# verses

text:
Wszystkich zatem pokoleń [jest]: od Abrahama do Dawida pokoleń czternaście, i od Dawida do przesiedlenia babilońskiego pokoleń czternaście, i od przesiedlenia babilońskiego do Chrystusa pokoleń czternaście.


text:
A z narodzeniem Jezusa Chrystusa było tak: Gdy matka Jego, Maryja, była już poślubiona Józefowi, okazała się brzemienną za sprawą Ducha Świętego, zanim oboje się zeszli.


text:
Józef, jej mąż, ponieważ był sprawiedliwy i chciał jej oszczędzić niesławy, postanowił skrycie ją oddalić.


text:
Gdy już to obmyślił, anioł Pana ukazał mu się we śnie i powiedział: „Józefie, synu Dawida, nie bój się przyjąć Maryi, twojej żony, bo Poczęte w niej jest z Ducha Świętego.


text:
A kiedy Jezus urodził się w Betlejem, w Judei, za dni króla Heroda, mędrcy przybyli ze Wschodu do Jerozolimy


text:
i pytali: „Gdzie jest ten narodzony Król Judejczyków? Zobaczyliśmy Jego gwiazdę na Wschodzie i przyszliśmy oddać Mu pokłon”.


text:
A ty, Betlejem, ziemio Judy, wcale nie najmniejsze jesteś wśród głównych [miast] Judy, bo z ciebie wyjdzie Przewodnik, który paść będzie mój lud, Izraela”.


text:
Odsyłając ich do Betlejem, powiedział: „Gdy tam przyjdziecie, dokładniej się zapytajcie o to Dziecko i jeśli znajdziecie, donieście mi, abym i ja poszedł oddać Mu pokłon”.


text:
Po wysłuchaniu króla odeszli. Wówczas gwiazda, którą zobaczyli na Wschodzie, prowadziła ich dalej, aż doszedłszy stanęła nad [miejscem], gdzie było Dziecko.


text:
Gdy weszli do mieszkania, zobaczyli Dziecko z Maryją, Jego matką. Wtedy upadłszy oddali Mu pokłon, a po otwarciu swych szkatuł złożyli Mu dary: złoto, kadzidło i mirrę.


text:
Potem, ponieważ we śnie zostali uprzedzeni, by nie wracali do Heroda, inną drogą odeszli do swego kraju.


text:
Po ich odejściu anioł Pana ukazał się we śnie Józefowi i powiedział: „Wstań, weź Dziecko i Jego matkę i uciekaj do Egiptu. Bądź tam, aż ci powiem, bo Herod będzie szukał tego Dziecka, aby Je zabić”.


text:
Był tam aż do śmierci Heroda. Tak spełniło się słowo Pana wypowiedziane przez proroka: „Z Egiptu wezwałem swojego Syna”.


text:
Gdy Herod zobaczył, że zawiedli go mędrcy, bardzo się rozgniewał i przez posłanych zabił w Betlejem i w jego okolicy wszystkich chłopców w wieku lat dwóch i mniej, zgodnie z czasem, o którym się dowiedział od mędrców.


text:
„Krzyk usłyszano w Rama, płacz i wielki lament; Rachel opłakującą swoje dzieci. A nie chciała się ukoić, bo [ich] nie ma”.


text:
i powiedział: „Wstań, weź Dziecko i Jego matkę, i idź do ziemi Izraela, bo już umarli ci, którzy nastawali na Jego życie”.


text:
Gdy usłyszał, że Judeą po swym ojcu Herodzie rządzi Archelaos, bał się tam iść. Otrzymawszy wtedy pouczenie we śnie, odszedł w granice Galilei.


text:
Kiedy tam przybył, zamieszkał w mieście, zwanym Nazaret. Tak mogło się spełnić słowo, wypowiedziane przez Proroków: Nazarejczykiem zostanie nazwany.


text:
On właśnie był tym zapowiedzianym przez proroka Izajasza: „Głos wołającego na pustkowiu: Przygotujcie drogę Pana, wyrównajcie Jego ścieżki”. 


text:
Jan miał odzienie z wielbłądziej sierści, a na swych biodrach skórzany pas. Jego pokarmem były szarańcze i polny miód.


text:
Kiedy zobaczył, że do jego chrztu przystępuje wielu faryzeuszów i saduceuszów, powiedział im: „O pomiocie żmij, kto was ostrzegł, by uciekać od zbliżającego się gniewu?


text:
Nie sądźcie, że możecie sobie mówić: Abrahama mamy za ojca. Zapewniam was bowiem, że Bóg potrafi z tych kamieni wzbudzić dzieci Abrahamowi.


text:
Już leży siekiera przy pniu tych drzew. Każde drzewo, które nie wydaje dobrego owocu, będzie wycięte i do ognia wrzucone.


text:
Ja was chrzczę w wodzie dla nawrócenia, a Ten idący za mną jest mocniejszy ode mnie. Nie jestem godny, by nieść Jego sandały. On was ochrzci w Duchu Świętym i w ogniu.


text:
Ma On w swoim ręku szuflę do przewiewania zboża. Dokona oczyszczenia na swoim klepisku i zbierze swoje ziarna w swoim spichrzu, a plewy spali ogniem nieugaszonym”.


text:
Jan jednak bronił Mu tego, mówiąc: „To ja powinienem przyjąć chrzest od Ciebie, a Ty przychodzisz do mnie?”


text:
Odpowiadając Jezus rzekł mu: „Zgódź się jednak, bo tak właśnie godzi się nam w pełni wykonać wszystko, co związane ze sprawiedliwością”. Wówczas się zgodził.


text:
Zaraz po chrzcie wyszedł Jezus z wody. I oto otwarły się Mu niebiosa i zobaczył Ducha Bożego, jakby gołębicę, zstępującego na Niego.


text:
I nagle z tych niebios głos zaczął mówić: „To jest mój Syn umiłowany. W nim złożyłem swoje postanowienia”.


text:
Kusiciel przystąpiwszy, powiedział do Niego: „Jeśli jesteś Synem Bożym, powiedz, aby te kamienie stały się chlebem”.


text:
On w odpowiedzi rzekł: „Jest napisane: Nie samym chlebem żyć będzie człowiek lecz każdym słowem, które pochodzi z ust Boga”. 


text:
Powiedział Mu: „Jeżeli jesteś Synem Bożym, rzuć się w dół. Jest przecież napisane: Swoim aniołom da co do Ciebie nakaz i na rękach nosić Cię będą, abyś nie uraził swojej nogi o kamień”. 


text:
Na to Jezus mu odpowiedział: „Odejdź, szatanie! Jest bowiem napisane: Panu, Bogu twojemu będziesz oddawał pokłon i Jemu samemu będziesz służył”. 


text:
Opuściwszy Nazaret, poszedł i osiadł w Kafarnaum, leżącym nad jeziorem, na terenach Zabulona i Neftalego.


text:
lud siedzący w ciemności ujrzał wielkie światło; dla przebywających w cienistej krainie śmierci wzeszło światło”.


text:
Od tego czasu zaczął Jezus nauczać i mówić: „Nawracajcie się, bo blisko już jest królestwo niebieskie”.


text:
Idąc nad Jeziorem Galilejskim, zobaczył dwóch braci: Szymona, nazywanego później Piotrem, i Andrzeja, jego brata, gdy zarzucali sieci na jeziorze. Byli bowiem rybakami.


text:
Idąc stamtąd dalej, zobaczył innych dwóch braci: Jakuba, [syna] Zebedeusza, i Jana, jego brata, którzy wtedy z Zebedeuszem, swoim ojcem, szykowali w łodzi sieci. Ich także wezwał.


text:
Obchodząc całą Galileę, uczył w ich synagogach, głosił wśród ludu dobrą nowinę o królestwie i leczył każdą chorobę i każdą słabość. 


text:
Wieść o Nim poszła po całej Syrii. Przynoszono do Niego wszystkich źle się czujących z powodu różnych chorób: i dręczonych bólami, i opętanych, i epileptyków, i paralityków, i uzdrowił ich.


text:
Błogosławieni jesteście, gdy was znieważą, i oskarżą, i kłamiąc powiedzą o was wszelkie zło z mojego powodu.


text:
Cieszcie się i weselcie, bo wasza nagroda w niebie jest wielka. Przecież przed wami tak samo prześladowali Proroków.


text:
Wy jesteście solą ziemi. Lecz jeśli sól straci swój smak, czy da się ona czymkolwiek posolić? Już do niczego się nie nadaje, chyba do wyrzucenia na dwór i podeptania przez ludzi.


text:
Niech tak świeci wasze światło przed ludźmi, aby widzieli wasze dobre uczynki i oddali chwałę Ojcu waszemu w niebie.


text:
Tak, mówię wam: zanim niebo i ziemia nie przeminie, nie zginie z Prawa nawet jedno jota, nawet jeden rożek litery, aż wszystko się spełni.


text:
Kto zatem zwolni się z jednego z tych przykazań, choćby najmniejszego, i tak będzie uczył ludzi, ten będzie nazwany najmniejszym w królestwie niebieskim. A kto spełni i [tak] będzie uczył, ten będzie nazwany wielkim w królestwie niebieskim.


text:
Zapewniam was, że jeśli wasza sprawiedliwość nie stanie się pełniejsza niż [sprawiedliwość] uczonych w Piśmie i faryzeuszów, nie wejdziecie do królestwa niebieskiego.


text:
A ja wam mówię, że każdy, kto gniewa się na swojego brata, będzie podlegał sądowi. A kto powie do swojego brata: Raka, będzie podlegał Sanhedrynowi. A kto powie: Głupi, będzie podlegał [wyrzuceniu] do gehenny ognia.


text:
Jeśli więc przyniesiesz swój dar do ołtarza i tam sobie przypomnisz, że twój brat ma coś przeciw tobie,


text:
zostaw przed ołtarzem swój dar i idź, pojednaj się najpierw ze swoim bratem, i wtedy dopiero, gdy wrócisz, składaj dar.


text:
Pogódź się od razu ze swoim przeciwnikiem, póki jesteś z nim w drodze, aby ten przeciwnik nie wydał cię sędziemu, a sędzia strażnikowi, i abyś nie został wtrącony do więzienia.


text:
A ja wam mówię, że każdy, kto pożądliwie patrzy na kobietę, już w sercu swoim dopuścił się z nią cudzołóstwa.


text:
I jeśli twoje prawe oko powoduje twój upadek, wyłup je i odrzuć od siebie. Bo lepiej dla ciebie, aby zginął jeden z twoich członków, niż żeby całe twoje ciało zostało wrzucone do piekła.


text:
I jeśli twoja prawa ręka powoduje twój upadek, odrąb ją i odrzuć od siebie. Bo lepiej dla ciebie, by zginął jeden z twoich członków, niż żeby całe twoje ciało poszło do piekła.


text:
A ja wam mówię, że każdy, kto oddala swoją żonę — poza wypadkiem związku cudzołożnego — czyni z niej cudzołożnicę; a kto z oddaloną się ożeni, dopuszcza się cudzołóstwa.


text:
Słyszeliście jeszcze, że powiedziano przodkom: Nie będziesz fałszywie przysięgał, oraz: Dotrzymasz Panu swoich ślubów.


text:
A ja wam mówię, aby nie występować przeciwko zepsuciu. Lecz jeśli ktoś ciebie uderzy w twój prawy policzek, nadstaw mu i drugi.


text:
Słyszeliście, że powiedziano: Będziesz miłował bliźniego swojego, a wroga swojego będziesz nienawidził.


text:
abyście się okazali synami waszego Ojca, który jest w niebie, gdyż On swojemu słońcu nakazuje wstawać nad zepsutych i dobrych, i zsyła deszcz na sprawiedliwych i niesprawiedliwych.


text:
Jeśli będziecie miłować tylko tych, którzy was miłują, jaką będziecie mieć zapłatę? Czyż i celnicy tego nie czynią?


text:
I jeśli pozdrawiać będziecie tylko swoich braci, cóż nadzwyczajnego uczynicie? Czyż i poganie tego nie czynią?


text:
Uważajcie, by swoich czynów sprawiedliwych nie spełniać przed ludźmi po to, aby was oglądali. Jeśli nie, nie będziecie mieć zapłaty u Ojca waszego, który jest w niebie.


text:
Kiedy więc będziesz spełniał uczynek miłosierdzia, nie otrąbiaj [tego] przed sobą, jak to robią obłudnicy w synagogach i na ulicach, by zdobyć pochwałę u ludzi. Tak, mówię wam: oni [już] odbierają swoją zapłatę.


text:
Kiedy się modlicie, nie bądźcie jak obłudnicy. Bo [oni] lubią się modlić, stając w synagogach i na rogach ulic, aby się ludziom pokazać. Tak, mówię wam: oni [już] odbierają swoją zapłatę.


text:
Gdy ty się modlisz, wejdź do swojego domu i zamknąwszy drzwi, pomódl się do Ojca swojego, który jest w ukryciu. A twój Ojciec, który widzi w ukryciu, da ci.


text:
W modlitwie nie paplajcie jak poganie. Oni uważają, że dzięki swojej wielomówności zostaną wysłuchani.


text:
Wy zatem tak się módlcie: Ojcze nasz, który jesteś w niebie, niech się uczci jako święte imię Twoje,


text:
Gdy pościcie, nie bądźcie posępni jak obłudnicy, bo oni zmieniają swoje twarze, by ludziom pokazać, że poszczą. Tak, mówię wam, [już] odbierają swoją zapłatę.


text:
by nie ludziom pokazać, że pościsz, lecz twojemu Ojcu, który jest w ukryciu. A twój Ojciec, który widzi w ukryciu, da ci.


text:
Nie chowajcie sobie skarbów na ziemi, gdzie mól i gryzoń niszczą i gdzie złodzieje włamują się i kradną;


text:
w niebie skarby sobie chowajcie, gdzie ani mól, ani gryzoń nie niszczą, i gdzie złodzieje się nie włamują i nie kradną.


text:
a jeśli twoje oko będzie zepsute, całe twoje ciało pogrążone będzie w ciemności. Jeżeli zatem to światło w tobie będzie ciemnością, jakże wielka to ciemność!


text:
Nikt nie może służyć dwom panom, bo jednym gardzić będzie, a drugiego polubi; o jednego dbał będzie, a drugiego zlekceważy. Nie możecie służyć Bogu i mamonie.


text:
Dlatego mówię wam: nie martwcie się o swoje życie, co będziecie jeść lub co pić będziecie; ani o swoje ciało, czym się przyodziejecie. Czy życie nie jest ważniejsze od pokarmu, a ciało od odzienia?


text:
Popatrzcie na ptaki na niebie: nie sieją, nie żną, nie gromadzą w magazynach, a wasz Ojciec niebieski je żywi. Czy wy nie znaczycie więcej niż one?


text:
Dlaczego martwicie się o odzienie? Przypatrzcie się liliom na polu, jak rosną: nie pracują ciężko ani nie przędą,


text:
Jeśli zatem to ziele na polu, które dziś jest, a jutro do pieca wrzucają, Bóg tak odziewa, to o wiele bardziej was, małej wiary!


text:
A zatem nie martwcie się, mówiąc: Co będziemy jeść?, albo: Co będziemy pić?, albo: Czym się odziejemy?


text:
Nie martwcie się zatem o jutro, bo jutro samo zatroszczy się o siebie. Starczy dniowi jego własnej biedy.


text:
bo jakim osądem sądzicie, takim zostaniecie osądzeni, i jaką miarą mierzycie, taką i wam zostanie wymierzone.


text:
Lub jak możesz swojemu bratu mówić: Pozwól, niech usunę tę ość z twojego oka, a oto w twoim oku drąg!?


text:
Obłudniku, najpierw wyrzuć drąg ze swojego oka i wtedy w pełni przejrzysz do tego, by usunąć ość z oka twojego brata.


text:
Nie dajcie tego, co święte, psom, ani nie rzucajcie swych pereł przed świnie, by ich nie podeptały swoimi nogami i was, obróciwszy się, nie rozszarpały.


text:
Jeśli zatem wy potraficie, choć zepsuci jesteście, dawać swym dzieciom dobre dary, to o ileż bardziej Ojciec wasz, który jest w niebie, da to, co dobre, proszącym Go.


text:
Tak wszystko ludziom czyńcie, jak chcielibyście, aby wam czynili. Bo to jest właśnie Prawo i Prorocy.


text:
Wchodźcie przez ciasną bramę, bo przestronna brama i szeroka ta droga, która wiedzie do zguby, a wielu jest tych, którzy przez nią wchodzą.


text:
Miejcie się na baczności przed fałszywymi prorokami. Oni przychodzą do was w przebraniu owczym, a wewnątrz są drapieżnymi wilkami.


text:
Nie każdy wołający do mnie: Panie, Panie, wejdzie do królestwa niebieskiego, lecz spełniający wolę mojego Ojca, który jest w niebie.


text:
Wielu będzie wołać do mnie w owym dniu: Panie, Panie, czyż nie prorokowaliśmy, używając Twego imienia!? I czyż nie Twoim imieniem wyrzucaliśmy demony!? I nie z Twoim imieniem czyniliśmy wiele cudów?


text:
Otóż każdy, kto słucha tych moich słów i wykonuje je, stanie się podobny do człowieka mądrego, który swój dom zbudował na skale.


text:
Spadła ulewa, i ruszyły potoki, i wichry zadęły, i rzuciły się na ten dom — a nie zawalił się, bo na skale ma swoje fundamenty.


text:
A każdy słuchający tych moich słów, a nie wykonujący ich, stanie się podobny do człowieka głupiego, który swój dom zbudował na piasku.


text:
Spadła ulewa i ruszyły potoki, i wichry zadęły, i uderzyły w ten dom — i zawalił się, a upadek jego był wielki”.


text:
Zbliżył się wtedy pewien trędowaty, pokłonił się Mu i prosił: „Panie, jeśli Ty zechcesz, potrafisz mnie oczyścić”.


text:
Wyciągnął więc rękę, dotknął go i powiedział: „Chcę, stań się czysty”. I natychmiast jego trąd ustąpił.


text:
Jezus powiedział mu: „Uważaj, nikomu nie mów, ale idź, pokaż się kapłanowi i złóż dar, który nakazał Mojżesz. [Niech to będzie] dla nich świadectwem”.


text:
A centurion powiedział: „Panie, nie jestem godny, abyś wszedł pod mój dach, lecz tylko słowem rozkaż, a mój sługa stanie się zdrowy.


text:
Bo i ja, choć jestem człowiekiem pod władzą, mam pod sobą żołnierzy. Temu rozkazuję: Odmarsz, i odmaszerowuje; innemu: Przystąp — i przystępuje; a swojemu słudze: Zrób to — i robi”.


text:
Gdy Jezus [to] usłyszał, wyraził swe uznanie i powiedział do tych, którzy [Mu] towarzyszyli: „Tak, mówię wam, takiej wiary nie znalazłem u nikogo w Izraelu.


text:
I oświadczam wam, że wielu przyjdzie ze wschodu i zachodu, i zasiądzie w królestwie niebieskim razem z Abrahamem, z Izaakiem i Jakubem,


text:
a synowie tego królestwa zostaną wyrzuceni w ciemność na zewnątrz. Tam będzie szloch i zgrzytanie zębami”.


text:
I rzekł Jezus centurionowi: „Idź, niech stanie się tak, jak uwierzyłeś”. I o tej godzinie jego sługa został uleczony. 


text:
Gdy nastał wieczór, przynieśli do niego wielu opętanych. Duchy usunął słowem, a wszystkich źle się czujących uzdrowił.


text:
Tak spełniło się słowo, wypowiedziane przez Izajasza: „On wziął na siebie nasze słabości i zabrał nasze choroby”.


text:
Wtedy pewien uczony w Piśmie podszedł do Niego i powiedział: „Nauczycielu, pójdę za Tobą, dokądkolwiek się udasz”.


text:
Jezus mu odpowiedział: „Lisy mają nory i ptaki z przestworzy — gniazda, a Syn Człowieczy nie ma na czym głowy oprzeć”.


text:
Odpowiedział im: „Dlaczego przerażeni jesteście, małej wiary?” Potem wstał, upomniał wichry i jezioro, i nastała wielka cisza.


text:
Kiedy dotarł na drugi brzeg, do kraju Gadareńczyków, zastąpili Mu drogę dwaj opętani, którzy wychodzili z grobowca, bardzo niebezpieczni, tak że nikt nie mógł przejść tą drogą,


text:
i zaczęli wrzeszczeć: „Co się tu do nas wtrącasz, Synu Boży!? Przyszedłeś tu dręczyć nas przed czasem!!!”


text:
Odpowiedział im: „Idźcie”. One więc wyszły i wstąpiły w świnie. I naraz rzuciło się cało stado ze stromego urwiska do jeziora i zginęło w odmętach.


text:
Pasterze natomiast uciekli i przybywszy do miasta, powiadomili o wszystkim, a także o tym wydarzeniu z opętanymi.


text:
I oto całe miasto wyszło naprzeciw Jezusowi. Kiedy Go zobaczyli, poprosili, aby odszedł z ich kraju.


text:
Przynieśli Mu wtedy człowieka sparaliżowanego, leżącego na noszach. Jezus widząc ich wiarę, powiedział do sparaliżowanego: „Odwagi, synu. Odpuszczają się tobie twoje grzechy”.


text:
Co jest bardziej uderzające, czy powiedzieć: Odpuszczają się tobie twoje grzechy, czy też powiedzieć: Wstań i chodź?


text:
Abyście jednak wiedzieli, że Syn Człowieczy ma na ziemi władzę odpuszczania grzechów” — tu zwrócił się do sparaliżowanego — „wstań, weź swoje nosze i idź do swojego domu”.


text:
Gdy tłumy [to] zobaczyły, napełniły się bojaźnią i zaczęły wysławiać Boga, że taką władzę dał ludziom.


text:
Odchodząc stamtąd zobaczył Jezus człowieka, imieniem Mateusz, siedzącego przy cle. Powiedział mu: „Chodź ze mną”. On wstał i poszedł z Nim.


text:
Kiedy był w domu przy stole, przyszło wielu poborców i innych grzeszników, i zajęli miejsce przy Jezusie i Jego uczniach.


text:
Faryzeusze zobaczywszy [to], mówili do Jego uczniów: „Dlaczego wasz nauczyciel je z poborcami i grzesznikami?”.


text:
Idźcie i nauczcie się, co znaczy: Miłosierdzia chcę, nie ofiary. Bo przyszedłem wezwać nie sprawiedliwych, lecz grzeszników”.


text:
Podeszli wówczas do Niego uczniowie Jana i zapytali: „Dlaczego my i faryzeusze dużo pościmy, a Twoi uczniowie nie poszczą?”


text:
Jezus im odpowiedział: „Czy mogą być smutni drużbowie weselni, gdy pan młody jest z nimi? Lecz przyjdą dni, kiedy pan młody zostanie im zabrany. Wtedy będą pościć.


text:
Nikt nie przyszywa łaty ze świeżego sukna do starego płaszcza, bo taka naprawa obrywa płaszcz i rozdarcie robi się jeszcze gorsze.


text:
I nie wlewają młodego wina do starych bukłaków. W przeciwnym wypadku bukłaki pękają: wino się wylewa, a bukłaki się niszczą. Lecz młode wino wlewają do nowych bukłaków. A tak i ono, i one są bezpieczne”.


text:
Kiedy On im to mówił, podszedł pewien dostojnik, kłaniał się przed Nim i prosił: „Moja córka przed chwilą umarła, ale przyjdź i połóż na niej swoją rękę, a będzie żyć”.


text:
Wtedy właśnie jakaś kobieta, od dwunastu lat chorująca na upływ krwi, dotknęła z tyłu skraju jego płaszcza.


text:
Jezus odwrócił się i gdy ją zobaczył, powiedział: „Odwagi, córko, twoja wiara przyniosła ci ocalenie”. Od tej godziny była już zdrowa.


text:
Gdy Jezus stamtąd odchodził, poszło za Nim dwóch niewidomych. Wołając prosili: „Ulituj się nad nami, Synu Dawida”.


text:
Kiedy wszedł do domu, ci ślepcy podeszli do Niego. Jezus powiedział im: „Czy wierzycie, że mam moc to uczynić?” Odpowiedzieli Mu: „Tak, Panie”.


text:
I otwarły się ich oczy. A Jezus surowo im przykazał, mówiąc: „Uważajcie, by nikt o tym nie wiedział”.


text:
Kiedy demon został usunięty, niemy odzyskał mowę. A tłumy ze zdziwieniem mówiły: „Nigdy czegoś takiego nie widziano w Izraelu”.


text:
Jezus obchodził wszystkie miasta i wsie, ucząc w ich synagogach, głosząc ewangelię o królestwie i uzdrawiając z każdej choroby i z każdej niemocy.


text:
Patrząc na tłumy, wzruszył się z ich powodu, bo byli strudzeni i leżeli jak owce nie mające pasterza.


text:
Przywołał dwunastu uczniów i dał im władzę nad duchami nieczystymi, aby je usuwali i leczyli każdą chorobę i każdą niemoc.


text:
Imiona dwunastu apostołów są te: pierwszy — Szymon, nazywany Piotrem, i Andrzej, jego brat; Jakub, [syn] Zebedeusza, i Jan, jego brat;


text:
Tych dwunastu wysłał Jezus i nakazał im, mówiąc: „Na drogi pogan nie idźcie i nie wchodźcie do miast Samarii.


text:
Uzdrawiajcie ogarniętych niemocą, wskrzeszajcie umarłych, oczyszczajcie trędowatych, usuwajcie demony. Za darmo otrzymaliście, darmo dajcie.


text:
ani torby na drogę, ani dwóch ubrań, ani sandałów, ani laski, bo wart jest robotnik swojego pożywienia.


text:
Gdy wejdziecie do jakiegoś miasta lub wsi, dowiedzcie się, kto w nich jest godny, i tam mieszkajcie aż do odejścia.


text:
Jeśli ten dom będzie godny, niech wasze Pokój zstąpi na niego; a jeśli nie będzie godny, niech wasze Pokój powróci do was.


text:
A jeśli ktoś was nie przyjmie i nie będzie chciał słuchać słów waszych, wychodząc z tego domu lub miasta, strząśnijcie proch ze swoich stóp.


text:
Bądźcie ostrożni wobec tych ludzi, bo wydawać was będą do sądów, a w swoich synagogach poddawać was będą chłoście.


text:
A gdy was wydadzą, nie martwcie się jak albo co macie powiedzieć. W owej godzinie będzie wam podane, co macie powiedzieć.


text:
Brat brata wyda na śmierć, a ojciec [swoje] dziecko. Dzieci powstaną przeciw rodzicom i na śmierć ich skażą.


text:
Będziecie znienawidzeni przez wszystkich z powodu mojego imienia. Kto jednak wytrwa do końca, będzie zbawiony.


text:
Gdy będą was poszukiwać w tym mieście, uciekajcie do drugiego, bo naprawdę mówię wam, nie dojdziecie do końca miast Izraela, a już przyjdzie Syn Człowieczy.


text:
Wystarczy uczniowi, by się stał jak jego nauczyciel, a sługa — jak jego pan. Jeśli gospodarza nazwali Belzebubem, to o ile bardziej należących do jego domu!


text:
Jednak nie bójcie się ich! Nic bowiem, co zasłonięte, nie pozostanie nieodkryte, a tajne nie pozostanie nieznane.


text:
Co wam mówię w ciemności, powiedzcie to w świetle; a co słyszycie na ucho, z dachów głosem herolda ogłoście.


text:
I nie bójcie się tych, którzy zabijają ciało, a duszy zabić nie mogą. Bójcie się raczej Tego, który i duszę, i ciało może zgubić w piekle.


text:
Czyż nie sprzedaje się dwóch wróbli za asa? A z nich ani jeden nie spadnie na ziemię [bez zgody] waszego Ojca.


text:
Do każdego, kto przyzna się do mnie przed ludźmi, przyznam się i ja przed moim Ojcem, który jest w niebie;


text:
Kto miłuje ojca lub matkę bardziej niż mnie, nie jest mnie godzien; i kto miłuje syna lub córkę bardziej niż mnie, nie jest mnie godzien;


text:
Kto przyjmuje proroka jako proroka, otrzyma zapłatę proroka; a kto przyjmuje sprawiedliwego jako sprawiedliwego, zapłatę sprawiedliwego otrzyma.


text:
Kto napoi choćby kubkiem świeżej wody jednego z tych małych jako [mego] ucznia, ten — tak właśnie mówię wam — nie straci swojej zapłaty”.


text:
Kiedy Jezus przestał dawać wskazania swoim dwunastu uczniom, odszedł stamtąd, by nauczać i głosić w ich miastach.


text:
Niewidomi wzrok odzyskują, a niewładni w nogach chodzą; trędowaci doznają oczyszczenia, a głusi słyszą; umarli powstają, a ubodzy otrzymują ewangelię.


text:
Gdy oni już odchodzili, zaczął Jezus mówić o Janie do tłumów: „Co wyszliście oglądać na pustkowiu? Trzcinę przez wiatr kołysaną?...


text:
No, co wyszliście zobaczyć!? Człowieka odzianego w miękkie szaty? Przecież ci, co miękkie szaty noszą, w domach królewskich przebywają.


text:
On jest tym, o którym napisano: Oto ja wysyłam mojego posłańca przed Tobą, On przygotuje przed Tobą Twoją drogę. 


text:
Tak, mówię wam: wśród narodzonych z kobiet nie powstał większy od Jana Chrzciciela; lecz nawet ktoś mniejszy w królestwie niebieskim większy jest od niego.


text:
Od dni Jana Chrzciciela do tej pory królestwo niebieskie doznaje naporu i ludzie mocni je zdobywają.


text:
Z kim mógłbym porównać to pokolenie? Podobne jest do dzieci, które przebywają na placach. Przygadują one kolegom,


text:
Przyszedł Syn Człowieczy, je i pije, a mówią: To żarłok i pijak, przyjaciel poborców i grzeszników. A jednak mądrość okazuje się sprawiedliwa poprzez swoje czyny”.


text:
„Biada ci, Korazin! Biada ci, Betsaido! Gdyby w Tyrze i Sydonie dokonały się te cudy, które się u was dokonały, to już dawno zaczęłyby pokutować w worach i popiele.


text:
I ty, Kafarnaum, czy aż do nieba się wyniesiesz? — Aż do dna otchłani się poniżysz!!! Gdyby bowiem w Sodomie dokonały się te cudy, które się w tobie spełniły, zachowałaby się aż do dziś.


text:
W tym to czasie Jezus, kolejny raz przemawiając, powiedział: „Uwielbiam Cię, Ojcze, Panie nieba i ziemi, że zakryłeś to przed uczonymi i mądrymi, a odsłoniłeś małym.


text:
Ojciec mój wszystko mnie przekazał. A nikt nie zna Syna z wyjątkiem Ojca, ani Ojca nikt nie zna z wyjątkiem Syna i tego, komu Syn zechce odsłonić.


text:
Weźcie na siebie moje jarzmo i nauczcie się ode mnie, że jestem łagodny i pokornego serca, a znajdziecie odpoczynek dla dusz swoich .


text:
W tym czasie szedł Jezus w szabat wśród zbóż. Jego uczniowie byli głodni, więc zaczęli zrywać kłosy i jeść.


text:
Gdy to zobaczyli faryzeusze, powiedzieli do Niego: „Oto Twoi uczniowie robią to, czego w szabat robić nie wolno”.


text:
Jak wszedł do domu Bożego i zjedli chleby pokładne, których jeść nie wolno było ani jemu, ani tamtym, lecz tylko samym kapłanom?


text:
[Był tam] człowiek mający drętwą rękę. Aby móc Go oskarżyć, zapytali Go: „Czy wolno w szabat uzdrowić?”


text:
On im odpowiedział: „Czy znajdzie się wśród was taki człowiek, który mając jedną owcę nie wziąłby jej i nie wyniósł, gdyby ona wpadła w szabat do jakiegoś dołu?


text:
Potem powiedział do tego człowieka: „Wyciągnij swoją rękę”. Wyciągnął. I stała się zdrowa jak druga.


text:
Jezus jednak, wiedząc [o tym], odszedł stamtąd. Za Nim poszło bardzo wielu. Uzdrowił ich wszystkich.


text:
„Oto mój Sługa, którego wybrałem, umiłowany mój, w którym dusza moja złożyła swoje pragnienia. Położę na Nim Ducha mojego i wyrok narodom ogłosi.


text:
Trzciny uszkodzonej nie dołamie i tlącego się knota nie dogasi, zanim wyroku nie pośle po zwycięstwo.


text:
Przyprowadzono do Niego w tym czasie opętanego, który nie widział i nie mówił. Uzdrowił go, tak że niemowa mógł mówić i widzieć.


text:
A faryzeusze słysząc to, powiedzieli: „On usuwa demony nie inaczej, jak za sprawą Belzebuba, przywódcy demonów”.


text:
Ponieważ znał te ich myśli, powiedział do nich: „Jeśli jakieś królestwo doszło do wewnętrznego rozłamu, ulega spustoszeniu; żadne miasto ani dom, które doszły do wewnętrznego rozłamu, nie ostoją się.


text:
Również jeśli szatan usuwa szatana, to doszedł do wewnętrznego rozłamu. I jak ostoi się jego królestwo?


text:
Jeśli ja za sprawą Belzebuba usuwam demony, to ci wasi synowie za czyją sprawą usuwają? Dlatego oni będą waszymi sędziami.


text:
Jak może ktoś wtargnąć do domu kogoś potężnego i zagrabić mu jego rzeczy, jeśli najpierw tego potężnego nie zwiąże? Wtedy dopiero rozgrabi mu jego dom.


text:
Dlatego oświadczam wam: każdy grzech i bluźnierstwo zostaną ludziom odpuszczone, natomiast bluźnierstwo przeciwko Duchowi nie zostanie odpuszczone.


text:
I jeśli ktoś powie jakieś słowo przeciwko Synowi Człowieczemu, zostanie mu odpuszczone; jeśli natomiast ktoś powie przeciwko Duchowi Świętemu, nie zostanie mu odpuszczone ani na tym świecie, ani w przyszłym.


text:
Albo przyjmijcie, że drzewo jest dobre i owoc jego dobry, albo przyjmijcie, że drzewo jest zagrzybione i owoc jego zagrzybiony. Po owocu bowiem poznaje się drzewo.


text:
Pomiocie żmij, jak moglibyście dobrze mówić, skoro jesteście zepsuci?! Bo usta mówią według tego, co wypełnia serce.


text:
Dobry człowiek wydaje z dobrego skarbca to, co dobre, a zepsuty człowiek wydaje z zepsutego skarbca to, co zepsute.


text:
Oświadczam wam, że z każdego nieużytecznego słowa, które ludzie wypowiedzą, zdadzą sprawę w dniu sądu.


text:
Bo na podstawie twoich słów dostąpisz usprawiedliwienia i na podstawie twoich słów otrzymasz wyrok skazujący”.


text:
Wtedy odezwali się do Niego niektórzy z uczonych w Piśmie i faryzeuszy. Powiedzieli: „Nauczycielu, chcemy zobaczyć jakiś znak od Ciebie”.


text:
A On w odpowiedzi rzekł im: „Zepsute i cudzołożne plemię domaga się znaku, lecz znak nie będzie mu dany poza znakiem proroka Jonasza.


text:
Jak bowiem Jonasz był we wnętrznościach potwora morskiego przez trzy dni i trzy noce, tak Syn Człowieczy przez trzy dni i trzy noce będzie w łonie ziemi.


text:
Ludzie z Niniwy staną do sądu z tym plemieniem i potępią je, bo oni na wołanie Jonasza nawrócili się, a oto tu coś więcej niż Jonasz.


text:
Królowa z Południa stanie do sądu z tym plemieniem i potępi je, bo z krańców ziemi przybyła, aby posłuchać mądrości Salomona, a oto tu coś więcej niż Salomon.


text:
Gdy duch nieczysty wyjdzie z człowieka, krąży po pozbawionych wody miejscach i szuka ochłody, a nie znajduje.


text:
Wtedy mówi: Wrócę do swojego mieszkania, z którego wyszedłem. Wróciwszy znajduje je nie zajęte, pozamiatane i wystrojone.


text:
Idzie wówczas i przybiera sobie siedmiu innych, jeszcze bardziej niż on zepsutych duchów. Kiedy już wejdą, mieszkają tam i późniejszy stan tego człowieka staje się gorszy od poprzedniego. Tak będzie również z tym zepsutym plemieniem”.


text:
Kiedy On jeszcze mówił do tłumów, oto Jego matka i bracia stanęli na zewnątrz, bo chcieli z Nim porozmawiać.


text:
Zebrały się przy Nim tłumy tak liczne, że wszedł do łodzi, usiadł w niej, a cały tłum był na brzegu.


text:
Inne padły na grunt skalisty, gdzie niewiele znalazły ziemi. Szybko wzeszły, bo nie miały głębokiego podłoża.


text:
Jeszcze inne padły na ziemię dobrą i wydały plon: to stokrotny, tamto sześćdziesięciokrotny, a tamto trzydziestokrotny.


text:
On odpowiadając rzekł im: „Wam dane jest poznać tajemnice królestwa niebieskiego, a im nie jest dane.


text:
Bo kto przyjmuje, temu jeszcze dadzą, i w nadmiarze mieć będzie; a kto nie przyjmuje, nawet to, co ma, zabiorą mu.


text:
Mówię do nich w przypowieściach dlatego, że patrząc, nie widzą, a słuchając, nie słyszą ani nie pojmują.


text:
Spełnia się na nich to, co mówi proroctwo Izajasza: Słuchem słuchać będziecie, a nie pojmiecie; i patrząc patrzeć będziecie, a nie zobaczycie.


text:
Otępiało bowiem serce tego ludu, z oporem słuchali uszami, a oczy swe przymknęli, by przypadkiem nie zobaczyć oczami, a uszami nie usłyszeć, a sercem nie pojąć i nie nawrócić się, a uzdrowiłbym ich.


text:
Bo zapewniam was, że wielu proroków i sprawiedliwych pragnęło zobaczyć, na co wy patrzycie, a nie zobaczyli, i usłyszeć, co wy słyszycie, a nie usłyszeli.


text:
Gdy ktoś słucha nauki o królestwie, a nie pojmuje jej, przychodzi ów zepsuty i porywa to, co zasiane w jego sercu. Jest on tym zagonem przy drodze.


text:
Nie ma jednak korzenia w sobie, bo jest niestały. Gdy przychodzi ucisk i prześladowanie z powodu tej nauki, szybko się załamuje.


text:
A znowu zagonem z ostami jest ten, kto słyszy naukę, lecz starania związane ze światem i pokusa bogactwa zagłuszają pospołu ową naukę i pozostaje bez plonu.


text:
Wreszcie zagonem na dobrej ziemi jest ten, kto naukę słyszy i pojmuje. On właśnie owocuje i wydaje plon: ten stokrotny, tamten sześćdziesięciokrotny, a tamten trzydziestokrotny”.


text:
Inną przypowieść im przedstawił. Powiedział: „Królestwo niebieskie stało się podobne do człowieka, który na swoim polu zasiał dobre ziarno.


text:
Przyszli słudzy gospodarza i powiedzieli mu: Panie, czy nie dobre ziarno posiałeś na swoim polu? Skąd więc te chwasty?


text:
A on im odpowiedział: Ktoś nieżyczliwy to zrobił. Słudzy zapytali go: Czy chcesz, byśmy poszli i usunęli je?


text:
Pozwólcie obu rosnąć aż do żniw. W czasie żęcia powiem żniwiarzom: Zbierzcie najpierw chwasty i zwiążcie je w snopy, by spalić, a pszenicę zwieźcie do mojego spichlerza”.


text:
Inną przypowieść im przedstawił. Powiedział: „Królestwo niebieskie podobne jest do ziarnka gorczycy, które ktoś wziąwszy, posiał na swoim polu.


text:
Jest ono mniejsze od wszystkich nasion, lecz kiedy urośnie, wyższe jest od jarzyn i staje się krzewem, tak że przylatuje ptactwo z nieba i zakłada gniazda w jego gałęziach”.


text:
Opowiedział im jeszcze inną przypowieść: „Królestwo niebieskie podobne jest do drożdży, które kobieta wzięła i wrzuciła do trzech miar mąki, aż całość się zakwasiła”.


text:
Tak spełniło się słowo, wypowiedziane przez proroka: „Otworzę me usta w przypowieściach, wypowiem rzeczy ukryte od założenia świata”.


text:
Potem odprawił tłumy i wszedł do domu. Jego uczniowie przyszli do Niego z pytaniem: „Wyjaśnij nam przypowieść o chwaście na polu”.


text:
Syn Człowieczy pośle swoich aniołów i zbiorą z Jego królestwa wszystkich [sprawców] zgorszeń i czyniących nieprawość.


text:
Królestwo niebieskie jest podobne do skarbu ukrytego na polu. Gdy znalazł go pewien człowiek, zakrył z powrotem. Potem poszedł uradowany, sprzedał wszystko co miał, i kupił to pole.


text:
Królestwo niebieskie podobne jest jeszcze do sieci, która została zarzucona w morze i zaczęła zagarniać [ryby] wszelkiego rodzaju.


text:
A On im powiedział: „Dlatego każdy uczony w Piśmie, jeśli się stał uczniem królestwa niebieskiego, podobny jest do pewnego gospodarza, który ze swoich składów wydaje rzeczy nowe i stare”.


text:
Po przyjściu do swojego rodzinnego miasta nauczał ich w synagodze, że aż dziwili się i mówili: „Skąd Mu ta mądrość i moce!?


text:
Czyż nie jest On synem cieśli? Czy Jego matka nie nazywa się Maryja, a Jego bracia — Jakub, i Józef, i Szymon, i Juda?


text:
I czuli się Nim zgorszeni. A Jezus powiedział do nich: „Nigdzie nie lekceważą proroka, jak tylko w jego ojczyźnie i domu”.


text:
Powiedział on do swoich dworzan: „To jest Jan Chrzciciel. To on powstał z martwych i dlatego takie moce przez Niego działają”.


text:
Otóż Herod za sprawą Herodiady, żony swojego brata Filipa, kazał wcześniej zatrzymać Jana, związać go i osadzić w więzieniu,


text:
Później jego uczniowie poszli, zabrali zwłoki i pogrzebali je. A potem przyszedłszy, powiadomili Jezusa.


text:
Jezus powiadomiony oddalił się stamtąd samotnie łodzią na pustkowie. Lecz tłumy dowiedziały się i z miast poszły za Nim lądem.


text:
Gdy nastał wieczór, podeszli do Niego uczniowie i mówili: „To miejsce jest pustkowiem, a późno już się zrobiło. Każ odejść tłumom, by poszli do wsi i kupili sobie jedzenia”.


text:
I kazał, aby tłumy zasiadły na murawie. Potem wziął owe pięć chlebów i dwie ryby, spojrzał w niebo, pobłogosławił i połamawszy dał chleby uczniom, a uczniowie tłumom.


text:
Zaraz potem ponaglił uczniów, by wsiedli do łodzi i udali się przed Nim na drugi brzeg, zanim odprawi tłumy.


text:
Po odprawieniu tłumów wszedł na górę, aby się modlić samotnie. Gdy wieczór zapadł, pozostał tam tylko On.


text:
Gdy uczniowie zobaczyli Go idącego po jeziorze, przerazili się i mówili: „To jest zjawa”. I ze strachu zaczęli krzyczeć.


text:
Piotr odzywając się rzekł Mu: „Panie, jeśli to Ty jesteś, rozkaż, abym przyszedł do Ciebie po wodzie”.


text:
Gdy jednak poczuł gwałtowny podmuch, strach go zdjął. Kiedy zaczął tonąć, krzyknął mówiąc: „Panie, ratuj mnie!”


text:
Ludzie z tego miejsca rozpoznali Go i rozesłali wiadomość po całej tamtejszej okolicy. Przynieśli wtedy do Niego wszystkich chorych.


text:
Ci prosili Go, aby mogli dotknąć choćby skraju Jego płaszcza. Którzy go dotknęli, zostali uzdrowieni.


text:
„Dlaczego Twoi uczniowie naruszają tradycję przodków? Nie obmywają swoich rąk, gdy spożywają posiłek”.


text:
Wy tymczasem mówicie: Kto powie ojcu lub matce: Darem ofiarnym [jest] to, co miałeś otrzymać ode mnie na utrzymanie,


text:
Nie to, co wchodzi do ust, czyni człowieka nieczystym, lecz co z ust wychodzi, to właśnie nieczystym czyni człowieka”.


text:
Wtedy podeszli do Niego uczniowie i powiedzieli: „Czy wiesz, że faryzeusze obruszyli się, słysząc tę odpowiedź?”


text:
On na to rzekł: „Każda roślina, której nie zasadził mój Ojciec niebieski, zostanie wyrwana z korzeniami.


text:
Bo z serca wychodzą zepsute myśli, zabójstwa, cudzołóstwa, rozpusty, złodziejstwa, fałszywe świadectwa, bluźnierstwa.


text:
To one właśnie czynią człowieka nieczystym, a jedzenie nieobmytymi rękami nie czyni człowieka nieczystym”.


text:
Wtedy pewna Kananejka, wyszedłszy gdzieś z tamtych miejsc, wołała mówiąc: „Zlituj się nade mną, Panie, Synu Dawida! Moja córka jest nieszczęśliwie opętana przez złego ducha”.


text:
On jednak nie odzywał się do niej żadnym słowem. Wtedy Jego uczniowie podszedłszy prosili Go, mówiąc: „Odpraw ją, bo krzyczy za nami”.


text:
Ona na to powiedziała: „Tak, Panie, lecz jednak jedzą szczenięta okruchy spadające ze stołu ich panów”.


text:
Wówczas w odpowiedzi rzekł Jezus: „O kobieto, twoja wiara wielka. Niech ci się stanie, jak chcesz”. Od tej godziny jej córka była zdrowa.


text:
Przyszły do Niego liczne tłumy, wiodące z sobą chromych, niewidomych, powykrzywianych, niemych i wielu innych podobnych. Położyli ich u Jego stóp, a On ich uzdrowił,


text:
tak że tłum był zdumiony. Widzieli bowiem niemych mówiących, powykrzywianych zdrowych, a chromych chodzących, a niewidomych widzących. Oddali za to chwałę Bogu Izraela.


text:
Jezus przywołał swoich uczniów i powiedział: „Współczuję temu ludowi, bo już trzy dni trwają przy mnie i nie mają co jeść. Nie chcę odprawić ich głodnych, aby nie osłabli w drodze”.


text:
Wziął siedem chlebów i ryby, i odmówiwszy dziękczynienie, połamał i dawał uczniom, a uczniowie gromadom.


text:
Podeszli faryzeusze i saduceusze, i wystawiając Go na próbę prosili, aby im pokazał jakiś znak z nieba.


text:
A rano: Dziś burza, bo niebo płonie ogniem i jest posępne. Wygląd nieba umiecie rozpoznawać, a znaków tych chwil — nie potraficie.


text:
To zepsute i cudzołożne pokolenie żąda znaku, lecz nie będzie mu dany znak z wyjątkiem znaku Jonasza”. I zostawiwszy ich odszedł.


text:
Jezus natomiast, świadomy tego, powiedział: „Dlaczego, małej wiary, tak sobie myślicie: że chleba nie macie?


text:
Jeszcze nie pojmujecie i nie pamiętacie o tych pięciu chlebach dla pięciu tysięcy i ile zebraliście koszy?


text:
Jak możecie nie pojąć, że nie o chlebie wam powiedziałem? Strzeżcie się kwasu faryzeuszów i saduceuszów”.


text:
Wtedy dopiero zrozumieli, że mówił o wystrzeganiu się nie kwasu chlebowego, lecz nauki faryzeuszów i saduceuszów. 


text:
A kiedy Jezus przyszedł w okolice Cezarei Filipowej, pytał swoich uczniów: „Co ludzie mówią o Synu Człowieczym? Kim jest?”


text:
Oni odpowiedzieli: „Według jednych Janem Chrzcicielem, według innych Eliaszem, według jeszcze innych Jeremiaszem lub jednym z proroków”.


text:
Na to Jezus mu rzekł: „Błogosławiony jesteś, Szymonie, synu Jony, bo nie ciało i krew objawiły ci [to], lecz mój Ojciec, Ten w niebie.


text:
I ja ci oświadczam, że ty jesteś Piotrem, [Skałą], i na tej skale będę budował mój Kościół, a oddziały piekła go nie przemogą.


text:
Dam ci klucze królestwa niebieskiego i jeśli coś zwiążesz na ziemi, będzie związane w niebie, a jeśli coś rozwiążesz na ziemi, będzie rozwiązane w niebie”.


text:
Od tamtego czasu zaczął Jezus wyjaśniać swoim uczniom, że jest potrzebne, aby On udał się do Jerozolimy i doznał wielu cierpień ze strony starszych, i arcykapłanów, i uczonych w Piśmie, i aby przyjął śmierć, i aby trzeciego dnia zmartwychwstał.


text:
Piotr wziąwszy Go na bok, zaczął Go upominać mówiąc: „Na litość, Panie! Nie może to przyjść na Ciebie”.


text:
A On, zmieniony, rzekł do Piotra: „Odejdź ode mnie, szatanie! Jesteś moim zgorszeniem, bo nie myślisz po Bożemu, lecz po ludzku”.


text:
Jezus powiedział wtedy do swoich uczniów: „Jeśli ktoś chce pójść za mną, niech się wyprze siebie, niech weźmie swój krzyż i niech idzie moimi śladami.


text:
Bo jeśli ktoś będzie chciał zabezpieczyć swoje życie, straci je; a kto straci swoje życie z mojego powodu, odzyska je.


text:
Jaką przyniesie korzyść człowiekowi, jeśli zdobędzie cały świat, a na duszy dozna straty? Albo co może dać człowiek w zamian za swoją duszę?


text:
Bo Syn Człowieczy przyjdzie w chwale swojego Ojca razem ze swoimi aniołami i wtedy odda każdemu według jego postępowania.


text:
Tak, oświadczam wam, że z tych, którzy tu teraz stoją, niektórzy nie zaznają śmierci, aż ujrzą Syna Człowieczego przychodzącego ze swoim królestwem”.


text:
Sześć dni później wziął Jezus z sobą Piotra, Jakuba i Jana, jego brata, i wyprowadził ich samych na wysoką górę.


text:
Tam zmienił się wobec nich. Jego twarz zaczęła jaśnieć jak słońce, a odzienie Jego stało się błyszczące jak światło.


text:
Piotr odzywając się rzekł do Jezusa: „Panie, dobrze, że my tu jesteśmy; jeśli chcesz, postawię tu trzy namioty: dla Ciebie jeden, dla Mojżesza jeden i dla Eliasza jeden”.


text:
Gdy on jeszcze mówił, oto świetlisty obłok zasłonił ich, a z tego obłoku odezwał się głos: „To jest mój Syn umiłowany. W Nim złożyłem swoje postanowienia. Słuchajcie Go”.


text:
Kiedy schodzili z góry, Jezus nakazał im mówiąc: „Nikomu nie rozpowiadajcie o tym widzeniu, aż Syn Człowieczy zmartwychwstanie”.


text:
Tak, zapewniam was: Eliasz już przyszedł, a nie poznali go, lecz co chcieli, zrobili z nim. Tak również Syn Człowieczy będzie umęczony przez nich”.


text:
powiedział: „Panie, zlituj się nad moim synem, bo jest chory na padaczkę i bardzo cierpi. Często wpada w ogień, często do wody.


text:
Jezus rzekł na to: „O plemię niewierne i przewrotne, dokąd jeszcze mam być z wami? Jak długo jeszcze mam was znosić? Przyprowadźcie mi go tutaj”.


text:
On im odpowiedział: „Z powodu niedostatku waszej wiary. Zapewniam was, jeśli będziecie mieć wiarę [choćby taką] jak ziarnko gorczycy, to powiecie tej górze: Przesuń się stąd tam, i przesunie się. I nic nie będzie dla was niemożliwe”.


text:
Kiedy przyszli do Kafarnaum, podeszli do Piotra poborcy dwudrachmy i zapytali: „To wasz Nauczyciel nie płaci dwudrachmy?”


text:
Odpowiedział: „Ależ tak”. Gdy wszedł do domu, uprzedził go Jezus, mówiąc: „Jak myślisz, Szymonie? Od kogo władcy ziemi pobierają różne świadczenia i podatki? Od swoich synów czy od obcych?”


text:
Abyśmy jednak nie wywoływali ich oburzenia, idź nad jezioro, zarzuć wędkę i weź pierwszą wyciągniętą rybę. Po otwarciu jej pyszczka znajdziesz stater. Weź go i daj im za mnie i za siebie”.


text:
W tym czasie uczniowie podeszli do Jezusa i zapytali: „Kto należy do większych w królestwie niebieskim?”


text:
i powiedział: „Oświadczam wam: jeśli się nie zmienicie i nie staniecie jak dzieci, nie wejdziecie do królestwa niebieskiego.


text:
Jeśli natomiast ktoś zgorszy jednego z tych małych, wierzących we mnie, lepiej by było dla niego, aby mu wielki kamień od żaren zawieszono u szyi i utopiono w głębinie morza.


text:
Biada światu z powodu zgorszeń! Owszem, zgorszenia przyjść muszą, lecz biada człowiekowi, przez którego takie zgorszenie przychodzi.


text:
Jeśli twoja ręka lub noga jest ci powodem grzechu, odrąb ją i odrzuć daleko od siebie; lepiej dla ciebie, abyś wszedł do życia jako ułomny czy beznogi, niż abyś mając obie ręce i obie nogi został wrzucony do ognia wiecznego.


text:
Również jeśli twoje oko jest ci powodem grzechu, wyłup je i odrzuć daleko od siebie; lepiej dla ciebie, abyś jednooki wszedł do życia, niż abyś mając dwoje oczu został wrzucony do otchłani ognia.


text:
Uważajcie, by nie gardzić żadnym z tych małych; bo zapewniam was, że ich aniołowie patrzą bez przerwy w niebie na oblicze mojego Ojca, Tego w niebie.


text:
Jak wam się wydaje? Jeśli jakiś człowiek doszedł do posiadania stu owiec i jedna z nich się zabłąkała, to czy nie zostawi na górach dziewięćdziesięciu dziewięciu i nie pójdzie szukać tej zabłąkanej?


text:
A gdy mu się uda odnaleźć ją, to zapewniam was, cieszy się nią więcej niż tymi dziewięćdziesięciu dziewięcioma, które się nie zgubiły.


text:
Jeśli zgrzeszy twój brat względem ciebie, idź, zwróć mu uwagę sam na sam. Jeśli cię posłucha, pozyskałeś swojego brata;


text:
a jeśli nie posłucha, weź z sobą jeszcze jednego lub dwóch, aby każda sprawa miała potwierdzenie w wypowiedzi dwóch lub trzech świadków.


text:
Jeśli także ich nie posłucha, przedstaw [to] Kościołowi; a jeśli i Kościoła nie posłucha, niech ci będzie jak poganin i poborca.


text:
Zapewniam was: cokolwiek zwiążecie na ziemi, będzie związane w niebie, a co rozwiążecie na ziemi, będzie rozwiązane w niebie.


text:
I jeszcze zapewniam was: jeśli dwóch z was na ziemi zgodzi się co do jakiejkolwiek sprawy, by o nią się modlić, to spełni się im za sprawą mojego Ojca, Tego w niebie.


text:
W tym czasie podszedł do Niego Piotr i powiedział: „Panie, jeśli grzeszyć będzie mój brat względem mnie, ile razy mam mu przebaczać? Czy aż siedem razy!?”


text:
Jezus mu odpowiedział: „Nie nakazuję ci, że aż siedem razy, lecz że aż siedemdziesiąt siedem razy!!!


text:
Z tej właśnie racji królestwo niebieskie stało się podobne do pewnego króla, który postanowił rozliczyć się ze swoimi podwładnymi.


text:
Gdy zaczął się rozliczać, przyprowadzono do niego pewnego dłużnika, [winnego] dziesięć tysięcy talentów.


text:
Ponieważ nie miał mu z czego oddać, kazał ten pan sprzedać jego samego, i żonę, i dzieci, i wszystko, co posiadał, by tak [dług] pokrył.


text:
Więc padł ten podwładny na twarz, bił przed nim pokłony i mówił: Bądź dla mnie cierpliwy, a wszystko ci oddam.


text:
Po wyjściu spotkał ów podwładny kogoś tak samo jak on podwładnego, który był mu winien sto denarów. Złapał go wtedy, przydusił i powiedział: Zwróć, coś winien!


text:
Widzieli to wydarzenie inni jego współpodwładni i bardzo się zasmucili. Poszli zatem i przedstawili swojemu panu wszystko, co się stało.


text:
Wówczas wezwał go jego pan i powiedział: Sługo zepsuty, cały ów dług zdjąłem z ciebie, bo mnie prosiłeś.


text:
Tak również mój Ojciec niebieski uczyni z wami, jeśli każdy z serca swojego nie odpuści swojemu bratu”.


text:
Podeszli wówczas do Niego faryzeusze. Wystawiając Go na próbę, zapytali: „Czy wolno mężowi oddalić swoją żonę z jakiegoś powodu?”


text:
On w odpowiedzi zapytał: „Czy nie czytaliście, że Stwórca od początku stworzył ich jako mężczyznę i kobietę?


text:
Powiedział też: Z tej racji opuści mężczyzna ojca i matkę, i złączy się ze swoją żoną. I będą oboje jednym ciałem.


text:
Odpowiedział im: „Ze względu na zatwardziałość waszego serca pozwolił wam Mojżesz oddalać wasze żony, lecz na początku tak nie było.


text:
Oświadczam wam zatem: kto oddali swoją żonę — nie w przypadku cudzołożnego związku — i poślubi inną, ten dopuszcza się cudzołóstwa”.


text:
Na to odezwali się Jego uczniowie: „Jeśli tak ma się sprawa z mężem i żoną, to nie warto się żenić”.


text:
Są bowiem bezżenni, bo tak już z łona matki się urodzili; i są bezżenni, gdyż przez ludzi bezżennymi się stali; i są bezżenni, ponieważ ze względu na królestwo niebieskie sami siebie bezżennymi uczynili. Kto może pojąć, niech pojmie”.


text:
Przyprowadzono wówczas do Niego dzieci, aby położył na nie swoje ręce i pomodlił się. Uczniowie jednak karcili je.


text:
Jezus powiedział: „Zostawcie te dzieci i nie przeszkadzajcie im przyjść do mnie, bo do takich należy królestwo niebieskie”.


text:
Wtedy ktoś, podszedłszy do Niego, zapytał: „Nauczycielu, co dobrego mam zrobić, aby osiągnąć życie wieczne?”


text:
On mu odpowiedział: „Dlaczego pytasz mnie o dobro? Jeden jest dobry! Jeśli chcesz wejść do życia, zachowaj przykazania”.


text:
Zapytał Go: „Które?” Jezus odpowiedział: „Nie będziesz zabijał, nie będziesz cudzołożył, nie będziesz kradł, nie będziesz składał fałszywego zeznania,


text:
Jezus mu odpowiedział: „Jeżeli chcesz być doskonały, idź, sprzedaj swoje dobra i daj ubogim, a będziesz miał skarb w niebie. Potem przyjdź i chodź za mną”.


text:
A Jezus powiedział do swoich uczniów: „Oświadczam wam: bogaty z trudnością wejdzie do królestwa niebieskiego.


text:
Jeszcze raz wam oświadczam: łatwiej jest wielbłądowi przejść przez ucho igły, niż bogatemu wejść do królestwa Bożego”.


text:
A Jezus spojrzał na nich i powiedział: „Dla ludzi to niemożliwe, dla Boga natomiast wszystko możliwe”.


text:
Wtedy Piotr odezwawszy się, zapytał: „Oto my zostawiliśmy wszystko i poszliśmy za Tobą. Co więc będziemy mieli?”


text:
Jezus odpowiedział im: „Zapewniam was, że ponieważ poszliście za mną, przy odrodzeniu, gdy Syn Człowieczy zasiądzie na tronie swojej chwały, zasiądziecie i wy na dwunastu tronach, by sądzić dwanaście pokoleń Izraela.


text:
I każdy, kto zostawi dom, czy braci, czy siostry, czy ojca, czy matkę, czy dzieci, czy pola dla mojego imienia, sto razy tyle otrzyma i odziedziczy życie wieczne.


text:
Królestwo niebieskie podobne jest do pewnego gospodarza, który wyszedł o świcie, by nająć robotników do swojej winnicy.


text:
A kiedy wyszedł o jedenastej, znalazł jeszcze innych stojących. Zapytał ich: Dlaczego przez cały dzień stoicie tu bezczynnie?


text:
A gdy nastał wieczór, powiedział właściciel winnicy do swojego zarządcy: Zwołaj robotników i daj im całą zapłatę, zaczynając od ostatnich do pierwszych.


text:
Mówili: Ci ostatni pracowali jedną godzinę, a zrównałeś ich z nami, choć dźwigaliśmy ciężar dnia i spiekoty.


text:
A on każdemu z nich tłumaczył: Przyjacielu, nie krzywdzę ciebie. Czy nie umówiłeś się ze mną o denara?


text:
„Oto idziemy do Jerozolimy. Tam Syn Człowieczy zostanie wydany arcykapłanom i uczonym w Piśmie. Skażą Go na śmierć,


text:
W tym czasie podeszła do Niego matka synów Zebedeusza razem ze swoimi synami i mając pewną prośbę do Niego, kłaniała się.


text:
On odezwał się do niej: „Czego chcesz?” Rzekła Mu: „Spraw, aby ci moi dwaj synowie zasiedli w Twoim królestwie jeden po prawej, drugi po lewej Twojej stronie”.


text:
Jezus odpowiedział: „Nie wiecie, o co prosicie. Czy potraficie wypić kielich, który ja mam pić?” Odpowiedzieli Mu: „Potrafimy”.


text:
Rzekł im: „Kielich mój wypijecie, lecz przyznać siedzenie po mojej prawej i lewej stronie nie do mnie należy. Ono jest dla tych, którym przygotował je mój Ojciec”.


text:
Wtedy Jezus przywołał ich i powiedział: „Wiecie, że przywódcy narodów trzymają je w jarzmie i że dostojnicy poddają je swojej władczej woli.


text:
Nie tak będzie między wami, lecz kto wśród was będzie chciał stać się kimś wielkim, ten będzie waszym sługą;


text:
Jak i Syn Człowieczy przyszedł, nie aby być obsługiwanym, lecz aby służyć i oddać swoje życie jako okup za wielu”.


text:
A dwaj niewidomi siedzieli tam wtedy przy drodze. Gdy się dowiedzieli, że to Jezus przechodzi, zaczęli wołać: „Zlituj się nad nami, Panie, Synu Dawida!”


