by[l] c[z]y[S]ty b[e]dzie go po[z]ywa[l].


text:
C[z][l]owiek mai[a]c na [S]obie iak[a] przywar[e] aby [S]mia[l] ie[s][c] mi[e][S]o offiary [S]pokoyney ktora offiarowana ie[S]t Panu zaginie z ludu mego.


text:
A kthoryby[S]ie dothkn[a][l] niec[z]y[S]tho[s][c]i c[z][l]owiec[z]ey abo bydl[e]cey y ka[z]dey iny rzec[z]y kthora [S]py[S]k[l]a[c] mo[z]e a iad[l]by takowe mi[e][S]o zginie z ludu [S]wego.


text:
[l]oy z dechliny abo [z]wierz[e][c]ia ktore [z]wierz zaiad[l] b[e]dzie[c]ie mie[c] na rozmaite potrzeby.


text:
Krwie takie[z] w[S][S]elkiego [z]wierz[e][c]ia nie b[e]dzie[c]ie mie[c] ku pokarmu b[a]dz z ptakow b[a]dz z inych dobytkow.


text:
Mow tak [S]ynom J[S]rael[S]kim: Kthory offiaruie offiar[e] [S]pokoyn[a] Panu niech[z]e zara[z] offiaruie chlebow[a] y napoyn[a] offiar[e] [S]ni[a]:


text:
R[e]koma [S]wemi t[e] offiar[e] Panu przynie[S]ie Loy y pier[S]ic[z]ki a gdy to oboie offiarowawaw[S][S]y Panu po[s]wi[e][c]i da kap[l]anowi


text:
Ktory z [S]ynow Aaronowych b[e]dzie offiarowa[l] krew y [l]oy ten na [S]w[a] c[z][e][s][c] we[s]mie plec prawy.


text:
Abowiem pier[S]ic[z]ki podnie[S]ienia y plec odd[z]ielenia wzi[a][l]em od [S]ynow J[S]rael[S]kich z offiar ich [S]pokoynych y da[l]em Aaronowi y [S]ynom ie'o po[S]tanowieniem wiec[z]nym od w[S][S]y[S]tkiego ludu J[S]rael[S]kiego.


text:
Tho ie[S]t pomazanie Aaronowe y [S]ynow iego w obrz[e]dziech Pa[n][S]kich od onego dnia ktorego ich po[S]wi[e][c]i[l] Moize[Sz] na kap[l]a[n][S]two


text:
y rzec[z]y ktore im w dzie[n] pomazowania ich przykaza[l] Pan [S]ynom J[S]rael[S]kim dawa[c] prawem wiekui[S]tym po narodziech ich.


text:
Ta ie[S]t [S]prawa y porz[a]dek offiar zupe[l]nych y za grzechy y za niedba[l]o[s][c] y za po[s]wi[a]canie y offiar [S]pokoynych:


text:
kthore v[S]tawi[l] Pan Moize[S][S]owi na gorze Synai kiedy przykaza[l] [S]ynom J[S]rael[S]kim aby offiarowali offiary [S]woie Panu na pu[Sz]c[z]y Synai.


text:
We[z]mi Aarona z [S]yny iego [Sz]aty ich y oley pomazania Cielca za grzech dwa barany ko[Sz] z chleby prza[S]nymi


text:
Vdzia[l]a[l] Moize[Sz] iako mu rozkaza[l] Pan. J zgromadziw[S][S]y w[S][S]y[S]tk[e] t[l]u[Sz]c[z][a] przede drzwi Przybytkowe


text:
odzia[l] Bi[S]kupa w ko[S][S]ul[e] lnian[a] a opa[S]a[l] go pa[S]em a na to oblok[l] go w [S]ukni[a] z iedwabiu modrego a na wierzch Humera[l] w[l]o[z]y[l]


text:
kthory s[c]i[a]gn[a]w[S][S]y pa[S]em przy[S]tho[S]owa[l] ku Pekthora[l]owi w kthorym by[l]a Nauka y Prawda.


text:
Potym w[l]o[z]y[l] mu Jnfu[l][e] na g[l]ow[e] a na niey zawie[S]i[l] blach[e] z[l]oth[a] na c[z]ele po[s]wi[e]con[a] w po[s]wi[a]caniu tak iako mu by[l] Pan przykaza[l].


text:
W[z]i[a][l] takie[z] y oley pomazania kthorym namaza[l] Przybytek ze w[S][S]y[S]tkim nac[z]yniem iego.


text:
A gdy tak po[s]wi[a]cai[a]c pokropi[l] o[l]tharz [S]ied[m] kro[c] pomaza[l] go y w[S][S]y[S]tek [S]prz[e]t iego. Wann[e] te[z] z pod[S]tawkie iey po[s]wi[e][c]i[l] y pomaza[l] Oleiem.


text:
Syny takie[Sz] ie'o offiarowaw[S][S]y po[s]wi[e][c]i[l] y oblok[l] w [S]uknie lniane y opa[S]a[l] pa[S]y a w[l]o[z]y[l] im c[z]apki iako by[l] ro[S]kaza[l] Pan.


text:
Offiarowa[l] y [c]ielca za grzech. A gdy mu na g[l]ow[e] w[l]o[z]yli r[e]ce Aaron y [S]ynowie iego offiarowa[l] go:


text:
a nabraw[S][S]y krwie ie'o omoc[z]y[l] w niey palec [S]woy y dotkn[a][l] [S]ie rogow o[l]tarzowych w ko[l]o: ktory oc[z]y[s][c]iw[S][S]y y po[s]wi[e][c]iw[S][S]y wyla[l] o[S]tathek krwie na fundament iego.


text:
A [l]oy kthory by[l] oko[l]o wn[e]thrza y odzieck[e] w[a]trobn[a] y dwie nerce z [l]oiem ich zapali[l] w o[l]tarzu:


text:
Offiarowa[l] te[z] y Barana offiar[e] zupe[l]n[a]: na ktorego g[l]ow[e] gdy w[l]o[z]yli Aaron y [S]ynowie iego r[e]ce [S]woie


text:
op[l]okaw[S][S]y pierwey ielita z nogami. J w[S][S]y[S]tkiego zaraz barana [S]pali[l] na o[l]tarzu przeto y[z] by[l] zupe[l]n[a] offiar[a] nawdzi[e]c[z]niey[S][S]ey woni Panu tak iako mu by[l] przykaza[l].


text:
Offiarowa[l] y drugiego barana ku po[s]wi[e]caniu kap[l]anow y w[l]o[z]yli mu na g[l]ow[e] Aaron y [S]ynowie iego r[e]ce [S]woie.


text:
Kthorego gdy zabi[l] Moize[Sz] nabraw[S][S]y krwie iego dotkn[a][l] [S]ie ko[n]ca prawego vcha Aaronowego y palca wielkiego v r[e]ki prawey takie[z] y v nogi.


text:
Offiarowa[l] takie[z] y [S]yny Aaronowe: A gdy krwi[a] barana zabitego dotkn[a][l] [S]ie ko[n]ca vcha prawego ka[z]dego [S]nich y takie[z] palca wielkiego v r[e]ki y v nogi prawey o[S]tatek wyla[l] na o[l]tarz w[S][S][e]dy wko[l]o:


text:
A [l]oy y ogon y w[S][S]y[S]tk[e] t[l]u[S]to[s][c] ktora obra[S]ta ko[l]o wn[e]trza odzieck[e] te[z] w[a]troby y dwie nerce z [l]oiem ich y plec praw[a] oddzieli[l].