text:
Lecz tłum ich strofował, żeby byli cicho. Oni jednak jeszcze głośniej krzyczeli: „Panie, Synu Dawida, zlituj się nad nami!!!”


text:
Gdy znaleźli się blisko Jerozolimy i doszli do Betfage na Górze Oliwnej, Jezus wysłał dwóch uczniów,


text:
mówiąc im: „Idźcie do tej wsi przed wami, a zaraz znajdziecie uwiązaną oślicę, a przy niej oślątko. Odwiążcie i przyprowadźcie mi.


text:
„Powiedzcie córce Syjonu: Oto idzie do ciebie twój Król łagodny, dosiadający oślicy oraz oślęcia, źrebięcia będącej pod jarzmem”. 


text:
Bardzo wielki tłum rozścielał swe płaszcze na drodze, a inni odcinali gałęzie z drzew i wyściełali drogę.


text:
Tłumy otaczające Go z przodu i z tyłu wołały: „Hosanna Synowi Dawida! Błogosławiony Przychodzący w imię Pana. Hosanna na wysokościach”!


text:
Jezus wszedł na teren świątyni i wyrzucił wszystkich tam sprzedających i kupujących. Powywracał stoły bankierów i ławy sprzedawców gołębi.


text:
I powiedział im: „Napisane jest: Mój dom będzie domem modlitwy, a wy czynicie z niego jaskinię grabieżców”. 


text:
Kiedy arcykapłani i uczeni w Piśmie zobaczyli cuda, które uczynił, i dzieci wołające na terenie świątyni oraz mówiące: „Hosanna Synowi Dawida!”, oburzyli się


text:
i zapytali Go: „Słyszysz, co one wołają?” A Jezus im odpowiedział: „Tak, lecz czy nigdy nie czytaliście: Pochwałę sobie zgotowałeś z ust dzieci nieletnich i ssących?”


text:
Zobaczywszy wtedy przy drodze samotne drzewo figowe, podszedł do niego. Lecz nic na nim nie znalazł poza samymi liśćmi. Wtedy powiedział mu: „Niech odtąd nigdy owoc z ciebie się nie narodzi”. I zaraz uschło to drzewo.


text:
Jezus w odpowiedzi rzekł im: „Zapewniam was: jeśli będziecie mieć wiarę i nie poddacie się wahaniom, to nie tylko z drzewem figowym będziecie tak mogli uczynić, ale nawet jeśli tej górze rozkażecie: Unieś się i rzuć się w morze, to tak się stanie.


text:
Gdy przyszedł na teren świątyni i zaczął nauczać, podeszli do Niego arcykapłani i starsi ludu i zapytali: „Jaką władzą to czynisz? Kto taką władzę Ci dał?”


text:
W odpowiedzi rzekł im Jezus: „Ja również o jedną rzecz was zapytam. Jeśli mi na nią odpowiecie, to i ja wam powiem, jaką władzą to czynię:


text:
Skąd był chrzest Janowy? Z nieba czy od ludzi?” Oni rozważali to między sobą, mówiąc: „Jeśli powiemy: Z nieba, zapyta nas: Dlaczego zatem nie uwierzyliście mu?


text:
A jeśli powiemy: Od ludzi, to trzeba nam będzie bać się tego tłumu, bo wszyscy uważają Jana za proroka”.


text:
Więc w odpowiedzi rzekli Jezusowi: „Nie wiemy”. Wtedy i On im powiedział: „To i ja wam nie powiem, jaką władzą to czynię.


text:
Co o tym myślicie? Pewien człowiek miał dwóch synów. Przyszedł do jednego i powiedział: Synu, idź dziś do pracy w winnicy.


text:
Przyszedł do drugiego i to samo powiedział. A on w odpowiedzi rzekł: Już idę, panie. Ale nie poszedł.


text:
Który z tych dwóch spełnił wolę ojca?” Odpowiedzieli: „Pierwszy”. Jezus powiedział im: „Oznajmiam wam, że poborcy i ladacznice prędzej niż wy wchodzą do królestwa Bożego.


text:
Bo szedł u was Jan drogą sprawiedliwości, a nie uwierzyliście mu, poborcy natomiast i ladacznice uwierzyli mu. Wy nawet potem, gdy [to] zobaczyliście, nie zmieniliście zdania, by mu uwierzyć.


text:
Posłuchajcie innej przypowieści: Był pewien gospodarz, który założył winnicę i otoczył ją murem, i wydrążył w niej tłocznię, i zbudował wieżę. Potem wydzierżawił ją rolnikom i wyjechał.


text:
Rolnicy natomiast zatrzymali jego sługi i jednego pobili, drugiego zabili, a innego obrzucili kamieniami.


text:
Jednak rolnicy, gdy zobaczyli syna, powiedzieli sobie: To jest dziedzic. Chodźcie, zabijmy go i obejmijmy jego majątek.


text:
Odpowiedzieli Mu: „Ich samych skaże jako złych na nieszczęsną zgubę, a winnicę wydzierżawi innym robotnikom, którzy będą mu oddawać zbiory we właściwej im porze”.


text:
Jezus powiedział im: „Czy nigdy nie czytaliście w Piśmie: Ten właśnie kamień, którym budujący wzgardzili, stał się kamieniem węgielnym? Od Pana on pochodzi i w naszych oczach jest godny podziwu.


text:
Dlatego oświadczam wam, że wam zostanie zabrane królestwo Boże, a dane będzie temu ludowi, który wydawać będzie jego owoce.


text:
Wysłał ponownie inne sługi, mówiąc im: Powiedzcie zaproszonym: Ucztę u siebie już przygotowałem, moje woły i inne utuczone zwierzęta pobite, wszystko gotowe. Przyjdźcie na wesele!


text:
Wyszli słudzy na ulice i zebrali wszystkich, których spotkali: zepsutych i dobrych. Tak uczta wypełniła się zasiadającymi.


text:
Wtedy król rozkazał sługom: Zwiążcie mu nogi i ręce i wyrzućcie go w ciemność na zewnątrz. Tam będzie szloch i zgrzytanie zębami.


text:
Wysłali do Niego swoich uczniów razem z ludźmi Heroda i zapytali: „Nauczycielu, wiemy, że jesteś szczery i że z całą prawdą uczysz drogi Bożej. I nie zależy Ci na kimś tam, bo nie zwracasz uwagi na powierzchowność ludzi.


text:
Jezus rozpoznał ich niegodziwość, dlatego powiedział: „Dlaczego, obłudnicy, wystawiacie mnie na próbę?


text:
W tym dniu podeszli do Niego saduceusze, którzy mówią, że nie ma zmartwychwstania, i postawili Mu pytanie:


text:
„Nauczycielu, Mojżesz powiedział: Jeśli ktoś umrze bezdzietnie, jego brat poślubi po nim jego żonę i wzbudzi potomstwo swojemu bratu.


text:
Otóż było u nas siedmiu braci. Pierwszy, już żonaty, umarł, a ponieważ nie miał potomstwa, zostawił żonę swojemu bratu.


text:
Przecież po zmartwychwstaniu ani się nie żenią, ani za mąż nie wychodzą, lecz są jak aniołowie w niebie.


text:
A co do powstania umarłych, to czy nie czytaliście, co wam przez Boga zostało powiedziane w tej oto wypowiedzi:


text:
On odpowiedział mu: „Będziesz miłował Pana, swojego Boga, całym swoim sercem, i całą swoją duszą, i całą swoją myślą.


text:
Spełniajcie więc i przestrzegajcie, cokolwiek wam powiedzą, ale według ich uczynków nie postępujcie; bo nakazują, lecz sami nie czynią.


text:
Wiążą ciężkie i niemożliwe do uniesienia pakunki i nakładają ludziom na barki, a sami nawet swoim palcem nie chcą ich popchnąć.


text:
Wszystkie swoje uczynki spełniają dla pokazania się ludziom, rozszerzają swoje filakteria i wydłużają frędzle,


text:
Biada wam, uczeni w Piśmie i faryzeusze, obłudnicy, bo zamykacie przed ludźmi królestwo niebieskie. Sami nie wchodzicie i nie pozwalacie wejść wchodzącym.


text:
Biada wam, uczeni w Piśmie i faryzeusze, obłudnicy, bo obchodzicie morza i lądy, aby pozyskać jednego nowego wyznawcę, a gdy się nim stanie, czynicie go dwakroć bardziej niż wy winnym piekła.


text:
Biada wam, ślepi przewodnicy, którzy mówicie: Kto przysięgnie na świątynię, nic to nie znaczy; kto natomiast przysięgnie na złoto świątyni, tak, to go wiąże.


text:
[Mówicie] także: Kto przysięgnie na ołtarz, nic to nie znaczy; kto natomiast przysięgnie na ofiarę na nim, tak, to go wiąże.


text:
Biada wam, uczeni w Piśmie i faryzeusze, obłudnicy, bo dajecie dziesięcinę i z mięty, i z kopru, i z kminku, a odrzuciliście [rzeczy] ważniejsze w Prawie: sprawiedliwość, miłosierdzie, wiarę. To właśnie należało spełniać, a tamtego też nie odrzucać.


text:
Biada wam, uczeni w Piśmie i faryzeusze, obłudnicy, bo czyścicie zewnętrzną stronę kubka i miski, a od środka pełne są zdzierstwa i niewstrzemięźliwości.


text:
Biada wam, uczeni w Piśmie i faryzeusze, obłudnicy, bo podobni jesteście do grobów pobielonych wapnem: z zewnątrz wyglądają ładnie, a wnętrze wypełniają trupie kości i rozmaita nieczystość.


text:
Tak i wy: na zewnątrz wydajecie się ludziom sprawiedliwi, a wewnątrz pełni fałszu jesteście i nieprawości.


text:
Biada wam, uczeni w Piśmie i faryzeusze, obłudnicy, bo budujecie grobowce prorokom i stroicie pomniki sprawiedliwym,


text:
i mówicie: Gdybyśmy żyli za dni naszych ojców, nie bylibyśmy ich wspólnikami w przelewaniu krwi proroków.


text:
Tak przeciw sobie samym wystawiacie świadectwo, że jednak jesteście potomkami zabójców owych proroków.


text:
Ja z tej właśnie racji posyłam do was proroków, i mędrców, i uczonych w Piśmie. Wy ich jednak zabijać będziecie, i krzyżować; i chłostać ich będziecie w synagogach, i przepędzać z miasta do miasta,


text:
aż spadnie na was cała ta krew sprawiedliwa przelewana po ziemi: od krwi sprawiedliwego Abla aż do krwi Zachariasza, syna Barachiasza, którego zamordowaliście między przybytkiem a ołtarzem.


text:
O Jeruzalem, Jeruzalem zabijające proroków i kamieniami obrzucające posłanych do niego, ileż to razy chciałem zgromadzić twoje dzieci, jak ptak pisklęta swoje gromadzi pod skrzydła, a nie chcieliście.


text:
Bo oświadczam wam: odtąd już mnie nie zobaczycie, aż powiecie: Błogosławiony Przychodzący w imię Pana. 


text:
I opuścił Jezus świątynię. Kiedy odchodził, przybliżyli się uczniowie, by zwrócić Jego uwagę na budowle świątyni.


text:
On w odpowiedzi rzekł im: „Patrzycie na to wszystko z podziwem? Oświadczam wam: nie zostanie tu kamień na kamieniu, który by nie uległ ruinie”.


text:
Kiedy usiadł na Górze Oliwnej, podeszli do Niego sami uczniowie z pytaniem: „Ujawnij nam, kiedy to będzie i jaki znak zapowie Twoje przybycie i kres doczesności”.


text:
Będziecie słyszeć o wojnach i o nastrojach wojennych. Uważajcie, nie drżyjcie, bo trzeba, aby [to] przyszło, lecz nie jest to już koniec.


text:
Powstanie naród przeciwko narodowi i królestwo przeciwko królestwu. Będzie głód i trzęsienia ziemi w różnych miejscach.


text:
Wtedy wydawać was będą na tortury, i będą was zabijać, i będziecie znienawidzeni przez wszystkich ludzi z powodu mojego imienia.


text:
A ta właśnie ewangelia o królestwie będzie głoszona po całej ziemi jako świadectwo dla wszystkich narodów. Wtedy dopiero przyjdzie koniec.


text:
Kiedy zobaczycie stojącą w miejscu świętym ohydę spustoszenia — słowo wypowiedziane przez proroka Daniela; kto czyta, niech rozumie —


text:
Gdyby te dni nie zostały skrócone, nikt by nie ocalał. Ze względu jednak na wybranych te dni zostaną skrócone.


text:
Bo powstaną fałszywi mesjasze i fałszywi prorocy i pokażą wielkie znaki i dziwy, aby zwieść, jeśli możliwe, nawet wybranych.


text:
Jeśli więc was powiadomią: Jest tam na pustkowiu, nie idźcie; Jest tam ukryty w komorze, nie wierzcie.


text:
Bo jak błyskawica jawi się na wschodzie i rozbłyskuje aż na zachodzie, tak będzie z przyjściem Syna Człowieczego.


text:
Zaraz po ucisku owych dni słońce w ciemności się skryje, a księżyc nie da swojego blasku; gwiazdy znikną z nieba, a moce niebieskie zakołyszą się.


text:
Wtedy pokaże się na niebie znak Syna Człowieczego. Wtedy bić się będą w piersi wszystkie plemiona na ziemi i zobaczą Syna Człowieczego, jak przybywa na obłokach nieba z mocą i wielkim majestatem.


text:
Pośle swoich aniołów z głośną trąbą i zgromadzą Jego wybranych od czterech wiatrów, od jednego aż do drugiego krańca nieba.


text:
Od figowego drzewa nauczcie się tego oto podobieństwa: gdy już jego gałązka nabrzmieje sokiem i liście wyda, poznajecie, że lato blisko.


text:
Jak mianowicie w tamtych czasach, przed potopem, jedli i pili, żenili się i za mąż były wydawane, aż do dnia, gdy Noe wszedł do arki,


text:
i nie pojęli, aż przyszedł potop i zaczął gubić wszystkich, tak samo będzie z przyjściem Syna Człowieczego.


text:
A to zauważcie, że gdyby gospodarz wiedział, o której straży przyjdzie złodziej, czuwałby i nie pozwoliłby włamać się do swojego domu.


text:
Dlatego i wy bądźcie gotowi, bo Syn Człowieczy przyjdzie o takiej godzinie, kiedy wy nie będziecie się spodziewać.


text:
Kto będzie tym wiernym i roztropnym sługą, którego pan postawił nad mieszkańcami swojego domu, by dał im pokarm w odpowiedniej porze?


text:
Królestwo niebieskie stanie się wtedy podobne do dziesięciu panien, które wzięły swoje lampy i wyszły na spotkanie pana młodego.


text:
Na to mądre odpowiedziały: Jeszcze by nam i wam zabrakło; lepiej idźcie do sprzedawców i kupcie sobie.


text:
Podszedł ten, który otrzymał pięć talentów, przyniósł pięć talentów więcej i powiedział: Panie, pięć talentów mi dałeś, oto zyskałem drugie pięć.


text:
Rzekł mu pan jego: Dobrze, sługo dobry i wierny! W małej rzeczy byłeś wierny, nad wieloma cię postawię. Wejdź do radości twojego pana.


text:
Podszedł też ten z dwoma talentami i powiedział: Panie, dwa talenty mi dałeś, oto drugie dwa talenty zyskałem.


text:
Pan jego mu rzekł: Dobrze, sługo dobry i wierny! W małej rzeczy byłeś wierny, nad wieloma cię postawię. Wejdź do radości twojego pana.


text:
Podszedł i ten, co jeden talent otrzymał, i powiedział: Panie, poznałem cię [i wiem], że jesteś człowiekiem twardym. Kosisz, gdzie nie zasiałeś, i zgarniasz, gdzieś nie rozsypał.


text:
Na to pan jego powiedział: Sługo gnuśny i zepsuty, wiedziałeś więc, że koszę, gdzie nie zasiałem, i zgarniam, gdzie nie rozsypałem?


text:
Bo każdemu, kto ma, będzie dane i będzie miał w obfitości; a temu, kto nie ma, zabrane zostanie nawet to, co ma.


text:
A tego nieużytecznego sługę wyrzućcie na zewnątrz w ciemność. Tam będzie szloch i zgrzytanie zębami.


text:
Gdy Syn Człowieczy przyjdzie w swojej chwale, a z Nim wszyscy aniołowie, wtedy zasiądzie na tronie swojej chwały.


text:
I zgromadzą się przed Nim wszystkie narody. Oddzieli jednych od drugich, jak pasterz oddziela owce od kozłów.


text:
Wtedy do tych po prawej Król powie: Chodźcie, błogosławieni mojego Ojca, stańcie się dziedzicami królestwa, przygotowanego dla was od założenia świata.


text:
Bo byłem głodny, i daliście mi jeść; byłem spragniony, i daliście mi pić; przybyszem byłem, a przygarnęliście mnie;


text:
nagi — a odzialiście mnie; zachorowałem, i odwiedziliście mnie; znalazłem się w więzieniu, a przyszliście do mnie.


text:
Odezwą się wtedy do Niego, mówiąc: Panie, kiedy widzieliśmy Ciebie głodnego i nakarmiliśmy Cię; albo spragnionego i daliśmy pić?


text:
Na to Król im odpowie: Oświadczam wam, że ile razy robiliście [coś] dla jednego z tych moich najmniejszych braci, dla mnie robiliście.


text:
Potem powie do tych po lewej: Odejdźcie ode mnie, przeklęci, w ogień wieczny, gotowy dla diabła i jego aniołów.


text:
przybyszem byłem, a nie przygarnęliście mnie; nagi — a nie odzialiście mnie; chory i w więzieniu, a nie odwiedziliście mnie.


text:
Wtedy i ci odezwą się do Niego, mówiąc: Panie, kiedy widzieliśmy Ciebie głodnego, lub spragnionego, lub jako przybysza, lub nagiego, lub chorego, lub w więzieniu, i nie usłużyliśmy Ci?


text:
Na to odpowie im: Oświadczam wam, że ile razy nie zrobiliście czegoś dla jednego z tych najmniejszych, to właśnie dla mnie nie zrobiliście.


text:
przyszła do Niego pewna kobieta, mająca przy sobie alabastrowy flakonik bardzo drogiego olejku. Wylała Mu na głowę, gdy był przy stole.


text:
Zauważył [to] Jezus i rzekł im: „Dlaczego przykrość wyrządzacie tej kobiecie? Przecież dobry uczynek spełniła względem mnie.


text:
Oświadczam wam, gdziekolwiek na całym świecie głoszona będzie ta ewangelia, mówić się będzie na jej pamiątkę również o tym, co tu zrobiła”.


text:
W pierwszy [dzień] Przaśników podeszli uczniowie do Jezusa i powiedzieli: „Gdzie chcesz, abyśmy przygotowali Ci do spożycia paschalnego baranka?”


text:
On odpowiedział: „Idźcie do miasta, do naszego znajomego i powiedzcie mu: Nauczyciel mówi: Mój czas jest blisko; u ciebie urządzę paschę ze swoimi uczniami”.


text:
Syn Człowieczy odchodzi oczywiście, jak o Nim jest napisane, lecz biada temu człowiekowi, przez którego Syn Człowieczy jest wydawany. Lepiej by dla takiego człowieka było, gdyby się nie narodził”.


text:
Na to Judasz, który Go właśnie wydawał, rzekł: „Czyżbym to ja był, Mistrzu?” Odpowiedział mu: „Rzekłeś”.


text:
Gdy oni jedli, Jezus wziął chleb, wygłosił modlitwę uwielbienia, połamał i po rozdaniu uczniom powiedział: „Weźcie, zjedzcie, to jest moje ciało”.


text:
Oświadczam wam: odtąd już z tego plonu winorośli nie wypiję, aż do owego dnia, kiedy z wami wypiję go jako nowy w królestwie mojego Ojca”.


text:
Wtedy odezwał się do nich Jezus: „Wy wszyscy zwątpicie we mnie tej nocy. Jest bowiem napisane: Uderzę w pasterza, i rozbiegną się owce z owczarni.


text:
Rzekł mu Jezus: „Zapewniam cię, że tej nocy, nim kogut skończy pianie, wyprzesz się mnie trzy razy”.


text:
Piotr odpowiedział Mu: „Choćbym miał z Tobą umrzeć, nie wyprę się Ciebie”. Podobnie oświadczyli wszyscy uczniowie.


text:
Jezus doszedł z nimi wtedy do miejsca zwanego Getsemani. Tam rzekł do uczniów: „Siedźcie tu, aż ja, odszedłszy dalej, pomodlę się”.


text:
Odezwał się wówczas do nich: „Smutna jest moja dusza odtąd aż do śmierci. Bądźcie tu i czuwajcie ze mną”.


text:
Odszedłszy nieco, upadł na twarz i modlił się, mówiąc: „Ojcze mój, jeśli możliwe, niech mnie ominie ten kielich. Jednak nie jak chcę ja, lecz jak Ty”.


text:
Później wrócił do uczniów i znalazł ich śpiących. Powiedział wtedy do Piotra: „To tak nie daliście rady przez jedną godzinę czuwać ze mną?


text:
I po raz drugi odszedłszy, znowu zaczął się modlić, mówiąc: „Ojcze mój, skoro on nie może mnie ominąć, tak bym go nie wypił, niech się spełni Twoja wola”.


text:
Potem wrócił do uczniów i powiedział: „Śpijcie ostatecznie i odpoczywajcie. Oto już blisko jest ten czas, Syn Człowieczy oddaje się w ręce grzeszników.


text:
Jeszcze gdy On to mówił, nadszedł Judasz, jeden z Dwunastu, a z nim od arcykapłanów i starszych ludu duża gromada z mieczami i kijami.


text:
A Jezus odezwał się do niego: „Przyjacielu, po co przychodzisz?” Wtedy podszedłszy podnieśli ręce na Jezusa i ujęli Go.


text:
A oto jeden z towarzyszących Jezusowi wyciągnął rękę, dobył swego miecza i uderzył sługę arcykapłana, tak że odciął mu ucho.


text:
Na to Jezus mu rzekł: „Cofnij swój miecz tam, gdzie jego miejsce, bo wszyscy, którzy chwytają za miecz, od miecza giną.


text:
Czy myślisz, że nie mógłbym poprosić swojego Ojca i zaraz postawiłby przy mnie więcej niż dwanaście legionów aniołów?


text:
Odezwał się wtedy Jezus także do gromady: „To jak na bandytę wybraliście się z mieczami i kijami, by mnie ująć? Codziennie siadałem na terenie świątyni, by uczyć, i nie zatrzymaliście mnie”.


text:
To wszystko się stało, aby wypełniły się pisma Proroków. Wtedy wszyscy uczniowie opuścili Go w popłochu.


text:
Tamci związali Jezusa i poprowadzili do arcykapłana Kajfasza, gdzie byli zebrani uczeni w Piśmie i starsi.


text:
Piotr szedł za Nim z daleka aż do dziedzińca arcykapłana. Wszedł do środka i usiadł przy strażnikach, aby zobaczyć, co będzie.


text:
Arcykapłani i cały Sanhedryn szukali jakiegoś fałszywego zeznania przeciwko Jezusowi, aby go wydać na śmierć.


text:
Na to arcykapłan wstał i powiedział do Niego: „Nic nie odpowiesz? Cóż to oni tutaj zeznają przeciw Tobie?”


text:
Jezus jednak milczał. Wtedy arcykapłan rzekł do Niego: „Zaklinam Cię na żyjącego Boga, abyś nam powiedział, czy Ty jesteś Mesjaszem, Synem Boga”.


text:
Jezus mu odpowiedział: „Jak rzekłeś. Lecz nadto oświadczam wam: Teraz już zobaczycie Syna Człowieczego siedzącego po prawicy Mocy i  przychodzącego na obłokach niebieskich”. 


text:
Na to arcykapłan rozdarł swoje szaty i rzekł: „Bluźnierstwo wypowiedział! Po co nam jeszcze świadkowie!? Oto właśnie słyszeliście bluźnierstwo!!!


text:
Piotr tymczasem siedział na zewnątrz na dziedzińcu. Podeszła do niego pewna służąca i powiedziała: „Ty też byłeś z Jezusem Galilejczykiem”.


text:
A gdy wszedł do bramy, zobaczyła go inna i powiedziała do znajdujących się tam: „Ten był z Jezusem Nazarejczykiem”.


text:
Po chwili podeszli do Piotra stojący tam i powiedzieli: „Rzeczywiście ty też jesteś z nich, bo i mowa cię zdradza”.


text:
Przypomniał sobie wówczas Piotr to wypowiedziane przez Jezusa zdanie: „Nim kogut skończy pianie, wyprzesz się mnie trzy razy”. Wyszedł na zewnątrz i zaczął gorzko płakać.


text:
Skoro świt wszyscy arcykapłani i starsi ludu podjęli uchwałę przeciw Jezusowi, aby na śmierć Go wydać.


text:
Wtedy Judasz, który Go wydał, widząc, że został skazany, zaczął żałować. Chcąc oddać owe trzydzieści srebrników arcykapłanom i starszym,


text:
powiedział im: „Zgrzeszyłem, bo wydałem krew niewinną”. Oni na to rzekli: „A cóż my!? Ty się martw [o to]”.


text:
Arcykapłani natomiast zebrali te srebrniki mówiąc: „Nie wolno ich wkładać do skarbca świątynnego, bo są zapłatą za krew”.


text:
Tak spełniło się słowo, wypowiedziane poprzez proroka Jeremiasza: „I wzięli trzydzieści srebrników, cenę za wycenionego, którego wycenili spośród synów Izraela.


text:
Tymczasem Jezus został postawiony przed namiestnikiem. Namiestnik zapytał Go: „To Ty jesteś królem Judejczyków?” Jezus powiedział: „Jak rzekłeś”.


text:
A namiestnik miał zwyczaj zwalniać ludowi z okazji święta jednego więźnia, którego by sobie wybrali.


text:
Skoro zatem już byli zebrani, zapytał ich Piłat: „Kogo chcecie, abym wam zwolnił: Jezusa Barabasza czy Jezusa nazywanego Mesjaszem?”


text:
A gdy siedział na podwyższeniu, jego żona posłała do niego ze słowami: „Nie mieszaj się do spraw tego Sprawiedliwego, bo dziś we śnie wiele cierpiałam przez Niego”.


text:
Namiestnik odzywając się zapytał ich: „Którego z tych dwóch chcecie, abym wam zwolnił?” Oni odkrzyknęli: „Barabasza!”.


text:
Zapytał ich Piłat: „Co zatem mam zrobić z Jezusem nazywanym Mesjaszem?” Wszyscy zawołali: „Niech zostanie ukrzyżowany!”


text:
Gdy Piłat zobaczył, że niczego nie osiąga, lecz coraz większy powstaje zamęt, poprosił o wodę i wobec tłumu obmył sobie ręce, mówiąc: „Jestem niewinny w sprawie Jego krwi. Wasza to rzecz”.


text:
Upletli kolczastą koronę i włożyli na Jego głowę, a do prawej ręki trzcinę. Klękali przed Nim i śmiali się z Niego, mówiąc: „Witaj, królu Judejczyków!”


text:
Gdy się już z Niego naśmiali, zdjęli z Niego ów płaszcz, odziali Go w Jego szaty i poprowadzili na ukrzyżowanie.


text:
Zostali też wtedy wraz z Nim ukrzyżowani dwaj sprawcy rozbojów: jeden po prawej, drugi po lewej stronie.


text:
i mówiąc: „Ty, burzycielu świątyni i budujący [ją] w trzech dniach, uwolnij się, skoro jesteś Synem Boga! Zejdź z krzyża!”


text:
„Innych ratował, siebie nie potrafi uratować. Jest królem Izraela, niech teraz zejdzie z krzyża, a uwierzymy w Niego.


text:
Około godziny dziewiątej Jezus zawołał donośnym głosem: „Eli, Eli, lema sabachthani”, to znaczy: „Boże mój, Boże mój, czemu mnie opuściłeś!”


text:
Zaraz potem jeden z nich pobiegł, wziął gąbkę, nasączył octem i po nałożeniu na trzcinę dał Mu do picia.


text:
Wtedy zasłona przybytku rozdarła się na dwoje od góry do dołu, ziemia zadrżała, skały zaczęły pękać.


text:
A kiedy centurion i inni pilnujący z nim Jezusa poczuli drżenie ziemi i zobaczyli, co się dzieje, bardzo się przerazili i mówili: „On naprawdę był Synem Boga”.


text:
Z daleka przyglądało się tam również wiele kobiet, które od Galilei towarzyszyły Jezusowi, usługując Mu.


text:
Wśród nich znajdowała się Maria Magdalena, Maria, matka Jakuba i Józefa, oraz matka synów Zebedeusza.


text:
Późnym popołudniem przyszedł pewien bogaty człowiek pochodzący z Arymatei, imieniem Józef, który także był uczniem Jezusa.


text:
i złożył w swoim świeżym grobowcu, który miał wykuty w skale. Na wejście do grobowca nasunął wielki kamień i odszedł.


text:
i rzekli: „Panie, przypomnieliśmy sobie, że ów oszust jeszcze za życia powiedział: Po trzech dniach zmartwychwstanę.


text:
Daj zatem rozkaz, by chroniono ten grób przez trzy dni, aby Jego uczniowie przyszedłszy, nie wykradli Go i nie zaczęli ludowi gadać: Powstał z martwych. Wtedy to ostatnie oszustwo byłoby gorsze od poprzedniego”.


text:
Po szabacie, kiedy zaświtał pierwszy dzień tygodnia, przyszła Maria Magdalena i druga Maria, aby obejrzeć grób.


text:
Nagle nastąpił wielki wstrząs. Anioł Pana zstąpił z nieba, podszedł, odsunął kamień i usiadł na nim.


text:
Tymczasem anioł, odzywając się do kobiet, powiedział: „Wy się nie bójcie. Ja wiem, że szukacie ukrzyżowanego Jezusa.


text:
i zaraz idźcie, powiedzcie Jego uczniom: Powstał z martwych i właśnie udaje się przed wami do Galilei. Tam Go zobaczycie. Oto wam rzekłem”.


text:
Odeszły wtedy szybko od grobowca i ze strachem, a zarazem z wielką radością, pobiegły powiadomić Jego uczniów.


text:
Nagle Jezus wyszedł im naprzeciw i powiedział: „Witajcie”. One podeszły, objęły Go za nogi i pokłoniły się Mu.


text:
Wtedy Jezus im rzekł: „Nie bójcie się. Idźcie, powiedzcie moim braciom, by poszli do Galilei. Tam mnie zobaczą”.


text:
Gdy one szły, wtedy również niektórzy ze straży przybyli do miasta i powiadomili arcykapłanów o całym wydarzeniu.


text:
Oni przyjęli pieniądze i uczynili, jak ich pouczono. I aż do dnia dzisiejszego rozszerzana jest taka pogłoska wśród Żydów.


text:
A Jezus podszedł, odezwał się do nich i powiedział: „Dana mi jest wszelka władza w niebie i na ziemi.


text:
Idźcie zatem i uczyńcie uczniami wszystkie narody, udzielając im chrztu w imię Ojca, i Syna, i Ducha Świętego.


text:
Uczcie ich zachowywać wszystko, co wam nakazałem. A oto ja jestem z wami przez wszystkie dni aż do kresu doczesności”.


text:
Zgodnie z tym, co jest napisane u proroka Izajasza: „Oto wysyłam swojego anioła przed Tobą, aby przygotował Twoją drogę.


text:
Szedł do niego cały judejski kraj i wszyscy mieszkańcy Jerozolimy. Wyznając swoje grzechy, przyjmowali od niego chrzest w rzece Jordanie.


text:
Jan miał odzienie z wielbłądziej sierści, a na swoich biodrach skórzany pas. Szarańczą się żywił i polnym miodem.


text:
Jak herold wołał: „Idzie za mną mocniejszy ode mnie! Nie jestem godny, aby się schylić i rozwiązać rzemień Jego sandałów.


text:
Gdy tylko wyszedł z wody, zobaczył, jak otwierają się niebiosa i Duch jako gołębica zstępuje na Niego.


text:
Rozległ się wtedy z nieba głos: „Ty jesteś moim Synem umiłowanym. W Tobie złożyłem swoje postanowienia”.


text:
Był na pustkowiu przez czterdzieści dni, kuszony przez szatana. Przebywał tam wśród dzikiej zwierzyny, a aniołowie usługiwali Mu.


text:
Mówił: „Czas się wypełnił. Już blisko jest królestwo Boże. Nawracajcie się i wierzcie tej radosnej nowinie”.


text:
Idąc nad Jeziorem Galilejskim, zobaczył Szymona i Andrzeja, Szymonowego brata, zarzucających sieci na jeziorze. Byli bowiem rybakami.


text:
Gdy poszedł trochę dalej, zobaczył Jakuba, [syna] Zebedeusza, i jego brata, Jana. Oporządzali sieci w łodzi.


text:
Od razu ich wezwał. Oni więc zostawili w łodzi swojego ojca, Zebedeusza, razem z najętymi robotnikami i poszli za Nim.


text:
Nagle w tej ich synagodze pewien człowiek dostał się pod wpływ nieczystego ducha. Zaczął z wrzaskiem


text:
wołać: „Co się tu do nas wtrącasz, Jezusie z Nazaretu!? Przyszedłeś nas zniszczyć!? Wiem, ktoś Ty: Święty Boga!!!”


text:
Wszyscy byli tym tak zdumieni, że zastanawiali się między sobą mówiąc: „Co to jest? To nowa nauka, oparta na jakiejś mocy! Nawet nieczystym duchom wydaje rozkazy i słuchają Go”.


text:
Uzdrowił wielu cierpiących na różne choroby i usunął wiele demonów. A demonom mówić nie pozwolił, bo znały Go.


text:
Odezwał się do nich: „Chodźmy gdzie indziej, do sąsiednich miejscowości, abym i tam spełnił posłanie herolda. Po to bowiem przyszedłem”.


text:
Zbliżył się tam do Niego trędowaty, błagał Go, klękał na kolana i mówił do Niego: „Jeśli Ty zechcesz, potrafisz mnie oczyścić”.


text:
Powiedział mu jeszcze: „Uważaj, nikomu o niczym nie mów, ale idź, pokaż się kapłanowi i za oczyszczenie złóż na ofiarę to, co nakazał Mojżesz. [Będzie] dla nich świadectwem”.


text:
On tymczasem zaczął po odejściu publicznie rozgłaszać i rozpowiadać o tym wydarzeniu, tak że [Jezus] nie mógł już otwarcie wejść do żadnego miasta, lecz zatrzymywał się na zewnątrz w miejscach odosobnionych. Mimo to przychodzono do niego ze wszystkich stron.


text:
Ponieważ z powodu tłumu nie mogli wnieść przed Niego, zdjęli dach tam, gdzie był, zrobili otwór i spuścili nosze, na których leżał sparaliżowany.


text:
Kiedy Jezus zobaczył ich wiarę, powiedział do sparaliżowanego: „Synu, odpuszczają się tobie twoje grzechy”.


text:
Jezus zaraz rozpoznał swoim duchem, że tak sobie myślą, więc zapytał ich: „Dlaczego tak myślicie w swoich sercach?


text:
Co jest bardziej niezwykle, czy powiedzieć sparaliżowanemu: Odpuszczają się tobie twoje grzechy, czy powiedzieć: Wstań, weź swoje nosze i chodź?


text:
Abyście jednak wiedzieli, że Syn Człowieczy ma na ziemi władzę odpuszczania grzechów” — tu zwrócił się do sparaliżowanego —


text:
On wstał, zabrał od razu nosze i odszedł na oczach wszystkich, tak że wszyscy byli zdumieni i wysławiali Boga mówiąc: „Czegoś takiego nigdy nie widzieliśmy”.


text:
Przechodząc zobaczył Lewiego, [syna] Alfeusza, siedzącego przy cle. Powiedział mu: „Chodź ze mną”. On wstał i poszedł z Nim.


text:
Kiedy był w jego domu przy stole, wielu poborców i grzeszników zajęło miejsce przy Jezusie i Jego uczniach. Bo wielu było takich, którzy chodzili z Nim.


text:
A kiedy uczeni w Piśmie z grona faryzeuszów zobaczyli, że je z grzesznikami i poborcami, mówili do Jego uczniów: „To On z poborcami i grzesznikami jada!?”


text:
Gdy usłyszał to Jezus, powiedział im: „Nie zdrowi potrzebują lekarza, lecz źle się czujący. Przyszedłem wezwać nie sprawiedliwych, lecz grzeszników”.


text:
Uczniowie Jana i faryzeusze pościli. Przyszli wtedy i zapytali Go: „Dlaczego uczniowie Jana i uczniowie faryzeuszów poszczą, a Twoi uczniowie nie poszczą?”


text:
Jezus odpowiedział im: „Czy mogą pościć drużbowie weselni, gdy pan młody jest z nimi? Jak długo mają przy sobie pana młodego, nie mogą pościć.


text:
Nikt nie przyszywa łaty ze świeżego sukna do starego płaszcza. W przeciwnym wypadku to nowe uzupełnienie odrywa to, co stare, i rozdarcie robi się jeszcze większe.


text:
Nikt nie wlewa młodego wina do starych bukłaków. W przeciwnym wypadku wino rozerwie bukłaki: wino się marnuje i bukłaki. Lecz młode wino — do nowych bukłaków”.


text:
Odpowiedział im: „Nigdy nie czytaliście, co zrobił Dawid, gdy znalazł się w biedzie i głodny był on sam i inni z nim?


text:
Jak wszedł do domu Bożego za czasów arcykapłana Abiatara i zjadł chleby pokładne, które wolno jeść tylko kapłanowi; a dał je także tym, którzy z nim byli?”


text:
Tamtych natomiast zapytał: „Czy wolno w szabat uczynić coś dobrego lub coś złego, uratować życie lub zabić?” Oni milczeli.


text:
Wówczas z gniewem powiódł po nich wzrokiem i zasmucony twardością ich serca, powiedział do tego człowieka: „Wyciągnij rękę”. Wyciągnął. Jego ręka znowu stała się zdrowa.


text:
A faryzeusze zaraz po wyjściu powzięli ze zwolennikami Heroda przeciwko Niemu postanowienie, że Go zabiją.


text:
A Jezus odszedł ze swoimi uczniami w stronę jeziora. Poszła za Nim wielka gromada z Galilei, a także z Judei,


text:
i z Jerozolimy, i z Idumei, i z terenów za Jordanem, i z okolic Tyru i Sydonu. Wielki tłum przyszedł do niego, bo słyszeli, czego dokonuje.


text:
Wtedy ze względu na ten tłum kazał swoim uczniom przygotować sobie łódź, aby nie cisnęli się na Niego.


text:
Nawet nieczyste duchy, gdy Go zauważyły, padały przed Nim i z wrzaskiem wołały: „Ty jesteś Synem Boga!”


text:
Ustanowił Dwunastu i nazwał ich wysłannikami, [apostołami], aby byli przy Nim i aby ich wysyłać, by głosili orędzie


text:
i Andrzeja, i Filipa, i Bartłomieja, i Mateusza, i Tomasza, i Jakuba, syna Alfeusza, i Tadeusza, i Szymona Kananejczyka,


text:
Kiedy Jego bliscy dowiedzieli się, przyszli, aby Go zatrzymać. Mówiono bowiem, że odszedł od zmysłów.


text:
A uczeni w Piśmie, którzy przybyli z Jerozolimy, mówili, że ma Belzebuba i że demony usuwa za sprawą tego przywódcy demonów.


text:
I jeżeli szatan wystąpiłby przeciw sobie i doszedłby do wewnętrznego rozłamu, nie zdołałby się ostać. Koniec z nim!


text:
Przecież nikt nie może wtargnąć do domu kogoś mocnego i zagarnąć mu jego rzeczy, jeśli najpierw tego mocnego nie zwiąże. Wtedy dopiero ograbi mu jego dom.


text:
Oświadczam wam: wszystkie grzechy i bluźnierstwa, jak wiele by ich synowie ludzcy popełnili, będą im odpuszczone:


text:
kto by natomiast popełnił bluźnierstwo przeciwko Duchowi Świętemu, nigdy nie otrzyma odpuszczenia, lecz winien jest grzechu wiecznego”.


text:
Przyszła Jego matka i Jego bracia i zatrzymawszy się na zewnątrz, posłali do Niego, aby Go przywołać.


text:
A przy Nim siedziała wielka gromada. Powiedzieli Mu: „Oto Twoja matka, Twoi bracia i Twoje siostry czekają na Ciebie na zewnątrz”.


text:
I znowu zaczął nauczać nad jeziorem. Bardzo wielki tłum zebrał się przy Nim, więc On wszedł do łodzi i siedział na jeziorze, a cały tłum był na lądzie przy jeziorze.


text:
Inne padło na grunt skalisty, gdzie niewiele znalazło ziemi. Szybko wzeszło, bo nie miało głębokiego podłoża.


text:
Jeszcze inne padło na ziemię dobrą i zaczęło wydawać plon, który się piął w górę i powiększał; i jedno dało trzydzieści, jedno sześćdziesiąt, a jedno sto”.


text:
Odpowiedział im: „Wam przekazana jest tajemnica królestwa Bożego. Dla tamtych natomiast, którzy są na zewnątrz, wszystko jest w przypowieściach,


text:
aby patrząc patrzeli, a nie zobaczyli; by słuchając słuchali, a nie pojęli, aby przypadkiem się nie nawrócić i by im nie zostało odpuszczone”.


text:
Powiedział im także: „Nie rozumiecie tej przypowieści? To jak wszystkie inne przypowieści pojmiecie?


text:
Jedni są tymi przy drodze: gdy siane jest słowo, a oni usłyszą, zaraz szybko przychodzi szatan i zabiera to zasiane w nich słowo.


text:
Ci znowu są tymi przyjmującymi siew na gruncie skalistym: oni, gdy usłyszą słowo, od razu z radością przyjmują je,


text:
nie mają jednak korzenia w sobie, bo są niestali; kiedy potem przychodzi ucisk i prześladowanie z powodu tego słowa, szybko się załamują.


text:
ale troski związane ze światem, łudzenie bogactwa i pragnienia innych rzeczy pospołu zagłuszają słowo; i [siew w nich] zostaje bez plonu.


text:
A przyjmującymi siew na ziemię dobrą są ci, którzy słyszą słowo, uznają je i wydają owoc: jedno trzydzieści, jedno sześćdziesiąt, a jedno sto”.


text:
I mówił im dalej: „Czy lampę wnosi się po to, aby postawić ją pod korcem albo pod łóżkiem? Czyż nie po to, aby postawić na świeczniku?


text:
Nie ma niczego tak ukrytego, co by nie miało zostać ujawnione, i nic nie staje się tak tajne, żeby nie wyszło na jaw.


text:
I mówił im dalej: „Uważajcie na to, co słyszycie. Jaką miarą mierzycie, wymierzą i wam, i jeszcze wam dołożą.


text:
— Z ziarnkiem gorczycy, które, gdy się je posieje w ziemi — jest mniejsze od wszystkich nasion na ziemi —


text:
otóż gdy się je posieje, ono pnie się do góry i staje się wyższe od wszystkich jarzyn, wypuszcza długie gałęzie, tak że w jego cieniu może ptactwo z nieba zakładać gniazda”.


text:
On tymczasem spał na rufie, oparty na wezgłowiu. Budzą Go więc i wołają do Niego: „Nauczycielu, obojętne Ci to, że giniemy?”


text:
Wtedy On wstał, skarcił wicher, a jezioru rozkazał: „Zamilknij, bądź cicho”. Uspokoił się wicher. Zrobiło się bardzo cicho.


text:
Bo przerazili się bardzo i mówili jeden do drugiego: „Kimże On jest, że nawet wicher i jezioro są Mu posłuszne!?”


text:
Gdy tylko wysiadł z łodzi, zaraz zastąpił Mu drogę człowiek z grobowca, będący w mocy nieczystego ducha.


text:
Bywał on wielokrotnie zakuwany w dyby i łańcuchy, lecz łańcuchy były przez niego rozrywane, a dyby łamane. Nikt nie mógł dać mu rady.


text:
Z wielkim wrzaskiem wołał: „Co się tu do mnie wtrącasz, Jezusie, Synu Boga Najwyższego!? Zaprzysięgam Cię na Boga, nie dręcz mnie!”


text:
Pozwolił im. Wyszły więc duchy nieczyste i wstąpiły w świnie. Wtedy stado — około dwóch tysięcy — rzuciło się ze stromego urwiska do jeziora i w tym jeziorze utonęło.


text:
Przyszli do Jezusa i zobaczyli, że ów opętany siedzi odziany i przy zdrowych zmysłach, ten właśnie, który miał w sobie „Legion”. Strach ich ogarnął.


text:
Nie pozwolił mu, lecz mu powiedział: „Idź do swojego domu, do swoich. Opowiedz im, co Pan dla ciebie uczynił i jak okazał ci litość”.


text:
Kiedy Jezus przeprawił się z powrotem łodzią na drugi brzeg, zebrał się przy Nim wielki tłum. Zatrzymał się nad jeziorem.


text:
i żarliwie Go prosił mówiąc: „Moja córeczka umiera. Przyjdź i połóż na nią ręce, aby uszła śmierci i żyła”.


text:
i wiele zniosła ze strony licznych uzdrowicieli, wydając cały swój majątek, a jednak nie doznając poprawy, lecz raczej popadając w stan coraz gorszy,


text:
Rzeczywiście od razu zaschło w niej źródło krwi i poczuła w ciele, że jest wyleczona z tej dolegliwości.


text:
Jezus również od razu poczuł w sobie, że wyszła z Niego moc. Odwrócił się w tym tłumie i zapytał: „Kto dotknął mojego płaszcza?”


text:
Jego uczniowie powiedzieli Mu: „Widzisz, że tłum pcha się na Ciebie ze wszystkich stron, a pytasz: Kto mnie dotknął?”


text:
Wtedy kobieta przestraszyła się i czując, co ją spotkało, podeszła z drżeniem, padła przed Nim i wyjawiła Mu całą prawdę.


text:
On jej powiedział: „Córko, twoja wiara przyniosła ci ratunek. Odejdź w pokoju i bądź zdrowa od swojego cierpienia”.


text:
Gdy On to mówił, przyszli z [domu] owego przełożonego synagogi i powiedzieli: „Twoja córka umarła. Po co jeszcze trudzisz Nauczyciela?”


text:
Jakby nie słysząc przekazanej wiadomości, Jezus powiedział do przełożonego synagogi: „Nie bój się, bylebyś wierzył”.


text:
Wyśmiewali Go za to, a On usunął wszystkich, a potem zabrał z sobą ojca tego dziecka, matkę i tamtych [trzech] i wszedł tam, gdzie znajdowało się dziecko.


text:
Wziął dziecko za rękę i powiedział do niej: „Talitha kum”, to znaczy „Dziewczynko, nakazuję ci, wstań”.


text:
Zaraz dziewczynka wstała i chodziła. Miała już bowiem dwanaście lat. Na to obecni osłupieli w wielkim zdumieniu.


text:
Gdy nastał szabat, zaczął nauczać w synagodze. Wielu słuchaczy ze zdziwieniem mówiło: „Skąd Mu to? Co to za mądrość Mu dana? Takie moce objawiają się za Jego sprawą!


text:
Czy to nie jest ów cieśla, syn Maryi, brat Jakuba, Jozesa, Judy i Szymona? I czyż to nie Jego siostry są tutaj u nas?” I czuli się Nim zgorszeni.


text:
Jezus powiedział do nich: „Nigdzie nie lekceważą proroka, jak tylko w jego ojczyźnie, wśród jego krewnych i w jego domu”.


text:
Zachęcił ich, by niczego poza samą laską nie brali na drogę: ani chleba, ani torby, ani pieniędzy w pasie.


text:
Jeśli jakieś miejsce nie przyjmie was ani nie będą chcieli was słuchać, odchodząc stamtąd, strząśnijcie proch ze swoich stóp jako świadectwo przeciw nim”.


text:
Wiadomość otrzymał król Herod, bo sławne się stało imię Jezusa. Ludzie mówili: „Jan Chrzciciel zmartwychwstał i stąd działają przez Niego takie moce”.


text:
Bo to właśnie ten Herod, posławszy ludzi, aresztował Jana i trzymał go związanego w więzieniu za sprawą Herodiady, żony swojego brata Filipa, ponieważ ją poślubił.


text:
bo Herod czuł lęk przed Janem, wiedząc, że jest człowiekiem sprawiedliwym i świętym, i zachowywał go przy życiu. Po każdym przesłuchaniu go czuł wielki niepokój, a jednak nadal chętnie go słuchał.


text:
Dzień odpowiedni nadarzył się, kiedy Herod urządził w swoje urodziny ucztę dla swoich dostojników, wyższych dowódców i dla pierwszych w Galilei.


text:
Gdy weszła córka jego Herodiady i zaczęła tańczyć, spodobała się Herodowi i współbiesiadnikom. Król powiedział do dziewczęcia: „Poproś mnie, o co chcesz, a dam ci”.


text:
Nawet jej przysiągł z wielką ochotą: „O cokolwiek mnie poprosisz, dam ci; choćby połowę mojego królestwa!”


text:
Wyszła, aby zapytać swojej matki: „O co mam poprosić?” Tamta odpowiedziała: „O głowę Jana Chrzciciela”.


text:
Wróciła zaraz prędko do króla i poprosiła: „Chcę, abyś mi tu natychmiast dał na tacy głowę Jana Chrzciciela”.


text:
Choć król zasmucił się bardzo, jednak ze względu na przysięgę i na biesiadników nie chciał jej odmówić.


text:
I z miejsca król posłał strażnika z rozkazem przyniesienia jego głowy. Poszedł, aby ściąć mu głowę w więzieniu.


text:
Odezwał się do nich: „Chodźcie tylko wy sami na jakieś ustronne miejsce i odpocznijcie trochę”. Wielu bowiem przychodziło i odchodziło, tak że oni nie mieli czasu nawet zjeść czegoś.


text:
Zauważono ich jednak odpływających i wielu ich wyśledziło. Pobiegli tam gromadnie pieszo z wszystkich miast i nawet ich wyprzedzili.


text:
Kiedy wysiadł, zobaczył już wielu ludzi. Wzruszył się nimi, bo byli niby owce nie mające pasterza. Zaczął ich długo nauczać.


text:
Ponieważ zrobiło się już bardzo późno, podeszli do Niego Jego uczniowie i mówili: „To miejsce jest pustkowiem, a pora już późna.


text:
On odpowiadając rzekł im: „Wy dajcie im jeść”. Zapytali Go: „Czy mamy iść i za dwieście denarów kupić chleba, aby im dać się najeść?”


text:
A On im rzekł: „Ile macie chlebów? Idźcie, zobaczcie”. Kiedy sprawdzili, odpowiedzieli: „Pięć. I dwie ryby”.


text:
On wziął te pięć chlebów i dwie ryby, spojrzał w niebo, pobłogosławił i połamał chleby i dawał swoim uczniom, aby podali tamtym. Również te dwie ryby podzielił dla wszystkich.


text:
Zaraz potem ponaglił swoich uczniów, aby wsiedli do łodzi i udali się wcześniej na drugi brzeg, do Betsaidy, nim On sam odprawi ten tłum.


text:
Kiedy zobaczył, z jakim trudem płyną, bo wiatr był im przeciwny, około czwartej straży nocnej przybliżył się do nich, idąc po jeziorze, i chciał ich minąć.


text:
Bo wszyscy Go zobaczyli i przerazili się. On zaraz zaczął z nimi rozmawiać, mówiąc im: „Odwagi! To ja jestem. Nie bójcie się”.


text:
obiegli całą tamtejszą okolicę i zaczęto na noszach znosić chorych wszędzie tam, gdzie, jak słyszano, przebywa.


text:
Gdziekolwiek wchodził do wsi czy do miast, czy do osad, wszędzie kładli na placach chorych, a ci prosili Go, aby mogli się dotknąć choćby skraju Jego płaszcza. Którzy zdołali się Go dotknąć, byli uzdrawiani.


text:
— bo faryzeusze i wszyscy Żydzi, trzymając się tradycji przodków, nie jedzą, jeśli starannie nie obmyją sobie rąk;


text:
podobnie po powrocie z placu nie jedzą, jeśli nie dokonają obmycia; i jest jeszcze wiele innych zwyczajów, które przyjęli i których się trzymają, jak na przykład obmycia kubków, dzbanów, naczyń miedzianych i sof —


text:
otóż zapytali Go wtedy ci faryzeusze i uczeni w Piśmie tak: „Dlaczego Twoi uczniowie nie idą za tradycją przodków i jedzą chleb nie obmytymi rękami?”


text:
On im odpowiedział: „Trafnie o was obłudnikach prorokował Izajasz. A jest to tak zapisane: Ten lud czci mnie wargami, a serce ich daleko jest ode mnie.


text:
I powiedział im jeszcze: „Jakże sprawnie uchyliliście przykazanie Boskie, aby ustanowić swoją tradycję!


text:
Mojżesz na przykład powiedział: Czcij swojego ojca i matkę swoją, oraz: Złorzeczący ojcu lub matce niech śmiercią umrze.


text:
Wy tymczasem mówicie: Jeśli ktoś powie ojcu lub matce: To, co miałeś otrzymać ode mnie na utrzymanie, jest korban” — to znaczy: jest darem [dla Boga] —


text:
W ten sposób unieważniacie słowo Boga dla swojej tradycji, którą narzuciliście. I wiele podobnych rzeczy czynicie”.


text:
Nie ma niczego takiego, co spoza człowieka wchodzi do niego, by było zdolne uczynić go nieczystym, lecz to, co z człowieka wychodzi, to właśnie nieczystym czyni człowieka”.


text:
Odpowiedział im: „To również wy jesteście tak niepojętni? Nie rozumiecie, że wszystko, co z zewnątrz wchodzi w człowieka, nie jest zdolne uczynić go nieczystym,


text:
bo nie wchodzi do jego serca, lecz do żołądka, i wychodzi w latrynie”. Tak za czyste uznał wszystkie pokarmy.


text:
Odszedł stamtąd i udał się na tereny Tyru. Wstąpił do pewnego domu i nie chciał, żeby ktoś o tym wiedział. Jednak nie mógł zostać w ukryciu.


text:
Zaraz bowiem dowiedziała się jakaś kobieta, której córkę opętał duch nieczysty, przyszła i padła Mu do stóp.


text:
Powiedział jej: „Pozwól, niech najpierw nasycą się dzieci, bo to nieładnie wziąć chleb przeznaczony dla dzieci i rzucić szczeniętom”.


text:
Potem opuścił okolice Tyru i wrócił przez Sydon nad Jezioro Galilejskie, w głąb terytorium Dekapolu.


text:
Przyprowadzili do Niego głuchego, który miał trudności także z mówieniem, i prosili Go, aby położył na niego rękę.


text:
Nakazał ludziom rozłożyć się na ziemi. Potem wziął siedem chlebów i odmówiwszy dziękczynienie, połamał i dawał swoim uczniom, aby rozdawali. Rozdali ludziom.


text:
Przyszli faryzeusze i wdali się z Nim w rozmowę. Wystawiając Go na próbę, domagali się od Niego znaku z nieba.


text:
On na to westchnął głęboko i rzekł: „Dlaczego to plemię domaga się znaku? O tak, oświadczam wam, gdybyż temu plemieniu znak mógł być dany...”


text:
Świadomy tego, rzekł im: „Dlaczego tak mówicie: bo chlebów nie macie? Jeszcze nie pojmujecie i nie rozumiecie? Tak tępe macie swoje serce?


text:
ile pełnych koszy z kawałkami zebraliście, kiedy pięć chlebów połamałem dla pięciu tysięcy?” Odpowiedzieli Mu: „Dwanaście”.


text:
„A kiedy siedem dla czterech tysięcy, ile pełnych dużych koszy z kawałkami zebraliście?” Odpowiedzieli Mu: „Siedem”.


text:
Wziął za rękę tego niewidomego, wyprowadził go poza wieś i tam splunął w jego oczy. Potem położył na nim ręce i zapytał go: „Czy widzisz coś?”


text:
Wtedy jeszcze raz położył ręce na jego oczy i tamten przejrzał całkowicie. Został uzdrowiony i widział wszystko wyraźnie.


text:
Wybrał się Jezus i Jego uczniowie do wsi pod Cezareą Filipową. W drodze pytał swoich uczniów: „Co ludzie o mnie mówią? Kim jestem?”


text:
Odpowiedzieli Mu tak: „Że Janem Chrzcicielem, inni — że Eliaszem, jeszcze inni — że jednym z proroków”.


text:
Zaczął ich pouczać, że trzeba, aby Syn Człowieczy doznał wielu cierpień, aby zniósł odrzucenie ze strony starszych, arcykapłanów i uczonych w Piśmie, aby przyjął śmierć i aby trzeciego dnia zmartwychwstał.


text:
On odwrócił się i popatrzywszy na uczniów, skarcił Piotra mówiąc: „Odejdź ode mnie, szatanie, bo nie myślisz po Bożemu, lecz po ludzku”.


text:
Przywoławszy tłum razem z uczniami, powiedział im: „Jeśli ktoś chce iść za mną, niech się wyprze siebie, niech weźmie swój krzyż i niech idzie moimi śladami.


text:
Bo jeśli ktoś będzie chciał bezpiecznym uczynić swoje życie, straci je; a kto straci swoje życie z powodu mnie i ewangelii, bezpiecznym je uczyni.


text:
Jeśli ktoś będzie się wstydził przed tym plemieniem cudzołożnym i występnym mnie i moich słów, Syn Człowieczy również będzie się go wstydził, kiedy przybędzie ze świętymi aniołami w chwale swojego Ojca”.


text:
Mówił dalej: „Oświadczam wam, że wśród znajdujących się tutaj są tacy, którzy śmierci nie zaznają, aż zobaczą królestwo Boże, przybyłe w mocy”.


text:
Sześć dni później wziął Jezus z sobą Piotra, Jakuba i Jana i wyprowadził ich samych osobno na wysoką górę. Tam zmienił się wobec nich.


text:
Jego odzienie stało się błyszczące i tak białe, jak żaden na ziemi wytwórca płótna wybielić nie potrafi.


text:
Piotr, odzywając się, rzekł do Jezusa: „Rabbi, dobrze, że my tu jesteśmy i możemy tu postawić trzy namioty: dla Ciebie jeden, dla Mojżesza jeden i dla Eliasza jeden”.


text:
Wtedy pojawił się obłok, który ich zasłonił. Z obłoku rozległ się głos: „To jest mój Syn umiłowany. Słuchajcie Go”.


text:
Kiedy schodzili z góry, nakazał im, aby nikomu nie opowiadali, co widzieli, aż dopiero wtedy, gdy Syn Człowieczy zmartwychwstanie.


text:
Na to im rzekł: „Przyszedł najpierw Eliasz i ustanawia wszystko od nowa. A dlaczego jest napisane o Synu Człowieczym, że musi wiele wycierpieć i doznać zlekceważenia?


text:
Tak, zapewniam was, i Eliasz już przyszedł, i zrobili z Nim, co chcieli, zgodnie z tym, co o Nim jest napisane”.


text:
Gdy podeszli do pozostałych uczniów, zobaczyli wokół nich wielki tłum oraz rozprawiających z nimi uczonych w Piśmie.


text:
Skoro tylko ten cały tłum dostrzegł Go, zaraz jakimś porywem zostali dotknięci i przybiegając witali Go.


text:
Ktoś z tłumu odpowiedział Mu: „Nauczycielu, przyprowadziłem do Ciebie swojego syna, bo on ma ducha niemego.


text:
Gdziekolwiek go chwyci, przewraca go i on toczy pianę, zgrzyta zębami i drętwieje. Już mówiłem Twoim uczniom, aby to usunęli, lecz nie dali rady”.


text:
On na to rzekł im: „O plemię niewierne, dokąd jeszcze mam być przy was? Jak długo jeszcze mam was znosić? Przyprowadźcie go do mnie”.


text:
Przyprowadzili go do Niego. Kiedy duch Go dostrzegł, zaraz szarpnął tamtym, tak że upadł na ziemię i tarzał się, tocząc pianę.


text:
Wtedy zapytał jego ojca: „Jak dawno to mu się stało?” Odpowiedział: „W dzieciństwie. — Wiele już razy i w ogień go rzucił, i do wody, aby go zabić. Jeśli więc coś potrafisz, zlituj się nad nami i pomóż nam”.


text:
Jezus zobaczywszy, że zbiega się tłum, skarcił nieczystego ducha, mówiąc mu: „Niemy i głuchy duchu, ja tobie rozkazuję: wyjdź z niego i więcej tam w niego nie wracaj”.


text:
bo nauczał tylko swoich uczniów. Mówił im: „Syn Człowieczy oddaje się w ręce ludzi. Oni zabiją Go, ale zabity po trzech dniach zmartwychwstanie”.


text:
Wtedy usiadł, przywołał Dwunastu i rzekł im: „Jeżeli któryś chce być pierwszy, będzie ostatni wśród wszystkich i sługą wszystkich”.


text:
„Kto przyjmie jedno z takich dzieci ze względu na moje imię, mnie przyjmuje; a kto mnie przyjmie, nie mnie przyjmuje, lecz Tego, który mnie posłał”.


text:
Odezwał się do Niego Jan: „Nauczycielu zobaczyliśmy kogoś, jak w Twoje imię usuwa demony. Zabranialiśmy mu więc, bo nie chodził z nami”.


text:
Jezus rzekł: „Nie zabraniajcie mu. Nie ma takiego, kto by uczynił cud w moje imię i zaraz by o mnie potrafił źle mówić.


text:
Kto napoi was choćby kubkiem wody z tego powodu, że należycie do Chrystusa, ten — tak właśnie mówię wam — nie straci swojej zapłaty.


text:
Jeżeli ktoś zgorszy jednego z tych małych, wierzących we mnie, lepiej by było dla niego, gdyby wielki kamień od żaren zawisnął u jego szyi i rzucony by został do morza.


text:
Jeśli twoja ręka byłaby ci powodem grzechu, odrąb ją! Lepiej jest dla ciebie, abyś wszedł do życia jako ułomny, niż abyś mając obie ręce, musiał odejść do piekła,


text:
Jeśli twoja noga byłaby ci powodem do grzechu, odrąb ją! Lepiej jest dla ciebie, abyś wszedł do życia jako beznogi, niż abyś mając obie nogi został wrzucony do piekła.


text:
Również jeśli twoje oko byłoby ci powodem do grzechu, wyłup je! Lepiej jest dla ciebie, abyś wszedł do królestwa Bożego jednooki, niż abyś mając dwoje oczu został wrzucony do piekła,


text:
Dobra jest sól; jeśli jednak sól słoność utraci, czym ją przyprawicie? Zachowujcie sól w sobie i utrzymujcie między sobą pokój”.


text:
Odszedł stamtąd i przybył na terytorium Judei i Zajordania. Tu znowu wielkie tłumy szły gromadami do Niego, a On jak zwykle znowu ich uczył.


text:
Podeszli wówczas do Niego faryzeusze i wystawiając Go na próbę, pytali Go, czy wolno mężowi oddalić żonę.


text:
Gdy Jezus to zauważył, oburzył się i rzekł im: „Pozwólcie dzieciom przychodzić do mnie, nie zabraniajcie im, bo do takich należy królestwo Boże.


text:
Kiedy już wybierał się w drogę, przybiegł ktoś i padając przed Nim na kolana, pytał Go: „Nauczycielu dobry, co mam zrobić, aby stać się dziedzicem życia wiecznego?”


text:
Przykazania znasz: Nie zabij, nie popełnij cudzołóstwa, nie ukradnij, nie złóż fałszywego zeznania, nie dopuść się grabieży, czcij ojca swego i matkę”. 


text:
Jezus spojrzał na niego z miłością i rzekł mu: „Jednego ci brak: idź, sprzedaj, co masz, i daj ubogim, a będziesz miał skarb w niebie. Potem przyjdź i chodź ze mną”.


text:
Jezus popatrzył wkoło i powiedział do swoich uczniów: „Z jakże wielkimi trudnościami będą wchodzić do królestwa Bożego posiadacze bogactw”.


text:
Uczniowie byli zdziwieni Jego słowami. A Jezus znowu odezwał się do nich, mówiąc: „Dzieci, jak ciężko jest wejść do królestwa Bożego.


text:
Spojrzawszy na nich, Jezus powiedział: „Dla ludzi to niemożliwe, ale nie dla Boga. Dla Boga bowiem wszystko możliwe”.


text:
Jezus odpowiedział: „Zapewniam was, nie będzie takiego, który by ze względu na mnie i na ewangelię zostawił dom, czy braci, czy siostry, czy matkę, czy ojca, czy dzieci, czy pole,


text:
a nie otrzymałby teraz, na tym świecie, sto razy tyle domów, i braci, i sióstr, i matek, i dzieci, i pól — razem z prześladowaniami — a w świecie przyszłym życia wiecznego.


text:
Byli w drodze do Jerozolimy. Jezus wysunął się przed nich, tak że się dziwili. Idąc z tyłu, czuli lęk. Wtedy znowu wziął osobno Dwunastu i zaczął im wyjaśniać, co ma Go niebawem spotkać:


text:
„Oto idziemy do Jerozolimy. Tam Syn Człowieczy zostanie wydany arcykapłanom i uczonym w Piśmie. Skażą Go na śmierć, wydadzą poganom,


text:
Podeszli do Niego Jakub i Jan, synowie Zebedeusza, i powiedzieli Mu: „Nauczycielu, chcielibyśmy, abyś nam spełnił to, o co Cię poprosimy”.


text:
Odpowiedzieli Mu: „Przyznaj nam to, abyśmy w Twojej chwale zasiedli jeden po Twojej prawej, a drugi po lewej stronie”.


text:
Jezus im rzekł: „Nie wiecie, o co prosicie. Czy potraficie wypić kielich, który ja piję, i chrzest, który ja przyjmuję, przyjąć?”


text:
Odpowiedzieli Mu: „Potrafimy”. Jezus im rzekł: „Kielich, który ja piję, wypijecie, i chrzest, który ja przyjmuję, przyjmiecie,


text:
lecz przyznać miejsce po mojej prawej lub lewej stronie nie do mnie należy. Ono jest tych, dla których zostało przygotowane”.


text:
Wtedy Jezus przywołał ich i powiedział: „Wiecie, że ci, którzy zamierzają utrzymać władzę nad narodami i ich wielcy [urzędnicy], poddają je swojej władczej woli.


text:
Nie tak będzie między wami, lecz kto wśród was będzie chciał stać się kimś wielki, ten będzie waszym sługą:


text:
Bo i Syn Człowieczy przyszedł, nie aby być obsługiwanym, lecz aby służyć i oddać swoje życie jako okup za wielu”.


text:
Przyszli do Jerycha. Kiedy wychodził z Jerycha, a z Nim Jego uczniowie i duża gromada, syn Tymeusza, Bartymeusz, niewidomy żebrak, siedział przy drodze.


text:
Kiedy się dowiedział, że jest tu Jezus z Nazaretu, zaczął wołać: „Synu Dawida, Jezusie, zlituj się nade mną!”


text:
Wielu go strofowało, żeby był cicho. On jednak jeszcze głośniej krzyczał: „Synu Dawida, zlituj się nade mną!!!”


text:
Zatrzymał się Jezus i rzekł: „Przywołajcie go”. Przywołali niewidomego, mówiąc mu: „Odwagi, wstań, woła cię”.


text:
Wtedy Jezus zapytał go: „Co chcesz, abym dla ciebie zrobił?” Niewidomy powiedział Mu: „Rabbuni, abym wzrok odzyskał”.


text:
Jezus mu rzekł: „Idź, twoja wiara przywróciła ci zdrowie”. Z miejsca odzyskał wzrok i szedł za Nim drogą.


text:
Kiedy znaleźli się blisko Jerozolimy, przy Betfage i Betanii pod Górą Oliwną, wysłał dwóch swoich uczniów,


text:
mówiąc im: „Idźcie do tej wsi przed wami. W niej, zaraz przy wejściu, znajdziecie uwiązane oślę, którego nikt z ludzi jeszcze nie dosiadł. Odwiążcie je i przyprowadźcie.


text:
A gdyby ktoś wam powiedział: Dlaczego to robicie?, odpowiedzcie: Pan go potrzebuje. Wkrótce odeśle je tu z powrotem”.


text:
Tak wszedł do Jerozolimy i na teren świątyni. Po obejrzeniu wszystkiego, ponieważ pora była już późna, udał się razem z Dwunastoma do Betanii.


text:
Zobaczył wtedy z daleka drzewo figowe okryte liśćmi. Skręcił tam z myślą, że może coś na nim znajdzie. Gdy jednak doszedł, niczego poza liśćmi nie znalazł. Nie była to bowiem pora właściwa na figi.


text:
Wtedy zwracając się do drzewa powiedział: „Niech już nikt nigdy nie spożyje z ciebie owocu”. Jego uczniowie słyszeli to.


text:
Doszli do Jerozolimy. Po wejściu na teren świątyni zaczął wyrzucać sprzedających na terenie świątyni i kupujących. Powywracał stoły bankierów i ławy sprzedawców gołębi.


text:
Pouczał i mówił im: „Czyż nie jest napisane: Mój dom będzie nazwany domem modlitwy dla wszystkich narodów? Wy natomiast uczyniliście z niego jaskinię grabieżców”.


text:
Gdy dowiedzieli się o tym arcykapłani i uczeni w Piśmie, zaczęli szukać sposobu, jak Go zabić. Bo bali się Go, gdyż cały tłum był pod wielkim wrażeniem Jego nauki.


text:
Piotr, przypomniawszy sobie, zwrócił się do Niego: „Rabbi, spójrz, ten figowiec, na który rzuciłeś klątwę, usechł”.


text:
Zapewniam was: kto rozkaże tej górze: Unieś się i rzuć się w morze, a nie będzie się wahał w swoim sercu, lecz będzie wierzył, że stanie się, co rozkazuje, stanie się mu.


text:
Dlatego mówię wam: wierzcie, że wszystko, o co się modlicie i prosicie, już otrzymaliście i będziecie mieć.


text:
A kiedy stajecie do modlitwy, przebaczcie, jeśli coś macie przeciw komukolwiek, aby także wasz Ojciec, Ten w niebie, przebaczył wam wasze przewinienia”.


text:
Znowu przyszli do Jerozolimy. Kiedy chodził po terenie świątyni, podeszli do Niego arcykapłani, uczeni w Piśmie i starsi


text:
Jezus im rzekł: „Zapytam was o jedną rzecz. Jeśli mi odpowiecie, to i ja wam powiem, jaką władzą to czynię.


text:
Rozważali to między sobą, mówiąc: „Jeśli powiemy: Z nieba, zapyta: Dlaczego więc nie uwierzyliście mu?


text:
A zatem powiedzmy: Od ludzi”. Bali się jednak tłumu, bo wszyscy uważali Jana za prawdziwego proroka.


text:
Dlatego odpowiadając Jezusowi oświadczyli: „Nie wiemy”. Wtedy Jezus im rzekł: „To i ja wam nie powiem, jaką władzą to czynię”.


text:
Wtedy zaczął mówić do nich w przypowieściach: „Pewien człowiek założył winnicę. Otoczył [ją] murem, wydrążył cysternę i zbudował wieżę. Potem wydzierżawił ją rolnikom i wyjechał.


text:
Co zatem zrobi właściciel winnicy? — Wróci i tych rolników skaże na zagładę, a winnicę wydzierżawi innym.


text:
Czy nie czytaliście tych słów Pisma: Ten właśnie kamień, którym budujący wzgardzili stał się kamieniem węgielnym?


text:
Próbowali zatem Go pojmać, bo zrozumieli, że przeciwko nim opowiedział tę przypowieść, lecz przestraszyli się tłumu. Zostawili Go i odeszli.


text:
Później wystali do Niego pewnych ludzi od faryzeuszy i zwolenników Heroda, aby Go przyłapali na jakiejś wypowiedzi.


text:
Gdy przyszli, zapytali Go: „Nauczycielu, wiemy, że jesteś szczery i że nie zależy Ci na kimś tam, bo nie zwracasz uwagi na powierzchowność ludzi, lecz z całą prawdą uczysz drogi Bożej. Czy trzeba płacić podatek Cezarowi, czy nie? Mamy płacić czy nie płacić?”


text:
Ponieważ rozpoznał ich podstęp, rzekł im: „Dlaczego wystawiacie mnie na próbę? Podajcie mi denara, abym obejrzał”.


text:
Przyszli do Niego również saduceusze, którzy mówią, że nie ma zmartwychwstania, i postawili Mu pytanie:


text:
„Nauczycielu, Mojżesz napisał nam tak: Jeśli umrze czyjś brat i zostawi żonę, a nie zrodził dziecka, niech tę żonę weźmie jego brat i wzbudzi potomstwo swojemu bratu.


text:
Kiedy więc wstaną przy zmartwychwstaniu, którego z nich będzie żoną? Przecież siedmiu miało ją za żonę”.


text:
Przecież kiedy zmartwychwstaną ani się nie żenią, ani za mąż nie wychodzą, lecz są jak aniołowie w niebie.


text:
Czy o tym, że umarli zmartwychwstają, nie czytaliście w księdze Mojżesza, tam w związku z krzakiem, jak Bóg powiedział do niego: Ja, Bóg Abrahama, Bóg Izaaka, Bóg Jakuba?


text:
Po wysłuchaniu ich rozmowy, podszedł jeden z uczonych w Piśmie. Zauważył bowiem, że dobrze im odpowiedział. Zapytał Go: „Które przykazanie jest pierwsze wśród wszystkich innych?”


text:
Będziesz miłował Pana, swojego Boga, całym swoim sercem, i całą swoją duszą, i całą swoją myślą, i całą swoją mocą.


text:
Drugie jest: Będziesz miłował bliźniego swego jak samego siebie. Nie ma innego przykazania większego od tych”.


text:
Wtedy uczony w Piśmie rzekł: „Dobrze, Nauczycielu, trafnie powiedziałeś. Jedyny jest i poza Nim nie ma innego.


text:
Miłować Go całym sercem, i całą myślą, i całą mocą, oraz miłować bliźniego jak samego siebie czymś więcej jest niż wszystkie całopalenia i ofiary”.


text:
Jezus widząc, że rozsądnie się odezwał, powiedział mu: „Nie jesteś daleko od królestwa Bożego”. Nikt już więcej nie śmiał Go pytać.


text:
Jezus ucząc na terenie świątyni, powiedział: „Jak mogą mówić uczeni w Piśmie, że Mesjasz jest synem Dawida?


text:
Przecież sam Dawid pod wpływem Ducha Świętego powiedział: Rzekł Pan Panu mojemu: Siądź po mojej prawicy, aż położę Twoich wrogów pod Twoimi stopami.


text:
Sam Dawid nazywa Go Panem, na jakiej więc podstawie może być jego synem?” Wielki tłum słuchał go chętnie.


text:
W swojej nauce mówił: „Strzeżcie się uczonych w Piśmie, gdy lubią obnoszenie się w uroczystych szatach, i pozdrowienia w publicznych miejscach,


text:
Kiedy usiadł naprzeciw skarbca, przyglądał się, jak ludzie wrzucają pieniądze do tego skarbca. Wielu bogatych wrzucało dużo.


text:
Przywołał wtedy swoich uczniów i rzekł im: „Zapewniam was, że ta uboga wdowa wrzuciła więcej niż wszyscy wrzucający do skarbca.


text:
Wszyscy bowiem wrzucili z tego, co mieli w nadmiarze, ona natomiast wrzuciła ze swojego niedostatku wszystko, co miała, całe swoje utrzymanie”.


text:
Kiedy wychodził z terenu świątyni, odezwał się do Niego jeden z Jego uczniów: „Nauczycielu, patrz, co za kamienie! Jakie budowle!”


text:
Na to Jezus mu rzekł: „Patrzysz z podziwem na te wielkie budowle? Nie zostanie tu kamień na kamieniu, który by nie uległ ruinie”.


text:
Kiedy siedział pod Górą Oliwną od strony świątyni, zapytał Go na osobności Piotr, Jakub, Jan i Andrzej:


text:
Gdy usłyszycie o wojnach i o nastrojach wojennych, nie drżyjcie, bo trzeba, aby [to] przyszło, lecz to nie koniec.


text:
Powstanie naród przeciw narodowi i królestwo przeciw królestwu. Będą trzęsienia ziemi w różnych miejscach, będą głody. To początek cierpienia.


text:
Wy uważajcie na siebie. Wydadzą was sądom i w synagogach będą was torturować. Przed przewodniczących i przed królów z mojego powodu będziecie postawieni na świadectwo dla nich.


text:
Kiedy prowadzić was będą, aby wydać, nie martwcie się zawczasu, co macie powiedzieć. Powiecie to, co wam dane zostanie w owej godzinie. Bo to nie wy mówicie, lecz Duch Święty.


text:
Kiedy zobaczycie ohydę pustki, nastałą tam, gdzie nie powinna — kto czyta, niech rozumie — wtedy ci, którzy [będą] w Judei niech uciekają w góry;


text:
Owe dni bowiem będą czasem takiego ucisku, jakiego nie było do dziś od początku świata, który stworzył Bóg, i później nie będzie.


text:
Gdyby Pan nie skrócił tych dni, nikt by nie ocalał, lecz ze względu na wybranych, których wybrał dla siebie, skrócił te dni.


text:
Bo powstaną fałszywi mesjasze i fałszywi prorocy i pokażą wielkie znaki i dziwy, aby zwieść, jeśli możliwe, wybranych.


text:
Wtedy pośle aniołów i zgromadzi swoich wybranych od czterech wiatrów, od krańca ziemi aż do krańca nieba.


text:
Od figowego drzewa nauczcie się tego oto podobieństwa: gdy już jego gałązka nabrzmieje sokiem i liście wyda, poznajecie, że lato jest blisko.


text:
To jest jak z człowiekiem na obczyźnie, który opuścił swój dom i przekazał zarząd swoim sługom, każdemu własne zadanie, a dozorcy nakazał, aby czuwał.


text:
A zatem czuwajcie, nie wiecie bowiem, kiedy Pan domu przyjdzie: czy wieczorem, czy o północy, czy o pianiu kogutów, czy rano.


text:
Była Pascha i Święto Przaśników za dwa dni. Tymczasem arcykapłani i uczeni w Piśmie szukali sposobu, jak Go schwytać i zabić podstępnie.


text:
Gdy był w Betanii, w domu Szymona Trędowatego, i znajdował się przy stole, przyszła pewna kobieta, mająca przy sobie alabastrowy flakonik nardowego olejku, czystego i bardzo drogiego. Rozbiła ten flakonik i wylała na Jego głowę.


text:
Na to rzekł Jezus: „Zostawcie ją! Dlaczego przykrość jej wyrządzacie? Przecież dobry uczynek spełniła względem mnie.


text:
Ubogich zawsze macie u siebie i kiedykolwiek chcecie, możecie im wyświadczyć dobrodziejstwo, a mnie nie zawsze macie.


text:
Oświadczam wam, gdziekolwiek po całym świecie głoszona będzie ewangelia, mówić się będzie na jej pamiątkę również o tym, co tu zrobiła”.


text:
W pierwszy [dzień] Przaśników, gdy składano w ofierze paschalnego baranka, zapytali Go Jego uczniowie: „Gdzie chcesz, abyśmy poszli i przygotowali ci paschalnego baranka do spożycia?”


text:
Wtedy wysłał dwóch ze swoich uczniów, mówiąc im: „Idźcie do miasta. Wyjdzie wam naprzeciw człowiek niosący dzban wody. Udajcie się za nim.


text:
Tam, dokąd wejdzie, powiedzcie właścicielowi, że Nauczyciel pyta: Gdzie jest dla mnie gościnny pokój, w którym mógłbym spożyć ze swoimi uczniami paschalnego baranka?


text:
Odeszli ci uczniowie i przybyli do miasta. Znaleźli tam wszystko, jak im powiedział. Przygotowali paschalnego baranka.


text:
Gdy znaleźli się przy stole i jedli, Jezus powiedział: „Tak, mówię wam, jeden z was mnie wyda. Ktoś, kto teraz je ze mną”.


text:
Syn Człowieczy oczywiście odchodzi, jak jest o Nim napisane, lecz biada temu człowiekowi, przez którego Syn Człowieczy jest wydawany. Lepiej by dla takiego człowieka było, gdyby się nie narodził”.


text:
Gdy oni jedli, wziął chleb, wygłosił modlitwę uwielbienia, połamał, rozdał im i powiedział: „Weźcie, to jest moje ciało”.


text:
O tak, oświadczam wam: odtąd już z tego plonu winorośli nie wypiję, aż do owego dnia, kiedy wypiję go nowy w królestwie Boga”.


text:
Jezus odezwał się do nich: „Wszyscy zwątpicie. Jest bowiem napisane: Uderzę w pasterza, i rozbiegną się owce.


text:
Rzekł mu Jezus: „Zapewniam cię, że ty dzisiaj, tej nocy, nim kogut drugi raz zapieje, wyprzesz się mnie trzy razy”.


text:
Na to on stanowczo odpowiedział: „Choćbym miał z Tobą umrzeć, nie wyprę się Ciebie”. Tak samo oświadczyli wszyscy.


text:
I mówił jeszcze: „Abba, Ojcze, dla Ciebie wszystko możliwe, odsuń ode mnie ten kielich. Jednak nie czego ja chcę, lecz czego Ty”.


text:
Później wrócił i znalazł ich śpiących. Powiedział wtedy do Piotra: „Szymonie, śpisz? Nie zdołałeś przez jedną godzinę czuwać?


text:
Kiedy wrócił po raz trzeci, rzekł im: „Śpijcie już i odpoczywajcie. Przeszło. Nadszedł ten czas. Oto Syn Człowieczy oddaje się w ręce grzeszników.


text:
I zaraz, gdy On jeszcze to mówił, pojawił się Judasz, jeden z Dwunastu, a z nim z mieczami i kijami gromada od arcykapłanów, uczonych w Piśmie i starszych.


text:
Jego zdrajca, dając im znak, powiedział: „To jest ten, którego pocałuję. Złapcie Go i prowadźcie uważnie”.


text:
Jezus odezwawszy się, rzekł do nich: „To jak na bandytę wybraliście się z mieczami i kijami, aby mnie ująć?


text:
Codziennie nauczałem u was na terenie świątyni i nie zatrzymaliście mnie. Lecz to dlatego, aby spełniły się Pisma”.


text:
Tylko jeden młodzieniec, który na nagie ciało miał nałożoną samą płachtę, szedł za Nim. Złapali go jednak.


text:
Piotr szedł za Nim z daleka aż do środka dziedzińca arcykapłana. Siedział tam ze strażnikami i grzał się przy ogniu.


text:
Arcykapłani i cały Sanhedryn szukali jakiegoś zeznania przeciwko Jezusowi, aby Go wydać na śmierć, jednak nie znaleźli.


text:
„My słyszeliśmy, jak On mówił: Ja zburzę tę tu świątynię zrobioną rękami i w ciągu trzech dni zbuduję inną, nie rękami zrobioną”.


text:
Wtedy wystąpił arcykapłan i tak zapytał Jezusa: „Nic nie odpowiesz na to, co oni tutaj zeznają przeciw Tobie?”


text:
On jednak milczał, na nic nie odpowiadając. Drugi raz pytał Go arcykapłan, tak do Niego mówiąc: „Czy Ty jesteś Mesjaszem, Synem Błogosławionego?”


text:
Wtedy Jezus rzekł: „JA JESTEM. I zobaczycie Syna Człowieczego, siedzącego po prawicy Mocy i  przychodzącego wśród obłoków niebieskich”. 


text:
Wtedy niektórzy zaczęli spluwać na Niego, zasłaniać Mu twarz i bić Go nakazując: „No, wypowiedz proroctwo!” Także strażnicy wymierzali Mu policzki.


text:
i ujrzawszy grzejącego się Piotra, przypatrzyła mu się i powiedziała: „Ty też byłeś z Jezusem z Nazaretu”.


text:
On jednak zaprzeczył oświadczając: „Ani nie znam, ani nie rozumiem, o czym ty mówisz”. I odszedł stamtąd do bramy przed dziedzińcem, a kogut zapiał.


text:
A on ponownie zaprzeczył. Po chwili stojący tam jeszcze raz powiedzieli do Piotra: „Rzeczywiście jesteś z nich, bo przecież także jesteś Galilejczykiem”.


text:
I wtedy kogut zapiał drugi raz. Przypomniał sobie Piotr to zdanie, które wypowiedział do niego Jezus: „Nim kogut drugi raz zapieje, wyprzesz się mnie trzy razy”. I zaczął płakać.


text:
Zaraz o świcie, po naradzie ze starszymi i z uczonymi w Piśmie, arcykapłani i cały Sanhedryn”, związawszy Jezusa, wyprowadzili Go i wydali Piłatowi.


text:
A niejaki Barabasz był wtedy uwięziony razem z rebeliantami. Popełnili oni morderstwo w czasie rozruchów.


text:
Piłat powtórnie zwracając się do nich, zapytał: „Co zatem według was mam zrobić z Tym, którego nazywacie królem Judejczyków?”


text:
Wtedy Piłat, chcąc zadowolić tłum, zwolnił im Barabasza, a Jezusa kazał wychłostać i wydał na ukrzyżowanie.


text:
Gdy się już z Niego naśmiali, zdjęli z Niego ową purpurę i odziali Go w Jego szaty. Potem wyprowadzili Go, aby Go ukrzyżować.


text:
Zmusili pewnego przechodnia, który wracał ze wsi, niejakiego Szymona z Cyreny, ojca Aleksandra i Rufusa, aby niósł Jego krzyż.


text:
Przechodnie bluźnili Mu, potrząsając swoimi głowami i mówiąc: „Hej, Ty, burzycielu świątyni i budujący ją w trzech dniach,


text:
Podobnie szydzili miedzy sobą arcykapłani razem z uczonymi w Piśmie, mówiąc: „Innych ratował, siebie nie potrafi uratować.


text:
Niechże ten Mesjasz, król Izraelitów, zejdzie teraz z krzyża, abyśmy to zobaczyli i uwierzyli”. Ukrzyżowani z Nim także Mu urągali.


text:
O godzinie dziewiątej Jezus zawołał donośnym głosem: „Eloi, Eloi, lema sabachthani”, to znaczy: „Boże mój, Boże mój, czemu mnie opuściłeś?”


text:
Pobiegł któryś, napełnił gąbkę octem, nałożył na trzcinę i dał Mu do picia, mówiąc: „Pozwólcie, zobaczmy, czy przyjdzie Eliasz, aby Go zdjąć”.


text:
Kiedy centurion, stojący tam naprzeciw Niego, zobaczył, że w ten sposób wyzionął ducha, powiedział: „Ten człowiek naprawdę był Synem Bożym”.


text:
Z daleka przyglądały się również kobiety, a wśród nich Maria Magdalena, Maria, matka Jakuba Mniejszego i Jozesa, oraz Salome.


text:
Kiedy był w Galilei, towarzyszyły Mu one i usługiwały. A nadto wiele innych, które z Nim przyszły do Jerozolimy.


text:
przyszedł Józef z Arymatei, znakomity członek Rady, który także czekał na królestwo Boże. Udał się on śmiało do Piłata i poprosił o ciało Jezusa.


text:
Piłat uznał za niezwykłe, że już umarł. Dlatego przywołał centuriona i zapytał go, czy dawno skonał.


text:
[Józef] kupił płótno, zdjął Jezusa, owinął tym płótnem i złożył w grobowcu, wykutym w skale. Wejście do grobowca zasunął kamieniem.


text:
Po szabacie Maria Magdalena, Maria, [matka] Jakuba, i Salome kupiły wonności, aby pójść i namaścić Go.


text:
Po wejściu do grobowca ujrzały jakiegoś młodzieńca, siedzącego po prawej stronie, odzianego w białą szatę. Wtedy bardzo się przestraszyły.


text:
On odezwał się do nich: „Nie bójcie się. Szukacie ukrzyżowanego Jezusa z Nazaretu. Zmartwychwstał, nie ma Go tutaj. Oto miejsce, gdzie Go złożyli.


text:
Idźcie zatem i powiedzcie Jego uczniom i Piotrowi: Udaje się przed wami do Galilei. Tam Go zobaczycie, jak wam powiedział”.


text:
Wyszły wtedy i uciekły od grobu, bo ogarnął je strach i zdumienie. Ale nikomu nic nie powiedziały. Bały się bowiem. { „Wszystkie te polecenia przekazały zaraz [zebranym] przy Piotrze. Potem również sam Jezus wysłał przez nich od wschodu aż do zachodu święte i nieśmiertelne orędzie o wiecznym zbawieniu. Amen”.}


text:
Kiedy zmartwychwstał rano, w pierwszym [dniu] tygodnia, ukazał się najpierw Marii Magdalenie, z której wcześniej usunął siedmiu demonów.


text:
A później ukazał się samym Jedenastu, gdy byli przy stole. Zganił ich za niewiarę i upór, że nie uwierzyli tym, którzy Go oglądali zmartwychwstałego.


text:
Tym, którzy uwierzą, takie znaki towarzyszyć będą: w imię moje demonów usuwać będą, językami mówić będą nowymi,


text:
węże brać będą do rąk i choćby coś śmiertelnie trującego wypili, nie zaszkodzi im, na chorych ręce położą i oni dobrze czuć się zaczną”.


text:
A oni wyruszyli i zaczęli wszędzie głosić [ewangelię]. Pan współdziałał z [nimi] i potwierdzał słowo towarzyszącymi znakami.


text:
postanowiłem i ja, po dokładnym prześledzeniu wszystkiego od początku, po kolei ci to opisać, najszlachetniejszy Teofilu,


text:
Żył za dni Heroda, króla Judei, pewien kapłan imieniem Zachariasz, ze zmiany Abiasza. Miał on żonę, jedną z córek Aarona. Jej imię — Elżbieta.


text:
i zgodnie ze zwyczajem kapłańskim otrzymał przez losowanie przywilej wejścia do przybytku Pańskiego dla spalenia kadzidła


text:
Anioł odezwał się do niego: „Nie bój się, Zachariaszu, twoja modlitwa została wysłuchana. Elżbieta, twoja żona, urodzi ci syna. Nazwiesz go imieniem Jan.


text:
bo wielki on będzie przed Panem. Nie będzie pił wina ani sycery, już w łonie swojej matki napełniony zostanie Duchem Świętym.


text:
Podążać on będzie przed Nim z duchem i mocą Eliasza, aby serca ojców zwrócić do dzieci, a nieposłusznych — do roztropności sprawiedliwych, aby przysposobić Panu lud w pełni gotowy”.


text:
Zachariasz zapytał anioła: „Na podstawie czego przekonam się o tym? Przecież ja stary już jestem, a również moja żona jest podeszłym wieku”.


text:
Na to anioł mu rzekł: „Ja jestem Gabrielem, stojącym przed Bogiem. Posłany zostałem, aby do ciebie przemówić i oznajmić ci to.


text:
Teraz zostaniesz niemową. Nie będziesz mógł przemówić aż do dnia, kiedy to się spełni, bo moim słowom nie dałeś wiary. Spełnią się one w określonej dla nich porze”.


text:
Gdy wyszedł, nie mógł się do nich odezwać. Zrozumieli zatem, że w przybytku miał widzenie. On tylko głową im kiwał i pozostał niemy.


text:
Po tych dniach Elżbieta, jego żona, poczęła, lecz taiła się z tym przez pięć miesięcy, mówiąc sobie:


text:
A w szóstym miesiącu posłany został od Boga anioł Gabriel do galilejskiego miasta, które się nazywa Nazaret,


text:
Na to odrzekł jej anioł: „Duch Święty przyjdzie do ciebie i moc Najwyższego okryje cię swoim cieniem. Dlatego Owo Rodzące się będzie nosić imię Święty, Syn Boży.


text:
A oto Elżbieta, twoja krewna, ona również poczęła syna mimo swojej starości. To już szósty miesiąc dla tej, którą nazywają Jałowa.


text:
Maryja odpowiedziała: „Oto służebnica Pana. Oby mi się stało według twojego słowa”. Wtedy anioł odszedł od niej. 


text:
Gdy Elżbieta usłyszała pozdrowienie Maryi, podskoczyło dzieciątko w jej łonie, a Elżbieta napełniona została Duchem Świętym.


text:
Bo właśnie gdy tylko zabrzmiał głos twojego pozdrowienia w moich uszach, dziecko podskoczyło z radości w moim łonie.


text:
że spojrzał na taką małość swojej służebnicy. Bo oto odtąd błogosławić mnie będą wszystkie pokolenia,


text:
Jej sąsiedzi i krewni dowiedzieli się, że Pan na niej okazał wielkość swojego miłosierdzia i cieszyli się z nią.


text:
Wszystkich ich sąsiadów strach przeniknął. W całej górzystej krainie judejskiej mówiło się o wszystkich tych rzeczach.


text:
Wszyscy wzięli sobie do serca to, co usłyszeli, i pytali: „Kimże to dziecko będzie?” Rzeczywiście ręka Pana była nad nim.


text:
A ty, dziecię, będziesz nosić imię: Prorok Najwyższego, ponieważ pójdziesz przed Nim, aby przygotować Jego drogi.


text:
aby się pokazać przebywającym w ciemności i w cieniu śmierci, aby nasze kroki skierować na drogę pokoju”.


text:
To dziecię rosło i nabierało mocy duchowej. Potem przebywało na pustkowiu, aż do dni swojego ukazania się przed Izraelem.


text:
Wybrał się także Józef z Galilei, z miasta Nazaretu, do Judei, do miasta Dawidowego, które się nazywa Betlejem — ponieważ był on z plemienia i rodu Dawida —


text:
I urodziła swojego pierworodnego Syna. Owinęła Go w pieluszki i złożyła w żłobie, ponieważ w gospodzie nie było dla nich miejsca.


text:
Stanął przy nich anioł Pański i chwała Pana wokół nich rozbłysła. Wielki strach ich wtedy przeniknął.


text:
Anioł odezwał się do nich: „Nie bójcie się, bo przynoszę wam dobrą wiadomość o wielkiej radości, która stanie się udziałem całego ludu.


text:
I nagle przy tym aniele pojawiła się wielka ilość niebieskiego wojska, które wychwalało Boga i mówiło:


text:
Kiedy aniołowie odeszli od nich do nieba, pasterze mówili między sobą: „Chodźmy do Betlejem. Sprawdźmy tę rzecz, która się tam wydarzyła i o której Pan nas powiadomił”.


text:
Potem pasterze odeszli, wielbiąc i wychwalając Boga za wszystko, co usłyszeli i zobaczyli, tak jak im zostało powiedziane. 


text:
Gdy upłynęło osiem dni i należało Go obrzezać, nadano Mu imię Jezus, podane przez anioła, nim poczęty został w łonie.


text:
A kiedy upłynął określony przez Mojżeszowe Prawo czas ich oczyszczenia, przyprowadzili Go do Jerozolimy, ażeby ofiarować Go Panu


text:
zgodnie z tym, co jest napisane w Prawie Pańskim: „Każdy pierworodny potomek męski zostanie uznany za poświęconego Panu”,


text:
oraz żeby dać ofiarę zgodnie z wypowiedzią Prawa Pańskiego: „Jedną parę turkawek lub dwa młode gołąbki”.


text:
Żył wtedy w Jeruzalem pewien człowiek imieniem Symeon. Człowiek ten był sprawiedliwy i pobożny, wyczekiwał Pociechy Izraela. Duch Święty był nad nim.


text:
Za sprawą Ducha przyszedł wtedy na teren świątyni. Kiedy rodzice wnieśli Dzieciątko Jezus, aby uczynić z nim zgodnie ze zwyczajem nakazanym przez Prawo,


text:
A Symeon zaczął ich błogosławić. Do Maryi, Jego matki, powiedział: „Oto Ten stanął na upadek i na powstanie wielu w Izraelu, a także jako znak wywołujący sprzeciw,


text:
Była tam też prorokini Anna, córka Fanuela, z pokolenia Asera. Była już w podeszłym wieku. Kiedyś, od swojego panieństwa, żyła ze swoim mężem przez siedem lat.


text:
Potem, aż do osiemdziesiątego czwartego roku, była wdową. Nie odstępowała od świątyni, lecz każdego dnia i każdej nocy służyła Bogu poszcząc i modląc się.


text:
Ona również o tej właśnie godzinie przyszła i wysławiała Boga. Mówiła o tym [Dzieciątku] wszystkim oczekującym wyzwolenia Jeruzalem.


text:
Kiedy zrobili wszystko, co jest według Prawa Pańskiego, wrócili do Galilei, do swojego miasta Nazaretu.


text:
Gdy uczcili te dni, wracali, a Jezus, chłopiec, został w Jeruzalem. Jego rodzice nie zauważyli tego,


text:
bo myśleli, że On jest gdzieś w grupie pielgrzymów. Po przejściu jednego dnia drogi zaczęli Go szukać wśród krewnych i znajomych.


text:
Dopiero po trzech dniach Go znaleźli. Siedział na terenie świątynnym wśród nauczycieli, przysłuchiwał się im i zadawał pytania.


text:
Kiedy Go zobaczyli, byli poruszeni, a Jego matka powiedziała do Niego: „Synu, dlaczego nam to zrobiłeś? Oto Twój ojciec i ja z bólem szukaliśmy Ciebie”.


text:
Odpowiedział im: „Dlaczego mnie szukaliście? Czy nie wiecie, że ja powinienem być w tym, co należy do mojego Ojca?”


text:
Potem odszedł z nimi, wrócił do Nazaretu i był im poddany. Jego matka zachowywała wszystkie te słowa w swoim sercu.


text:
W piętnastym roku panowania Tyberiusza Cezara, gdy rządcą Judei był Poncjusz Piłat, tetrarchą Galilei — Herod, tetrarchą Iturei i okręgu Trachonitis — jego brat, Filip, tetrarchą Abileny — Lizaniasz,


text:
Więc przybył do tej całej, leżącej nad Jordanem krainy, wzywając do chrztu pokutnego dla odrzucenia grzechów,


text:
zgodnie z tym, co jest napisane w księdze słów proroka Izajasza: „Głos wołającego na pustyni: Przygotujcie drogę Pana, wyrównajcie Jego ścieżki.


text:
Każdy jar ma zostać wyrównany, każda góra i pagórek obniżone. Co zygzakowate — ma stać się prostą ścieżką, a skaliste — gładkimi drogami.


text:
Do rzesz, które przychodziły przyjmować u niego chrzest, mówił: „O pomiocie żmij! Któż to was ostrzegł, żeby uciekać przed zbliżającym się gniewem?


text:
Skoro tak, to wydajcie owoce godne nawrócenia i nie mówcie sobie: Abrahama mamy za ojca. Zapewniam was bowiem, że Bóg potrafi z tych oto kamieni wzbudzić dzieci Abrahamowi.


text:
Już nawet położono siekierę przy pniu drzew. Każde drzewo, które nie wydaje dobrego owocu, będzie wycięte i w ogień rzucone”.


text:
Odpowiadając mówił im: „Kto ma dwie suknie, niech się podzieli z tym, który nie ma; kto ma jedzenie, niech tak samo czyni”.


text:
Pytali go i żołnierze, mówiąc: „A my co mamy zrobić?” Odpowiedział im: „Na nikim nie wymuszajcie pieniędzy, nikogo fałszywie nie oskarżajcie, obywajcie się waszym żołdem”.


text:
Ponieważ lud pełen był jakiegoś oczekiwania i wszyscy zastanawiali się w swoich sercach nad Janem, czy nie jest on Mesjaszem.


text:
Jan wyjaśnił wszystkim, mówiąc: „Ja was chrzczę wodą, idzie natomiast mocniejszy ode mnie i ja nie jestem godny, aby rozwiązać rzemień Jego sandałów. On was ochrzci w Duchu Świętym i w ogniu.


text:
Ma on w swoim ręku szuflę do przewiewania zboża, aby dokonać oczyszczenia na swoim klepisku i aby zebrać ziarna w spichrzu. A plewy spali ogniem nieugaszonym”.


text:
Ponieważ tetrarcha Herod potępiany był przez niego za Herodiadę, żonę swojego brata, i za wszystko, co złego uczynił,


text:
i Duch Święty w cielesnej postaci, jako gołębica, zstąpił na Niego, a z nieba rozległ się głos: „Ty jesteś moim Synem umiłowanym, w Tobie złożyłem swoje postanowienia”.


text:
A On, Jezus, zaczynając działać, miał lat około trzydziestu. Uważano, że jest synem Józefa, syna Helego,


text:
przez czterdzieści dni. Dopuścił też na siebie próbę ze strony diabła. Niczego nie zjadł przez te dni, tak że po ich dopełnieniu odczuł głód.


text:
Potem diabeł wyprowadził Go wysoko, pokazał Mu w ułamku czasu wszystkie królestwa zamieszkałej ziemi


text:
i powiedział Mu: „Dam Ci wszystkie te włości i ich przepych, bo mnie się poddały i daję je, komu zechcę.


text:
A Jezus odpowiedział mu na to: „Jest napisane: Panu, Bogu mojemu będziesz oddawał pokłon i Jemu samemu będziesz służył”.


text:
Przywiódł Go do Jeruzalem, postawił na szczycie świątyni i rzekł Mu: „Jeżeli jesteś Synem Bożym, rzuć się stąd w dół.


text:
W odpowiedzi na to rzekł mu Jezus: „Powiedziane jest: Nie będziesz wystawiał na próbę Pana, Boga twojego.


text:
Przyszedł także do Nazaretu, gdzie się wychował. Zgodnie ze swoim zwyczajem wszedł w szabat do synagogi i wstał, aby czytać.


text:
„Duch Pana nade mną. Ze względu na Niego namaścił mnie, abym ubogim przekazał radosną nowinę. Posłał mnie, abym wziętym do niewoli ogłosił uwolnienie, a ślepym przejrzenie; abym załamanych odesłał w wolności,


text:
Po zwinięciu księgi oddał ją słudze i usiadł. Oczy wszystkich w synagodze były z uwagą wpatrzone w Niego.


text:
Wszyscy wystawiali Mu świadectwo i dziwili się, że tak wdzięczne słowa wychodzą z Jego ust. Mówili: „Czyż nie jest On synem Józefa?”


text:
Jezus odezwał się do nich: „Z pewnością do mnie odniesiecie to przysłowie: Lekarzu, siebie samego uzdrów. Uczyń i tutaj, w swojej ojczyźnie, to, co się dokonało w Kafarnaum”.


text:
Prawdą jest to, co wam powiem: wiele było w Izraelu wdów za dni Eliasza, kiedy to niebo zamknęło się na trzy lata i sześć miesięcy i nastał wielki głód w całym kraju,


text:
Tak samo wielu było w Izraelu trędowatych za proroka Elizeusza, a żaden z nich nie doznał oczyszczenia, tylko Naaman Syryjczyk”.


text:
Wstali i wyrzucili Go z miasta. Poprowadzili Go aż na urwisty stok góry, na której zbudowane było ich miasto, aby Go strącić w przepaść.


text:
„Przestań! Co się tu do nas wtrącasz, Jezusie z Nazaretu!? Zniszczyć nas przyszedłeś!? Wiem, ktoś Ty: Święty Boga!”


text:
Jezus skarcił go mówiąc: „Zamilcz i wyjdź z niego”. Demon rzucił tamtego na środek i wyszedł z niego, nie zrobiwszy mu żadnej krzywdy.


text:
Strach padł na wszystkich i jeden do drugiego mówił: „Co to za nauka, bo z władzą i mocą wydaje rozkazy nieczystym duchom i wychodzą!?”


text:
Po wyjściu z synagogi udał się do domu Szymona. A teściowa Piotra była ogarnięta wysoką gorączką. Prosili Go za nią.


text:
O zachodzie słońca wszyscy, którzy mieli cierpiących na różne choroby, przyprowadzili ich do Niego, a On uzdrowił ich, kładąc na każdym z nich ręce.


text:
Z wielu wyszły demony, wrzeszcząc przy tym i wołając: „Ty jesteś Synem Boga!” Karcąc je, nie pozwalał im mówić, bo wiedziały, że On jest Mesjaszem.


text:
Z nastaniem dnia wyszedł i udał się na miejsce pustynne. Gromady ludzi szukały Go. Przyszli do Niego i zatrzymywali Go, żeby od nich nie odchodził.


text:
On jednak im odpowiedział: „Trzeba, abym i w innych miastach zaczął głosić radosną nowinę o królestwie Boga, bo przecież po to zostałem posłany”.


text:
Wszedł do jednej z tych łodzi: do tej, która należała do Szymona, i poprosił go, aby nieco odpłynął od lądu. Usiadł tam i z łodzi nauczał rzesze.


text:
Na to Szymon odpowiedział: „Mistrzu, choć przez całą noc ciężko pracowaliśmy, niczego nie złowiliśmy; jednak na Twoje słowo zarzucę sieci”.


text:
Wtedy ręką dali znak wspólnikom w drugiej łodzi, aby im pomogli. Przypłynęli i obie łodzie tak napełnili, że omal nie utonęły.


text:
Kiedy zobaczył to Szymon Piotr, przypadł Jezusowi do kolan i powiedział: „Odejdź ode mnie, Panie, bo jestem człowiekiem grzesznym”.


text:
Podobnie było z Jakubem i Janem, synami Zebedeusza, którzy byli wspólnikami Szymona. Jezus odezwał się do Szymona: „Nie bój się. Odtąd będziesz rybakiem ludzi”.


text:
Gdy był w jednym z miast, znalazł się tam również pewien człowiek, cały okryty trądem. Kiedy zobaczył Jezusa, upadł na twarz i zaczął Go prosić, mówiąc: „Panie, jeśli Ty zechcesz, potrafisz mnie oczyścić”.


text:
A On mu nakazał, aby nikomu nie mówił, „ale idź, pokaż się kapłanowi i za oczyszczenie złóż ofiarę, tak jak nakazał Mojżesz. [Niech to będzie] dla nich świadectwem”.


text:
Wieść o Nim coraz szerzej się rozchodziła. Wielkie rzesze przybywały, żeby słuchać i otrzymywać uzdrowienie ze swoich chorób.


text:
Gdy któregoś dnia nauczał, siedzieli tam również faryzeusze i nauczyciele Prawa. Przyszli ze wszystkich okolic Galilei, Judei i z Jeruzalem. A moc Pańska była taka, że uzdrawiał.


text:
Pewnej chwili jacyś mężczyźni przynieśli na łożu sparaliżowanego człowieka i próbowali go wnieść i położyć przed Nim.


text:
Ponieważ z powodu tłumu nie znaleźli przejścia, żeby go wnieść, weszli na plaski dach i przez pułap spuścili go do środka razem z noszami, wprost przed Jezusa.


text:
Wtedy uczeni w Piśmie i faryzeusze zaczęli się zastanawiać, mówiąc: „Kimże Ten tutaj jest? On wypowiada bluźnierstwa! Kto może odpuścić grzechy poza samym Bogiem?”


text:
Co jest bardziej zdumiewające: powiedzieć: Odpuszczone są tobie twoje grzechy, czy też powiedzieć: Wstań i chodź?


text:
Abyście jednak wiedzieli, że Syn Człowieczy ma na ziemi władzę odpuszczania grzechów” — tu zwrócił się do sparaliżowanego — „rozkazuję ci: wstań, weź swoje nosze i idź do swojego domu”.


text:
I on od razu, na ich oczach, wstał, wziął to, na czym leżał, i odszedł do swojego domu, wysławiając Boga.


text:
Wszystkich ogarnęło zdumienie, wysławiali Boga i napełnieni bojaźnią mówili: „Dzisiaj zobaczyliśmy coś nieprawdopodobnego”.


text:
Lewi zrobił w swoim domu wielkie przyjęcie dla Niego. Było bardzo dużo poborców i innych siedzących z nimi.


text:
Faryzeusze i ich uczeni w Piśmie szeptali z niezadowoleniem i mówili do Jego uczniów: „Dlaczego jecie i pijecie z poborcami i grzesznikami?”


text:
A oni odezwali się do Niego: „Uczniowie Jana często poszczą i modły odprawiają, podobnie [uczniowie] faryzeuszów, a Twoi jedzą i piją”.


text:
Jezus odpowiedział im: „Czy możecie kazać drużbom pana młodego pościć, gdy ten pan młody jest z nimi?


text:
I opowiedział im przypowieść: „Nikt nie odrywa skrawka z nowej szaty i nie przyszywa do szaty starej. W przeciwnym wypadku ten nowy rozedrze, a skrawek z nowego nie dopasuje się do starego.


text:
Nikt nie wlewa młodego wina do starych bukłaków. W przeciwnym wypadku to młode wino rozerwie bukłaki: ono się wyleje, a bukłaki się zniszczą.


text:
Zdarzyło się, że przechodził w szabat wśród zbóż. Jego uczniowie zrywali kłosy i rozcierając je w rękach, jedli.


text:
Na to Jezus odpowiedział im: „Czy nie czytaliście o tym, co zrobił Dawid, gdy był głodny i on sam, i inni z nim?


text:
Jak wszedł do domu Bożego, wziął chleby pokładne, których jeść nie wolno nikomu poza samymi kapłanami, zaczął je jeść i dał także tym, którzy z nim byli?”


text:
Uczeni w Piśmie i faryzeusze pilnie Go obserwowali, czy w szabat uzdrawia, aby znaleźć powód do oskarżenia Go.


text:
A On znał ich myśli. Odezwał się do tego człowieka, który miał drętwą rękę: „Podnieś się i stań pośrodku”. Podniósł się i stanął.


text:
Do tamtych powiedział: „Pytam was: czy wolno w szabat uczynić coś dobrego czy coś złego, uratować życie czy zniszczyć?”


text:
Powiódł wzrokiem po nich wszystkich i powiedział do niego: „Wyciągnij swoją rękę”. Uczynił to. I jego ręka znowu stała się zdrowa.


text:
Po zejściu z nimi zatrzymał się na miejscu równinnym. [Była tam] liczna gromada Jego uczniów i wielka rzesza ludzi z całej Judei, i z Jeruzalem, i z nadmorskiego Tyru i Sydonu.


text:
Przyszli, aby Go posłuchać i aby zostać uleczonymi ze swoich chorób. Uzdrowienia dostępowali także dręczeni przez duchy nieczyste.


text:
A On podniósł swoje oczy na swoich uczniów i mówił: „Błogosławieni ubodzy, bo wasze jest królestwo Boże.


text:
Błogosławieni, którzy teraz jesteście głodni, bo zostaniecie nasyceni. Błogosławieni teraz płaczący, bo śmiać się będziecie.


text:
Błogosławieni jesteście, gdy ludzie gardzić wami będą, gdy was odsuną od siebie i znieważą, gdy z powodu Syna Człowieczego odrzucą wasze imię jako złe.


text:
Zacznijcie w takim dniu cieszyć się i skakać z radości, bo oto w niebie wasza nagroda wielka. Przecież tak samo wasi przodkowie czynili z prorokami.


text:
Biada wam, którzy teraz jesteście syci, bo głód cierpieć będziecie. Biada, którzy teraz się śmiejecie, bo smucić się będziecie i płakać.


text:
Biada, gdy wszyscy ludzie dobrze o was mówią, bo tak samo wasi przodkowie czynili z fałszywymi prorokami.


text:
Jeśli ktoś uderzy cię w policzek, nadstaw również drugi. I nie broń nawet sukni, gdy ktoś zabiera twój płaszcz.


text:
Jeśli miłujecie tylko tych, którzy was miłują, jakaż to dla was chwała? Przecież i grzesznicy miłują tych, którzy ich miłują.


text:
Jeżeli wyświadczacie dobrodziejstwa tym, którzy wam dobrodziejstwa wyświadczają, jakaż to dla was chwała? Również grzesznicy to czynią.


text:
Jeżeli pożyczacie tym, od których spodziewacie się zwrotu, jakaż to dla was chwała? Również grzesznicy pożyczają grzesznikom, aby tyle samo otrzymać z powrotem.


text:
Miłujcie swoich wrogów, wyświadczajcie im dobrodziejstwa i udzielajcie pożyczek, niczego się nie spodziewając, a wasza nagroda będzie wielka i będziecie synami Najwyższego, bo On jest dobry dla niewdzięcznych i dla zepsutych.


text:
Nie osądzajcie, a nie będziecie osądzeni. Nie potępiajcie, a nie będziecie potępieni. Przebaczajcie, a będzie wam przebaczone.


text:
Dawajcie, a wam będzie dane. Dadzą wam w wasz fartuch miarą dobrą, ubitą, potrząśniętą, przelewającą się. Jaką miarą mierzycie, podobnie wam zostanie wymierzone”.


text:
Uczeń nie jest ponad nauczycielem; każdy natomiast, kto się wydoskonali, będzie jak jego nauczyciel.


text:
Jak możesz swojemu bratu mówić: Pozwól, bracie, że usunę tę ość, która jest w twoim oku, gdy ty nie patrzysz na drąg w twoim oku? Obłudniku, najpierw wyrzuć ten drąg ze swojego oka i wtedy przejrzysz do tego, by usunąć ość, która jest w oku twojego brata.


text:
Nie jest dobre drzewo, które wydaje zagrzybiony owoc, i podobnie nie jest zagrzybione drzewo, które wydaje owoc dobry.


text:
Każde drzewo poznaje się po jego własnym owocu. Przecież z cierni fig nie zbierają, ani nie zrywają winogron z jakiegoś kolczastego krzaka.


text:
Dobry człowiek wydaje z dobrego składu [swojego] serca dobro, a zepsuty wydaje z zepsutego zepsucie. Bo przecież jego usta wydają słowa z tego, co wypełnia serce.


text:
Podobny jest do człowieka budującego dom. Wykopał fundament, pogłębił i położył na skale. Gdy przyszła powódź, przedarła się rzeka do owego domu, lecz nie zdołała go poruszyć, bo on dobrze został zbudowany.


text:
A kto usłyszał i nie wykonał, podobny jest do takiego człowieka, który dom postawił na ziemi, bez fundamentów. Rzeka przedarła się do niego i prędko się zawalił. Ruina tego domu stała się wielka”.


text:
Kiedy [ten centurion] usłyszał o Jezusie, posłał do Niego starszyznę izraelską z prośbą, aby przyszedł i uratował jego sługę.


text:
Jezus udał się z nimi. Gdy był już niedaleko domu, centurion przysłał przyjaciół, aby Mu powiedzieli: „Panie, nie trudź się, bo nie jestem na tyle wielki, abyś wszedł pod mój dach.


text:
I dlatego również nie uznałem się za godnego, żeby przyjść do Ciebie osobiście. Rozkaż tylko słowem i niech mój chłopak stanie się zdrowy.


text:
Przecież i ja jestem człowiekiem umieszczonym pod władzą i mającym pod sobą żołnierzy. Temu rozkazuję: Odmarsz, i odmaszerowuje; innemu: Przystąp, i przystępuje; a swojemu słudze: Zrób to, i robi”.


text:
Gdy Jezus to usłyszał, wyraził mu swoje uznanie i zwróciwszy się do towarzyszącego sobie tłumu, powiedział: „Mówię wam, takiej wiary nie znalazłem nawet w Izraelu”.


text:
Gdy zbliżał się do bramy tego miasta, wynoszono właśnie zmarłego, jedynego syna jego matki. Była wdową. Towarzyszyła jej znaczna gromada ludzi z miasta.


text:
Potem podszedł i dotknął się mar. Niosący zatrzymali się. On rzekł: „Młodzieńcze, rozkazuję ci, wstań!”


text:
Lęk wszystkich ogarnął i oddawali chwałę Bogu, mówiąc: „Wielki prorok powstał wśród nas”, oraz: „Wejrzał Bóg na swój lud”.


text:
Kiedy ci mężowie przyszli do Niego, powiedzieli: „Przysłał nas do Ciebie Jan Chrzciciel z pytaniem: Czy Ty jesteś tym Przybywającym, czy też czekać mamy na innego?”


text:
A w tym czasie wielu uzdrowił z chorób, z bolesnych dolegliwości, ze złych duchów i wielu niewidomym udzielił łaski widzenia.


text:
Odpowiadając więc im powiedział: „Idźcie i powiadomcie Jana o tym, co zobaczyliście i usłyszeliście: Niewidomi wzrok odzyskują, niewładni w nogach chodzą, trędowaci doznają oczyszczenia, a głusi słyszą; umarli powstają, ubodzy otrzymują ewangelię.


text:
Gdy posłańcy Jana odeszli, zaczął mówić o Janie do rzesz: „Co wyszliście oglądać na pustkowiu? — Trzcinę przez wiatr kołysaną?


text:
No, co wyszliście zobaczyć!? — Człowieka odzianego w miękkie szaty? Przecież ci, co są w odzieniu wspaniałym i w przepychu, w domach królewskich przebywają.


text:
On jest tym, o którym napisano: Oto ja wysyłam mojego posłańca przed Tobą. On przygotuje przed Tobą Twoją drogę.


text:
Mówię wam: wśród narodzonych z kobiet nikt nie jest większy od Jana; lecz nawet ktoś mniejszy w królestwie Boga większy jest od niego”.


text:
Cały lud, gdy [to] usłyszał, a nawet poborcy opłat, ponieważ przyjęli chrzest Janowy, uznawali sprawiedliwość Boga.


text:
Faryzeusze natomiast i znawcy Prawa odrzucali wolę Boga, dotyczącą ich, bo chrztu od niego nie przyjęli.


text:
Podobni są do dzieci, które przebywają na placu i przygadają sobie, mówiąc: Zaczęliśmy wam przygrywać, a nie zatańczyliście; Zaczęliśmy lamentować, a nie zapłakaliście.


text:
Przyszedł Syn Człowieczy, je i pije, to mówicie: To żarłok i pijak, przyjaciel poborców i grzeszników.


text:
Prosił Go któryś z faryzeuszów, aby zechciał zjeść u niego obiad. Wszedł więc do domu tego faryzeusza i zajął miejsce przy stole.


text:
A oto kobieta, która w tym mieście znana była z grzechów, dowiedziała się, że je w domu faryzeusza. Przyniosła alabastrowy flakonik olejku,


text:
podeszła od tyłu do Jego stóp i płacząc zaczęła łzami zraszać Jego stopy. Włosami swej głowy wycierała i całowała Jego stopy i namaszczała olejkiem.


text:
Kiedy to zobaczył faryzeusz — ten, który Go zaprosił — myślał sobie: „Gdyby On był prorokiem, wiedziałby, kim jest i co to za kobieta, która się Go dotyka; że to grzesznica!!!”


text:
W odpowiedzi na to Jezus odezwał się do niego: „Szymonie, mam ci coś do opowiedzenia”. Tamten rzekł: „Nauczycielu, opowiedz”.


text:
Na to Szymon odpowiedział: „Przypuszczam, że ten, któremu więcej darował”. On mu rzekł: „Trafnie osądziłeś”.


text:
Potem odwrócił się do tej kobiety, a do Szymona rzekł: „Widzisz tę kobietę? Wszedłem do twojego domu, a nie podałeś mi wody do nóg. Ona natomiast łzami zrosiła moje stopy i swoimi włosami wytarła.


text:
Dlatego mówię ci: liczne jej grzechy są odpuszczone, bo okazała wielką miłość. Komu mało jest odpuszczane, małą okazuje miłość”.


text:
A potem i On obchodził miasta i wsie, nauczał publicznie i rozgłaszał wiadomość o królestwie Boga. Przy Nim było Dwunastu,


text:
a także niektóre wyleczone ze złych duchów i z chorób kobiety: Maria, nazywana Magdaleną, z której wyszło siedmiu demonów,


text:
Joanna, żona Chuzy, Herodowego zarządcy, Zuzanna i wiele innych. Troszczyły się one o nich ze swoich zasobów.


text:
Gdy zebrała się wielka rzesza i jeszcze dochodzili do niej z każdego miasta, przemówił w przypowieści:


text:
„Wyszedł siewca, aby zasiać swoje ziarno. Kiedy siał, jedno padło przy drodze i zostało podeptane, a ptactwo z przestworzy wyjadło je.


text:
Jeszcze inne padło na ziemię dobrą i gdy wzeszło, wydało plon stokrotny”. To mówiąc, wołał: „Kto ma uszy do słuchania, niech słucha”. 


text:
On rzekł: „Wam dane jest poznać tajemnice królestwa Bożego, a innym — w przypowieściach, aby patrząc nie zobaczyli, a słuchając nie pojęli.


text:
Tymi przy drodze są ci, którzy usłyszeli, lecz potem przychodzi diabeł i wyrywa słowo z ich serc, aby uwierzywszy nie zostali zbawieni.


text:
A tymi na skale ci, którzy, gdy tylko usłyszą, z radością przyjmują słowo, lecz brak im korzenia. Do czasu wierzą, a w porze próby odstępują.


text:
Tym, które padło między osty, są tacy, którzy usłyszeli, lecz ponieważ idą za różnymi pożądaniami, za bogactwem, za przyjemnościami życia, duszą się i nie wydają dojrzałego plonu.


text:
A tym w dobrej ziemi są tacy, którzy, gdy usłyszeli, przyjmują słowo w sercu dobrym i szlachetnym i wytrwale wydają owoc.


text:
Nikt, gdy zapali lampę, nie zasłania jej naczyniem ani nie umieszcza pod łóżkiem, lecz na świecznika ją stawia, aby wchodzący widzieli światło.


text:
Nie ma niczego tak ukrytego, co by nie stało się jawne, ani tak tajnego, co by nie stało się dostępne poznaniu i nie wyszło na jaw.


text:
Uważajcie, jak słuchacie. Bo kto przyjmuje, temu jeszcze dadzą; a kto nie przyjmuje, nawet co ma, zabiorą mu”.


text:
On w odpowiedzi rzekł im: „Moją matką i moimi braćmi są ci, którzy słuchają słowa Bożego i spełniają je”.


text:
Zdarzyło się, że jednego dnia również On wsiadł do łodzi, z Nim Jego uczniowie. Powiedział do nich: „Przeprawmy się na drugi brzeg jeziora”. Odbili od lądu.


text:
Kiedy płynęli, zasnął. Spadła wtedy na jezioro tak gwałtowna wichura, że już ich zatapiało i byli w niebezpieczeństwie.


text:
Zbliżywszy się, obudzili Go mówiąc: „Mistrzu, Mistrzu, giniemy!” On wstał i upomniał wicher i kipiel wodną. Uspokoiły się i nastała cisza.


text:
Do nich powiedział: „Gdzie wasza wiara?” Przerażeni wyrazili zdumienie, mówiąc jeden do drugiego: „Kimże On jest, że i wichrom rozkazuje, i wodzie, i są Mu posłuszne?”


text:
Gdy tylko wysiadł na ląd, zastąpił Mu drogę jakiś człowiek z miasta, mający demony w sobie. Od długiego czasu nie nosił on odzienia i nie mieszkał w domu, lecz w grobowcu.


text:
Gdy tylko zobaczył Jezusa, z wrzaskiem runął przed Nim i bardzo głośno krzyknął: „Co się tu do mnie wtrącasz, Jezusie, Synu Boga Najwyższego!? Błagam Cię, nie dręcz mnie!”


text:
Nakazał bowiem nieczystemu duchowi, żeby wyszedł z tego człowieka. Od długiego czasu porywał go. Wiązano go łańcuchami i trzymano w dybach, lecz rozszarpywał te okowy i uciekał pod wpływem demona na pustkowia.


text:
A pasło się tam na górze wielkie stado świń. Poprosiły Go zatem, aby im pozwolił wejść w nie. Pozwolił im.


text:
I wyszły demony z człowieka i wstąpiły w świnie. Wtedy stado rzuciło się do jeziora ze stromego urwiska i utonęło.


text:
Wyszli zobaczyć, co się stało, i przyszli do Jezusa. Ujrzeli, że ten człowiek, z którego wyszły demony, siedzi odziany u stóp Jezusa i jest przy zdrowych zmysłach. Strach ich zdjął.


text:
Wtedy ta cała gromada Gerazeńczyków z okolicznych miejscowości poprosiła Go, żeby odszedł od nich, bo strach ich wielki ogarnął. On zatem wsiadł do łodzi i wrócił.


text:
A ten człowiek, z którego wyszły demony, prosił Go, aby mógł zostać przy Nim. Odprawił go jednak mówiąc:


text:
„Wracaj do swojego domu i rozpowiadaj, co Bóg dla ciebie uczynił”. Odszedł zatem i rozgłaszał po całym mieście, co Jezus dla niego uczynił.


text:
Przybył wtedy człowiek imieniem Jair — on także był przełożonym synagogi — padł Jezusowi do stóp i prosił Go, żeby wstąpił do jego domu,


text:
bo miał córkę, jedynaczkę w wieku dwunastu lat, i ona właśnie była umierająca. Kiedy tam szedł, tłum pchał się do Niego.


text:
Pewna kobieta, która od dwunastu lat chorowała na upływ krwi i wyłożyła na uzdrowicieli wszystkie środki do życia, a jednak nie mogła od żadnego doznać uleczenia,


text:
Jezus zapytał: „Kto się mnie dotknął?” Gdy wszyscy się wymawiali, powiedział Piotr: „Mistrzu, tłumy pchają się do Ciebie i cisną”.