text:
A w[z][a]w[S][S]y z ko[S][S]a w ktorym by[l]y chleby prza[S]ne ktory by[l] przed Panem chleba prza[S]nego y placek pokropiony oleiem y drugi [c]ienki placek po[l]o[z]y[l] na t[l]u[S]to[s][c]iach y plecu prawym


text:
y da[l] te w[S][S]y[S]tkie rzec[z]y Aaronowi y [S]ynom iego. Ktorzy gdy te rzec[z]y podnie[S]li przed Panem


text:
za[S]ie w[z]i[a]w[S][S]y z r[a]k ich [S]pali[l] na o[l]tarzu offiar zupe[l]nych: dla te'o [z]e by[l]a offiara po[s]wi[e]cenia ku woniey przyiemney offiary [s]wi[e]tey Panu.


text:
J w[z]i[a][l] mo[S]thek z barana po[s]wi[e]cenia podnio[S][l] go przed Panem na [S]woy dzia[l] iako mu by[l] Pan ro[S]kaza[l].


text:
A w[z]i[a]w[S][S]y ma[s][c] y krew ktora by[l]a na o[l]tarzu pokropi[l] Aarona y [S][S]aty iego y [S]yny iego z odzieniem ich.


text:
Gdy ie tak y [S][S]aty ich po[s]wi[e][c]i[l] przykaza[l] im mowi[a]c: Warz[c]ie mi[e][S]o przede drzwiami Przybytkowemi a tam[z]e ie iedz[c]ie. Chleby te[z] po[s]wi[e]cenia iedz[c]ie kthore [S][a] w ko[S][S]u iako mi Pan przykaza[l] mowi[a]c: Aaron y [S]ynowie iego b[e]d[a] ie ie[s][c]:


text:
Niewynidzie[c]ie ze drzwi Przybythku [s]wiadectwa przez [S]ied[m] dni a[z] do dnia ktorego [S]ie wype[l]ni c[z]as po[s]wi[a]cenia wa[S][S]ego. Abowiem w [S]iedmi dni dokonawa[S]ie po[S]w[a]canie


text:
Wednie y wnocy b[e]dzie[c]ie mie[Sz]ka[c] w Przybythku pilnui[a]c [S]tra[z]ey Pa[n][S]kiey aby[s][c]ie nie pomarli: bo mi tak ro[S]kazano.


text:
J vc[z]ynili Aaron y [S]ynowie iego w[S][S]y[S]tkie rzec[z]y kthore Pan ro[S]kaza[l] przez Moize[S][S]a.


text:
A Gdy przy[S][S]ed[l] o[S]my dzie[n] wezwa[l] Moize[Sz] Aarona y [S]ynow ie'o y [S]tar[S][S]ych z ludu J[S]rael[S]kiego y rzek[l] do Aarona:


text:
We[s]mi z [S]tada [c]ielca za grzech y Barana ku zupe[l]ney offiarze obudwu niepokalonych a offiaruy ich przed Panem.


text:
B[e]dzie[Sz] the[z] mowi[l] do [S]ynow J[S]rael[S]kich We[s]mi[c]ie koz[l]a za grzech y [c]ielca y baranka roc[z]nego krom zmazy na offiar[e] zupe[l]n[a]


text:
Wo[l]u y Barana na offiar[e] [S]pokoyn[a]: y offiaruy[c]ie ie przed Panem przy offiarowaniu ka[z]dego [S]nich offiarui[a]c bia[l][a] m[a]k[e] pokropion[a] oleiem: Abowiem dzi[s] [S]ie wam Pan vka[z]e.


text:
Przywiedli thedy w[S][S]y[S]tkie te rzec[z]y ktore by[l] ro[S]kaza[l] Moize[Sz] do drzwi Przybytkowych : gdzie gdy [S]ie w[S][S]y[S]tko mno[S]two by[l]o zebra[l]o


text:
rzek[l] Moize[Sz]: Ta rzec[z] ie[S]t ktor[a] przykaza[l] Pan : wype[l]n[c]ie[Sz] i[a] a vka[z]e [S]ie wam chwa[l]a iego.


text:
Tedy rzek[l] do Aarona: Przy[S]t[e]p do o[l]tarza a offiaruy za grzech twoy. Offiaruy zupe[l]n[a] offiar[e] a modl [S]ie [S]am za [S]i[e] y za w[S][S]y[S]tek lud. A gdy iu[z] zabije[Sz] offiar[e] za lud modl [S]ie za nie iako przykaza[l] Pan.


text:
ktorego krew przynie[S]li mu [S]ynowie iego: w kthorey zmac[z]aw[S][S]y palec tkn[a][l] rogow o[l]tarzowych a o[S]tatek wyla[l] na [S]podek tego[Sz] o[l]tarza.


text:
A [l]oy y nerec[z]ki y odzieck[e] w[a]trobn[a] kthore [S][a] za grzech zapali[l] na o[l]tarzu iako by[l] przykaza[l] Pan Moize[S][S]owi:


text:
Takie[Sz] te[z] zabi[l] zupe[l]n[a] offiar[e]: y podali mu [S]ynowie ie'o krew oney offiary ktor[a] wyla[l] w[S][S][e]dy wko[l]o o[l]tarza:


text:
y [S]am[e] te[z] offiar[e] zr[a]baw[S][S]y w k[e][S]y z g[l]ow[a] y z w[S][S]y[c]kimi c[z][l]onkami offiarowali: co w[S][S]y[c]ko na o[l]tarzu [S]pali[l]


text:
przydaw[S][S]y ktemu y offiary napoine ktore wi[e]c po[S]po[l]u offiarui[a] y [S]pali[l] ie na o[l]tarzu krom obrz[e]dow onych ktore c[z]yni[a] przy offiarze zupe[l]ney poranu.


text:
Offiarowa[l] te[z] y wo[l]u y barana offiary [S]pokoyne za lud: y przynie[S]li mu [S]ynowie iego krew kthor[a] wyla[l] na o[l]tarz wko[l]o.


text:
A t[l]u[S]to[s][c] z wo[l]u y ogon barani y nerec[z]ki z t[l]u[S]to[s][c]i[a] ich y odzieck[e] w[a]trobn[a]


text:
mo[S]tki ich y [l]opatki prawe oddzieli[l] Aaron podno[S][a]c przed Panem iako by[l] przykaza[l] Moize[Sz].


text:
A ro[s][c]i[a]gn[a]w[S][S]y r[e]k[e] na lud b[l]ogos[l]awi[l] iemu. A tak dokonaw[S][S]y offiar za grzechy y zupe[l]nie palonych y [S]pokoynych z[S]t[a]pi[l].


text:
J w[S][S]ed[S][S]y Moize[Sz] z Aaronem do Przybythku [s]wiadectwa a pothym za[S]ie wy[S][S]ed[S][S]y b[l]ogos[l]awi[l]i ludu. J vkaza[l]a [S]ie chwa[l]a Pa[n][S]ka w[S][S]y[S]tkiemu gminu


text:
a oto [S]t[a]piw[S][S]y ogie[n] od Pana [S]pali[l] offiar[e] zup[e][l]n[a] y t[l]u[S]to[s][c]i ktore by[l]y na o[l]tarzu. Co gdy vzrza[l] w[S][S]y[S]thek lud chwalili Pana Boga padai[a]c na oblic[z]a [S]woie.


text:
TEdy pochwy[c]iw[S][S]y Nadab y Abiu [S]ynowie Aaronowi thurybularze [S]woie nak[l]adli wnie ognia y kadzid[l]a na wierzch w[l]o[z]yw[S][S]y offiarowali przed Panem ogie[n] cudzi czego im by[l]o nieporuc[z]ono.