text:
Kobieta widząc, że została odkryta, podeszła z drżeniem, padła przed Nim i wobec całego ludu oznajmiła, dlaczego dotknęła się Go i jak z miejsca została uleczona.


text:
Gdy On to mówił, przyszedł ktoś z [domu] owego przełożonego synagogi i powiedział: „Twoja córka umarła. Już nie trudź Nauczyciela”.


text:
Po przybyciu do domu nie pozwolił nikomu wejść z sobą, z wyjątkiem Piotra, Jana i Jakuba oraz ojca dziewczynki i matki.


text:
Powiedział im: „Niczego nie bierzcie na drogę: ani laski, ani torby, ani chleba, ani srebra, i żebyście nie mieli na sobie dwóch sukien.


text:
Jeśli jacyś nie przyjmą was, odchodząc z owego miasta, strząsajcie pył ze swoich stóp jako świadectwo przeciw nim”.


text:
Meldunek o tych wszystkich wydarzeniach otrzymał tetrarcha Herod i był zaniepokojony, bo niektórzy mówili, że Jan powstał z martwych,


text:
Herod powiedział: „Janowi ja ściąłem głowę. Więc kim jest Ten, o którym takie rzeczy słyszę?” I starał się Go zobaczyć.


text:
Kiedy apostołowie wrócili, opowiedzieli Mu, czego dokonali. Zabrał ich i wycofał się osobno w kierunku miasta, zwanego Betsaidą.


text:
Lecz tłumy dowiedziały się i poszły za Nim. Przyjął ich i mówił im o królestwie Bożym. Potrzebujących leczenia uzdrawiał.


text:
Dzień zaczął się już pochylać. Podeszło więc Dwunastu i powiedziało Mu: „Każ odejść tłumowi, aby poszli do okolicznych wsi i zagród, i poszukali spoczynku i jedzenia, bo tutaj jesteśmy na pustkowiu”.


text:
Odpowiedział im: „Wy dajcie im jeść”. Na to oznajmili: „Mamy tu nie więcej niż pięć chlebów i dwie ryby. Czy my mamy iść i kupić żywności dla tego całego tłumu?”


text:
Bo było tam około pięciu tysięcy mężczyzn. Powiedział swoim uczniom: „Rozsadźcie ich gromadami mniej więcej po pięćdziesięciu”.


text:
On wziął te pięć chlebów i dwie ryby, spojrzał w niebo, pobłogosławił je, połamał i dawał uczniom, aby podali tej rzeszy.


text:
Gdy kiedyś modlił się sam i byli przy Nim uczniowie, zapytał ich: „Co ludzie o mnie mówią? Kim jestem?”


text:
Oni na to odpowiedzieli: „Janem Chrzcicielem, a inni, że Eliaszem, a jeszcze inni, że wstał któryś z dawnych proroków”.


text:
bo powiedział, że trzeba, aby Syn Człowieczy doświadczył wielu cierpień, aby doznał odrzucenia ze strony starszych, arcykapłanów i uczonych w Piśmie, aby przyjął śmierć i aby trzeciego dnia zmartwychwstał.


text:
Wszystkim mówił: „Jeśli ktoś chce iść za mną, niech się wyprze siebie, niech weźmie swój krzyż powszedni i niech podąża za mną.


text:
Bo jeśli ktoś będzie chciał zabezpieczyć swoje życie, straci je; a kto straci swoje życie z mojego powodu, ten je ocali.


text:
Jeśli ktoś będzie się wstydził mnie i moich słów, tego Syn Człowieczy będzie się wstydził, gdy przyjdzie w chwale swojej, Ojca i świętych aniołów.


text:
Otwarcie wam oświadczam: z tych, którzy tu teraz stoją, niektórzy nie zaznają śmierci, aż ujrzą królestwo Boże”.


text:
Mniej więcej osiem dni po tych słowach wziął Piotra, Jana i Jakuba i wszedł na górę, aby się pomodlić.


text:
A Piotr i ci z nim byli snem zmorzeni. Kiedy się ocknęli, zobaczyli tę Jego chwałę, a także owych dwóch mężów, stojących przy Nim.


text:
Gdy tamci zaczęli się oddalać od Niego, Piotr rzekł do Jezusa: „Mistrzu, dobrze, że my tu jesteśmy i że możemy tu postawić trzy namioty: dla Ciebie jeden, dla Mojżesza jeden i dla Eliasza jeden”, bo on nie wiedział nawet, co mówi.


text:
Kiedy on to mówił, pojawił się obłok i zasłonił ich. Strach ich przeniknął, gdy tamci weszli w ten obłok.


text:
A kiedy przebrzmiał ten głos, zauważyli, że Jezus jest sam. Utrzymali to w tajemnicy, w tamtych dniach nikomu nie opowiedzieli o tym, co zobaczyli.


text:
Z tego tłumu zaczął jakiś człowiek wołać, mówiąc: „Nauczycielu, błagam Cię, spójrz na tego mojego syna. Jest mi jedynakiem,


text:
a oto jakiś duch nim owłada i wtedy nagle krzyczy. Tarza go z pianą i z oporami go opuszcza, tłukąc nim.


text:
Jezus rzekł na to: „O plemię niewierne i przewrotne, dokąd jeszcze mam być u was i znosić was? Przyprowadź tu tego swojego syna”.


text:
Gdy on już podchodził, obalił go demon i targnął nim. Jezus skarcił nieczystego ducha i uzdrowił chłopca. Oddał go jego ojcu.


text:
Wszyscy byli zdumieni wielkością Boga. Gdy wszyscy byli pełni podziwu dla wszystkiego, co czynił, powiedział do swoich uczniów:


text:
Oni nie rozumieli tej wypowiedzi; była dla nich zasłonięta, tak że jej nie pojęli, lecz bali się Go zapytać o tę rzecz.


text:
i rzekł im: „Kto przyjmie takie dziecko ze względu na moje imię, mnie przyjmuje; a kto mnie przyjmie, przyjmuje Tego, który mnie posłał. Kto jest najmniejszy wśród was wszystkich, ten jest wielki”.


text:
Jan, odzywając się, tak powiedział: „Mistrzu, zobaczyliśmy kogoś, jak w imię Twoje usuwa demony. Zabranialiśmy mu więc, bo nie chodził z nami”.


text:
Przed sobą wysłał gońców. Podążyli przodem i weszli do jakiejś wsi samarytańskiej, aby Mu tam przygotować.


text:
Jakub i Jan, którzy tego doświadczyli, rzekli: „Panie, chcesz, abyśmy rozkazali, by ogień spadł z nieba i strawił ich?”


text:
Jezus mu odpowiedział: „Lisy mają nory i ptactwo z przestworzy — gniazda, a Syn Człowieczy nie ma na czym głowy oprzeć”.


text:
Innemu rzekł: „Chodź ze mną”. On odpowiedział: „Panie, pozwól mi najpierw pójść, aby pogrzebać mojego ojca”.


text:
Na to mu rzekł: „Zostaw umarłym grzebanie swoich umarłych, a ty idź i nieś wiadomość o królestwie Bożym”.


text:
Odezwał się jeszcze inny: „Pójdę z Tobą, Panie, lecz pozwól mi najpierw pożegnać się ze swoimi w domu”.


text:
Jezus mu odpowiedział: „Nikt, kto przykłada rękę do pługa, a spogląda do tyłu, nie jest zdatny do królestwa Bożego”.


text:
Potem wybrał Pan innych siedemdziesięciu dwóch i posłał ich przed sobą po dwóch do każdego miasta i miejscowości, dokąd sam iść zamierzał.


text:
Mówił im: „Żniwo rozległe, robotników mało. Poproście więc Pana żniwa, aby wysłał do swojego żniwa robotników.


text:
W takim domu mieszkajcie, jedząc i pijąc to, co jest u nich, bo robotnik zasługuje na swoją zapłatę. Nie przechodźcie z domu do domu.


text:
Nawet proch z waszego miasta, który przylgnął do naszych stóp, strząsamy wam; jednak to wiedzcie, że bliskie już jest królestwo Boże.


text:
Biada ci, Korozain! Biada ci, Betsaido! Gdyby w Tyrze i Sydonie dokonały się te cudy, które się u was dokonały, już dawno pokutować by zaczęły w worach i popiele.


text:
Kto was słucha, mnie słucha; kto was odrzuca, mnie odrzuca, a kto mnie odrzuca, odrzuca Tego, który mnie posłał”.


text:
Kiedy wróciło tych siedemdziesięciu dwóch, z radością opowiadali: „Panie, na Twoje imię nawet demony są nam uległe”.


text:
Oto dałem wam możność stąpania po wężach i skorpionach i po wszelkim wojsku nieprzyjaciela, i nic was nie skrzywdzi.


text:
Nie z tego jednak się cieszcie, że duchy są wam uległe, cieszcie się, że wasze imiona w niebie są zapisane”.


text:
Tej samej godziny rozradował się w Duchu Świętym i powiedział: „Uwielbiam Cię, Ojcze, Panie nieba i ziemi, że zakryłeś to przed uczonymi i mądrymi, a odsłoniłeś głupim. Tak, Ojcze, bo tak Ci się podobało.


text:
Mój Ojciec mnie wszystko przekazał. A nikt nie wie, kim jest Syn, z wyjątkiem Ojca, ani kim jest Ojciec, z wyjątkiem Syna i tego, komu Syn zechce odsłonić”.


text:
Zwracając się potem na osobności do swoich uczniów, powiedział: „Szczęśliwe oczy, które patrzą na to, na co wy patrzycie.


text:
Zapewniam was, że wielu proroków i królów chciało zobaczyć to, na co wy patrzycie, a nie zobaczyli, i usłyszeć, a nie usłyszeli”.


text:
Wystąpił jakiś znawca Prawa i wystawiając Go na próbę, zapytał: „Nauczycielu, co powinienem uczynić, aby osiągnąć życie wieczne?”


text:
Odpowiadając powiedział: „Będziesz miłował Pana, swojego Boga, całym swoim sercem, i całą swoją duszą, i całą swoją mocą, i całą swoją myślą, a bliźniego swego jak samego siebie”. 


text:
Podejmując to, Jezus powiedział: „Pewien człowiek szedł z Jeruzalem do Jerycha i wpadł w ręce zbójców. Ograbili go, zadali mu rany i odeszli, porzucając na pół umarłego.


text:
Przybliżył się, opatrzył jego rany, lejąc na nie oliwę i wino, wsadził go na swoje bydlę, zawiózł go do zajazdu i zajął się nim.


text:
Nazajutrz wyjął dwa denary, dał właścicielowi zajazdu i powiedział: Pielęgnuj go. Jeśli coś więcej wydasz, gdy będę wracał, oddam ci.


text:
Marta natomiast zajmowała się wystawną obsługą. Przystanąwszy powiedziała: „Panie, nic Cię to nie obchodzi, że moja siostra zostawiła mnie samą przy obsłudze? Powiedz jej, aby mi pomogła”.


text:
Kiedyś w jakimś miejscu modlił się. Gdy skończył, któryś z uczniów odezwał się do Niego: „Panie, naucz nas modlić się, tak jak Jan nauczył swoich uczniów”.


text:
Rzekł im: „Gdy się modlicie, mówcie: Ojcze, niech się uczci jako święte imię Twoje, niech przyjdzie Twoje królestwo.


text:
Przebacz nam nasze grzechy, bo i sami odpuszczamy każdemu, kto względem nas jest winowajcą. I na próbę nas nie wystawiaj”.


text:
I powiedział im: „Ktoś z was będzie miał przyjaciela. Pójdzie do niego o północy i powie mu: Przyjacielu, użycz mi trzech chlebów,


text:
A tamten ze środka odpowie: Daj mi spokój. Drzwi już zamknięte i moje dzieci są już ze mną w łóżku. Nie mogę wstać i dać ci.


text:
Zapewniam was, że choć nie da mu, wstawszy, dlatego, że jest jego przyjacielem, to podniósłszy się da mu, czego potrzebuje, z powodu jego nieustępliwości.


text:
I ja wam mówię: proście, a będzie wam dane; szukajcie, a znajdziecie; pukajcie, a zostanie wam otworzone.


text:
Jeśli zatem wy potraficie, choć zepsuci jesteście, dawać swoim dzieciom dobre dary, to o ileż bardziej Ojciec, Ten z nieba, da Ducha Świętego proszącym Go”.


text:
Usuwał kiedyś demona, a był on niemy. Kiedy demon wyszedł, niemy zaczął mówić, a tłumy były zdumione.


text:
Wtedy On, ponieważ znał ich myśli, odezwał się do nich: „Jeśli jakiekolwiek królestwo doszło do wewnętrznego rozłamu, ulega spustoszeniu. Tam dom na dom napada.


text:
Jeśli tak samo szatan doszedł do wewnętrznego rozłamu, jak ostoi się jego królestwo? Bo mówicie, że ja za sprawą Belzebuba usuwam demony.


text:
gdy jednak mocniejszy od niego przyjdzie i pokona go, zabiera mu całe jego uzbrojenie, na którym tak polegał, i rozdaje łupy na nim zdobyte.


text:
Gdy duch nieczysty wyjdzie z człowieka, krąży po pozbawionych wody miejscach i szuka ochłody. Gdy nie znajduje, mówi: Wrócę do swojego mieszkania, z którego wyszedłem.


text:
Idzie wówczas i przybiera sobie siedmiu innych, jeszcze bardziej niż on zepsutych duchów. Kiedy już wejdą, mieszkają tam i późniejszy stan tego człowieka staje się gorszy od poprzedniego”.


text:
Kiedy on to mówił, jakaś kobieta z tłumu krzyknęła do Niego: „Błogosławione łono, które Cię nosiło, i piersi, które ssałeś”.


text:
Gdy tłumów przybywało, zaczął mówić: „To plemię jest plemieniem zepsutym. Chce znaku, lecz znak nie będzie mu dany poza znakiem Jonasza.


text:
Jak bowiem Jonasz stał się znakiem dla mieszkańców Niniwy, tak Syn Człowieczy będzie dla tego pokolenia.


text:
Królowa z Południa stanie na sądzie z ludźmi tego plemienia i potępi ich, bo z krańców ziemi przybyła, by posłuchać mądrości Salomona, a oto tu coś więcej niż Salomon.


text:
Ludzie z Niniwy staną na sądzie z tym plemieniem i potępią je, bo oni na wołanie Jonasza nawrócili się, a oto tu coś więcej niż Jonasz.


text:
Nikt, gdy zapali lampę, nie stawia jej w jakiejś skrytce ani pod korcem, lecz na świeczniku, aby wchodzący widzieli światło.


text:
Lampą ciała jest twoje oko. Gdy twoje oko będzie zdrowe, to i całe twoje ciało jest oświetlone; a gdy będzie uszkodzone — i ciało twoje pogrążone w ciemności.


text:
Jeśli zatem całe twoje ciało oświetlone, bo nie ma żadnej części pogrążonej w ciemności, pozostanie całe oświetlone, tak jakby lampa oświetlała cię blaskiem”.


text:
Gdy skończył mówić, prosił Go jakiś faryzeusz, aby zjadł u niego obiad. Wszedł tam i usiadł przy stole.


text:
Pan powiedział do niego: „Otóż wy, faryzeusze, czyścicie zewnętrzną stronę kubka i półmiska, wasze natomiast wnętrze pełne jest zdzierstwa i zepsucia.


text:
Jednak biada wam, faryzeuszom, bo składacie dziesięcinę i z mięty, i z ruty, i z każdego warzywa, a pominęliście sprawiedliwość i miłość Bożą. To właśnie należało spełniać, a tamtego też nie zaniedbywać.


text:
On odpowiedział: „Również wam, znawcom Prawa, biada, bo obarczacie ludzi pakunkami nie do uniesienia, a sami nawet jednym swoim palcem tych pakunków nie dotykacie.


text:
A zatem jesteście świadkami i pochwalacie czyny swoich ojców, bo oni ich zamordowali, a wy budujecie!


text:
Dlatego również mądrość Boża powiedziała: Poślę do nich proroków i apostołów, z nich jednych zamordują, innych przepędzą.


text:
Dlatego od tego plemienia zażąda się rachunku z krwi tych wszystkich proroków, przelanej od samego początku świata:


text:
od krwi Abla aż do krwi Zachariasza, zgładzonego między ołtarzem a domem [Boga]. O tak, zapewniam was: zażąda się rachunku od tego plemienia!


text:
Biada wam, znawcom Prawa, bo zabraliście klucz wiedzy! Sami nie weszliście i przeszkodziliście tym, którzy wejść chcieli”.


text:
Gdy wyszedł stamtąd, uczeni w Piśmie i faryzeusze zaczęli z wrogością nastawać na Niego i pytać Go o wiele rzeczy.


text:
W tym czasie, choć dziesiątki tysięcy ludzi się zebrały, tak że się wzajemnie tratowali, zaczął mówić przede wszystkim do swoich uczniów: „Trzymajcie się daleko od kwasu faryzeuszów, to jest od obłudy.


text:
Nic, co jest nawet najlepiej zasłonięte, nie pozostanie nieodkryte, a tajne nie pozostanie nieznane.


text:
Bo co powiedzieliście w ciemności, usłyszy się w świetle, a co po kątach szeptaliście do ucha, z dachów głosem herolda ogłoszone zostanie.


text:
Mówię wam, swoim przyjaciołom: nie bójcie się tych, którzy zabijają ciało, a potem nie potrafią już nic więcej uczynić.


text:
Pokażę wam, kogo powinniście się bać: bójcie się Tego, który po zabiciu ma władzę wrzucić do piekła. O tak, ostrzegam was, Tego się bójcie.


text:
I nawet włosy na waszej głowie wszystkie są policzone. Nie bójcie się. Więcej jesteście warci niż wiele wróbli.


text:
Oświadczam wam: do każdego, kto przyzna się do mnie przed ludźmi, przyzna się i Syn Człowieczy przed aniołami Bożymi;


text:
Każdy, kto powie jakieś słowo przeciwko Synowi Człowieczemu, zostanie rozgrzeszony; ten natomiast, kto dopuścił się bluźnierstwa przeciwko Duchowi Świętemu, nie zostanie rozgrzeszony.


text:
Gdy was prowadzić będą przed zgromadzenia, przed urzędy i władze, nie martwcie się, jak albo czym macie się bronić ani co powiedzieć,


text:
Ktoś z tłumu odezwał się do Niego: „Nauczycielu, powiedz mojemu bratu, żeby się ze mną podzielił spadkiem”.


text:
A do nich rzekł: „Uważajcie i wystrzegajcie się wszelkiej żądzy posiadania coraz więcej, bo niczyje życie nie zależy od jego majątku, choćby był bardzo bogaty”.


text:
I wtedy powiem swojej duszy: Duszo, masz wiele dóbr odłożonych na wiele lat. Odpoczywaj, zjedz, wypij i ciesz się!


text:
A Bóg mu powiedział: O bezmyślny, dzisiejszej nocy zażądają twojej duszy od ciebie! I czyje będzie, coś przygotował?


text:
A do swoich uczniów tak powiedział: „Dlatego mówię wam: nie martwcie się o życie, co będziecie jeść, ani o ciało, czym się przyodziejecie.


text:
Pomyślcie o krukach, że nie sieją ani nie żną, że nie mają skarbca ani magazynu, a Bóg je żywi. A o ileż więcej niż to ptactwo wy znaczycie!


text:
Pomyślcie o liliach, jak rosną: nie mozolą się ani nie przędą, a mówię wam: nawet Salomon w całym swoim przepychu nie był tak ubrany, jak jedna z nich.


text:
Jeśli zatem to ziele, które dziś jest na polu, a jutro do pieca wrzucają, Bóg tak odziewa, to o ileż bardziej was, małej wiary!


text:
Sprzedajcie wasze dobra i dajcie na jałmużnę. Sprawcie sobie takie trzosy, które się nie starzeją: skarb niewyczerpany w niebie. Tam złodziej się nie podkrada ani mól nie niszczy.


text:
wy natomiast — podobni do służby, która czeka na swojego pana, mającego wrócić z wesela, aby gdy przyjdzie i zastuka, zaraz mu otworzyć.


text:
Szczęśliwi ci słudzy, których Pan, gdy przyjdzie, zastanie czuwających. Naprawdę, zapewniam was, sam przepasze się, posadzi ich i obchodząc będzie ich obsługiwał.


text:
Gdy przyjdzie choćby o drugiej czy nawet o trzeciej straży, jeśli tak właśnie ich zastanie, szczęśliwi są oni.


text:
A to zauważcie, że gdyby gospodarz wiedział, o której godzinie przyjdzie złodziej, nie pozwoliłby włamać się do swojego domu.


text:
Tak i wy bądźcie gotowi, bo Syn Człowieczy przyjdzie o takiej godzinie, kiedy wy nie będziecie się spodziewać”.


text:
A Pan powiedział: „Kto będzie takim wiernym i roztropnym rządcą, którego pan postawi nad swoją służbą, aby wydawał żywnościowe racje w odpowiedniej porze?


text:
Jeśli natomiast ów sługa powie sobie: Mój pan zwleka z powrotem, i zacznie bić służących i służące, nadto jeść, pić i upijać się,


text:
to pan tego sługi przyjdzie w dniu, kiedy on się nie spodziewa, i o godzinie, której nie zna. Usunie go i wyznaczy mu miejsce razem z niewierzącymi.


text:
Ten sługa, który poznał wolę swojego pana, a nie przygotował i nie uczynił według jego woli, otrzyma wielką chłostę;


text:
ten natomiast, który nie poznał, a dopuścił się czynów zasługujących na razy, otrzyma małą chłostę. Od każdego, komu dano wiele, wiele wymagać się będzie. Komu wiele powierzono, od tego więcej zażądają.


text:
Poróżni się ojciec z synem, a syn z ojcem; matka z córką, a córka z matką; teściowa ze swoją synową, a synowa z teściową”.


text:
Mówił również do tłumów: „Gdy zobaczycie, że na zachodzie podnosi się chmura, zaraz mówicie: Deszcz idzie. I tak bywa.


text:
Obłudnicy, wygląd ziemi i nieba umiecie rozpoznawać, a jak to możliwe, że obecnej chwili nie umiecie rozpoznać?


text:
Gdy ze swoim przeciwnikiem idziesz do rządcy, dołóż starań w czasie drogi, aby dojść z nim do zgody, żeby cię nie pociągnął przed sędziego, bo sędzia odda cię egzekutorowi prawa, a egzekutor wsadzi cię do więzienia.


text:
W tym czasie przybyli jacyś ludzie i opowiedzieli Mu o Galilejczykach, których krew Piłat zmieszał z krwią ich ofiar.


text:
Na to im rzekł: „Czy myślicie, że ci Galilejczycy, skoro to ich spotkało, byli większymi grzesznikami niż wszyscy inni Galilejczycy?


text:
I czy myślicie, że owych osiemnastu, na których zawaliła się wieża Siloam i zabiła ich, było większymi winowajcami niż wszyscy ludzie mieszkający w Jeruzalem?


text:
I opowiedział taką przypowieść: „Miał ktoś figowiec zasadzony w swojej winnicy. Przyszedł, aby poszukać na nim owocu. Jednak nie znalazł.


text:
Powiedział więc opiekunowi ogrodu: Oto od trzech lat przychodzę, by szukać na tym figowcu owocu i nie znajduję. Wykop go. Po co ma również tę ziemię czynić bezużyteczną!


text:
Znalazła się tam wtedy kobieta mająca od osiemnastu lat jakiegoś ducha niemocy. Była pochylona, nie mogła w pełni się odgiąć.


text:
Wtedy przełożony synagogi, oburzony na to, że Jezus uzdrowił w szabat, powiedział do ludu: „Jest sześć dni, w których powinno się pracować. W tych zatem dniach przychodźcie po uzdrowienie, a nie w dniu szabatu”.


text:
Pan na to mu rzekł: „Obłudnicy, czyż każdy z was nie odwiązuje w szabat od żłobu swojego wołu lub osła i wyprowadziwszy nie poi?


text:
A czy ta, która jest córką Abrahama i którą więził szatan już przez osiemnaście lat, nie powinna być uwolniona ze swoich pęt w dniu szabatu?”


text:
Kiedy to powiedział, wstyd ogarnął wszystkich Jego przeciwników, a cały tłum cieszył się z wszystkich chwalebnych czynów, których był sprawcą.


text:
Podobne jest do nasienia gorczycy, które ktoś wziąwszy, rzucił w swoim ogrodzie. Urosło i stało się drzewem, tak że ptactwo z przestworzy założyło gniazda w jego gałęziach”.


text:
Podobne jest do drożdży, które kobieta wzięła i wrzuciła do trzech miar mąki, tak że całość się zakwasiła”.


text:
Ktoś odezwał się do Niego: „Panie, czy tylko niewielu jest takich, którzy dostępują zbawienia?” Wtedy On im powiedział:


text:
„Starajcie się wejść przez wąską bramę, bo wielu, oświadczam wam, będzie próbowało wejść, a nie zdoła.


text:
Kiedy gospodarz wstanie i zamknie bramę, stojąc na zewnątrz zaczniecie bić w bramę i wołać: Panie, otwórz nam. A on wam na to odpowie: Nie wiem, skąd jesteście.


text:
Tam będzie szloch i zgrzytanie zębów, kiedy zobaczycie, że Abraham, Izaak, Jakub i wszyscy prorocy są w królestwie Boga, a was wyrzuca się na zewnątrz.


text:
Właśnie wtedy podeszli jacyś faryzeusze i powiedzieli Mu: „Odejdź, usuń się stąd, bo Herod chce Cię zabić”.


text:
Odpowiedział im: „Idźcie i powiedzcie temu lisowi: Oto wyrzucam demony i uzdrawiam dziś i jutro, a trzeciego dnia dojdę do celu.


text:
Jednakże dziś, jutro i pojutrze muszę mieć czas na drogę, bo nie uchodzi, aby jakiś prorok zginął poza Jeruzalem.


text:
O Jeruzalem, Jeruzalem zabijające proroków i kamieniami obrzucające posłanych do ciebie, ileż to razy chciałem zgromadzić twoje dzieci, jak ptak pisklęta swoje pod skrzydła, a nie chcieliście.


text:
Oto właśnie porzuca się wam wasz dom. I oświadczam wam: odtąd już mnie nie zobaczycie, aż przyjdzie czas, gdy powiecie: Błogosławiony Przybywający w imię Pana”.


text:
Kiedy przyszedł w szabat do domu jednego z pierwszych faryzeuszy, aby zjeść posiłek, oni i tam Go obserwowali.


text:
Jezus odezwał się wtedy do znawców Prawa i do faryzeuszy, pytając: „Czy wolno w szabat uzdrowić, czy nie?”


text:
A do nich rzekł: „Gdy któregoś z was syn albo wół wpadnie do zbiornika na wodę, czy nie wyciągnie go natychmiast nawet w dniu szabatu?”


text:
Ponieważ zauważył, jak wybierali sobie pierwsze miejsca przy stole, opowiedział zaproszonym przypowieść. Tak ich pouczył:


text:
„Gdy zostaniesz przez kogoś zaproszony na wesele, nie zajmuj pierwszego miejsca przy stole, bo może ktoś znakomitszy od ciebie został przez niego zaproszony,


text:
i ten, który ciebie i jego zaprosił, podejdzie i powie ci: Ustąp mu miejsca. Wtedy ze wstydem zaczniesz szukać ostatniego miejsca.


text:
A zatem gdy będziesz zaproszony, idź i zajmij ostatnie miejsce, aby gdy przyjdzie ten, który ciebie zaprosił, powiedział ci: Przyjacielu, idź tam wyżej. Wtedy doznasz zaszczytu wobec wszystkich zasiadających z tobą.


text:
Do tego, który Go zaprosił, powiedział: „Gdy urządzasz obiad lub kolację, nie zapraszaj swoich przyjaciół, ani swoich braci, ani swoich krewnych, ani bogatych sąsiadów, aby może i oni z kolei nie zaprosili ciebie i już miałbyś zapłatę.


text:
a będziesz szczęśliwy, bo oni nie mają jak ci się odwzajemnić, więc otrzymasz zapłatę przy zmartwychwstaniu sprawiedliwych”.


text:
Gdy któryś z siedzących tam usłyszał to, odezwał się do Niego: „Szczęśliwy, kto będzie jadł chleb w królestwie Boga”.


text:
W porze przewidzianej na przyjęcie posłał swojego sługę, aby powiedział zaproszonym: Przybywajcie, bo wszystko już gotowe.


text:
Ale wszyscy jednakowo zaczęli się wymawiać. Pierwszy mu odpowiedział: Kupiłem pole i muszę iść je zobaczyć. Proszę cię, zrozum mnie.


text:
Kiedy sługa wrócił, powtórzył to wszystko swojemu panu. Na to ów gospodarz rozgniewał się i rzekł swojemu słudze: Idź natychmiast na place i ulice miasta i przyprowadź tutaj biednych, inwalidów, niewidomych, okaleczonych.


text:
„Jeżeli ktoś przychodzi do mnie, a nie wzgardzi swoim ojcem, matką, żoną, dziećmi, braćmi, siostrą, a jeszcze i swoim życiem, nie może być moim uczniem.


text:
Jeżeli ktoś z was chce zbudować wieżę, czy nie usiądzie wpierw i nie obliczy wydatków, czy ma na wykończenie całości?


text:
Bo inaczej, gdyby założył fundament, a nie dałby rady skończyć, wszyscy, widząc to, zaczęliby śmiać się z niego.


text:
Albo jeśli jakiś król wyrusza, aby z drugim królem stoczyć bitwę, czy najpierw nie usiądzie i nie rozważy, czy jest na tyle silny, żeby z dziesięcioma tysiącami stanąć przeciw tamtemu, który idzie na niego z dwudziestoma tysiącami?


text:
„Czy jeśli ktoś z was ma sto owiec i jedną z nich zgubi, nie zostawi na pustyni dziewięćdziesięciu dziewięciu i nie pójdzie za zgubioną, aż ją znajdzie?


text:
i po powrocie do domu zwołuje przyjaciół i sąsiadów, mówiąc im: Cieszcie się ze mną, bo znalazłem tę swoją zgubioną owcę.


text:
Zapewniam was, że taka radość będzie w niebie z powodu jednego grzesznika, gdy się nawraca, i to bardziej niż z powodu dziewięćdziesięciu dziewięciu sprawiedliwych, którzy nie czują potrzeby nawrócenia.


text:
Albo czy któraś kobieta, gdy mając dziesięć drachm, zgubi jedną, nie zapala lampy, nie wymiata domu i nie szuka dokładnie, aż znajdzie?


text:
Kiedy znajdzie, zwołuje przyjaciółki i sąsiadki mówiąc: Cieszcie się ze mną, bo znalazłam drachmę, którą zgubiłam.


text:
Taka radość, zapewniam was, pojawia się u aniołów Boga z powodu jednego grzesznika, gdy się nawraca”.


text:
Młodszy z nich powiedział ojcu: Ojcze, daj mi przypadającą na mnie część majątku. Podzielił więc mienie między nich.


text:
Po niewielu dniach, gdy zgromadził wszystko, ten młodszy syn wyjechał do dalekiego kraju i tam roztrwonił swój majątek, żyjąc rozrzutnie.


text:
Poszedł więc i zaczepił się u jednego z obywateli owego kraju, a on posłał go do swojej posiadłości wiejskiej, aby tuczył świnie.


text:
Gdy wreszcie zastanowił się nad sobą, powiedział: Iluż to robotników mojego ojca ma pod dostatkiem chleba, a ja tu z głodu ginę.


text:
I zabrawszy się wyruszył do swojego ojca. Kiedy był jeszcze daleko, zobaczył go jego ojciec i wzruszył się. Pobiegł, rzucił się mu na szyję i ucałował go.


text:
Syn odezwał się do niego: Ojcze, zgrzeszyłem przeciw niebu i względem ciebie. Już nie jestem godny nazywać się twoim synem.


text:
A ojciec powiedział swoim sługom: Przynieście szybko najpiękniejszą szatę i odziejcie go. Włóżcie pierścień na jego dłoń i obuwie na jego stopy.


text:
że ten mój syn już był umarły, a wrócił do życia; już zginął, a odnalazł się. I zaczęli się cieszyć.


text:
A jego starszy syn był na wsi, na polu. Gdy wracał i znalazł się blisko domu, usłyszał muzykę i tańce.


text:
A on mu powiedział: Twój brat przyszedł i ojciec twój zabił tłustego byczka, bo go odzyskał zdrowego.


text:
Wtedy on powiedział do swojego ojca: Oto tyle lat ci służę i nigdy nie złamałem twojego nakazu, lecz mnie nigdy nie dałeś nawet koźlęcia, abym się ucieszył ze swoimi przyjaciółmi.


text:
A kiedy wrócił ten twój syn, który z dziwkami przeżarł twoje mienie, to zabiłeś dla niego tłustego byczka.


text:
Trzeba było ucieszyć się i radować, że ten twój brat był umarły, a wrócił do życia; zginął, a odnalazł się”.


text:
Mówił również do uczniów: „Był pewien bogaty człowiek. Miał rządcę, którego oskarżono przed nim, że trwoni jego dobra.


text:
Wezwał go zatem i rzekł mu: Cóż to słyszę o tobie? Rozlicz się ze swojego zarządu, bo już nie będziesz mógł być rządcą.


text:
Rządca zaczął się zastanawiać: Co mam zrobić, skoro mój pan odbiera mi zarząd? Do kopania ziemi nie mam sił, żebrać się wstydzę.


text:
I zaczął pojedynczo przywoływać każdego z dłużników swojego pana. Pytał pierwszego: Ile jesteś winien mojemu panu?


text:
On odpowiedział: Sto baryłek oliwy. Rzekł mu: Weź swój rachunek, siadaj tu zaraz i napisz: pięćdziesiąt.


text:
Potem drugiego zapytał: A ty ile jesteś winien? On odpowiedział: Sto korców pszenicy. Rzekł mu: Weź swój rachunek i napisz: osiemdziesiąt.


text:
Pan pochwalił tego nieuczciwego zarządcę, bo przezornie postąpił. Synowie bowiem tego świata roztropniejsi są w stosunku do sobie podobnych niż synowie światła.


text:
I ja wam mówię: zdobywajcie sobie przyjaciół mamoną niesprawiedliwości, aby gdy już się ona skończy, przyjęto was do namiotów wieczności.


text:
Wierny w najdrobniejszym i w wielkim jest wierny, a w najdrobniejszym nieuczciwy i w wielkim jest nieuczciwy.


text:
Jeżeli zatem nie okażecie się wierni w sprawach nieuczciwej mamony, kto wam powierzy to, co związane jest z prawdą?


text:
Żaden sługa nie może służyć dwom panom, bo jednym gardzić będzie, a drugiego lubić: o jednego dbał będzie, a drugiego zlekceważy. Nie możecie służyć Bogu i mamonie”.


text:
Wtedy rzekł im: „Wy wobec ludzi robicie z siebie sprawiedliwych, Bóg jednak zna wasze serca. Co u ludzi wyniosłe, przed Bogiem odrażające.


text:
Prawo i Prorocy [były głoszone] do Jana; odtąd głoszone jest królestwo Boże i każdy z uporem dąży do niego.


text:
Każdy, kto oddala swoją żonę i żeni się z inną, dopuszcza się cudzołóstwa i kto z oddaloną przez męża się żeni, dopuszcza się cudzołóstwa.


text:
Był pewien człowiek bogaty. Ubierał się w purpurę i cienki len. Każdego dnia wiódł życie wesołe i wystawne.


text:
Pragnął nasycić swój głód odpadkami ze stołu tego bogacza, lecz tylko psy przychodziły i lizały jego rany.


text:
No i wreszcie umarł ten żebrak. Aniołowie przenieśli go na łono Abrahama. Umarł także bogacz i pogrzebano go.


text:
Zawołał wtedy: Ojcze Abrahamie, zlituj się nade mną. Wyślij Łazarza, żeby zanurzył w wodzie czubek swojego palca i ochłodził mój język, bo strasznie cierpię w tym płomieniu.


text:
Abraham odpowiedział: Przypomnij sobie, synu, że za swojego życia odebrałeś to, co dobre, a Łazarz w takim samym stopniu to, co przykre. Teraz natomiast on tutaj doznaje pociechy, a ty cierpisz.


text:
A poza tym wszystkim między nami i wami umieszczona jest na stałe ogromna czeluść, aby chcący przejść stąd do was nie mogli i aby też stamtąd do nas nie przedostali się.


text:
A on rzekł na to: O nie, ojcze Abrahamie, ale gdyby ktoś ze świata umarłych poszedł do nich, nawrócą się.


text:
Odpowiedział mu: Jeżeli nie słuchają Mojżesza i Proroków, to choćby ktoś z umarłych się pojawił, nie dadzą się przekonać”.


text:
Powiedział do swoich uczniów: „Niemożliwe jest, żeby nie przyszły zgorszenia, jednak biada temu, za którego sprawą przychodzą.


text:
Korzystniejsze by było dla niego, gdyby kamień od żaren zawisnął u jego szyi i by strącony został do morza, niż żeby miał zgorszyć jednego z tych małych.


text:
Jeśliby nawet siedem razy dziennie zgrzeszył przeciw tobie i siedem razy żałował, mówiąc ci: Żałuję, przebaczysz mu”.


text:
Pan odpowiedział: „Gdybyście mieli wiarę [choćby taką] jak nasienie gorczycy, powiedzielibyście tej morwie: Wyrwij się i zasadź się w morzu, i posłuchałaby was.


text:
Jeśli ktoś z was ma sługę, który orze albo pasie bydło, to czy kiedy on przyjdzie z pola, powie mu: Zostaw wszystko i siadaj tu zaraz do stołu?


text:
Czy raczej nie powie mu: Przygotuj mi coś do jedzenia. Przebierz się i obsługuj mnie, aż się najem i napiję, a potem ty zjesz i napijesz się?


text:
Tak i wy mówcie, gdy wykonacie wszystkie dane wam nakazy: Jesteśmy sługami bezużytecznymi. Wykonaliśmy to, co było do wykonania jako nasz obowiązek”.


text:
Gdy ich spostrzegł, powiedział: „Idźcie i pokażcie się kapłanom”. I właśnie wtedy, kiedy tam szli, zostali oczyszczeni.


text:
Zapytany przez faryzeuszy, kiedy przyjdzie królestwo Boga, tak im odpowiedział: „Królestwo Boga nie przyjdzie w sposób zauważalny.


text:
Do uczniów powiedział: „Przyjdą dni, kiedy zapragniecie zobaczyć choćby jeden z dni Syna Człowieczego, a nie zobaczycie.


text:
Jak bowiem błyskawica rozbłyskuje i świeci na niebie od krańca do krańca, tak pojawi się Syn Człowieczy w swoim dniu.


text:
Najpierw jednak trzeba, aby On doznał wielu cierpień i aby zniósł odrzucenie ze strony tego plemienia.


text:
jedli, pili, żenili się, za mąż wychodziły aż do tego dnia, w którym Noe wszedł do arki i nastał potop. Zniszczył wszystkich.


text:
Kto w owym dniu będzie na tarasie, a jego rzeczy w mieszkaniu, niech nie schodzi, aby je zabrać; kto na polu, niech tak samo nie odwraca się do tego, co za nim.


text:
Wtedy odzywając się, zapytali Go: „Dokąd, Panie?” A On im odpowiedział: „Gdzie padlina, tam zbiorą się także sępy”.


text:
I żyła w tym mieście wdowa, która przychodziła do niego z prośbą: Obroń mnie przed krzywdą ze strony mojego przeciwnika.


text:
Przez pewien czas nie chciał. Jednak później pomyślał sobie: Chociaż Boga się nie boję i nie liczę się z ludźmi,


text:
jednak ponieważ męczy mnie ta wdowa, obronię ją przed krzywdą, aby przychodząc bez końca, nie dręczyła mnie”.


text:
A czy Bóg nie weźmie w obronę swoich wybranych, którzy dniem i nocą wołają do Niego? Czy będzie zwlekał z ich sprawą?


text:
Oświadczam wam, że szybko weźmie ich w obronę. Czy jednak, gdy przyjdzie Syn Człowieczy, znajdzie wiarę na ziemi?”


text:
Przy tych, którzy byli przekonani o swojej sprawiedliwości, a innych mieli za nic, opowiedział taką przypowieść:


text:
Faryzeusz stanął i tak w swojej sprawie się modlił: Boże, dziękuję Ci, że nie jestem jak inni ludzie: zdziercy, niesprawiedliwi, cudzołożnicy, albo jak i ten poborca opłat.


text:
A poborca opłat stanął daleko i nie śmiał nawet oczu podnieść ku niebu, lecz bił się w swoje piersi i mówił: Boże, okaż miłosierdzie mnie, grzesznikowi.


text:
Oświadczam wam, że ten, nie tamten, odszedł do swojego domu usprawiedliwiony. Bo kto siebie wywyższa, zostanie pomniejszony, a kto siebie pomniejsza, zostanie wywyższony”.


text:
Jezus jednak przywołał je i powiedział: „Pozwólcie dzieciom przychodzić do mnie, nie zabraniajcie im, bo do takich należy królestwo Boże.


text:
Pewien urzędnik zapytał Go, mówiąc: „Dobry Nauczycielu, dzięki jakim czynom stanę się dziedzicem życia wiecznego?”


text:
Przykazania znasz: Nie popełnij cudzołóstwa, nie zabij, nie ukradnij, nie złóż fałszywego zeznania, czcij ojca swojego i matkę”. 


text:
Kiedy to Jezus usłyszał, rzekł mu: „Jedno ci jeszcze zostaje: sprzedaj wszystko, co masz, i rozdaj ubogim, a będziesz miał skarb w niebie. Potem przyjdź i chodź ze mną”.


text:
Kiedy Jezus zobaczył, że on posmutniał, rzekł: „Z jakże wielkimi trudnościami wchodzą do królestwa Bożego posiadacze bogactw.


text:
Na to im rzekł: „Zapewniam was, nie będzie takiego, który by ze względu na królestwo Boże zostawił dom, czy żonę, czy braci, czy rodziców, czy dzieci,


text:
i nie otrzymałby w zamian wielokrotnie więcej na tym świecie, a w świecie przyszłym życia wiecznego”.


text:
Wziął osobno Dwunastu i powiedział im: „Oto idziemy do Jeruzalem. Tam spełni się wszystko, co jest za pośrednictwem proroków napisane dla Syna Człowieczego.


text:
Idący przodem strofowali go, żeby był cicho. On jednak jeszcze głośniej krzyczał: „Synu Dawida, zlituj się nade mną”.


text:
Znalazł się tam wtedy człowiek, nazywany Zacheuszem. Był on zwierzchnikiem poborców opłat, bardzo bogatym.


text:
Chciał on zobaczyć Jezusa, jaki On jest, lecz ponieważ był niedużego wzrostu, nie mógł z powodu tłumu.


text:
Kiedy Jezus doszedł do tego miejsca, spojrzał w górę i odezwał się do niego: „Zacheuszu, zejdź prędko stamtąd, bo dzisiaj w twoim domu powinienem się zatrzymać”.


text:
Kiedy to zobaczyli, wszyscy z niezadowoleniem powtarzali, że poszedł odpocząć u grzesznego człowieka.


text:
A Zacheusz stanął przed Panem i rzekł: „Panie, oto połowę mojego majątku daję ubogim. A jeżeli kogoś w czymś ograbiłem, zwracam czterokrotnie”.


text:
Na to Jezus mu rzekł: „Dzisiaj zbawienie stało się udziałem tego domu, gdyż i on jest synem Abrahama.


text:
Kiedy słuchali tego i ponieważ był już blisko Jeruzalem — oni sądzili, że już wkrótce ukaże się królestwo Boże — dodał jeszcze przypowieść.


text:
Tak powiedział: „Pewien człowiek szlachetnego rodu udał się do dalekiego kraju, aby otrzymać urząd królewski i potem wrócić.


text:
Najpierw jednak przywołał dziesięciu swoich sług, dał im dziesięć min i powiedział im: Obracajcie tym, aż wrócę.


text:
A jego krajanie nienawidzili go. Wysłali za nim poselstwo z oświadczeniem: Nie chcemy, żeby on został naszym królem.


text:
Kiedy po otrzymaniu królewskiej władzy powrócił, kazał wezwać do siebie te sługi, którym dał pieniądze, aby się dowiedzieć, ile zarobili.


text:
On mu powiedział: Znakomicie, dobry sługo. Ponieważ w tak bardzo małej rzeczy byłeś wierny, bądź rządcą dziesięciu miast.


text:
bo bałem się ciebie, gdyż jesteś człowiekiem surowym. Bierzesz, czego nie położyłeś, i kosisz, czego nie zasiałeś.


text:
Odpowiedział mu: Na podstawie twoich słów oceniam ciebie, zepsuty sługo. Wiedziałeś, że ja jestem człowiekiem surowym, że biorę, czego nie położyłem, i koszę, czego nie zasiałem?


text:
A tych moich wrogów, którzy nie chcieli, żebym został ich królem, przyprowadźcie tu i zabijcie ich przy mnie”.


text:
mówiąc: „Idźcie do tej wsi naprzeciwko. Wchodząc znajdziecie w niej uwiązane oślę, którego nikt z ludzi jeszcze nie dosiadł. Odwiążcie je i przyprowadźcie.


text:
Gdy zbliżał się już do podnóża Góry Oliwnej, cały tłum uczniów zaczął z radości głośno wielbić Boga za wszystkie cudowne dzieła, które widzieli.


text:
Tak wołali: „Błogosławiony Przybywający, Król, w imieniu Pana ! Pokój w niebie! Chwała na wysokościach!”


text:
Powiedział wtedy: „O, gdybyś tak ty poznało w tym dniu, co służy pokojowi. Niestety zakryte jest dla twoich oczu.


text:
Przyjdą na ciebie dni; twoi wrogowie staną przy tobie obozem, otoczą cię i zaatakują ze wszystkich stron;


text:
zniszczą doszczętnie ciebie i twoje dzieci w tobie; nie zostawią w tobie kamienia na kamieniu, bo nie poznałoś czasu nawiedzenia swojego”.


text:
mówiąc im: „Napisane jest: Mój dom będzie domem modlitwy, a wy uczyniliście z niego jaskinię grabieżców”.


text:
Potem uczył codziennie na terenie świątyni. Arcykapłani tymczasem, uczeni w Piśmie i przywódcy ludu pragnęli Go zabić,


text:
Kiedy jednego z tych dni pouczał lud na terenie świątyni i głosił radosną nowinę, przystąpili arcykapłani i uczeni w Piśmie razem ze starszymi


text:
i tak Go zapytali: „Powiedz nam, jaką władzą to czynisz, bądź też kim jest ten, kto Ci dał taką władzę?”


text:
Oni rozważyli to dokładnie między sobą i mówili: „Jeśli powiemy: Z nieba, zapyta: Dlaczego zatem nie uwierzyliście mu?


text:
A jeśli powiemy: Od ludzi, cały lud rzuci się na nas z kamieniami, bo jest przekonany, że Jan jest prorokiem”.


text:
I zaczął opowiadać ludowi taką przypowieść: „Pewien człowiek założył winnicę, wydzierżawił ją rolnikom i wyjechał na długo.


text:
Gdy nadszedł właściwy czas, wysłał sługę do rolników, aby mu oddali część plonów winnicy. Rolnicy tymczasem pobili go i odesłali z niczym.


text:
Wtedy właściciel winnicy powiedział: Co tu zrobić?... Poślę swojego umiłowanego syna. Jego chyba uszanują.


text:
Jednak rolnicy, gdy zobaczyli go, naradzając się między sobą powiedzieli: To jest dziedzic. Zabijmy go, aby majątek był nasz.


text:
— Wróci i tych rolników skaże na zagładę, a winnicę wydzierżawi innym”. Gdy to usłyszeli, powiedzieli: „Nie może być!”


text:
A On spojrzał na nich i rzekł: „Co zatem znaczy to napisane zdanie: Ten właśnie kamień, którym budujący wzgardzili, stał się kamieniem węgielnym?


text:
Wtedy uczeni w Piśmie i arcykapłani chcieli od razu użyć przeciw Niemu siły, bo zrozumieli, że przeciwko nim opowiedział tę przypowieść. Przestraszyli się jednak tłumu.


text:
Zaczęli śledzić [Jezusa]. Posłali jako szpiegów takich, którzy udawali sprawiedliwych, aby Go przyłapali na jakimś słowie, tak by Go wydać urzędowi i władzy namiestnika.


text:
I zapytali Go tak: „Nauczycielu, wiemy, że sprawiedliwie mówisz i uczysz i że nie patrzysz na powierzchowność, lecz z całą prawdą uczysz drogi Bożej.


text:
Podeszli też jacyś spośród saduceuszy, którzy zaprzeczają zmartwychwstaniu, i postawili Mu takie pytanie:


text:
„Nauczycielu, Mojżesz napisał nam tak: Jeśli umrze czyjś brat, mając żonę, i  był on bezdzietny, niech tę żonę weźmie jego brat i wzbudzi potomstwo swojemu bratu .


text:
Po zmartwychwstaniu zatem którego z nich żoną będzie ta kobieta? Przecież siedmiu miało ją za żonę”.


text:
ci natomiast, którzy zostaną uznani za godnych dostąpienia udziału w tamtym świecie i w zmartwychwstaniu, ani się nie żenią, ani za mąż nie wychodzą.


text:
Bo przecież już umrzeć nie mogą, lecz są równi aniołom. Jeśli są synami zmartwychwstania, są synami Boga.


text:
A to, że umarli zmartwychwstają, nawet i Mojżesz ujawnił przy krzaku, gdy mówi: Pan, Bóg Abrahama, Bóg Izaaka, Bóg Jakuba.


text:
„Trzymajcie się z dala od uczonych w Piśmie, gdy lubią obnoszenie się w długich szatach i kochają pozdrowienia na rynkach, i pierwsze ławy w synagogach, i pierwsze miejsca na ucztach;


text:
Bo oni wszyscy wrzucili na ofiarę z tego, co mieli w nadmiarze, ona natomiast wrzuciła ze swojego niedostatku wszystko, co miała na życie”.


text:
A kiedy niektórzy mówili o świątyni, że tak pięknymi kamieniami i darami wotywnymi jest ozdobiona, powiedział:


text:
„Co do tego, na co z podziwem patrzycie, to przyjdą takie dni, kiedy kamień na kamieniu tu nie zostanie, który by nie uległ ruinie”.


text:
Zapytali Go potem, mówiąc: „Nauczycielu, a kiedy to będzie i co będzie znakiem, że to już się stanie?”


text:
On odpowiedział: „Uważajcie, byście nie dali się zwieść. Bo wielu przyjdzie pod moim imieniem i mówić będzie: To JA JESTEM, oraz: Ta chwila już blisko! Nie idźcie za nimi.


text:
Gdy usłyszycie o wojnach i przewrotach, nie przeraźcie się, bo trzeba, aby to najpierw przyszło, ale nie tak szybko koniec”.


text:
Będą wielkie trzęsienia ziemi, a w różnych miejscach głód i zaraza, straszne zjawiska wystąpią i wielkie znaki na niebie.


text:
A najpierw, przed tym wszystkim, użyją przeciw wam swojej siły i prześladować będą. Wydawać was będą zgromadzeniom i strażom, doprowadzać przed królów i namiestników z powodu mojego imienia.


text:
Ja bowiem dam wam takie słowo i mądrość, jakim wszyscy wasi przeciwnicy nie będą zdolni się przeciwstawić ani im zaprzeczyć.


text:
Wydawani będziecie nawet przez [swoich] rodziców, i braci, i krewnych, i przyjaciół i do śmierci doprowadzą niektórych z was.


text:
Gdy zobaczycie, że Jeruzalem otoczone jest wojskiem, wtedy wiedzcie, że już blisko jest jego spustoszenie.


text:
Wtedy ci, którzy [będą] w Judei, niech uciekają w góry; ci w jej stolicy, niech wyjdą; ci na polach, niech do niej nie wchodzą,


text:
Biada brzemiennym i karmiącym w te dni. Nastanie bowiem wielka przemoc na ziemi i gniew przeciw temu ludowi.


text:
Padać będą od ostrza miecza, do niewoli zostaną poprowadzeni między wszystkie ludy, poganie będą deptać Jeruzalem, aż dobiegną kresu czasy pogan.


text:
Pojawią się znaki na słońcu, i księżycu, i gwiazdach, a na ziemi udręka narodów z powodu bezradności wobec huku morza i trzęsienia ziemi.


text:
Ludzie mdleć będą ze strachu i z oczekiwania na to, co przyjść ma na ziemię, bo moce niebieskie zakołyszą się.


text:
Gdy to zacznie się dziać, wyprostujcie się i podnieście swoje głowy, bo zbliża się wasze odkupienie”.


text:
Uważajcie na siebie, aby wasze serca nie stały się ociężałe przez opilstwo, obżarstwo i starania o życie, aby nie zaskoczył was ów dzień niespodziewany


text:
Czuwajcie każdej chwili, modląc się o to, abyście byli zdolni wyjść cało z tego wszystkiego, co ma nastąpić, i stanąć przed Synem Człowieczym”.


text:
Przez te dni nauczał na terenie świątyni. Na noce wychodził i zostawał pod górą, którą nazywają Oliwną.


text:
Odpowiedział: „Gdy wejdziecie do miasta, spotka was człowiek niosący dzban wody. Udajcie się za nim do tego domu, do którego wejdzie,


text:
i powiedzcie właścicielowi domu: Nauczyciel pyta cię: Gdzie jest gościnny pokój, w którym ze swoimi uczniami mógłbym spożyć paschalnego baranka?


text:
Potem ujął kielich i po modlitwie dziękczynienia powiedział: „Weźcie go i rozdzielcie między siebie.


text:
Potem wziął chleb, wygłosił modlitwę dziękczynienia, połamał i rozdał im, mówiąc: „To jest moje ciało, które się za was wydaje. Czyńcie to na moją pamiątkę”.


text:
Tak samo [wziął] kielich po wieczerzy i powiedział: „Ten kielich, który się za was wylewa — to nowe przymierze przez moją krew.


text:
Bo wprawdzie Syn Człowieczy odchodzi zgodnie z tym, co ma wyznaczone, jednak biada temu człowiekowi, przez którego jest wydawany”.


text:
Wtedy im rzekł: „Królowie narodów są ich panami i sprawujący władzę nad nimi są nazywani dobroczyńcami.


text:
No bo kto większy: zasiadający przy stole czy usługujący? Czyż nie zasiadający przy stole? A ja jestem wśród was jako usługujący.


text:
abyście jedli i pili w moim królestwie przy moim stole i abyście zasiadali na tronach, aby sądzić dwanaście pokoleń Izraela.


text:
Ja jednak poprosiłem za tobą, żeby twoja wiara się nie zachwiała. I ty, gdy się nawrócisz, zacznij umacniać swoich braci”.


text:
On mu odpowiedział: „Zapewniam cię, Piotrze: nim skończy dziś kogut pianie, trzy razy wyprzesz się tego, że mnie znasz”.


text:
A ich zapytał: „Czy zabrakło wam czegoś, gdy was posłałem bez trzosa, bez torby i bez sandałów?” Odpowiedzieli: „Niczego”.


text:
Rzekł im: „Teraz jednak kto ma trzos, niech weźmie, podobnie torbę; kto nie ma, niech sprzeda swój płaszcz i niech kupi miecz.


text:
Bo powiadam wam, że spełnić się musi na mnie ten zapis: Do łamiących Prawo został zaliczony. I właśnie teraz następuje spełnienie tego, co mnie dotyczy”.


text:
takimi słowami: „Ojcze, jeśli chcesz, odsuń ode mnie ten kielich. Ale niech się spełni nie moja wola, lecz Twoja”.


text:
Popadłszy w agonię jeszcze żarliwiej się modlił. Jego pot stał się jak strzępki krwi spadające na ziemię.


text:
Jeszcze gdy On to mówił, przybyła jakaś gromada, a przed nią szedł ten, którego nazywają Judaszem, jeden z Dwunastu. Podszedł do Jezusa, aby Go pocałować.


text:
Gdy ci, którzy byli wokół Niego, zobaczyli, na co się zanosi, zapytali: „Panie, czy mamy mieczem uderzyć?”


text:
A do przybyłych po Niego arcykapłanów, dowódców straży świątynnej i do starszych Jezus powiedział: „To jak na bandytę wybraliście się z mieczami i kijami?


text:
Gdy codziennie byłem u was na terenie świątyni, nie podnieśliście rąk na mnie. Lecz to wasz czas i panowanie ciemności”.


text:
Gdy jakaś służąca zobaczyła go siedzącego w świetle, przypatrzyła mu się i powiedziała: „Ten też był z Nim”.


text:
Po chwili ktoś inny go zobaczył i rzekł: „Ty też jesteś z nich”. A Piotr odpowiedział: „Człowieku, nie jestem”.


text:
Po upływie mniej więcej jednej godziny jeszcze ktoś inny stanowczo utrzymywał: „Naprawdę i on z Nim był, bo przecież także jest Galilejczykiem”.


text:
Piotr odpowiedział: „Człowieku, nie wiem, o czym mówisz”. I zaraz, gdy on jeszcze mówił, zapiał kogut.


text:
Wtedy Pan odwrócił się i spojrzał na Piotra. Piotr przypomniał sobie słowa Pana, które mu powiedział: „Nim kogut dziś dokończy pianie, trzy razy mnie się wyprzesz”.


text:
A kiedy nastał dzień, zebrała się cała starszyzna ludu: arcykapłani i uczeni w Piśmie. Poprowadzili Go do swojego trybunału.


text:
Pytali Go: „Powiedz nam, czy Ty jesteś Mesjaszem”. Odpowiedział im: „Jeśli nawet wam powiem, nie uwierzycie;


text:
Wtedy wszyscy zapytali: „To Ty jesteś Synem Boga!?” On im odpowiedział: „Tak jak mówicie, JA JESTEM”.


text:
Na to rzekli: „Czy nam jeszcze potrzebne zeznania świadków!? Przecież sami usłyszeliśmy to z Jego ust!”


text:
Tam tak Go zaczęli oskarżać: „Ustaliliśmy, że Ten tu deprawuje nasz lud, zabrania płacenia cesarzowi podatków i o sobie mówi, że jest Mesjaszem, królem!”


text:
Tymczasem oni jeszcze bardziej stanowczo oświadczyli: „Podburza lud, nauczając po całej Judei! Zaczął tak od Galilei i nawet aż tutaj!!!”


text:
Dowiedziawszy się, że jest spod władzy Heroda, odesłał Go do Heroda, bo i on w tych dniach był w Jerozolimie.


text:
Kiedy Herod zobaczył Jezusa, bardzo się ucieszył, bo już od dłuższego czasu pragnął Go widzieć. Słyszał już o Nim i miał nadzieję, że zobaczy jakiś Jego cud.


text:
Herod więc razem ze swoimi strażami za nic Go uznał, wyśmiał Go, odziewając w lśniącą szatę, i odesłał Piłatowi.


text:
Przemówił do nich: „Przyprowadziliście do mnie tego Człowieka jako tego, który podburza lud, ja tymczasem po przesłuchaniu w waszej obecności nie znalazłem w tym Człowieku żadnej takiej winy, o którą Go oskarżacie.


text:
On po raz trzeci odezwał się do nich: „Ale co złego On zrobił? Żadnej winy w nim nie znalazłem. Poddam Go chłoście i wypuszczę”.


text:
Wypuścił im tego, którego się domagali, choć za rozruchy i morderstwo wtrącony był do więzienia, a Jezusa oddał ich woli.


text:
Kiedy Go już wyprowadzili, zatrzymali niejakiego Szymona z Cyreny, który wracał ze wsi i na niego włożyli krzyż, aby go niósł za Jezusem.


text:
Jezus zwrócił się do nich słowami: „Córki Jeruzalem, nie płaczcie nade mną; to nad sobą płaczcie i nad waszymi dziećmi,


text:
bo nadchodzą dni, w których mówić będą: Szczęśliwe niepłodne, i łona, które nie rodziły, i piersi, które nie karmiły.


text:
Gdy doszli do miejsca zwanego „Czaszką”, ukrzyżowali tam Jego i tych złoczyńców: jednego po prawej, drugiego po lewej stronie.


text:
Jezus mówił: „Ojcze, przebacz im, bo nie wiedzą, co czynią”. Rzucili losy, aby podzielić między sobą Jego szaty. 


text:
Lud stał, aby się przyglądać. Starszyzna drwiła sobie, mówiąc: „Innych ratował, niech siebie uratuje, jeżeli On jest Mesjaszem od Boga, tym Wybranym!”


text:
Również jeden z powieszonych złoczyńców urągał Mu mówiąc: „Czyż Ty nie jesteś Mesjaszem? Uratuj siebie i nas!”


text:
Na to ten drugi, ganiąc go, powiedział: „Czy ty nawet Boga się nie boisz? Przecież temu samemu wyrokowi podlegasz!


text:
A była już mniej więcej godzina szósta, gdy ciemność zapadła w całej tej krainie aż do godziny dziewiątej,


text:
A Jezus krzyknął wielkim głosem i powiedział: „Ojcze, w Twoje ręce składam swojego ducha”. Po tych słowach skonał.


text:
Kiedy centurion zobaczył, co się dzieje, oddając chwałę Bogu, powiedział: „Ten Człowiek rzeczywiście był sprawiedliwy”.


text:
Wszyscy ludzie, którzy tam przyszli na takie widowisko, kiedy zobaczyli, co się dzieje, odchodzili stamtąd, bijąc się w piersi.


text:
Nie zgadzał się on na tę ich uchwałę i czyn. [Pochodził] z Arymatei, miasta judejskiego. Wyczekiwał królestwa Bożego.


text:
Zdjął je, owinął płótnem i złożył Go w grobowcu wykutym w skale, w którym nikt jeszcze nie był pochowany.


text:
Te kobiety, które [Mu] towarzyszyły i przyszły z Nim z Galilei, przyjrzały się dobrze grobowcowi i jak Jego ciało zostało złożone.


text:
Po powrocie do siebie przygotowały wonności i balsamy. A odpoczynek szabatowy zachowały zgodnie z przykazaniem.


text:
Pierwszego dnia tygodnia przyszły skoro świt do grobowca, niosąc przygotowane przez siebie wonności.


text:
Lęk je przeniknął, więc pochyliły głowy ku ziemi. A oni odezwali się do nich: „Dlaczego wśród martwych szukacie Żyjącego?


text:
Nie ma Go tutaj, bo zmartwychwstał. Przypomnijcie sobie, jak to, gdy jeszcze był w Galilei, powiedział wam,


text:
że trzeba, aby Syn Człowieczy oddał się w ręce ludzi grzesznych, aby przyjął ukrzyżowanie i aby trzeciego dnia zmartwychwstał”.


text:
A były to: Maria Magdalena, Joanna, Maria, [matka] Jakuba, i inne z ich grona. Mówiły o tym apostołom,


text:
Piotr natomiast wstał i pobiegł do grobowca. Gdy zajrzał, zobaczył tylko same płótna. Potem wrócił do siebie, myśląc ze zdumieniem o tym, co się stało.


text:
Tego samego dnia dwóch z nich szło do wsi zwanej Emaus, odległej od Jeruzalem sześćdziesiąt stadiów.


text:
Jeden z nich, imieniem Kleofas, odezwał się do Niego: „Chyba tylko ty jeden mieszkasz w Jeruzalem i nie wiesz, co się w tych dniach tam wydarzyło!”


text:
Zapytał ich: „Co takiego?” Powiedzieli Mu: „Chodzi o Jezusa z Nazaretu. To był Prorok, Człowiek mocny w czynie i słowie wobec Boga i całego ludu.


text:
A myśmy się spodziewali, że On będzie tym, który wyzwoli Izraela. A tymczasem po tym wszystkim już trzeci dzień mija, jak to się stało.


text:
i nie znalazły Jego ciała. Przyszły i powiedziały, że nawet aniołów widziały, którzy mówią, że On żyje.


text:
Poszli wtedy niektórzy z naszych do grobowca i zastali wszystko tak, jak powiedziały te kobiety. Jego nie zobaczyli”.


text:
Wtedy On odezwał się do nich: „O, bezmyślni i tak otępiałego serca, że nie wierzycie w to wszystko, co powiedzieli prorocy!


text:
I wyłożył im dotyczące Go we wszystkich Pismach [słowa], zaczynając od Mojżesza i wszystkich proroków.


text:
Oni jednak nakłonili Go, mówiąc: „Zostań z nami, bo wieczór blisko, dzień już się przechylił”. Wszedł zatem, aby z nimi zostać.


text:
Wtedy mówił jeden do drugiego: „Czyż nasze serce nie płonęło w nas, gdy z nami rozmawiał w drodze i gdy wykładał nam Pisma?”


text:
I zaraz, tej samej godziny, wstali i wrócili do Jeruzalem. Tu zastali zgromadzonych Jedenastu i innych z nimi,


text:
Oni ze swojej strony opowiedzieli o wszystkim, co się wydarzyło w drodze i jak dał im się poznać przy łamaniu chleba.


text:
Zobaczcie po moich rękach i po moich stopach, że to ja jestem, ten sam. Dotknijcie mnie i obejrzyjcie. Przecież duch nie ma ciała ani kości, jak widzicie, że ja mam”.


text:
A ponieważ nadal z powodu radości nie wierzyli i byli oniemiali, zapytał ich: „Macie tu coś do zjedzenia?”


text:
Powiedział też do nich: „Takie były moje słowa, które wam powiedziałem, gdy jeszcze byłem z wami, że trzeba, aby spełniło się wszystko, co o mnie jest napisane w Prawie Mojżeszowym, u proroków i w psalmach”.


text:
Powiedział im: „Tak właśnie jest napisane, że Mesjasz ma doznać cierpień i trzeciego dnia powstać z martwych;


text:
że wszystkim narodom ma zostać ogłoszone nawrócenie w Jego imieniu dla odpuszczenia grzechów. Zaczynając od Jeruzalem,


text:
A oto ja posyłam do was ową Obietnicę mojego Ojca. Wy teraz zostańcie w tym mieście, dopóki nie odziejecie się Mocą z wysokości”.


text:
Przyszedł on dla dawania świadectwa, aby być świadkiem owego światła, by wszyscy dzięki niemu uwierzyli.


text:
Tym jednak, którzy przyjęli Je, dało możność stania się dziećmi Boga: tym, którzy wierzą w Jego imię.


text:
To Słowo, pełne łaski i prawdy, ciałem się stało i swój namiot postawiło wśród nas. I zaczęliśmy oglądać Jego chwałę, chwałę Jednorodzonego od Ojca.


text:
Jan daje o Nim świadectwo, gdy wołając oświadcza: „Ten, o którym mówiłem, że idzie za mną, już przede mną się stał, bo był wcześniej niż ja”.


text:
Prawo bowiem zostało dane za pośrednictwem Mojżesza, a łaska i prawda pojawiły się za pośrednictwem Jezusa Chrystusa.


text:
A takie oto jest świadectwo Jana: Judejczycy z Jerozolimy wysłali do niego kapłanów i lewitów, aby go zapytali: „Kim ty jesteś?”


text:
Zapytali go: „Wobec tego co? Jesteś Eliaszem?” Odpowiedział: „Nie jestem”. „Jesteś prorokiem?” Odrzekł: „Nie”.


text:
Odpowiedział: „Ja wołającego na pustkowiu głos: Równajcie drogę dla Pana, tak jak głosił prorok Izajasz”. 


text:
I pytali go nadal mówiąc: „Dlaczego więc chrzcisz, skoro nie jesteś Mesjaszem, ani Eliaszem, ani prorokiem?”


text:
Następnego dnia ujrzał Jezusa zbliżającego się do siebie. Powiedział wtedy: „Oto Baranek Boży, który gładzi grzech świata.


text:
To On jest Tym, o którym powiedziałem: Za mną idzie Mąż, który już przede mną się stał, bo był wcześniej niż ja.


text:
Ale ja Go nie znałem. Ja, udzielający chrztu w wodzie, przyszedłem po to, aby On został objawiony Izraelowi”.


text:
Jan wygłosił wtedy takie świadectwo: „Widzę Ducha, który zstępuje z nieba jak gołębica. Oto zatrzymał się nad Nim!


text:
Ja Go nie znałem. To Ten, który mnie posłał, bym chrzcił w wodzie, rzekł mi: Gdy zobaczysz, że Duch zstępuje i zatrzymuje się nad kimś, to będzie Ten, który udziela chrztu w Duchu Świętym.


text:
A kiedy Jezus odwrócił się i zobaczył, że idą, zapytał ich: „Czego chcecie?” Oni odpowiedzieli mu: „Rabbi” — w przekładzie znaczy to: Nauczycielu — „gdzie mieszkasz?”


text:
Odrzekł im: „Chodźcie, zobaczycie”. Poszli więc i zobaczyli, gdzie mieszka. I na ten dzień pozostali u Niego. Była już mniej więcej godzina dziesiąta.


text:
Odszukał on najpierw swego brata Szymona i powiedział mu: „Odkryliśmy Mesjasza” — w przekładzie znaczy to „Chrystusa”, [„Namaszczonego”].


text:
I zaprowadził go do Jezusa. Jezus spojrzał na niego i rzekł: „Ty jesteś Szymon, syn Jana. Ty się będziesz nazywał Kefas” — w przekładzie znaczy to [„Skała”], „Piotr”. 


text:
Filip odszukał Natanaela i rzekł mu: „Spotkaliśmy Tego, o którym w Prawie napisał Mojżesz, a także Prorocy: Jezusa, syna Józefa z Nazaretu”.


text:
Zobaczył Jezus Natanaela, jak zbliża się do Niego, i tak o nim powiedział: „Oto szczery Izraelita, w nim nie ma podstępu”.


text:
Natanael zapytał Go: „Skąd mnie znasz?” Jezus odpowiadając rzekł mu: „Widziałem ciebie pod figowcem, nim cię Filip zawołał”.


text:
A Jezus w odpowiedzi rzekł mu: „Czy wierzysz, bo ci powiedziałem, że cię widziałem pod figowcem? Więcej niż to zobaczysz”.


text:
I jeszcze mu rzekł: „O tak, zapewniam was: zobaczycie, że niebo jest otwarte i że aniołowie Boży wstępują i zstępują na Syna Człowieczego”.


text:
A było tam sześć kamiennych stągwi, postawionych dla judejskich obmywań. Każda mieściła dwie do trzech metret.


text:
Kiedy starosta spróbował tej wody, która winem się stała, a nie wiedział, skąd jest, tylko słudzy, którzy nabrali wody, wiedzieli, przywołał pana młodego


text:
i rzekł mu: „Każdy człowiek stawia najpierw dobre wino, a gdy sobie podpiją — gorsze. Ty zachowałeś takie dobre wino aż do teraz”.


text:
Taki to pierwszy z cudownych znaków uczynił Jezus w Kanie Galilejskiej. Ukazał swą chwałę. Jego uczniowie uwierzyli w Niego.


text:
Później zszedł do Kafarnaum On sam, Jego matka, Jego krewni i Jego uczniowie. Pozostali tam przez wiele dni.


text:
Na terenie świątyni zastał sprzedających woły, owce i gołębie, a także tych, co siedząc tam, wymieniali pieniądze.


text:
Zrobił więc sobie bicz z postronków i wyrzucił wszystkich z terenu świątyni, także owce i woły; pieniądze wymieniających rozsypał, a ich stoły poprzewracał.


text:
Do sprzedawców natomiast gołębi powiedział: „Usuńcie to stąd i nie róbcie targowiska z domu mojego Ojca”.


text:
Przypomnieli sobie wtedy Jego uczniowie, że jest napisane: „Gorliwość o Twój dom będzie mnie rozpalać”.


text:
Na to Judejczycy powiedzieli: „Już czterdzieści sześć lat, jak zaczęto budować tę świątynię, a Ty w trzy dni ją postawisz?”


text:
Kiedy powstał z martwych, przypomnieli sobie Jego uczniowie, że o tym mówił, dlatego uwierzyli Pismu i każdemu słowu, które Jezus wypowiedział.


text:
Kiedy był w Jerozolimie na święcie Paschy, wielu uwierzyło w Jego imię, bo patrzyli na cudy, które czynił.


text:
i nie potrzebował, aby ktoś Mu wystawiał opinię o człowieku. Sam wiedział, co się w człowieku kryje.


text:
Przyszedł on do Jezusa w nocy i powiedział: „Rabbi, wiemy, że jako nauczyciel przybyłeś od Boga. Nikt bowiem nie mógłby czynić takich znaków, jakie Ty czynisz, gdyby Bóg nie był z nim”.


text:
Jezus na to mu rzekł: „O tak, zapewniam cię: jeśli ktoś na nowo się nie narodzi, nie jest zdolny ujrzeć królestwa Bożego”.


text:
Nikodem zapytał Go: „Jak stary już człowiek może się narodzić? Czy może ponownie wejść do łona matki i narodzić się?”


text:
Jezus odpowiedział: „O tak, jeśli ktoś nie narodzi się z wody i Ducha, nie jest zdolny wejść do królestwa Bożego.


text:
Wiatr wieje, gdzie chce. Słyszysz głos jego, lecz nie wiesz, skąd przylatuje ani dokąd podąża. Tak jest z każdym, kto narodził się z Ducha”.


text:
O tak, zapewniam cię: mówimy, co wiemy, i zaświadczamy o tym, co widzieliśmy, lecz naszego świadectwa nie przyjmujecie.


text:
Jeśli nie wierzycie temu, co wam powiedziałem o sprawach związanych z tą ziemią, jak uwierzycie, gdy zacznę wam mówić o sprawach dotyczących nieba?


text:
A jak Mojżesz na pustyni umieścił wysoko węża, tak trzeba, aby Syn Człowieczy został umieszczony wysoko,


text:
Bo tak Bóg umiłował świat, że Syna jednorodzonego wydał, aby każdy wierzący w Niego nie zginął, lecz otrzymał życie wieczne.


text:
Kto wierzy w Niego, nie podlega sądowi; a kto nie wierzy, już jest osądzony, bo nie uwierzył w imię jednorodzonego Syna Bożego.


text:
A przedmiot sądu jest taki: światło przyszło na świat, a ludzie bardziej umiłowali ciemność niż światło; bo ich uczynki były zepsute.


text:
Przecież kto źle postępuje, nienawidzi światła i nie idzie do światła, aby jego uczynki nie zostały potępione.


text:
A kto spełnia, co do prawdy należy, idzie do światła, by widoczne się stały jego uczynki, że w Bogu zostały dokonane”.


text:
Również Jan udzielał chrztu w Ainon, w pobliżu Salim, bo było tam dużo wody. Przychodzili ludzie i przyjmowali chrzest.


text:
Przyszli potem do Jana i powiedzieli mu: „Rabbi, Ten, który był u ciebie za Jordanem, o którym wydałeś owo świadectwo, sam teraz chrzci i wszyscy idą do Niego”.


text:
Wy sami jesteście mi świadkami, że powiedziałem: Ja nie jestem Mesjaszem, lecz: jestem posłany przed Nim.


text:
Kto ma oblubienicę, jest oblubieńcem. A ten, kto jest przyjacielem oblubieńca, gdy usłyszy go, cieszy się bardzo na głos oblubieńca. Otóż ta właśnie radość mi się spełniła.


text:
Z góry Przychodzący jest nad wszystkim. Kto z ziemi, jest z ziemi i z ziemi mówi. Z nieba Przychodzący jest nad wszystkim.


text:
Kto wierzy w Syna, ma życie wieczne; a kto Synowi nie wierzy, nie ujrzy życia, lecz gniew Boga wisi nad nim”.


text:
Gdy Jezus dowiedział się, że faryzeusze usłyszeli, że On, Jezus, więcej zdobywa uczniów i więcej chrzci niż Jan


text:
Było tam źródło Jakubowe. Ponieważ Jezus był zmęczony drogą, usiadł przy tym źródle. Była godzina mniej więcej szósta.


text:
Na to Samarytanka odezwała się do Niego: „Jakże to Ty, Judejczyk, prosisz mnie, Samarytankę, bym dała Ci pić?” Bo Judejczycy nie zadają się z Samarytanami.


text:
Jezus jej odrzekł: „Gdybyś pojęła dar Boga i kim jest Ten, który ci mówi: Daj mi pić, sama poprosiłabyś Go i dałby ci wody żywej”.


text:
Powiedziała Mu kobieta: „Panie, nawet czerpaka nie masz, a studnia jest głęboka. Skąd więc weźmiesz tej wody żywej?


text:
Czy Ty jesteś większy od naszego ojca, Jakuba, który dał nam tę studnię i on sam z niej pił, i jego synowie, i bydło jego?”


text:
Kto natomiast napije się wody, którą ja mu dam, nigdy już nie będzie odczuwać pragnienia, bo woda, którą ja mu dam, stanie się w nim źródłem wody wytryskającej ku życiu wiecznemu”.


text:
Rzekła do Niego kobieta: „Panie, daj mi tej wody, abym nie pragnęła i nie musiała chodzić tu czerpać”.


text:
Na tej górze nasi ojcowie oddawali cześć [Bogu], a wy mówicie, że w Jerozolimie jest miejsce, gdzie należy cześć oddawać”.


text:
Jezus odpowiedział jej: „Wierz mi, kobieto, że zbliża się czas, kiedy ani na tej górze, ani w Jerozolimie nie będziecie oddawać czci Ojcu.


text:
Wy oddajecie cześć temu, czego nie znacie; my oddajemy cześć temu, co znamy, bo zbawienie przychodzi od Judejczyków.


text:
Zbliża się jednak czas, nawet już jest, gdy prawdziwi czciciele będą oddawać cześć Ojcu w Duchu i prawdzie; bo Ojciec szuka takich właśnie swoich czcicieli.


text:
Kobieta powiedziała Mu: „Wiem, że ma przyjść Mesjasz, zwany Chrystusem. Gdy on przybędzie, objawi nam wszystko”.


text:
Wtedy nadeszli Jego uczniowie i byli zdziwieni, że rozmawia z jakąś kobietą. Żaden jednak nie zapytał: „Czego potrzebujesz?”, albo: „Dlaczego z nią rozmawiasz?”


text:
„Chodźcie, zobaczcie człowieka, który mi powiedział o wszystkim, co zrobiłam. Czy On nie jest Mesjaszem?”


text:
Czyż wy nie mawiacie: Jeszcze cztery miesiące, a zaczną się żniwa? Oto co wam mówię: podnieście swe oczy i spójrzcie po polach, że białe już są do żniw. Już


text:
żniwiarz zapłatę otrzymuje i zbiera plon na życie wieczne, by siewca cieszył się razem ze żniwiarzem.


text:
Ja was posłałem zbierać żniwo, przy którym wy się nie trudziliście. Inni się trudzili, a wy weszliście w ich trud”.


text:
Wielu Samarytan z tego miasta uwierzyło w Niego z powodu świadectwa kobiety, która mówiła: „Powiedział mi o wszystkim, co zrobiłam”.


text:
Kiedy więc ci Samarytanie przyszli do Niego, prosili Go, by pozostał u nich. Został u nich przez dwa dni.


text:
Do owej kobiety mówili: „Już nie z powodu twoich słów wierzymy, bo sami usłyszeliśmy i wiemy, że On naprawdę jest Zbawicielem świata”.


text:
Kiedy jednak przyszedł do Galilei, Galilejczycy przyjęli Go, bo widzieli wszystko, co uczynił w Jerozolimie w czasie świąt, gdyż i sami poszli na te święta.


text:
Udał się ponownie do Kany Galilejskiej, gdzie z wody zrobił wino. Był w Kafarnaum pewien urzędnik królewski. Syn jego chorował.


text:
Kiedy usłyszał, że Jezus przybywa z Judei do Galilei, wyszedł Mu naprzeciw i prosił, aby przyszedł i wyleczył jego syna, bo już był bliski śmierci.


text:
Odpowiedział mu Jezus: „Idź, twój syn żyje”. Uwierzył ten człowiek słowu, które powiedział mu Jezus, i poszedł.


text:
Zapytał ich o godzinę, o której poczuł się lepiej. Odpowiedzieli mu: „Wczoraj o siódmej gorączka go opuściła”.


text:
Zrozumiał więc ów ojciec, że było to o tej godzinie, o której Jezus mu powiedział: „Twój syn żyje”. I uwierzył on i cały jego dom.


text:
Przy [Bramie] Owczej w Jerozolimie jest sadzawka, nazywana po hebrajsku Bedzatha. Ma przy sobie pięć krużganków.


text:
W nich leżało wielu chorych, niewidomych, kulawych, z bezwładnymi rękami. Czekali oni na poruszenie się wody.


text:
Czasem bowiem anioł Pana schodził do tej sadzawki i poruszał wodę. Kto pierwszy wszedł po poruszeniu się wody, stawał się zdrowy i już więcej nie dręczyła go choroba.


text:
Gdy Jezus zobaczył go leżącego, wiedząc, że już od długiego czasu cierpi, odezwał się do niego: „Czy chcesz odzyskać zdrowie?”


text:
Odpowiedział Mu chory: „Panie, nie mam nikogo, kto by mnie wrzucił do sadzawki, gdy poruszy się woda. A zanim sam się doczołgam, inny przede mną wchodzi”.


text:
Później spotkał go Jezus w świątyni i rzekł mu: „Oto stałeś się zdrowy, nie grzesz więcej, aby ci się coś gorszego nie przydarzyło”.


text:
Z tego powodu Judejczycy jeszcze bardziej dążyli do tego, aby Go zabić, bo nie tylko łamał szabat, lecz nadto swoim Ojcem nazywał Boga, czyniąc siebie równym Bogu.


text:
Wtedy Jezus powiedział im: „O tak, mówię wam: nie może Syn czynić niczego sam z siebie, jeżeli nie widzi, że Ojciec to czyni. Bo co On czyni, jednakowo Syn to czyni.


text:
Ojciec bowiem miłuje Syna i wszystko Mu pokazuje, co sam czyni. I jeszcze większe od tych dzieła Mu pokaże, abyście mogli je podziwiać.


text:
aby wszyscy oddawali cześć Synowi, jak cześć oddają Ojcu. Kto nie oddaje czci Synowi nie oddaje czci Ojcu, który Go posłał.


text:
O tak, zapewniam was: kto słucha mojego słowa i wierzy Temu, który mnie posłał, ma życie wieczne i nie idzie na sąd, lecz przeszedł ze śmierci do życia.


text:
O tak, oświadczam wam: zbliża się czas, i już nastał, kiedy umarli usłyszą głos Syna Bożego, a którzy usłyszą, żyć będą.


text:
I wyjdą ci, którzy dobro czynili, na zmartwychwstanie życia, a którzy zło czynili — na zmartwychwstanie sądu.


text:
Ja sam z siebie nie mogę czynić niczego. Jak słyszę, sądzę, a mój sąd jest sprawiedliwy. Bo nie szukam swojej woli, lecz woli Tego, który mnie posłał.


text:
Ja mam świadectwo większe od Janowego: dzieła, które mi dał Ojciec do spełnienia. Te właśnie dzieła, które wykonuję, świadczą o mnie, że Ojciec mnie posłał.


text:
I to On, Ojciec, który mnie posłał, dał o mnie świadectwo. Ani głosu Jego nigdy nie słyszeliście, ani Jego postaci nie widzieliście


text:
i słowa Jego nie przyjmujecie, choć wśród was się znajduje, gdyż Temu, którego On posłał, wy nie wierzycie.


text:
Przeszukujecie Pisma, bo uważacie, że macie w nich życie wieczne, a one właśnie dają świadectwo o mnie.


text:
Ja przyszedłem w imieniu mojego Ojca, a nie przyjmujecie mnie. Jeśli inny przyjdzie w imieniu własnym, przyjmiecie go.


text:
Jak wy możecie uwierzyć, jeśli wzajemnie od siebie chwałę przyjmujecie, a nie szukacie chwały od jedynego Boga?


text:
Nie myślcie, że ja będę was oskarżał przed Ojcem. Waszym oskarżycielem jest Mojżesz, w którym wy złożyliście swoje nadzieje.


text:
Jezus podniósłszy oczy i zobaczywszy, że zbliża się do Niego wielki tłum, rzekł do Filipa: „Gdzie kupimy chleba, aby się oni najedli?”


text:
Filip Mu odpowiedział: „Nawet za dwieście denarów nie wystarczy dla nich chleba, by każdy choć trochę otrzymał”.


text:
Jezus powiedział: „Każcie ludziom usiąść”. A w tym miejscu było dużo trawy. Usiedli więc mężczyźni w liczbie około pięciu tysięcy.


text:
Potem Jezus wziął te chleby, odmówił modlitwę dziękczynną i kazał rozdać siedzącym; podobnie z tych ryb, ile chcieli.


text:
Kiedy się najedli, powiedział swoim uczniom: „Zbierzcie zbywające kawałki, aby się nic nie zmarnowało”.


text:
Zebrali więc kawałki z pięciu chlebów jęczmiennych, które zbywały jedzącym, i napełnili dwanaście koszy.


text:
Gdy ludzie spostrzegli, jaki cud uczynił Jezus, mówili: „On naprawdę jest prorokiem, tym Przychodzącym na świat”.


text:
Gdy Jezus zauważył, że zamierzają przyjść i uprowadzić Go, aby ogłosić królem, sam jeden wycofał się znowu na górę.


text:
Weszli do łodzi i płynęli na drugą stronę jeziora, do Kafarnaum. Zrobiło się już ciemno, a Jezus jeszcze do nich nie dopłynął.


text:
Kiedy upłynęli około dwudziestu pięciu, może trzydziestu stadiów, zobaczyli, że Jezus idzie po jeziorze i zbliża się do łodzi. Przerazili się.


text:
Nazajutrz ludzie, którzy pozostali po tamtej stronie jeziora, zauważyli, że nie ma żadnej łodzi poza jedną i że Jezus nie wsiadł razem ze swoimi uczniami do łodzi, lecz że Jego uczniowie odpłynęli sami.


text:
Z Tyberiady przypłynęły inne łodzie do tego miejsca, gdzie jedli ów chleb po modlitwie dziękczynnej Pana.


text:
Gdy jednak ludzie zobaczyli, że nie ma tam Jezusa ani Jego uczniów, wsiedli do łodzi i popłynęli do Kafarnaum, by szukać Jezusa.


text:
Jezus odpowiadając rzekł im: „O tak, mówię wam: szukacie mnie nie dlatego, że zobaczyliście znaki, lecz że tymi chlebami najedliście się do syta.


text:
Zajmujcie się nie tym pokarmem, który marnieje, lecz pokarmem, który pozostaje na życie wieczne. Da go wam Syn Człowieczy, którego Ojciec, Bóg, oznaczył swoją pieczęcią”.


text:
Jezus odpowiadając rzekł im: „Na tym polega dzieło Boże, abyście wierzyli w Tego, którego On posłał”.


text:
Na to Jezus im rzekł: „O tak, oświadczam wam: nie Mojżesz dał wam ten chleb z nieba. Prawdziwy chleb z nieba daje wam mój Ojciec.


text:
Jezus im rzekł: „Ja jestem chlebem życia. Kto do mnie przychodzi, nie będzie głodny, a kto wierzy we mnie, nigdy nie będzie odczuwał pragnienia.


text:
A wolą Tego, który mnie posłał jest, abym z wszystkiego, co mi dał, nie stracił niczego, lecz żebym to wskrzesił w dniu ostatnim.


text:
To jest bowiem wolą mojego Ojca, aby kto patrzy na Syna i wierzy w Niego, miał życie wieczne i bym ja go wskrzesił w dniu ostatnim”.


text:
Mówili: „Czyż On nie jest Jezusem, synem Józefa, którego ojca i matkę my znamy? Jakże On tu teraz może mówić: Z nieba zstąpiłem?”


text:
Nikt nie jest zdolny przyjść do mnie, jeśli go nie pociągnie Ojciec, który mnie posłał; ja wskrzeszę go w dniu ostatnim.


text:
U Proroków jest napisane: I  wszyscy zostaną pouczeni przez Boga. Ktokolwiek usłyszał od Ojca i przyjął naukę, przychodzi do mnie.


text:
Ja jestem chlebem żywym, który z nieba zstąpił. Jeśli ktoś będzie z tego chleba spożywał, na wieki żyć będzie. Chlebem, który ja dam, jest moje ciało na życie świata”.


text:
Jezus zatem im rzekł: „O tak, oświadczam wam: jeśli nie będziecie spożywać ciała Syna Człowieczego i Jego krwi pić nie będziecie, nie będziecie mieć życia w sobie.


text:
Jak mnie posłał Ojciec, który żyje, a i ja żyję dzięki Ojcu, tak i ten, kto mnie spożywa, będzie żył dzięki mnie.


text:
To jest chleb, który z nieba zstąpił. Nie taki jak jedli ojcowie, a poumierali. Kto ten chleb spożywa, będzie żył na wieki”.


text:
Są wśród was tacy, którzy nie wierzą”. A wiedział Jezus od początku, którzy są tymi nie wierzącymi i który Go wyda.


text:
I jeszcze dodał: „Dlatego wam powiedziałem, że nikt nie jest zdolny przyjść do mnie, jeśli mu to nie będzie dane od Ojca”.


text:
Potem Jezus chodził po Galilei, bo po Judei nie chciał chodzić, gdyż Judejczycy dążyli do zabicia Go.


text:
Powiedzieli zatem do Niego Jego krewni: „Odejdź stąd i idź do Judei, aby i tam Twoi uczniowie zobaczyli Twoje dzieła, które spełniasz.


text:
Nikt przecież taki niczego po cichu nie robi, lecz sam się stara być na widoku. Skoro tak wielkich rzeczy dokonujesz, pokaż się światu”.


text:
Was nie może świat nienawidzić, mnie nienawidzi, bo ja świadczę przeciwko niemu, że jego uczynki są zepsute.


text:
I po cichu wiele mówiło się o Nim wśród tłumów. Jedni utrzymywali, że jest dobry, inni zaprzeczali, mówiąc: „Nie! On bałamuci ludzi”.


text:
Jeśli ktoś będzie chciał spełniać Jego wolę, pozna po tej nauce, czy pochodzi od Boga i czy ja tylko sam z siebie mówię.


text:
Kto mówi sam z siebie, własnej chwały szuka; kto natomiast szuka chwały tego, który go posłał, ten jest prawdomówny i nie ma w nim nieprawości.


text:
Czy Mojżesz nie dał wam Prawa? A jednak żaden z was tego Prawa nie spełnia. Dlaczego chcecie mnie zabić?”


text:
Po to Mojżesz dał wam obrzezanie — lecz nie od Mojżesza jest ono, lecz od przodków — byście w szabat dokonywali obrzezania na mężczyźnie.


text:
Jeżeli mężczyzna otrzymuje obrzezanie w szabat, i nie jest przez to łamane Prawo Mojżeszowe, to dlaczego oburzacie się na mnie, że całego człowieka w szabat uczyniłem zdrowym?


text:
A oto publicznie przemawia i nic Mu nie mówią. A może starszyzna rzeczywiście uznała, że On jest Mesjaszem?


text:
Z drugiej jednak strony wiemy o Nim, skąd pochodzi, kiedy natomiast przyjdzie Mesjasz, nikt nie będzie wiedział, skąd jest”.


text:
Więc Jezus, ucząc na terenie świątyni zawołał tak: „I mnie znacie, i wiecie, skąd jestem. Nie przyszedłem sam z siebie, lecz jest Ktoś prawdomówny, kto mnie posłał. Wy Go nie znacie.


text:
Zamierzali zatem siłą Go zatrzymać. Jednak nikt nie wyciągnął przeciw niemu ręki, bo Jego czas jeszcze nie nadszedł.


text:
Wielu z tej rzeszy uwierzyło w Niego i pytało: „Czy Mesjasz, gdy przyjdzie, większych cudów dokona, niż Ten tu dokonał?”


text:
Dowiedzieli się faryzeusze, że tłum tak o Nim po cichu mówi. Posłali zatem arcykapłani i faryzeusze strażników, aby Go siłą zatrzymali.


text:
Na to Judejczycy mówili między sobą: „Dokąd On zamierza się udać, że my Go nie znajdziemy? Czy może chce pójść do rozproszonych wśród pogan i pogan nauczać?


text:
Co znaczą te słowa, które wypowiedział: Będziecie mnie szukać, lecz nie znajdziecie. Gdzie ja będę, wy przyjść nie możecie?”


text:
W ostatnim, wielkim dniu świąt stanął Jezus i wołał, mówiąc: „Jeśli ktoś odczuwa pragnienie, niech przyjdzie do mnie i pije.


text:
Powiedział to o Duchu, którego mieli otrzymać ci, którzy w Niego uwierzyli. A wtedy Duch nie był jeszcze [dany], gdyż Jezus nie dostąpił jeszcze chwały.


text:
A inni utrzymywali: „On jest Mesjaszem”. Jeszcze inni wyrażali się z powątpiewaniem: „Ależ czy Mesjasz ma przyjść z Galilei?


text:
Czyż Pismo nie mówi, że Mesjasz przyjdzie z potomstwa Dawidowego i z Betlejem, to jest z miejscowości, w której przebywał Dawid?”


text:
Wrócili więc strażnicy do arcykapłanów i faryzeuszów, a ci ich zapytali: „Czemu Go nie przyprowadziliście?”


text:
Na to mu odpowiedzieli: „Czy i ty jesteś z Galilei? Sprawdź i przekonaj się, że nie będzie proroka z Galilei”.


text:
Wtedy uczeni i faryzeusze przyprowadzili jakąś kobietę, przyłapaną na cudzołóstwie. Postawili ją pośrodku


text:
Mówili to dla poddania Go próbie, by móc Go oskarżyć. Na to Jezus pochyliwszy się rysował palcem po ziemi.


text:
Gdy nie przestawali Go pytać, wyprostował się i rzekł im: „Kto z was bez grzechu, niech pierwszy rzuci w nią kamieniem”.


text:
Gdy oni to usłyszeli, zaczęli jeden po drugim odchodzić, zaczynając od starszych. Został sam i ta kobieta, stojąca pośrodku.


text:
Odpowiedziała: „Żaden, Panie”. Jezus rzekł: „I ja na ciebie wyroku nie wydaję. Idź, a odtąd już nie grzesz”.


text:
I znowu Jezus tak do nich przemówił: „Ja jestem światłem świata. Kto pójdzie za mną, nie będzie chodził w ciemności, lecz będzie miał światło życia”.


text:
Na to faryzeusze odezwali się do Niego: „Ty sam w swojej sprawie świadczysz. Twoje świadectwo nie jest wiarygodne”.


text:
Jezus na to im rzekł: „Chociaż ja sam w swojej sprawie świadczę, moje świadectwo jest wiarygodne, bo wiem, skąd przybyłem i dokąd odchodzę. A wy nie wiecie, skąd przybywam i dokąd odchodzę.


text:
A jeśli nawet osądzam, mój osąd jest zgodny z prawdą, bo jestem nie sam, lecz ja [jestem] i Ojciec, który mnie posłał.


text:
Odezwali się do Niego: „Gdzie jest twój Ojciec?” Jezus odpowiedział: „Ani mnie nie znacie, ani mojego Ojca. Gdybyście mnie znali, znalibyście i Ojca mojego”.


text:
Te słowa wypowiedział Jezus przy skarbcu, kiedy nauczał na terenie świątyni. I nikt Go nie zatrzymał, bo Jego czas jeszcze nie nadszedł.


text:
I znowu przemówił do nich: „Ja odchodzę i będziecie mnie szukać, i umrzecie w swoim grzechu. Dokąd ja odchodzę, wy pójść nie możecie”.


text:
Judejczycy na to mówili: „Czy może popełni samobójstwo, skoro mówi: Dokąd ja odchodzę, wy pójść nie możecie?”


text:
I mówił im dalej: „Wy jesteście z tego, co nisko, ja — z tego, co wysoko. Wy jesteście z tego świata, ja nie z tego świata jestem.


text:
Dlatego wam powiedziałem, że umrzecie w grzechach swoich; jeśli bowiem nie uwierzycie, że JA JESTEM, umrzecie w swoich grzechach”.


text:
Odezwali się na to do Niego: „Kim Ty jesteś?” Odpowiedział im Jezus: „Według zasady tym, co właśnie wam mówię!


text:
Wiele mam jeszcze do powiedzenia o was i do osądzenia, lecz Ten, który mnie posłał, jest wiarygodny i ja to, co od Niego usłyszałem, głoszę światu”.


text:
A zatem Jezus powiedział im: „Gdy wywyższycie Syna Człowieczego, wtedy zrozumiecie, że JA JESTEM i że sam z siebie niczego nie czynię, lecz tak głoszę, jak pouczył mnie Ojciec.


text:
Ten, który mnie posłał, jest ze mną. Nie zostawił mnie samego, bo ja zawsze to czynię, co Jemu miłe”.


text:
Zaczął więc Jezus głosić do tych Judejczyków, którzy Mu wierzyli: „Jeśli wytrwacie w mojej nauce, będziecie naprawdę moimi uczniami


text:
Odpowiedzieli Mu: „Jesteśmy potomstwem Abrahama! Nigdy nie byliśmy niczyimi niewolnikami! Jakże Ty możesz mówić: Wolnymi się staniecie?”


text:
Jezus im odpowiedział: „O tak, zapewniam was, że każdy, kto grzech popełnia, jest niewolnikiem grzechu.


text:
Na to Mu powiedzieli: „Abraham jest naszym ojcem!”. A Jezus im rzekł: „Gdybyście byli dziećmi Abrahama, czyny Abrahama byście spełniali.


text:
A tymczasem chcecie mnie zabić jako człowieka, bo powiedziałem wam prawdę, którą usłyszałem od Ojca. Tego Abraham nie czynił.


text:
Wy spełniacie czyny waszego ojca”. Odpowiedzieli Mu: „My nie z cudzołóstwa się narodziliśmy, jednego mamy Ojca: Boga!”.


text:
Jezus rzekł im na to: „Gdyby Bóg był waszym Ojcem, miłowalibyście mnie, bo ja od Ojca wyszedłem i przybywam. Nie od siebie samego przyszedłem, lecz On mnie posłał.


text:
Wy macie diabła za ojca i wolicie spełniać pragnienia tego waszego ojca. A on od początku jest zabójcą człowieka i nie trzyma się prawdy, bo w nim nie ma prawdy. Gdy kłamstwo głosi, z siebie głosi, bo kłamcą jest i ojcem kłamstwa.


text:
Na to rzekli Mu Judejczycy: „Czyż nie słusznie mówimy, że Ty jesteś Samarytaninem i że masz złego ducha?”


text:
Jezus odpowiedział: „Ja złego ducha nie mam, bo cześć oddaję mojemu Ojcu, a wy mi czci nie oddajecie.


text:
Na to rzekli Mu Judejczycy: „Teraz się przekonaliśmy, że masz złego ducha. Umarł Abraham, a także prorocy, a Ty mówisz: Jeśli ktoś będzie zachowywał moją naukę, nigdy śmierci nie doświadczy.


text:
Czy Ty jesteś większy od naszego ojca Abrahama, który umarł? Prorocy też poumierali. Za kogo Ty się masz!?”


text:
Jezus odpowiedział: „Jeśli ja sam się otaczam chwałą, moja chwała jest niczym. Chwałą otacza mnie Ojciec, o którym wy mówicie: Jest naszym Bogiem,


text:
a nie znacie Go. Ja natomiast Go znam. Gdybym powiedział, że Go nie znam, byłbym kłamcą podobnym do was. Ja znam Go naprawdę i Jego słowo zachowuję.


text:
Jego uczniowie zapytali Go: „Rabbi, kto grzech popełnił: on czy jego rodzice, że się ślepy urodził?”


text:
Jezus odpowiedział: „Ani on grzechu nie popełnił, ani jego rodzice, lecz to po to, aby na nim objawiły się dzieła Boga.


text:
Trzeba, abyśmy, dopóki dzień jest, spełniali dzieła Tego, który mnie posłał. Nadchodzi noc, kiedy nikt nie będzie mógł działać.


text:
i rzekł mu: „Idź, obmyj się w sadzawce Siloam” (ta nazwa znaczy „Posłany”). On poszedł, obmył się i wrócił już widząc.


text:
Na to sąsiedzi i ci, którzy go wcześniej widywali jako żebraka, mówili: „Czy to nie ten, co tu siedział i żebrał?”


text:
Jedni utrzymywali, że to on, inni zaprzeczali: „Nie, to ktoś podobny do niego”. On sam natomiast zapewniał: „To ja jestem”.


text:
On odpowiedział: „Ten Człowiek, co ma na imię Jezus, przygotował maź, posmarował moje oczy i rzekł mi: Idź do Siloam i obmyj się. Poszedłem więc i po obmyciu się przejrzałem”.


text:
I od nowa zaczęli go wypytywać także faryzeusze, jak przejrzał. On im odpowiedział: „Maź położył na moich oczach, obmyłem się i widzę”.


text:
Wtedy niektórzy z faryzeuszy mówili: „Ten Człowiek nie jest od Boga, bo nie zachowuje szabatu”. Inni natomiast powątpiewali: „Jak grzeszny człowiek mógłby takie cudy czynić?” I rozłam powstał wśród nich.


text:
Znowu zatem zapytali niewidomego: „A ty co o Nim mówisz, że otworzył ci oczy?” On odpowiedział: „Jest prorokiem”. 


text:
Nie wierzyli mu jednak Judejczycy, że był niewidomy i przejrzał, dopóki nie wezwali jego — to znaczy tego, który przejrzał — rodziców.


text:
Zapytali ich tak: „Czy to jest wasz syn, ten, o którym mówicie, że urodził się ślepy? Jak zatem teraz widzi?”


text:
Jak jednak teraz widzi, nie wiemy, i kto otworzył mu oczy, my nie wiemy. Jego zapytajcie. Jest dorosły, sam o sobie powie”.


text:
Tyle tylko powiedzieli jego rodzice, bo bali się Judejczyków. Judejczycy bowiem już zgodnie postanowili, że jeśli ktokolwiek uzna Go za Mesjasza, zostanie usunięty z synagogi.


text:
Przywołali więc tego człowieka ponownie — tego, co był niewidomy — i rzekli mu: „Oddaj chwałę Bogu! My wiemy, że ten Człowiek jest grzesznikiem”.


text:
On na to powiedział: „Czy jest grzesznikiem, nie wiem, ale to jedno wiem: ślepy byłem, a teraz widzę”.


text:
Odpowiedział im: „Już wam powiedziałem i nie usłyszeliście? Dlaczego jeszcze raz chcecie słuchać? Czy i wy chcecie zostać Jego uczniami?”


text:
Na to rzekł im ów człowiek: „Dziwne jest w tej sprawie, że wy nie wiecie, skąd jest, a On otworzył mi oczy.


text:
Wiemy przecież, że grzeszników Bóg nie wysłuchuje, lecz tylko jeśli ktoś jest bogobojny i spełnia Jego wolę. Takiego Bóg wysłuchuje.


text:
Dowiedział się Jezus, że go wyrzucili, i gdy go spotkał, rzekł mu: „Czy wierzysz w Syna Człowieczego?”


text:
A Jezus powiedział: „Ja na ten świat przyszedłem dla rozdzielenia: aby nie widzący zobaczyli, a widzący stali się ślepi”.


text:
Usłyszeli to niektórzy z faryzeuszy, ci którzy przy Nim byli, i zapytali Go: „Czy i my ślepi jesteśmy?”


text:
Jezus im odpowiedział: „Gdybyście ślepi byli, nie mielibyście grzechu. Skoro jednak teraz mówicie: Widzimy, grzech wasz trwa.


text:
O tak, mówię wam: Kto do zagrody owiec nie wchodzi przez bramę, lecz wdziera się tam od tyłu, jest złodziejem i grabieżcą.


text:
Jemu otwiera pilnujący bramy, a owce słuchają jego głosu. Woła on swoje owce po imieniu i wyprowadza je.


text:
Ja jestem bramą. Jeśli ktoś wejdzie przeze mnie, będzie bezpieczny. Będzie wchodził i wychodził, i znajdzie paszę.


text:
Złodziej wchodzi tylko po to, by kraść, zabijać i niszczyć. Ja przyszedłem, aby życie miały i by miały w nadmiarze.


text:
Najemnik i ten, kto nie jest pasterzem, do którego owce nie należą, gdy zobaczy, że wilk się zbliża, od razu porzuca owce i ucieka, a wilk uprowadza je i rozprasza,


text:
A mam jeszcze inne owce, nie będące z tej zagrody. Te również mam poprowadzić i one usłyszą mój głos. Nastanie jedna owczarnia, jeden Pasterz.


text:
Nikt mnie go nie pozbawia, lecz ja sam z siebie je oddaję. Mam moc je oddać i mam moc przyjąć je znowu. Takie polecenie otrzymałem od mojego Ojca”.


text:
Inni zaprzeczali: „Takie słowa nie pochodzą od opętanego przez złego ducha. Czy zły duch jest zdolny otworzyć oczy niewidomym?


text:
Otoczyli Go wówczas Judejczycy i pytali Go: „Jak długo jeszcze będziesz trzymał nas w niepewności? Jeśli to Ty jesteś Mesjaszem, to powiedz nam otwarcie”.


text:
Jezus im odpowiedział: „Już wam powiedziałem, a nie wierzycie. Za mną świadczą czyny, spełniane przeze mnie w imieniu mojego Ojca.


text:
Ojciec mój, który mi [je] dał, jest większy niż cokolwiek i nikt nie jest zdolny porwać [czegokolwiek] z ręki Ojca.


text:
Jezus odezwał się do nich: „Wiele dobrych czynów wyświadczyłem wam w imieniu Ojca. Za który z tych czynów mnie kamienujecie?”


text:
Na to Judejczycy Mu rzekli: „Nie kamienujemy Ciebie za dobry czyn, lecz za bluźnierstwo: za to właśnie, że Ty, choć jesteś człowiekiem, za Boga siebie uważasz”.


text:
Jeśli bogami nazwano tych, do których zostało skierowane słowo Boga — a Pisma nie można unieważnić —


text:
to dlaczego do mnie, którego poświęcił Ojciec i posłał na świat, wy mówicie: Bluźnisz, gdy powiedziałem: Jestem Synem Boga?


text:
lecz jeśli spełniam, to choćbyście mnie nie wierzyli, wierzcie tym dziełom, abyście dostrzegli i wiedzieli, że we mnie [jest] Ojciec, a ja w Ojcu”.


text:
Wielu przybyło do Niego i mówiło: „Jan nie uczynił żadnego znaku, lecz wszystko, co Jan o Nim powiedział, było prawdą”.


text:
Ta właśnie Maria namaściła Pana wonnym olejkiem i swoimi włosami otarła Jego stopy. I to jej brat, Łazarz, zachorował.


text:
Gdy to Jezus usłyszał, powiedział: „Ta choroba nie prowadzi do śmierci, lecz się pojawiła ze względu na chwałę Boga, aby dzięki niej Syn Boży dostąpił chwały”.


text:
Choć jednak dowiedział się, że jest chory, pozostał tam wtedy na miejscu, gdzie się znajdował, jeszcze przez dwa dni.


text:
Rzekli Mu na to uczniowie: „Rabbi, dopiero co Judejczycy próbowali Cię ukamienować i znowu tam pójdziesz?”


text:
Jezus odpowiedział: „Czyż dzień nie składa się z dwunastu godzin? Jeśli ktoś chodzi za dnia, nie potknie się, bo widzi światło tego świata.


text:
I ze względu na was cieszę się, że mnie tam nie było, bo będziecie mogli uwierzyć. Chodźmy zatem do niego”.


text:
Jezus jej rzekł: „Ja jestem zmartwychwstaniem i życiem. Jeśli ktoś wierzy we mnie, choćby umarł, żyć będzie.


text:
Odpowiedziała Mu: „O tak, Panie, ja już wierzę, że Ty jesteś Mesjaszem, Synem Boga, tym Przychodzącym na świat”.


text:
Po tych słowach odeszła, zwróciła się do swej siostry, Marii, i po cichu jej powiedziała: „Nauczyciel jest tutaj i woła cię”.


text:
Ci Judejczycy, którzy byli przy Marii w domu i pocieszali ją, gdy zobaczyli, że szybko wstała i wyszła, udali się za nią w przekonaniu, że idzie do grobu, aby tam płakać.


text:
Tymczasem Maria, gdy doszła do miejsca, gdzie był Jezus, i zobaczyła Go, upadła Mu do stóp i powiedziała: „Panie, gdybyś tu był, mój brat by nie umarł”.


text:
Kiedy Jezus zobaczył ją płaczącą i płaczących także Judejczyków, przy niej zebranych, wzruszył się głęboko, rozczulił się


text:
A niektórzy z nich rzekli: „To nie mógł On sprawić, skoro otworzył oczy ślepca, aby ten nie umarł!?”


text:
A Jezus znowu, gdy doszedł do grobowca, wzruszył się głęboko. Był to rodzaj pieczary i kamień od niej był zasunięty.


text:
Jezus powiedział: „Odsuńcie ten kamień”. Na to rzekła Mu siostra zmarłego, Marta: „Panie, już cuchnie, bo cztery dni już tu leży”.


text:
Odsunęli zatem ów kamień. Jezus podniósł oczy ku górze i rzekł: „Ojcze, dziękuję Ci, że mnie wysłuchałeś.


text:
Ja wiem, że zawsze mnie wysłuchujesz, lecz powiedziałem tak ze względu na stojącą tu gromadę, aby uwierzyli, że Ty mnie posłałeś”.


text:
I wyszedł zmarły, choć nogi i ręce miał obwiązane opaskami, a jego twarz była owinięta chustą. Jezus im rzekł: „Odwińcie go i pozwólcie mu iść”.


text:
Arcykapłani zatem i faryzeusze zwołali Radę i mówili: „Co zrobimy, bo ten Człowiek czyni wielkie znaki?


text:
Jeśli Go tak zostawimy, wszyscy w Niego uwierzą. Przyjdą Rzymianie i zniszczą i to nasze miejsce, i naród”.


text:
Wtedy jeden z nich, Kajfasz, będący arcykapłanem tego roku, przemówił do nich: „Wy niczego nie pojmujecie.


text:
A nie powiedział tego sam z siebie, lecz jako arcykapłan tego roku wyrzekł proroctwo, że Jezus umrze za naród,


text:
Z tego powodu Jezus już nie chadzał jawnie wśród Judejczyków, lecz odszedł stamtąd do krainy przyległej do pustkowia, do miejscowości o nazwie Efraim. Tam się zatrzymał z uczniami.


text:
Była już blisko Pascha u Judejczyków i wielu z tej krainy przybywało przed Paschą do Jerozolimy, aby poddać się oczyszczeniu.


text:
Szukali oni Jezusa i stojąc na terenie świątyni, pytali jedni drugich: „Co o tym myślicie? Czyżby miał nie przyjść na święto?”


text:
A arcykapłani i faryzeusze wydali nakaz, aby jeśli ktoś wie, gdzie jest, doniósł, żeby można Go było pojmać.


text:
Maria tymczasem wzięła funt prawdziwego olejku nardowego, bardzo drogiego, i namaściła nim stopy Jezusa, a swoimi włosami te Jego stopy otarła. Zapachem olejku napełnił się cały dom.


text:
A powiedział tak nie dlatego, że naprawdę mu zależało na ubogich, ale że był złodziejem i mając trzos, podkradał to, co w nim składano.


text:
Dowiedziała się wielka gromada Judejczyków, że tam jest, i przyszli nie tylko ze względu na Jezusa, lecz i po to, by zobaczyć Łazarza, którego wskrzesił.


text:
Gdy nazajutrz wielki tłum, który przyszedł na święto, dowiedział się, że Jezus zbliża się do Jerozolimy,


text:
wzięli gałęzie palmowe, wyszli Mu na spotkanie i zaczęli wołać: „Hosanna! Błogosławiony Przychodzący w imię Pana”; oraz: „Król Izraela!”


text:
Jego uczniowie nie zwrócili wtedy na to uwagi, lecz kiedy Jezus został uwielbiony, wówczas przypomniało się im, że tak właśnie o Nim jest napisane i że tak Mu uczynili.


text:
Świadczyła za Nim wtedy owa gromada, która była przy Nim, kiedy wywołał Łazarza z grobu i wskrzesił go.


text:
A na to faryzeusze mówili między sobą: „No i patrzcie, niczego nie osiągnęliście! Oto wszyscy poszli za Nim”.


text:
Ci podeszli do Filipa z Betsaidy Galilejskiej i prosili go: „Panie, chcielibyśmy zobaczyć się z Jezusem”.


text:
O tak, mówię wam, jeśli ziarno pszenicy, gdy spadnie na ziemię, nie obumrze, samo pozostanie; a jeśli obumrze, wyda obfity plon.


text:
Kto kocha swoje życie, zmarnuje je, a kto nie dba o swoje życie na tym świecie, zachowa je na życie wieczne.


text:
Jeśli ktoś będzie chciał mi służyć, niech idzie za mną, a gdzie ja jestem, tam i sługa mój będzie. Jeśli ktoś będzie mi służył, uczci go Ojciec.


text:
Teraz moja dusza doznaje lęku, więc czy mam powiedzieć: Ojcze, ustrzeż mnie przed tą godziną? Lecz przecież właśnie dla tej godziny przyszedłem.


text:
Gdy tłum tam stojący to usłyszał, jedni mówili, że zagrzmiało. Inni utrzymywali: „Anioł do niego przemówił”.


text:
Tłum na to Mu rzekł: „My z Prawa wiemy, że Mesjasz pozostanie na zawsze. To jakże Ty możesz mówić, że Syn Człowieczy musi być wywyższony? Kimże jest ów Syn Człowieczy?”


text:
Więc Jezus im odpowiedział: „Już tylko przez niedługi czas będzie światło wśród was. Chodźcie, dopóki światło macie, aby nie ogarnęła was ciemność. Kto chodzi w ciemności, nie wie, dokąd idzie.


text:
Skoro macie światło, wierzcie w to światło, abyście się stali dziećmi światła”. Tak powiedział Jezus, a potem odszedł i ukrył się przed nimi.


text:
Tak spełniło się słowo proroka Izajasza, który powiedział: „Panie, kto uwierzył naszemu przekazowi? Komu ramię Pańskie się objawiło?”


text:
„Dopuścił, by ich oczy stały się ślepe, a ich serca skamieniałe, tak że nie zobaczyli oczami i nie pojęli sercem, i nie nawrócili się, abym ich uleczył”. 


text:
Wielu dostojników uwierzyło w Niego, jednak z powodu faryzeuszy nie przyznawali się, by przypadkiem nie usunięto ich z synagogi.


text:
Jezus głośno wołając, rzekł: „Kto wierzy we mnie, nie we mnie wierzy, lecz w Tego, który mnie posłał;


text:
Jeżeli ktoś usłyszy moje słowa, a nie zachowa ich, nie ja go będę sądził. Nie przyszedłem bowiem, aby świat osądzić, lecz by ocalić.


text:
Kto mnie odrzuca i moich słów nie przyjmuje, ma coś, co go osądzi: słowo, które ogłosiłem, ono go osądzi w ostatnim dniu.


text:
Bo ja nie sam z siebie głosiłem, lecz Ten, który mnie posłał, Ojciec, On mi dał przykazanie, co mam mówić i co ogłosić.


text:
A wiem, że Jego przykazanie — to życie wieczne. Co zatem ja głoszę, głoszę tak, jak mi powiedział Ojciec”.


text:
A przed świętem Paschy Jezus wiedząc, że nadeszła jego godzina, aby odejść z tego świata do Ojca, ponieważ umiłował swoich przebywających na tym świecie, do końca ich umiłował.


text:
Kiedy zaczęła się wieczerza, a diabeł posiał już w sercu Judasza, syna Szymona Iskarioty, myśl, aby Go wydać,


text:
Nalał wody do miednicy i zaczął obmywać nogi uczniom i wycierać je prześcieradłem, którym był przepasany.


text:
Piotr Mu rzekł: „Nigdy mi nóg nie będziesz obmywał!” Odpowiedział mu Jezus: „Jeżeli cię nie obmyję, nie będziesz miał udziału ze mną”.


text:
Jezus mu wytłumaczył: „Kto jest po kąpieli, tylko nogi musi sobie obmyć, bo przecież cały jest czysty. I wy czyści jesteście, choć jednak nie wszyscy...”


text:
A gdy już obmył im nogi, nałożył swe szaty i znowu zajął miejsce, odezwał się do nich: „Czy rozumiecie, co wam uczyniłem?


text:
Dlatego jeśli obmyłem wam nogi ja, Pan i Nauczyciel, to i wy powinniście sobie wzajemnie nogi obmywać.


text:
Nie o was wszystkich to mówię. Ja wiem, jakich wybrałem; lecz to dlatego, aby się wypełniło Pismo: Spożywający mój chleb podniósł na mnie swą piętę.


text:
O tak, zapewniam was: kto przyjmie tego, kogo poślę, mnie przyjmie, a kto mnie przyjmuje, przyjmuje Tego, który mnie posłał”.


text:
Gdy to Jezus wypowiedział, wzruszył się głęboko i tak oświadczył: „O tak, zapewniam was: jeden z was mnie wyda”.


text:
Jezus odpowiedział: „To jest ten, dla którego umoczę kęs i podam mu”. Po umoczeniu więc kęsa [sam] przyjął i podał Judaszowi, [synowi] Szymona Iskarioty.


text:
Niektórzy uważali, że skoro Judasz nosił trzos, to Jezus mu kazał: „Kup na święto, co nam potrzebne”, lub może, aby dał coś ubogim.


text:
Po jego wyjściu Jezus powiedział: „Teraz Syn Człowieczy został otoczony chwałą, to Bóg w Nim chwałą został otoczony.


text:
A jeżeli Bóg w Nim chwałą został otoczony, to i Bóg Go chwałą w sobie otoczy, i to zaraz Go chwałą otoczy.


text:
Dzieci, jeszcze tylko trochę będę z wami. Będziecie mnie szukać, lecz jak powiedziałem Judejczykom: Dokąd ja idę, wy pójść nie możecie, tak i wam teraz mówię.


text:
Nowe przykazanie wam daję, abyście się wzajemnie miłowali. Jak ja was umiłowałem, tak i wy miłujcie się wzajemnie.


text:
Zapytał Go Szymon Piotr: „Panie dokąd idziesz?” Jezus mu odpowiedział: „Tam, dokąd idę, teraz ze mną pójść nie możesz. Pójdziesz później”.


text:
Na to rzekł Jezus: „Życie swoje za mnie oddasz?... O, zapewniam cię, kogut nie dokończy piania, aż ty trzy razy się mnie wyprzesz.


text:
W domu mojego Ojca jest mieszkań wiele. Gdyby tak nie było, powiedziałbym wam. Oto idę przygotować wam miejsce!


text:
Gdy odejdę i przygotuję wam miejsce, znowu przyjdę i wezmę was do siebie, abyście i wy byli tam, gdzie ja jestem.


text:
Jezus mu odpowiedział: „Ja jestem drogą, prawdą i życiem. Nikt nie przychodzi do Ojca inaczej, jak tylko przeze mnie.


text:
Jezus mu rzekł: „Filipie, tak długo już jestem z wami i nie poznałeś mnie? Kto mnie zobaczył, zobaczył Ojca. Jakże więc możesz mówić: Pokaż nam Ojca?


text:
Czy nie wierzysz, że ja w Ojcu, a Ojciec jest we mnie? Słów, które do was mówię, nie wypowiadam od siebie samego. To Ojciec będący we mnie spełnia swoje dzieła.


text:
O tak, zapewniam was: jeśli ktoś uwierzy we mnie, to dzieła, które ja spełniam, i on spełniać będzie, a nawet większe od nich spełni, bo ja idę do Ojca.


text:
Ducha prawdy, którego świat nie jest zdolny przyjąć, bo ani Go nie widzi, ani nie zna. Wy Go znacie, bo przebywa z wami i w was będzie.


text:
Jeszcze tylko trochę i świat mnie już nie będzie oglądał, lecz wy będziecie mnie oglądać, bo ja żyję i wy żyć będziecie.


text:
Kto trzyma się moich przykazań i zachowuje je, ten mnie miłuje. A kto mnie miłuje, będzie miłowany przez mojego Ojca. Również ja go będę miłował i objawię mu siebie”.


text:
Zapytał Go Juda, ale nie Iskariota: „Panie, co się stało, że masz nam objawić siebie, a światu nie?”


text:
Jezus mu na to odrzekł: „Jeśli ktoś będzie mnie miłował, będzie przestrzegał mojej nauki. Ojciec mój także będzie go miłował, i przyjdziemy do niego, urządzimy sobie u niego mieszkanie.


text:
Kto mnie nie będzie miłował, nie będzie przestrzegał moich nauk; a nauka, którą słyszycie, nie jest moja, lecz Tego, który mnie posłał: Ojca.


text:
Ów Rzecznik natomiast, Duch Święty, którego Ojciec pośle w moim imieniu, On was o wszystkim pouczy i będzie wam przypominać wszystko, co ja wam powiedziałem.


text:
Pokój wam zostawiam, mój pokój wam daję. Ja nie tak wam daję, jak daje świat. Niech się nie trwoży serce wasze, niech się nie lęka.


text:
Słyszeliście przecież, że wam powiedziałem: Odchodzę, lecz wrócę do was. Jeśli naprawdę mnie miłujecie, powinniście się cieszyć, że idę do Ojca, bo Ojciec jest większy ode mnie.


text:
Już niewiele będę z wami rozmawiał, zbliża się bowiem rządca tego świata, choć co do mnie, niczego on nie może.


text:
Lecz to w tym celu, aby świat poznał, że miłuję Ojca i że tak postępuję, jak mi nakazał Ojciec. Wstańcie, idźmy stąd.


text:
Jeśli jakakolwiek gałązka we mnie nie wydaje owocu, usuwa ją, a każdą, która owoc wydaje, oczyszcza, aby jeszcze obficiej owocowała.


text:
Wytrwajcie we mnie, jak ja w was. Jak gałązka sama z siebie nie może wydać owocu, chyba że trwać będzie w krzewie winnym, tak i wy, jeśli we mnie trwać nie będziecie.


text:
Ja jestem krzewem winnym, wy gałązkami. Gdy ktoś trwać będzie we mnie, a ja w nim, taki wyda owoc obfity, bo beze mnie nie jesteście zdolni niczego uczynić.


text:
Jeśli ktoś we mnie trwać nie będzie, jak ta gałązka odpadnie i uschnie. Zbierają je i wrzucają do ognia. I palą się.


text:
Jeśli we mnie będziecie trwać i jeśli moje słowa w was będą trwały, to poprosicie, o cokolwiek zechcecie, i stanie się wam.


text:
Mój Ojciec przez to będzie doznawał chwały, że obfity owoc będziecie wydawać i tak będziecie dla mnie uczniami.


text:
Jeżeli będziecie zachowywać moje przykazania, będziecie trwać w mojej miłości, jak ja zachowuję przykazania Ojca i trwam w Jego miłości.


text:
Już was nie nazywam sługami, bo sługa nie wie, co jego pan czyni. Was natomiast nazwałem przyjaciółmi, bo wszystko, co usłyszałem od mojego Ojca, oznajmiłem wam.


text:
Nie wy mnie wybraliście, lecz ja was sobie wybrałem i powołałem was do tego, abyście szli i wydawali owoc i by owoc wasz trwał, tak że o cokolwiek poprosicie Ojca w imię moje, da wam.


text:
Gdybyście ze świata byli, świat byłby przyjazny temu, co jego. A że ze świata nie jesteście, lecz to ja was sobie ze świata wybrałem, dlatego świat was nienawidzi.


text:
Przypominajcie sobie naukę, którą wam przekazałem: Sługa nie jest większy od swego pana. Jeżeli mnie prześladowali, i was prześladować będą. Gdyby zachowali moją naukę, i waszą by zachowali.


text:
Gdybym nie przyszedł i nie pouczył ich, nie mieliby grzechu; a tak nie mają już wymówki dla swego grzechu.


text:
Gdybym nie dokonał wśród nich czynów, jakich nikt inny nie dokonał, nie mieliby grzechu. Tymczasem choć zobaczyli, z nienawiścią odnieśli się i do mnie, i do mojego Ojca.


text:
Gdy przyjdzie ów Rzecznik, którego ja wam przyślę od Ojca, Duch prawdy, który od Ojca pochodzi, On za mną będzie świadczył.


text:
Wyłączą was z synagogi, a nawet przyjdzie czas, że każdy, kto was zabije, będzie uważał, że Bogu cześć oddaje.


text:
Wam natomiast to powiedziałem, abyście, gdy przyjdzie ich czas, pamiętali o tym, że was uprzedziłem. Na początku nie mówiłem wam o tym, bo byłem z wami.


text:
Ja jednak prawdę wam mówię, że lepiej dla was, abym odszedł. Jeśli bowiem nie odejdę, nie przyjdzie do was ów Rzecznik; jeśli natomiast pójdę, przyślę Go do was.


text:
Kiedy przyjdzie On, Duch prawdy, On was wprowadzi w całą prawdę, bo nie będzie mówił od siebie, lecz co usłyszy, powie. Także rzeczy przyszłe wam ujawni.