text:
J rzek[l] Moize[Sz] do Aarona: Ta[c] rzec[z] ie[S]t ktor[a] Pan mowi[l]: B[e]d[e] po[s]wi[e]con w tych ktorzy [S]ie przybli[z]ai[a] do mnie a przed w[S][S]y[c]kimi ludzmi b[e]dzie chwalon: Co vs[l]y[S][S]aw[S][S]y zamilk[l] Aaron.


text:
Wezwa[l] potym Moize[Sz] Mizaela y Eli[S]affa [S]ynow Ozyela [S]tryia Aaronowe'o rzek[l] do nich: Jdz[c]ie y odym[c]ie bra[c]i[a] [S]w[a] od Swi[e]conego mie[S]ca a wynie[s][c]ie z woy[S]ka.


text:
A natychmia[S]t [S][S]ed[S][S]y wzi[e]li ie iako le[z]eli obl[e]c[z]eni w [Sz]uknie lniane y wynie[S]li prec[z] iako im by[l]o ro[S]kazano.


text:
Mowi[l] za[Sz] Moize[Sz] do Aarona y do Eleazara y Jthamara [S]ynow iego: G[l]ow wa[S][S]ych nieodkryway[c]ie ani [Sz]ath na [S]obie nie drap[c]ie by[s][c]ie lepak niepomarli a na w[S][S]y[S]tek zbor by nie przy[Sz][l]o rozgniewanie Bo[z]e. Bra[c]ia wa[S][S]y y w[S][S]y[S]tek lud J[S]rael[S]ki niechay p[l]ac[z][a] karania ogni[S]te'o ktore Pan dopu[s][c]i[l]:


text:
ale wy niewynidzie[c]ie ze drzwi Przybytkowych bo ie[S]li inac[z]ey b[e]dzie bez pochyby zginie[c]ie: abowiem ma[c]ie teraz na [S]obie oley posw[e]cony. Oni tedy vc[z]ynili w[S][S]y[S]tkie rzec[z]y wed[l]ug ro[S]kazania Moize[S][S]owego.


text:
Wina ani w[S][S]elkey rzec[z]y ktora vpoi[c] mo[z]e nieb[e]dzie[c]ie pi[c] thy y [S]ynowie thwoi kiedykolwiek ma[c]ie idz do Przibytku [s]wiadectwa by[s][c]ie nie pomarli: Bo tho przykazanie ie[S]t wiec[z]ne po narodziech wa[S][S]ych :


text:
a [z]eby[s][c]ie vmieli rozezna[c] miedzy [s]wi[e]tym a nie[s]wi[e]tym miedzy c[z]y[S]tym y niec[z]y[S]tym:


text:
a [z]eby[s][c]ie vc[z]yli [S]yny J[S]rael[S]kie w[S][S]y[S]tkich przykazania moich z zakonu ktore Pan mowi[l] do nich przez Moize[S][S]a.


text:
Mowi[l] te[z] Moize[Sz] do Aarona y do [S]ynow iego Eleazara y Jthamara ktorzy byli zo[S]tali. We[z]mi[c]ie offiar[e] [s]wi[e]t[a] ktora zo[S]ta[l]a z offiary Pa[n][S]kiey a iedz[c]ie i[a] krom kwa[S][S]onego chleba v o[l]tharza abowiem ie[S]t na[s]wi[e]t[S][S]a.


text:
A b[e]dzie[c]ie ie[s][c] na mie[S]cu [s]wi[e]tym co dano thobie y [S]ynom twoim z offiar Pa[n][S]kich iako mi przykazano.


text:
Mo[S]tek ten kthory offiarowano y [l]opatk[e] kthora oddzielona ie[S]t b[e]dzie[c]ie ie[s][c] na mie[S]cu barzo c[z]y[S]tym ty y [S]ynowie y corki twoie [S]tob[a]: Abowiem thobie y [S]ynom twoim od[l]o[z]on[e] [S]a z offiar zbawiennych [S]ynow J[S]rael[S]kich:


text:
przeto y[z] [l]opatk[e] y mo[S]tek y [l]oie ktore bywai[a] palone na o[l]tarzu podno[s]ili przed Panem: a niechay tobie y [S]ynom twoim przynale[z][a] v[S]taw[a] wiekui[S]t[a] iako przykaza[l] Pan.


text:
Wthym gdy Moize[Sz] [S][S]uka[l] koz[l]a ktorego by[l]o offiarowano za grzech nalaz[l] [z]e go iu[z] [S]palono: J rozgniewaw[S][S]y [S]ie na Eleazara y Jthamara [S]yny Aaronowe ktorzy byli [z]ywi zo[S]tali rzek[l]:


text:
Czemu[s][c]ie nie z iedli na mie[S]cu [s]wi[e]tym they offiary za grzech ktora ie[S]t na[s]wi[e]t[S][S]a: a wam dla tego dana aby[s][c]ie no[S]ili grzechy w[S][S]y[S]thkiego ludu a modlili [S]ie za nim przed oblic[z]no[s][c]i[a] Pa[n][S]k[a]


text:
a zw[l]a[Sz]c[z]a poniewa[z] krew tey offiary nie ie[S]t wnie[S]iona do [s]wi[e]tnice a mieli[s][c]ie i[a] z ie[s][c] w Swi[e]tnic[z]y: iako mi ie[S]th przykazano.


text:
Odpowiedzia[l] Aaron: Offiarowana ie[S]t dzi[S]ia offiara za grzech y offiara zupe[l]na przed Panem: a mnie przygodzi[l]o [S]ie tho co widzi[z]. Jako[z]em i[a] mog[l] ie[s][c] abo vpodoba[c] [S]ie Panu w obrz[e]dach [s]wi[e]thych b[e]d[a]c [S]mutnym:


text:
Rzec[z][c]ie [S]ynom J[S]rael[S]kim: The [S][a] [z]wierz[e]tha ktore wam b[e]d[a] ku pokarmu ze w[S][S]y[S]tkich [z]wierz[a]th [z]iem[S]kich.


text:
W[S][S]elkie [z]wierz[e] z dobytkow ktore ma rozdzielone kopyto a znowu przezuwa b[e]dzie[c]ie ie[s][c].


text:
Ale ktore przezuwa a kopyta ma ca[l]e y nie przedzielone iako Wie[l]b[l][a]d abo co inego tego nieb[e]dzie[c]ie po[z]ywa[c] a wlidzb[e] niec[z]y[S]tych takie odk[l]aday[c]ie.


text:
tych mi[e][S]a nie b[e]dzie[c]ie ie[s][c] y [s][c]ierwow [S]ie nieb[e]dzie[c]ie dotyka[c]: Bo wam [S][a] niec[z]y[S]te.


text:
Te te[z] rzec[z]y ktore [S]ie rod[a] w wodzie b[e]d[a] [S]ie wam godzi[l]y ie[s][c]. W[S][S]elk[a] ryb[e] ktora ma [S]krzelle y [l]u[S]ki tak w morzu iako y w rzekach y Je[z]iorach b[e]dzie[c]ie ie[s][c].


text:
Ale cokolwiek [S]krzellow y [l]u[S]ki nie ma z tych rzec[z]y kthore w wodach p[l]ywai[a] y [z]ywi[a]


text:
brzytkie y przekl[e]te wam b[e]d[a]. Mi[e]sa ich ie[s][c] nie b[e]dzie[c]ie ani zdech[l]ych [S]ie dothyka[c].


text:
W[S][S]y[S]tkie rzec[z]y wodne kthore [S]krzellow y [l]u[S]ki niemai[a] niec[z]y[S]the mie[c] b[e]dzie[c]ie.