text:
Niektórzy z Jego uczniów mówili między sobą: „Co znaczy to, co nam mówi: Już niedługo, a oglądać mnie nie będziecie, i znowu niedługo, a zobaczycie mnie? Oraz to: Idę do Ojca?”


text:
Jezus zauważył, że chcieli Go zapytać, więc odezwał się do nich: „Zastanawiacie się między sobą nad tym, że powiedziałem: Już niedługo, a oglądać mnie nie będziecie, i znowu niedługo, a zobaczycie mnie?


text:
O tak, zapowiadam wam, że wy płakać i lamentować będziecie, a świat będzie się cieszył; wy udręk doznawać będziecie, lecz udręki wasze w radość się zamienią.


text:
Gdy kobieta ma rodzić, cierpi bóle, bo przyszedł jej czas; a gdy urodzi dziecko, już nie pamięta o bólu z powodu radości, że człowiek przyszedł na świat.


text:
Wy też teraz cierpicie bóle, jednak znowu odwiedzę was i rozraduje się wasze serce, i nikt wam nie odbierze tej waszej radości.


text:
I w owym dniu o nic mnie już pytać nie będziecie. O tak, zapewniam was: o cokolwiek poprosicie Ojca w imię moje, da wam.


text:
O tych rzeczach mówiłem wam w przypowieściach. Nadchodzi czas, że już nie w przypowieściach będę mówił do was, lecz otwarcie pouczę was o Ojcu.


text:
W owym dniu będziecie prosić w imię moje i oświadczam wam, że ja nie będę już musiał wstawiać się za wami.


text:
Teraz widzimy, że Ty wiesz wszystko i nie ma potrzeby, aby Cię ktoś pytał. Dlatego wierzymy, że wyszedłeś od Ojca”.


text:
Oto zbliża się godzina, nawet już nadeszła, że się rozproszycie, każdy w swoją stronę, a mnie zostawicie samego. Jednak nie jestem sam, bo Ojciec jest ze mną.


text:
To wam powiedziałem, abyście we mnie posiedli pokój. Na świecie udrękę cierpicie, lecz bądźcie ufni, ja zwyciężyłem świat”.


text:
Tak powiedział Jezus, a potem podniósł swe oczy ku niebu i zaczął się modlić: „Ojcze, nadszedł czas. Otocz swego Syna chwałą, aby Syn Ciebie chwałą otoczył,


text:
zgodnie z tym, że Mu dałeś władzę nad każdą istotą cielesną, aby wszystko, co Mu dałeś, przekazał im na życie wieczne.


text:
A na tym polega życie wieczne, aby poznawali Ciebie, jedynego prawdziwego Boga, oraz Tego, którego posłałeś: Jezusa Chrystusa.


text:
Objawiłem Twoje imię tym, których mi dałeś ze świata. Twoimi byli, a mnie ich dałeś i oni Twą naukę zachowali.


text:
Bo słowa, które mi przekazałeś, przekazałem im, a oni przyjęli i naprawdę poznali, że od Ciebie wyszedłem. Uwierzyli też, że Ty mnie posłałeś.


text:
Ja już nie będę na świecie, a oni będą na świecie, ja bowiem idę do Ciebie. Ojcze święty, zachowaj ich w moim imieniu, które mi dałeś, aby jak my jedno byli.


text:
Gdy byłem z nimi, ja ich zachowywałem w imieniu Twoim, które mi dałeś, i ustrzegłem ich. Żaden z nich nie zginął — z wyjątkiem owego syna zatracenia — i tak wypełniło się Pismo.


text:
Ja przekazałem im Twoją naukę, a świat zaczął ich nienawidzić, bo oni nie są ze świata, jak i ja nie jestem ze świata.


text:
aby wszyscy jedno byli, jak Ty, Ojcze, we mnie, a ja w Tobie, aby i oni w nas byli, tak by świat uwierzył, że Ty mnie posłałeś.


text:
Ja w nich, a Ty we mnie, aby w pełni byli doprowadzeni do jedności, tak by świat poznał, że Ty mnie posłałeś i że ich umiłowałeś, tak jak mnie umiłowałeś.


text:
Ojcze, według tego, co mi dałeś, chcę, aby i oni byli ze mną tam, gdzie ja jestem, tak by oglądali mą chwałę, którą mi dałeś, bo umiłowałeś mnie przed stworzeniem świata.


text:
Ojcze sprawiedliwy, świat Cię nie poznał, lecz ja Ciebie poznałem, i oni poznali, że Ty mnie posłałeś.


text:
Pozwoliłem też im poznać Twoje imię i będę im dawał poznać, aby miłość, którą mnie umiłowałeś, była w nich, a także ja w nich”.


text:
Po tych słowach Jezus udał się ze swoimi uczniami na drugą stronę potoku Cedron, gdzie był ogród. Wszedł do niego On sam i Jego uczniowie.


text:
To miejsce znał również Judasz, który Go wydał, bo Jezus wielokrotnie przychodził tam ze swoimi uczniami.


text:
Otóż Judasz wziął oddział żołnierzy oraz strażników od arcykapłanów i faryzeuszy i przyszedł tam z pochodniami, lampami i orężem.


text:
Odpowiedzieli Mu: „Jezusa z Nazaretu”. Rzekł im: „To ja jestem”. A był z nimi również Judasz, który Go wydał.


text:
Jezus im rzekł: „Już wam powiedziałem, że to ja. Jeśli więc mnie szukacie, tym tutaj pozwólcie odejść”.


text:
Wówczas Szymon Piotr, który miał miecz, dobył go, ugodził sługę arcykapłana i odciął mu prawe ucho. Ów sługa miał na imię Malchus.


text:
Jezus rzekł wtedy do Piotra: „Schowaj miecz do pochwy. Czy mógłbym nie wypić kielicha, który podał mi Ojciec?”


text:
To właśnie Kajfasz poradził Judejczykom, że lepiej będzie wydać jednego człowieka, aby umarł za naród.


text:
Za Jezusem szedł Szymon Piotr i jeszcze jeden uczeń. Ów uczeń był znany arcykapłanowi, dlatego wszedł na dziedziniec arcykapłana.


text:
Piotr natomiast stał przy bramie na zewnątrz. Wtedy ten drugi uczeń, znajomy arcykapłana, wyszedł, powiedział parę słów dozorczyni i wprowadził Piotra.


text:
Wówczas służąca, ta dozorczyni, odezwała się do Piotra: „Czy i ty nie jesteś z uczniów owego Człowieka?” On odpowiedział: „Nie jestem”.


text:
A stali tam różni służący i strażnicy przy rozpalonym przez siebie ognisku, bo zimno było, i grzali się. Piotr też stanął przy nich i grzał się.


text:
Jezus mu odpowiedział: „Ja publicznie, do wszystkich mówiłem, ja zawsze nauczałem w synagodze i na terenie świątyni, gdzie zbierają się wszyscy Judejczycy, a w ukryciu niczego nie mówiłem.


text:
Dlaczego mnie pytasz? Zapytaj tych, co słuchali, o czym im mówiłem. Przecież oni wiedzą, co ja im powiedziałem”.


text:
Gdy On to rzekł, jeden ze stojących obok strażników wymierzył Jezusowi policzek i powiedział: „Tak arcykapłanowi odpowiadasz?”


text:
A Szymon Piotr nadal stał i grzał się. Wtedy zapytali go: „Czy i ty nie jesteś z Jego uczniów?” On zaprzeczył odpowiadając: „Nie jestem”.


text:
Jeden ze sług arcykapłana, krewny tego, któremu Piotr odciął ucho, powiedział: „Czy to nie ciebie widziałem z Nim tam w ogrodzie?”


text:
Jezusa natomiast poprowadzili od Kajfasza do pretorium. A już było rano. Oni sami nie weszli do pretorium, aby się nie skalać, lecz żeby móc spożywać paschalnego baranka.


text:
Piłat zatem wyszedł do nich na zewnątrz i powiedział: „Jakie oskarżenie wnosicie przeciwko temu Człowiekowi?”


text:
Na to im Piłat powiedział: „Wy Go weźcie i osądźcie Go według waszego Prawa”. Odpowiedzieli mu Judejczycy: „Nam nie wolno nikogo zabić”.


text:
Piłat wycofał się do środka pretorium, przywołał Jezusa i zapytał Go: „To Ty jesteś królem Judejczyków?”


text:
Jezus odpowiedział: „Moje królestwo nie jest z tego świata. Gdyby z tego świata było moje królestwo, moi słudzy walczyliby, abym nie został wydany Judejczykom. Jednak moje królestwo nie jest stąd”.


text:
Wtedy Piłat zapytał Go: „A zatem Ty jesteś królem?” Jezus odpowiedział: „Jak sam mówisz, jestem królem. Ja po to się zrodziłem i po to przyszedłem na świat, aby dać świadectwo prawdzie. Każdy, kto jest z prawdy, słucha głosu mego”.


text:
Piłat na to Mu rzekł: „Cóż to jest prawda?...” Po tych słowach znowu wyszedł do Judejczyków i rzekł im: „Ja żadnej winy w Nim nie znajduję.


text:
A przysługuje wam zwyczaj, żebym wam z okazji Paschy uwolnił jednego. Czy chcecie zatem, abym uwolnił wam Króla Judejczyków?”


text:
Wtedy znowu głośno zaczęli krzyczeć wołając: „Nie Tego, lecz Barabasza!” A Barabasz był sprawcą rozbojów.


text:
Piłat ponownie wyszedł na zewnątrz i powiedział im: „Oto wyprowadzam Go wam tu na zewnątrz, abyście się przekonali, że żadnej w Nim winy nie znajduję”.


text:
I wyszedł Jezus na zewnątrz, mając na sobie cierniową koronę i purpurową szatę. Wtedy rzekł im: „Oto ten Człowiek”.


text:
Gdy Go arcykapłani i strażnicy zobaczyli, zaczęli wrzeszczeć słowami: „Ukrzyżuj! Ukrzyżuj!” Rzekł im Piłat: „Weźcie Go wy i ukrzyżujcie, bo ja w Nim winy nie znajduję”.


text:
Judejczycy mu odpowiedzieli: „My mamy Prawo, a według Prawa powinien umrzeć, bo robi z siebie Syna Bożego”.


text:
Piłat zatem mu rzekł: „Nie odpowiesz mi? Czy nie wiesz, że mam władzę zwolnić Cię i mam władzę Ciebie ukrzyżować?”


text:
Jezus mu odrzekł: „Nie miałbyś żadnej władzy nade mną, gdyby ci jej nie dano z góry. Dlatego większy grzech ma ten, kto mnie tobie wydał”.


text:
Od tego momentu Piłat starał się Go wypuścić. Judejczycy jednak zaczęli wołać słowami: „Jeśli Go wypuścisz, to nie jesteś przyjacielem Cezara. Ktokolwiek bowiem ogłasza się królem, występuje przeciw Cezarowi”.


text:
Kiedy Piłat usłyszał te słowa, wyprowadził na zewnątrz Jezusa i zasiadł na trybunie w miejscu zwanym Lithostrotos, po hebrajsku Gabbata.


text:
A był to Dzień Przygotowania Paschy, godzina mniej więcej szósta. Stamtąd odezwał się do Judejczyków: „Oto wasz Król!”


text:
Oni na to krzyknęli: „Precz z Nim! Precz z Nim! Ukrzyżuj!” Zapytał ich Piłat: „Waszego Króla mam ukrzyżować?” Odpowiedzieli arcykapłani: „Nie mamy króla, tylko Cezara”.


text:
Piłat kazał wypisać tytuł i umieścić na krzyżu. Napisane było: „Jezus z Nazaretu, Król Judejczyków”.


text:
Ten tytuł przeczytało wielu Judejczyków, ponieważ miejsce, gdzie Jezus został ukrzyżowany było blisko miasta. A napisane było po hebrajsku, po łacinie i po grecku.


text:
Arcykapłani judejscy powiedzieli Piłatowi: „Nie każ pisać: Król Judejczyków, lecz tak: On powiedział: Jestem królem Judejczyków”.


text:
Po ukrzyżowaniu Jezusa żołnierze wzięli Jego szaty i podzielili na cztery części: dla każdego żołnierza część; także chiton. Chiton ten nie był szyty, lecz cały, od góry do dołu, tkany.


text:
Dlatego powiedzieli sobie: „Nie rozcinajmy go, lecz losujmy, czyj ma być”. Tak więc wypełniło się Pismo, które mówi: „Podzielili między siebie moje szaty, o me odzienie rzucili los”. Żołnierze tak właśnie zrobili.


text:
Przy krzyżu Jezusa stała matka Jego oraz siostra matki Jego, Maria, [żona] Kleofasa, i Maria Magdalena.


text:
Gdy Jezus zobaczył matkę i stojącego obok ucznia, którego kochał, rzekł do matki: „Niewiasto, oto syn twój”.


text:
Potem Jezus, ponieważ wiedział, że wszystko jest już wykonane, żeby spełnione zostało Pismo, powiedział: „Pragnę”.


text:
Stało tam naczynie pełne winnego octu. Zatknęli więc na hizop gąbkę napełnioną tym octem i przystawili do Jego ust.


text:
Ponieważ był to Dzień Przygotowania, a zatem, aby ciała nie pozostały w szabat na krzyżu, gdyż dzień owego szabatu był wielki, Judejczycy poprosili Piłata, żeby po złamaniu goleni usunąć je.


text:
Naoczny świadek to poświadczył, a jego świadectwo jest prawdziwe. On wie, że prawdę mówi, abyście i wy uwierzyli.


text:
Później Józef z Arymatei, który był uczniem Jezusa, lecz ukrytym ze strachu przed Judejczykami, poprosił Piłata o zgodę na zabranie ciała Jezusa. Piłat się zgodził. Poszedł zatem i wziął Jego ciało.


text:
Przyszedł również Nikodem, który wcześniej przybył do Niego nocą. Przyniósł około stu funtów mirry zmieszanej z aloesem.


text:
Wzięli ciało Jezusa i owinęli je płóciennymi pasami, dodając wonne maści według pogrzebowego zwyczaju Judejczyków.


text:
A tam, gdzie Go ukrzyżowano, był ogród, a w tym ogrodzie nowy grobowiec, w którym jeszcze nikt nie był pogrzebany.


text:
Pierwszego dnia po szabacie Maria Magdalena poszła do grobowca wcześnie, gdy jeszcze było ciemno, i zobaczyła, że kamień jest odsunięty od grobowca.


text:
Pobiegła zatem i przybyła do Szymona Piotra i do drugiego ucznia, którego Jezus miłował, i powiedziała im: „Zabrali Pana z grobowca i nie wiemy, gdzie Go złożyli”.


text:
Obaj biegli razem. Ten jednak drugi uczeń pobiegł szybciej niż Piotr i pierwszy przybył do grobowca.


text:
Nadszedł potem Szymon Piotr, który za nim podążał. Wszedł on do grobowca i obejrzał leżące płócienne pasy


text:
oraz chustę, która była na Jego głowie. Była ona nie razem z płóciennymi pasami, lecz leżała osobno, zwinięta, w jednym miejscu.


text:
Dopiero wówczas wszedł także ten drugi uczeń, ten, który pierwszy przybył do grobowca. Zobaczył i uwierzył.


text:
zobaczyła dwóch aniołów w bieli, siedzących tam, gdzie leżało ciało Jezusa: jednego obok miejsca głowy, drugiego obok miejsca stóp.


text:
Odezwali się oni do niej: „Kobieto, dlaczego płaczesz?” Odpowiedziała im: „Zabrali mojego Pana i nie wiem, gdzie Go złożyli”.


text:
Jezus odezwał się do niej: „Kobieto, dlaczego płaczesz? Kogo szukasz?” Ponieważ wydawało się jej, że to jest ogrodnik, powiedziała Mu: „Panie, jeśli ty Go wyniosłeś, powiedz mi, gdzie Go złożyłeś, a ja Go wezmę”.


text:
Jezus rzekł do niej: „Mario!” Ona odwróciła się i powiedziała do Niego po hebrajsku: „Rabbuni” (to znaczy: „Nauczycielu!”).


text:
Jezus jej rzekł: „Nie dotykaj mnie, bo jeszcze nie wstąpiłem do Ojca. Idź do moich braci i powiedz im: Wstępuję do Ojca mojego i Ojca waszego, do Boga mojego i Boga waszego”.


text:
Wieczorem tego pierwszego dnia tygodnia przyszedł Jezus, choć tam, gdzie byli uczniowie, drzwi były zamknięte z powodu strachu przed Judejczykami, stanął pośrodku i odezwał się do nich: „Pokój wam”.


text:
Jezus powtórnie powiedział do nich: „Pokój wam. Jak mnie posłał Ojciec, tak również ja was posyłam”.


text:
Pozostali zatem uczniowie powiedzieli mu: „Widzieliśmy Pana”. A on rzekł: „Jeżeli na Jego rękach nie zobaczę śladu po gwoździach, i jeżeli nie włożę swego palca w ślad po tych gwoździach, i jeżeli nie włożę swej dłoni w Jego bok, nie uwierzę”.


text:
Tymczasem ósmego dnia znowu uczniowie byli tam w środku, a z nimi Tomasz. Jezus przyszedł, choć drzwi były zamknięte, stanął pośrodku i rzekł: „Pokój wam”.


text:
Potem zwrócił się do Tomasza: „Wyciągnij tu swój palec, obejrzyj moje ręce; wyciągnij swoją dłoń i włóż do mojego boku i nie bądź niedowiarkiem, lecz wierzącym”.


text:
Jezus powiedział mu: „Uwierzyłeś, bo mnie zobaczyłeś? Błogosławieni, którzy choć nie widzieli, uwierzyli”.


text:
Jeszcze wiele innych znaków uczynił Jezus w obecności swych uczniów, które nie są zapisane w tej księdze.


text:
Te natomiast są zapisane, abyście uwierzyli, że Jezus jest Mesjaszem, Synem Boga; i abyście wierząc, mieli życie w Jego imieniu.


text:
Byli razem: Szymon Piotr i Tomasz, nazywany Didymos, i Natanael z Kany Galilejskiej, i synowie Zebedeusza, i jeszcze dwaj inni z Jego uczniów.


text:
Szymon Piotr odezwał się do nich: „Idę łowić ryby”. Rzekli mu: „My też z tobą pójdziemy”. Wyszli i wsiedli do łodzi. Tej jednak nocy niczego nie złowili.


text:
On im rzekł: „Zarzućcie sieć po prawej stronie łodzi, a znajdziecie”. Zarzucili więc i z powodu mnóstwa ryb nawet wyciągnąć jej nie mogli.


text:
Wtedy ten uczeń, którego Jezus miłował, powiedział do Piotra: „To jest Pan”. Szymon Piotr, usłyszawszy, że to jest Pan, przepasał wierzchnią szatę, bo był goły, i skoczył do jeziora.


text:
Pozostali uczniowie przypłynęli łodzią, ciągnąc sieć z rybami, byli bowiem niedaleko od lądu — tylko około dwustu łokci.


text:
Wszedł więc Szymon Piotr i wyciągnął na ląd sieć pełną wielkich ryb w liczbie stu pięćdziesięciu trzech. A choć tyle ich było, sieć się nie rozerwała.


text:
Jezus im rzekł: „Chodźcie, zjedzcie śniadanie”. Żaden z uczniów nie śmiał Go zapytać: „Kto Ty jesteś?”, bo poznali, że to Pan.


text:
Kiedy zjedli śniadanie, Jezus zapytał Szymona Piotra: „Szymonie, [synu] Jana, czy miłujesz mnie bardziej niż ci tutaj?” Odpowiedział Mu: „Tak, Panie, Ty wiesz, że Cię kocham”. Rzekł mu: „Paś jagnięta moje”.


text:
Po raz drugi zapytał go: „Szymonie, [synu] Jana, czy miłujesz mnie?” Odpowiedział Mu: „Tak, Panie, Ty wiesz, że Cię kocham”. Rzekł mu: „Bądź pasterzem mych owiec”.


text:
Po raz trzeci go zapytał: „Szymonie, [synu] Jana, czy mnie kochasz?” Zasmucił się Piotr, że po raz trzeci go zapytał: „Czy mnie kochasz?”, i tak Mu odpowiedział: „Panie, Ty wszystko wiesz, Ty widzisz, że Cię kocham”. Rzekł mu Jezus: „Paś owce moje.


text:
O tak, oświadczam ci: gdy byłeś młodszy, sam się przepasywałeś i chodziłeś, gdzie chciałeś; kiedy się zestarzejesz, wyciągniesz swe ręce i inny cię przepasze, i pójdziesz, gdzie byś nie chciał”.


text:
A powiedział tak wskazując, jaką śmiercią odda chwałę Bogu. Później, po tych słowach, rzekł mu: „Chodź za mną”.


text:
Gdy Piotr się odwrócił, zobaczył, że idzie też uczeń, którego Jezus miłował i który się oparł na piersi Jezusa w czasie wieczerzy i zapytał: „Panie, kto jest tym Twoim zdrajcą?”


text:
Jezus mu odpowiedział: „Jeśli bym chciał, aby on pozostał aż do mego przybycia, co ci do tego? Ty idź za mną”.


text:
Rozeszła się wtedy między braćmi taka wieść, że ten uczeń nie umrze. Jednak Jezus nie powiedział do niego: „Nie umrze”, ale: „Jeśli bym chciał, aby on pozostał aż do mego przybycia, co ci do tego?”


text:
Był to uczeń, który właśnie daje świadectwo tym rzeczom i który je opisał. A wiemy, że prawdziwe jest jego świadectwo.


text:
Jest jednak jeszcze wiele innych [znaków], które Jezus uczynił. Gdyby je przedstawić dokładnie, to opisujących je ksiąg świat by chyba nie pomieścił.


text:
aż do dnia, w którym po przekazaniu za pośrednictwem Ducha Świętego poleceń wybranym przez siebie apostołom został uniesiony.


text:
Po swej męce dał im wiele dowodów, że znowu jest żywy. Pozwalał się im oglądać przez dni czterdzieści i mówił o królestwie Boga.


text:
Kiedy był razem z nimi, polecił im nie opuszczać Jerozolimy, lecz czekać na Obietnicę Ojca, „o której tak słyszeliście ode mnie:


text:
Gdy więc się zebrali, zapytali Go mówiąc: „Panie, czy to właśnie teraz przywrócisz królestwo Izraelowi?”


text:
Ale otrzymacie moc, gdy przyjdzie do was Duch Święty. I będziecie moimi świadkami w Jeruzalem, i w całej Judei, i w Samarii, i aż po krańce ziemi”.


text:
i powiedzieli: „Galilejczycy, dlaczego tu stoicie, patrząc w niebo? Ten Jezus, wzięty od was do nieba, powróci tak, jak widzieliście, gdy odchodził ku niebu”.


text:
Wrócili wtedy do Jeruzalem z góry zwanej Oliwną, która jest tuż przy Jeruzalem w odległości drogi szabatowej.


text:
A gdy przybyli, weszli do górnej izby i tam przebywali: Piotr, i Jan, i Jakub, i Andrzej, Filip i Tomasz, Bartłomiej i Mateusz, Jakub [syn] Alfeusza, i Szymon Zelota, i Juda [syn] Jakuba.


text:
Ci wszyscy trwali gorliwie na wspólnej modlitwie razem z kobietami, i z Maryją, matką Jezusa, i z Jego krewnymi.


text:
W tych właśnie dniach wystąpił Piotr przed braćmi (a była to grupa ludzi zebrana w liczbie około stu dwudziestu) i powiedział:


text:
„Bracia, musiało wypełnić się Pismo, w którym Duch Święty przepowiedział przez usta Dawida o Judaszu, przewodniku tych, którzy pojmali Jezusa.


text:
Za zapłatę swojego przestępstwa nabył pole. A gdy spadł z góry, rozerwał się w połowie i wypłynęły całe jego wnętrzności.


text:
Stało się to znane wszystkim mieszkańcom Jeruzalem, tak że to pole nazwano w ich języku Hakeldamach, to znaczy Pole Krwi.


text:
Napisane jest bowiem w Księdze Psalmów: Niech jego dom stanie się pusty, niech nie będzie nikogo, kto by w nim zamieszkał; oraz: Urząd jego niech ktoś inny otrzyma.


text:
Trzeba zatem, aby jeden z tych mężów, którzy przy nas się gromadzili przez cały czas, kiedy Pan Jezus chodził z nami,


text:
poczynając od chrztu Janowego aż do dnia, w którym od nas był wzięty, aby został wraz z nami świadkiem Jego zmartwychwstania”.


text:
Po modlitwie powiedzieli: „O Panie, Znawco serc, wskaż jednego z tych dwóch, którego sobie wybrałeś,


text:
aby zajął miejsce w posługiwaniu i posłannictwie, któremu Judasz się sprzeniewierzył, by pójść na miejsce wybrane przez siebie”.


text:
Nagle doszedł z nieba szum jakby zbliżającego się gwałtownego wichru. Napełnił on cały dom, w którym przebywali.


text:
Wszyscy napełnieni zostali Duchem Świętym i zaczęli mówić obcymi językami, tak jak im Duch pozwalał się wypowiadać.


text:
Kiedy doszedł ów szum zebrało się wielu. I byli zdumieni, bo każdy, gdy ci przemawiali, słyszał ich w swoim języku.


text:
we Frygii i Pamfilii, w Egipcie i w tej części Libii, która należy do Cyreny, a także przybysze z Rzymu,


text:
Żydzi i prozelici, Kreteńczycy i Arabowie — wszyscy słyszymy, że oni w naszych językach mówią o jakichś wielkich dziełach Boga”.


text:
Wystąpił Piotr razem z Jedenastoma i donośnym głosem tak zaczął do nich przemawiać: „Żydzi i wszyscy mieszkańcy Jeruzalem, niechże to się wam stanie wiadome! Nachylcie ucha ku mym słowom!


text:
Tak będzie, mówi Bóg, w ostatnich dniach: Wyleję z Ducha mego na każde ciało, i prorokować będą wasi synowie i córki wasze, a wasi młodzieńcy widzenia mieć będą, a starcy wasi objawienia we śnie.


text:
Izraelici, usłyszcie te słowa! Oto Jezusa z Nazaretu, Męża, ukazanego wam przez Boga cudami, dziwami i znakami, które Bóg wśród was czynił przez Niego, jak sami wiecie,


text:
Jego to właśnie, danego [nam] według określonego wcześniej postanowienia i wcześniejszego uznania Boga, wy, krzyżując ręką bezbożnych, zabiliście.


text:
Lecz Bóg Go wskrzesił, rozwiązując pęta śmierci, bo niemożliwe było, by ona trzymała Go w swej mocy.


text:
Przecież do Niego odnosi Dawid to słowo: Pana zawsze przed sobą widziałem, bo jest przy mym prawym boku, abym się nie zachwiał.


text:
Z tego powodu ucieszyło się moje serce i język się mój rozradował, i również me ciało spocznie w nadziei.


text:
Bracia, niech mi wolno będzie powiedzieć wam śmiało o patriarsze Dawidzie, że przecież on umarł, i został pogrzebany, i jego grób jest u nas aż do dzisiaj.


text:
A zatem, ponieważ był prorokiem i wiedział, że Bóg pod przysięgą obiecał mu, że kogoś z owocu jego bioder posadzi na jego tronie,


text:
widząc to naprzód, właśnie o wskrzeszeniu Chrystusa powiedział, że ani nie był pozostawiony otchłani, ani Jego ciało nie doznało rozkładu.


text:
On, wywyższony prawicą Boga, wziął od Ojca obiecanego Ducha Świętego i wylał Go, jak to wy także widzicie i słyszycie.


text:
Przecież to nie Dawid wstąpił do nieba. Sam o tym mówi: Rzekł Pan do Pana mego, siedź po prawicy mojej,


text:
Niech zatem cały dom Izraela wie nieomylnie, że Bóg uczynił Go Panem i Mesjaszem: Tego właśnie Jezusa, którego wy ukrzyżowaliście”.


text:
Kiedy to usłyszeli, przejęli się bardzo i rzekli do Piotra i pozostałych apostołów: „Co, bracia, powinniśmy zrobić?”


text:
Piotr im [odpowiedział]: „Nawróćcie się i niech każdy z was przyjmie chrzest w imię Jezusa Chrystusa dla odpuszczenia waszych grzechów, a otrzymacie dar Ducha Świętego.


text:
Przecież to dla was jest owa Obietnica, i dla waszych dzieci, i dla tych wszystkich gdzieś jeszcze daleko, których powoła Pan, Bóg nasz”.


text:
I wielu innymi jeszcze słowami przekonywał ich i zachęcał mówiąc: „Ratujcie się z tego przewrotnego plemienia”.


text:
Ci więc, którzy przyjęli jego naukę, dali się ochrzcić. Tego dnia przystało [do nich] około trzech tysięcy osób.


text:
Codziennie jednomyślnie trwali w świątyni i łamiąc po domach chleb, przyjmowali pokarm z radością i prostotą serca,


text:
a przy tym wielbili Boga i zdobywali życzliwość całego ludu. Pan natomiast, gdy zbierali się razem, pomnażał codziennie liczbę przyjmujących zbawienie.


text:
Przynoszono tam zwykle pewnego człowieka, który był kaleką od wyjścia z łona swej matki. Kładziono go codziennie przy bramie świątyni, zwanej Piękną, by wchodzących na teren świątyni prosił o jałmużnę.


text:
Piotr powiedział: „Srebra ani złota nie mam, ale co mam, to ci daję: w imię Jezusa Chrystusa z Nazaretu chodź!”


text:
więc podskoczywszy stanął i zaczął chodzić. Wszedł z nimi na teren świątyni. Przechadzał się, skakał i wielbił Boga.


text:
Rozpoznawali go, że to jest właśnie ten, który dla zbierania jałmużny siedział przy Pięknej Bramie świątyni. Ogarnął ich zachwyt i zdumienie z powodu tego, co go spotkało.


text:
A kiedy on trzymał się ciągle Piotra i Jana, cały lud zbiegł się zdumiony do nich do portyku, zwanego Salomonowym.


text:
Piotr, widząc to, przemówił do ludzi: „Izraelici, dlaczego temu się dziwicie i dlaczego tak na nas patrzycie, jakbyśmy własną mocą lub pobożnością sprawili, że on chodzi?


text:
Bóg Abrahama, Bóg Izaaka, Bóg Jakuba, Bóg ojców naszych otoczył tu chwałą swojego Sługę, Jezusa, którego wy wydaliście i wyrzekliście się wobec Piłata, choć chciał Go uwolnić.


text:
I właśnie dzięki wierze w Jego imię to Jego imię dało siły [człowiekowi], którego tu widzicie i znacie. To wiara [wzbudzona] dzięki Jezusowi dała mu wobec was wszystkich tę pełnię członków.


text:
Co Bóg wcześniej ogłosił ustami wszystkich proroków, że mianowicie Jego Mesjasz będzie cierpiał, to również spełnił.


text:
bo trzeba, by niebo gościło Go do czasu odnowienia wszystkiego, o czym powiedział Bóg od dawna przez usta swych świętych proroków.


text:
Mojżesz mianowicie ogłosił: Proroka jak mnie wzbudzi wam Bóg wasz spośród waszych braci. Będziecie Go słuchać we wszystkim, cokolwiek wam powie.


text:
I stanie się tak: ktokolwiek nie będzie słuchał owego Proroka, z ludu wyłączony zostanie dla swojej zguby.


text:
Wy jesteście dziećmi tych proroków i owego przymierza, które Bóg zawarł z waszymi ojcami, gdy mówił do Abrahama: A w Potomku twoim błogosławieństwa dostąpią wszystkie plemiona na ziemi.


text:
To najpierw dla was wzbudził Bóg swego Sługę i posłał Go, aby wam błogosławić, gdy każdy z was odwracać się będzie od swoich występków”.


text:
Obecny był też arcykapłan Annasz, i Kajfasz, i Jan, i Aleksander, i wszyscy z rodu arcykapłańskiego.


text:
jeśli my w związku z dobrym czynem względem chorego człowieka jesteśmy dzisiaj pytani, dzięki komu doznał on ratunku,


text:
to niech będzie wiadome wam wszystkim i całemu ludowi Izraela, że dzięki imieniu Jezusa Chrystusa z Nazaretu, którego wy ukrzyżowaliście, a Bóg wskrzesił Go z martwych. Właśnie dzięki Niemu ten tutaj stoi przed wami zdrowy.


text:
On jest kamieniem przez was budowniczych z pogardą odrzuconym, a jednak stał się kamieniem węgielnym.


text:
W nikim innym nie ma zbawienia, bo nie ma pod niebem innego imienia danego ludziom, w którym moglibyśmy zostać zbawieni”.


text:
Widząc taką śmiałość Piotra i Jana, i dowiedziawszy się, że są ludźmi niepiśmiennymi i prostymi, dziwili się. A rozpoznali ich jako tych, którzy byli z Jezusem.


text:
Kiedy patrzyli na tamtego uzdrowionego człowieka, który stał przy nich, nie znajdowali żadnej odpowiedzi.


text:
mówili: „Co z tymi ludźmi zrobimy? Przecież za ich sprawą dokonał się widomy znak, znany już wszystkim mieszkańcom Jeruzalem. Nie możemy mu zaprzeczyć.


text:
Aby się to jednak szerzej nie rozeszło wśród ludu, zakażmy im odtąd mówić w tym imieniu do kogokolwiek z ludzi”.


text:
Piotr i Jan jednak, odpowiadając im, rzekli: „Osądźcie, czy słuszne jest wobec Boga, by raczej was słuchać, a nie Boga?


text:
Oni jednak jeszcze raz im zagrozili i wypuścili ich, bo nie mogli znaleźć niczego, za co mogliby im wymierzyć karę. [Zrobili to] z powodu ludu, bo wszyscy oddawali chwałę Bogu za to, co się stało.


text:
Gdy wysłuchali, zgodnie wznieśli swój głos do Boga mówiąc: „Panie, to Ty stworzyłeś niebo, i ziemię, i morze, i wszystko, co w nich.


text:
Ty za pośrednictwem Ducha Świętego powiedziałeś ustami naszego ojca, Twojego sługi, Dawida: I po co butnie burzą się narody, a ludy troszczą się o próżne?


text:
Rzeczywiście zebrali się w tym mieście przeciwko Twojemu Słudze, Jezusowi, którego namaściłeś, Herod i Poncjusz Piłat z poganami i ludem Izraela,


text:
gdy Ty równocześnie wyciągać będziesz swą rękę dla dokonywania uzdrowień, i znaków, i cudów przez imię świętego Sługi Twego, Jezusa”.


text:
Gdy skończyli modlitwę, zatrzęsło się miejsce, w którym byli zebrani, i wszyscy napełnieni zostali Duchem Świętym. I odważnie głosili słowo Boga.


text:
Jedno było serce wszystkich, którzy uwierzyli, i jedna dusza, i nikt nie mówił, że jakieś dobra są jego własnością, lecz wszystko było wspólne.


text:
Apostołowie z wielką mocą świadczyli o zmartwychwstaniu Pana Jezusa i wielka łaska była nad nimi wszystkimi.


text:
Nikt z nich nie cierpiał biedy, bo ci, którzy byli posiadaczami gruntu lub domów, sprzedając je, przynosili uzyskaną z tych sprzedaży kwotę


text:
lecz odjął sobie coś z zapłaty za wiedzą żony i tylko pewną część przyniósł i złożył u stóp apostołów.


text:
Piotr powiedział: „Ananiaszu, dlaczego szatan wypełnił twe serce, tak że okłamałeś Ducha Świętego i odłożyłeś sobie część zapłaty za grunta?


text:
Gdy były twoje, były twoje, a czy teraz sprzedane nie zależały od twego wolnego wyboru? Dlaczego taką rzecz dopuściłeś do swojego serca? Nie ludzi okłamałeś, lecz Boga”.


text:
Gdy Ananiasz usłyszał te słowa, padł i wyzionął ducha. Wielki strach ogarnął wszystkich słuchających.


text:
Piotr odezwał się do niej: „Powiedz mi, czy za tyle sprzedaliście swe grunta?” Ona odpowiedziała: „Tak, za tyle”.


text:
Na to Piotr do niej: „I na cóż to uzgodniliście między sobą, żeby wystawiać na próbę Ducha Pańskiego? Oto już przy bramie znajdują się ci, którzy pogrzebali twego męża. Wyniosą i ciebie”.


text:
I zaraz upadła przy jego stopach i wyzionęła ducha. A kiedy weszli owi młodzieńcy, znaleźli ją martwą. Wynieśli ją zatem i pogrzebali przy jej mężu.


text:
Wiele znaków i cudów dokonywało się wśród ludu za wstawiennictwem apostołów. Zbierali się wszyscy razem pod portykiem Salomonowym.


text:
tak że na ulice wynoszono chorych, na łożach i matach ich składano, aby, gdy Piotr przechodzi, choćby cień jego padł na każdego z nich.


text:
Schodziło się też wielu z miast leżących wokół Jeruzalem, niosąc chorych i dręczonych przez duchy nieczyste. A oni uzdrawiali wszystkich.


text:
Skoro to usłyszeli, weszli o brzasku na teren świątyni i zaczęli nauczać. Gdy wstał arcykapłan i jego zwolennicy, zwołali Sanhedryn i całą starszyznę synów Izraela i kazali wysłanym przez siebie przyprowadzić ich z więzienia.


text:
mówiąc: „Więzienie znaleźliśmy zamknięte bardzo starannie i strażników stojących przy bramie, ale gdy otwarliśmy, nikogo nie znaleźliśmy w środku”.


text:
Kiedy dowódca straży świątynnej i arcykapłani usłyszeli te słowa, poczuli z ich powodu niepokój, bo nie rozumieli, co się stało.


text:
Ktoś jednak przybył i oznajmił im: „Oto ci ludzie, których wtrąciliście do więzienia, są na terenie świątyni i nauczają lud”.


text:
Wtedy poszedł dowódca ze strażnikami i przyprowadził ich, ale bez użycia przemocy, bo bali się, aby lud nie obrzucił ich kamieniami.


text:
tak mówiąc: „Nakazaliśmy wam wyraźnie, żebyście nie nauczali w tym imieniu, a oto wy napełniliście Jeruzalem swoją nauką i chcecie obciążyć nas winą za krew owego Człowieka”.


text:
Bóg Go wywyższył swoją prawicą, Wodza i Zbawiciela, by dać Izraelowi nawrócenie i odpuszczenie grzechów.


text:
Lecz wystąpił pewien członek Sanhedrynu, faryzeusz imieniem Gamaliel, nauczyciel Prawa, szanowany przez cały lud, i rozkazał: „Usunąć tych ludzi na chwilę!”


text:
Potem rzekł do nich: „Izraelici, zastanówcie się w sprawie tych ludzi, co zamierzacie z nimi zrobić.


text:
Bo już wcześniej wystąpił Teodas i mówił, że jest kimś znacznym. Przystali do niego mężowie w liczbie około czterystu. Jednak on sam został zabity, a wszyscy, którzy poszli za nim, rozpłynęli się i ślad po nich zaginął.


text:
Po nim, w czasie spisu, wystąpił niejaki Judasz Galilejczyk i pociągnął lud za sobą. Lecz również on zginął, a wszyscy, którzy poszli za nim, rozproszyli się.


text:
I teraz wam mówię: zostawcie tych ludzi i wypuśćcie ich. Bo jeśli cały ten wymysł czy to dzieło od ludzi pochodzi, rozpadnie się,


text:
a jeśli od Boga, nie zdołacie ich zniszczyć. Oby się nie okazało, że z Bogiem walczycie!” Posłuchali go.


text:
Oni więc wyszli ze spotkania z Sanhedrynem, ciesząc się, że dostąpili godności doznania zniewagi dla imienia [Jezusa].


text:
Ze wzrostem liczby uczniów zaczęło się w tych dniach narzekanie hellenistów na Hebrajczyków, że w codziennej posłudze pomijane były ich wdowy.


text:
Dwunastu zatem, wezwawszy wszystkich uczniów, powiedziało: „Nie jest to słuszne, żebyśmy my odkładali na bok słowo Boże dla służby przy stołach.


text:
Poszukajcie, bracia, wśród siebie siedmiu mężów z dobrą opinią, pełnych Ducha i mądrości. Ich wyznaczymy do tego zajęcia,


text:
Podobała się wszystkim ta myśl. Wybrali Szczepana, męża pełnego wiary i Ducha Świętego, oraz Filipa, Prochora, Nikanora, Tymona, Parmenasa i Mikołaja, prozelitę z Antiochii.


text:
W ten sposób słowo Boże rozszerzało się, szybko wzrastała w Jeruzalem liczba uczniów i bardzo wielu kapłanów dawało posłuch tej wierze.


text:
Wystąpili pewni ludzie z synagogi zwanej [synagogą] Libertynów, Cyrenejczyków, Aleksandryjczyków i [przybyszów] z Cylicji i Azji, by rozprawiać ze Szczepanem.


text:
Wtedy podstawili jakichś ludzi, którzy mówili: „Słyszeliśmy, jak on wypowiadał bluźniercze słowa przeciwko Mojżeszowi i Bogu”.


text:
Podburzyli też lud, starszych i uczonych w Piśmie. Przystąpili do [Szczepana], porwali go gwałtem i zaprowadzili przed Sanhedryn.


text:
Postawili świadków, którzy powiedzieli: „Ten człowiek bez przerwy wypowiada się przeciwko temu świętemu miejscu i przeciwko Prawu.


text:
Słyszeliśmy mianowicie, jak mówił: Jezus z Nazaretu zburzy to miejsce i zmieni obyczaje, które przekazał nam Mojżesz”.


text:
Gdy wszyscy zasiadający w Sanhedrynie patrzyli uważnie na niego, zobaczyli jego twarz jak twarz anioła.


text:
On odrzekł: „Bracia i ojcowie, posłuchajcie. Bóg chwały ukazał się naszemu ojcu Abrahamowi jeszcze w Mezopotamii, zanim osiadł w Charanie.


text:
Odszedł więc z kraju Chaldejczyków i osiadł w Charanie. A po śmierci jego ojca przeniósł go [Bóg] do kraju, w którym wy teraz mieszkacie.


text:
A nie dał mu w niej na dziedziczne posiadanie nawet piędzi ziemi, lecz obiecał, że da ją do objęcia jemu i po nim jego potomstwu, choć wtedy nie miał jeszcze dziecka.


text:
Bóg tak powiedział: Jego potomstwo będzie przybyszem w obcym kraju, uczynią je niewolnikiem i dręczyć je będą przez lat czterysta.


text:
A naród, który je uczyni niewolnikiem, będę sądził ja — powiedział Bóg — a potem wyjdą stamtąd i będą mi służyć w tym tutaj miejscu.


text:
I dał mu przymierze obrzezania. I rzeczywiście zrodził Izaaka i obrzezał go ósmego dnia, a Izaak — Jakuba, a Jakub — dwunastu patriarchów. 


text:
i wyzwolił go z wszystkich jego udręk. Dał mu wdzięk i mądrość przed faraonem, królem Egiptu, tak że ustanowił go zarządcą Egiptu i całego swego domu.


text:
Przyszedł głód i wielka bieda na cały Egipt i na Charan. Również nasi ojcowie nie znajdowali pożywienia.


text:
Posłał Józef po Jakuba, swego ojca, i zaprosił jego oraz całą rodzinę w liczbie siedemdziesięciu pięciu osób.


text:
I przeniesieni zostali do Sychem, i złożeni w grobie, który Abraham za srebro kupił w Sychem od synów Chamora.


text:
A w miarę zbliżania się czasu obietnicy, którą Bóg dał Abrahamowi, rozrastał się lud i mnożył w Egipcie,


text:
Ten działając podstępnie przeciwko naszemu plemieniu, znieprawił naszych ojców, tak że wyrzucali swe dzieci, by nie zostawały żywe.


text:
Gdy zobaczył, jak krzywdę robią któremuś, stanął w obronie i pomścił dręczonego, uderzając Egipcjanina.


text:
Następnego dnia zjawił się przy nich, gdy się właśnie bili. Godził więc ich i uspokajał, mówiąc: Ludzie, braćmi jesteście! Dlaczego krzywdzicie się wzajemnie?


text:
A ten, który krzywdę robił bliźniemu, odepchnął go mówiąc: Kto cię mianował rządcą i sędzią nad nami!?


text:
A gdy lat czterdzieści upłynęło, objawił mu się anioł na pustkowiu przy górze Synaj w płomieniu ognia z krzewu.


text:
Mojżesz spojrzawszy dziwił się temu widokowi. A gdy zaczął podchodzić z zamiarem przypatrzenia się, rozległ się głos Pana:


text:
Ja Bóg twych ojców, Bóg Abrahama, i Izaaka, i Jakuba. Mojżesz drżeć zaczął, nie odważył się spojrzeć.


text:
Spojrzałem i zobaczyłem udrękę mego ludu w Egipcie. Jęk ich usłyszałem. Zstąpiłem więc, by wyzwolić ich. Teraz chodź, poślę cię do Egiptu.


text:
Tego właśnie Mojżesza, którego odepchnęli mówiąc: Kto cię mianował rządcą i sędzią?, otóż tego właśnie Bóg jako rządcę i wybawcę posłał za pośrednictwem anioła, który się mu objawił w krzaku.


text:
Wyprowadził ich on, czyniąc cudy i znaki w ziemi egipskiej, i w Morzu Czerwonym, i na pustyni przez lat czterdzieści.


text:
To właśnie on, Mojżesz, tak powiedział do synów Izraela: Bóg wam ustanowi proroka jak mnie spośród waszych braci.


text:
To on właśnie podczas zgromadzenia na pustyni stał między aniołem, który z nim rozmawiał na górze Synaj, a naszymi ojcami. On otrzymał słowa życia, by nam je przekazać.


text:
wołając do Aarona: Zrób nam bogów, by szli przed nami. Bo ten tam Mojżesz, który nas wyprowadził z ziemi egipskiej, to my nie wiemy, co się z nim stało.


text:
I w tamtych dniach zrobili cielca, i złożyli ofiarę idolowi, i tym dziełem rąk swoich zaczęli się radować.


text:
A Bóg się odwrócił i dopuścił, by hołdy składali wojsku niebieskiemu, jak jest napisane w księdze prorockiej: Domu Izraela, czy składaliście mi ofiary z bydląt i dary przez te lat czterdzieści na pustyni?


text:
A namiot Molocha obnosiliście na sobie i gwiazdę waszego boga Remfana, wizerunki, które zrobiliście, by im pokłon oddawać. Przesiedlę was zatem aż za Babilon.


text:
Mieli nasi ojcowie na pustyni namiot świadectwa, jaki Mówiący z Mojżeszem nakazał zrobić zgodnie z wzorem, który dał mu do obejrzenia.


text:
Nasi ojcowie, przejmując go w dziedzictwie, wnieśli go z Jozuem przy zajmowaniu posiadłości pogan, których Bóg odepchnął sprzed oblicza naszych ojców. [I tak było] aż do dni Dawida.


text:
Niebo mi tronem, a ziemia podnóżkiem stóp moich. Jaki zbudujecie mi dom — pyta Pan — albo gdzie miejsce mego odpoczynku?


text:
O [ludzie] twardego karku, nie obrzezanych serc i uszu, wy zawsze opór stawiacie Duchowi Świętemu. Jak ojcowie wasi, tak i wy!


text:
Którego z proroków nie prześladowali wasi ojcowie?! — Owszem, zabili zapowiadających przyjście Sprawiedliwego, którego wy teraz wydaliście i zamordowaliście.


text:
A on, pełen Ducha Świętego, spojrzawszy w niebo, zobaczył chwałę Boga i Jezusa, stojącego po prawicy Boga.


text:
Wypchnęli go poza miasto i zaczęli obrzucać kamieniami. A świadkowie złożyli swe szaty u stóp młodzieńca imieniem Szaweł.


text:
A gdy osunął się na kolana, zawołał głośno: „Panie, nie policz im tego grzechu”. Po tych słowach skonał.


text:
A Szaweł uznawał za słuszne jego zgładzenie. Z tym dniem nastało w Jerozolimie wielkie prześladowanie Kościoła. Wszyscy, z wyjątkiem apostołów, rozproszyli się po wsiach Judei i Samarii.


text:
Szaweł niósł zgubę Kościołowi po domach. Wdzierał się, porywał mężczyzn i kobiety, i przekazywał do więzienia.


text:
Tłumy jednomyślnie szły za tym, co mówił Filip, gdy słuchały jego słów i widziały znaki dokonywane przez niego.


text:
Wielu bowiem takich, którzy mieli duchy nieczyste, wołające wielkim głosem, poddawało się, a wielu sparaliżowanych i kalekich dostępowało uzdrowienia.


text:
Pewien człowiek imieniem Szymon uprawiał wtedy w tym mieście magię i wywoływał zdumienie plemienia Samarytan. Mówił o sobie, że jest kimś wielkim.


text:
Szli za nim wszyscy: od małego do dużego, i mówili: „On jest ową Mocą Boga, której dają imię Wielka”.


text:
Gdy natomiast uwierzyli Filipowi, głoszącemu ewangelię o królestwie Bożym i o imieniu Jezusa Chrystusa, przyjmowali chrzest: mężczyźni i kobiety.


text:
Również ów Szymon uwierzył i ochrzczony trzymał się Filipa. A widząc dokonujące się wielkie znaki i cudy, zdumiewał się.


text:
Gdy pozostający w Jerozolimie apostołowie usłyszeli, że Samaria przyjęła słowo Boże, wysłali do nich Piotra i Jana.


text:
i powiedział: „Dajcie i mnie taką władzę, aby otrzymywał Ducha Świętego każdy, na kogo położę ręce”.


text:
Piotr odpowiedział mu: „Niech to srebro pozostanie przy tobie na zgubę, boś uznał, że dar Boga kupuje się za pieniądze.


text:
Odwróć się zatem od swojej niegodziwości i zacznij prosić Pana, czy nie mógłby ci zostać przebaczony ten pomysł twojego serca.


text:
Na to rzekł Szymon: „Pomódlcie się za mnie do Pana, aby nie przyszło na mnie nic z tego, co powiedzieliście”.


text:
Kiedy tam skończyli dawać świadectwo i głosić słowo Pana, skierowali się do Jerozolimy, wielu wsiom Samarii przekazując ewangelię.


text:
Anioł Pana tak powiedział do Filipa: „Wstań, idź na południe, na drogę, która wiedzie z Jeruzalem do Gazy. Jest pusta”.


text:
Wstał i poszedł. A właśnie pewien Etiopczyk, eunuch, dostojnik Kandaki, królowej Etiopii, sprawujący nadzór nad całym jej skarbem, przybył do Jeruzalem dla oddania czci.


text:
Tamten odrzekł: „Jak mógłbym, jeśli mnie nikt nie pouczy?” I zaprosił Filipa, by wszedł i usiadł przy nim.


text:
A ten oto urywek Pisma był czytany przez niego: „Jak owca na zabicie został poprowadzony; jak jagnię milczące przy strzygącym je, tak On nie otwiera ust swoich.


text:
W Jego upokorzeniu odmówiono Mu sprawiedliwości. I kto będzie opowiadał o rodzie Jego? Bo życie Jego usuwają z ziemi”. 


text:
Zwracając się do Filipa, eunuch zapytał: „Proszę cię, o kim tu prorok mówi? O sobie, czy o kimś innym?”


text:
A gdy dalej tą drogą jechali, przybyli do wody. Eunuch powiedział: „Oto woda. Co przeszkadza, bym przyjął chrzest?”


text:
A kiedy wyszli z wody, Duch Pana uprowadził Filipa i eunuch już go więcej nie zobaczył. Pojechał dalej swą drogą pełen radości.


text:
A Filip znalazł się pod Azotem. Obchodząc wszystkie miasta, głosił ewangelię. Tak dotarł aż do Cezarei.


text:
Paweł, nadal przepełniony żądzą mordu i siania postrachu wśród uczniów Pańskich, poszedł do arcykapłana


text:
i poprosił o listy od niego do synagog w Damaszku, aby mieć prawo, jeśli znajdzie tam jakichś związanych z tą drogą, mężczyzn czy kobiety, poprowadzić ich w kajdanach do Jeruzalem.


text:
Padł na ziemię i usłyszał głos, który mówił do niego: „Szawle! Szawle! Dlaczego mnie prześladujesz!?”


text:
Wstał Szaweł z ziemi, a choć otwarte miał oczy, niczego nie widział. Wprowadzili go więc do Damaszku, trzymając za ręce.


text:
W Damaszku był pewien uczeń imieniem Ananiasz. Do niego przemówił Pan w widzeniu: „Ananiaszu!” A on odpowiedział: „Jestem, Panie”.


text:
A Pan do niego: „Wstań, idź na ulicę o nazwie Prosta i odszukaj tam w domu Judy Szawła z Tarsu. Właśnie się modli”.


text:
Ananiasz odpowiedział: „Panie, słyszałem od wielu o tym człowieku, że dużo zła zrobił Twoim świętym w Jeruzalem.


text:
Pan mu rzekł: „Idź, bo on jest moim narzędziem, wybranym do tego, by imię moje zanieść poganom, i królom, i synom Izraela.


text:
Wyruszył Ananiasz i wszedł do owego domu. Nakładając na Szawła ręce, powiedział: „Bracie, przysłał mnie Pan, Jezus, który ci się objawił na drodze, którą przybyłeś, abyś przejrzał i został napełniony Duchem Świętym”.


text:
A przyjmując jedzenie, wrócił do sił. Przez pewien czas przebywał z uczniami, którzy znajdowali się w Damaszku.


text:
Wszyscy słuchacze byli zdumieni i mówili: „Czyż to nie ten, który w Jeruzalem usiłował zniszczyć wzywających tego imienia, a i tu przyszedł po to, aby ich w kajdanach odprowadzić do arcykapłanów?”


text:
Szaweł tymczasem rósł w siłę i wprawiał w zakłopotanie Żydów mieszkających w Damaszku, wykazując, że Ten jest Mesjaszem.


text:
Po przybyciu do Jeruzalem próbował dołączyć się do uczniów, lecz wszyscy bali się go, nie wierząc, że jest uczniem.


text:
Dopiero Barnaba wziął go, zaprowadził do apostołów i opowiedział im, w jaki sposób zobaczył na drodze Pana, i że [Pan] mówił do niego, i jak w Damaszku przemawiał odważnie w imię Jezusa.


text:
Tak zatem Kościół odzyskał pokój w całej Judei, Galilei i Samarii. Umacniając się i żyjąc w bojaźni Pana i według zachęty ze strony Ducha Świętego, wzrastał w liczbie.


text:
Spotkał tam pewnego człowieka imieniem Eneasz, który od ośmiu lat leżał na łożu, bo był sparaliżowany.


text:
Piotr odezwał się do niego: „Eneaszu, Jezus Chrystus przywraca ci zdrowie. Wstań i zaściel to”. On wstał od razu.


text:
W Jafie była pewna uczennica, imieniem Tabita — w przekładzie znaczy to Gazela. Była ona bogata w dobre uczynki i dzieła miłosierdzia, które spełniała.


text:
W tych właśnie dniach zdarzyło się, że zachorowała i umarła. Umyto ją zatem i złożono w sali na piętrze.


text:
Lidda leży blisko Jafy, więc gdy uczniowie dowiedzieli się, że jest tam Piotr, wysłali do niego dwóch mężczyzn z taką prośbą: „Przyjdź do nas, nie zwlekając”.


text:
Piotr wstał i wybrał się razem z tamtymi. Gdy przybył, zaprowadzono go do sali na piętrze. Otoczyły go wszystkie wdowy, płacząc i pokazując mu suknie i płaszcze, które robiła Gazela, gdy była z nimi.


text:
Usunąwszy wszystkich na zewnątrz, Piotr uklęknął, pomodlił się i zwracając się do ciała, powiedział: „Tabito, wstań”. I ona otwarła oczy. Gdy zobaczyła Piotra, usiadła.


text:
bardzo pobożny. Żył on w bojaźni Bożej, podobnie jak cała jego rodzina, wspierał lud wieloma ofiarami, i nieustannie modlił się do Boga.


text:
Około godziny dziewiątej bardzo wyraźnie zobaczył w wizji anioła Bożego, jak zbliża się do niego i mówi: „Korneliuszu !”


text:
Spojrzał na niego i pełen lęku zapytał: „Czego chcesz, Panie?” Odpowiedział mu: „Twoje modlitwy i jałmużny wzniosły się do Boga jako ofiara przypomnienia.


text:
Gdy odszedł ów rozmawiający z nim anioł, zawołał dwóch domowników i pewnego pobożnego żołnierza spośród tych, którzy bliżej z nim byli związani,


text:
Kiedy nazajutrz byli jeszcze w drodze i zbliżali się do miasta, Piotr wyszedł o godzinie szóstej na taras, aby się modlić.


text:
Oto widzi otwarte niebo i spuszczający się jakiś przedmiot, jakby wielki żagiel, osiadający czterema rogami ku ziemi.


text:
Gdy Piotr zastanawiał się niepewny, co to było za objawienie, które otrzymał, oto owi posłani przez Korneliusza ludzie, dopytując się o dom Szymona, doszli do jego bramy.


text:
Zszedł Piotr do tych ludzi i powiedział: „To właśnie mnie szukacie. Jaki jest powód waszego przybycia?”


text:
Oni odpowiedzieli: „Centurion Korneliusz, człowiek sprawiedliwy i bogobojny, cieszący się dobrą opinią u całego ludu żydowskiego, otrzymał w objawieniu od świętego anioła polecenie, by zaprosił ciebie do swojego domu i wysłuchał jakichś nauk od ciebie”.


text:
Poprosił ich więc do środka i udzielił im gościny. Nazajutrz wstał i wybrał się z nimi. Towarzyszyli mu w drodze także niektórzy bracia z Jafy.


text:
Następnego dnia wszedł do Cezarei. Korneliusz już ich wyglądał z zaproszonymi krewnymi i bliskimi przyjaciółmi.


text:
Odezwał się do nich: „Wy sami wiecie, jak niewłaściwe jest dla Żyda przestawać z kimś z innego plemienia lub przychodzić do niego. Tymczasem mnie Bóg objawił, abym żadnego człowieka nie nazywał skażonym lub nieczystym.


text:
A Korneliusz powiedział: „Cztery dni temu, licząc od tej godziny, modliłem się w swoim domu o dziewiątej. Stanął wtedy przede mną jakiś mąż w lśniącej szacie


text:
A zatem wyślij ludzi do Jafy i zaproś Szymona, który nosi przydomek Piotra. Gości on w domu Szymona, garbarza, tuż przy morzu.


text:
Dlatego od razu posłałem do ciebie, a ty łaskawie postąpiłeś przybywając. A teraz wspólnie stoimy tu przed Bogiem, by usłyszeć wszystko, co ci od Pana zostało powiedziane”.


text:
Posłał słowo synom Izraela, ogłaszając pokój za pośrednictwem Jezusa Chrystusa, który jest Panem wszystkiego.


text:
o Jezusie z Nazaretu, że Bóg Go namaścił Duchem Świętym i mocą. Przeszedł On, dobrze czyniąc i lecząc wszystkich ciemiężonych przez diabła, bo Bóg był z Nim.


text:
A my jesteśmy świadkami wszystkiego, co uczynił w kraju Żydów i w Jeruzalem. Jego właśnie zabili, zawieszając na drzewie.


text:
nie całemu ludowi, lecz nam, świadkom wybranym wcześniej przez Boga, którzy po Jego zmartwychwstaniu razem z Nim jedliśmy i piliśmy.


text:
I nakazał nam głosić to ludowi i świadczyć, że On jest owym wyznaczonym przez Boga Sędzią żywych i umarłych.


text:
O Nim to dają świadectwo wszyscy prorocy, że każdy, kto wierzy w Niego, otrzyma przez Jego imię odpuszczenie grzechów”.


text:
Wierni, którzy przyszli z Piotrem, a wywodzili się z obrzezanych, dziwili się, że dar Ducha Świętego wylany został również na pogan.


text:
„Czy ktoś mógłby odmówić wody, aby nie przyjęli chrztu ci, którzy otrzymali Ducha Świętego tak samo jak my?”


text:
I polecił, by otrzymali chrzest w imię Jezusa Chrystusa. Wówczas oni poprosili go, aby został u nich przez jakiś czas.


text:
„Modliłem się w mieście Jafie i w ekstazie ujrzałem jakiś spuszczający się przedmiot, jakby wielki żagiel, czterema rogami osiadający z nieba. Dotarł aż do mnie.


text:
Kiedy w ten przedmiot spojrzałem, zauważyłem w nim, patrząc, czworonogi ziemne, i różne bestie, i płazy, i ptactwo, co fruwa po niebie.


text:
I właśnie zaraz potem trzej mężowie wysłani do mnie z Cezarei stanęli przy domu, w którym przebywałem.


text:
Duch mi powiedział, bym poszedł z nimi bez wahania. A ze mną wybrało się także sześciu braci. I weszliśmy do domu owego człowieka.


text:
On nam opowiedział, że zobaczył w swoim domu anioła, który stanąwszy rzekł: Poślij do Jafy i zaproś Szymona, nazywanego Piotrem.


text:
Przypomniałem sobie wtedy wypowiedź Pana, kiedy mówił: Jan chrzcił wodą, wy natomiast otrzymacie chrzest w Duchu Świętym.


text:
Jeśli więc Bóg dał im ten sam dar, co i nam, gdy uwierzyliśmy w Pana, Jezusa Chrystusa, to kimże ja musiałbym być, by móc przeszkodzić Bogu!?”


text:
Po wysłuchaniu tego uspokoili się i oddali chwałę Bogu, mówiąc: „A zatem Bóg również poganom pozwolił nawrócić się ku życiu”. 


text:
Tymczasem ci, którzy rozproszyli się z powodu prześladowania, jakie miało miejsce w związku ze Szczepanem, dotarli do Fenicji, i na Cypr, i do Antiochii, lecz słowo przekazywali tylko Żydom.


text:
Niektórzy z nich byli Cypryjczykami i Cyrenejczykami. Ci po przybyciu do Antiochii przemawiali także do hellenistów, głosząc im ewangelię o Panu Jezusie.


text:
Gdy przybył i zobaczył tę łaskę Boga, ucieszył się i zachęcał wszystkich, by z oddaniem serca trwali przy Panu.


text:
Gdy znalazł, wziął z sobą do Antiochii. I tak obaj przez cały rok spotykali się na zgromadzeniach Kościoła i uczyli bardzo wielu. W Antiochii po raz pierwszy nazwano uczniów chrześcijanami.


text:
Wystąpił z nich jeden, imieniem Agabos, i oznajmił za sprawą Ducha, że na całej ziemi będzie głód. I nastał taki za Klaudiusza.


text:
Wtedy każdy z uczniów określił według swego dostatku, ile wyśle na pomoc dla braci mieszkających w Judei.


text:
A gdy zobaczył, że jest to miłe Żydom, postanowił aresztować także Piotra — a były to właśnie dni Przaśników.


text:
Pojmał go zatem i osadził w więzieniu, przekazując pod opiekę czterem czteroosobowym oddziałom żołnierzy. Chciał bowiem wydać go ludowi zaraz po święcie Paschy.


text:
Tej nocy, kiedy Herod zamierzał go wydać, Piotr spał między dwoma żołnierzami, skuty dwoma łańcuchami. Także przed bramą strażnicy pilnowali więzienia.


text:
Nagle anioł Pana się pojawił i światło zajaśniało w owym pomieszczeniu. Obudził Piotra trąceniem w bok i powiedział: „Wstań prędko”. A łańcuchy z rąk jego opadły.


text:
Anioł powiedział mu: „Załóż pas i wdziej swe sandały”. Zrobił to. I znowu rzekł do niego: „Włóż swój płaszcz i idź za mną”.


text:
Wyszedł, idąc za nim, nieświadomy, czy prawdziwe jest to, co się dzieje za sprawą anioła. Uważał, że ma widzenie.


text:
Minęli pierwszą i drugą straż, przyszli do żelaznej bramy, przegradzającej drogę do miasta — ona sama im się otwarła — wyszli i doszli do końca jednej ulicy. I zaraz anioł oddalił się od niego.


text:
Piotr, gdy oprzytomniał, powiedział: „Teraz już wiem naprawdę, że Pan posłał swego anioła i on mnie wyrwał z ręki Heroda i z wszystkich owych zamysłów Żydów”.


text:
Całkiem już przytomny przybył do domu Marii, matki Jana, zwanego też Markiem, gdzie dość duża liczba zebranych modliła się.


text:
Kiedy rozpoznała głos Piotra, z radości nie otwarła bramy, lecz pobiegła i oznajmiła, że Piotr stoi przed bramą.


text:
Tamci jej odpowiedzieli: „Oszalałaś?!” Lecz ona powtarzała z uporem, że naprawdę jest. Tamci powiedzieli: „To jego anioł”.


text:
Dał im znak ręką, by byli cicho, i wyjaśnił, jak Pan go wyprowadził z więzienia. Rzekł też: „Powiadomcie o tym Jakuba i braci”. Zaraz potem wyszedł i udał się w inne miejsce.


text:
Szukał go Herod, a gdy nie znalazł, przesłuchał straże i kazał ich aresztować. Później odszedł z Judei do Cezarei i tam się zatrzymał.


text:
Herod był bardzo zagniewany na mieszkańców Tyru i Sydonu. Więc oni wspólnie przybyli do niego i zjednawszy sobie Blasta, szambelana królewskiego, prosili o posłuchanie, bo kraj ich utrzymywał się z jego królestwa.


text:
Po wypełnieniu zadania w Jeruzalem wrócili Barnaba i Szaweł, zabierając z sobą Jana, zwanego też Markiem.


text:
W antiocheńskim Kościele prorokami i nauczycielami byli: Barnaba, Szymon z przydomkiem Niger, Lucjusz z Cyreny, Manaen, brat mleczny tetrarchy Heroda, oraz Szaweł.


text:
Kiedy sprawowali liturgię na cześć Pana i pościli, Duch Święty powiedział: „Zwolnijcie mi Barnabę i Szawła do dzieła, do którego ich wezwałem”.


text:
Gdy stanęli w Salaminie, głosili słowo Boże w synagogach żydowskich. Mieli z sobą Jana jako pomocnika.


text:
Przeszli całą wyspę aż do Pafos i tam spotkali pewnego człowieka, maga, fałszywego proroka, Żyda imieniem Bar-Jezus.


text:
Był on przy prokonsulu Sergiuszu Pawle, człowieku rozważnym, który zaprosił Barnabę i Szawła, bo pragnął usłyszeć słowo Boże.


text:
Lecz Elimas, ów mag, bo tak się tłumaczy to jego imię, przeciwstawiał się im. Dążył do odwiedzenia prokonsula od wiary.


text:
i powiedział: „O, synu diabła, pełny wszelkiego fałszu i wszelkiej nikczemności, wrogu wszelkiej sprawiedliwości, czy nie mógłbyś zaprzestać wykrzywiania prostych dróg Pana!?


text:
Oto już teraz ręka Pańska jest przeciwko tobie. Staniesz się ślepy i aż do czasu nie będziesz widział słońca”. Zaraz objęła go mgła i ciemność, tak że kręcąc się w kółko, szukał pomocnej ręki.


text:
Po odpłynięciu z Pafos grupa Pawłowa przybyła do Perge w Pamfilu. Jan jednak odłączył się od nich i wrócił do Jerozolimy.


text:
Oni natomiast wyszli z Perge i dotarli do Antiochii w Pizydii. Tam weszli w szabat do synagogi i usiedli.


text:
Po odczytaniu Prawa i Proroków przełożeni synagogi zwrócili się do nich, mówiąc: „Bracia, jeśli macie jakieś słowo zachęty do ludu, przemówcie”.


text:
Bóg tego ludu izraelskiego wybrał sobie naszych przodków, i wywyższył ten lud, gdy mieszkał jako przybysz w kraju Egipcjan, i wyprowadził ich z niego potężnym ramieniem,


text:
Wówczas zaczęli prosić o króla, więc dał im Bóg Saula, syna Kisza, męża z pokolenia Beniamina, na lat czterdzieści.


text:
Kiedy go usunął, powołał im na króla Dawida, o którym wydał takie świadectwo: Znalazłem Dawida, syna Jessego, męża według mego serca, który wypełni każdą mą wolę.


text:
A kiedy Jan dopełniał już swego biegu, mówił: Czemu sądzicie, że to ja jestem? To nie ja jestem, lecz właśnie już za mną idzie. A ja nie jestem godzien sandałów z nóg Jego zdjąć.


text:
Bracia, synowie Abrahamowego rodu i wszyscy z was bojący się Boga, to nam ta wiadomość o zbawieniu została przesłana.


text:
Bo mieszkańcy Jeruzalem i ich przywódcy nie uznali Go, a osądzając spełnili wypowiedzi Proroków, odczytywane w szabat.


text:
I przez wiele dni ukazywał się tym, którzy z Nim razem przyszli z Galilei do Jeruzalem, a którzy teraz są Jego świadkami wobec ludu.


text:
Bóg ją spełnił dla nas, ich potomków, wzbudzając Jezusa, jak też jest napisane w psalmie drugim: Syn mój Ty jesteś, ja dziś Cię zrodziłem.


text:
A że Go spośród umarłych wywiódł, aby nie wrócił już do zepsucia, to tak powiedział: Spełnię wam te święte, godne wiary [obietnice] Dawidowe.


text:
A przecież Dawid, gdy przestał służyć swemu pokoleniu, zasnął z woli Boga, przeniesiony został do swych ojców i doznał zepsucia.


text:
Niech zatem, bracia, będzie wam wiadome, że za Jego sprawą ogłasza się wam odpuszczenie grzechów i wszystkiego, z czego w Prawie Mojżeszowym nie mogliście zostać usprawiedliwieni.


text:
Zobaczcie, pełni pogardy, zdumiejcie się i zniknijcie! Bo ja taki czyn czynię za dni waszych: czyn, w który nie uwierzycie, gdy ktoś wam powie”.


text:
Po zamknięciu zebrania poszło za Pawłem i Barnabą wielu Żydów i pobożnych prozelitów. Rozmawiali z nimi, zachęcając do wytrwania w owej łasce Boga.


text:
Gdy jednak Żydzi zobaczyli te tłumy, unieśli się zazdrością i rzucając obelgi zaczęli występować przeciwko temu, co mówił Paweł.


text:
Wtedy Paweł i Barnaba śmiało powiedzieli: „Trzeba było, aby słowo Boże najpierw wam zostało ogłoszone. Skoro jednak odpychacie je od siebie i nie uważacie siebie za godnych życia wiecznego, to zwracamy się do pogan.


text:
Pan bowiem tak nam nakazał: Ustanowiłem Cię światłem dla pogan, abyś był zbawieniem aż po krańce ziemi”.


text:
Poganie słuchając radowali się i wysławiali słowo Pana. Uwierzyli ci, którzy byli gotowi do życia wiecznego.


text:
Żydzi tymczasem podburzyli pewne dostojne i pobożne kobiety oraz najważniejszych w mieście, wywołali wrogie działania przeciwko Pawłowi i Barnabie, i wyrzucili ich poza swe granice.


text:
Podobnie było w Ikonium: Weszli do synagogi Żydów i tak przemówili, że uwierzyło wielkie mnóstwo Żydów i pogan.


text:
Pozostali tam jednak przez dłuższy czas, przemawiając odważnie dzięki Panu, który potwierdzał słowo swej łaski sprawiając, że przez ich ręce dokonywały się znaki i cudy.


text:
Kiedy wściekłość pogan i Żydów dojrzała do tego, aby wraz ze swymi przywódcami znieważyć ich i ukamienować,


text:
Był w Listrze pewien człowiek o bezwładnych nogach, kaleka od wyjścia z łona matki. Nigdy nie chodził.


text:
Wysłuchał on przemówienia Pawła. Paweł spojrzawszy na niego dostrzegł, że ma wiarę potrzebną do uzdrowienia.


text:
Rozkazał mu zatem stanowczym głosem: „Stań prosto na swych nogach!” On poderwał się i zaczął chodzić.


text:
Gdy lud zobaczył, co Paweł uczynił, zaczął wykrzykiwać po likaońsku, mówiąc: „Bogowie upodobnili się do ludzi i zeszli do nas!”


text:
Tymczasem kapłan Zeusa, tego sprzed miasta, przyprowadził byki ozdobione wieńcami do bramy i chciał wraz z tłumem zabić je na ofiarę.


text:
Gdy obaj apostołowie, Barnaba i Paweł, usłyszeli o tym, rozdarli swe szaty, wybiegli przed ten tłum z krzykiem


text:
i wołali: „Ludzie, co wy robicie!? Przecież my ludźmi jesteśmy tak samo wrażliwymi na cierpienia jak wy, a wam głosimy ewangelię, abyście się odwrócili od tych tu daremnych [kultów] ku Bogu naprawdę żyjącemu. On stworzył niebo, i ziemię, i morze, i wszystko, co w nich.


text:
Choć jednak nie zaniechał świadczenia o sobie, bo dobro czynił. Dawał wam przecież deszcz z nieba, i porę owoconośną, a serca wasze napełniał pokarmem radości”.


text:
Tymczasem przyszli Żydzi z Antiochii i Ikonium i podjudzili tłum, tak że obrzucono Pawła kamieniami i wywleczono go poza miasto, sądząc, że już umarł.


text:
Gdy jednak otoczyli go uczniowie, podniósł się i wrócił do miasta. A nazajutrz odszedł z Barnabą do Derbe.


text:
Po przekazaniu temu miastu ewangelii i po zdobyciu wielu uczniów wrócili do Listry, potem do Ikonium i do Antiochii.


text:
Umacniali tam dusze uczniów i zachęcali do trwania w wierze, bo jest konieczne, abyśmy do królestwa Bożego wchodzili przez wiele udręk.


text:
W każdym Kościele wybrali im starszych i po modlitwie połączonej z postem powierzali ich Panu, w którego uwierzyli.


text:
Stamtąd odpłynęli do Antiochii, gdzie z łaski Boga zostali oddani do dzieła, które właśnie wypełnili.


text:
Gdy tam stanęli, zebrali Kościół i opowiedzieli, co Bóg uczynił przy ich udziale i że poganom otworzył bramę do wiary.


text:
Pewni [ludzie] przybyli z Judei i pouczali braci: „Jeśli nie poddacie się obrzezaniu zgodnie ze zwyczajem Mojżeszowym, nie możecie dostąpić zbawienia”.


text:
Ponieważ powstał niemały spór i dyskusja między Pawłem i Barnabą a tamtymi, postanowiono, by Paweł, Barnaba i jeszcze niektórzy z nich udali się do apostołów i starszych w Jeruzalem w sprawie owego sporu.


text:
Ci więc wysłannicy Kościoła szli przez Fenicję i Samarię i opowiadali o nawróceniu pogan, sprawiając tym wielką radość braciom.


text:
A kiedy przybyli do Jeruzalem, zostali przyjęci przez Kościół, przez apostołów i przez starszych. Opowiedzieli, co Bóg uczynił przy ich udziale.


text:
Wystąpili wtedy niektórzy już wierzący, wywodzący się z odłamu faryzeuszy, i powiedzieli, że należy ich wezwać do obrzezania i do przestrzegania Prawa Mojżeszowego.


text:
Gdy wielki spór się wywiązał, wystąpił Piotr i przemówił do nich: „Bracia, wy przecież wiecie, że już przed wielu dniami wybrał mnie Bóg spośród was, aby poganie usłyszeli z moich ust słowa ewangelii i by uwierzyli.


text:
Dlaczego zatem dziś kusicie Boga, by na kark uczniów nałożył jarzmo, którego nie mieli siły udźwignąć ani nasi ojcowie, ani my?


text:
Uspokoiło się całe zgromadzenie i słuchało opowiadań Barnaby i Pawła o tym, jakie znaki i cudy uczynił wśród pogan Bóg przez nich.


text:
Szymon przedstawił, jak to najpierw sam Bóg spojrzał na pogan, aby z nich wziąć lud dla imienia swego.


text:
by pozostali ludzie odszukali Pana, a tak samo wszyscy poganie, u których zostało wezwane imię moje nad nimi — mówi Pan, który czyni to


text:
lecz posłać im nakaz, aby się trzymali daleko od zmazy bożków, od rozwiązłości, od tego, co zostało uduszone, i od krwi.


text:
Przecież Mojżesz już od najdawniejszych pokoleń ma swych heroldów w każdym mieście, bo co szabat jest czytany w synagogach”.


text:
Wtedy apostołowie, starsi i cały Kościół postanowili wybrać mężów spośród siebie i wysłać do Antiochii razem z Pawłem i Barnabą, a mianowicie Judę z przydomkiem Barsabas i Sylasa, mężów wyróżniających się wśród braci.


text:
Wysłali też przez nich takie pismo: „Apostołowie i starsi bracia pozdrowienie pochodzącym z pogan braciom w Antiochii, Syrii i Cylicji.


text:
Gdy dowiedzieliśmy się, że niektórzy, wychodząc od nas, choć im nie kazaliśmy, posiali niepokój wśród was, wypaczając wasze dusze,


text:
postanowiliśmy na wspólnym zebraniu, by posłać do was wybranych mężów razem z umiłowanymi przez nas Barnabą i Pawłem,


text:
Postanowiliśmy mianowicie, Duch Święty i my, nie nakładać na was żadnego więcej ciężaru poza tym oto najbardziej niezbędnym:


text:
unikać pokarmów z ofiar dla bożków, i krwi, i tego, co zostało uduszone, i rozwiązłości. Dobrze zrobicie, strzegąc siebie przed tym. Bądźcie zdrowi”.


text:
Spędzili tam jakiś czas i potem zostali przez braci spokojnie przygotowani na powrotną drogę do tych, którzy ich przysłali.


text:
Paweł natomiast i Barnaba zajmowali się nadal nauczaniem w Antiochii i głoszeniem wraz z wielu innymi radosnej nowiny słowa Pańskiego.


text:
Po pewnym czasie powiedział Paweł do Barnaby: „Wróćmy i zobaczmy, jak się mają bracia w każdym z tych miast, gdzie głosiliśmy słowo Pańskie”.


text:
Paweł natomiast uważał, że skoro odszedł od nich w Pamfilii i nie towarzyszył im w tamtym dziele, to brać go z sobą nie należy.


text:
Doszedł również do Derbe i Listry. A był tam właśnie pewien uczeń imieniem Tymoteusz, syn Żydówki, która już uwierzyła, i ojca poganina.


text:
Paweł chciał, by i on z nim poszedł. Zabrawszy go zatem poddał obrzezaniu ze względu na Żydów, którzy byli w tamtejszych miejscowościach. Wszyscy bowiem wiedzieli, że jego ojciec jest poganinem.


text:
Wtedy Paweł miał w nocy wizję: stał pewien Macedończyk i prosił go mówiąc: „Przepraw się do Macedonii i przyjdź nam z pomocą”.


text:
Gdy tylko otrzymał tę wizję, zaraz staraliśmy się wybrać do Macedonii, wnioskując, że sam Bóg nas wzywa, abyśmy im zanieśli ewangelię. 


text:
stamtąd natomiast do Filippi, które jest kolonią, miastem pierwszego okręgu Macedonii. W tym mieście spędziliśmy jakiś czas.


text:
W szabat wyszliśmy poza bramę miasta nad rzekę, gdzie, jak sądziliśmy, było miejsce modlitwy. Usiedliśmy tam i rozmawialiśmy z zebranymi kobietami.


text:
Słuchała też pewna kobieta imieniem Lidia, pochodząca z Tiatyry sprzedawczyni purpury, czcicielka Boga. Pan otwarł jej serce, tak że zaczęła się skłaniać do tego, co mówił Paweł.


text:
Gdy przyjęła chrzest ona i jej dom, zaprosiła [nas], mówiąc: „Jeśli już uznaliście mnie za wierzącą w Pana, chodźcie do mojego domu i zostańcie”. I wymogła to na nas.


text:
Gdy szliśmy na to miejsce modlitwy, spotkała nas przypadkowo pewna niewolnica, opanowana przez wieszczego ducha. Wieszczeniem przynosiła swym panom duże dochody.


text:
Idąc teraz za Pawłem i za nami, wykrzykiwała mówiąc: „Ci ludzie są sługami Boga najwyższego. Oni was uczą drogi zbawienia”.


text:
Robiła to przez wiele dni. Wreszcie zmęczony tym Paweł, zwracając się do owego ducha, powiedział: „W imię Jezusa Chrystusa nakazuję ci wyjść z niej”. I w tej chwili z niej wyszedł.


text:
Gdy jej panowie spostrzegli, że odeszła ich nadzieja na dalsze dochody, złapali Pawła i Sylasa i zaciągnęli ich na agorę do władz.


text:
Po doprowadzeniu ich przed sprawujących władzę powiedzieli: „Ci ludzie, będący Żydami, powodują zamieszki w naszym mieście.


text:
Gdy im wymierzono wiele razów, wrzucili ich do więzienia, nakazując jego strażnikowi, by ich dobrze pilnował.


text:
Ten, skoro otrzymał taki nakaz, wtrącił ich do najgłębszej części więzienia i drewnianymi dybami unieruchomił im nogi.


text:
Nagle nastąpił silny wstrząs ziemi, tak że wzruszyły się fundamenty więzienia. W tej samej chwili otwarły się wszystkie drzwi i z wszystkich opadły kajdany.


text:
Wyrwany ze snu strażnik, gdy zobaczył otwarte drzwi więzienia, sięgnął po miecz, aby się zabić, bo był przekonany, że więźniowie uciekli.


text:
Tymczasem Paweł zawołał donośnym głosem mówiąc: „Nie rób sobie żadnej krzywdy, bo wszyscy tu nadal jesteśmy”.


text:
Zajął się więc nimi o tej godzinie nocnej, opatrzył rany i od razu sam z wszystkimi swoimi przyjął chrzest.


text:
Strażnik więzienia przekazał te słowa Pawłowi, [mówiąc]: „Władze przysłały tu, że macie zostać zwolnieni. Teraz zatem już wyjdźcie i idźcie w pokoju”.


text:
Paweł jednak powiedział do tamtych: „Bez sądu, publicznie poddali nas chłoście, nas, obywateli rzymskich, i wrzucili nas do więzienia, a teraz cichaczem nas usuwają!? O, nie! Niech sami tu przyjdą i nas wyprowadzą”.


text:
Posterunkowi przekazali te słowa sprawującym władzę. Przestraszyli się słysząc, że tamci są Rzymianami.


text:
Udał się Paweł do nich według swego zwyczaju i przez trzy szabaty rozprawiał z nimi, opierając się na Pismach.


text:
Tak oto wyjaśniał im i dowodził: „Mesjasz miał cierpieć i powstać z martwych”, oraz: „Ten, którego ja wam głoszę, Jezus, jest Mesjaszem”.


text:
Niektórzy z nich uwierzyli i przyłączyli się do Pawła i Sylasa, podobnie wielka liczba czcicieli spośród pogan i niemało wpływowych kobiet.


text:
Żydzi jednak unieśli się zawiścią, dobrali z agory jakichś zepsutych ludzi i wywołując zbiegowisko, poruszyli miasto. Przybyli pod dom Jazona z zamiarem wyprowadzenia ich przed tłum.


text:
Gdy ich nie znaleźli, zaciągnęli Jazona i niektórych braci przed politarchów, krzycząc: „To burzyciele państwa! Już i tutaj przybyli!


text:
To Jazon ich przyjął! Oni wszyscy występują przeciwko dekretom Cezara, bo głoszą, że inny jest królem — jakiś Jezus!”


text:
Tymczasem bracia natychmiast, w nocy, wysłali Pawła i Sylasa do Berei. Po przybyciu udali się tam do synagogi Żydów.


text:
Ci tutaj okazali się bardziej szlachetni od tamtych w Tesalonice, bo przyjęli słowo z wielkim zapałem. Codziennie badali Pisma, czy rzeczywiście tak jest.


text:
Kiedy Żydzi z Tesaloniki dowiedzieli się, że Paweł głosi słowo Boże w Berei, przybyli tam i zaczęli wywoływać i podburzać zbiegowisko ludzi.


text:
Bracia zatem natychmiast wyprawili Pawła, tak że odszedł w stronę morza. Sylas natomiast i Tymoteusz pozostali tam jeszcze.


text:
Odprowadzający towarzyszyli Pawłowi aż do Aten. Stamtąd wrócili, otrzymawszy polecenie dla Sylasa i Tymoteusza, by jak najszybciej przyszli do niego.


text:
Gdy Paweł czekał na nich w Atenach, duch jego rozpalał się gniewem, bo widział, że w tym mieście pełno jest wizerunków bóstw.


text:
W synagodze nawiązywał rozmowy z Żydami i z czcicielami [Boga], a codziennie na agorze z przygodnie spotkanymi.


text:
Natknęli się na niego również niektórzy filozofowie epikurejscy i stoiccy i jedni pytali: „Co chce powiedzieć ten gawron?”, a inni: „Zdaje się, że to głosiciel jakichś obcych bogów” — a to z tej racji, że mówił o Jezusie i o zmartwychwstaniu.


text:
Wzięli go zatem z sobą i zaprowadzili na Wzgórze Aresa, mówiąc: „Czy moglibyśmy się dowiedzieć, co to jest za nauka, ta przez ciebie głoszona?


text:
Bo jakieś tu dziwne rzeczy sączysz nam do uszu. Chcielibyśmy się więc dowiedzieć, co one mają znaczyć”.


text:
A wszyscy Ateńczycy i mieszkający tam przybysze na nic innego tak chętnie czasu nie poświęcają, jak na powtarzanie i na słuchanie najświeższych nowinek.


text:
Paweł zatem, postawiony na środku Wzgórza Aresa, tak przemówił: „O Ateńczycy, na każdym kroku tu widzę, jak bardzo jesteście religijni.


text:
Gdy bowiem chodziłem, oglądając to, co służy waszej religii, napotkałem też ołtarz, na którym było napisane: Bogu niepoznawalnemu. Co więc czcicie, nie znając, ja wam przynoszę w poselstwie.


text:
Bóg, Stwórca świata i wszystkiego, co w nim, On, skoro nieba i ziemi jest Panem, nie mieszka w świątyniach ręką uczynionych;


text:
ani rąk ludzi nie potrzebuje do obsługi, jakby odczuwał niedostatek czegoś, bo sam każdemu dał życie, i tchnienie, i wszystko.


text:
Z jednego wywiódł każde plemię ludzkie, aby zasiedlali całe oblicze ziemi — a ich zasiedlaniu wyznaczył ściśle określone czasy i granice —


text:
oraz by szukali Boga, aby dotknąć Go niemal i znaleźć, bo naprawdę niedaleko On jest od każdego z nas.


text:
W Nim bowiem żyjemy, poruszamy się i jesteśmy, co również powiedzieli niektórzy z waszych poetów: Bo też Jego plemieniem jesteśmy.


text:
Skoro więc jesteśmy plemieniem Boga, nie powinniśmy uważać, że Bóstwo jest podobne do złota, czy srebra, czy kamienia — do wytworu zręczności i pomysłowości człowieka.


text:
gdyż wyznaczył dzień, w którym sprawiedliwie będzie sądził świat przez Człowieka, którego ustanowił, dając wszystkim porękę przez wskrzeszenie Go z martwych”.


text:
Gdy usłyszeli o wskrzeszeniu umarłych, jedni zaczęli kpić, a inni powiedzieli: „O tym posłuchamy cię innym razem”.


text:
Jednak niektórzy ludzie przyłączyli się do niego i uwierzyli. Wśród nich Dionizy Areopagita, kobieta imieniem Damaris, a z nimi jeszcze inni.


text:
Natknął się tam na pewnego Żyda, imieniem Akwila, rodem z Pontu, który niedawno przybył z Italii, i na Pryscyllę, jego żonę, bo właśnie Klaudiusz wydał nakaz, by wszyscy Żydzi wynieśli się z Rzymu. Poszedł do nich


text:
i ponieważ był tego samego zawodu, zatrzymał się u nich i zaczął pracować. Z zawodu byli wytwórcami namiotów.


text:
Kiedy dotarli z Macedonii Sylas i Tymoteusz, Paweł całkowicie zajął się słowem, przekonując Żydów, że Jezus jest Mesjaszem.


text:
A gdy się przeciwstawiali i rzucali obelgi, on, strząsając swe szaty, rzekł im: „Krew wasza [niech spadnie] na waszą głowę. Od dziś będę chodził do pogan czysty”.


text:
I odwróciwszy się, wszedł do domu pewnego czciciela Boga, imieniem Tycjusz Justus. Dom jego graniczył z synagogą.


text:
Jednak przełożony synagogi, Kryspus, uwierzył w Pana razem z całym swym domem. Także wielu Koryntian słuchając uwierzyło i przyjęło chrzest.


text:
bo ja jestem z tobą i nikt cię nie tknie, by ci krzywdę wyrządzić. W tym bowiem mieście wielu ludzi do mnie należy”.


text:
Kiedy Gallio został prokonsulem Achai, Żydzi jednomyślnie wystąpili przeciwko Pawłowi. Przyprowadzili go przed trybunał


text:
Gdy Paweł miał już otworzyć usta, Gallio powiedział do Żydów: „Gdyby chodziło o jakąś zbrodnię lub o czyn zdrożny, cierpliwie bym was wysłuchał, Żydzi, co do słowa.


text:
Skoro natomiast rzecz jest w sporze o słowa i nazwy i o wasze Prawo, sami to rozpatrujcie. Nie zamierzam być sędzią takich spraw”.


text:
Wtedy wszyscy chwycili Sostenesa, przełożonego synagogi, bili go przed trybunałem, a Gallio w ogóle nie zwracał na to uwagi.


text:
Paweł pozostał tam jeszcze przez wiele dni. Potem pożegnał się z braćmi i po ostrzyżeniu w Kenchrach głowy — bo złożył ślub — odpłynął do Syrii, a razem z nim Pryscylla i Akwila.


text:
ale przy pożegnaniu powiedział: „Znowu przyjdę do was, jeśli taka będzie wola Boga”. I odpłynął z Efezu.


text:
Po upływie pewnego czasu wybrał się i obchodził po kolei miejsca w Galacji i Frygii, umacniając wszystkich uczniów.


text:
Pewien Żyd imieniem Apollos, rodem z Aleksandrii, człowiek wymowny, przybył do Efezu, a był bardzo biegły w zakresie Pism.


text:
Przyjął on już pewne pouczenia o drodze Pańskiej i teraz z zapałem ducha przemawiał i dokładnie wykładał o tym, co dotyczy Jezusa, choć chrzest znał tylko Janowy.


text:
Zaczął on śmiało występować w synagodze. Gdy posłuchali go Pryscylla i Akwila, wzięli go do siebie i dokładniej mu wyłożyli drogę Bożą.


text:
Ponieważ chciał przepłynąć do Achai, bracia napisali polecający list do uczniów, aby go przyjęli. Gdy tam przybył, wiele pomógł tym, którzy już z łaski Bożej uwierzyli,


text:
bo zdecydowanie zbijał argumenty Żydów, wykazując publicznie na podstawie Pism, że Jezus jest Mesjaszem.


text:
Kiedy Apollos był już w Koryncie, Paweł po przejściu krain w głębi lądu dotarł do Efezu. Znalazł tam grupę uczniów.


text:
Zapytał ich: „Czy gdy uwierzyliście, otrzymaliście Ducha Świętego?” A oni mu na to: „Przecież nawet nie słyszeliśmy, że jest jakiś Duch Święty”.


text:
Paweł wyjaśnił: „Jan chrzcił chrztem nawrócenia, wzywając lud do wiary w Idącego za nim, to znaczy w Jezusa”.


text:
Kiedy Paweł nałożył na nich ręce, zstąpił na nich Duch Święty, tak że mówili językami i prorokowali.


text:
Chodząc do synagogi, nauczał śmiało przez trzy miesiące, prowadził rozmowy i przekonywał o sprawach dotyczących królestwa Bożego.


text:
Gdy jednak niektórzy, trwając w zatwardziałości i opierając się wierze, zaczęli przed całym zgromadzeniem rzucać klątwy na tę drogę, odszedł od nich, odłączył uczniów i codziennie rozprawiał w szkole Tyrannosa.


text:
tak że nawet chusty czy fartuchy z jego ciała przenoszono na cierpiących i choroby ich opuszczały, a złe duchy odstępowały.


text:
Również niektórzy wędrowni egzorcyści żydowscy próbowali wzywać imienia Pana Jezusa nad opanowanymi przez złe duchy, mówiąc: „Zaklinam was na Jezusa, którego głosi Paweł”.


text:
I ten człowiek, w którym był zły duch, rzucił się na nich, pokonał ich, a takiej siły przeciwko nim użył, że nadzy i poranieni uciekli z owego domu.


text:
Stało się to wiadome wszystkim Żydom i poganom mieszkającym w Efezie. Strach padł na nich wszystkich i wielbili imię Pana Jezusa.


text:
Duża liczba uprawiających magię przynosiła swe księgi i paliła je wobec wszystkich. Po obliczeniu ich wartości wypadła suma pięćdziesięciu tysięcy monet srebrnych.


text:
Po tych wydarzeniach Paweł postanowił sobie w duchu, że przejdzie przez Macedonię i Achaję, a potem uda się do Jerozolimy. Powiedział też: „Gdy tam przyjdę, będę musiał i Rzym odwiedzić”.


text:
I posłał do Macedonii dwóch z tych, którzy mu pomagali: Tymoteusza i Erasta, a sam pozostał jeszcze przez pewien czas na terenie Azji.


text:
Otóż pewien człowiek, imieniem Demetriusz, jubiler wyrabiający srebrne świątyńki Artemidy i przez to dostarczający majstrom niemałego zarobku,


text:
zebrał ich i innych pracowników związanych z tym [rzemiosłem] i powiedział: „Ludzie, dobrze wiecie, że z tego interesu płynie nam dostatek.


text:
A teraz widzicie i słyszycie, że nie tylko w Efezie, lecz niemal w całej Azji ów Paweł otumanił namowami znaczną liczbę pospólstwa, gadając, że nie są bogami ci rękami zrobieni.


text:
Grozi nam nie samo to tylko, że ten nasz zawód pójdzie w pogardę, lecz że nawet sanktuarium wielkiej bogini Artemidy za nic będzie uznane. I chyba już niedługo z majestatu swego odarta zostanie ta, którą czci cała Azja i świat zamieszkały!”


text:
I miasto ogarnął zamęt. Ruszyli gromadnie do teatru, porwawszy z sobą Gajusa i Arystarcha, Macedończyków towarzyszących Pawłowi w wyprawie.


text:
A tam jedni przekrzykiwali drugich, bo zgromadzenie było bezładne i większość nie wiedziała, po co się zebrali.


text:
Z tłumu wybrano Aleksandra, bo go Żydzi wypchnęli. Aleksander, dając znak ręką, chciał wytłumaczyć ludziom.


text:
Gdy jednak rozpoznali w nim Żyda, krzyk zgodny wszystkich się podniósł, i wołali przez blisko dwie godziny: „Artemida Efeska wielka!!!”


text:
Gdy wreszcie sekretarz uspokoił ten tłum, powiedział: „Efezjanie, czy jest taki człowiek, który by nie wiedział, że ten nasz gród jest strażnikiem przybytku Wielkiej Artemidy i [figury], która spadła z nieba?


text:
No bo przyprowadziliście tutaj tych ludzi: ani nie świętokradców, ani nie bluźnierców naszej bogini.


text:
Jeżeli Demetriusz i towarzyszący mu mistrzowie sztuki mają sprawę przeciw komuś, to są sądy na agorze, są prokonsulowie, niech tam strony się skarżą.


text:
A tak, to grozi nam oskarżenie o dzisiejsze rozruchy, bo nie mamy żadnej racji, którą moglibyśmy wyjaśnić to zbiegowisko”.


text:
Gdy rozruchy ustały, Paweł zwołał uczniów, dodał im otuchy i po pożegnaniu rozstał się z nimi, by udać się w drogę do Macedonii.


text:
Tam spędził trzy miesiące. Gdy już zamierzał odpłynąć do Syrii, Żydzi przygotowali zasadzkę na niego. Postanowił zatem wracać przez Macedonię.


text:
W podróży towarzyszyli mu: Sopatros z Berei, syn Pyrrusa, a z Tesaloniczan Arystarch i Sekundus, dalej Gajus z Derbe i Tymoteusz, wreszcie Tychik i Trofim, mieszkańcy Azji.


text:
My tymczasem po święcie Przaśników wypłynęliśmy z Filippi i piątego dnia dotarliśmy do nich do Troady. Spędziliśmy tam siedem dni.


text:
W pierwszym dniu tygodnia, gdy się zebraliśmy na łamanie chleba, Paweł rozmawiał z nimi, zamierzając następnego dnia udać się dalej. Przedłużył tę rozmowę aż do północy.


text:
A pewien młodzieniec imieniem Eutych siedział w oknie. Senność bardzo go ogarniała, bo Paweł przedłużał rozmowę. W końcu zmorzony snem spadł w dół z trzeciego piętra. Podniesiono go martwego.


text:
Paweł zszedł na dół, pochylił się nad nim, wziął go na ręce i powiedział: „Nie róbcie zamieszania, bo jego dusza jest w nim nadal”.


text:
Wszedł z powrotem, połamał chleb, zjadł i rozmawiał jeszcze długo, aż do świtu. I prosto stamtąd wyruszył w drogę.


text:
My wcześniej poszliśmy na statek i odpłynęliśmy do Assos, by stamtąd zabrać Pawła, bo tak zadecydował, chcąc sam dojść pieszo.


text:
Stamtąd odpłynęliśmy nazajutrz, dotarliśmy naprzeciw Chios i następnego dnia podeszliśmy do Samos. Dzień później znaleźliśmy się już w Milecie.


text:
Bo Paweł postanowił opłynąć Efez bokiem, ażeby w Azji nie tracić czasu. Śpieszył się bowiem, aby znaleźć się w Jerozolimie, jeśli to tylko będzie możliwe, na dzień Pięćdziesiątnicy.


text:
Gdy przybyli, przemówił do nich: „Znacie mój pobyt u was przez cały czas od pierwszego dnia, w którym przyszedłem do Azji.


text:
Służyłem Panu z całą pokorą, ze łzami, znosząc ciężkie próby, które mnie dotykały z powodu zasadzek ze strony Żydów.


text:
Nie uchylałem się przed niczym, co sprzyjało temu, by wam coś przekazać i pouczyć was czy to publicznie, czy po domach.


text:
A oto teraz, przynaglony przez Ducha, jestem w drodze do Jeruzalem, niepewny, co mnie tam innego spotka


text:
Lecz nie uważam swojego życia za warte ceny choćby jednego słowa, bylebym tylko dopełnił swego biegu i tej posługi, którą otrzymałem od Pana Jezusa, bylebym tylko świadczył do końca o ewangelii łaski Boga.


text:
I oto teraz wiem, że wy wszyscy, wśród których chodziłem, by głosić królestwo, już więcej mnie nie zobaczycie.


text:
Czuwajcie nad sobą i nad całą owczarnią, w której Duch Święty postawił was jako strażników, abyście paśli Kościół Boga, który nabył dla siebie własną krwią.


text:
Dlatego bądźcie czujni pamiętając, że przez trzy lata, dniem i nocą, nieustannie ze łzami pouczałem każdego z was.


text:
A teraz polecam was Bogu i słowu Jego łaski. Ono jest zdolne budować i dać dział wśród wszystkich uświęconych.


text:
We wszystkim dawałem wam przykład, że tak pracując, powinniście pomagać słabym i pamiętać o słowach Pana Jezusa, bo to On powiedział: Więcej szczęścia jest w dawaniu niż w braniu”.


text:
Najbardziej cierpieli z powodu tego zdania, w którym powiedział, że już go więcej nie zobaczą. Potem odprowadzili go na statek.


text:
Gdy wreszcie wypłynęliśmy po rozstaniu się z nimi, wzięliśmy kurs prosto na Kos, a nazajutrz na Rodos, stamtąd natomiast na Patarę.


text:
Pokazaliśmy się Cyprowi, zostawiliśmy go po lewej stronie i płynęliśmy na Syrię. Tak dotarliśmy do Tyru, gdzie statek zdawał swój towar.


text:
Odnaleźliśmy uczniów i zatrzymaliśmy się tam na siedem dni. Mówili oni za sprawą Ducha Świętego Pawłowi, aby nie szedł do Jerozolimy.


text:
Gdy nam te dni dobiegły końca, ruszyliśmy w drogę. Wszyscy wraz z kobietami i dziećmi odprowadzili nas aż za miasto. Nad morzem uklęknęliśmy i pomodliliśmy się,


text:
Kończąc nasze żeglowanie, dotarliśmy z Tyru do Ptolemajdy. Tam pozdrowiliśmy braci i pozostaliśmy u nich jeden dzień.


text:
Nazajutrz odeszliśmy i przybyliśmy do Cezarei, gdzie wstąpiliśmy do domu Filipa ewangelisty, jednego z owych siedmiu. Zatrzymaliśmy się u niego.


text:
Przyszedł on do nas, wziął pas Pawła, związał nim swe nogi i ręce i powiedział: „To mówi Duch Święty: Męża, którego pas ten jest, tak zwiążą w Jeruzalem Żydzi i wydadzą w ręce pogan”.


text:
Na to Paweł odparł: „Czemu to robicie, płacząc i rozczulając me serce? Przecież ja jestem gotów nie tylko dać się związać w Jeruzalem, ale i umrzeć dla imienia Pana Jezusa”.


text:
Poszli z nami niektórzy uczniowie z Cezarei, by zaprowadzić nas w gościnę do niejakiego Mnazona, Cypryjczyka, już od dawna ucznia.


text:
Po wysłuchaniu oddali chwałę Bogu. Potem powiedzieli mu: „Widzisz, bracie, jak wiele tysięcy jest tych, którzy wśród Żydów już uwierzyli, a wszyscy gorliwie przestrzegają Prawa.


text:
A o tobie dotarła do nich pogłoska, że wszystkich Żydów rozproszonych wśród pogan wzywasz w swym nauczaniu do odejścia od Mojżesza, bo mówisz, aby nie poddawali dzieci obrzezaniu i aby postępowali niezgodnie z obyczajami.


text:
Zrób więc, jak ci powiemy. Mamy tu czterech mężczyzn, na których ciąży obowiązek dopełnienia ślubów.


text:
Weź ich z sobą, poddaj się razem z nimi oczyszczeniu i zapłać za nich, aby ostrzygli sobie głowę. Wtedy wszyscy poznają, że bezpodstawne było, co o tobie mówiła pogłoska; że przeciwnie, także ty w swoim zachowaniu przestrzegasz Prawa.


text:
A jeśli chodzi o tych pogan, którzy uwierzyli, to my przecież już wysłaliśmy im nasze rozstrzygnięcie: że mają się wystrzegać pokarmów z ofiar dla bożków, i krwi, i uduszonego, i rozwiązłości”.


text:
Paweł zatem następnego dnia wziął z sobą tych mężczyzn, razem z nimi poddał się oczyszczeniu i wszedł na teren świątyni, zgłaszając termin, w którym po ukończeniu dni oczyszczenia złożona zostanie ofiara za każdego z nich.


text:
Gdy już siedem dni miało się skończyć, zobaczyli go na terenie świątyni Żydzi z Azji. Podburzyli cały tłum i rzucili się na niego


text:
krzycząc: „Biegnijcie tu z pomocą! To jest ten człowiek, który wszystkim wszędzie głosi nauki wrogie ludowi, i Prawu, i temu tu miejscu, a nadto jeszcze wprowadził pogan tu na teren świątyni i sprofanował to święte miejsce”.


text:
Nieco wcześniej bowiem widzieli z nim w mieście Trofima z Efezu i myśleli, że Paweł wprowadził go na teren świątyni.


text:
Poruszyło się całe miasto i zrobiło się wielkie zbiegowisko ludzi. Porwali Pawła i ciągnęli go poza teren świątyni. I zaraz zamknięto jej bramy.


text:
Natychmiast zatem wziął z sobą żołnierzy i centurionów i zbiegł tam do nich. Gdy zobaczyli dowódcę i żołnierzy, przestali bić Pawła.


text:
Kiedy dowódca podszedł, aresztował go i rozkazał go skuć dwoma łańcuchami. Potem zaczął dochodzić, kim jest i czego się dopuścił.


text:
Lecz każdy z tłumu co innego wykrzykiwał. Nie mogąc z powodu wrzawy dowiedzieć się niczego pewnego, wydał rozkaz, by go zaprowadzić do twierdzy.


text:
Gdy miał już być wprowadzony do twierdzy, Paweł odezwał się do dowódcy: „Czy mogę ci coś powiedzieć?” A ten zapytał: „Znasz grecki?


text:
Nie jesteś zatem owym Egipcjaninem, który niedawno podburzył i wyprowadził na pustynię czterystu ludzi walczących sztyletami?”


text:
Paweł odpowiedział: „Ja jestem Żydem, rodem z Tarsu w Cylicji, obywatelem tego wcale nie najmniejszego miasta. Proszę cię, pozwól mi przemówić do ludu”.


text:
Gdy pozwolił, Paweł stanął na schodach i ręką dał znak ludowi. Kiedy w pełni się uciszyli, przemówił do nich w języku Hebrajczyków takimi słowami:


text:
„Ja jestem Żydem. Urodziłem się w Tarsie w Cylicji, a wzrastałem w tym mieście, wychowywany u stóp Gamaliela ściśle według norm ojczystego Prawa. Płonę gorliwością o cześć Boga, tak jak dzisiaj wy wszyscy płoniecie.


text:
Ja też prześladowałem tę drogę aż do kary śmierci. Zakładałem kajdany i do więzień wydawałem mężczyzn i kobiety,


text:
jak mi to może poświadczyć arcykapłan i cała starszyzna. Od nich to właśnie otrzymałem listy do braci, gdy do Damaszku się udawałem, by i tych, którzy tam byli, w kajdanach sprowadzić do Jeruzalem dla ukarania.


text:
Lecz oto, co mi się zdarzyło, gdy byłem w drodze i zbliżałem się już koło południa do Damaszku: Nagle rozbłysnęło wokół mnie wielkie światło z nieba.


text:
Padłem na ziemię i usłyszałem głos, który mówił do mnie: Szawle! Szawle! Dlaczego mnie prześladujesz?


text:
Ja odpowiedziałem: Kim jesteś, Panie? Rzekł do mnie: Ja jestem Jezus z Nazaretu, którego ty prześladujesz.


text:
Zapytałem: Co mam zrobić, Panie? A Pan rzekł do mnie: Podnieś się i wejdź do Damaszku. Tam ci powiedzą wszystko, co masz nakazane zrobić.


text:
Ponieważ od blasku owego światła zaniewidziałem, wszedłem do Damaszku trzymany za ręce przez mych towarzyszy.


text:
A niejaki Ananiasz, człowiek zgodnie z Prawem pobożny, cieszący się dobrą opinią u wszystkich mieszkających tam Żydów,


text:
przyszedł do mnie i stanąwszy rzekł mi: Szawle, bracie, przejrzyj! I w tejże chwili ja go zobaczyłem.


text:
A on powiedział: Bóg naszych ojców wybrał cię sobie, abyś poznał Jego wolę, i zobaczył Sprawiedliwego, i głos usłyszał z Jego ust.


text:
Czemu więc jeszcze zwlekasz? Wstań, przyjmij chrzest i oczyszczenie ze swych grzechów, wzywając Jego imienia.


text:
A gdy wróciłem do Jeruzalem i modliłem się w świątyni spotkało mnie coś takiego: Oto popadłem w ekstazę


text:
i zobaczyłem Jego. Mówił mi: Pośpiesz się i jak najprędzej opuść Jeruzalem, bo tu twojego świadectwa o mnie nie przyjmą.


text:
Ja odrzekłem: Panie, oni wiedzą, że ja wierzących w Ciebie zamykałem w więzieniach i poddawałem w synagogach chłoście;


text:
że gdy wylewano krew Szczepana, Twojego świadka, ja tam stałem, i przyświadczałem temu, a tym, którzy go zabijali, pilnowałem szat.


text:
Słuchali go aż do tego zdania. Tu jednak podnieśli wrzask wołając: „Usunąć z ziemi takiego! Nie godzi się, aby żył!”


text:
dowódca kohorty rozkazał wprowadzić go do środka warowni. Nakazał też przesłuchać go, poddając chłoście, aby się dowiedzieć, z jakiego powodu tak na niego wrzeszczą.


text:
Gdy już go rozciągnięto, wiążąc rzemieniami, odezwał się Paweł do stojącego tam centuriona: „Czy wolno wam chłostać obywatela rzymskiego i to bez wyroku?”


text:
Gdy to centurion usłyszał, podszedł do dowódcy kohorty i zameldował mówiąc: „Co ty chcesz zrobić!? Ten człowiek jest obywatelem rzymskim!”


text:
Podszedł dowódca i zapytał go: „Odpowiedz mi! Czy ty jesteś obywatelem rzymskim?”. On odrzekł: „Tak”.


text:
Na to powiedział dowódca: „Ja za wielkie pieniądze kupiłem obywatelstwo”. Paweł rzekł: „A ja się nim urodziłem”.


text:
Z miejsca zatem mający go poddawać przesłuchiwaniu odstąpili od niego, a dowódca kohorty przestraszył się, że jest obywatelem rzymskim i że kazał go związać.


text:
Następnego dnia, chcąc się dowiedzieć czegoś pewnego, o co go Żydzi oskarżają, zwolnił go i nakazał zebranie arcykapłanów i całego Sanhedrynu. Sprowadził Pawła i postawił go przed nimi.


text:
Patrząc śmiało, Paweł przemówił do Sanhedrynu: „Bracia, ja nadal aż do dziś służę Bogu z sumieniem całkowicie czystym”.


text:
Paweł rzekł mu na to: „Niedługo Bóg ciebie uderzy, ty murze pobielony! To ty zasiadłeś, aby mnie sądzić według Prawa, a wbrew Prawu każesz mnie bić?!”


text:
Paweł odrzekł: „Nie wiedziałem, bracia, że to arcykapłan. Bo rzeczywiście jest napisane: Przywódcy ludu nie będziesz złorzeczył”. 


text:
Ponieważ Paweł wiedział, że część z nich to saduceusze, a część faryzeusze, zawołał do Sanhedrynu: „Bracia, ja jestem faryzeuszem, synem faryzeuszy, a sądzą mnie za wiarę w zmartwychwstanie umarłych!”


text:
Saduceusze bowiem mówią, że nie ma ani zmartwychwstania, ani aniołów, ani duchów, faryzeusze natomiast uznają to wszystko.


text:
Zrobił się wielki krzyk. Ze strony faryzeuszy wystąpili niektórzy uczeni w Piśmie i sprzeczając się mówili: „My w tym człowieku nie widzimy niczego złego. A jeśli to rzeczywiście jakiś duch do niego przemówił albo anioł?”


text:
Ponieważ spór się wzmagał, dowódca kohorty w obawie, aby nie rozszarpali Pawła, rozkazał wojsku zejść, wyrwać go spomiędzy nich i wprowadzić do warowni.


text:
Najbliższej nocy stanął przy nim Pan i powiedział: „Bądź dobrej myśli, jak bowiem w Jeruzalem dałeś świadectwo w sprawach mnie dotyczących, tak trzeba, abyś i w Rzymie był takim świadkiem”.


text:
Gdy zrobił się dzień, Żydzi zawiązali spisek i zaprzysięgli się mówiąc, że ani jeść nie będą, ani pić, dopóki nie zabiją Pawła.


text:
Przyszli oni do arcykapłanów i starszych i powiedzieli: „Zobowiązaliśmy się pod przysięgą, że niczego nie zjemy, dopóki nie zabijemy Pawła.


text:
Wy zatem z Sanhedrynem złóżcie teraz wniosek do dowódcy kohorty, aby sprowadził go tu do was, gdyż niby zamierzacie dokładniej zbadać jego sprawę. My tymczasem będziemy już przygotowani, aby go zabić, nim dojdzie”.


text:
Dowiedział się o tej zasadzce siostrzeniec Pawła. Przyszedł zatem, dostał się do warowni i powiadomił go.


text:
Paweł przywołał jednego z centurionów i rzekł: „Zaprowadź tego młodzieńca do dowódcy kohorty. Ma go bowiem o czymś powiadomić”.


text:
Wziął go więc, zaprowadził do dowódcy i zameldował: „Więzień Paweł przywołał mnie i domagał się, abym tego młodzieńca przyprowadził do ciebie. Ma ci coś do powiedzenia”.


text:
Odpowiedział: „Zmówili się Żydzi, aby ciebie poprosić, byś im jutro sprowadził tam przed Sanhedryn Pawła, bo niby zamierzają dokładniej zbadać jego sprawę.


text:
Ty jednak ich nie słuchaj, bo ponad czterdziestu ich ludzi ma już gotową zasadzkę na niego. Zaprzysięgli się bowiem, że niczego ani nie zjedzą, ani nie wypiją, dopóki go nie zabiją. I teraz gotowi czekają na odpowiedź od ciebie”.


text:
Potem przywołał dwóch centurionów i dał im rozkaz: „Miejcie w gotowości na trzecią godzinę nocną dwustu żołnierzy na wymarsz do Cezarei, a nadto siedemdziesięciu konnych i dwustu włóczników.


text:
Tego męża, który został przez Żydów schwytany i miał już być przez nich zabity, interweniując z wojskiem uratowałem, bo się dowiedziałem, że jest obywatelem rzymskim.


text:
Pragnąc rozpoznać powód, dla którego występowali przeciw niemu, sprowadziłem go przed ich Sanhedryn.


text:
Ustaliłem, że oskarżają go w związku z jakimiś ich kwestiami prawnymi i że nie ma na nim niczego, za co oskarżony zasługiwałby na śmierć lub uwięzienie.


text:
A ponieważ mi doniesiono, że będzie zasadzka na tego człowieka, posyłam go od razu do ciebie, zalecając równocześnie oskarżycielom, by także oni tobie przedstawili, co mają do niego”.


text:
rzekł: „Przesłucham cię, gdy przybędą także twoi oskarżyciele”. Potem rozkazał go pilnować w pretorium Heroda.


text:
Pięć dni później przybył arcykapłan Ananiasz razem z niektórymi starszymi i z niejakim Tertullosem, retorem. Wnieśli do namiestnika skargę przeciwko Pawłowi.


text:
Gdy go przywołano, Tertullos zaczął mowę oskarżycielską od takich słów: „Za twoją sprawą nastał nam wielki pokój i dzięki twojej opiece ład panuje dla szczęścia tego ludu.


text:
Stwierdziliśmy, że ten tutaj człowiek — to źródło zarazy, podżegacz rozruchów przeciwko wszystkim Żydom na całym świecie i przywódca odszczepieńców nazaretańskich.


text:
Gdy namiestnik skinął, by mówić, Paweł powiedział: „Wiem, że od wielu lat jesteś sędzią tego ludu, dlatego z dobrą myślą wygłaszam swoją obronę.


text:
Ty możesz sprawdzić, że ja nie dalej niż dwanaście dni temu przybyłem do Jeruzalem, aby oddać pokłon.


text:
I nie spotkali mnie ani w świątyni, ani w synagogach, ani na mieście, bym z kimś rozprawiał albo wywoływał jakieś poruszenia tłumu.


text:
Wyznaję przed tobą, że zgodnie z drogą, którą oni nazywają odszczepieństwem, służę Bogu naszych ojców i wierzę we wszystko, co jest napisane w Prawie i u Proroków.


text:
Mam też nadzieję w Bogu, którą i oni przyjmują, że będzie zmartwychwstanie sprawiedliwych i niesprawiedliwych.


text:
A nawet ci tutaj, skoro już tam stanąłem przed Sanhedrynem, niech powiedzą, czy jakieś przestępstwo znaleźli wtedy we mnie.


text:
Chyba że może to jedno zdanie, które wygłosiłem stojąc wśród nich: Sądzą mnie dzisiaj przed wami w sprawie zmartwychwstania umarłych”.


text:
Feliks odroczył ich sprawę. Choć bardzo dokładnie znał kwestie tej drogi, powiedział: „Gdy przybędzie Lizjasz, dowódca kohorty, rozpatrzę te wasze [skargi]”.


text:
Nakazał centurionowi, by trzymać Pawła pod strażą, mieć jednak wzgląd na niego i nie zabraniać, by ktoś z jego bliskich usługiwał mu.


text:
Po paru dniach Feliks przyszedł z Druzyllą, swą żoną, która była Żydówką, wezwał Pawła i słuchał jego nauki dotyczącej wiary w Chrystusa Jezusa.


text:
Gdy jednak mówił o sprawiedliwości, o wstrzemięźliwości i o przyszłym sądzie, Feliks przestraszony powiedział: „Na teraz wystarczy. Odejdź. Gdy znajdę czas, wezwę cię”.


text:
Równocześnie jednak spodziewał się, że Paweł da mu pieniądze. Stąd też więcej razy wzywał go na rozmowę.


text:
Po upływie dwóch lat Feliks otrzymał następcę: Porcjusza Festusa. Lecz chcąc jeszcze okazać życzliwość Żydom, Feliks zostawił Pawła w więzieniu.


text:
domagając się łaski dla siebie przeciw Pawłowi, aby go wezwał do Jeruzalem. Szykowali bowiem zasadzkę, by go zabić po drodze.


text:
„Niech więc pójdą ze mną” — powiedział — „mający wśród was znaczenie i niech tam go oskarżają, jeśli tego człowieka obarcza jakieś przestępstwo”.


text:
Przebywał u nich nie więcej niż osiem czy dziesięć dni, a potem wrócił do Cezarei. Nazajutrz zasiadł na trybunie i rozkazał przyprowadzić Pawła.


text:
Gdy tam stanął, otoczyli go Żydzi przybyli z Jerozolimy i przedstawiali liczne i ciężkie oskarżenia, których jednak nie potrafili udowodnić.


text:
Paweł natomiast w swojej obronie powiedział: „W niczym nie uchybiłem ani żydowskiemu Prawu, ani świątyni, ani Cezarowi”.


text:
Chcąc okazać przychylność Żydom, Festus zapytał Pawła: „Czy chcesz pójść do Jerozolimy i tam być o to sądzony pod moim nadzorem?”


text:
Paweł odpowiedział: „Skoro już stanąłem przed trybuną Cezara, tu powinienem być sądzony. Przeciwko Żydom żadnego nie dopuściłem się występku, o czym i ty wiesz najlepiej.


text:
Gdybym dopuścił się występku i popełnił coś, za co się słusznie umiera, nie wybraniałbym się od śmierci. A skoro bez podstaw jest to, o co mię ci oskarżają, nikt im nie może mnie wydać. Składam odwołanie do Cezara”.


text:
Ponieważ przebywali tam dłużej, Festus przedstawił królowi sprawę Pawła mówiąc: „Feliks zostawił tu w więzieniu pewnego człowieka.


text:
Gdy byłem w Jerozolimie, arcykapłani i starsi żydowscy wnieśli na niego skargę, domagając się wyroku na niego.


text:
Odpowiedziałem im, że Rzymianie nie mają zwyczaju wydawać wyroku na jakiegoś człowieka, zanim nie stanie osobiście, oskarżony naprzeciw oskarżycieli, i nie otrzyma możliwości obrony przed stawianymi zarzutami.


text:
Kiedy więc tu się zebrali, zaraz następnego dnia zasiadłem bez żadnej zwłoki na trybunie i kazałem tego człowieka przyprowadzić.


text:
Jednak oskarżyciele, stanąwszy naprzeciw niego, nie zarzucili mu żadnych takich złych czynów, jakich ja się spodziewałem,


text:
lecz jedynie mieli do niego jakieś kwestie związane z ich zabobonem i z niejakim Jezusem, już umarłym, o którym Paweł mówił, że żyje.


text:
Ja nie będąc obeznany z ich kwestiami zapytałem, czy chciałby iść do Jerozolimy i tam poddać się sądowi w tych rzeczach.


text:
Paweł zażądał wówczas, by go zatrzymać do rozpatrzenia sprawy przez Najdostojniejszego. Kazałem zatem trzymać go w więzieniu, zanim go nie odeślę do Cezara”.


text:
Agryppa rzekł do Festusa: „Chciałbym i ja posłuchać tego człowieka”. „Jutro” — odpowiedział — „posłuchasz go”.


text:
Nazajutrz Agryppa i Berenike przybyli z okazałą asystą i weszli do audytorium razem z dowódcami kohort i najbardziej znamienitymi obywatelami miasta. Na rozkaz Festusa wprowadzono Pawła.


text:
Wtedy Festus tak przemówił: „Królu Agryppo i wszyscy obecni tu z nami mężowie, oto widzicie tego, w którego sprawie zwróciła się do mnie cała społeczność Żydów, tak w Jerozolimie, jak i tutaj, wykrzykując, że on dłużej żyć nie powinien.


text:
Ja natomiast nie odkryłem, by on dopuścił się czegoś, za co należałaby się kara śmierci. Kiedy on sam złożył apelację do Najdostojniejszego, postanowiłem go wysłać.


text:
Jednak ponieważ brak mi czegoś pewnego, co mógłbym napisać panującemu, wyprowadziłem go przed was, a zwłaszcza przed ciebie, królu Agryppo, abym po tym przesłuchaniu miał co napisać.


text:
Agryppa rzekł do Pawła: „Wolno ci mówić w swej sprawie”. Wtedy Paweł podniósł rękę i taką wygłosił obronę:


text:
„Królu Agryppo, szczęśliwym się mienię, że to przed tobą mam teraz mówić w swojej obronie we wszystkich sprawach, o które Żydzi mnie skarżą.


text:
Bo przecież ty jesteś wybitnym znawcą wszystkich zwyczajów i kwestii żydowskich. Na tej podstawie proszę o wielkoduszne wysłuchanie mnie.


text:
Tryb mego życia, jaki był od młodości, jaki był od samego początku wśród ludu mojego i w Jerozolimie, znają wszyscy Żydzi.


text:
Od dawna wiedzą — niechby tylko zechcieli to poświadczyć — że żyłem jako faryzeusz według najbardziej skrupulatnego odłamu naszej religii.


text:
Spełnienia jej spodziewa się dostąpić nasz lud dwunastoplemienny, służący żarliwie [Bogu] każdego dnia i każdej nocy. W sprawie tej właśnie nadziei, o królu, oskarżają mnie Żydzi.


text:
Otóż ja postanowiłem sobie kiedyś, że muszę zdecydowanie walczyć przeciwko temu imieniu Jezusa Nazarejczyka.


text:
I zacząłem to czynić w Jerozolimie. Wziąwszy od arcykapłanów plenipotencje, wielu tych świętych ja właśnie zamknąłem w więzieniach, a gdy ich na śmierć skazywano, ja też się za tym opowiadałem.


text:
A potem po wszystkich synagogach, karząc ich wielokrotnie, zmuszałem do bluźnierstwa i coraz bardziej srożąc się na nich, ścigałem ich aż po odległych miastach.


text:
w samo południe, o królu, ujrzałem na drodze światło z nieba, światło jaśniejsze od blasku słońca, obejmujące mnie i towarzyszy mojej wyprawy.


text:
Wszyscy padliśmy na ziemię, a ja usłyszałem głos, mówiący do mnie po hebrajsku: Szawle! Szawle!! Dlaczego mnie prześladujesz!? To przykre dla ciebie wierzgać na ukłucia ościenia.


text:
Podnieś się jednak i stań na swych nogach. Po to bowiem objawiłem się tobie, by wybrać ciebie na sługę i na świadka tego, co już zobaczyłeś i co ci jeszcze będzie objawione.


text:
dla otwarcia im oczu, aby odeszli od ciemności do światła i spod władzy szatana do Boga i aby otrzymali odpuszczenie grzechów i własny dział wśród uświęconych przez wiarę we mnie.


text:
lecz najpierw mieszkańców Damaszku i Jerozolimy, potem całej krainy judzkiej i wreszcie ludy pogańskie przekonywałem w swej misji, że mają pokutować i zawrócić do Boga, spełniając przy tym uczynki godne tej pokuty.


text:
I z tej racji Żydzi złapali mnie, gdym był na terenie świątyni, i próbowali mnie zabić swoimi rękami.


text:
Lecz przyszła mi pomoc ze strony Boga, tak że ostałem się aż do dnia dzisiejszego w dawaniu świadectwa przed małym i wielkim. A niczego nie głoszę poza tym, o czym prorocy i Mojżesz mówili, że się stanie:


text:
że Mesjasz ma cierpieć, że jako pierwszy ze zmartwychwstania umarłych światło ogłosi zarówno temu ludowi, jak i poganom”.


text:
Gdy on tak mówił w swojej obronie. Festus głośno zawołał: „Szalejesz, Pawle. Te wielkie księgi Pism doprowadzają cię do obłędu”.


text:
Zna je tu dobrze również król, przed którym śmiało przemawiam, gdyż nie wierzę, żeby dla niego te rzeczy były obce. Nie wydarzyło się bowiem to wszystko w jakimś zapadłym kącie.


text:
A Paweł: „Życzyłbym sobie u Boga, aby już zaraz czy po dłuższym czasie nie tylko ty, lecz wszyscy moi dzisiejsi słuchacze stali się takimi jak ja. Lecz jednak bez tych kajdan”.