text:
Miedzy pta[S]twem the[z] tych rzec[z]y nie ma[c]ie ie[s][c] y ow[S][S]em [S]ie ich ma[c]ie [S]trzedz. Or[l]a Noga Or[l]a mor[S]kiego


text:
Cokolwie chodzi na c[z]terzech nogach ale ma d[l]u[z][S][S]e po[S]lednie goleni na ktorych [S]kac[z]e po [z]iemi


text:
to b[e]dzie[c]ie ie[s][c] iaki ie[S]t Chrz[a][Sz]c[z] wrozmaito[S][c]i rodzaiow [S]wych y Atakus y Opimakus y Koby[l]ka ka[z]de wedle rodu [S]wego.


text:
A kthokolwie by [S]ie dotkn[a][l] ich martwych [S]plugawi [S]ie y b[e]dzie niec[z]y[S]tym a[z] do wiec[z]ora.


text:
Co ie[S]liby tho mu[S]ia[l]o by[c] aby co wynio[S][l] tych martwych omyie odzienie [S]woie a przed[S]ie b[e]dzie niec[z]y[S]tym a[z] do zachodu s[l]o[n]ca.


text:
W[S][S]elkie [z]wierz[e] ktore ac[z] ma kopytho ale nie rozdzielone ani przezuwa niec[z]y[S]te b[e]dzie: a cokolwiek [S]ie go dotknie [S]plugawi [S]ie.


text:
Ka[z]de co chodzi na [l]apach ze w[S][S]y[S]tkich [z]wierz[a]t ktore o c[z]terzech nogach chodz[a] nieci[S]te b[e]dzie: J ktoby [S]ie ich martwych dotkn[a][l] b[e]dzie plugawy a[z] do wiec[z]ora.


text:
A ten ktoryby takowych [z]wierz[a]t martwych podnio[S][l] omyie [S]aty [S]woie y p[l]ugawym b[e]dzie a[z] do wiec[z]ora: Abowiem the w[S][S]y[S]tkie rzec[z]y b[e]d[a] wam niec[z]y[S]te.


text:
The te[z] rzec[z]y [S]tych kthore po [z]iemi biegai[a] w lic[z]bie plugawych b[e]dzie[c]ie poc[z]yta[c]. La[S]ica My[Sz] Krokodyl iedno ka[z]de wedle pokolenia [S]wego


text:
the w[S][S]y[S]tkie rzec[z]y niec[z]y[S]te [S][a]. Ktory kolwiek by [S]ie dotkn[a][l] ktorey rzec[z]y [S]tych martwych b[e]dzie p[l]ugawym a[z] do wiec[z]ora.


text:
A ie[S]liby nac[z] vpad[l]o cokolwiek z tych rzec[z]y martwych b[e]dzie [S]plugawiono b[a]dz to nac[z]ynie drewniane abo [S][S]atha b[a]dz [S]kora abo w[l]o[S]ienie: y w c[z]ym kolwie co bywa c[z]yniono b[e]dzie omyte w wodzie y niec[z]y[S]ta rzec[z] takowa b[e]dzie a[z] do wiec[z]ora a tak potym b[e]dzie oc[z]y[z]c[z]ona.


text:
Naczynie gliniane w ktoreby co z tych rzec[z]y wpad[l]o b[e]dzie plugawe a przetho b[e]dzie [S]t[l]uc[z]ono.


text:
W[S][S]elki pokarm kthory ie[s][c] b[e]dzie[c]ie ie[S]liby na[n] wlano wod[e] niec[z]y[S]ty b[e]dzie: y w[S][S]elki napoy ktoryby[s][c]ie pili [S]takowego naczynia niec[z]y[S]ty b[e]dzie.


text:
A cokolwiek z [z]dech[l]yn takowych vpad[l]oby na to niec[z]y[S]te b[e]dzie b[a]dz piec b[a]dz ko[c]ie[l] albo garniec [S]ka[z]ony b[e]dzie y niec[z]y[S]ty.


text:
Ale [S]tudnie y Cy[S]terny y w[S][S]elkie zebranie wod c[z]y[S]te b[e]dzie. Ktoby [S]ie martwych [S][c]ierwow thych rzec[z]y dotkna[l] b[e]dzie plugawym.


text:
Ale ie[S]liby kto na[S]ienie wod[a] pola[l] a potymby [z]dechlina [S]ie tego dotkn[e][l]a natychmia[S]t b[e]dzie [S]plugawiono.


text:
Je[S]liby vmar[l]o bydl[e] ktore [S]ie wam godzi ie[s][c] khtoby [S]ie [S][c]ierwu iego dotkn[a][l] niec[z]y[S]tym b[e]dzie a[z] do wiec[z]ora:


text:
J ktoby iad[l] co z niego alboby ie no[S]i[l] omyie odzienie [S]woie a niec[z]y[S]thym b[e]dzie a[z] do wiec[z]ora.


text:
W[S][S]elk[a] rzec[z][a] ktora [S]ie po [z]iemi co[l]ga b[e]dzie[c]ie [S]ie brzydzi[c] ani iey b[e]dzie[c]ie za pokarm mie[c].


text:
Co kolwiek na pier[S]iach o c[z]wor nog [l]a[z]y y ma wiele nog cho[c]ia[z] te[z] [S]ie po [z]iemi w[l]oc[z]y nie b[e]dzie[c]ie tego ie[s][c] abowiem brzytkie ie[S]t.


text:
Nieplugaw[c]ie du[Sz] wa[S][S]ych ani [S]ie dotykay[c]ie [S]thych rzec[z]y nic[z]ego aby[s][c]ie [S]ie niepopy[S]k[l]ali.


text:
Ja ie[S]tem Pan Bog wa[Sz]: B[a]dz[c]ie Swi[e]tymi bo ia ie[S]tem Swi[e]ty. Nie plugaw[c]ie du[Sz] wa[S][S]ych [z]adn[a] rzec[z][a] kthora [S]ie c[z]o[l]ga y rucha na [z]iemi.


text:
Abowiem ia ie[S]tem Pan ktorym was wywiod[l] z [z]iemie Egypt[S]kiey abych wam by[l] za Boga Swi[e]tymi b[e]dzie[c]ie Bo ia ie[S]tem Swi[e]ty.


text:
To ie[S]t prawo o [z]wierz[e]tach y pta[S]twie y w[S][S]elkiey du[Sz]y [z]ywi[a]cey kthora plywa w wodzie y c[z]o[l]ga [S]ie po [z]iemi:


text:
aby[s][c]ie vmieli rozezna[c] c[z]y[S]te od plugawego y wiedzieli coby[s][c]ie ie[s][c] abo co odrzuca[c] mieli.


text:
Mow tak [S]ynom J[S]rael[S]kim y powiedz im. Je[S]liby niewia[S]ta poc[z][a]w[S][S]y porodzi[l]a [S]yna b[e]dzie niec[z]y[S]t[a] przez [S]iedm dni wed[l]ug liczby dni ktorych odchodz[a] od nich przyrodzone rzec[z]y.


text:
A ona trzydzie[s][c]i y trzy dni b[e]dzie thrwa[l]a w oc[z]y[Sz]c[z]eniu krwie [S]woiey. Zadney rzec[z]y po[S]wi[e]coney nie dotknie [S]ie ani wnidzie do ko[s][c]io[l]a dok[a]d [S]ie niewype[l]ni[a] dni oc[z]y[Sz]c[z]enia iey.


text:
A ie[S]liby dziewec[z]k[e] porodzi[l]a plugawa b[e]dzie dwie niedzieli wed[l]ug zwyc[z]aiu przyrodzonych rzec[z]y niewie[s][c]ich y b[e]dzie [S]ie c[z]y[s][c]i[c] [S]e[Sz]dzie[S]iath y [S]e[s][c] dni.


text:
A gdy [S]ie wype[l]ni[a] dni oc[z]y[Sz]c[z]enia iey ponie[S]ie na offiar[e] za [S]yna cho[c] za cork[e] baranka roc[z]nego na offiar[e] zupe[l]n[a] : y go[l][a]bi[a]thko albo [S]ynogarlic[e] za grzech do drzwi Przybytku [S]wiadectwa


text:
y da ie kap[l]anowi: ktory b[e]dzie one rzec[z]y offiarowa[l] przed Panem y b[e]dzie [S]ie modli[l] za ni[e] a tak b[e]dzie oc[z]y[Sz]c[z]ona od [S]wey niec[z]y[S]to[s][c]i. To ie[S]t prawo niewie[s][c]ie gdy porodzi [S]yna albo dziewk[e].


text:
A ie[S]liby niemog[l]a prze chudob[e] [S]w[a] offiarowa[c] baranka we[z]mie dwie [S]ynogarlic[z]e albo dwoie go[l][a]bi[a]th iedno na offiar[e] zupe[l]n[a] a drugie za grzech. J b[e]dzie [S]ie modli[l] zani[e] Kap[l]an tedy tak b[e]dzie oc[z]y[S]c[z]ona.


text:
C[z][l]owiek na ktorego [S]korze y [c]iele vkaza[l]yby [S]ie plany abo kro[S]thy abo co [l][S]ni[a]cego [S]ie tho ie[S]t zara[z]enie tr[e]du b[e]dzie przywiedzion do Aarona abo do ktorego kolwie z [S]ynow iego.


text:
On gdy vzrzy tr[a]d na [S]korze y w[l]o[S]y zbielale a then[z]e tr[a]d by[c] ni[z][S][S]y ni[z]li [S]kora y ine [c]ia[l]o iu[z] to b[e]dzie tr[a]d a wed[l]ug zdania iego b[e]dzie oddzielon od ludzi.


text:
Je[S]li[z]e b[e]dzie na [S]korze bia[l]o[s][c] [l][S]n[a]ca [S]ie ale nie b[e]dzie ni[z][S][S]a ni[z] ine [c]ia[l]o y w[l]o[S]y tey[z]e ma[s][c]i b[e]d[a] iako y pierwey zamkniego kap[l]an przez [S]ied[m] dni


text:
a w dzie[n] [S]iodmy ogl[a]da go. A ie[S]liby tr[a]d daley [S]ie niero[S][S]yrza[l] ale by[l] by wtey[z]e mierze iako y pierwey za[S]ie go zamknie drug[a] [S]ied[m] dni.


text:
A dnia [S]iodme'o ogl[a]da: Je[S]liby [c]iemniey[S][S]y by[l] tr[a]d a na [S]korze by [S]ie niero[S][S]yrzy[l] oc[z]y[s][c]i go bo tho [s]wierzb ie[S]t. J omyje on c[z][l]owiek odzienie [S]woie a b[e]dzie c[z]y[S]tym.


text:
A ie[S]liby po thym oc[z]y[s][c]ieniu y ogl[e]daniu kap[l]a[n][S]kim za[s] by tr[a]d ro[S][l]: przywiod[a] go do kap[l]ana


text:
y ogl[a]da go. A ie[S]li by zbie[l]a[l]a [S]kora y w[l]o[S]y [S]ie zmieni[l]y od pierw[S][S]ey barwy y okaza[l]oby [S]ie [z]ywe mi[e][S][S]o:


text:
o[S][a]dzi kap[l]an [z]e tho iu[z] thr[a]d [z]a[S]tarza[l]y y wro[S][l]y w [S]kor[e]. Przetho wyobcuiego kap[l]an iako tr[e]dowatego a iuz nie zamknie bo iawnie a ia[s]nie iu[z] tr[e]dowaty ie[S]t.


text:
Je[S]liby [S]ie roz[S][S]yrzy[l] y roz[S][S]ed[l] thr[a]d iego tak [z]eby iu[z] o[S]iad[l] w[S][S]y[S]thko [c]ia[l]o od g[l]owy a[z] do nog co iedno b[e]dzie mog[l] oc[z]yma kap[l]an obe[z]rze[c]


text:
ogl[a]da go y o[S][a]dzi za c[z]y[S]ty tr[a]d: przeto [z]e w[S][S]y[S]tko [c]ia[l]o obro[c]i[l]o [S]ie w bia[l]o[s][c] y dla thego c[z][l]owiek on c[z]y[S]ty b[e]dzie.


text:
tedy za roz[S][a]dkiem kap[l]a[n][S]kim b[e]dzie p[l]ugawym y wpoc[z]eth do niec[z]y[S]tych zdan: Abowiem mi[e][S]o [z]ywe ie[S]liby tr[e]dem by[l]o naka[z]one niec[z]y[S]te ie[S]t.


text:
tak i[z]by na iego mie[S]cu zo[S]tha[l]a blizna bia[l]a abo przyc[z]erwie[n][S][S]ym b[e]dzie przywiedzion takowy c[z][l]owiek do kap[l]ana:


text:
Ktory gdy vzrzy mie[S]ce tr[e]du onego g[l][e]b[S][S]e ni[z]li inne [c]ia[l]o y w[l]o[S]y zbiela[l]e za plugawego gi zda: bo [S]ie tr[a]d zai[a][l] na mie[S]cu wrzodowym.


text:
Je[S]li[z]e w[l]o[S]y nieodmienily dawney barwy a blizna przy[c]iemniey[S][S]ym ale nie g[l][e]b[S][S]a ni[z]li okolic[z]ne [c]ia[l]o zamknie go przez [S]ied[m] dni:


text:
A ie[S]li [S]tanie na [S]wym mie[S]cu blizna ie[S]t od wrzodu a c[z][l]owiek takowy c[z]y[S]ty b[e]dzie.


text:
A [c]ia[l]o y [S]kora ktor[a]by ogie[n] [S]pali[l] a po vzdrowieniu zo[S]tha[l]a by blizna bia[l][a] abo c[z]erwon[a]


text:
ogl[a]da i[a] kap[l]an. Je[S]liby biel[S][S]a by[l]a ni[z]li pierwey y [S]kora iey ni[z][S][S]a ni[z]li ine [c]ia[l]o wko[l]o: o[S][a]dzi go by[c] niec[z]y[S]thym: bo [S]ie iu[z] tr[a]d na oney bli[z]nie zac[z][a][l].


text:
Je[S]li [z]eby w[l]o[S]y barwy pierw[S][S]ey nieodmieni[l]y ani blizna ni[z][S][S]a ni[z]li ine [c]ia[l]o y znaki tr[e]du niebe[l]yby ia[S]ne zamknie go przez [S]ied[m] dni


text:
a ie[S]liby na [S]wym mie[S]cu [S]ta[l]a ona bia[l]o[s][c] nie barzo ia[S]na znac[z]y by[c] blizn[e] od [S]palenia a przeto b[e]dzie oc[z]y[Sz]c[z]on bo blizna ie[S]t od [S]palenia.


text:
M[a][z] abo niewia[S]ta v ktoregoby w g[l]owie abo w brodzie i[a][l] [S]ie by[c] tr[a]d ogl[a]da ie kap[l]an:


text:
Je[S]li[z]eby g[l][e]b[S][S]e by[l]o ono mie[S]ce ni[z]li ine [c]ia[l]o a w[l]o[S]y z [z]o[l][c]ia[l]y y z [c]ie[n]c[z]a[l]y wyobcuie ie bo mai[a] tr[a]d w g[l]owie abo w brodzie.