text:
Kiedy odeszli, mówili między sobą: „Ten człowiek nie robi niczego, za co karze się śmiercią lub więzieniem”.


text:
Również Agryppa powiedział do Festusa: „Ten człowiek mógłby zostać zwolniony, gdyby się nie odwołał do Cezara”.


text:
Gdy zapadła decyzja naszego odpłynięcia do Italii, Paweł i jeszcze jacyś inni więźniowie przekazani zostali centurionowi imieniem Juliusz z cesarskiej kohorty.


text:
Weszliśmy na statek adramyteński, mający płynąć do portów wzdłuż Azji, i odjechaliśmy. Był z nami Arystarch, Macedończyk z Tesaloniki.


text:
Następnego dnia skręciliśmy do Sydonu. Ponieważ Juliusz był życzliwy Pawłowi, pozwolił mu pójść do przyjaciół, aby się zaopatrzył na drogę.


text:
Po wielu dniach bardzo uciążliwej żeglugi znaleźliśmy się zaledwie naprzeciw Knidos. Ponieważ wiatr nam nie sprzyjał, popłynęliśmy na Kretę obok Salmone.


text:
Z trudem jej się trzymając, dotarliśmy do miejsca zwanego Dobre Porty. Niedaleko stamtąd było miasto Lasaia.


text:
Po długim czasie, gdy żegluga stała się już niebezpieczna, bo i dzień postny już minął, Paweł przekonując ich


text:
mówił: „Ludzie, uważam, że pływanie o tej porze jest już zbyt zuchwałe i narażające na stratę nie tylko ładunek i statek, ale i nasze życie”.


text:
Ponieważ port był nieodpowiedni do zimowania, większość postanowiła odpłynąć stamtąd uważając, że może jakoś zdołają dotrzeć na zimę do Feniks, portu kreteńskiego, leżącego od strony wiatrów południowo- i północno-zachodnich.


text:
Gdy powiał wiatr z południa, uznawszy, że da się wykonać ten zamiar, podnieśli kotwicę i trzymali się blisko Krety.


text:
Znalazłszy się w tym biegu na zawietrznej pewnej wysepki, zwanej Kauda, z trudem zdołaliśmy utrzymać pod kontrolą łódź ratunkową.


text:
Po jej podniesieniu użyli środków zabezpieczających, opasując okręt. A bojąc się, aby ich nie wyniosło na Syrtę, rzuciwszy włok, pozwolili się dalej unosić.


text:
Ponieważ ani słońce, ani gwiazdy przez wiele dni się nie pokazały i nadal szalał gwałtowny sztorm, opuściła nas w końcu wszelka nadzieja na ocalenie.


text:
Gdy bardzo już wszyscy byli wygłodniali, stanął Paweł między nimi i rzekł: „Trzeba było, ludzie, posłuchać mnie i nie opuszczać Krety, oszczędzając sobie takiego zuchwalstwa i szkody.


text:
i powiedział: Nie bój się, Pawle, ty musisz stanąć przed Cezarem i właśnie Bóg darowuje ci wszystkich płynących z tobą.


text:
Dlatego bądźcie, ludzie, dobrej myśli. Ja bowiem wierzę Bogu, że tak będzie, jak mi zostało powiedziane.


text:
Kiedy nastała czternasta noc, a nas niosło nadal po Adriatyku, około północy wyczuli marynarze, że zbliża się do nich jakiś ląd.


text:
Rzuciwszy sondę, stwierdzili dwadzieścia sążni. Odczekali trochę i znowu rzuciwszy, stwierdzili piętnaście.


text:
Kiedy marynarze, próbując uciec ze statku, spuścili szalupę na morze rzekomo z zamiarem przyczepienia kotwic od dziobu,


text:
Paweł powiedział do centuriona i żołnierzy: „Jeśli oni nie zostaną na statku, nie zdołacie się uratować”.


text:
Jeszcze nim dzień nastał, Paweł zachęcał wszystkich do przyjęcia pokarmu mówiąc: „Dziś czternastego już dnia wypatrujecie, trwając w poście i niczego nie spożywając.


text:
Dlatego zachęcam was do przyjęcia pokarmu. Jest to potrzebne dla waszego ratunku. Z was nikomu włos z głowy nie spadnie”.


text:
Gdy zrobiło się widno, nie mogli rozpoznać tego lądu. Spostrzegli jakąś zatokę z plażą i tam postanowili, gdyby tylko było możliwe, wprowadzić statek.


text:
Odcięli kotwice, zostawiając je w morzu, a równocześnie zwolnili wiązania steru, wystawili na wiatr przedni żagiel i wzięli kurs na plażę.


text:
Trafili jednak na miejsce między dwoma prądami morskimi i osadzili statek na mieliźnie. Zaryty dziób tkwił nieporuszony, a rufa zaczęła pękać pod naporem fal.


text:
Lecz centurion, chcąc ocalić Pawła, powstrzymał ich od tego zamiaru. Rozkazał im, by umiejący pływać pierwsi skoczyli i wyszli na ląd,


text:
a potem reszta: jedni na deskach, inni na przedmiotach ze statku. W ten sposób wszyscy wyszli cało na ląd.


text:
Tubylcy okazali nam niezwykłą życzliwość. Rozpalili ognisko i podejmowali nas wszystkich w czasie tego deszczu i zimna.


text:
Paweł nazbierał całą wiązkę patyków i kładł na ognisko. Wypełzła wtedy pod wpływem gorąca żmija i uczepiła się jego ręki.


text:
Tubylcy widząc gada wiszącego u jego ręki, mówili między sobą: „Ten człowiek jest na pewno mordercą, bo choć z morza wyszedł cało, Dike nie pozwala mu żyć”.


text:
Tamci czekali, że dostanie gorączki albo że zaraz padnie martwy. Lecz gdy długo czekali i widzieli, że nic złego z nim się nie dzieje, zmieniwszy zdanie mówili, że jest bogiem. 


text:
Niedaleko od tamtego miejsca miał swój majątek rządca wyspy, imieniem Publiusz. Przyjął on nas u siebie i bardzo życzliwie gościł przez trzy dni.


text:
A właśnie ojciec Publiusza leżał chory na gorączkę i biegunkę. Paweł poszedł do niego, pomodlił się i położywszy na nim swe ręce, uzdrowił go.


text:
Gdy to się stało, także inni z tej wyspy cierpiący na choroby przychodzili i dostępowali uzdrowienia.


text:
Po trzech miesiącach wyruszyliśmy na aleksandryjskim statku, mającym za znak Dioskurów. Zimował on na tej wyspie.


text:
Stamtąd trzymając się brzegu, dotarliśmy do Regium. A gdy dzień później podniósł się wiatr południowy, w dwa dni przybyliśmy do Puteoli.


text:
Znaleźliśmy tam braci, u których, zaproszeni, zatrzymaliśmy się na siedem dni. Tak dotarliśmy do Rzymu.


text:
Gdy tutejsi bracia dowiedzieli się o nas, wyszli nam naprzeciw aż do Forum Appiusza i Trzech Tawern. Paweł zobaczywszy ich, podziękował Bogu i nabrał otuchy.


text:
Po trzech dniach zaprosił do siebie najważniejsze osobistości spośród Żydów. Gdy przyszli, powiedział im: „Ja, bracia, choć nie zrobiłem niczego na szkodę naszego ludu ani przeciwko ojczystym obyczajom, oddany zostałem z Jerozolimy jako więzień w ręce Rzymian.


text:
Oni, zbadawszy mą sprawę, chcieli mnie zwolnić, bo nie obciążała mnie żadna wina sprowadzająca karę śmierci.


text:
Gdy jednak temu sprzeciwiali się Judejczycy, byłem zmuszony odwołać się do Cezara, lecz nie dlatego, by wnosić jakąś skargę na mój naród.


text:
Z tej właśnie racji zaprosiłem was, by się zobaczyć i porozmawiać, gdyż się znajduję w tych kajdanach z powodu nadziei Izraela”.


text:
Oni mu na to odpowiedzieli: „My ani żadnego listu nie dostaliśmy z Judei w twojej sprawie, ani żaden z przybyłych tu braci nie doniósł nam ani nie powiedział niczego złego o tobie.


text:
Chcemy jednak posłuchać cię, co myślisz. Bo wiadomo nam o tym odszczepieństwie, że wszędzie spotyka się ze sprzeciwem”. 


text:
Wyznaczywszy mu dzień, w większej liczbie przybyli do niego do mieszkania. Wykładał im, dając świadectwo, o królestwie Bożym. Od rana do wieczora przekonywał ich w sprawie Jezusa na podstawie Prawa Mojżeszowego i Proroków.


text:
Skłóceni między sobą zaczęli odchodzić, a zwłaszcza po tej jednej wypowiedzi Pawła: „Trafnie Duch Święty powiedział do ojców waszych przez proroka Izajasza:


text:
Idź do tego ludu i powiedz: Uchem słuchać będziecie, a nie zrozumiecie; i okiem będziecie patrzeć, a nie zobaczycie.


text:
Zgrubiało bowiem serce tego ludu, a uszami z oporem zaczęli słuchać, a oczy swoje przymknęli, tak by przypadkiem oczami nie zobaczyć, ani uszami nie usłyszeć, ani sercem nie zrozumieć i by się nie nawrócić, a tak bym ich uleczył.


text:
Przez dwa pełne lata pozostawał w wynajętym przez siebie mieszkaniu i przyjmował wszystkich przychodzących do niego.


text:
a zgodnie z Duchem świętości określonym jako „Syn Boży z mocą” z racji powstania umarłych, [to jest o] Jezusie Chrystusie, naszym Panu,


text:
z powodu którego otrzymaliśmy łaskę i tę misję, aby uzyskiwać posłuszeństwo wiary dla Jego imienia u wszystkich pogan,


text:
do wszystkich, którzy są w Rzymie, umiłowanych przez Boga, do zaproszonych świętych: łaska wam i pokój od Boga, naszego Ojca, i od Pana, Jezusa Chrystusa.


text:
Najpierw za pośrednictwem Jezusa Chrystusa dziękuję Bogu mojemu za was wszystkich, bo o waszej wierze głośno jest na całym świecie.


text:
Bóg, którego czczę w swoim duchu przy głoszeniu ewangelii Jego Syna, jest mi świadkiem, że nieustannie pamiętam o was,


text:
ilekroć proszę w swoich modlitwach, żebym już wreszcie miał otwartą drogę, bym zgodnie z wolą Boga przyszedł wreszcie do was.


text:
Pragnę bowiem odwiedzić was, aby dla waszego utwierdzenia podzielić się z wami pewnym darem duchowym,


text:
Nie chciałbym, bracia, abyście nie wiedzieli, że wielokrotnie zamierzałem przybyć do was, by jakieś żniwo zebrać także u was, tak jak u innych ludów, lecz na razie miałem z tym trudności.


text:
Bo ja nie wstydzę się ewangelii. Jest ona przecież mocą Boga, służącą do zbawienia każdemu, kto uwierzy: Judejczykowi najpierw, potem Hellenowi.


text:
Sprawiedliwość Boża w niej się objawia, [sprawiedliwość] z wiary ku wierze, jak jest napisane: „Sprawiedliwy dzięki wierze żyć będzie”.


text:
Gniew Boży objawia się z nieba na wszelką bezbożność i nieprawość tych, którzy prawdę hamują nieprawością.


text:
To, co w Nim niewidzialne, to jest Jego wieczną moc i bóstwo, od początku świata można, zastanawiając się, oglądać w dziełach, tak że oni nie mogą wymówić się od winy,


text:
bo choć poznali Boga, nie oddali [Mu] czci jako Bogu ani [Mu] nie dziękowali, lecz ogłupili siebie swoimi rozważaniami, a ich niepojętne serce pogrążyło się w ciemnościach.


text:
Majestat nieśmiertelnego Boga zamienili na wizerunek przedstawiający podobieństwo bądź śmiertelnego człowieka, bądź ptaków, bądź czworonogów, bądź płazów.


text:
Dlatego poprzez żądze ich serc oddał ich Bóg nieczystości, by ciała ich przez nich samych doznawały zhańbienia.


text:
To tacy zamienili prawdę Bożą na kłamstwo. Cześć Boską zaczęli oddawać i służyć stworzeniu zamiast Stwórcy, który jest godny uwielbienia na wieki. Amen.


text:
Z tej racji przekazał ich Bóg hańbie namiętności: ich kobiety zamieniły współżycie naturalne na nienaturalne,


text:
a mężczyźni, tak samo porzuciwszy naturalne współżycie z kobietą, rozgorzali wzajemnym pożądaniem, uprawiając taki bezwstyd — mężczyźni z mężczyznami — i odbierając na sobie samych należną za swoje zboczenie zapłatę.


text:
I skoro nie uznali za właściwe przyjmować Boga przez poznanie, oddał ich Bóg niewłaściwemu myśleniu, by czynili to, co niegodziwe.


text:
Wypełnili się wszelkim przestępstwem, nikczemnością, zachłannością, złem; nasycili się zawiścią, mordem, zwadą, fałszem, złośliwością; intryganci,


text:
potwarcy, nienawidzący Boga, zuchwalcy, nadęci, samochwały, w złu wymyślni, w stosunku do rodziców krnąbrni;


text:
Tacy choć poznali wyrok Boga, że którzy tak się zachowują, godni są śmierci, nie tylko sami tak samo postępują, lecz i przyklaskują tak się zachowującym.


text:
Dlatego, ktokolwiek osądzasz, nie możesz wymówić się od winy, bo na siebie wydajesz wyrok za to, za co bliźniego osądzasz, gdyż to samo, choć osądzasz, ty czynisz.


text:
Czy myślisz, człowieku osądzający sprawców takich rzeczy, a czyniący to samo, że unikniesz wyroku Bożego?


text:
A może lekceważysz sobie bogactwo dobroci, cierpliwości i wyrozumiałości Boga, nie uznając, że ta Jego dobroć prowadzi cię do nawrócenia?


text:
Przez swoją zatwardziałość i przeciwne nawróceniu serce odkładasz dla siebie gniew na dzień gniewu i objawienia się sprawiedliwego sądu Boga,


text:
tym, którzy wytrwałością w dobrym postępowaniu dążą do chwały, czci i nieśmiertelności — życie wieczne;


text:
a chwała, i cześć, i pokój dla każdego, kto czyni dobro: dla Judejczyka najpierw, potem dla Hellena,


text:
Którzy zgrzeszyli, nie mając Prawa, także, nie mając Prawa, ulegną zgubie; a którzy pod Prawem zgrzeszyli, na podstawie Prawa zostaną osądzeni,


text:
bo nie słuchacze Prawa są sprawiedliwi przed Bogiem, lecz usprawiedliwienia dostąpią wykonawcy Prawa.


text:
Gdy bowiem poganie, którzy Prawa nie mają, z wrodzonego [wyczucia] spełniają to, co jest w Prawie, to oni, choć Prawa nie mają, dla siebie są Prawem.


text:
Tak wykazują, że treść Prawa wypisana jest w ich sercach. Świadkiem bowiem będzie ich sumienie i rachunki myśli, czy to oskarżających, czy biorących w obronę,


text:
w dniu, w którym Bóg przez Chrystusa Jezusa sądzić będzie ukryte sprawy ludzi, tak jak mówi moja ewangelia.


text:
Obrzezanie pomaga, jeśli zachowasz Prawo; lecz jeżeli wykraczasz przeciw Prawu, twoje obrzezanie staje się nieobrzezaniem.


text:
Więc jeśli nieobrzezany zachowuje przepisy Prawa, to czyjego nieobrzezanie nie zostanie mu uznane za obrzezanie?


text:
I taki według przyrodzonych właściwości nieobrzezany, a wypełniający Prawo, będzie sądził ciebie, jako tego, który mimo Pisma i obrzezania wykraczasz przeciw Prawu.


text:
Nie ten bowiem Judejczykiem, kto jest nim na zewnątrz, i nie widoczne na ciele obrzezanie obrzezaniem,


text:
lecz Judejczykiem — ten w ukryciu, i obrzezaniem — to w sercu według Ducha, a nie według litery. Pochwała takiego nie od ludzi, ale od Boga.


text:
— Z pewnością nie! Ma się okazać, że Bóg jest niezawodny, a każdy człowiek zawodny, jak jest napisane: „Tak że Ty się okażesz sprawiedliwy w swoich słowach i będziesz zwycięzcą, gdyby Cię sądzili”. 


text:
„Ale jeśli nasza nieprawość podkreśla sprawiedliwość Boga, co powiemy? Czy niesprawiedliwy jest Bóg, gdy gniew okazuje (mówię na sposób ludzi)?”


text:
„A jeżeli niezawodność Boga rozkwita ku Jego chwale wobec mojej zawodności, to dlaczego ja jeszcze jestem sądzony jako grzesznik?


text:
I czy mamy uczynić zło, aby przyszło dobro, o co nas się złośliwie oskarża, mówiąc, że my tak głosimy?” — Jest wyrok sprawiedliwy na to [zło].


text:
„Cóż zatem? Stoimy wyżej?” — Wcale nie! Wykazaliśmy już przecież, że wszyscy: i Judejczycy, i Hellenowie, są obarczeni grzechem,


text:
Wszyscy się odwrócili, jednakowo bezużyteczni się stali. Nie ma czyniącego dobro, nie ma nawet jednego!


text:
A wiemy, że cokolwiek mówi Prawo, mówi do tych pod Prawem, by wszystkie usta zamilkły i by cały świat okazał się winny przy Bogu.


text:
Bo u Niego nikt nie dostąpi usprawiedliwienia na podstawie uczynków nakazanych przez Prawo, gdyż dzięki Prawu [mamy jedynie] poznanie grzechu.


text:
Teraz natomiast objawia się sprawiedliwość Boga, niezależna od Prawa, mająca poświadczenie w Prawie i u Proroków,


text:
sprawiedliwość Boga względem wszystkich wierzących dzięki wierze w Jezusa Chrystusa. I nie ma tu różnic,


text:
Bóg zawczasu ustanowił Go ofiarą przebłagalną przez Jego własną krew, ze względu na wiarę, dla pokazania swojej sprawiedliwości przez odpuszczenie wcześniej popełnionych grzechów,


text:
przy zwlekaniu Boga z pokazaniem swojej sprawiedliwości [dopiero] w obecnym czasie. Tak zatem jest On sprawiedliwy i usprawiedliwia tego, kto [opiera się] na wierze w Jezusa.


text:
„Gdzie zatem podstawa do chełpienia się?” — Została wykluczona. „Przez jakie prawo? Uczynków?” — Nie! Przez prawo wiary.


text:
Liczymy bowiem na to, że człowiek dostępuje usprawiedliwienia przez wiarę, niezależnie od uczynków Prawa.


text:
skoro jeden [jest] Bóg. On na podstawie wiary usprawiedliwi obrzezanego i dzięki wierze nieobrzezanego.


text:
— Jeżeli Abraham dostąpił usprawiedliwienia na podstawie czynów, ma powód do chlubienia się, jednak nie przed Bogiem.


text:
Co bowiem mówi Pismo? — „Uwierzył Abraham Bogu i wpisane mu [to] zostało na rachunku po stronie sprawiedliwości”. 


text:
Temu natomiast, kto nie jest najęty do pracy, a wierzy w Tego, który usprawiedliwia bezbożnych, jego wiara wpisywana jest po stronie sprawiedliwości


text:
zgodnie z owym błogosławieństwem, jakie Dawid wypowiada nad człowiekiem, któremu Bóg wpisuje sprawiedliwość bez uczynków:


text:
„Czy [jest] to błogosławieństwo dla obrzezanego, czy i dla nieobrzezanego? Mówimy przecież: Wiara została wpisana Abrahamowi na rachunku po stronie sprawiedliwości.


text:
Za co mu została wpisana? Czy jako już obrzezanemu, czy jako jeszcze nie obrzezanemu?” — Nie jako obrzezanemu, lecz jako nieobrzezanemu.


text:
A znak obrzezania przyjął jako pieczęć sprawiedliwości wiary, tej jeszcze w stanie nieobrzezania, aby był ojcem wszystkich wierzących nieobrzezanych, by również oni mieli wpisaną sprawiedliwość,


text:
oraz ojcem obrzezanych, którzy [mają wpisywaną sprawiedliwość] nie na podstawie samego obrzezania, lecz którzy idą także śladami wiary naszego ojca Abrahama z czasu przed obrzezaniem.


text:
Obietnica [dana] Abrahamowi i jego potomstwu, że będzie dziedzicem świata, [przekazana mu] została nie z racji Prawa, lecz z racji sprawiedliwości wiary”.


text:
Gdyby bowiem dziedzicami mieli być opierający się na Prawie, to owa wiara straciłaby wartość i nieważna stałaby się obietnica.


text:
Dlatego na podstawie wiary, aby [to oparte było] na łasce, aby obietnica była ważna dla całego potomstwa: nie tylko dla tego pod Prawem, lecz i dla tego, które ma wiarę Abrahama, bo on jest ojcem nas wszystkich,


text:
jak jest napisane: „Ustanowiłem cię ojcem wielu narodów” wobec Boga, któremu uwierzył i który ożywia umarłych, a to, czego nie ma, powołuje, by było.


text:
Abraham wbrew nadziei uwierzył nadziei, że stanie się ojcem wielu narodów zgodnie z tym, co jest powiedziane: „Tak będzie z twoim potomstwem”. 


text:
I w tej wierze nie okazał słabości, choć dobrze wiedział, że jego ciało już jest uwiędłe — miał około stu lat — i że uwiędłe jest także łono Sary.


text:
lecz również z myślą o nas, którym ma być wpisane — o wierzących w Tego, który wskrzesił z martwych Jezusa, Pana naszego.


text:
A zatem usprawiedliwieni z racji wiary, żyjemy w pokoju z Bogiem dzięki Panu naszemu, Jezusowi Chrystusowi.


text:
Dzięki Niemu otrzymaliśmy dostęp wiarą do owej łaski, w której trwamy i chlubimy się nadzieją chwały Bożej.


text:
A nadzieja nie sprawia zawodu, bo dzięki danemu nam Duchowi Świętemu miłość Boga przepełnia nasze serca.


text:
Bóg okazuje swoją miłość do nas przez to, że gdy jeszcze byliśmy grzesznikami, Chrystus umarł za nas.


text:
O ileż bardziej teraz, jako już usprawiedliwieni za sprawą Jego krwi, dzięki Niemu wybawieni zostaniemy od gniewu.


text:
Jeżeli bowiem, jako będący wrogami, zostaliśmy pojednani z Bogiem dzięki śmierci Jego Syna, to o ileż bardziej, już jako pojednani, otrzymamy zbawienie przez Jego życie;


text:
i nie tylko, ale również jako chlubiący się Bogiem dzięki Panu naszemu, Jezusowi Chrystusowi, za sprawą którego otrzymaliśmy teraz owo pojednanie.


text:
Dlatego jak z powodu jednego człowieka grzech wszedł na świat, a z powodu grzechu śmierć, tak śmierć, dla której wszyscy zgrzeszyli, przeszła również na wszystkich ludzi.


text:
jednak śmierć królowała od Adama aż do Mojżesza nawet nad tymi, którzy nie zgrzeszyli przestępstwem takim, jak Adam. A on jest zapowiedzią przyszłego.


text:
Tylko że nie tak rzecz się ma z darem łaski, jak z przestępstwem. Jeśli mianowicie z powodu przestępstwa jednego wielu umarło, to o wiele bardziej na wielu spłynęła obficie łaska Boga i dar w łasce jednego Człowieka, Jezusa Chrystusa.


text:
A dar ten nie z powodu tego jednego, który zgrzeszył. Bo ów wyrok nad jednym — wyrokiem skazującym. Dar łaski natomiast — usprawiedliwieniem z wielu przestępstw.


text:
Jeżeli bowiem przez przestępstwo jednego śmierć zaczęła królować z powodu tego jednego, to o wiele bardziej królować będą w życiu z powodu jednego, Jezusa Chrystusa, ci, którzy otrzymują ogromne bogactwo łaski i daru sprawiedliwości.


text:
A zatem jak przez przestępstwo jednego [doszło] do wyroku skazującego wszystkich ludzi, tak również przez sprawiedliwość jednego [doszło] do usprawiedliwienia dającego życie wszystkim ludziom.


text:
Jak przez nieposłuszeństwo jednego człowieka grzesznikami stali się liczni, tak również liczni przez posłuszeństwo jednego ustanowieni zostaną sprawiedliwymi.


text:
Prawo się pojawiło, aby uwypuklić przestępstwo. Gdzie jednak uwypuklił się grzech, tam w przeogromnej obfitości wystąpiła łaska,


text:
aby jak grzech zaczął królować w śmierci, tak by łaska królowała przez sprawiedliwość, [wiodącą] do życia wiecznego za sprawą Jezusa Chrystusa, naszego Pana.


text:
Czy nie wiecie, że wszyscy zanurzeni przez chrzest w Chrystusa Jezusa, w śmierć Jego zostaliśmy zanurzeni?


text:
Razem z Nim także zostaliśmy pogrzebani przez zanurzenie w śmierć, abyśmy i my weszli do nowego życia, tak jak Chrystus dzięki chwale Ojca zmartwychwstał.


text:
Jeżeli bowiem jesteśmy teraz z Nim zrośnięci przez upodobnienie w śmierci, to potem — także w zmartwychwstaniu.


text:
Wiemy przecież, że nasz dawny człowiek został razem [z Nim] ukrzyżowany, aby została zniszczona ostoja grzechu, abyśmy już więcej nie byli niewolnikami grzechu.


text:
Niech zatem grzech nie stanie się królem w waszym śmiertelnym ciele, byście musieli słuchać jego zachcianek,


text:
ani nie oddawajcie grzechowi swoich członków na narzędzia nieprawości, lecz siebie Bogu oddajcie jako z umarłych żywi, także swoje członki — Bogu na oręż sprawiedliwości.


text:
Czy nie wiecie, że komu oddajecie siebie na niewolników, [zobowiązanych] do posłuszeństwa, niewolnikami rzeczywiście jesteście tego, kogo słuchacie: bądź to grzechu, [wiodącego] do śmierci, bądź tego posłuszeństwa, [które prowadzi] do sprawiedliwości?


text:
Bogu [niech będą] dzięki, że byliście niewolnikami grzechu, a staliście się z serca posłuszni temu rodzajowi nauki, który został wam przekazany;


text:
Na ludzki sposób mówię z powodu waszej przyrodzonej ułomności. Otóż jak dawniej oddaliście swoje członki na niewolników nieczystości i nieprawości, [by zyskiwać] nieprawość, tak teraz swoje członki oddajcie na niewolników sprawiedliwości, [by zyskiwać] uświęcenie.


text:
„I jakie wtedy zbieraliście żniwo?” — Takie, którego teraz się wstydzicie, bo końcem tamtych rzeczy — śmierć.


text:
Teraz natomiast, wyzwoleni z niewoli grzechu, a oddani w niewolę Bogu, zbieracie żniwo, [służące] waszemu uświęceniu, a na końcu — życie wieczne.


text:
Czy nie wiecie, bracia — mówię przecież do znających Prawo — że Prawo kieruje człowiekiem, dopóki on żyje?


text:
Dlatego cudzołożnicą będzie nazwana, jeśli będzie z innym mężczyzną. Jeśli natomiast mąż umrze, wolna jest od [jego] praw, tak że nie jest cudzołożnicą, jeżeli będzie z innym mężczyzną.


text:
Tak zatem i wy, moi bracia, staliście się umarli dla Prawa dzięki ciału Chrystusa i możecie być z innym: z Tym, który zmartwychwstał, abyśmy zaczęli być plonem Boga.


text:
Bo kiedy byliśmy w ciele, grzeszne namiętności, [pobudzone] przez Prawo, działały w naszych członkach, tak że byliśmy plonem dla śmierci.


text:
Teraz natomiast wolni jesteśmy od tego Prawa, bo umarliśmy dla tego, w czego byliśmy posiadaniu, i pełnimy służbę w stanie nowości pochodzącej od Ducha, a nie na rzecz przestarzałej litery.


text:
„Czy zatem powiemy: Prawo grzechem”? — Ależ nie! Lecz że nie poznałbym grzechu, gdyby nie Prawo. Nie dowiedziałbym się bowiem o pożądaniu, gdyby Prawo nie mówiło: „Nie będziesz pożądał”. 


text:
Grzech skorzystał z przykazania i wywołał we mnie różnego rodzaju pożądania. Przecież martwy jest grzech bez Prawa.


text:
„Czy zatem to dobro stało się dla mnie śmiercią?” — Ależ nie! Lecz to grzech, by okazać się grzechem, korzystając z tego, co dobre, sprowadza na mnie śmierć. Tak grzech za sprawą przykazania aż nadto wyraziście okazuje się występny.


text:
Wiemy przecież, że Prawo związane jest z Duchem, a ja, sprzedawszy siebie grzechowi, związany jestem z ciałem.


text:
Wiem, że we mnie, to jest w moim ciele, nie mieszka dobro, bo pragnienie dobra jest we mnie, spełnienie natomiast — nie.


text:
widzę jednak inne prawo w swoich członkach, że wojnę ono toczy z prawem mojej myśli i że prowadzi mnie do niewoli prawa grzechu, które jest w moich członkach.


text:
— Bogu trzeba dziękować za pośrednictwem Jezusa Chrystusa, naszego Pana. Tak zatem ja umysłem służę prawu Bożemu, ciałem natomiast — prawu grzechu.


text:
Niezdolność tamtego Prawa spowodowana była przez ciało. Dlatego w sprawie grzechu Bóg posłał swojego Syna w ciele takim, jak każde grzeszne ciało, i wydał w tym ciele wyrok skazujący na grzech,


text:
aby sprawiedliwość wymagana przez Prawo stała się pełna w nas, postępujących już nie według ciała, lecz według Ducha.


text:
Bo żyjący według ciała myślą o tym, co należy do ciała, a ci według Ducha — o tym, co należy do Ducha.


text:
Gdyż zamysły ciała — wrogością w stosunku do Boga, nie poddaje się ono prawu Bożemu, nawet nie potrafi.


text:
Wy nie trzymacie się ciała, lecz Ducha, jeśli oczywiście Duch Boży w was mieszka. Jeżeli ktoś nie ma Ducha Chrystusowego, ten do Niego nie należy.


text:
Jeśli w was [jest] Chrystus, ciało [wasze] — martwe z powodu grzechu, duch natomiast — życiem z racji sprawiedliwości.


text:
A jeżeli mieszka w was Duch Tego, który Jezusa wskrzesił z martwych, to Ten, który Chrystusa wskrzesił z martwych, z racji mieszkającego w was swojego Ducha ożywi także wasze podległe śmierci ciała. 


text:
Jeśli żyć będziecie według ciała, umrzecie; a jeśli na rzecz Ducha zadacie śmierć uczynkom ciała, żyć będziecie.


text:
Bo przecież nie otrzymaliście Ducha biorącego do niewoli, by znów [żyć] w strachu, lecz otrzymaliście Ducha dokonującego usynowienia, dzięki któremu wołamy: „Abba, Ojcze”.


text:
A jeżeli dziećmi, to i dziedzicami; dziedzicami Boga, współdziedzicami Chrystusa. Jeśli wspólnie [z Nim] cierpimy, to po to, abyśmy razem [z Nim] dostąpili chwały.


text:
Sądzę bowiem, że cierpienia czasu teraźniejszego nie są porównywalne z przyszłą chwałą, która nam się objawi.


text:
Stworzenie poddało się słabości, ale nie z własnej woli, lecz z woli Sprawcy tego poddania, w nadziei,


text:
A nie tylko, lecz i my, choć mamy zadatek Ducha, w głębi siebie jęczymy, wypatrując usynowienia, wykupienia naszego ciała.


text:
Bo zbawieni jesteśmy w nadziei. Nadzieja bowiem, jeśli już jest w zasięgu wzroku, nie jest nadzieją. Czy bowiem ktoś żyje nadal nadzieją tego, co już ogląda?


text:
Podobnie i Duch wspiera naszą słabość. Ponieważ my nie wiemy, o co powinniśmy się modlić, tak jak należy, więc sam Duch wstawia się niewyrażalnymi w słowie westchnieniami.


text:
Ten, który bada serca, wie, jaki jest zamysł Ducha, że zgodnie [z wolą] Boga wstawia się za świętymi.


text:
Wiemy, że z tymi, którzy Boga miłują, wszystko współdziała dla dobra, z tymi, którzy zgodnie z zamierzeniem są zaproszeni.


text:
Bo których już wcześniej znał, tych też już wcześniej przeznaczył, by byli podobni do wizerunku Jego Syna, aby On był pierworodnym wśród wielu braci.


text:
A których już wcześniej [tak] przeznaczył, tych też zaprosił; a których zaprosił, tych też usprawiedliwił; a których usprawiedliwił, tych też obdarzył chwałą.


text:
Ten, który własnego Syna nie oszczędził, lecz wydał Go za nas wszystkich, czy nie odda nam łaskawie wszystkiego wraz z Nim?


text:
Kto wyda wyrok skazujący? Czy Chrystus Jezus, który umarł, i co więcej —zmartwychwstał!? On jest właśnie po prawicy Boga i On wstawia się za nami!


text:
Kto nas wyłączy z miłości Chrystusa? Może udręka, czy ucisk, czy prześladowanie, czy głód, czy nagość, czy jakaś groźba, czy miecz?


text:
Jak jest napisane: „Z powodu Ciebie na śmierć jesteśmy skazywani przez cały dzień. Uznano nasza rzeźne owce”. 


text:
I jestem przekonany, że ani śmierć, ani życie, ani aniołowie, ani władze, ani teraźniejszość, ani przyszłość, ani moce,


text:
ani żadna wysokość, ani głębokość, ani żadne inne stworzenie nie potrafi nas wyłączyć z miłości Boga, która jest w Chrystusie Jezusie, naszym Panu.


text:
Bo sam wolałbym znaleźć się pod klątwą i nie należeć do Chrystusa dla dobra moich braci, moich współplemieńców co do ciała.


text:
A są nimi Izraelici. Z nimi związane jest usynowienie, i chwała, i przymierza, i nadanie Prawa, i liturgia, i obietnice.


text:
Do nich należą patriarchowie i z nich co do ciała wywodzi się Chrystus. On, KTÓRY JEST nad wszystkimi, Bóg błogosławiony na wieki. Amen.


text:
A nie tylko to, lecz również co do Rebeki, która poczęła [bliźnięta] z jednego [męża]: z Izaaka, naszego ojca.


text:
Jeszcze się one nie narodziły ani nie uczyniły niczego dobrego czy złego — aby ten oparty na wyborze plan Boga trwał,


text:
nie na podstawie czynów, lecz z [woli] Zapraszającego— a zostało jej powiedziane: „Starszy będzie sługą młodszego”,


text:
Przecież do Mojżesza mówi: „Litość okażę, komu chcę litość okazać, i zmiłuję się, komu zmiłowanie chcę okazać”. 


text:
A ponadto Pismo tak mówi do faraona: „Po to cię wzbudziłem, aby na tobie pokazać swoją moc i aby na całej ziemi głośne się stało moje imię”. 


text:
— Człowieku, a kim ty jesteś, że się sprzeczasz z Bogiem? Czy może przedmiot powiedzieć do swojego wytwórcy: dlaczego mnie tak zrobiłeś?”


text:
Czyż garncarz nie ma władzy nad gliną, aby z tej samej zaprawy jedno naczynie zrobić do zaszczytnego użytku, a drugie do niezaszczytnego?


text:
A może Bóg, chcąc okazać gniew i dać do poznania swoją moc, z wielką cierpliwością zniósł przedmioty [zasługujące] na gniew, dojrzale do zniszczenia,


text:
aby na przedmiotach [objętych] zmiłowaniem, które już dawniej przygotował do chwały, dać poznać bogactwo swojej chwały?


text:
I stanie się, że tam gdzie zostało im powiedziane: Wy ludem nie moim, nazwani zostaną dziećmi Boga, który żyje”. 


text:
A o Izraelu Izajasz prorokuje: „Choć liczba synów Izraela będzie jak piasek na brzegu morza, tylko reszta ocaleje.


text:
A jak zapowiedział Izajasz, „gdyby Pan Zastępów nie zostawił nam potomstwa, stalibyśmy się Sodomą i do Gomory byśmy się upodobnili”.


text:
„Co zatem powiemy?” — Że poganie, choć nie dążyli za sprawiedliwością, osiągnęli sprawiedliwość: sprawiedliwość z racji wiary,


text:
„Dlaczego?” — Bo [opierali się] nie na wierze, lecz tak, jakby [ona była oparta] na czynach. Potknęli się na kamieniu potykania się,


text:
jak jest napisane: „Oto kamień-potknięcie się kładę na Syjonie i skałę-pułapkę. Kto na nim oprze swoją wiarę, nie zawiedzie się”.


text:
Mogę im poświadczyć, że okazują żarliwość w sprawie Boga, lecz nie [jest ona oparta] na dokładnym poznaniu.


text:
Skoro bowiem nie uznają sprawiedliwości pochodzącej od Boga i próbują wprowadzić swoją sprawiedliwość, to nie poddali się sprawiedliwości pochodzącej od Boga.


text:
Mojżesz tak pisze o sprawiedliwości opartej na Prawie: „Człowiek, który to wypełni, dzięki temu żyć będzie”. 


text:
A sprawiedliwość oparta na wierze tak mówi: „Nie powiesz w sercu swoim: Kto wstąpi do nieba?” To jest, aby Mesjasza sprowadzić.


text:
I jeszcze co mówi? „Tuż przy tobie jest słowo, w twoich ustach i w sercu twoim”. To znaczy słowo wiary, które głosimy.


text:
Bo jeżeli wyznasz swoimi ustami, że Panem Jezus, i w sercu swoim uwierzysz, że Bóg Go wskrzesił z martwych, dostąpisz zbawienia.


text:
Gdyż nie ma różnicy między Judejczykiem a Hellenem, bo Ten sam jest Panem wszystkich. On objawia swoje bogactwo wszystkim, którzy Go przywołują.


text:
A jak mogą przywołać Tego, w którego by nie uwierzyli? Jak mogą uwierzyć w Tego, o którym by nie usłyszeli? Jak mogą usłyszeć, jeśliby nikt [Go] nie głosił?


text:
Jak mogą głosić, jeśliby nie zostali posłani? Jak jest napisane: „O, jak piękne [są] nogi tych, którzy zwiastują dobre nowiny”. 


text:
Jednak nie wszyscy dali posłuch tej ewangelii. Przecież Izajasz mówi: „Panie, kto dał posłuch naszemu przekazowi?”


text:
Pytam zatem: „Czy nie usłyszeli?” — Przeciwnie! Po całej ziemi rozszedł się ich głos, a słowa ich — aż po krańce świata.


text:
I jeszcze zapytam: „Czy Izrael nie zrozumiał?” — Już Mojżesz mówi: Ja wywołam w was zazdrość z powodu tych, którzy nie są ludem; wzbudzę w was gniew z powodu ludu bez rozumu”. 


text:
Również Izajasz odważnie prorokuje: „Dałem się znaleźć tym, którzy mnie nie szukali; objawiłem się tym, którzy o mnie nie pytali”. 


text:
A Izraelowi oświadcza: „Przez cały dzień ręce swe wyciągałem do ludu nieposłusznego i mówiącego: nie”.


text:
Pytam więc: „Czy Bóg odepchnął swój lud?” — Ależ nie! Przecież i ja jestem Izraelitą, z rodu Abrahama, z pokolenia Beniamina.


text:
Nie odepchnął Bóg swojego ludu, który wcześniej uznał. Czy nie wiecie, co u Eliasza mówi Pismo, kiedy to zwraca się on do Boga ze skargą na Izraela? —


text:
„Panie, Twoich proroków zabili, ołtarze Twoje zburzyli. Zostałem tylko ja. A i na moje życie nastają”. 


text:
„I co mu odpowiada wyrocznia Boża?” — „Zostawiłem sobie siedem tysięcy takich mężów, którzy nie zgięli kolana przed Baalem”. 


text:
jak jest napisane: „Dał im Bóg ducha odurzenia: takie oczy, które nie widzą, i takie uszy, które nie słyszą. I to aż do dnia dzisiejszego !”


text:
Pytam więc: „Czy aż tak się potknęli, że całkiem legli?” — Ależ nie! Lecz przez ich upadek zbawienie [objęło] pogan, by ich pobudzić do żarliwości.


text:
A jeśli ich upadek bogactwem dla świata i ich poniżenie bogactwem pogan, to o ile bardziej ich doskonałość!


text:
Jeżeli bowiem ich odrzucenie — pojednaniem dla świata, czym przygarnięcie, jeśli nie życiem [po powstaniu] z martwych?


text:
A jeżeli niektóre z tych gałązek odłamały się i ty, będąc dziczka oliwną, wszczepiony zostałeś między tamte i dopuszczony zostałeś do współudziału w sokach z owego oliwnego korzenia,


text:
to nie wynoś się na tamte gałązki. A choć nawet mógłbyś się wynosić, to przecież nie ty dźwigasz korzeń, lecz korzeń ciebie.


text:
— Słusznie. Przez brak wiary odłamały się, a ty znalazłeś się [tam] dzięki wierze. Nie myśl wyniośle, lecz żyj w bojaźni.


text:
Zwróć uwagę na dobroć i na surowość Boga. Dla tych, co odpadli — surowość, a dla ciebie — dobroć Boga, jeśli oczywiście wytrwasz przy tej dobroci, bo inaczej i ty się odetniesz.


text:
Lecz i tamci, jeśli przy niewierze nie będą się upierać, zostaną wszczepieni. Bóg bowiem jest zdolny wszczepić ich ponownie.


text:
Bo przecież jeśli ty zostałeś odcięty z dzikiego według natury drzewa oliwnego i mimo takiej natury wszczepiony zostałeś w szlachetne drzewo oliwne, to o ileż bardziej oni, ci [przynależni] z natury, wszczepieni zostaną w swoje drzewo oliwne.


text:
Nie chciałbym, bracia, żebyście byli w sobie zadufani, nie znając tej tajemnicy, że ten hardy upór dotknął części Izraela do czasu, gdy wejdzie pełnia pogan.


text:
I tak cały Izrael otrzyma zbawienie, jak jest napisane: „Przybędzie z Syjonu Wybawiciel, odwróci bezbożność od Jakuba.


text:
W tym, co dotyczy ewangelii, [są] wrogami ze względu na was, w tym zaś, co dotyczy obietnicy, [są] umiłowani ze względu na ojców.


text:
Jak bowiem niegdyś wy nie byliście ulegli Bogu, a teraz dostąpiliście miłosierdzia przy ich krnąbrności,


text:
tak i oni teraz okazali krnąbrność przy zmiłowaniu się nad wami, aby i oni z kolei dostąpili miłosierdzia.


text:
O głębio bogactwa, i mądrości, i wiedzy Boga! Jakże nie do przeniknięcia wyroki Jego i nie do wytropienia Jego drogi!


text:
Proszę was zatem, bracia, abyście ze względu na miłosierdzie Boga złożyli swoje ciała na ofiarę żywą, świętą, miłą Bogu, na czas waszej rozumnej służby.


text:
Nie dostosowujcie się do tego świata, ale odmieniajcie się poprzez odnowę myśli, abyście rozpoznawali, co jest wolą Boga, co dobre, co zjednujące, co doskonałe.


text:
Za sprawą udzielonej mi łaski wzywam każdego, kto do was należy, aby o sobie nie myślał wyżej, niż myśleć należy, lecz żeby myślał skromnie: każdy według miary zawierzenia, danego mu przez Boga.


text:
czy to ktoś jako pokrzepiający — w pokrzepianiu; kto rozdaje — w szczodrości, kto przewodzi — w gorliwości, kto świadczy miłosierdzie — w radości.


text:
Bądźcie pospołu życzliwi, nie stawajcie się wyniośli, lecz kierujcie się do tego, co małe. Nie starajcie się być mądrzejsi, niż jesteście.


text:
Nie bierzcie, umiłowani, odwetu za swoją krzywdę, lecz zostawcie sprawę gniewowi [Bożemu], bo przecież jest napisane: „Do mnie należy wymierzenie sprawiedliwości ja odpłacę — mówi Pan”.


text:
A nadto: „Jeśli głód cierpi twój nieprzyjaciel, żyw go; jeśli pić mu się chce, dawaj mu pić. Gdy bowiem tak będziesz czynił, płonące węgle zgarniać będziesz na jego głowę”. 


text:
Niech każdy ustanowionym u góry władzom będzie poddany. Nie ma bowiem władzy, jak tylko od Boga. Istniejące władze przez Boga są ustanowione.


text:
Dlatego kto przeciwstawia się władzy, występuje przeciw porządkowi ustanowionemu przez Boga. Jeśli ktoś wystąpił przeciw [niemu], ściągnie na siebie wyrok.


text:
Bo sprawujący władzę nie są dla postrachu po dobrym czynie, lecz po złym. Nie chcesz drżeć przed władzą? Czyń, co dobre, a zyskasz u niej pochwałę.


text:
Jest przecież dla ciebie sługą Boga w tym, co dobre. A jeśli zło będziesz czynił, drżyj, bo nie na darmo miecz nosi. Jest sługą Bożym, który karze gniewem sprawcę zła.


text:
Z tej samej racji płaćcie również podatki. Oni są przecież urzędnikami Boga, zajmującymi się pilnie właśnie tym.


text:
Oddajcie wszystkim to, co im się należy: komu podatek — podatek, komu cło — cło, komu poważanie — poważanie, komu cześć — cześć.


text:
Nikomu niczego nie bądźcie winni z wyjątkiem wzajemnej miłości. Kto miłuje bliźniego, już wypełnił Prawo.


text:
Bo owo „nie będziesz cudzołożył, nie będziesz zabijał, nie będziesz kradł, nie będziesz pożądał” i jakiekolwiek tam jeszcze inne przykazanie w tym oto zdaniu się streszczają: „Będziesz miłował bliźniego swego jak siebie samego”


text:
A to wiedzcie na ten czas, że pora już, abyście się ze snu obudzili. Bo teraz zbawienie jest bliżej nas, niż kiedy przyjęliśmy wiarę.


text:
Noc się przesiliła, dzień blisko! Odepchnijmy zatem czyny należące do nocy i odziejmy się orężem światła.


text:
Przyzwoicie, jak w dzień, zacznijmy postępować: nie wśród zabaw i pijaństwa, nie w rozwiązłości i rozpasaniu, nie w kłótniach i zazdrości,


text:
lecz okryjcie się Panem, Jezusem Chrystusem, i nie idźcie w czynach za skłonnością ciała do ulegania żądzom.


text:
Jedzący niech nie gardzi nie jedzącym, a nie jedzący niech nie osądza jedzącego, bo przecież Bóg go przygarnął.


text:
Kimże ty jesteś, że osądzasz cudzego sługę? Czy stoi, czy upada, to w stosunku do swojego pana. Będzie stał jednak, bo Pan ma moc go utwierdzić.


text:
Kto zważa na dzień, dla Pana zważa; a kto jada, dla Pana jada, bo Bogu dziękuje; a kto znowu nie jada, dla Pana nie jada i też Bogu dziękuje.


text:
Jeśli żyjemy, dla Pana żyjemy: także jeśli umieramy, dla Pana umieramy. Czy zatem żyjemy, czy umieramy, do Pana należymy.


text:
A ty dlaczego osądzasz swojego brata? I również ty, dlaczego pogardzasz swoim bratem? Przecież wszyscy staniemy przed trybunałem Boga.


text:
Napisane jest bowiem: „Jak żyję, mówi Pan, przede mną zegnie się każde kolano i każdy język uwielbi Boga”. 


text:
Nigdy już nie osądzajmy się wzajemnie. Raczej zacznijcie zwracać uwagę na to, aby nie rzucać bratu pod nogi kłód i pułapek.


text:
Wiem i przeświadczony jestem w Panu Jezusie, że nic nie jest nieczyste samo z siebie, chyba że ktoś uważa coś za nieczyste, wtedy to dla niego jest nieczyste.


text:
Jeżeli z powodu pokarmu twojemu bratu zadawany jest ból, to już nie postępujesz w zgodzie z miłością. Nie zabijaj z powodu pokarmu tego, za którego umarł Chrystus.


text:
Przecież królestwo Boże to nie jedzenie i picie, lecz sprawiedliwość, pokój i radość w Duchu Świętym.


text:
Nie burz dzieła Bożego z powodu pokarmu. Tak, wszystko czyste, lecz gdy ktoś jedząc staje się powodem upadku, jest złem.


text:
Jest dobrem to, że nie zjesz jakiegoś mięsa, ani nie wypijesz wina, ani [nie zrobisz] niczego, przez co brat twój by upadł.


text:
Przekonanie, które masz, ty zachowaj dla siebie przed Bogiem. Błogosławiony, kto nie potępi siebie za to, co uznaje.


text:
Jeżeli ktoś widzi różnicę, a zje, już przyjął wyrok skazujący, bo [je] wbrew przekonaniu. Wszystko, co wbrew przekonaniu, jest grzechem.


text:
Przecież i Chrystus nie sobie dogadzał, lecz tak, jak jest napisane: „Spadły na mnie obelgi tych, którzy na Ciebie je rzucają”. 


text:
A co dawniej zostało napisane, zostało napisane dla naszej nauki, abyśmy zachowywali nadzieję dzięki wytrwałości i dzięki zachęcie Pism.


text:
A Bóg, który daje tę wytrwałość i zachętę, niech was także obdarzy wzajemnym zrozumieniem w zgodzie z Chrystusem Jezusem,


text:
Zapewniam was bowiem, że Chrystus stał się sługą obrzezanych w posłudze niezawodności Boga, aby potwierdzić obietnice dane ojcom,


text:
a poganie by wielbili Boga za zlitowanie się, jak jest napisane: „Dlatego będę Cię wysławiał wśród pogan i opiewał Twoje imię”. 


text:
I jeszcze Izajasz mówi: „Pojawi się odrośl Jessego: Ten, który ma władać poganami. W Nim poganie mieć będą nadzieję”. 


text:
Oby Bóg tej nadziei napełnił was pełną radością i pokojem w wierze, abyście bogaci byli w nadzieję dzięki mocy Ducha Świętego.


text:
Co do was, moi bracia, to również ja jestem przekonany, że i wy sami jesteście pełni dobroci, nasyceni całą wiedzą i zdolni także wzajemnie się upominać.


text:
A trochę śmielej wam napisałem, aby jeszcze raz wam przypomnieć, korzystając z łaski, danej mi przez Boga po to,


text:
abym wśród pogan był sługą Chrystusa Jezusa, sprawującym świętą czynność głoszenia ewangelii, aby poganie stali się ofiarą przyjemną, uświęconą przez Ducha Świętego.


text:
Nie ośmielę się bowiem wspominać o niczym, niż o tym, co dla osiągnięcia posłuszeństwa pogan Chrystus zdziałał przeze mnie słowem i czynem,


text:
mocą znaków i cudów, mocą Ducha Bożego, tak że od Jeruzalem i dalej kołem aż do Ilirii mogłem spełnić dzieło głoszenia ewangelii Chrystusa.


text:
A taką miałem ambicję, by głosić ewangelię nie tam, gdzie już wymówione było imię Chrystusa, aby nie budować na cudzym fundamencie,


text:
lecz tak, jak jest napisane: „Dostrzegą [Go] ci, którym o Nim nie opowiedziano, i dowiedzą się ci, którzy nie słyszeli” . 


text:
Lecz teraz, skoro na tych terenach nie ma już dla mnie takiego miejsca, od paru dobrych lat pragnę przybyć do was,


text:
aby udać się do Hiszpanii. Mam bowiem nadzieję, że po drodze odwiedzę was i że wy mnie tam wyprawicie, gdy najpierw trochę się wami nacieszę.


text:
Macedonia bowiem i Achaja postanowiły wyrazić pewnego rodzaju solidarność z ubogimi tamtejszych świętych w Jeruzalem.


text:
Tak postanowiły, bo przecież są ich dłużnikami. Jeżeli bowiem poganie stali się ich wspólnikami w dobrach duchowych, powinni im usłużyć w dobrach materialnych.


text:
Gdy tę rzecz zakończę i otrzymam dla nich poświadczenie zbiórki, wybiorę się dzięki wam do Hiszpanii.


text:
Proszę was, bracia, przez Pana naszego, Jezusa Chrystusa, i przez Ducha, abyście mnie wspierali, modląc się za mnie do Boga o to,


text:
bym w Judei wyszedł cało z rąk tych, którzy pozostają nieulegli, i aby moja usługa dla Jeruzalem była szczęśliwie odebrana przez świętych;


text:
Przyjmijcie ją w Panu w sposób godny świętych i pomóżcie jej w każdej sprawie, kiedy będzie was potrzebowała. I ona bowiem była wsparciem dla wielu i nawet dla mnie samego.


text:
którzy własną głowę narazili w obronie mojego życia. Dziękuję im nie tylko ja sam, lecz i wszystkie Kościoły [nawróconych] pogan.


text:
[Pozdrówcie] także Kościół w ich domu. Pozdrówcie mojego umiłowanego Epeneta. Jest on pierwszym owocem Azji dla Chrystusa.


text:
Pozdrówcie Andronika i Juniasa, współplemieńców moich i moich towarzyszy niewoli. Są oni znaczni wśród apostołów, a w Chrystusie się znaleźli wcześniej niż ja.


text:
Pozdrówcie Herodiona, mojego współplemieńca. Pozdrówcie znajdujących się w Panu [ludzi z domu] Narcyza.


text:
Pozdrówcie Tryfenę i Tryfozę. Natrudziły się one w Panu. Pozdrówcie umiłowaną Persydę, która wiele natrudziła się w Panu.


text:
Pozdrówcie Filologa i Julię, Nereusa i jego siostrę oraz Olimpasa i wszystkich świętych, którzy są przy nich.


text:
Proszę was, bracia, byście uważali na tych, którzy doprowadzają do rozłamów i do zgorszenia mimo nauki, którą przyjęliście. Unikajcie ich.


text:
Tacy bowiem nie są sługami Pana naszego, Chrystusa, ale swojego brzucha, a pochlebnymi i przymilnymi słowami zwodzą serca nieświadomych zła.


text:
Wieść o waszym posłuszeństwie dotarła do wszystkich. Cieszę się zatem wami i chciałbym, abyście biegli byli w tym, co dobre, a zupełnie niewinni co do zła.


text:
Pozdrawia was Gajus, gospodarz mój i całego Kościoła. Pozdrawia was Erastus, skarbnik miasta, oraz Kwartus, brat.


text:
A Temu, który ma moc was utwierdzić zgodnie z moją ewangelią i głoszeniem Jezusa Chrystusa, zgodnie z objawioną tajemnicą, przez odwieczne czasy milczącą,


text:
a teraz już objawioną za pośrednictwem pism prorockich zgodnie z rozkazem wiekuistego Boga i daną do poznania wszystkim poganom, by wierze byli posłuszni,


text:
do Kościoła Bożego znajdującego się w Koryncie, do uświęconych w Chrystusie Jezusie, do powołanych świętych, razem z wszystkimi wzywającymi w jakimkolwiek miejscu imienia Pana naszego, Jezusa Chrystusa, [Pana] ich i naszego:


text:
tak że czekając na objawienie się Pana naszego, Jezusa Chrystusa, nie odczuwacie braku w żadnym darze łaski;


text:
On was także będzie umacniać aż do końca, abyście w dniu Pana naszego, Jezusa Chrystusa, byli bez zarzutu.


text:
Godny wiary jest Bóg, od którego otrzymaliście powołanie do wspólnoty Jego Syna, Jezusa Chrystusa, Pana naszego.


text:
Wzywam was, bracia, przez imię Pana naszego, Jezusa Chrystusa, abyście wszyscy byli zgodni w mowie i by między wami nie było rozłamów, lecz byście byli do końca doskonali w tej samej myśli i w tym samym sądzie.


text:
A to mam tutaj na myśli, że każdy z was mówi: „Ja należę do Pawła”, „a ja do Apollosa”, „a ja do Kefasa”, „a ja do Chrystusa”!


text:
Czyż podzielony jest Chrystus? Czy to Paweł został za was ukrzyżowany? Albo czy w imię Pawła przyjęliście chrzest?


text:
Udzieliłem też chrztu domowi Stefanasa; a poza tym nie przypominam sobie, bym jeszcze kogoś ochrzcił.


text:
Nie posłał mnie bowiem Chrystus, abym chrztu udzielał, ale bym głosił ewangelię, i to nie dzięki biegłości słowa, by nie odbierać znaczenia krzyżowi Chrystusa.


text:
Bo nauka krzyża jest głupotą dla idących do zguby, natomiast dla przyjmujących zbawienie, dla nas, jest mocą Boga.


text:
Gdzie uczony? Gdzie erudyta? Gdzie dociekliwy badacz tej tu doczesności? Czyż Bóg nie wykazał głupoty uczoności świata?


text:
Bo gdy świat [swoją] uczonością nie poznał Boga w mądrości Boga, postanowił Bóg zbawić wierzących przez głupotę głoszenia.


text:
a tylko dla powołanych — dla Judejczyków i Hellenów — [głosimy] Chrystusa jako moc Boga i Boga mądrość.


text:
To głupie bowiem, pochodzące od Boga, więcej niż ludzie jest uczone i to niedołężne Boga od ludzi jest mocniejsze.


text:
Bo spójrzcie, bracia, na [stan] waszego powołania: niewielu tam uczonych w sensie doczesnym, niewielu możnych, niewielu szlachetnego rodu.


text:
Lecz właśnie co głupie dla świata wybrał Bóg, by zawstydzić uczonych, i co niedołężne dla świata wybrał Bóg, by zawstydzić mocne,


text:
i co zupełnie bez rodu według świata, i co za nic miane, co zgoła nie istnieje, wybrał Bóg, by tego, co istnieje, okazać bezużyteczność,


text:
To od Niego [wyszło], że wy znajdujecie się w Chrystusie Jezusie, który dla nas stał się mądrością od Boga, i sprawiedliwością, i uświęceniem, i odkupieniem,


text:
I ja, bracia, przychodząc do was, nie przyszedłem, aby jakąś błyskotliwością mowy lub erudycji głosić wam tajemnicę Boga.


text:
Nie uważałem bowiem, że między wami znam się na czymkolwiek innym, jak tylko na Jezusie Chrystusie, i to ukrzyżowanym.


text:
moja natomiast wymowa i moje orędzie — nie z powabnymi słowami erudycji, lecz z okazaniem mocy Ducha,


text:
Jednak dojrzałym głosimy mądrość, ale nie mądrość tego świata czy pierwszych tego świata, bo oni marnieją,


text:
lecz głosimy mądrość Boga tajemną, dotąd ukrytą, którą Bóg przed wiekami przeznaczył dla naszej chwały.


text:
Nikt z pierwszych tego świata nie doszedł do jej poznania, gdyby bowiem poznali, nie ukrzyżowaliby Pana chwały.


text:
Lecz, jak jest napisane, Jego oko nie ujrzało, ani ucho nie usłyszało, ani do serca człowieczego nie weszło, co Bóg przygotował dla miłujących Go”. 


text:
Bo który człowiek pojmuje, co człowieka, jeśli nie duch człowieka, który jest w nim? Tak i tego, co Boga, nikt nie poznał, tylko Duch Boga.


text:
A my otrzymaliśmy nie ducha świata, lecz Ducha, który jest z Boga, abyśmy wiedzieli, co przez Boga zostało nam darowane.


text:
I to właśnie głosimy nie uczonymi słowami ludzkiej mądrości, lecz nauczonymi przez Ducha. Oddanym Duchowi wyjaśniamy sprawy Ducha .


text:
A człowiek oddany swej naturze nie przyjmuje tego, co jest od Ducha Boga, ponieważ to wszystko jest dla niego głupie; i pojąć nie potrafi, bo [to] się osądza w sposób zależny od Ducha.


text:
I ja, bracia, nie mogłem przemówić do was jak do oddanych Duchowi, ale jak do oddanych ciału, jak do niemowląt w Chrystusie.


text:
Mlekiem was karmić zacząłem, nie stałym pokarmem, bo jeszcze nie byliście zdolni. A teraz nadal nie jesteście zdolni,


text:
gdyż nadal ciału jesteście oddani. Dopóki bowiem są między wami zawiść i kłótnie, czyż nie ciału jesteście oddani i czy nie postępujecie jak pierwszy lepszy człowiek?


text:
Przecież gdy ktoś z was mówi: „Ja należę do Pawła”, a drugi: „Ja do Apollosa”, to czyż nie [zwykłymi] ludźmi jesteście?


text:
Kimże jest Apollos? I kim jest Paweł? — Sługami, pod których wpływem uwierzyliście. A każdy, jak mu dał Pan.


text:
Zgodnie z daną mi łaską Boga położyłem, jak mądry budowniczy, fundament, ktoś inny dalej buduje. A każdy niech patrzy, jak buduje.


text:
A czy na tym fundamencie ktoś buduje złotem, srebrem, szlachetnymi kamieniami, drewnem, sianem, trzciną,


text:
każdego dzieło jawne się stanie, odsłoni je bowiem ów dzień; gdyż objawi się w ogniu, i ogień to sprawdzi, jakie jest dzieło każdego.


text:
Jeżeli ktoś niszczy świątynię Boga, tego zniszczy Bóg; bo świątynia Boga jest święta, a wy nią jesteście.


text:
Niech nikt się nie oszukuje. Jeśli ktoś u was uważa, że jest uczonym na tym świecie, niech się stanie głupi, aby zostać mądrym.


text:
Bo mądrość tego świata, głupstwem jest u Boga. Napisane jest bowiem: „On przyłapuje uczonych na ich chytrości” ;


text:
czy to Paweł, czy Apollos, czy Kefas, czy świat, czy życie, czy śmierć, czy teraźniejszość, czy przyszłość — wszystko dla was,


text:
I dla mnie jest zgoła nieważne, czy przez was będę osądzany, czy też przez jakiś trybunał ludzki; bo nawet sam siebie nie osądzam,


text:
gdyż nie mam niczego do zarzucenia sobie, choć jednak nie przez to dostąpiłem usprawiedliwienia: to Pan mnie osądza.


text:
A zatem o niczym nie wyrokujcie przed właściwą porą, gdy przyjdzie Pan, który na światło wyprowadzi ukryte sprawy ciemności i serc zamysły odsłoni. I wtedy każdy otrzyma pochwałę od Boga.


text:
To wszystko, bracia, odnoszę do siebie i do Apollosa z myślą o was, abyście na nas nauczyli się tego: Nic nad to, co napisane, by pychą się nie unosić jedni nad drugich z racji kogoś innego.


text:
Kto cię wyróżnia? Co masz, czego nie otrzymałeś? A jeśli otrzymałeś, dlaczego się przechwalasz, jakbyś nie musiał otrzymać?