text:
Ale ie[S]liby vzrza[l] mie[S]ce naka[z]enia rowne inemu [c]ia[l]u y w[l]o[S]y c[z]arne: zamknie ie przez [S]ied[m] dni


text:
a[S]iodmego ogl[a]da. Je[S]liby nieprzyro[S][l]o tr[a]du a w[l]o[S]y mai[a] [S]w[a] barw[e] y mie[S]ce ano inemu [c]ia[l]u podobne:


text:
ogol[a] onego c[z][l]owieka krom one'o mie[S]ca gdzie [S]ie ona zmaza vkazuie y zamkn[a] go przez drug[a] [S]ied[m] dni:


text:
a ie[S]li[z]e dnia [S]iodmego vzrzy ano [S]toi rana w [S]wey mierze ani g[l][e]b[S][S]a ie[S]t ni[z] ine [c]ia[l]o oc[z]y[s][c]i go a zepraw[S][S]y odzienie [S]woie c[z]y[S]tym b[e]dzie.


text:
nieb[e]dzie wi[e]cey patrzy[l] ie[S]li w[l]o[S]y z [z]o[l][c]ia[l]y abo nie bo iu[z] iawna rzec[z] [z]e niec[z]y[S]thy ie[S]th.


text:
Ale by[l]aliby p[l]ana a w[l]o[S]y przed[S]ie c[z]arne niechay wie [z]e ie[S]th c[z][l]owiek zdrowy a [S]miele onim niechay powie [z]e ie[S]t c[z]y[S]tym.


text:
ogl[a]da ie kap[l]an: ie[S]li obac[z]y przy [c]iemniey[S][S][a] bia[l]o[s][c] [l][S]n[a]c [S]ie na [S]korze niechay wie [z]e nie tr[a]d ale plana barwy ia[S]ney a c[z][l]owieka by[c] c[z]y[S]tego.


text:
a kap[l]an by tho vzrza[l] wyobcuie'o bo bez pochyby tr[e]dowaty ie[S]t ktoremu to na [l]y[S]inie wyro[S]lo.


text:
Kthokolwiek tedy b[e]dzie tr[e]dowatym a oddzielony ie[S]t od ludzi wed[l]ug zdania kap[l]a[n][S]kiego


text:
b[e]dzie mia[l] odzienie na [S]obie rozprote g[l]ow[e] nag[a] v[S]ta [S][S]ath[a] zakryte y b[e]dzie wo[l]a[l] [z]em ie[S]t pomazany y niec[z]y[S]ty.


text:
Przez w[S][S]y[S]tek ten c[z]as iako b[e]dzie tr[e]dowatym y niec[z]y[S]tym [S]am b[e]dzie mie[Sz]ka[l] prec[z] za obozem.


text:
ie[S]liby plana bia[l]a abo c[z]erwona by[l]a naka[z]ona ie[S]t tr[a]dem y vka[z][a] i[a] kap[l]anowi.


text:
a [S]iodmego dnia za[s] i[a] obezrzy vzrzyli ano przyro[S]lo tr[a]d trwa[l]y ie[S]t: o[S][a]dzi [S][S]at[e] by[c] pomazan[a] y ka[z]d[a] rzec[z] na ktorey by by[l] nale[z]ion :


text:
ka[z]e vpra[c] ono mie[S]ce na ktorim ie[S]t p[l]ana y zchowa i[a] za[s] przez drug[a] [S]ied[m] dni.


text:
J ie[S]liby obac[z]y[l] [z]e [S]ie pierw[S][S]a barwa nie przywro[c]i[l]a ani przyro[S]lo onego tr[e]du o[S][a]dzi by[c] [S][S]at[e] niec[z]y[S]t[a] y [S]pali w ogniu przeto [z]e [S]ie wyra[z]i[l]a p[l]ana na niey.


text:
A ie[S]liby po zepraniu by[l]o ono mie[S]ce tr[e]du przy[c]iemniey[S][S]ym oderznie y oddzieli ie od ca[l]e'o.


text:
Je[S]liby [S]ie potym vkaza[l]a ta[Sz] plana na inych mie[S]cach kthore pierwey niebe[l]y plani[S]te znak ie[S]t [z]e to tr[a]d tu[l]ai[a]cy y nie[S]tatec[z]ny: przeto[z] te[z] ma by[c] [S]palona.


text:
To ie[S]t v[S]tawa o tr[e]dzie na [S][S]a[c]ie [S]ukienney abo lnianey na wierzchu abo [S]podku y w[S][S]elkiey rzec[z]y [S]korzaney ktoraby mia[l]a by[c] za c[z]y[S]t[a] abo [S]plugawion[a] o[S][a]dzona.


text:
A wynidzie do nie'o z obozu y ogl[a]da go ie[S]li[z]e obac[z]y [z]e [S]c[z]ed[l] iu[z] [S]niego thr[a]d


text:
ro[S]ka[z]e onemu ktory ma by[c] oc[z]y[Sz]c[z]ony by offiarowa[l] za [S]ie dwa wrobla [z]ywe ktore by [S]ie godzi[l]y ie[s][c] y drzewo Cedrowe y iedwabiu ia[S]no c[z]yrwonego y Hizopu.


text:
A drugiego [z]ywego z drewnem Cedrowym y z ni[c]i[a] c[z]erwonego iedwabiu y z Hizopem omoc[z]y we krwi wrobla zabitego


text:
on[a] krwi[a] pokropi [S]ied[m] kro[c] onego c[z][l]owieka ktory [S]ie c[z]y[s][c]i aby by[l] prawie oc[z]y[Sz]c[z]ony y wypu[s][c]i wrobla [z]ywe'o aby prec[z] na pole odlie[c]ia[l].


text:
A gdy ten c[z][l]owiek [S]pierze [S][S]athy [S]woie ogoli w[S][S]y[S]tkie w[l]o[S]y na [S]wym [c]ielie y omyie [S]ie wod[a]: a tak oc[z]y[Sz]c[z]ony wnidzie do obozu ale tak [z]eby ie[Sz]c[z]e przez [S]ied[m] dni nie w[S][S]ed[l] do Przybytku [S]wego:


text:
a [S]iodmego dnia ogoli g[l]ow[e] [S]woi[e] y brod[e] y brwi y po w[S][S]y[S]tkim [c]iele w[l]o[S]y y omyie po wthore [S][S]aty y [c]ia[l]o [S]woie.


text:
O[S]mego dnia we[z]mie dwa baranki niepokalone y owc[e] roc[z]n[a] krom plany a na offiar[e] chlebow[a] trzy dzie[S]i[a]te c[z][e][s][c]i od miary Effi bia[l]ey m[a]ki ktora by by[l]a pokropiona oleiem a o[S]obno oleiu miark[e].


text:
A gdy kap[l]an ktory oc[z]y[s][c]ia takiego c[z][l]owieka po[S]tawi go z onemi rzec[z]ami w[S][S]y[S]tkiemi przed Panem we drzwiach Przybytku [s]wiadectwa


text:
we[z]mie baranka y b[e]dziego offiarowa[l] za wy[S]t[e]p y oleiu on[e] miark[e]. J gdy w[S][S]y[S]tkie rzec[z]y b[e]dzie offiarowa[l] przed Panem


text:
zabije baranka k[e]dy wi[e]c bij[a] offiar[e] zupe[l]n[a] to ie[S]t na mie[S]cu [s]wi[e]tym. Abowiem iako za grzech takie[z] y za opu[S][S]c[z]enie co dobre'o offiara przy[S]lu[S][S]a kap[l]anowi: bo rzec[z] barzo [s]wi[e]ta ie[S]t.


text:
A wzi[a]w[S][S]y kap[l]an krwie oney offiary ktora offiarowana ie[S]t za grzech poma[z]e koniec prawego vcha y wielki palec v prawey r[e]ki y nogi onemu ktory [S]ie c[z]y[s][c]i:


text:
a co zo[S]tanie oleiu wlewey r[e]ce poma[z]e koniec vcha prawe'o y palec wielki v r[e]ki y nogi prawey onemu ktory [S]ie c[z]y[s][c]i y na krew ktora wylana ie[S]t za grzech


text:
J b[e]dzie [S]ie za nim modli[l] Panu a vc[z]yni ofiar[e] chlebowa za grzech: Tedy vc[z]yni y zupe[l]n[a] offiar[e]


text:
y v[l]o[z]y i[a] na o[l]tharz z offiarami Napoynymi iey thedy c[z][l]owiek takowy b[e]dzie prawie oc[z]y[Sz]c[z]ony.


text:
Je[S]li[z] by tak vbogi by[l] [z]eby niemog[l] offiarowa[c] za grzech tych rzec[z]y kthore [S]a opi[S]ane tedy we[z]mie baranka na offiar[e] [z]eby [S]ie za nim modli[l] kap[l]an y dzie[S]i[a]ta c[z][e][s][c] m[a]ki bia[l]ey pokropioney oleiem ku offiarze ch[l]ebowey y kuatherk[e] oleiu


text:
y offiaruie to kap[l]anowi o[S]mego dnia oc[z]y[Sz]c[z]enia [S]we'o v drzwi Przybytku [S]wiadectwa przed Panem.


text:
a zabiw[S][S]y baranka krwi[a] iego poma[z]e koniec vcha prawego temu kthory [S]ie c[z]y[s][c]i takie[z] y na palce wielkie v r[e]ki y nogi iego prawey:


text:
y dotknie [S]ie ko[n]ca prawego vcha c[z][l]owieka one'o kthory [S]ie c[z]y[s][c]i y wielkich palcow v r[e]ki y nogi prawey na mie[S]cu krwie ktora wy[l]ana ie[S]th za grzechy:


text:
o[S]tatek oleiu ktory ie[S]t w lewey r[e]ce wleie na g[l]ow[e] temu kthory [S]ie c[z]y[s][c]i aby vb[l]aga[l] Pana za[n]:


text:
b[e]dzie offiarowa[l] iedno za grzech a drugie za offiar[e] zupe[l]n[a] [S]wemi offiarami Napoinymi.


text:
To ie[S]t offiara tr[e]dowatego ktory niemo[z]e mie[c] w[S][S]y[c]kiego do[S]tathku ku oc[z]y[Sz]c[z]eniu.


text:
Gdy iu[z] wnidzie[c]ie do [z]iemie Chananey[S]kiey ktor[a] ia wam dam w dzier[z]aw[e] ie[S]li b[e]dzie zara[z]enie tr[e]du w domie


text:
poydzie go[S]podarz ktorego ie[S]th dom opowiadai[a]c tho kap[l]anowi y rzec[z]e: Thak mi [S]ie zda [z]e ie[S]th nieiaka zaraza Tr[e]dowa w domu moim.


text:
A on ro[S]ka[z]e aby w[S][S]y[c]ko wynie[S]iono zdomu drzewiey ni[z]li wnidzie do niego aby opatrzy[l] ie[S]li [z]e ie[S]t zara[z]ony tr[e]dem by nieby[l]y niec[z]y[S]te rzec[z]y w[S][S]y[c]kie ktore [S][a] wnim. A potym wnidzie y opatrzy tr[a]d domowy:


text:
Vzrzyli na [S][c]ianach iego iakoby do[l]ec[z]ki blade albo [Sz]arawe [S]karade y g[l][e]b[S][S]e ni[z]li ine mie[S]ca


text:
ka[z]e wy[l]omi[c] kamienie na ktorych tr[a]d ie[S]t y wyrzu[c]i[c] z mia[S]tha prec[z] na mie[S]ce niec[z]y[S]te:


text:
a dom wy[S]kroba[c] wn[a]thrz wko[l]o y wy[S][S]ypa[c] proch onego [Sz]orowania z mia[S]ta na mie[S]ce niec[z]y[S]te


text:
w[S][S]ed[S][S]y kap[l]an vzrza[l] ano za[s] thr[a]d [S]ie wro[c]i[l] a na [s][c]ianach [z]e [S][a] [S]plugawione tr[a]d ie[S]t trwa[l]y a dom [S]plugawiony:


text:
ktory natychmia[S]t rozbior[a] a kamienie drzewo y w[S][S]y[c]iek rum wynio[S][a] za mia[S]to na mie[S]rze niec[z]y[S]te.


text:
Je[S]li[z]eby kap[l]an wchodz[a]c do onego domu vzrza[l] [z]e tr[e]du nieprzyro[S][l]o na nowym tynkowaniu oc[z]y[s][c]igo y przywro[c]i mu zdrowie:


text:
A przy oc[z]y[Sz]caniu ie'o we[z]mie dwa wrobla [z]ywe drzewo Cedrowe y nitk[e] iedwabiu ia[S]no c[z]erwonego y Hy[S]op:


text:
we[z]mie drzewo Cedrowe y Hy[S]op y nitk[e] c[z]erwon[a] y wrobla [z]ywego tedy omoc[z]y tho w[S][S]y[c]ko we krwi pta[Sz]ka zabitego y w wodach [z]ywych : y pokropi dom [S]ied[m] kro[c]


text:
y oc[z]y[s][c]i gi tak krwi[a] pta[Sz]kow[a] iako wodami [z]ywemi y wroblem [z]ywym y drzewem Cedrowym y Hy[S]opem y nitk[a] c[z]erwon[a].


text:
A gdy iu[z] wypu[s][c]i wrobla [z]ywego aby [S]wiebodnie le[c]ia[l] na pole b[e]dzie [S]ie kap[l]an modli[l] za dom a tak prawie oc[z]y[Sz]c[z]on b[e]dzie.


text:
na bliznie o wynikai[a]cych li[S][S]aioch o [S]wiat[l]ych y o [l][S]n[a]cych [S]ie planach y o tych ktory [S]ie wrozmaite barwi mieni[a]


text:
Mow[c]ie [S]ynom J[S]rae[S]kim a rzec[z][c]ie im. M[a][z] z kthorego [c]iec[z]e niec[z]y[S]to[s][c] na[S]ienia niec[z]y[S]ty b[e]dzie.


text:
A na then c[z]as b[e]d[a] rozumie[c] [z]e t[e] wad[e] ma na [S]i[e] gdyby na ka[z]dy c[z]as plugawa wilgo[s][c] pr[z]y[S]ch[l]a do [c]ia[l]a ie'o a [S]piek[l]a [S]ie:


text:
po[s][c]iel na kthoreyby le[z]a[l] y na c[z]ym by te[z] [S]iedzia[l] niec[z]y[S]ta rzec[z] b[e]dzie.


text:
Je[S]liby kthory c[z][l]owiek dotkn[a][l] [S]ie [l]o[z]a iego [S]pierze odzienie [S]woie a [S]am omyw[S][S]y [S]i[e] wod[a] b[e]dzie niec[z]y[S]tym a[z] do wiec[z]ora.


text:
Je[S]liby [S]iad[l] tam gdzie on [S]iedzia[l] [S]pierze odzienie [S]woie: a omyw[S][S]y [S]ie wod[a] niec[z]y[S]tym b[e]dzie a[z] do wiec[z]ora.


text:
Kthoby [S]ie dotkn[a][l] [c]ia[l]a iego [S]pierze odzienie [S]woie: a [S]am omyw[S][S]y [S]ie wod[a] przed[S]i[e] iednak niec[z]y[S]tym b[e]dzie do wiec[z]ora.


text:
Je[S]liby takowy c[z][l]owiek niec[z]y[S]ty plun[a][l] na c[z]y[S]tego vpierze odzienie [S]woie on c[z]y[S]ty a omyw[S][S]y [S]ie wod[a] niec[z]y[S]tym b[e]dzie a[z] do wiec[z]ora.


text:
y co by tylko pod takowym c[z][l]owiekiem niec[z]y[S]tym by[l]o niec[z]y[S]te b[e]dzie a[z] do wiec[z]ora.


text:
J ten ktoby takowe rzec[z]y nio[S]l [S]pierze odzienie [S]woie a [S]am [S]ie wod[a] omyie przed[S]i[e] niec[z]y[S]tym b[e]dzie a[z] do wiec[z]ora. W[S][S]elki kogoby [S]ie ten niec[z]y[S]ty dotkn[a][l] nieumyw[S][S]y przed tym r[a]k [S]pierze odzienie [S]woie a [S]am omyw[S][S]y [S]ie wod[a] niec[z]y[S]tym b[e]dzie a[z] do wiec[z]ora.


text:
Nac[z]ynie gliniane ktoregoby [S]ie dotkn[a][l] b[e]dzie [S]t[l]uc[z]ono: A drzewiane vp[l]oc[z][a] y wymyi[a] wod[a].


text:
Je[S]li[z]e b[e]dzie vzdrowiony then kthory takow[a] niemoc [c]ierpi nalic[z]y [S]ied[m] dni po oc[z]y[s][c]ieniu [S]woim y omyie w[S][S]y[S]thko [c]ia[l]o y odzienie [S]woie w wodach [z]ywych tedy b[e]dzie c[z]y[S]ty.


text:
A o[S]mego dnia we[z]mie dwie Synogarlice abo dwoie Go[l][a]bi[a]t y prziydzie przed oblic[z]no[s][c] Pa[n][S]k[a] do drzwi Przybytku [s]wadectwa y da ie kap[l]anowi :


text:
ktory offiaruie iedno za grzech a drugie offiar[a] zupe[l]n[a]: y b[e]dzie [S]ie za nim modli[l] przed Panem aby by[l] oc[z]y[Sz]c[z]ony od they niemocy [S]woiey.


text:
M[e][Sz]c[z]yzna ktoryby mia[l] [S]praw[e] z niewia[S]t[a] omyie w[S][S]y[S]tko [c]ia[l]o [S]woie wod[a] a niec[z]y[S]thym b[e]dzie a[z] do wiec[z]ora.


text:
Szat[e] y ko[z]uch ktory b[e]dzie wten czas mia[l] och[e]do[z]y wod[a] a b[e]dzie niec[z]y[S]te odzienie ono a[z] do wiec[z]ora.


text:
Niewia[S]ka z kthor[a] ma [S]praw[e] omyie [S]ie wod[a] a niec[z]y[S]th[a] b[e]dzie a[z] do wiec[z]ora.


text:
Niewia[S]ta ktora na nowie kri[e][z]yca [c]ierpi przyrodzone rzec[z]y przez [S]ied[m] dni b[e]dzie od[l][a]c[z]ona:


text:
J tho mie[S]ce gdzie [S]i[e]dzi[e] abo [S]ie po[l]o[z]y wtey [S]woiey niemocy b[e]dzie [S]plugawiono.


text:
Kto by[S]ie dotkn[a][l] [l]o[z]a iey [S]pierze odzienie [S]woie a [S]am omyw[S][S]y [S]ie wod[a] niec[z]y[S]tym b[e]dzie a[z] do wiec[z]ora.


text:
W[S][S]elka rzec[z] na ktoreyby [S]iad[l]a kto by [S]ie iey dotkn[a][l] [S]pierze odzienie [S]woie a [S]am omyty wod[a] b[e]dzie niec[z]y[S]ty a[z] do wiec[z]ora.


text:
Je[S]liby mia[l] [S]ni[a] m[e][Sz]c[z]yzna [S]praw[e] na ten c[z]as gdyby [c]ierpia[l]a przyrodzone rzec[z]y plugawym b[e]dzie przez [S]ied[m] dni y w[S][S]y[S]tka po[s][c]iel na ktoreyby [S]pa[l] b[e]dzie [S]p[l]ugawiona.


text:
Niewia[S]ta kthora [c]ierpi [S]w[a] t[e] chorob[e] d[l]u[z]ey ni[z]li c[z]as naznac[z]ony ie[S]t abo kthorey po rzec[z]y przyrodzoney nie prze[S]tawa krew p[l]yn[a][c] dok[a]d to b[e]dzie [c]ierpia[l]a niec[z]y[S]t[a] b[e]dzie rownie iako c[z]a[S]u przyrodzoney niemocy.


text:
W[S][S]elka po[s][c]iel na ktorey by [S]pa[l]a abo na c[z]ymby iedno [S]iedzia[l]a [S]plugawiona b[e]dzie.


text:
A kthokolwiekby [S]ie iey dothkn[a][l] [S]pierze odzienie [S]woie a [S]am omythy wod[a] niec[z]y[S]thym b[e]dzie a[z] do wiec[z]ora.


text:
Je[S]li[z]e [S]ie za[S]tawi y prze[S]tanie by[c] na ni[e] rzec[z] przyrodzona nalic[z]y [S]ied[m] dni po vzdrowieniu [S]wym


text:
a o[S]mego b[e]dzie ofiarowa[c] za [S]i[e] kap[l]anowi dwie Synogarlice albo dwoie Go[l][a]bi[a]t do drzwi Przybytku [s]wiadectwa:


text:
kthory vc[z]yni iedno za grzech a drugie offiar[e] zupe[l]n[a] y b[e]dzie za ni[a] pro[S]i[l] przed Panem y za niemo[c] niec[z]y[S]to[s][c]i iey.


text:
Przeto b[e]dzie[c]ie vc[z]y[c] [S]yny J[S]rael[S]kie aby [S]ie wiarowali w[S][S]elkiey plugawo[s][c]i aby niepomarli w [S]mrodziech [S]woich gdy[z] by [S]plugawili Przybytek moy kthory ie[S]t miedzy nimi.


text:
Ta b[e]dzie [S]prawa oko[l]o tego ktory [c]ierpi takow[a] niemoc y kthory [S]ie plugawi [S]praw[a] zniewia[S]t[a]


text:
y oko[l]o niewia[S]ty na kthor[a] przychodz[a] przyrodzone rzec[z]y abo ktora v[S]tawic[z]nie [c]ierpi krwothok y c[z][l]owieka ktoryby [S]pa[l] [S]takow[a].


text:
J Mowi[l] Pan do Moize[S][S]a po [s]mier[c]i onych dwu [S]ynow Aaronowych ktorzy offiarui[a]c ogie[n] cudzy zabi[c]i [S][a]:


text:
Y przykaza[l] mu mowi[a]c: Mow do Aarona bratha twoiego aby nie na ka[z]dy c[z]as wchadza[l] do Swi[a]thnice ktora ie[S]th z on[e] [S]thron[e] za[S]lony przed Vb[l]agalni[a] ktor[a] przykrywai[a] Arch[e] by nie vmar[l]. (Abowiem w ob[l]oku [S]ie vka[z]e nad Vb[l]agalni[a] )


